Kinh Đại Bát Nhã Ba La Mật Đa 15

Quyển thứ  371 - HỘI THỨ NHẤT

Quyển thứ 371 - HỘI THỨ NHẤT

Phẩm

Khắp học đạo

Thứ 64-6

B ạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển vô minh, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có vô minh, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có hành cho đến lão tử sầu thán khổ ưu não, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chắng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển vô minh, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển hành cho đến lão tử sầu thán khổ ưu não, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiến a dụ ha, niết dụ ha, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã sa la mật đa; tu khiển quán bất tịnh, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có a dụ ha, niết dụ ha, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có quán bất tịnh, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mệt đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chắng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển a dụ ha, niết dụ ha, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển quán bất tịnh, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển sơ tĩnh lự, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển đệ nhị, đệ tam, đệ tứ tĩnh lự cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có sơ tĩnh lự, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có đệ nhị, đệ tam, đệ tứ tĩnh lự, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển sơ tĩnh lự, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển đệ nhị, đệ tam, đệ tứ tĩnh lự, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển từ vô lượng, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển bi hỷ xả vô lượng, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có từ vô lượng, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có bi hỷ xả vô lượng, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển từ vô lượng, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển bi hỷ xả vô lượng, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển định không vô biên xứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển định thức vô biên xứ, vô sở hữu xứ, phi tưởng phi phi tưởng xứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có định không vô biên xứ, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có định thức vô biên xứ, vô sở hữu xứ, phi tưởng phi phi tưởng xứ, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tướng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển định không vô biên xứ cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển định thức vô biên xứ, vô sở hữu xứ, phi tưởng phi phi tưởng xứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển Phật tùy niệm, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển Pháp tùy niệm, Tăng tùy niệm, giới tùy niệm, xả tùy niệm, thiên tùy niệm, hữu phương tiện tùy niệm, vô phương tiện tùy niệm, vắng lặng tùy niệm, trì thở vào ra tùy niệm, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có Phật tùy niệm, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có Pháp tùy niệm cho đến trì thở vào ra tùy niệm, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển Phật tùy niệm, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển Pháp tùy niệm cho đến trì thở vào ra tùy niệm, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển tưởng vô thường, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tưởng khổ vô thường, tưởng khổ vô ngã, tưởng bất tịnh, tưởng nhàm ăn, tưởng tất cả thế gian chẳng đáng vui, tưởng chết, tưởng dứt, tưởng lìa, tưởng diệt, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có tưởng vô thường, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tưởng khổ vô thường cho đến tưởng diệt, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển tưởng vô thường, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tưởng khổ vô thường cho đến tưởng diệt, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển tưởng ngã, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tưởng hữu tình, tưởng mạng giả, tưởng sanh giả, tưởng dưỡng giả, tưởng sĩ phu, tưởng bổ đặc già la, tưởng ý sanh, tưởng nho đồng, tưởng tác giả, tưởng thọ giả, tưởng khiến thọ giả, tưởng tri giả, tưởng khiến tri giả, tưởng kiến giả, tưởng khiến kiến giả, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có tưởng ngã, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tưởng hữu tình cho đến tưởng khiến kiến giả, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển tưởng ngã, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tưởng hữu tình cho đến tưởng khiến kiến giả, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển tưởng thường chẳng thường, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tưởng vui chẳng vui, tưởng ngã chẳng ngã, tưởng tịnh chẳng tịnh, tưởng xa lìa chẳng xa lìa, tưởng vắng lặng chẳng vắng lặng, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có tưởng thường chẳng thường, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tưởng vui chẳng vui cho đến tưởng vắng lặng chẳng vắng lặng, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển thường chẳng thường, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tưởng vui chẳng vui cho đến tưởng vắng lặng chẳng vắng lặng, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn ! Bồ tát Ma ha tát tu khiển bốn niệm trụ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có bốn niệm trụ, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển bốn niệm trụ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển không giải thoát môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển vô tướng, vô nguyện giải thoát môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có không giải thoát môn, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có vô tướng, vô nguyện giải thoát môn, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển không giải thoát môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển vô tướng, vô nguyện giải thoát môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển tám giải thoát, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có tám giải thoát, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển tám giải thoát, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển tam ma địa có tầm có tứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tam ma địa không tầm duy tứ, tam ma địa không tầm không tứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có tam ma địa có tầm có tứ, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tam ma địa không tầm duy tứ, tam ma địa không tầm không tứ, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì có sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển tam ma địa có tầm có tứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tam ma địa không tầm duy tứ tam ma địa không tầm không tứ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển khổ thánh đế, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tập diệt dạo thánh đế, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có khổ thánh đế, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tập diệt đạo thánh đế, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng hành Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển khổ thánh đế, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tập diệt đạo thánh đế, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển khổ trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tập trí, diệt trí, đạo trí, tận trí, vô sanh trí, pháp trí, loại trí, thế tục trí, tha tâm trí, như thật trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có khổ trí, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tập trí cho đến như thật trí, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển khổ trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tập trí cho đến như thật trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển bố thí Ba la mật đa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có bố thí Ba la mật đa, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tịnh giới cho đến bát nhã Ba la mật đa, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển bố thí Ba la mật đa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tịnh giới cho đến bát nhã Ba la mật đa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển nội không, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có nội không, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có ngoại không cho đến vô tánh tự tánh không, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển nội không, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển ngoại không cho đến vô tánh tự tánh không, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển Cực hỷ địa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển Ly cấu địa, Phát quang địa, Diệm huệ địa, Cực nan thắng địa, Hiện tiền địa, Viễn hành địa, Bất động địa, Thiện huệ địa, Pháp vân địa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có Cực hỷ địa, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa: nếu nhớ có Ly cấu địa cho đến Pháp vân địa, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển Cực hỷ địa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển Ly cấu địa cho đến Pháp vân địa, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển năm nhãn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển sáu thần thông, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có năm nhãn, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có sáu thần thông, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển năm nhãn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển sáu thần thông, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển Phật mười lực, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có Phật mười lực, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển Phật mười lực, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng, cùng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển đại từ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển đại bi, đại hỷ, đại xả, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có đại từ, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có đại bi, đại hỷ, đại xả, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển đại từ, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển đại bi, đại hỷ, đại xả, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển pháp vô vong thất, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tánh hằng trụ xả, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có pháp vô vong thất, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tánh hằng trụ xả, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao?

Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển pháp vô vong thất, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tánh hằng trụ xả, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển tất cả tam ma địa môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tất cả đà la ni môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có tất cả tam ma địa môn, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có tất cả đà la ni môn, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tướng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển tất cả tam ma địa môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển tất cả đà la ni môn, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển nhất thiết trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có nhất thiết trí, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển nhất thiết trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển quả Dự lưu cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển quả Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có quả Dự lưu, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có quả Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện? Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển quả Dự lưu, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển quả nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển tất cả hạnh Bồ tát Ma ha tát, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có tất cả hạnh Bồ tát Ma ha tát, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tướng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên. Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển tất cả hạnh Bồ tát Ma ha tát, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển Nhất thiết trí trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển dứt hẳn tập khí nối nhau tất cả phiền não, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có Nhất thiết trí trí, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có dứt hẳn tập khí nối nhau tất cả phiền não, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tưởng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên. Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển Nhất thiết trí trí, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển dứt hẳn tập khí nối nhau tất cả phiền não, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát tu khiển hữu vi giới, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển vô vi giới, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa là sao?

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, nếu nhớ có hữu vi giới, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa; nếu nhớ có vô vi giới, có khiển tu đây chẳng phải tu Bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Chẳng phải kẻ hữu tướng năng tu Bát nhã Ba la mật đa. Vậy nên, Thiện Hiện! Nếu Bồ tát Ma ha tát tu khiển hữu vi giới, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa; tu khiển vô vi giới, cũng khiển tu đây là tu Bát nhã Ba la mật đa.

Lại nữa, Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng nếu tu bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa, tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử. không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu bố thí cho đến bát nhã Ba la mật đa?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng tu bốn niệm trụ, bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng, nếu tu bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi, tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu bốn niệm trụ cho đến tám thánh đạo chi?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng, quyết định chẳng năng trụ nội không, ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không, Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng nếu trụ nội không cho đến vô tánh tự tánh không, tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng trụ nội không cho đến vô tánh tự tánh không?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng trụ chơn như, pháp giới, pháp tánh, bất hư vọng tánh, bất biến dị tánh, bình đẳng tánh, ly sanh tánh, pháp định, pháp trụ, thật tế, hư không giới, bất tư nghì giới. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng nếu trụ chơn như cho đến bất tư nghì giới, tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng trụ chơn như cho đến bất tư nghì giới?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng trụ khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn. làm sao như thật năng trụ khổ thánh đế, tập diệt đạo thánh đế?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tướng quyết định chẳng năng tu không giải thoát môn. vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu không giải thoát môn, vô tướng, vô nguyện giải thoát môn?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định thù thắng. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu bốn tĩnh lự bốn vô lượng, bốn vô sắc định thù thắng?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng, quyết định chẳng năng tu tám giải thoát, tám thắng xứ, chín thứ đệ định. mười biến xứ. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu tám giải thoát, tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu tất cả tam ma địa môn, tất cả đà la ni môn. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu tất cả tam ma địa môn, tất cả đà la ni môn?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu Cực hỷ địa, Ly cấu địa, Phát quang địa, Diệm huệ địa, Cực nan thắng địa, Hiện tiền địa, Viễn hành địa, Bất Động địa, Thiện huệ địa, Pháp vân địa. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu Cực hỷ địa cho đến Pháp vân địa?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu năm nhãn, sáu thần thông. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu năm nhãn, sáu thần thông

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu Phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu Phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng, quyết định chẳng năng tu đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả?

Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng quyết định chẳng năng tu nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Kẻ trụ hữu tưởng tất sẽ chấp có ngã và ngã sở. Bởi vì chấp đây bèn mắc hai bên. Vì mắc hai bên nên chẳng giải thoát sanh tử, không Đạo, không Niết bàn, làm sao như thật năng tu nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí?

Bấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Những gì là có? Những gì là chẳng có? Phật nói: Thiện Hiện! Hai là có, chẳng hai là chẳng có.

Bạch Thế Tôn! Sao là hai? Sao là chẳng hai?

Thiện Hiện! Tưởng sắc là hai, tưởng sắc không là chẳng hai. Tưởng thọ tưởng hành thức là hai, tưởng thọ tưởng hành thức không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nhãn xứ là hai, tưởng nhãn xứ không là chẳng hai. Tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ là hai. tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng sắc xứ là hai, tưởng sắc xứ không là chẳng hai. Tưởng thanh hương vị xúc pháp xứ là hai, tưởng thanh hương vị xúc pháp xứ không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nhãn giới là hai, tưởng nhãn giới không là chẳng hai. Tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý giới là hai, tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý giới không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng sắc giới là hai, tưởng sắc giới không là chẳng hai. Tưởng thanh hương vị xúc pháp giới là hai, tưởng thanh hương vị xúc pháp giới không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nhãn thức giới là hai, tưởng nhãn thức giới không là chẳng hai. Tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới là hai, tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nhãn xúc là hai, tưởng nhãn xúc không là chẳng hai. Tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc là hai, tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ là hai, tướng nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ không là chẳng hai. Tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ là hai, tương nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng địa giới là hai, tưởng địa giới không là chẳng hai. Tưởng thủy hỏa phong không thức giới là hai, tưởng thủy hỏa phong không thức giới không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nhân duyên là hai, tưởng nhân duyên không là chẳng hai. Tưởng đẳng vô gián duyên, sở duyên duyên, tăng thượng duyên là hai; tưởng đẳng vô gián duyên, sở duyên duyên, tăng thượng duyên không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng vô minh là hai, tưởng vô minh không là chẳng hai. Tưởng hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não là hai; tưởng hành cho đến lão tử sầu thán khổ ưu não không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng bố thí Ba la mật đa là hai, tưởng bố thí Ba la mật đa không là chẳng hai. Tưởng tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa là hai; tưởng tịnh giới cho đến bát nhã Ba la mật đa không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nội không là hai, tưởng nội không không là chẳng hai. Tưởng ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không là hai; tưởng ngoại không cho đến vô tánh tự tánh không không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng bốn niệm trụ là hai, tưởng bốn niệm trụ không là chẳng hai. Tưởng bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi là hai; tưởng bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng khổ thánh đế là hai, tưởng khổ thánh đế không là chẳng hai. Tưởng tập diệt đạo thánh đế là hai, tướng tập diệt đạo thánh đế không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng bốn tĩnh lự là hai, tưởng bốn tĩnh lự không là chẳng hai. Tưởng bốn vô lượng, bốn vô sắc định là hai; tưởng bốn vô lượng, bốn vô sắc định không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng tám giải thoát là hai, tưởng tám giải thoát không là chẳng hai. Tưởng tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ là hai; tưởng tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng tất cả tam ma địa môn là hai, tưởng tất cả tam ma địa môn không là chẳng hai. Tưởng tất cả đà la ni môn là hai, tưởng tất cả đà la ni môn không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng không giải thoát môn là hai, tưởng không giải thoát môn không là chẳng hai. Tưởng vô tướng, vô nguyện giải thoát môn là hai; tưởng vô tướng, vô nguyện giải thoát môn không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng Cực hỷ địa là hai, tưởng Cực hỷ địa không là chẳng hai. Tưởng Ly cấu địa, Phát quang địa, Diệm huệ địa, Cực nan thắng địa, Hiện tiền địa, Viễn hành địa, Bất động địa, Thiện huệ địa, Pháp vân địa là hai; tưởng Ly cấu địa cho đến Pháp vân địa không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng năm nhãn là hai, tưởng năm nhãn không là chẳng hai. Tưởng sáu thần thông là hai, tưởng sáu thần thông không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng Phật mười lực là hai, tưởng Phật mười lực không là chẳng hai. Tưởng bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng là hai; tưởng bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng đại từ là hai, tưởng đại từ không là chẳng hai. Tưởng đại bi, đại hỷ, đại xả là hai; tưởng đại bi, đại hỷ, đại xả không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng pháp vô vong thất là hai, tưởng pháp vô vong thất không là chẳng hai. Tưởng tánh hằng trụ xả là hai, tưởng tánh hằng trụ xả không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng nhất thiết trí là hai, tưởng nhất thiết trí không là chẳng hai. Tưởng đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí là hai; tưởng đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng Dự lưu là hai, tưởng Dự lưu không là chẳng hai. Tưởng nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác là hai; tưởng Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng quả Dự lưu là hai, tưởng quả Dự lưu không là chẳng hai. Tưởng quả nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bố đề là hai; tưởng quả nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng Bồ tát Ma ha tát là hai, tưởng Bồ tát Ma ha tát không là chẳng hai. Tưởng Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác là hai, tưởng Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng hạnh Bồ tát Ma ha tát là hai, tưởng hạnh Bồ tát Ma ha tát không là chẳng hai. Tưởng chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề là hai, tưởng chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Tưởng hữu vi giới là hai, tưởng hữu vi giới không là chẳng hai. Tưởng vô vi giới là hai, tưởng vô vi giới không là chẳng hai.

Thiện Hiện! Cho đến tưởng tất cả đều là hai, cho đến tất cả hai đều là có, cho đến tất cả có đều là có sanh tử. Kẻ có sanh tử chẳng năng giải thoát sanh lão bệnh tử sầu thán khổ ưu não được.

Thiện Hiện! Các kẻ tưởng không đều là không hai. Các kẻ không hai đều là chẳng có. Các kẻ chẳng có đều không sanh tử. Kẻ không sanh tử, thời năng giải thoát sanh lão bệnh tử sầu thán khổ ưu não được.

Quyển thứ  372 - HỘI THỨ NHẤT

Quyển thứ 372 - HỘI THỨ NHẤT

Phẩm

Khắp học đạo

Thứ 64 - 7

Thiện Hiện! Do nhân duyên đây, nên biết tất cả kẻ có hai tưởng quyết định không có bố thí Ba la mật đa, cũng không tịnh giới Ba la mật đa, cũng không an nhẫn Ba la mật đa, cũng không tinh tiến Ba la mật đa, cũng không tĩnh lự Ba la mật đa, cũng không bát nhã Ba la mật đa. Không đạo, không quả, cũng không hiện quán, cho đến thuận nhẫn kia hãy chẳng có. Huống có biết khắp sắc, huống có biết khắp thọ tưởng hành thức. Huống có biết khắp nhãn xứ, huống có biết khắp nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ. Huống có biết khắp sắc xứ, huống có biết khắp thanh hương vị xúc pháp xứ. Huống có biết khắp nhãn giới, huống có biết khắp nhĩ tỷ thiệt thân ý giới. Huống có biết khắp sắc giới, huống có biết khắp thanh hương vị xúc pháp giới. Huống có biết khắp nhãn thức giới, huống có biết khắp nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới. Huống có biết khắp nhãn xúc, huống có biết khắp nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc. Huống có biết khắp nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, huống có biết khắp nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ.

Huống có biết khắp địa giới, huống có biết khắp thủy hỏa phong không thức giới. Huống có biết khắp nhân duyên; huống có biết khắp đẳng vô gián duyên, sở duyên duyên, tăng thượng duyên. Huống có biết khắp vô minh; huống có biết khắp hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thần khổ ưu não. Huống có biết khắp bố thí Ba la mật đa; huống có biết khắp tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, Bát nhã Ba la mật đa. Huống có biết khắp nội không; huống có biết khắp ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cảnh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không.

Huống có biết khắp bốn niệm trụ; huống có biết khắp bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi. Huống có biết khắp khổ thánh đế, huống có biết khắp tập diệt đạo thánh đế. Huống có biết khắp bốn tĩnh lự; huống có biết khắp bốn vô lượng, bốn vô sắc định, Huống có biết khắp tám giải thoát; huống có biết khắp tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ.

Huống có biết khắp tất cả tam ma địa môn, huống có biết khắp tất cả đà la ni môn. Huống có biết khắp không giải thoát môn; huống có biết khắp vô tướng, vô nguyện giải thoát môn. Huống có biết khắp Cực hỷ địa; huống có biết khắp Ly cấu địa, Phát quang địa, Diệm huệ địa, Cực nan thắng địa, Hiện tiền địa, Viễn hành địa, Bất động địa, Thiện huệ địa, Pháp vân địa. Huống có biết khắp năm nhãn, huống có biết khắp sáu thần thông.

Huống có biết khắp Phật mười lực; huống có biết khắp bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng. Huống có biết khắp đại từ; huống có biết khắp đại bi, đại hỷ, đại xả. Huống có biết khắp pháp vô vong thất, huống có biết khắp tánh hằng trụ xả. Huống có biết khắp nhất thiết trí; huống có biết khắp đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí.

Huống có biết khắp quả Dự lưu; huống có biết khắp quả Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề. Huống có biết khắp tất cả hạnh Bồ tạt Ma ha tát. Huống có biết khắp chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Kia hãy chẳng năng tu các Thánh đạo, huống được quả Dự lưu, Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề. Huống lại năng được Nhất thiết trí trí và năng dứt hẳn tập khí nối nhau tất cả phiền não.

Hội THứ nhất

Phẩm

BA LẦN LỮA

Thứ 65 -1

B ấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Kẻ trụ hữu tưởng, nếu không thuận nhẫn, không đạo, không quả, cũng không hiện quán. Kẻ trụ vô tưởng đâu có thuận nhẫn, hoặc Tịnh quán địa, hoặc Chủng tánh địa, hoặc Đệ bát địa, hoặc Kiến địa, hoặc Bạc địa, hoặc Ly dục địa, hoặc Dĩ biện địa, hoặc Độc giác địa, hoặc Bồ tát địa, hoặc Như Lai địa, hoặc tu Thánh đạo. Nhơn tu Thánh đạo, dứt các phiền não, hoặc tương ưng Thanh văn, hoặc tương ưng Độc giác. Do bị phiền não đây ngăn che nên các Bồ tát Ma ha tát đâu năng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Nếu chẳng năng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh, đâu năng chứng được Nhất thiết tướng trí. Nếu chẳng chứng được nhất thiết tướng trí, đâu năng dứt hẳn tập khí nối nhau tất cả phiền não? Bạch Thế Tôn! Nếu tất cả pháp đều vô sở hữu, vô sanh vô diệt, vô nhiễm vô tịnh. Các pháp như thế đã đều chẳng sanh, đâu năng chứng được Nhất thiết trí trí?

Phật nói: Như vậy, như vậy. Thiện Hiện! Như người vừa nói. Kẻ trụ vô tưởng cũng không thuận nhẫn, không Tịnh quán địa, không Chủng tánh địa, không Đệ bát địa, không Kiến địa, không Bạc địa, không Ly dục địa, không Dĩ biện địa, không Độc giác địa, không Bồ tát địa, không Như Lai địa, không tu Thánh đạo. Nhờ tu Thánh đạo dứt các phiền não, hoặc tương ưng Thanh văn, hoặc tương ưng Độc giác. Do bị Phiền não đây ngăn che nên các Bồ tát Ma ha tát, lẽ chẳng năng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Nếu chẳng năng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh, lẽ chẳng năng chứng được Nhất thiết tướng trí. Nếu chẳng năng chứng được Nhất thiết tướng trí, lẽ chẳng năng dứt hẳn tập khí nối nhau tất cả phiền não. Thiện Hiện! Nếu tất cả pháp đều vô sở hữu, vô sanh vô diệt, vô nhiễm vô tịnh. Các pháp như thế đã chẳng sanh, làm sao năng chứng được Nhất thiết trí trí.

Cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu. hãy có hữu tưởng, có vô tưởng chăng? Hãy có tưởng sắc, có tưởng thọ tưởng hành thức chăng? Hãy có tưởng nhãn xứ, có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ chăng? Hãy có tưởng sắc xứ có tưởng thanh hương vị xúc pháp xứ chăng? Hãy có tưởng nhãn giới, có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý giới chăng? Hãy có tưởng sắc giới, có tưởng thanh hương vị xúc pháp giới chăng? Hãy có tưởng nhãn thức giới, có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới chăng? Hãy có tưởng nhãn xúc, có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc chăng? Hãy có tưởng nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ chăng?

Hãy có tưởng địa giới, có tướng thủy hỏa phong không thức giới chăng? Hãy có tưởng nhân duyên; có tưởng đẳng vô gián duyên, sở duyên duyên, tăng thượng duyên chăng? Hãy có tưởng tham; có tưởng sân, si chăng? Hãy có tưởng vô minh; có tưởng hành, thức, danh sắc, lục xử, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não chăng? Hãy có tưởng bố thí Ba la mật đa; có tưởng tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, Bát nhã Ba la mật đa chăng?

Hãy có tưởng nội không; có tưởng ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không chăng?

Hãy có tưởng bốn niệm trụ; có tưởng bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi chăng? Hãy có tưởng khổ thánh đế, có tưởng tập diệt đạo thánh đế chăng? Hãy có tưởng bốn tĩnh lự; có tưởng bốn vô lượng, bốn vô sắc định chăng? Hãy có tưởng tám giải thoát; có tưởng tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ chăng?

Hãy có tưởng tam ma địa môn, có tưởng đà la ni môn chăng? Hãy có tưởng không giải thoát môn, có tưởng vô tướng, vô nguyện giải thoát môn chăng? Hãy có tưởng Cực hỷ địa; có tưởng Ly cấu địa. Phát quang địa, Diệm huệ địa, Cực nan thắng địa, Hiện tiền địa, Viễn hành địa, Bất động địa. Thân huệ địa, Pháp vân địa chăng? Hãy có tưởng năm nhãn, có tưởng sáu thần thông chăng?

Hãy có tưởng Phật mười lực; có tưởng bốn vô sở úy bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng chăng? Hãy có tưởng đại từ; có tưởng đại bi, đại hỷ, đại xả chăng? Hãy có tưởng pháp vô vong thất, có tưởng tánh hằng trụ xả chăng? Hãy có tưởng nhất thiết trí; có tưởng đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí chăng?

Hãy có tưởng quả Dự lưu; có tưởng quả Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề chăng? Hãy có tưởng hạnh Bồ tát Ma ha tát, có tưởng chư phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề chăng? Hãy có tưởng Nhất thiết trí trí chăng? Hãy có tưởng dứt hẳn tập khí nối nhau tất cả phiền não chăng?

Bạch Thế Tôn! Hãy có tưởng sắc, có tưởng dứt sắc chăng? Hãy có tưởng thọ tưởng hành thức, có tưởng dứt thọ tưởng hành thức chăng?

Hãy có tưởng nhãn xứ, có tưởng dứt nhãn xứ chăng? Hãy có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ, có tưởng dứt nhĩ tỷ thiệt thân ý xứ chăng?

Hãy có tưởng sắc xứ, có tưởng dứt sắc xứ chăng? Hãy có tưởng thanh hương vị xúc pháp xứ, có tưởng dứt thanh hương vị xúc pháp xứ chăng?

Hãy có tưởng nhãn giới, có tưởng dứt nhãn giới chăng? Hãy có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý giới, có tưởng dứt nhĩ tỷ thiệt thân ý giới chăng?

Hãy có tưởng sắc giới, có tưởng dứt sắc giới chăng? Hãy có tưởng thanh hương vị xúc pháp giới, có tướng dứt thanh hương vị xúc pháp giới chăng?

Hãy có tưởng nhãn thức giới, có tưởng dứt nhãn thức giới chăng? Hãy có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới, có tưởng dứt nhĩ tỷ thiệt thân ý thức giới chăng?

Hãy có tưởng nhãn xúc, có tưởng dứt nhãn xúc chăng? Hãy có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc, có tưởng dứt nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc chăng?

Hãy có tưởng nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ, có tưởng dứt nhãn xúc làm duyên sanh ra các thọ chăng? Hãy có tưởng nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ, có tưởng dứt nhĩ tỷ thiệt thân ý xúc làm duyên sanh ra các thọ chăng?

Hãy có tưởng địa giới, có tưởng dứt địa giới chăng? Hãy có tưởng thủy hỏa phong không thức giới, có tưởng dứt thủy hỏa phong không thức giới chăng?

Hãy có tưởng nhân duyên, có tưởng dứt nhân duyên chăng? Hãy có tưởng đẳng vô gián duyên, sở duyên duyên, tăng thượng duyên; có tưởng dứt đẳng vô gián duyên, sở duyên duyên, tăng thượng duyên chăng?

Hãy có tưởng tham, có tưởng dứt tham chăng? Hãy có tưởng sân, si, có tưởng dứt sân, si chăng?

Hãy có tưởng vô minh, có tưởng dứt vô minh chăng? Hãy có tưởng hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sanh lão tử sầu thán khổ ưu não; có tưởng dứt hành cho đến lão tử sầu thán khổ ưu não chăng?

Hãy có tưởng bố thí Ba la mật đa, có tưởng dứt bố thí Ba la mật đa chăng? Hãy có tưởng tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa; có tưởng dứt tịnh giới cho đến Bát nhã Ba la mật đa chăng?

Hãy có tưởng nội không, có tưởng dứt nội không chăng? Hãy có tưởng ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không; có tưởng dứt ngoại không cho đến vô tánh tự tánh không chăng?

Hãy có tưởng bốn niệm trụ, có tưởng dứt bốn niệm trụ chăng? Hãy có tưởng bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi; có tưởng dứt bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi chăng?

Hãy có tưởng khổ thánh đế, có tưởng dứt khổ thánh đế chăng? Hãy có tưởng tập diệt đạo thánh đế, có tưởng dứt tập diệt đạo thánh đế chăng?

Hãy có tưởng bốn tĩnh lự, có tưởng dứt bốn tĩnh lự chăng? Hãy có tưởng bốn vô lượng, bốn vô sắc định; có tưởng dứt bốn vô lượng, bốn vô sắc định chăng?

Hãy có tưởng tám giải thoát, có tưởng dứt tám giải thoát chăng? Hãy có tưởng tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ; có tưởng dứt tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ chăng?

Hãy có tưởng tam ma địa môn, có tưởng dứt tam ma địa môn chăng? Hãy có tưởng đà la ni môn, có tưởng dứt đà la ni môn chăng?

Hãy có tưởng không giải thoát môn, có tưởng dứt không giải thoát môn chăng? Hãy có tưởng vô tướng, vô nguyện giải thoát môn; có tưởng dứt vô tướng, vô nguyện giải thoát môn chăng?

Hãy có tưởng Cực hỷ địa, có tưởng dứt Cực hỷ địa chăng? Hãy có tưởng Ly cấu địa, Phát quang địa, Diệm huệ địa, Cực nan thắng địa, Hiện tiền địa, Viễn hành địa, Bất động địa, Thiện huệ địa, Pháp vân địa; có tưởng dứt Ly cấu địa cho đến Pháp vân địa chăng?

Hãy có tưởng năm nhãn, có tưởng dứt năm nhãn chăng? Hãy có tưởng sáu thần thông, có tướng dứt sáu thần thông chăng?

Hãy có tưởng Phật mười lực, có tưởng dứt Phật mười lực chăng? Hãy có tưởng bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng; có tưởng dứt bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng chăng?

Hãy có tưởng đại từ, có tưởng dứt đại từ chăng? Hãy có tưởng đại bi, đại hỷ, đại xả; có tướng dứt đại bi, đại hỷ, đại xả chăng?

Hãy có tưởng phân vô vong thất, có tưởng dứt pháp vô vong thất chăng? Hãy có tưởng tánh hằng trụ xả, có tưởng dứt tánh hằng trụ xả chăng?

Hãy có tưởng nhất thiết trí, có tưởng dứt nhất thiết trí chăng? Hãy có tưởng đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí; có tưởng dứt đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí chăng?

Hãy có tưởng quả Dự lưu, có tưởng dứt quả Dự lưu chăng? Hãy có tưởng quả Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bồ đề; có tưởng dứt quả Nhất lai, Bất hoàn, A la hán, Độc giác Bố đề chăng?

Hãy có tưởng hạnh Bồ tạt Ma ha tát, có tưởng dứt hạnh Bồ tạt Ma ha tát chăng? Hãy có tưởng chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, có tưởng dứt chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bố đề chăng?

Hãy có tưởng Nhất thiết trí trí, có tưởng dứt Nhất thiết trí trí chăng? Hãy có tưởng tập khí nối nhau tất cả phiền não bị dứt, có tưởng dứt tập khí nối nhau tất cả phiền não bị dứt chăng?

Phật nói: Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi hành Bát nhã Ba la mật đa thẳm sâu, đối tất cả pháp đều không hữu tưởng cũng không vô tưởng. Thiện Hiện! Nếu không hữu tưởng cũng không vô tưởng, phải biết tức là Bồ tát thuận nhẫn. Nếu không hữu tưởng cũng không vô tưởng, tức là tu đạo. Nếu không hữu tưởng cũng không vô tưởng. tức là đắc quả. Thiện Hiện! Phải biết vô tánh tức là đạo Bồ tạt Ma ha tát, vô tánh tức là hiện quán Bồ tát Ma ha tát. Thiện Hiện! Do nhân duyên đây nên biết tất cả pháp đều lấy vô tánh làm nơi tự tánh.

Cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Nếu tất cả pháp đều lấy vô tánh làm tự tánh ấy. Vì sao Như Lai đối tất cả pháp vô tánh làm tánh, hiện chánh đẳng giác, hiện đẳng giác rồi đối tất cả pháp và các cảnh giới đều được tự tại?

Phật nói: Thiện Hiện! Như vậy, như vậy. Tất cả pháp đều lấy vô hình làm tự tánh. Ta khi xưa tu học đạo Bồ tát, tu hành bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự bát nhã Ba la mật đa không trái ngược. Lìa pháp dục ác bất thiện, có tầm có tứ lìa, sanh vui mừng, vào trụ đầy đủ sơ tĩnh lự .Vắng lặng tầm tứ, tánh nội đẳng, tịnh tâm nhất thú; không tầm không tứ, định sanh vui mừng vào trụ đầy đủ đệ nhị tĩnh lự. Lìa mừng trụ xả, chánh niệm chánh biết, thân thọ vui, Thánh thuyết nên xả, vào trụ đầy đủ đệ tam tĩnh lự. Dứt vui dứt khổ, mất vui buồn trước kia, chẳng khổ chẳng vui, xả niệm thanh tịnh, vào trụ đầy đủ đệ tứ tĩnh lự. Ta với lúc bấy giờ đối các tĩnh lự và nhánh tĩnh lự, tuy khéo lấy tướng mà không sở chấp. Đối các tĩnh lự và nhánh tĩnh lự đều không say đắm, đối các tĩnh lự và nhánh tĩnh lự đều không sở đắc. Ta với lúc bấy giờ đối các tĩnh lự, đem hành tướng thanh tịnh không sở phân biệt an trụ đầy đủ. Ta với lúc bấy giờ đối các tĩnh lự vã nhánh tĩnh lự khéo thông thạo rồi, khiến tâm phát khởi Thần cảnh trí chứng thông, cũng khiến tâm phát khởi Thiên nhĩ trí chứng thông, cũng khiến tâm phát khởi Tha tâm trí chứng thông, cũng khiến tâm phát khởi Túc trụ tùy niệm trí chứng thông, cũng khiến tâm phát khởi Thiên nhãn trí chứng thông. Ta với lúc bấy giờ đối các trí chứng thông đã phát khởi, tuy khéo lấy tướng mà không sở chấp; đối các trí chứng thông đã phát khởi đều không say đắm; đối các trí chứng thông đã phát khởi đều vô sở đắc. Ta với lúc bấy giờ đối các trí chứng thông đã phát khởi, đem thấy như hư không không sở phân biệt an trụ đầy đủ. Thiện Hiện! Ta lúc bấy giờ do một thời sát na rất ngắn tương ưng diệu huệ chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Nghĩa là hiện đẳng giác: đây khổ thánh đế, đây tập thánh đế, đây diệt thánh đế, đây đạo thánh đế đều vô sở hữu. Trọn nên mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp Phật bất cộng thảy vô biên công đức. An lập ba nhóm hữu tình sai khác, tùy kia sở ưng phương tiện dạy dẫn khiến được lợi ích an vui thù thắng.

Cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác làm sao năng khởi bốn tĩnh lự vô tánh làm tự tánh được; năng phát năm thần thông vô tánh làm tự tánh được; năng chứng Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề vô tánh làm tự tánh được; năng lập hữu tình vô tánh làm tự tánh; làm ba nhóm rồi, tùy kia sở ưng phương tiện dạy dẫn, khiến được lợi ích an vui thù thắng được?

Phật nói: Thiện Hiện! Nếu các pháp dục ác bất thiện thảy có chút tự tánh, hoặc lại tha tánh làm tự tánh ấy. Ta khi xưa tu hành hạnh Bồ tát chẳng ưng thông đạt tất cả pháp dục ác bất thiện thảy, đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi. năng vào trụ đầy đủ sơ tĩnh lự, năng vào trụ đầy đủ đệ nhị, đệ tam, đệ tứ tĩnh lự. Vì các pháp dốc ác bất thiện thảy không có tánh tự tha, chỉ lấy vô tánh làm tự tánh, nên Ta khi xưa tu hành hạnh Bồ tát, thông đạt pháp dục ác bất thiện thảy, đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi, năng lìa pháp dục ác bất thiện, có tầm có tứ, lìa sanh vui mừng, vào trụ đầy đủ sơ tĩnh lự. Tầm tứ vắng lặng, tánh nội đẳng tịnh tâm nhất thú, không tầm không t ứ , định sanh vui mừng. vào trụ đầy đủ đệ nhị tĩnh lự. Lìa mừng trụ xả, chánh niệm chánh biết, thân thọ vui, Thánh thuyết nên bỏ, vào trụ đầy đủ đệ tam tĩnh lự. Dứt vui dứt khổ, mất mừng buồn trước kia, chẳng khổ chẳng vui, xả niệm thanh tịnh vào trụ đầy đủ đệ tứ tĩnh lự.

Thiện Hiện! Nếu các thần thông có chút tự tánh hoặc lại tha tánh làm tự tánh ấy, Ta khi xưa tu hành hạnh Bồ tát, chẳng ưng thông đạt tất cả thần thông, đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi, phát khởi nhiều thứ thần thông tự tại. Vì các thần thông không tánh tự tha, chỉ lấy vô tánh làm tự tánh, nên Ta khi xưa tu hành hạnh Bồ tát thông đạt thần thông, đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi năng khiến tâm phát khởi Thần cảnh trí chứng thông; cũng khiến tâm phát khởi Thiên nhĩ, Tha tâm, Túc trụ, Tùy niệm, Thiên nhãn trí chứng thông, đối các cảnh giới tự tại vô ngại.

Thiện Hiện! Nếu Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề Phật có chút tự tánh, hoặc lại tha tánh làm tự tánh ấy, Ta khi xưa tu hành hạnh Bồ tát, chẳng ưng thông đạt chư Phật Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi, chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Vì Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề Phật không tánh tự tha, chỉ lấy vô tánh làm tự tánh, nên Ta khi xưa tu hành hạnh Bồ tát thông đạt Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi, năng dùng một niệm tương ưng diệu huệ, chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Như thật giác biết khổ tập diệt đạo thánh đế đều vô sở hữu. Trọn nên mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp Phật bất cộng, vô biên công đức.

Thiện Hiện! Nếu các hữu tình có chút tự tánh hoặc lại tha tánh làm tự tánh ấy, Ta thành Phật rồi, chẳng ưng thông đạt tất cả hữu tình, đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi, an lập ba nhóm hữu tình sai khác. Vì các hữu tình không tánh tự tha, chỉ lấy vô tánh làm tự tánh; nên Ta thành Phật rồi thông đạt hữu tình, đều lấy vô tánh làm tự tánh rồi năng lập ba nhóm hữu tình sai khác, tùy kia sở ưng phương tiện dạy dẫn khiến được lợi ích an vui thù thắng.

Bấy giờ, cụ thọ Thiện Hiện thưa Phật rằng: Bạch Thế Tôn! Nếu Bồ tát Ma ha tát y pháp vô tánh làm tự tánh, khởi bốn tĩnh lự, phát năm thần thông chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bố đề, an lập ba nhóm hữu tình sai khác, tùy kia sở ưng phương tiện dạy dẫn khiến được lợi ích an vui những việc ấy. Bồ tát Ma ha tát vì sao đối trong pháp vô tánh làm tự tánh có nghiệp lần lữa, học lần lữa. hành lần lữa. Do nghiệp lần lữa, học lần lữa, hành lần lữa đây, nên mới chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề?

Phật nói: Thiện Hiện! Các Bồ tát Ma ha tát trước tiện theo Phật Thế Tôn được nghe, hoặc đã theo cúng dường nhiều các Phật Bồ tát Ma ha tát được nghe, hoặc theo Độc giác được nghe, hoặc theo A la hán được nghe, hoặc theo Bất hoàn, Nhất lai, Dự lưu được nghe. Các Phật Thế Tôn lấy vô tánh làm tự tánh chứng được rốt ráo, vì pháp vô tánh làm tự tánh nên gọi Phật Thế Tôn. Các Bồ tát Ma ha tát cũng lấy vô tánh làm tự tánh lần lữa chứng được, vì pháp vô tánh làm tự tánh nên gọi Bồ tát Ma ha tát. Tất cả Độc giác cũng lấy vô tánh làm tự tánh lần lữa chứng được, vì pháp vô tánh làm tự tánh nên gọi Độc giác. Các A la hán cũng lấy vô tánh làm tự tánh lần lữa chứng được, vì pháp vô tánh làm tự tánh nên gọi A la hán. Tất cả Bất hoàn, Nhất lai, Dự lưu, cũng lấy vô tánh làm tự tánh lần lữa chứng được, vì pháp vô tánh làm tự tánh nên gọi Bất hoàn, Nhất lai, Dự lưu. Các hiền thiện sĩ cũng lấy vô tánh làm tự tánh, quyết định tin hiểu, vì pháp vô tánh làm tự tánh nên gọi hiền thiện sĩ. Kỳ dư các hữu tình, tất cả hành, tất cả pháp, đều lấy vô tánh làm tự tánh cho đến không có lượng bằng đầu sợi lông hoặc hành, hoặc pháp thật có tự tánh mà khá được ấy. Bồ tát Ma ha tát này nghe việc đây rồi tác suy nghĩ này: Nếu tất cả hữu tình, tất cả hành, tất cả pháp đều lấy vô tánh làm tự tánh chứng được tin hiểu, vì pháp vô tánh làm tự tánh nên gọi là Phật, Bồ tát, Độc giác, Thanh văn, hiền thiện sĩ ấy, ta đối Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, hoặc sẽ chứng được, hoặc chẳng chứng được. Tất cả hữu hình, tất cả hành, tất cả pháp thường lấy vô tánh làm tự tánh, nên ta quyết định phải phát tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Được Bồ đề rồi, nếu các hữu tình, kẻ hành hữu tưởng phương tiện an lập khiến trụ vô tưởng. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này đã suy nghĩ rồi, phát tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề .Vì khắp độ các hữu tình nên khởi nghiệp lần lữa, tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa, như các Bồ tát Ma ha tát đời quá khứ phát tới Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề, trước tu nghiệp-học-hạnh lần lữa nên chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Bồ tát Ma ha tát này cũng lại như thế, trước nên tu hành bố thí Ba la mật đa, kế nên tu hành tịnh giới Ba la mật đa, kế nên tu hành an nhẫn Ba la mật đa, kế nên tu hành tinh tiến Ba la mật đa, kế nên tu hành tĩnh lự Ba la mật đa, sau nên tu hành bát nhã Ba la mật đa.

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tại này từ sơ phát tâm khi tu hành bố thí Ba la mật đa, tu hành bố thí Ba la mật đa, cũng khuyên người hành bố thí Ba la mật đa, xưng nêu chỉ rõ công đức bố thí Ba la mật đa, vui mừng khen ngợi kẻ hành bố thí Ba la mật đa. Do nhân duyên đây, bố thí viên mãn, sanh trong trời người được ngôi giàu lớn, thường tu bố thí, lìa tâm keo rít. Tùy các hữu tình cần ăn thí ăn, cần uống thí uống, cần áo thí áo, cần xe thí xe, cần hương hoa thí hương hoa, cần chuỗi anh lạc thí chuỗi anh lạc, cần phòng nhà thí phòng nhà, cần đồ nằm thí đồ nằm. cần đèn sáng thí đèn sáng, cần của báu thí của báu, cần tôi tớ thí tôi tớ; tùy những thứ cần món món tư cụ thảy đều thí cho. Bồ tát Ma ha tát này do bố thí nên thọ trì nhóm giới, sanh trong trời người được sang trọng lớn. Do thí giới nên lại được nhóm định, do thí giới định nên lại được nhóm huệ, do thí giới định huệ nên lại được nhóm giải thoát; do thí giới, định, huệ, giải thoát nên lại được nhóm giải thoát tri kiến. Do các nhóm thí giới, định, huệ, giải thoát, giải thoát tri kiến viên mãn nên vượt các Thanh văn và bậc Độc giác, thẳng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Vào ngôi Bồ tát Chánh tánh ly sanh rồi, mới năng nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình. Nghiêm tịnh cõi Phật. thành thục hữu tình được viên mãn rồi, mới năng chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề rồi, mới năng quay xe chánh pháp. Do quay xe chánh pháp nên an lập hữu tình nơi pháp Tam thừa. Hữu tình an trụ pháp Tam thừa rồi, giải thoát sanh tử chứng được Niết bàn. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này do bố thí nên dù năng làm nghiệp lần lữa, tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa như thế, mà quán tất cả đều bất khả đắc. Vì cớ sao? Vì tất cả pháp tự tánh vô vậy.

Lại nữa. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này từ sơ phát tâm khi tu hành tịnh giới Ba la mật đa, nên tu hành tịnh giới Ba la mật đa, cũng khuyên người hành tịnh giới Ba la mạt đa, xưng nêu chỉ rõ công đức tịnh giới Ba la mật đa, vui mừng khen ngợi kẻ hành tịnh giới Ba la mật đa. Bồ tát Ma ha tại này do nhân duyên đây, nhóm giới thanh tịnh sanh trong trời người được sang trọng lớn, thí nhiều thứ của cải cho kẻ bần cùng. Đã hành thí rồi, an trụ nhóm giới, nhóm định, nhóm huệ, nhóm giải thoát, nhóm giải thoát tri kiến. Do các nhóm giới, định, huệ, giải thoát, giải thoát tri kiến thanh tịnh nên vượt các Thanh văn và bậc Độc giác, thẳng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Vào ngôi Bồ tát Chánh tánh ly sanh rồi, mới năng nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình, nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình được viên mãn rồi, mới năng chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề rồi, mới năng quay xe chánh pháp. Do quay xe chánh pháp, nên an lập hữu tình nơi pháp Tam thừa. Hữu tình an trụ pháp Tam thừa rồi, giải thoát sanh tử chứng được Niết bàn. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này do tịnh giới nên dù năng làm nghiệp lần lữa, tu học lần lữa. hành hạnh lần lữa như thế, mà quán tất cả đều bất khả đắc. Vì cớ sao? Vì tất cả pháp tự tánh vô vậy.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này từ sơ phát tâm khi tu hành an nhẫn Ba la mật đa, nên tự hành an nhẫn Ba la mật đa, cũng khuyên người hành an nhẫn Ba la mật đa, xưng nêu chỉ rõ công đức an nhẫn Ba la mật đa. vui mừng khen ngợi kẻ hành an nhẫn Ba la mật đa. Bồ tát Ma ha tát này khi hành an nhẫn năng đem của vật thí các hữu tình đều khiến đầy đủ. Đã hành thí rồi, an trụ nhóm giới, an trụ an nhẫn, an trụ nhóm định, nhóm huệ, nhóm giải thoát, nhóm giải thoát tri kiến. Do các nhóm giới, định, huệ, giải thoát, giải thoát tri kiến thanh tịnh, nên vượt các Thanh văn và bậc Độc giác, thẳng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Vào ngôi Bồ tát Chánh tánh ly sanh rồi, mới năng nghiêm tịnh cõi Phật, thành thực hữu tình. Nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình được viên mãn rồi, mới năng chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề rồi, mới năng quay xe Chánh pháp. Do quay xe Chánh pháp nên an lập hữu tình nơi pháp Tam thừa. Hữu tình an trụ pháp Tam thừa rồi, giải thoát sanh tử chứng được Niết bàn. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này do an nhẫn nên dù năng làm nghiệp lần lữa, tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa như thế, mà quán tất cả đều bất khả đắc. Vì cớ sao? Vì tất cả pháp tự tánh vô vậy.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này từ sơ phát tâm, khi tu hành tinh tiến Ba la mật đa, nên tự đối các pháp lành phát siêng tinh tiến Ba la mật đa, cũng khuyên người đối các pháp lành phát siêng tinh tiến Ba la mật đa, xưng nêu chỉ rõ công đức đối các pháp lành phát siêng tinh tiến Ba la mật đa, vui mừng khen ngợi kẻ đối các pháp lành phát siêng tinh tiến Ba la mật đa. Bồ tát Ma ha tát này khi hành tinh tiến, năng đem của vật thí các hữu tình đều khiến đầy đủ. Đã hành thí rồi, an trụ nhóm giới, an trụ an nhẫn, an trụ tinh tiến, an trụ nhóm định, nhóm huệ, nhóm giải thoát, nhóm giải thoát tri kiến. Do các nhóm giới, định, huệ, giải thoát, giải thoát tri kiến thanh tịnh nên vượt các Thanh văn và bậc Độc giác thẳng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Vào ngôi Bồ tát Chánh tánh ly sanh rồi mới năng nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình. Nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình được viên mãn rồi, mới năng chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề rồi, mới năng quay xe Chánh pháp. Do quay xe Chánh pháp nên an lập hữu tình nơi pháp Tam thừa. Hữu tình an trụ pháp Tam thừa rồi, giải thoát sanh tử chứng được Niết bàn. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này do tinh tiến nên dù năng làm nghiệp lần lữa, tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa như thế, mà quán tất cả đều bất khả đắc. Vì cớ sao? Vì tất cả pháp tự tánh vô vậy.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này từ sơ phát tâm khi tu hành tĩnh lự Ba la mật đa, nên tự vào bốn tĩnh lự bốn vô lượng, bốn vô sắc định; cũng khuyên người vào bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định; xưng nêu chỉ rõ công đức vào bốn tĩnh lự, bốn vô lượng, bốn vô sắc định; vui mừng khen ngợi kẻ vào bốn tĩnh lự bốn vô lượng, bốn vô sắc định. Bồ tát Ma ha tát này an trụ bốn tĩnh lự bốn vô lượng, bốn vô sắc định, năng đem của vật thí các hữu tình đều khiến đầy đủ. Đã hành thí rồi, an trụ nhóm giới, an trụ an nhẫn, an trụ tinh tiến, an trụ nhóm định, nhóm huệ, nhóm giải thoát, nhóm giải thoát tri kiến. Do các nhóm giới, định, huệ, giải thoát, giải thoát tri kiến thanh tịnh nên vượt các Thanh văn và bậc Độc giác, thẳng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Vào ngôi Bồ tát Chánh tánh ly sanh rồi, mới năng nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình. Nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình được viên mãn rồi, mới năng chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề rồi, mới năng quay xe Chánh pháp. Do quay xe Chánh pháp nên an lập hữu tình nơi pháp Tam thừa. Hữu tình an trụ pháp Tam thừa rồi, giải thoát sanh tử chứng được Niết bàn. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này do tĩnh lộ nên dù năng làm nghiệp lần lữa, tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa như thế, mà quán tất cả đều bất khả đắc. Vì cớ sao? Vì tất cả pháp tự tánh vô vậy.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này từ sơ phát tâm khi tu hành Bát nhã Ba la mật đa, thí nhiều thứ của vật cho các hữu tình an trụ nhóm giới, an trụ an nhẫn, an trụ tinh tiến, an trụ nhóm định, nhóm huỷ nhóm giải thoát, nhóm giải thoát tri kiến. Tự hành bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa; cũng khuyên người hành bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự bát nhã Ba la mật đa; xưng nêu chỉ rõ công đức bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự bát nhã Ba la mật đa; vui mừng khen ngợi kẻ hành bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự, bát nhã Ba la mật đa. Bồ tát Ma ha tát này do bố thí, tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự bát nhã Ba la mật đa sức phương tiện khéo léo nên vượt các Thanh văn và bậc Độc giác, thẳng vào Bồ tát Chánh tánh ly sanh. Vào ngôi Bồ tát Chánh tánh ly sanh rồi, mới năng nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình. Nghiêm tịnh cõi Phật, thành thục hữu tình được viên mãn rồi, mới năng chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề. Chứng được Vô thượng Chánh đẳng Bồ đề rồi, mới năng quay xe Chánh pháp. Do quay xe Chánh pháp nên an lập hữu tình nơi pháp Tam thừa. Hữu tình an trụ pháp Tam thừa rồi. giải thoát sanh tử chứng được Niết bàn. Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này do bát nhã nên dù năng làm nghiệp lần lữa, tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa như thế, mà quán tất cả đều bất khả đắc. Vì cớ sao? Vì tất cả pháp tự tánh vô vậy.

Thiện Hiện! Đấy là Bồ tát Ma ha tát y hành sáu món Ba la mật đa làm nghiệp lần lữa, tu học lần lửa, hành hạnh lần lữa.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi làm việc lần lửa, tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa. Từ sơ phát tâm. đem tác ý tương ưng Nhất thiết trí trí tin hiểu các pháp đều lấy vô tánh làm tự tánh, trước nên tu Phật tùy niệm, kế nên tu Pháp tùy niệm, kế nên tu Tăng tùy niệm, kế nên tu giới tùy niệm, kế nên tu xả tùy niệm, sau nên tu thiên tùy niệm.

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát tu Phật tùy niệm là sao? Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này khi tu hành Bát nhã Ba la mật đa chẳng nên lấy sắc suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, chẳng nên lấy thọ tưởng hành thức suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Sắc vô tự tánh, thọ tưởng hành thức vô tự tánh. Nếu pháp vô tự tánh thời vô sở hữu, nếu vô sở hữu thời chẳng khá niệm. Sở dĩ vì sao? Thiện Hiện! Nếu không niệm, không suy nghĩ, đấy là Phật tùy niệm.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát chẳng nên lấy ba mươi hai tướng đại sĩ suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, chẳng nên lấy thân sắc chơn kim suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, chẳng nên lấy thân có thường quang bốn mặt đều một tầm suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, chẳng nên lấy tám mươi tùy hảo suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Tướng hảo, kim quang, sắc thân như thế đều vô tự tánh. Nếu pháp vô tự tánh thời vô sở hữu, nếu vô sở hữu thời chẳng khá niệm. Sở dĩ vì sao? Thiện Hiện! Nếu không niệm, không suy nghĩ, đấy là Phật tùy niệm.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát chẳng nên lấy nhóm giới suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, chẳng nên lấy nhóm định, nhóm huệ, nhóm giải thoát, nhóm giải thoát tri kiến suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Vì cớ sao? Thiện Hơn! Các nhóm như thế đều vô tự tánh. Nếu pháp vô tự tánh thời vô sở hữu, nếu vô sở hữu thời chẳng khá niệm. Sở dĩ vì sao? Thiện Hiện! Nếu không niệm, không suy nghĩ, đây là Phật tùy niệm.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát chẳng nên lấy năm nhãn, sáu thần thông suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Chẳng nên lấy Phật mười lực, bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Chẳng nên lấy đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Chẳng nên lấy pháp vô vong thất, tánh hằng trụ xả suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Chẳng nên lấy nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Các pháp như thế đều vô tự tánh. Nếu pháp vô tự tánh thời vô sở hữu, nếu vô sở hữu thời chẳng khá niệm. Sở dĩ vì sao? Thiện Hiện! Nếu không niệm không suy nghĩ, đấy là Phật tùy niệm.

Lại nữa, Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát chẳng nên lấy pháp duyên khởi suy nghĩ Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác. Vì cớ sao? Thiện Hiện! Pháp duyên khởi đều vô tự tánh. Nếu pháp vô tự tánh thời vô sở hữu, nếu vô sở hữu thời chẳng khá niệm. Sở dĩ vì sao? Thiện Hiện! Nếu không niệm, không suy nghĩ, đấy là Phật tùy niệm.

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát khi tu hành Bát nhã Ba la mật đa nên đối tu Phật tùy niệm đây, nên tu Phật tùy niệm như vầy, đấy là Bồ tát Ma ha tát làm nghiệp lần lữa. tu học lần lữa, hành hạnh lần lửa.

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này khi làm nghiệp lần lữa. tu học lần lữa, hành hạnh lần lữa, thời năng viên mãn bốn niệm trụ; cũng năng viên mãn bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi. Thời năng viên mãn không giải thoát môn; cũng năng viên mãn vô tướng, vô nguyện giải thoát môn.

Thời năng viên mãn sơ tĩnh lự; cũng năng viên mãn đệ nhị, đệ tam, đệ tứ tĩnh lự. Thời năng viên mãn từ vô lượng; cũng năng viên mãn bi hỷ xả vô lượng. Thời năng viên mãn định không vô biên xứ; cũng năng viên mãn định thức vô biên xứ, vô sở hữu xứ, phi tưởng phi phi tưởng xứ. Thời năng viên mãn tám giải thoát; cũng năng viên mãn tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ.

Thời năng viên mãn tất cả tam ma địa môn, cũng năng viên mãn tất cả đà la ni môn. Thời năng viên mãn bố thí Ba la mật đa; cũng năng viên mãn tịnh giới, an nhẫn, tinh tiến, tĩnh lự bát nhã Ba la mật đa.

Thời năng viên mãn nội không; cũng năng viên mãn ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bổn tánh không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tánh không, tự tánh không, vô tánh tự tánh không.

Thời năng viên mãn chơn như; cũng năng viên mãn pháp giới, pháp tánh, bất hư vọng tánh, bất biến dị tánh, bình đẳng tánh, ly sanh tánh, pháp định, pháp trụ, thật tế, hư không giới, bất tư nghì giới.

Thời năng viên mãn năm nhãn, cũng năng viên mãn sáu thần thông. Thời năng viên mãn Phật mười lực; cũng năng viên mãn bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, mười tám pháp Phật bất cộng. Thời năng viên mãn đại từ; cũng năng viên mãn đại bi, đại hỷ, đại xả.

Thời năng viên mãn pháp vô vong thất, cũng năng viên mãn tánh hằng trụ xả. Thời năng viên mãn nhất thiết trí; cũng năng viên mãn đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí. Do đây chứng được nhất thiết trí trí.

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát này lấy vô tánh làm tự tánh, vì sức phương tiện nên giác tất cả pháp đều vô tự tánh. Trong ấy không hữu tưởng, cũng lại không vô tưởng.

Thiện Hiện! Bồ tát Ma ha tát nên tu Phật tùy niệm như thế, nghĩa là với trong ấy hãy không chút niệm, huống có niệm Phật.