Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 11/20

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Kinh Tập

Đại Tập 64 · Bộ Kinh Tập XI · Số 666–673

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Kinh Nhập Lăng-Già - Quyển 8 - Phẩm 14: Sát-Na

KINH NHẬP LĂNG-GIÀ

QUYỂN 8

Phẩm 14: SÁT-NA

Bấy giờ, Thánh giả Đại Bồ-tát Đại Tuệ lại bạch:

–Bạch Thế Tôn! Nguyện xin Đức Như Lai Ứng Chánh Biến Tri giảng nói cho con. Xin Đấng Thiện Thệ vì con giảng nói về tướng sinh diệt của tất cả pháp. Sao Như Lai nói, tất cả pháp từng niệm từng niệm chẳng trụ.

Đức Phật bảo Bồ-tát Đại Tuệ:

–Hay thay! Hay thay! Này Đại Tuệ! Ông hãy lắng nghe, ta sẽ vì ông giải nói.

Bồ-tát Đại Tuệ bạch:

–Hay thay! Bạch Thế Tôn! Xin vâng, con xin lắng nghe và tin nhận.

Đức Phật nói:

–Này Đại Tuệ! Tất cả pháp. Tất cả pháp là những gì gọi là, pháp thiện, pháp bất thiện, pháp hữu vi, pháp vô vi, pháp thế gian, pháp xuất thế gian, pháp hữu lậu, pháp vô lậu, pháp bên trong, pháp bên ngoài…

Này Đại Tuệ! Lược nói pháp năm ấm, nương vào tâm, ý, ý thức huân tập tăng trưởng. Những người phàm phu nương vào tâm, ý, ý thức huân tập nên phân biệt pháp thiện, pháp bất thiện.

Này Đại Tuệ! Thánh nhân hiện tại chứng Tam-muội Tam-ma-bạt-đề, hạnh an lạc pháp thiện vô lậu. Này Đại Tuệ! Đó gọi là pháp thiện.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Nói rằng, pháp thiện, pháp bất thiện là gọi tám thức. Những gì là tám?

1. A-lê-gia thức.

2. Ý.

3. Ý thức.

4. Nhãn thức.

5. Nhĩ thức.

6. Tî thức.

7. Thiệt thức.

8. Thân thức.

Này Đại Tuệ! Thân năm thức cùng với thân ý thức đối với pháp thiện, pháp bất thiện đắp đổi sai biệt tương tục, thể không thân sai biệt, thuận theo pháp sinh ra, sinh ra rồi trở lại diệt, chẳng biết tự tâm thấy cảnh giới hư vọng tức là lúc diệt, có thể chấp giữ hiện trạng cảnh giới, hình tướng lớn nhỏ, hơn hay ngang bằng.

Này Đại Tuệ! Ý thức cùng với thân năm thức tương ứng sinh ra, thời gian một niệm chẳng trụ. Vậy nên ta nói, thời gian niệm về pháp đó chẳng trụ.

Này Đại Tuệ! Nói sát-ni-ca thì gọi là Không A-lê-gia thức gọi là Như Lai tạng, không cùng với ý chuyển biến thức huân tập nên gọi là không, đầy đủ pháp huân tập vô lậu gọi là bất không.

Này Đại Tuệ! Phàm phu ngu si chẳng hiểu, chẳng biết chấp trước các pháp trong sát-na chẳng trụ, rơi vào tà kiến mà nói: “Pháp vô lậu cũng chẳng trụ trong sát-na, phá chân như Như Lai tạng đó.

Này Đại Tuệ! Thân năm thức chẳng sinh ra sáu đường, chẳng nhận chịu khổ vui, chẳng tạo tác nhân của Niết-bàn.

Này Đại Tuệ! Như Lai tạng chẳng nhận chịu khổ vui, chẳng phải nhân của sinh tử, còn pháp khác thì cùng sinh, cùng diệt, nương vào bốn loại say sưa huân tập, mà các phàm phu chẳng hiểu chẳng biết, huân tập tà kiến, nói rằng, tất cả pháp chẳng trụ trong sát-na.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Kim cang Như Lai tạng, pháp Như Lai chứng đắc chẳng phải trong sát-na chẳng trụ.

Này Đại Tuệ! Pháp Như Lai chứng đắc, nếu trong sát-na chẳng trụ thì tất cả Thánh giả chẳng thành Thánh nhân.

Này Đại Tuệ! Chẳng phải phi Thánh nhân do đó là Thánh nhân vậy.

Này Đại Tuệ! Trụ ở Kim cang một kiếp gọi là bằng trụ không lường, chẳng tăng chẳng giảm.

Này Đại Tuệ! Sao phàm phu ngu si phân biệt các pháp cho rằng, sát-na chẳng trụ, mà các phàm phu chẳng thông đạt ý của ta, chẳng hiểu chẳng biết các pháp trong ngoài từng niệm từng niệm chẳng trụ?

Bồ-tát Đại Tuệ bạch:

–Bạch Thế Tôn! Như Lai thường nói, đủ đầy sáu pháp Ba-la-mật, thì đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Bạch Thế Tôn! Những gì là sáu Ba-la-mật? Làm sao đầy đủ?

Đức Phật bảo Bồ-tát Đại Tuệ:

–Này Đại Tuệ! Ba-la-mật có ba loại khác nhau, đó là: Thế gian Ba-la-mật, xuất thế gian Ba-la-mật, xuất thế gian Thượng thượng Ba-la-mật.

Này Đại Tuệ! Nói rằng, thế gian Ba-la-mật là phàm phu ngu si chấp trước pháp ngã và ngã sở, rơi vào nhị biên, vì đối với vô số cảnh giới thù thắng vi diệu mà tu hành Ba-la-mật, cầu quả báo nơi cảnh giới Sắc…

Này Đại Tuệ! Phàm phu ngu si hành Thi ba-la-mật (Trì giới), Sằn-đề ba-la-mật (Nhẫn nhục), Tỳ-lê-gia ba-la-mật (Tinh tấn), Thiền ba-la-mật, Bát-nhã ba-la-mật-đa (Trí tuệ)… cho đến sinh ở Phạm thiên cầu pháp năm thần thông thế gian. Này Đại Tuệ! Đó gọi là những Ba-la-mật của thế gian.

Này Đại Tuệ! Nói rằng xuất thế gian Ba-la-mật nghĩa Thanh văn, Bích-chi-phật chấp giữ tâm Niết-bàn của Thanh văn, Bích-chi-phật mà tu hành Ba-la-mật. Này Đại Tuệ! Như phàm phu ngu si thế gian kia vì cầu niềm vui Niết-bàn nơi tự thân mà tu hạnh Ba-la-mật của thế gian. Thanh văn, Duyên giác cũng lại như vậy, vì tự thân cầu niềm vui Niết-bàn mà tu hành hạnh Ba-la-mật xuất thế gian cho đến cầu niềm vui chẳng phải cứu cánh đó.

Này Đại Tuệ! Xuất thế gian Thượng thượng Ba-la-mật là có thể

biết như thật, chỉ là tự tâm hư vọng phân biệt nên thấy cảnh giới bên ngoài. Bấy giờ, biết quả thật chỉ là tự tâm thấy pháp trong ngoài, chẳng phân biệt hư vọng phân biệt, chẳng chấp giữ sắc tướng trong ngoài tự tâm. Đại Bồ-tát có thể biết như thật tất cả pháp nên tu hành Đàn ba-la-mật (Bố thí), vì khiến cho tất cả chúng sinh được niềm vui yên ổn, không kinh sợ. Đó gọi là Đàn ba-la-mật (Bố thí).

Này Đại Tuệ! Bồ-tát quan sát tất cả các pháp đó, chẳng sinh ra phân biệt mà tùy thuận thanh lương. Đó gọi là Thi ba-la-mật.

Này Đại Tuệ! Bồ-tát lìa khỏi tâm phân biệt mà nhẫn nhịn. Bồ-tát đó tu hành như thật mà biết cảnh giới năng thủ, khả thủ chẳng phải thật, đó gọi là Sằn-đề ba-la-mật của Bồ-tát.

Này Đại Tuệ! Bồ-tát làm sao tu hạnh tinh tấn? Đầu đêm, giữa đêm, cuối đêm thường siêng năng tu hành, thuận theo pháp như thật, đoạn trừ các phân biệt. Đó gọi là Tỳ-lê-gia ba-la-mật.

Này Đại Tuệ! Bồ-tát lìa khỏi tâm phân biệt, chẳng thuận theo tướng cảnh giới năng thủ khả thủ của ngoại đạo, đó gọi là Thiền ba-la-mật.

Này Đại Tuệ! Bát-nhã ba-la-mật của Bồ-tát là gì? Bồ-tát như thật quan sát tướng tự tâm phân biệt, chẳng thấy phân biệt chẳng rơi vào nhị biên, nương vào sự tu hành như thật mà chuyển biến thân, chẳng thấy một pháp nào sinh ra, chẳng thấy một pháp nào diệt đi, tự thân chứng đắc tu hành Thánh hạnh. Đó gọi là Bát-nhã ba-la-mật của Bồ-tát.

Này Đại Tuệ! nghĩa Ba-la-mật đủ đầy như vậy thì đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn lại nói kệ:

Không, vô thường sát-na

Ngu phân biệt hữu vi

Như sông, đèn, hạt giống

Không, vô thường sát-na.

Phân biệt nghĩa sát-na

Cũng như vậy sát-na

Sát-ni-ca chẳng sinh

Tịch tĩnh lìa tạo tác.

Tất cả pháp chẳng sinh

Ta nói, nghĩa sát-na

Vật sinh tức có diệt

Chẳng nói vì phàm phu.

Phân biệt pháp tương tục

Vọng tưởng thấy sáu đường

Nếu vô minh là nhân

Hay sinh những tâm ấy

Cho đến sắc chưa sinh

Trung gian nương đâu trụ?

Có sinh tức có diệt

Tâm khác theo đó sinh

Sắc chẳng trụ một niệm

Quan sát pháp gì sinh?

Nương nhân nào sinh pháp?

Tâm không nhân mà sinh

Vậy nên sinh chẳng thành!

Làm sao biết niệm hoại?

Người tu hành chứng định

Kim Cang, Xá-lợi-phất

Cung điện trời Quang Âm

Việc thế gian chẳng hoại

Chứng đắc pháp Chân như

Thành tựu trí Như Lai

Tỳ-kheo chứng bình đẳng

Làm sao niệm chẳng trụ?

Huyễn, thành Càn-thát-bà

Vì sao niệm chẳng trụ?

Bốn đại không, thấy sắc

Thì bốn đại là gì?

Phẩm 15: HÓA

Bấy giờ, Thánh giả Đại Bồ-tát Đại Tuệ lại bạch:

–Bạch Thế Tôn! Như Phật Thế Tôn thọ ký cho các vị La-hán thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Đức Như Lai lại nói, các Đức Phật Như Lai chẳng vào Niết-bàn, lại nói, Như Lai Ứng Chánh Biến Tri vào đêm đó chứng Đại Bồ-tát, vào đêm đó nhập Bát-niết-bàn và ở khoảng giữa ấy chẳng nói một chữ. Như Lai lại nói, các Đức Phật Như Lai thường vào định Vô giác vô quán vô phân biệt, lại nói, tạo ra vô số thân ứng hóa độ các chúng sinh. Thế Tôn lại nói, các thức sai khác từng niệm từng niệm chẳng trụ. Kim Cang Mật Tích thường theo ủng hộ. Thế Tôn lại nói, bản tế của thế gian khó biết, lại nói rằng, chúng sinh vào Niết-bàn, mà nếu vào Niết-bàn lẽ ra có bản tế. Thế Tôn lại nói, các Đức Phật không có thù oán, mà thấy các ma, lại nói, Như Lai đoạn tất cả chướng, nhưng mà thấy Chiên-già, Ma-na-tỳ, Tôn-đà-lê… bài báng. Phật vào thôn Ta-lê-na rốt cuộc chẳng được thức ăn, mang bát không mà đi ra.

Bạch Thế Tôn! Nếu như vậy thì Như Lai có vô lượng tội, nghiệp chướng, sao Như Lai chẳng lìa khỏi tất cả những tội lỗi mà đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác? Được Nhất thiết chủng trí?

Đức Phật bảo Thánh giả Bồ-tát Đại Tuệ:

–Hay thay! Hay thay! Này Đại Tuệ! Ông hãy lắng nghe, ta sẽ vì ông giải nói.

Bồ-tát Đại Tuệ bạch:

–Hay thay! Bạch Thế Tôn! Thưa vâng, con xin lắng nghe và tin nhận.

Đức Phật nói:

–Này Đại Tuệ! Ta vì các Thanh văn… đã từng tu hành hạnh Bồ-tát, nương vào Niết-bàn Vô dư mà thọ ký cho họ. Này Đại Tuệ! Ta thọ ký cho Thanh văn là vì chúng sinh khiếp nhược làm cho họ sinh ra có lòng dũng mãnh.

Này Đại Tuệ! Trong thế giới này và những cõi Phật khác, có các chúng sinh tu hạnh Bồ-tát mà ưa thích hạnh của pháp Thanh văn. Vì chuyển cho họ đạt được Đại Bồ-đề nên Phật ứng hóa vì Thanh văn ứng hóa mà thọ ký, chẳng phải là Phật báo thân, Phật Pháp thân mà thọ ký.

Này Đại Tuệ! Niết-bàn của Thanh văn, Bích-chi-phật không sai khác. Vì sao? Vì đoạn trừ phiền não không sai khác, đoạn phiền não chướng chẳng phải đoạn trí chướng.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Thấy pháp vô ngã thì đoạn trừ được Trí chướng. Thấy nhân vô ngã thì đoạn trừ phiền não chướng. Này Đại Tuệ! Chuyển ý thức nên đoạn pháp chướng, nghiệp chướng. Do chuyển huân tập của ý và A-lê-gia thức nên được thanh tịnh hoàn toàn.

Này Đại Tuệ! Ta thường nương vào thể của bản pháp mà trụ, lại chẳng sinh ra pháp, nương vào bản danh tự chương cú chẳng hiểu, chẳng tư duy mà nói các pháp.

Này Đại Tuệ! Như Lai thường biết như ý, thường chẳng mất niệm, vậy nên Như Lai không giác, không quán. Các Đức Phật Như Lai lìa khỏi Tứ địa rồi, xa lìa hai loại sinh tử, hai chướng, hai loại nghiệp vậy.

Này Đại Tuệ! Bảy loại thức, ý, ý thức, nhãn, nhĩ, tỷ, thiệt, thân từng niệm từng niệm chẳng trụ, do hư vọng huân tập lìa khỏi các thiện pháp vô lậu.

Này Đại Tuệ! Như Lai tạng ở thế gian chẳng sinh, chẳng tử, chẳng đến, chẳng đi, thường hằng, thanh lương, bất biến.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Nương vào Như Lai tạng nên có nhân của thế gian, Niết-bàn, khổ vui mà các phàm phu chẳng hiểu, chẳng biết, rơi vào trống không, hư vọng, điên đảo.

Này Đại Tuệ! Kim Cang Mật Tích thường theo ủng hộ, vây quanh Đức Như Lai Ứng Hóa, chẳng phải Phật Pháp thân, Phật báo thân, căn bản Như Lai Ứng Chánh Biến Tri.

Này Đại Tuệ! Căn bản Như Lai xa lìa các căn lớn nhỏ, các lượng xét xa lìa tất cả phàm phu, Thanh văn, Bích-chi-phật… Này

Đại Tuệ! Người tu hành như thật đạt được cảnh giới hạnh an lạc Chân như đó, biết căn bản Phật do đạt được pháp nhẫn Bình Đẳng. Vậy nên Kim Cang Mật Tích theo Phật Ứng Hóa.

Này Đại Tuệ! Phật Ứng Hóa thì không còn nghiệp, không bài báng, mà Phật Ứng Hóa chẳng khác Pháp Phật, Báo thân Phật Như Lai mà cũng chẳng là một. Như thợ gốm, muối… người làm việc làm ra, Phật Ứng Hóa làm việc giáo hóa chúng sinh, khác với tướng chân thật nói pháp, chẳng nói pháp chứng đắc cảnh giới Thánh trí nơi tự thân.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Tất cả phàm phu, ngoại đạo, Thanh văn, Bích-chi-phật… thấy sáu thức diệt thì rơi vào Đoạn kiến, chẳng thấy A-lê-gia thức thì rơi vào Thường kiến. Lại nữa, này Đại Tuệ! Chẳng thấy tự tâm phân biệt bản tế, vậy nên thế gian gọi là không bản tế.

Này Đại Tuệ! Xa lìa sự thấy phân biệt nơi tự tâm thì gọi là giải thoát, được chứng Niết-bàn. Này Đại Tuệ! Các Đức Phật Như Lai xa lìa bốn huân tập khí, vậy nên không gây ra những lỗi lỗi.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn lại nói kệ:

Ba thừa và phi thừa

Chư Phật vô lượng thừa

Thọ ký thảy Phật địa

Nói đoạn các phiền não

Chứng Thánh trí nội thân

Và Vô dư Niết-bàn

Khuyên gắng chúng sinh khiếp

Nên nói pháp ẩn lấp.

Như Lai chứng đắc trí

Cũng nói đến đạo trên

Chúng sinh nương vào đạo

Nhị thừa không Niết-bàn.

Thấy Dục, Sắc và Hữu

Và huân tập bốn Địa

Ý thức cũng sinh ra

Thấy ý thức cùng trụ.

Thấy ý, nhãn thức thảy

Thường vô thường, đoạn diệt

Nương ý… chấp thường kiến

Khởi kiến chấp Niết-bàn.

❧

Phẩm 16: NGĂN ĂN THỊT

Bấy giờ, Thánh giả Đại Bồ-tát Đại Tuệ bạch:

–Bạch Thế Tôn! Con quan sát thế gian, sinh tử lưu chuyển, oán kết liền nhau, rơi vào các đường ác, đều do ăn thịt, giết hại lẫn nhau, tăng trưởng tham sân, chẳng được ra khỏi, thật là khổ sở.

Bạch Thế Tôn! Người ăn thịt đoạn trừ hạt giống đại Từ. Người tu đạo Thánh thì chẳng nên ăn thịt. Bạch Thế Tôn! Các ngoại đạo… nói pháp tà kiến Lô-ca-da-đà, rơi vào luận của thế tục, rơi vào trong hai kiến đoạn thường, hữu vô, đều ngăn ăn thịt, tự mình chẳng ăn, chẳng cho phép người khác ăn. Sao trong pháp thanh tịnh của Như Lai, người tu phạm hạnh thì tự ăn, cho phép người khác ăn, tất cả chẳng cấm chế? Như Lai Thế Tôn đối với các chúng sinh Từ bi bình đẳng thì sao lại cho phép dùng thịt làm thức ăn? Hay thay! Bạch Thế Tôn! Thế Tôn thương xót thế gian, nguyện xin vì con nói về lỗi của sự ăn thịt và công đức của sự chẳng ăn thịt. Con và những Bồ-tát nghe rồi, được nương vào đó tu hành như thật và tuyên nói, lưu bố rộng rãi, khiến cho chúng sinh hiện tại và vị lai, tất cả đều biết rõ.

Đức Phật bảo Thánh giả Đại Tuệ:

–Hay thay! Hay thay! Này Đại Tuệ! Ông có tâm đại Từ bi thương xót chúng sinh nên có thể hỏi ý nghĩa này. Ông nay hãy lắng nghe, ta sẽ vì ông giải nói.

Bồ-tát Đại Tuệ bạch:

–Hay thay! Bạch Thế Tôn! Thưa vâng, con xin lắng nghe và tin nhận.

Đức Phật nói:

–Này Đại Tuệ! Luận về ăn thịt có vô lượng lỗi. Các Đại Bồ-tát tu đại Từ bi thì chẳng được ăn thịt. Tội lỗi và công đức của người ăn thịt cùng chẳng ăn thịt, ta sẽ nói lên một phần ít. Ông nay hãy lắng nghe. Này Đại Tuệ! Ta quán sát chúng sinh từ vô thủy đến nay đã quen ăn thịt, tham trước vị thịt, giết hại lẫn nhau, xa lìa Hiền thánh, chịu khổ sinh tử. Người xả bỏ vị thịt, nghe vị chánh pháp, ở Bồ-tát địa tu hành như thật thì mau chóng đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Lại khiến cho chúng sinh vào đến chỗ dừng nghỉ, cả địa Thanh văn, Bích-chi-phật. Dừng nghỉ rồi, khiến họ vào Như Lai địa.

Này Đại Tuệ! Những lợi ích như vậy lấy tâm Từ làm gốc. Người ăn thịt đoạn trừ hạt giống đại Từ thì làm sao sẽ được lợi lớn như vậy? Vậy nên, này Đại Tuệ! Ta quan sát chúng sinh luân hồi sáu đường, đồng ở trong sinh tử, cùng nhau nuôi sống, đắp đổi làm cha mẹ, anh em, chị em, hoặc nam, hoặc nữ hoặc trong lục thân quyến thuộc nội ngoại, hoặc sinh vào đường khác, đường thiện, đường ác, thường làm quyến thuộc. Do nhân duyên đó, ta quan sát chúng sinh ăn thịt lẫn nhau thì không ai là chẳng phải người thân. Do tham vị thịt, họ đắp đổi ăn lẫn nhau, thường sinh tâm ác hại, tăng trưởng nghiệp khổ, lưu chuyển trong sinh tử, chẳng được ra khỏi.

Khi Đức Phật nói lời này, các La-sát ác nghe lời dạy của Đức Phật đều bỏ tâm ác, dừng lại chẳng ăn thịt, cùng khuyên nhau phát tâm Từ bi, hộ trì mạng của chúng sinh, hơn tự hộ thân mình, lìa bỏ tất cả những thứ thịt, chẳng ăn nữa, buồn khóc rơi nước mắt, bạch:

–Bạch Thế Tôn! Con nghe Phật dạy, quan sát kỹ sáu đường, thịt mà con ăn đều chính là người thân của con, mới biết ăn thịt chúng sinh là oán thù lớn, cắt đứt giống đại Từ, lớn thêm nghiệp bất thiện, chính là gốc của khổ đau. Bạch Thế Tôn! Từ ngày hôm nay, con chấm dứt, chẳng ăn thịt và quyến thuộc của con cũng chẳng được phép ăn. Đệ tử của Đức Như Lai có người nào chẳng ăn thịt thì con sẽ ngày đêm gần gũi ủng hộ. Nếu có người ăn thịt thì con sẽ làm cho họ chẳng được nhiều lợi ích.

Đức Phật nói:

–Này Đại Tuệ! Quỷ ác La-sát là loài thường ăn thịt, nghe lời nói của ta còn phát Từ tâm, bỏ thịt chẳng ăn, huống là đệ tử của ta tu hành thiện pháp mà được phép ăn thịt ư? Nếu có người ăn thịt thì phải biết kẻ đó là oán thù của chúng sinh, đoạn trừ Thánh chủng của ta.

Này Đại Tuệ! Nếu đệ tử của ta nghe lời ta dạy, chẳng quan sát kỹ càng mà ăn thịt thì phải biết người đó chính là dòng giống Chiên-đà-la, chẳng phải đệ tử của ta, ta chẳng phải là thầy của người ấy. Vậy nên, này Đại Tuệ! Nếu muốn cùng ta làm quyến thuộc thì tất cả các thứ thịt đều chẳng nên ăn.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Bồ-tát nên quan sát tất cả thịt đó đều nương vào máu mủ bất tịnh đỏ trắng của cha mẹ hòa hợp mà sinh ra thân bất tịnh. Vậy nên, Bồ-tát quan sát thịt bất tịnh, chẳng nên ăn thịt.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Người ăn thịt thì chúng sinh nghe thấy hơi đều kinh sợ, chạy trốn tránh xa. Vậy nên, Bồ-tát tu hạnh như thật, vì hóa độ chúng sinh thì chẳng nên ăn thịt.

Này Đại Tuệ! Ví như Chiên-đà-la, thợ săn, người giết mổ, người đánh cá, kẻ bắt chim… tất cả hành động của họ, chúng sinh thấy từ xa đều khởi lên ý nghĩ như vầy: “Ta nay nhất định chết, người đi đến đây chính là người đại ác, chẳng nhận thức được tội phước, giết hại mạng của chúng sinh, cầu lợi hiện tiền, nay đi đến đây, vì tìm kiếm chúng ta. Nay thân của chúng tôi đều có thịt. Vậy nên, nay chúng tôi nhất định sẽ chết.”

Này Đại Tuệ! Do người ăn thịt có thể khiến cho chúng sinh nhìn thấy đều sinh ra kinh sợ như vậy.

Này Đại Tuệ! Tất cả chúng sinh trong hư không, trên đất thấy người ăn thịt đều sinh ra kinh sợ mà khởi lên ý niệm nghi ngờ: “Đến hôm nay thì ta sống hay chết đây? Như vậy, người ác chẳng tu Từ tâm cũng như loài hổ, chó sói ở thế gian thường tìm kiếm thịt ăn, như trâu ăn cỏ, bọ hung ăn phân… chẳng biết no đủ. Thân ta là thịt chính là thức ăn của chúng, chẳng nên cho chúng nhìn thấy.” Chúng sinh đó

liền bỏ chạy trốn, tránh xa những kẻ giết hại ấy, như người sợ sệt La-sát không khác.

Này Đại Tuệ! Người ăn thịt có thể khiến cho chúng sinh thấy thì đều sinh ra kinh sợ như vậy. Ông nên biết, ăn thịt chúng sinh là oán thù lớn. Vậy nên, Bồ-tát tu hành từ bi, vì cứu giúp chúng sinh thì chẳng nên ăn thịt họ, chẳng phải vị ăn của người Thánh tuệ, tiếng ác truyền khắp, Thánh nhân quở trách. Vậy nên, này Đại Tuệ! Bồ-tát vì hộ trì chúng sinh chẳng nên ăn thịt.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Bồ-tát vì hộ trì lòng tin của chúng sinh thì chẳng nên ăn thịt. Vì sao? Này Đại Tuệ! Vì nói rằng, Bồ-tát thì chúng sinh đều biết chính là hạt giống tâm Từ của Phật Như Lai, có thể làm nơi nương tựa cho chúng sinh, người nghe tự nhiên chẳng sinh ra nghi ngờ, kinh sợ mà sinh ra tướng thân hữu tưởng Thiện tri thức, tưởng không sợ hãi… còn nói rằng, được chỗ quy y, được chỗ yên ổn, được thầy dẫn đường tốt.

Này Đại Tuệ! Do chẳng ăn thịt, có thể sinh ra lòng tin của chúng sinh như vậy, còn nếu ăn thịt thì chúng sinh liền mất đi tất cả lòng tin và liền nói rằng, thế gian không có người có thể tin được. Họ liền đoạn trừ tín căn. Vậy nên, này Đại Tuệ! Bồ-tát vì hộ trì lòng tin của chúng sinh thì tất cả các thứ thịt đều chẳng nên ăn.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Các đệ tử của ta vì ủng hộ thế gian, ngăn bài báng Tam bảo nên chẳng nên ăn thịt. Vì sao? Vì thế gian có người thấy ăn thịt nên hủy báng Tam bảo nói lên lời như vầy: Ở trong Phật pháp, chỗ nào sẽ có Sa-môn, Bà-la-môn tu phạm hạnh chân thật thì bỏ món ăn của Thánh nhân đã ăn mà ăn thịt chúng sinh, giống như La-sát ăn thịt no bụng ngủ say chẳng động, nương vào người phàm ở đời, giàu có thế lực, tìm kiếm thịt để ăn, như vua La-sát làm chúng sinh kinh sợ. Vậy nên, khắp nơi xướng lên lời như vầy: Chỗ nào có Sa-môn, Bà-la-môn tu hạnh thanh tịnh chân thật thì chỗ đó không pháp, không Sa-môn, không Tỳ-ni, không có người tu hạnh thanh tịnh. Sinh ra vô lượng, vô biên lòng ác, chẳng lành như vậy… đoạn dứt pháp luân của ta, diệt hết Thánh chủng… tất cả đều do lỗi của người ăn thịt. Vậy nên, này Đại Tuệ! Đệ tử của ta vì hộ trì người ác,

hủy báng Tam bảo, thậm chí chẳng nên sinh ra ý niệm “tưởng về thịt, huống gì là ăn thịt.”

Lại nữa, này Đại Tuệ! Bồ-tát vì cầu cõi Phật thanh tịnh, giáo hóa chúng sinh thì chẳng nên ăn thịt mà nên quan sát các thứ thịt như thây chết của người, mắt chẳng muốn thấy, chẳng muốn nghe hơi, huống gì có thể ngửi mà đặt vào trong miệng. Tất cả các thứ thịt cũng lại như vậy.

Này Đại Tuệ! Như thiêu đốt thây chết mùi hôi thối bất tịnh cùng với thiêu đốt thịt khác, thối bẩn không khác thì làm sao trong đó có đồ ăn hay chẳng có đồ ăn? Vậy nên, này Đại Tuệ! Bồ-tát vì cầu cõi Phật thanh tịnh, giáo hóa chúng sinh thì chẳng nên ăn thịt.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Bồ-tát vì cầu lìa khỏi sinh tử nên phải chuyên tâm nhớ nghĩ hạnh Từ bi, ít muốn biết đủ, nhàm chán khổ thế gian, mau cầu giải thoát, phải bỏ nơi ồn ào, đến với nơi thanh vắng, ở trong rừng thây chết, chỗ thanh tịnh, vùng tha ma, ngồi một mình dưới gốc cây để tư duy, quan sát các thế gian, không có một thứ gì đáng vui: Vợ con quyến thuộc tưởng như cùm khóa, cung điện lầu đài quán tưởng như lao ngục, quan sát những trân bảo tưởng như đống phân, thấy đồ ăn thức uống tưởng như máu mủ, nhận đồ ăn thức uống như bôi thuốc trị ung nhọt, mục đích giữ được mạng sống buộc niệm vào Thánh đạo, chẳng vì tham vị. Rượu, thịt, hành, hẹ, tỏi, nén… mùi hôi đều bỏ chẳng ăn.

Này Đại Tuệ! Nếu người như vậy, chính là người tu hành chân chánh, đủ sức thọ sự cúng dường của tất cả trời người. Nếu ở thế gian chẳng sinh nhàm chán tham trước nhiều vị: rượu, thịt, cay, nồng… có được liền ăn ngay thì chẳng nên nhận của tín thí ở thế gian.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Có các chúng sinh ở quá khứ từng tu vô lượng nhân duyên, có ít thiện căn, lại được nghe pháp của ta. Người tín tâm xuất gia ở trong pháp của ta mà đời quá khứ từng làm quyến thuộc của La-sát, sinh ra trong loài cọp, sói, sư tử, mèo, chồn thì tuy ở tại trong pháp ta nhưng tập quán ăn thịt còn nên thấy người ăn thịt thì vui mừng, gần gũi. Họ vào trong thành ấp xóm làng, tháp chùa mà uống rượu, ăn thịt, cho là vui vẻ. Nhưng người trong thiên hạ

xem họ giống như quỷ La-sát dành ăn thây chết với nhau, không khác mà chẳng tự biết, rồi đánh mất chúng của ta, thành quyến thuộc của La-sát. Họ tuy mặc áo ca-sa, cạo bỏ râu tóc nhưng kẻ có mạng sống nhìn thấy họ thì lòng sinh kinh sợ như sợ La-sát. Vậy nên, này Đại Tuệ! Nếu người thờ ta làm thầy thì tất cả các thứ thịt đều chẳng nên ăn.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Những thầy chú thuật tà kiến ở thế gian nếu họ ăn thịt thì chú thuật chẳng thành. Vì để thành tà thuật mà còn chẳng ăn thịt, huống là đệ tử của ta vì cầu đạo Thánh vô thượng của Như Lai, cầu giải thoát xuất thế? Tu đại Từ bi, tinh cần khổ hạnh còn sợ chẳng được huống là nơi nào sẽ có giải thoát như vậy, vì người ngu si đó ăn thịt mà được? Vậy nên, này Đại Tuệ! Những đệ tử của ta vì cầu niềm vui giải thoát xuất thế thì chẳng nên ăn thịt.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Ăn thịt có thể sinh ra sắc lực, người ăn vị này khiến có nhiều tham trước nên phải quan sát kỹ càng. Kẻ có thân mạng trong tất cả thế gian đều tự quý trọng, sợ nỗi khổ chết, tiếc giữ thân mạng, người và súc vật không khác biệt, thà phải ưa tấm thân ghẻ lở hoang dã tồn tại, chẳng thể bỏ mạng để đạt được những niềm vui cõi trời. Vì sao? Vì sợ khổ của cái chết.

Này Đại Tuệ! Do sự quan sát chết đó là khổ lớn, chính là pháp đáng sợ, tự thân sợ chết thì làm sao mà ăn thịt người khác được? Vậy nên, này Đại Tuệ! Muốn ăn thịt thì trước tự nghĩ đến thân, thứ đến là quan sát chúng sinh thì chẳng nên ăn thịt.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Phàm người ăn thịt thì chư Thiên xa lìa, huống gì là Thánh nhân. Vậy nên Bồ-tát vì thấy Thánh nhân phải tu từ bi, chẳng nên ăn thịt.

Này Đại Tuệ! Người ăn thịt ngủ nghỉ cũng khổ, khi thức dậy cũng khổ. Hoặc ở trong mộng, thấy đủ thứ ác, kinh sợ dựng tóc gáy, lòng luôn bất an, không có lòng từ nên thiếu thốn các năng lực thiện. Nếu người ấy, một mình ở chỗ thanh vắng thì bị nhiều phi nhân lén lút quấy phá cọp, sói, sư tử cũng đến rình mò muốn tìm cơ hội mà ăn thịt, lòng luôn luôn kinh sợ chẳng được yên ổn.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Những người ăn thịt khó thỏa mãn lòng tham, ăn chẳng biết lượng sức, chẳng thể tiêu hóa, bốn đại tăng thêm, hơi của miệng tanh tao bên trong lại có nhiều vô lượng trùng độc thân nhiều ghẻ lở, hắc lào, bệnh tật đủ thứ, chẳng sạch, phàm phu hiện tại chẳng ưa nghe thấy, huống là có thể được thân người thơm sạch không bệnh trong đời vị lai.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Ta nói, phàm phu vì cầu mạng sống thanh tịnh mà ăn thức ăn thanh tịnh còn nên sinh ra lòng tưởng như ăn thịt con, huống gì là cho phép ăn thức ăn chẳng phải của Thánh nhân. Thánh nhân giải thoát thì dùng thịt có thể sinh ra vô lượng lỗi, mất đi tất cả công đức xuất thế thì làm sao nói rằng, ta cho phép những đệ tử của ta ăn những thứ thịt, máu, vị bất tịnh… Người nào nói rằng, ta cho phép tức là bài báng ta.

Này Đại Tuệ! Ta cho phép đệ tử ăn thứ ăn mà các Thánh nhân ăn, chẳng phải là thức ăn Thánh nhân xa lìa. Thức ăn của Thánh có thể sinh ra vô lượng công đức, xa lìa các tội lỗi.

Này Đại Tuệ! Thức ăn của Thánh nhân quá khứ hiện tại như là gạo lúa nước, đại mạch, tiểu mạch, đậu, đủ thứ dầu, mật, cây mía, nước cốt cây mía, bột kiển-đà, can-đề… tùy lúc được thì cho phép ăn vì thanh tịnh.

Này Đại Tuệ! Ở đời vị lai, có người ngu si nói đủ các Tỳ-ni rằng, được ăn thịt. Do ở đời quá khứ người ấy huân tập ăn thịt, tham đắm vị thịt, tùy theo tâm mình thấy nên nói lời như vậy, chẳng phải Phật, thánh nói vì món ăn ngon.

Này Đại Tuệ! Người chẳng ăn thịt thì do đời quá khứ, cúng dường chư Phật, gieo trồng căn lành, có thể tin lời của Phật, giữ gìn giới luật chắc chắn, tin các nhân quả, đối với thân miệng có thể tự tiết chế, điều lượng, chẳng vì tham trước các vị của thế gian. Thấy người ăn thịt có thể sinh tâm Từ.

Này Đại Tuệ! Ta nhớ, thuở quá khứ, có vị vua tên là Sư Tử Nô ăn đủ thứ thịt, đam mê vị của thịt, lần lượt thậm chí ăn cả thịt người. Vì vua ấy ăn thịt người nên cha mẹ, anh em, vợ con, quyến thuộc đều xa lìa hết. Tất cả thần dân trong đất nước, xóm làng đều liền mưu

phản, cùng muốn giết vua ấy. Do người ăn thịt có những lỗi lầm như vậy. Vậy nên, chẳng nên ăn tất cả loài thịt.

Lại nữa, này Đại Tuệ! Vua trời Tự tại hóa thân làm chim câu. Thích Đề-hoàn Nhân là chúa của chư Thiên, do tập khí ăn thịt ở đời quá khứ nên hóa thân làm chim ưng đuổi bắt chim bồ câu này. Chim bồ câu bay đến đậu vào ta. Bấy giờ, ta làm vua Thi Tỳ, thương xót chúng sinh ăn nuốt nhau nên cân thịt của thân mình cho chim ưng thay cho thịt bồ câu, cắt thịt thân chẳng đủ đặt lên trên cân, phải chịu đau khổ vô cùng.

Này Đại Tuệ! Như vậy từ vô lượng đời đến nay huân tập ăn thịt, thân mình, thân người khác có lỗi như vậy, huống gì là người thường ăn thịt không hổ thẹn.

Này Đại Tuệ! Lại có vị vua khác chẳng ăn thịt thì cưỡi ngựa dạo chơi, vì ngựa nổi kinh sợ, dẫn vào núi sâu, thất lạc tùy tùng, chẳng biết đường về. Vì vua ấy chẳng ăn thịt nên sư tử, cọp, sói nhìn thấy không có tâm muốn hại, rồi cùng với sư tử cái cùng làm việc dâm dục, cho đến sinh ra con là Ban Túc Vương… Do đời quá khứ huân tập ăn thịt và làm vua cõi người cũng thường ăn thịt, ở tại thôn Thất gia, nhiều người ưa ăn thịt, ăn thịt thái quá liền ăn cả thịt người nên họ sinh ra những con trai, con gái hầu hết là La-sát.

Này Đại Tuệ! Chúng sinh ăn thịt nương vào quá khứ huân tập ăn thịt nên phần nhiều sinh vào trong những loài La-sát, sư tử, cọp, sói, báo, mèo, chồn, cú vọ, diều hâu, chim ưng… Những loài có thân mạng đều tự hộ thân, không ai có thể giết hại, chịu khổ đói khát thì thường sinh ra tâm ác, nghĩ đến việc ăn thịt kẻ khác, mạng chung lại rơi vào đường ác, thọ sinh thân người khó được, huống nữa sẽ đạt được đạo Niết-bàn.

Này Đại Tuệ! Ông nên biết, người ăn thịt có vô lượng những tội lỗi như vậy. Người chẳng ăn thịt tức là gom tụ công đức không lường.

Này Đại Tuệ! Các phàm phu chẳng biết tội lỗi của ăn thịt và công đức của chẳng ăn thịt như vậy. Ta nay lược nói về chẳng cho phép ăn thịt.

Này Đại Tuệ! Nếu tất cả mọi người chẳng ăn thịt thì cũng

không có người giết hại chúng sinh. Do người ăn thịt nếu chẳng có để thì đi khắp nơi tìm mua, người vì tài lợi liền giết để buôn bán. Vì người mua nên giết, vậy nên người mua cùng người giết không khác. Vậy nên, ăn thịt có thể làm chướng ngại Thánh đạo.

Này Đại Tuệ! Người ăn thịt đam mê vị thịt, đến nỗi không có vật nuôi thì ăn cả thịt người, huống gì là hươu, nai, tró, thỏ, ngỗng, heo, dê, gà, chó, lạc đà, lừa, voi, ngựa, rồng, rắn, cá, ba ba… loài có sinh mạng sống dưới nước, trên đất đã bắt được mà chẳng ăn. Do tham đắm vị thịt nên tạo ra các phương tiện giết hại chúng sinh, tạo tác đủ thứ lưới giăng, cạm bẫy…, lưới bao núi, lưới giăng dưới đất, ngăn sông, chận biển… khắp nơi trên đất, trong nước đều vây lưới, đặt bẫy, đào hầm hố, đặt cung, dao, tên độc… xen lẫn không còn chỗ trống. Đủ thứ chúng sinh sống trong hư không, trên đất, dưới nước đều bị giết hại vì ăn thịt vậy.

Này Đại Tuệ! Thợ săn, kẻ giết mổ, người ăn thịt… tâm ác bền vững có thể làm điều bất nhẫn, thấy hình thể chúng sinh béo tốt, da thịt mơn mởn thì sinh tâm nghĩ đến món ăn, lại chỉ cho nhau rằng, cái này có thể ăn, lòng chẳng sinh một ý niệm bất nhẫn. Vậy nên ta nói, người ăn thịt đoạn mất hạt giống đại Từ.

Này Đại Tuệ! Ta quan sát thế gian, không có thứ thịt nào mà chẳng phải là sinh mạng. Tự mình chẳng giết, chẳng dạy người giết, thì người khác chẳng bị giết, chẳng từ sinh mạng mà có thịt này thì không có điều này. Nếu có thứ thịt chẳng từ sinh mạng mà ra này lại là món ăn ngon thì ta vì lý do gì chẳng cho phép người ăn? Tìm khắp thế gian, không có thứ thịt như vậy. Vậy nên ta nói, ăn thịt là tội, đoạn dứt hạt giống Như Lai nên chẳng cho phép ăn.

Này Đại Tuệ! Sau khi ta Niết-bàn, vào đời vị lai, lúc pháp sắp diệt, ở trong pháp của ta, có người xuất gia, cạo bỏ râu tóc, tự xưng: “Ta là Thích tử Sa-môn”, mặc áo ca-sa của ta mà ngu si như đứa trẻ, tự xưng là luật sư mà rơi vào nhị biên, đủ thứ hư vọng giác quán, loạn tâm, tham trước vị thịt, theo kiến chấp tự tâm nói. Trong Tỳ-ni nói rằng, được ăn thịt, cũng bài báng ta rằng, các Đức Phật Như Lai cho phép người ăn thịt, cũng nói rằng, do cấm chế mà được

phép ăn thịt, cũng bài báng ta rằng, Như Lai Thế Tôn cũng tự ăn thịt.

Này Đại Tuệ! Ở trong tất cả kinh, như Tượng Dịch, Ương-quật-ma, Niết-bàn, Đại Vân… của ta chẳng cho phép ăn thịt, cũng chẳng nói, cho thịt vào thức ăn.

Này Đại Tuệ! Ta nếu cho phép các đệ tử Thanh văn lấy thịt làm thức ăn thì nhất định ta chẳng được miệng thường khen ngợi người tu từ bi thực hành hạnh như thật, cũng chẳng khen ngợi người tu hạnh đầu đà trong rừng Thi-đà, cũng chẳng khen ngợi người tu hành Đại thừa trụ ở Đại thừa, cũng chẳng khen ngợi người chẳng ăn thịt. Ta chẳng tự ăn, chẳng cho phép người khác ăn. Vậy nên ta khuyên người tu hạnh Bồ-tát, khen ngợi chẳng ăn thịt, khuyên nên xem chúng sinh như con một thì tại sao xướng lên rằng, ta cho phép ăn thịt. Ta vì đệ tử tu hạnh ba thừa mau đạt được quả nên ngăn chặn tất cả thịt, chẳng cho phép ăn thì tại sao nói rằng trong Tỳ-ni của ta cho phép người ăn thịt.

Lại nữa, nói rằng trong kinh khác của Như Lai nói, có ba thứ thịt cho phép người ăn thì nên biết người đó chẳng lý giải được Tỳ-ni mà cắt đứt thứ lớp nên xướng rằng, được ăn. Vì sao? Này Đại Tuệ! Vì thịt có hai thứ, một là người khác giết, hai là tự chết. Do người đời nói rằng, có thịt được ăn, có thịt chẳng được ăn. Voi, ngựa, rồng, rắn, người, quỷ, khỉ vượn, heo, chó và trâu thì nói chẳng được ăn, còn các loài khác thì được ăn. Người giết mổ chẳng hỏi được ăn hay chẳng được ăn mà cứ giết hết tất cả, bày bán khắp nơi. Chúng sinh không có lỗi mà bị giết hại ngang ngược. Vậy nên, ta cấm chế thịt người khác giết hay tự tử đều chẳng được ăn. Nghe thấy nghi ngờ thì gọi là người khác giết, chẳng nghe thấy nghi ngờ thì gọi là tự tử. Vậy nên, này Đại Tuệ! Trong Tỳ-ni của ta xướng lên lời như vầy: Phàm đối với tất cả Thích tử Sa-môn, thịt đều là thức ăn bất tịnh, làm ô uế mạng sống thanh tịnh, chướng ngại Thánh đạo phần, không có phương tiện mà có thể được ăn. Nếu có nói rằng, trong Tỳ-ni của Phật nói có ba thứ thịt là chẳng cho phép ăn, chẳng phải là cho phép ăn. Ông nên biết là người trụ vững chắc ở Tỳ-ni là người chẳng bài báng ta.

Này Đại Tuệ! Nay trong kinh Lăng-già này, tất cả thời gian, tất cả các thứ thịt, cũng không phương tiện mà có thể được ăn. Vậy nên, này Đại Tuệ! Ta ngăn ăn thịt chẳng phải vì một người mà hiện tại và vị lai, tất cả chẳng được ăn. Vậy nên, này Đại Tuệ! Nếu người ngu si kia tự nói là luật sư mà nói rằng, trong Tỳ-ni cho phép người ăn thịt, cũng bài báng ta rằng, Như Lai tự ăn thì người ngu si đó thành tội chướng lớn, mãi mãi rơi vào chỗ không lợi ích, chỗ không Thánh nhân, chỗ chẳng nghe pháp, cũng chẳng được gặp đệ tử của bậc Thánh hiền hiện tại, vị lai, huống là sẽ được gặp các Đức Phật Như Lai.

Này Đại Tuệ! Những hàng Thanh văn thường nên ăn gạo, lúa mì, dầu mất, đủ thứ mè, đậu có thể sinh ra mạng thanh tịnh. Nếu là chứa nuôi phi pháp, nhận lấy phi pháp thì ta nói bất tịnh, còn chẳng cho ăn, huống gì là cho phép ăn máu thịt bất tịnh.

Này Đại Tuệ! Các đệ tử Thanh văn, Bích-chi-phật, Bồ-tát của ta ăn được pháp thực thì chẳng phải ăn uống thức ăn, huống gì là Như Lai.

Này Đại Tuệ! Pháp thực, pháp trụ của các Đức Phật Như Lai chẳng phải là thân ăn uống, chẳng phải thân trụ ở tất cả các thức ăn thức uống, lìa khỏi các của cải ưa thích… xa lìa tất cả tội lỗi của tập khí phiền não, khéo phân biệt tâm, trí tuệ của tâm, Nhất thiết trí, Nhất thiết kiến, thấy các chúng sinh thương xót bình đẳng. Vậy nên, này Đại Tuệ! Ta thấy tất cả các chúng sinh bình đẳng giống như con một thì làm sao mà cho phép dùng thịt làm thức ăn. Ta cũng chẳng tùy hỉ, huống gì là tự ăn.

Này Đại Tuệ! Như vậy, tất cả hành hẹ tỏi nén hôi nhơ bất tịnh có thể làm chướng ngại đạo Thánh, cũng làm chướng ngại chỗ thanh tịnh của người trời ở thế gian, huống gì là quả báo cõi thanh tịnh của chư Phật. Rượu cũng như vậy, có thể làm chướng ngại Thánh đạo, có thể làm tổn hại nghiệp thiện, có thể sinh ra những tội lỗi. Vậy nên, này Đại Tuệ! Người đến với Thánh đạo thì rượu, thịt, hành, hẹ, tỏi nén… những thứ có thể tạo vị nồng đều chẳng nên ăn.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn lại nói kệ:

Đại Tuệ Bồ-tát hỏi

Rượu, thịt, tỏi, nén, hành…

Phật rằng, là bất tịnh

Tất cả chẳng cho ăn.

Quỷ La-sát ăn nuốt

Chẳng phải của Thánh ăn

Người ăn, Thánh quở trách

Và tiếng ác lưu truyền

Nguyện Phật phân biệt nói

Tội phước ăn, chẳng ăn.

Này Đại Tuệ! Nghe kỹ.

Ta nói lỗi trong ăn

Rượu, thịt, hành, hẹ, tỏi

Là chướng đạo Thánh nhân

Ta xem trong ba cõi

Chúng đạt được đạo Thánh

Từ thế giới vô thủy

Đắp đổi đều thân thuộc

Làm sao ở trong ấy

Mà có ăn, chẳng ăn.

Quan sát chỗ thịt đến

Xuất xứ chẳng thanh tịnh

Sinh máu mủ trộn lẫn

Phân, giải mủ… hòa chung.

Người tu hạnh thanh tịnh

Phải quán, chẳng nên ăn

Đủ thứ thịt, hành hẹ…

Uống rượu cũng chẳng nên

Đủ loại tỏi và nén…

Người tu thường xa lìa

Xa lìa khỏi dầu mè

Giường thùng lỗ chẳng nằm

Các trùng nhỏ biết bay

Đoạn hai mạng người khác.

Ăn thịt tăng sức mạnh

Do lực sinh tà niệm

Tà niệm sinh tham dục

Nên chẳng cho ăn thịt

Do ăn thịt sinh tham

Lòng tham say mê hoặc

Mê say tăng ái dục

Chẳng giải thoát tử, sinh

Vì lợi giết chúng sinh

Vì thịt tìm của tiền

Nghiệp ác hai người đó

Chết đọa ngục kêu la

Ba thứ gọi tịnh nhục

Chẳng nghi, chẳng thấy nghe

Đời không thịt như vậy

Ăn thịt rơi vào trong

Nạn nhơ uế đáng chán

Thường sinh trong điên cuồng

Sinh vào nhà đồ tể

Chiên-đà-la, thợ săn

Hoặc sinh nữ La-sát

Và những chỗ ăn thịt.

La-sát và mèo, chồn…

Sinh trong loài ăn thịt

Kinh Tượng Dịch, Đại Vân

Kinh Niết-bàn, Thắng Man

Và kinh Nhập Lăng-già

Ta chẳng cho ăn thịt.

Phật, Bồ-tát, Thanh văn

Các vị cũng quở trách

Ăn thịt không hổ thẹn

Đời đời điên cuồng mãi.

Trước nói, nghi, thấy, nghe

Đã đoạn tất cả thịt

Vọng tưởng chẳng hiểu biết

Nên tưởng ăn thịt sinh.

Như lỗi tham dục đó

Chướng ngại Thánh giải thoát

Rượu, thịt, hành, tỏi, nén…

Thánh đạo đều bị ngăn

Chúng sinh đời vị lai

Với thịt, ngu nói rằng:

Thịt thanh tịnh không tội

Phật cho chúng ta ăn

Ăn thanh tịnh như thuốc

Giống như ăn thịt con

Tri túc sinh nhàm chán

Tu hành đi khất thực

Người Từ tâm an trụ

Ta nói, luôn lìa chán

Sư tử, sài lang, cọp

Thường hay đi, ở chung.

Ăn thịt người thấy sợ

Làm sao có thể ăn?

Vậy nên người tu hành

Tâm từ chẳng ăn thịt.

Ăn thịt đoạn tâm Từ

Lìa Niết-bàn giải thoát

Trái lời dạy Thánh nhân

Nên chẳng cho ăn thịt

Không ăn sinh Phạm chủng

Và những người tu đạo.

Trí tuệ và giàu sang

Ấy do chẳng ăn thịt.

Phẩm 17: ĐÀ-LA-NI

Bấy giờ, Đức Thế Tôn bảo Thánh giả Đại Bồ-tát Đại Tuệ:

–Này Đại Tuệ! Ông nên lắng nghe, thọ trì chú kinh Lăng-già của ta. Thần chú này, các Đức Phật quá khứ, vị lai, hiện tại đã nói, nay nói và sẽ nói.

Này Đại Tuệ! Ta nay cũng nói. Ta vì các pháp sư thọ trì, đọc tụng Kinh Lăng-già mà nói chú:

Đâu đế đâu đế, chúc đế chúc đế, tô pha đế tô pha đế, ca đế ca đế, a ma lị, a ma đế, tỳ ma lê tỳ ma lê, ni di ni di, hề di hề di, bà mê bà mê, ca lê ca lê, ca la ca lê, a tề ma tề, già tề đâu tề, nhượng tề, tô phất tề, cát đệ cát đệ, ba đệ ba đệ, hề mễ hề mễ địa mễ địa mễ, la chế la chế, ba chế ba chế, bàn đệ bàn đệ, a chế di chế, trúc trà lê đâu trà đệ, ba la đệ, át kế át kế, chước kế chước kế lê lợi, nhỉ dương mễ, hề mễ hề mễ, trú trú trú trú, trừu súc trừu súc, trừu trừu trừu trừu, trừ trừ trừ trừ, tô bà ha.

Này Đại Tuệ! Đó gọi là câu văn chú trong kinh Đại Lăng-già. Thiện nam, thiện nữ, Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di… có thể thọ trì đọc tụng câu văn này và vì người diễn nói thì không có người nào có thể tìm ra tội lỗi của những người ấy. Hoặc Trời, thiên nữ, hoặc rồng, rồng nữ, hoặc Dạ-xoa, Dạ-xoa nữ, A-tu-la, A-tu-la nữ, Ca-lâu-la, Ca-lâu-la nữ, Khẩn-na-la, Khẩn-na-la nữ, Ma-hầu-la-già, Ma-hầu-la-già nữ, Phù-đa, Phù-đa nữ, Cưu-bàn-trà, Cưu-bàn-trà nữ, Tỳ-xá-xà, Tỳ-xá-xà nữ, Ô-đa-la, Ô-đa-la nữ, A-ba-la, A-ba-la nữ, La-sát, La-sát nữ, Trà-già, Trà-già nữ, Ô-châu-hà-la, Ô-châu-hà-la nữ, Già-tra-phước-đa-la, Già-tra-phước-đa-la nữ, hoặc người, phi nhân, hoặc người nữ, chẳng phải người nữ… chẳng thể tìm thấy tội lỗi của những người ấy. Nếu có quỷ thần ác làm tổn hại người mà muốn mau chóng khiến cho những ác quỷ đó đi thì tụng một trăm biến chú Đà-la-ni này. Những quỷ ác đó kinh sợ gào khóc vội vàng bỏ đi.

Đức Phật bảo Bồ-tát Đại Tuệ:

–Này Đại Tuệ! Ta vì hộ trì Pháp sư ủng hộ pháp này lại nói Đà-la-ni!

Đức Phật nói chú:

–Ba đâu di, ba đầu di đề tỳ, hề ni hề ni hề nỉ chư lê, chư la, chư lệ, hầu la, hầu lệ, do lê, do la, do lệ, ba lệ, ba la, ba lệ, văn chế, ân điệt tần điệt bàn thể mạt điệt trì na, ca lê tô ba ha.

Này Đại Tuệ! Câu văn chú Đà-la-ni này, nếu thiện nam, thiện nữ thọ trì đọc tụng, vì người diễn nói thì không người nào có thể gây tạo tội lỗi cho họ. Hoặc trời hoặc thiên nữ hoặc rồng hoặc rồng nữ, Dạ-xoa, Dạ-xoa nữ, A-tu-la, A-tu-la nữ, Ca-lâu-la, Ca-lâu-la nữ, Khẩn-na-la, Khẩn-na-la nữ, Ma-hầu-la-già, Ma-hầu-la-già nữ, Càn-thát-bà, Càn-thát-bà nữ, Phù-đa, Phù-đa nữ, Cưu-bàn-trà, Cưu-bàn-trà nữ, Tỳ-xá-xà, Tỳ-xá-xà nữ, Ô-đa-la, Ô-đa-la nữ, A-bạt-ma-la, A-bạt-ma-la nữ, La-xoa, La-xoa nữ, Ô-thát-a-la, Ô-thát-a-la nữ, Già-tra-phước-đơn-na, Già-tra-phước-đơn-na nữ, hoặc người, hoặc phi nhân, hoặc người nữ phi nhân nữ… tất cả những người đó chẳng thể tìm được tội lỗi của họ.

Này Đại Tuệ! Nếu có người có thể thọ trì đọc tụng câu văn chú này thì người đó được gọi là tụng tất cả kinh Lăng-già. Vậy nên, ta nói câu chú Đà-la-ni này, vì ngăn chận tất cả các La-sát, hộ trì tất cả thiện nam, thiện nữ giữ gìn kinh này.

Kinh Nhập Lăng-Già - Quyển 9 - Phẩm 18: Tổng Trì (Phần 1)

KINH NHẬP LĂNG-GIÀ

QUYỂN 9

Phẩm 18: TỔNG TRÌ (Phần 1)

Bấy giờ, Đức Thế Tôn dùng kệ muốn nói lại nghĩa lý sâu xa của khế kinh:

Như cầm thú mê hoặc

Vào mùa hè thấy sóng

Các cầm thú ưa nước

Sóng nước không thật có

Cũng vậy, chủng tử thức

Thấy các cảnh giới động

Các chúng sinh ngu si

Như mắt nhặm thấy vật

Suy đi rồi nghĩ lại

Xa lìa sự tư duy

Thấy thật đế phân biệt

Hiểu rõ, đắc giải thoát

Các pháp chẳng kiên cố

Hư vọng phân biệt sinh

Hư vọng phân biệt không

Nương kia không phân biệt

Năm ấm, thức, các pháp

Như bóng cây trong nước

Như huyễn, mộng vân vân

Trong thức chớ phân biệt

Huyễn khởi cơ quan ảo.

Mộng, điện chớp, mây bay

Dứt ba pháp tương tục

Chúng sinh đắc giải thoát

Nương các pháp tà niệm

Do đó có thức sinh

Tám, chín, vô số thức

Cũng như sóng trong nước

Nương pháp huân chủng tử

Kiên cố thường buộc thân

Tâm lưu chuyển cảnh giới

Như nam châm hít sắt

Nương tựa các chúng sinh

Thật tánh lìa hiểu biết

Xa lìa các việc làm

Lìa pháp hiểu và biết.

Hành Tam-muội như huyễn

Xuất các hạnh Thập địa

Ông quán tâm và pháp

Lìa tâm, cảnh, thức, tướng

Thời biết tâm thường chuyển

Tức thường trụ bất biến

Ở cung điện Liên hoa

Tướng cảnh giới như huyễn

Trụ Thắng xứ kia rồi

Đắc các hành tự tại

Như Ma-ni hiện sắc

Làm việc độ chúng sinh

Không hữu vi, vô vi

Trừ các tâm phân biệt

Người ngu do cố chấp

Như Thạch nữ mong con.

Tịch tĩnh và vô sinh

Năm ấm, nhập tương tục

Nhân duyên các cảnh giới

Không, có và chẳng có

Ta nói các phương tiện

Thật tướng không như vậy

Người ngu chấp thật có

Không có tướng năng, sở

Ta hiểu hết các pháp

Mà không hề hiểu hết.

Ta quán tất cả pháp

Mà không quán tất cả

Ta có Nhất thiết trí

Mà không Nhất thiết trí

Người ngu do phân biệt

Tự nói là Thế trí.

Ta chưa từng giác ngộ.

Chưa giác ngộ chúng sinh

Các pháp chỉ nhất tâm

Các ấm như hoa đốm

Các tướng rốt cục không

Nơi nào có phân biệt

Vật mới sinh vốn không.

Trong các duyên cũng không

Hoa đốm, con tượng đá

Nếu biết được hữu vi

Bấy giờ kiến, sởû kiến

Thấy pháp mê tức trụ

Ta không vào Niết-bàn

Không diệt các nghiệp tướng

Diệt các thức phân biệt

Đó ta vào Niết-bàn

Chẳng diệt các pháp tướng

Người ngu vọng phân biệt

Như nước bỗng cạn kiệt

Bấy giờ sóng không sinh

Như các thức diệt mất

Diệt mất không sinh lại

Không và không thức tướng

Như huyễn vốân không sinh

Có, không, lìa có, không

Các pháp này như mộng

Ta nói một thật pháp

Lìa xa các Giác quán

Vi diệu cõi Thánh nhân

Lìa hai pháp thể, tướng.

Như thấy lửa đom đóm

Tướng lửa ấy không thật

Thế gian thấy bốn đại

Tướng ấy cũng như vậy

Như nương cỏ, cây, đá

Hiện bày các tướng huyễn

Huyễn kia không thật tướng

Thể các pháp cũng vậy.

Chấp giữ, không chấp giữ

Không buộc, không giải thoát

Như huyễn, như sóng nắng

Như mộng, mắt nhặm thấy

Nếu thật thấy như vậy

Lìa các sự phân biệt

Tức trụ định như thật

Ngã, kiến kia không si

Trong ấy không tâm thức

Như sóng nắng, hư không

Như vậy biết các pháp

Mà không biết một pháp

Lìa các duyên có, không

Nên các pháp không sinh

Ba cõi, tâm mê hoặc

Cho nên hiện các loại

Mộng và pháp thế gian

Hai pháp này bình đẳng

Sở và tư kiến sinh

Các xúc cùng với lượng

Thân thế gian vô thường

Tất cả sắc cũng vậy

Bậc Thánh trong cõi đời

Nói mọi việc như thế

Chúng sinh trong ba cõi

Tâm mê thấy hai thời

Trí thế gian phân biệt

Thật pháp không như vậy

Thấy thế gian như thế

Hay xa lìa sinh tử

Sinh cùng với không sinh

Người ngu mê hoặc thấy

Không sinh và không diệt

Người tu trí tuệ thấy

Cảnh giới sắc cứu cánh

Xa lìa các ác hạnh

Thường hành không phân biệt

Lìa pháp tâm, tâm sở

Đắc lực, thông, tự tại

Đến chỗ các Tam-muội

Nơi đây thành Chánh giác

Trong ấy thành hóa Phật

Các pháp không sinh diệt

Các pháp thể như vậy

Ứng, hóa vô lượng ức

Thể kia trong xuất thế.

Người ngu nghe Phật pháp

Như tiếng vang không nghĩ

Xa lìa đầu, giữa, sau

Lìa pháp có và không

Biến bất động, thanh tịnh

Không các tướng, hiện tướng

Thức, tánh che Pháp thân

Tất cả thân trong hữu

Mê hoặc là huyễn có

Huyễn chẳng do mê hoặc

Tâm không mê hoặc pháp

Cũng chẳng phải có, không

Tâm nương hai pháp buộc

Thức A-lại-da sinh

Nhưng tâm thấy như vậy

Ngã, pháp như nước chảy

Quán thế gian như thế

Bấy giờ chuyển các tâm

Mới là ngã chân thật

Thành tựu thật pháp hành

Nóng, ấm và kiên, động

Người ngu phân biệt pháp

Chẳng thật, chuyên nghĩ có

Không năng tướng, sở tướng

Tám thức và một thân

Hình tướng và các căn

Người ngu phân biệt sắc

Lưới mê hoặc giăng thân

Các nhân duyên hòa hợp

Người ngu do phân biệt

Không biết pháp như vậy

Luân chuyển trong ba cõi

Các pháp và ngôn ngữ

Là chúng sinh phân biệt

Mà các pháp là không

Như huyễn, mộng vân vân

Quán các pháp như vậy

Không trụ thế, Niết-bàn

Vô số chủng tử tâm

Hiện thấy cảnh giới tâm

Sở kiến phân biệt sinh

Người ngu ưa hai pháp

Vô minh, ái và hành

Là nhân tâm, tâm pháp

Nương tha lực pháp sinh

Nên nói pháp tha lực

Nương pháp rồi phân biệt

Tâm mê hoặc cảnh giới

Nên không thành phân biệt

Mê hoặc phân biệt sai

Tâm vì duyên trói buộc

Cho nên sinh các thân

Nếu lìa các nhân duyên

Ta nói không thấy pháp

Lìa các pháp nhân duyên

Lìa nơi các pháp tướng

Không trụ trong các pháp

Ta nói không thấy cảnh

Như vua, trưởng giả thảy

Dùng các loại cầm thú

Hội tụ trong đồng trống

Để chỉ dạy các con

Ta nói các pháp tướng

Như gương soi hình ảnh

Nội thân trí vì con

Nói về pháp Thật tế

Như biển cả nổi sóng

Do từ gió sinh ra

Hiện tại hay biến đổi

Mà không có đoạn tuyệt

Thức A-lại-da thường

Nương gió cảnh giới sinh

Vô số sóng nước thức

Biến chuyển sinh không dứt

Tướng năng thủ, sở thủ

Chúng sinh thấy như vậy

Không các tướng sở kiến

Không đạo thấy như vậy

Bản thức A-lại-da

Ýù cùng với ý thức

Lìa năng thủ, sở thủ

Ta nói tướng như vậy

Năm ấm vốn vô ngã

Và không nhân, chúng sinh

Sinh tức các thức sinh

Diệt tức các thức diệt

Như trong tranh cao, thấp

Sở kiến không như vậy

Như thấy các vật thể

Tướng thấy không như vậy

Như thành Càn-thát-bà

Cầm thú khát thích nước

Như vậy kiến, sở kiến

Trí quán không như vậy

Lìa sở lượng và tưởng

Không nhân, chẳng phải quả

Lìa năng giác, sở giác

Lìa năng kiến, sở kiến

Nương ấm, nhân duyên hiểu

Không nhân kiến, sở kiến

Nếu không kiến, sở kiến

Tại sao tu pháp ấy?

Nhân duyên, nhân, thí dụ

Lập ý và nhân duyên

Mộng thành Càn-thát-bà

Sóng nắng và trời, trăng

Dụ ánh sáng đều huyễn

Ta ngăn các pháp sinh

Như mộng huyễn, mê hoặc

Không phân biệt chúng sinh

Không nương vào ba cõi

Trong, ngoài cũng đều không

Thấy các cảnh không sinh

Mới đắc Vô sinh nhẫn

Đắc Tam-muội như huyễn

Cùng với thân Như ý

Thần thông và Tự tại

Cả thảy tâm, pháp lực…

Các pháp vốn không sinh

Không, không pháp, thể, tướng

Người kia mê không biết

Tùy nhân duyên sinh diệt

Như người ngu phân biệt

Tâm thấy nơi tự tâm

Thấy các tướng bên ngoài

Thật không thể thấy pháp

Thấy tướng xương, tượng Phật

Và các đại lìa tan

Tâm giác ngộ hay biết

Ở trong tướng thế gian

Do duyên thân hiện hữu

Chấp giữ ba loại cảnh

Cảnh giới thức thủ thức

Ý, thức, phân biệt ba

Phân biệt, sở phân biệt

Nên có từ cảnh giới

Không thể thấy thật pháp

Mê lầm kia không thấy

Các pháp không tự thể

Người trí khéo nhận biết.

Các hành mới chấm dứt

Trụ ở chỗ vô tướng

Như dùng mực vẽ gà

Ngu chấp gà của ta

Phàm phu ngu si chấp

Ba thừa đồng là một

Không có các Thanh văn

Cũng không Bích-chi-phật

Đã thấy sắc Thanh văn

Và thấy chư Như Lai

Các Bồ-tát đại Bi

Thị hiện hóa thân ấy

Ba cõi chỉ là tâm

Lìa hai loại thể, tướng

Chuyển biến các tướng kia

Đó tức là Chân như

Hành tướng pháp và nhân

Ánh sáng mặt trời, trăng

Các Ma-ni, châu báu

Không phân biệt các việc

Phật pháp cũng như vậy

Như bệnh thấy hoa đốm

Do đó sinh phân biệt

Ngu si hư vọng chấp

Lìa nơi sinh, trụ, diệt

Lìa thường và vô thường

Bỏ sở kiến, nhiễm, tịnh

Như hoa đốm trong không

Như người lấy cỏ thuốc

Thấy cây cỏ trên đất

Tất cả như sắc vàng

Người ấy không có vàng

Như vậy người ngu si

Vô thủy tâm nhiễm pháp

Sóng nắng, huyễn, tưởng có

Người ngu chấp là thật

Một loại và không loại

Biển cả, một chủng tử

Cũng vô lượng chủng tử

Ngươi quán chủng tử tâm

Một chủng tử thanh tịnh

Chuyển sang không chủng tử

Bình đẳng không phân biệt

Khởi tức là sinh tử

Hay sinh các chủng tử

Cho nên nói chủng tử

Nhân duyên không sinh pháp

Nhân duyên không diệt pháp

Sinh pháp chỉ nhân duyên

Tâm phân biệt như vậy

Ba cõi chỉ giả danh

Thật không, sự, pháp, thể

Người hiểu nhầm phân biệt

Chấp giả danh là thật

Quán thật thể các pháp

Ta không ngăn mê hoặc

Thật thể không sinh pháp

Quán vậy đắc giải thoát

Ta không thấy huyễn, không

Nói các pháp là có

Chuyển biến nhanh như chớp

Cho nên nói như huyễn

Chẳng bản sinh, thủy sinh

Các nhân duyên không thể

Không có xứ và thể

Chỉ có nơi ngôn ngữ

Không ngăn duyên sinh, diệt

Không chận duyên hòa hợp

Ngăn các ngu si thấy.

Phân biệt nhân duyên sinh

Thật không thức, thể, pháp

Không sự và bản thức

Người ngu sinh phân biệt

Như thây chết nhận biết

Ba cõi chỉ là tâm

Các Phật tử thường thấy

Tức đắc các loại thân

Lìa các pháp hữu vi

Đắc thần thông tự tại

Và cùng pháp tương ưng

Hiện bày tất cả sắc

Tâm pháp sinh như vậy

Mà không tâm và sắc

Vô thủy tâm mê hoặc

Bấy giờ người tu hành

Được thấy nơi vô tướng

Trong trí tuệ quán sát

Không thấy các chúng sinh

Giả gọi tướng và sự

Ý chấp các pháp động

Các con ta mê lầm

Không phân biệt tu hành

Thành Càn-thát-bà, huyễn

Hoa đốm và sóng nắng

Không thật mà thấy thật

Thể các pháp như vậy

Như tâm thấy các pháp

Thể, tướng không như vậy

Tất cả pháp không sinh

Chỉ thấy pháp mê hoặc

Không đường mê phân biệt

Để trụ nơi hai pháp

Lúc đầu thức phân biệt

Các thứ chủng tử xấu

Thức như nước tuôn chảy

Đoạn nó tức không sinh

Tất cả pháp quán, niệm

Hoặc chỉ trong tâm sinh

Như hư không trong tường

Tại sao mà không sinh

Nếu có chút quán Tướng

Tâm tức từ duyên sinh

Nếu theo nhân duyên sinh

Không được nói duy tâm

Tâm chấp lấy tự tâm

Không pháp cũng không duyên

Thể tâm, pháp thanh tịnh

Trong hư không chẳng có

Hư vọng chấp tâm mình

Cho nên tâm hiện sinh

Ngoài pháp không thể thấy

Cho nên nói duy tâm

Bản thức chỉ là tâm

Ý hay niệm cảnh giới

Hay giết các cảnh giới

Nên ta nói duy tâm

Tâm pháp thường Vô ký

Ý chấp tướng có, không

Chấp hiện pháp là thức

Đó là thiện, bất thiện

Lìa hai loại thức, tướng

Là đệ “Nhất nghĩa đế”

Nói ba thừa sai khác

Tịch tĩnh không phải tướng

Nếu tâm trụ tịch tĩnh

Liền đến nơi Phật địa

Đây, quá khứ Phật nói

Hiện, vị lai cũng vậy

Một đến bảy Tâm địa

Tịch tĩnh Địa thứ tám

Địa thứ hai: Hành xứ

Địa kia là: Ngã Pháp

Nội thân mình thanh tịnh

Là ở Địa tự tại

Chỗ cứu cánh Tự tại

Hiện cõi Sắc cứu cánh

Ví như ngọn lửa cháy

Thì phát ra ánh sáng

Các loại tâm đáng ưa

Hóa tạo nơi ba cõi

Hoặc có sinh, có hóa

Mà hóa tạo ba cõi

Nơi kia nói các pháp

Là ở Địa tự tại

Các Địa không thời tiết

Cõi nước chuyển cũng vậy

Vượt các pháp: Tâm, địa

Là trụ quả Tịch tĩnh

Thật không mà gọi có

Nên thấy đủ các loại

Người ngu điên đảo chấp

Các thứ điên đảo này

Như trí vô phân biệt

Có việc bất tương ưng

Tâm không trụ các sắc

Cho nên không phân biệt

Các Thiền và vô lượng

Cùng Tam-muội Vô sắc

Diệt hết thảy các tướng

Cho nên trong tâm không

Pháp quả Tu-đà-hoàn

Tư-đà, A-na-hàm

Và quả A-la-hán

Tất cả tâm mê hoặc

Sát-na, không, vô thường

Ngu phân biệt hữu vi

Thí dụ sông chủng tử

Phân biệt nghĩa sát-na

Sát-na không phân biệt

Lìa các pháp tạo tác

Tất cả pháp không sinh

Ta nói nghĩa sát-na

Nói có, không và sinh

Pháp tăng thảy vọng nói

Tất cả pháp vô ký

Cũng là người kia nói

Có bốn cách thuyết pháp

Đáp bằng cách hỏi lại

Đáp phân biệt sai biệt

Im lặng ngăn ngoại đạo

Thế đế tất cả có

Không có Đệ nhất nghĩa

Mà thật tướng, vô tướng

Là Đệ nhất nghĩa đế

Thấy nơi pháp hư vọng

Cho nên nói Thế đế

Do nơi ngôn ngữ sinh

Thật thể không như vậy

Không sự, có ngôn ngữ

Trong Thế đế thật không

Tức là sự điên đảo

Sở kiến cũng là không

Nếu có sự điên đảo

Tịch tĩnh rốt cục không

Nương nơi sự điên đảo

Cùng thấy các pháp sinh

Cuối cùng định là không

Tức là không thể, tướng

Đủ các loại sở kiến

Huân tập phiền não sinh

Tâm mê thấy bên ngoài

Liền chấp cảnh trước mắt

Phân biệt, không phân biệt

Thật tướng pháp Không này

Các tướng như bóng huyễn

Như cây lá bằng vàng

Người thấy, người được thấy

Tâm vô minh huân tập

Thánh nhân không thấy mê

Cũng không hề thấy thật

Mê hoặc tức là thật

Thấy thật tức trung đạo

Xa lìa các mê hoặc.

Nếu hay sinh các tưởng

Đó tức là mê hoặc

Như mù lòa không sáng

Mắt nhặm thấy hoa đốm

Nương mê, chấp các pháp

Ở trong các cảnh giới

Ngu si chấp pháp này

Các pháp như hoa đốm

Sóng nắng, nước, mê hoặc

Ba cõi như mộng huyễn

Tu hành đắc giải thoát.

Phân biệt, bị phân biệt

Hay sinh với phân biệt

Buộc, trói buộc và nhân

Sáu loại nhân giải thoát

Không có Địa, các Đế

Không cõi nước, hóa thân

Thanh văn, Bích-chi-phật

Chỉ là tâm phân biệt

Thân thể và năm ấm

Các duyên và bụi trần

Người thù thắng tự tại

Chỉ là tâm phân biệt

Tâm biến khắp mọi nơi

Cùng khắp đều là tâm

Do tâm không biết xét

Tâm tánh không các tướng

Trong năm ấm không ngã

Trong ngã không năm ấm

Phân biệt không phải pháp

Mà pháp kia chẳng không

Như ngu si phân biệt

Có tất cả các pháp

Như vậy thấy thật có

Tất cả đều thấy thật

Tất cả pháp nếu không

Không nhiễm cũng không tịnh

Ngu si thấy như thế

Pháp kia không như vậy

Ngu si phân biệt tướng

Là tha lực phân biệt

Tướng kia đã có danh

Danh này phân biệt tướng

Danh, tướng là phân biệt

Nhân duyên, Sự hòa hợp

Nếu không sinh tâm kia

Là tướng Đệ nhất nghĩa

Thật thể Báo thân Phật

Và Hóa thân của Phật

Chúng sinh và Bồ-tát

Khắp mười phương cõi nước

Tập khí, Pháp hóa Phật

Cùng với tạo Hóa Phật

Tất cả đều xuất hiện

Từ cõi Phật Di-đà

Ứng, Hóa để thuyết pháp

Báo thân Phật thuyết pháp

Giảng rộng về Khế kinh

Ngươi nên biết mật ý

Nếu có Phật tử nói

Giốâng như chư Như Lai

Đều là Hóa Phật nói

Chẳng phải người thuần thục

Các pháp này không sinh

Mà pháp ấy chẳng không

Thành huyễn Càn-thát-bà

Giống như mộng, ảo hóa

Các thứ tùy tâm chuyển

Chỉ Tâm chẳng pháp khác

Tâm sinh các pháp sinh

Tâm diệt các pháp diệt

Chúng sinh vọng phân biệt

Không vật mà thấy vật

Vô nghĩa chỉ là không

Không phân biệt, giải thoát

Xa xưa thường hý luận

Nương dựa nơi phiền não

Các phân biệt huân tập

Cho nên tà kiến sinh

Thức không phân biệt nghĩa

Là cảnh trí Chân như

Chuyển kia là Tịch tĩnh

Là cảnh giới các Thánh

Quán sát nghĩa tư duy

Tư duy các phàm phu

Tư duy niệm Chân như

Tư duy chư Phật tịnh

Phân biệt thể các pháp

Tất cả pháp không sinh

Nương nhân duyên tha lực

Chúng sinh mê phân biệt

Tha lực nếu thanh tịnh

Lìa phân biệt tương ưng

Chuyển kia tức Chân như

Lìa phân biệt hành ấy

Chớ phân biệt, phân biệt

Phân biệt là không thật

Pháp phân biệt mê vọng

Chấp, sở chấp không dứt

Thấy ngoại cảnh, phân biệt

Phân biệt thực thể ấy

Tâm phân biệt, phân biệt

Pháp kia do duyên sinh

Tà kiến thấy ngoài nghĩa

Không nghĩa chính là tâm

Quán suy xét tương ưng

Hay diệt chấp, sở chấp

Không có các ngoại cảnh

Ngu si vọng phân biệt

Tâm huân tập tăng trưởng

Tợ như sinh các pháp

Diệt hai loại phân biệt

Cảnh giới trí chân như

Sinh nơi vô pháp tướng

Cảnh Thánh không tư nghì

Danh, tướng và phân biệt

Thật thể hai loại tướng

Chánh trí và Chân như

Thành tựu thật thể này

Nương cha, mẹ hòa hợp

Cùng thức A-lại-da

Như bình, sữa, chuột thảy

Cùng tháng ngày tăng trưởng

Như thây chết sình thối

Bất tịnh chảy tràn ra

Bốn Đại nghiệp Phong tăng

Như các quả chín muồi

Năm và năm lăm thứ

Và chín lỗ bài tiết

Các móng, lông che đậy

Như vậy tăng trưởng sinh

Như trùng sinh trong phẩn

Như người thức trong mộng

Mắt thấy sắc khởi niệm

Phân biệt tăng trưởng sinh

Phân biệt và chuyên nghĩ

Đoạn răng, môi hòa hợp

Miệng mới nói ngôn ngữ

Như oanh vũ cất tiếng

Các ngoại đạo nói định

Đại thừa không quyết định

Nương định tâm chúng sinh

Tà kiến không thể gần

Nội chứng trí, thừa ta

Mê hiểu không cảnh giới

Sau khi Phật diệt độ

Ai trì là nói pháp

Như Lai diêït độ rồi

Vị lai sẽ có người

Này Đại Tuệ! Ông lắng nghe

Có người đem pháp ta

Về nước lớn phương Nam

Có Đại đức Tỳ-kheo

Tên Bồ-tát Long Thọ

Phá chấp có, chấp không

Vì người nói pháp ta

Pháp Đại thừa Vô thượng

Chứng đắc địa Hoan hỷ

Sinh về nước An lạc

Trí tuệ quán sát pháp

Không thấy thật thể pháp

Cho nên chẳng thể nói

Và cũng nói không thể

Nếu nhân duyên sinh pháp

Không được nói có, không

Trong nhân duyên có vật

Ngu phân biệt có, không

Tà kiến hai tà pháp

Tà biết lìa pháp ta

Danh tự tất cả pháp

Vô lượng kiếp thường học

Đã học lại càng học

Mê cùng nhau phân biệt

Nếu không nói các danh

Thế gian nhiều mê hoặc

Cho nên nói danh tự

Vì trừ nghiệp mê hoặc

Nương ba loại phân biệt

Ngu si phân biệt pháp

Nương danh, mê phân biệt

Cùng nhân duyên thường sinh

Tự tánh như hư không

Pháp không thể là thể

Tướng phân biệt tức thể

Ảnh tượng và huyễn, mộng

Sóng nắng và âm vang

Vòng sáng Càn-thát-bà

Các pháp như vậy sinh

Chân như, không không hai

Thật tế và pháp, thể

Ta nói không phân biệt

Thành tựu pháp tướng kia

Khẩu, tâm, cảnh hư vọng

Thật mới lập hư vọng

Tâm rơi vào Nhị biên

Cho nên lập phân biệt

Rơi vào nơi có, không

Ở nơi cảnh giới tâm

Xa lìa các cảnh giới

Bấy giờ chính tâm diệt

Xa lìa cảnh giới Chấp

Diệt kia chẳng có, không

Như cảnh giới Thánh nhân

Người ngu không thể biết

Có diệt, trụ, Chân như

Người trí tuệ hay biết

Như các pháp trụ kia

Người trí hay biết được

Thể, pháp không như vậy

Do các pháp không tướng

Người ngu si thấy sắt

Phân biệt đó là vàng

Chẳng phải vàng, thấy vàng

Như ngoại đạo chấp pháp

Không nói ban đầu sinh

Ban đầu sinh sau diệt

Từ nhân duyên có, không

Thuyết này ta chẳng dạy

Pháp không đầu không cuối

Không như tướng trụ này

Như tướng trụ thế gian

Người tà kiến không biết

Pháp quá khứ là có

Pháp vị lai chẳng không

Pháp hiện tại cũng vậy

Không nên nói pháp sinh

Thời chuyển và tướng hành

Các đại và các căn

Hư vọng chấp trung ấm

Nếu chấp không giác ngộ

Tất cả Phật Thế Tôn

Không nói nhân duyên sinh

Nhân duyên tức thế gian

Như thành Càn-thát-bà

Chỉ pháp duyên hòa hợp

Nương pháp này, sinh pháp.

Lìa các pháp hòa hợp

Không diệt cũng không sinh

Trong gương và trong nước

Mắt và báu Ma-ni

Nhìn thấy hình trong gương

Các hình tượng là không

Như thú ái sóng nước

Thấy đủ loại các sắc

Tất cả tợ như có

Như mộng, con Thạch nữ

Thừa ta chẳng Đại thừa

Không tiếng cũng không tên

Không Đế, không giải thoát

Không cảnh giới Tịch tĩnh

Nhưng pháp Đại thừa ta

Các Tam-muội tự tại

Được các thân như ý

Hoa tự tại trang nghiêm

Một thể và khác thể

Trong nhân duyên không pháp

Lược nói các pháp sinh

Rộng nói các pháp diệt

Không sinh, không là một

Mà sinh, không là hai

Không sinh, không tối thắng

Sinh, diệt tức là không

Chân như, không, thực tế

Niết-bàn cùng pháp giới

Thân và ý vân vân

Ta nói nhiều pháp khác

Kinh luận và giới luật

Phân biệt ngã thanh tịnh

Nương danh không nương nghĩa

Kia không biết vô ngã

Không ngoại đạo, không Phật

Vô ngã cũng như vậy

Theo duyên nên có pháp

Tại sao không các pháp?

Người nào thành tựu pháp

Từ nhân duyên nói không

Thuyết pháp sinh tà kiến

Vọng phân biệt có, không

Nếu người thấy không sinh

Cũng thấy pháp không diệt

Người ấy lìa có, không

Thấy thế gian tịch diệt

Chúng sinh phân biệt kiến

Sở kiến như sừng thỏ

Phân biệt là mê hoặc

Như thú ưa sóng nước

Hư vọng phân biệt pháp

Nương thấy kia phân biệt

Phân biệt không nhân duyên

Không nhân không phân biệt

Không nước, chấp có nước

Như thú vọng sinh ái

Ngu si thấy như vậy

Bậc Thánh không như thế

Thánh nhân thấy thanh tịnh

Đạt được ba giải thoát

Lìa các pháp sinh tử

Tu hành chỗ tịch tĩnh

Phương tiện rất an lạc

Biết cõi nước vi diệu

Ta nói, vì các ông

Không vì những Tiểu thừa

Ba cõi là vô thường

Không, vô ngã, lìa ngã

Đồng tướng và biệt tướng

Vì Thanh văn, ta nói

Không chấp tất cả pháp

Lìa thế gian “độc hành”

Ta nói quả Duyên giác

Chẳng phải cảnh suy lường

Phân biệt thật thể ngoài

Từ tha lực nên sinh

Thấy tự thân mê hoặc

Bấy giờ chuyển các tâm

Thập địa tức Sơ địa

Sơ địa tức Bát địa

Cửu địa tức Thất địa

Thất địa tức Bát địa

Nhị địa tức Tam địa

Tứ địa tức Ngũ địa

Tam địa tức Lục địa

Tịch tĩnh không trước sau

Các pháp thường tịch tĩnh

Tu hành là không pháp

Pháp có, không bình đẳng

Bấy giờ chứng quả Thánh

Các pháp không thể, tướng

Sao đối với pháp vô

Mà hay nói bình đẳng

Tịch tĩnh không phân biệt

Nếu không thấy các tâm

Pháp động trong và ngoài

Bấy giờ các pháp diệt

Đã thấy tâm bình đẳng

Ngu lưu chuyển vô thủy

Ôm giữ chấp các pháp

Cuồng chuyển theo phàm phu

Như dùng nêm, bật nêm

Nương quán và nhân kia

Cùng ý chấp cảnh giới

Nương nơi chủng tử thức

Nương vào tâm tạo tác

Chứng đắc và an trú

Tùy chủng loại thân đắc

Và sở đắc trong mộng

Có bốn loại thần thông

Đắc thần thông trong mộng

Cùng với ân chư Phật

Chấp chủng loại thân đắc

Thần thông ấy không thật

Tâm huân, chủng tử huân

Tợ có pháp chuyển sinh

Người ngu không trí giác

Nếu nói có pháp sinh

Phân biệt với ngoại vật

Thành tựu tướng các pháp

Bấy giờ tâm mê muội

Không thấy, tự mê hoặc

Cớ sao nói về sinh

Do đâu nói không thấy

Không chỗ thấy mà thấy

Nguyện xin vì con, nói

Đối với những người nào

Nói pháp nào là có?

Đối với những người nào

Nói pháp nào là không?

Tâm, thể tự thanh tịnh

Ý khởi các ô trược

Ý và tất cả thức

Hay làm huân chủng tử

Xuất thân A-lại-da

Ý tìm cầu các pháp

Ý thức chấp cảnh giới

Mê hoặc thấy tham chấp

Tự tâm chỗ thấy pháp

Ngoại pháp, không ngoại pháp

Mê hoặc quán như vậy

Thường nhớ nghĩ Chân như

Cảnh giới người tu Thiền

Sự nghiệp lớn của Phật

Ba việc không nghĩ bàn

Cảnh giới bậc Trí tuệ

Quá khứ, hiện, vị lai

Niết-bàn và hư không

Ta nương tục đế, nói

Chân đế không danh tự

Hai thừa và ngoại đạo

Chấp trước nơi tà kiến

Mê muội ở trong tâm

Phân biệt nơi ngoại pháp

Phật, Duyên giác, Bồ-tát

La-hán thấy chư Phật

Tâm Bồ-đề kiên cố

Và thành tựu trong mộng

Ở đâu và những gì

Vì sao và nhân gì

Việc làm và nghĩa gì

Nguyện vì con, giảng nói

Tâm huyễn bỏ tịch tĩnh

Nói bè đảng có, không

Mê chấp chặt trong tâm

Nói có huyễn, không huyễn

Tướng sinh, diệt tương ưng

Tướng, sở tướng có, không

Phân biệt chỉ do ý

Và cùng với năm thức

Ảnh tượng, bọt nước thảy

Từ chủng tử tâm sinh

Nếu tâm cho đến ý

Và các thức không sinh

Thời đắc thân như ý

Cho đến quả vị Phật

Các duyên và ấm, giới

Tự thể tướng pháp này

Giả danh và nhân tâm

Như mộng, như hoa đốm

Thế gian như huyễn mộng

Nương tựa kiến chấp thật

Các tướng vốn tương ưng

Lìa các nhân quán xét

Nội tâm các Thánh nhân

Thường quán các diệu hạnh

Do mê che quán xét

Hiểu thế gian thật có

Lìa các pháp hý luận

Trí không trụ mê hoặc

Các pháp không thực thể.

Không và thường, vô thường

Tâm trụ nơi ngu si

Mê hoặc nên phân biệt

Người nói các pháp này

Chẳng phải nói “Vô sinh”

Một, hai, đối với hai

Bỗng nhiên tự tại có

Nương bụi trần thù thắng

Duyên phân biệt thế gian

Chủng tử ấy là thức

Y chỉ nhân kia sinh

Như nương hình bức tranh

Biết thật tức là diệt

Như người thấy nơi huyễn

Thấy sinh tử cũng vậy

Người ngu si mê ám

Buộc và giải thoát sinh

Nội tâm và ngoại tại

Các pháp và nhân duyên

Tu hành quán như vậy

Trụ ở nơi tịch tĩnh

Trong huân tập không tâm

Tâm không cùng huân tập

Tướng tâm không sai biệt

Huân tập ràng buộc tâm

Như huân tập tà kiến

Ý từ nơi thức sinh

Tâm sáng suốt cũng vậy

Nương huân tập không rõ

Như vật chẳng không vật

Ta nói hư không vậy

Trong thân A-lại-da

Lìa xa vật có, không

Ý thức chuyển diệt rồi

Tâm lìa xa pháp nhiễm

Hiểu biết tất cả pháp

Nên ta nói tâm Phật

Đoạn dứt nơi ba thừa

Lìa xa pháp có, không

Bốn tương ưng thế pháp

Các hữu đều như huyễn

Thể tướng hai pháp này

Bảy Địa từ tâm sinh

Ngoài ra cũng thành tựu

Hai Địa và Phật địa

Sắc giới, Vô sắc giới

Dục giới và Niết-bàn

Tất cả cảnh giới tâm

Không lìa ở trong thân

Nếu thấy các pháp sinh

Là pháp mê hoặc sinh

Biết tự tâm mê hoặc

Là các pháp không sinh

Thể tướng pháp không sinh

Sinh là đắm thế gian

Thấy các tướng như huyễn

Thể tướng pháp như vậy

Tự tâm hư vọng chấp

Chớ phân biệt các pháp

Vì si, vô trí, nói

Ba thừa với Nhất thừa

Và nói về không thừa

Các Thánh nhân tịch tĩnh

Pháp ta có hai loại

Pháp tướng và chứng đắc

Bốn loại tướng quán xét

Lập pháp quán tương ưng

Thắng hơn hình và tướng

Kiến mê hoặc phân biệt

Danh tự và hành xứ

Cõi thánh thật thanh tịnh

Phân biệt nương phân biệt

Nên có tướng phân biệt

Phân biệt lìa phân biệt

Thật thể cảnh giới Thánh

Thật thường hằng, bất biến

Sự tánh và thật thể

Chân như lìa tâm, pháp

Xa lìa nơi phân biệt

Nếu không pháp thanh tịnh

Cũng không có pháp nhiễm

Do có tâm thanh tịnh

Mà thấy có pháp nhiễm

Cảnh giới Thánh thanh tịnh

Cho nên không thật sự

Thể tướng các pháp này

Cảnh giới của Thánh nhân

Nhân duyên sinh thế gian

Lìa xa các phân biệt

Như huyễn, mộng vân vân

Thấy pháp đắc giải thoát

Huân tập các phiền não

Cùng tâm tương ưng sinh

Chúng sinh thấy ngoại cảnh

Chẳng phải thể tâm pháp

Tâm, pháp thường thanh tịnh

Chẳng phải mê hoặc sinh

Mê từ phiền não sinh

Cho nên tâm không thấy

Mê hoặc tức Chân thật

Chốn kia không đạt đến

Không ấm, không chốn kia

Như thật quán ấm, hành

Lìa tướng kiến, sở kiến

Nếu thấy pháp hữu vi

Thấy tự tâm thế gian

Người đó hay lìa tướng

Chớ thấy pháp duy tâm

Chớ phân biệt ngoại nghĩa

Trụ nơi Chân như quán

Vượt qua cảnh giới tâm

Qua cảnh giới tâm rồi

Xa lìa các tịch tĩnh

Tu hành trụ tịch tĩnh

Hành giả tịch tĩnh trú

Không thấy được Đại thừa

Tự nhiên gọi tịch tĩnh

Nương các nguyện thanh tịnh

Trí vô ngã tịch tĩnh

Nên quán cảnh giới tâm

Cũng quán cảnh giới trí

Quán cảnh giới trí tuệ

Không mê ở trong tướng

Cảnh giới tâm: Khổ đế

Cảnh giới trí là tập

Hai Đế và Phật địa

Là cảnh giới Bát-nhã

Đắc quả và Niết-bàn

Cùng với tám Thánh đạo

Biết rõ tất cả pháp

Đắc Phật trí thanh tịnh

Nhãn sắc cùng với Minh

Hư không cùng tâm, ý

Các pháp ấy hòa hợp

Thức từ Lại-da sinh

Thọ hay chấp, bị chấp

Không danh cũng không sự

Không do nhân phân biệt

Hoặc chấp nơi giác ngộ

Ở trong nghĩa không danh

Trong danh, nghĩa cũng vậy

Do không nhân mà sinh

Chớ phân biệt, phân biệt

Tất cả pháp không thật

Ngôn ngữ cũng như thế

Như nghĩa không, không không

Ngu si thấy pháp này

Vọng chấp là thật có

Tà kiến nói giả danh

Một pháp thành năm loại

Thật trí hay xa lìa

Năm loại tà pháp này

Vượt qua pháp có, không

Không cảnh giới tu hành

Là pháp của ngoại đạo

Không mong có tà pháp

Cũng không trông thấy ngã

Do tự biết thường pháp

Chỉ từ ngôn ngữ sinh

Thật đế không nói hết

Tịch diệt thấy các pháp

Nương thức A-lại-da

Hay chuyển sinh ý thức

Y chỉ nơi tâm, yÙ

Thường sinh nơi chuyển thức

Nương hư, hư vọng thành

Chân như là tâm pháp

Như vậy người tu hành

Hay biết thể tâm tánh

Phân biệt thường, vô thường

Tướng ý cùng với sự

Sinh cùng với không sinh

Hành giả không nên chấp

Chớ phân biệt hai pháp

Thức từ Lại-da sinh

Một nghĩa hai pháp sinh

Không biết pháp như thế

Chấp pháp một và hai

Là cảnh giới phàm phu

Người thuyết và không thuyết

Không không để thấy tâm

Không thấy nơi tự tâm

Nên võng lưới kiến sinh

Các nhân duyên không sinh

Các căn cũng như vậy

Không giới và năm ấm

Không tham, không hữu vi

Vốn không có tạo nghiệp

Không tạo, không hữu vi

Không bỏ cũng không buộc

Không trói cũng không mở

Không vô ký, không vật

Không pháp, không phi pháp

Không thời, không Niết-bàn

Thể pháp cũng là không

Không Phật, không Thật đế

Không nhân cũng không qua

Không điên đảo, không diệt

Không diệt cũng không sinh

Mười hai chi cũng không

Biên, vô biên cũng vậy

Lìa xa các tà kiến

Cho nên nói duy tâm

Nghiệp phiền não và thân

Người tạo và quả báo

Như thành Càn-thát-bà

Sóng nắng, mộng vân vân

Trụ ở trong tâm pháp

Mà sinh các pháp tướng

Trụ ở trong tâm pháp

Mà thấy nơi đoạn, thường

Trong Niết-bàn không ấm

Không ngã cũng không tướng

Hội nhập chỉ là tâm

Giải thoát không chấp tướng

Thấy kia đâu lỗi lầm

Các chúng sinh thấy ngoài

Tâm chẳng có, chẳng không

Do huân tâïp không hiểu

Trong nhơ không thấy sạch

Trong sạch không thấy nhơ

Như mây che hư không

Bởi vậy tâm không thấy

Tâm hay tạo các nghiệp

Ở trong trí phân biệt

Tuệ hay quán tịch tĩnh

Đắc thể đại diệu pháp

Tâm chuyển theo cảnh giới

Trí nương giác quán sinh

Tịch tĩnh thắng cảnh giới

Tuệ hay ở trong hành

Tâm, ý và ý thức

Ở trong tướng phân biệt

Đắc thể không phân biệt

Hai thừa không chủng tử

Tịch tĩnh thắng nhân tướng

Trí tuệ Phật thanh tịnh

Thường sinh với Thắng trí

Đã lìa các hành tướng

Phân biệt có thể pháp

Pháp tha lực là không

Mê hoặc chấp phân biệt

Không phân biệt tha lực

Không các đại, có sắc

Có sắc, không các đại

Càn-thát-bà mộng huyễn

Thú khát không thích nước

Ta có ba loại tuệ

Được y chỉ Thánh nhân

Tâm sinh từ trong pháp

Cho nên không thấy tâm

Do duyên thân hiện hữu

Chúng sinh huân tập thấy

Nương tướng phân biệt kia

Mà nói về các pháp

Lìa hai thừa tương ưng

Lìa tuệ pháp tướng hiện

Hư vọng chấp lấy pháp

Thanh văn thấy nơi pháp

Hội nhập chỉ là tâm

Trí Như Lai không cấu

Hoặc thật và không thật

Pháp từ nhân duyên sinh

Một, hai tà kiến này

Rốt cục hay chấp trước

Tất cả các nhân duyên

Như huyễn không có thật

Như vậy tất cả tướng

Không thể thành phân biệt

Nương nơi tướng phiền não

Các phược từ tâm sinh.

Không biết pháp phân biệt

Tha lực phân biệt này

Đã có thể phân biệt

Tức là pháp Tha lực

Tất cả thấy phân biệt

Đối Tha lực phân biệt

Tục đế, Đệ nhất nghĩa

Thứ ba không nhân sinh

Phân biệt nói tương tục

Đoạn tức cảnh giới Thánh

Một việc người tu hành

Do tâm thấy tất cả

Tâm thể không ở kia

Cho nên phân biệt tướng

Như người bị nhặm mắt

Phân biệt các loại sắc

Không phải sắc phi sắc

Như ngu thấy Tha lực

Như vàng lìa bụi bặm

Như nước lìa bùn đục

Như hư không lìa mây

Tịnh phân biệt như vậy

Thanh văn có ba hạng

Ứng, Hóa và nguyện sinh

Lìa các cấu tham, si

Thanh văn từ pháp sinh

Bồ-tát cũng ba hạng

Chư Như Lai vô tướng

Trong tâm mỗi chúng sinh

Thấy tượng Phật Như Lai

Phân biệt không như vậy

Có thể pháp tha lực

Thấy hai thứ có, không

Thấy vậy nên phân biệt

Hoặc không phân biệt pháp

Tha lực làm sao có

Có xa lìa thể pháp

Thật có thể pháp sinh

Nương tựa nơi phân biệt

Mà thấy về Tha lực

Nương danh, tướng hòa hợp

Mà sinh ra phân biệt

Thường không được thành tựu

Sinh phân biệt Tha lực

Bấy giờ trí thanh tịnh

Thật thể Đệ nhất nghĩa

Phân biệt có mười loại

Tha lực có sáu loại

Chân như là nội thân

Cho nên không tướng khác

Năm pháp thật pháp này

Cùng ba loại thật tướng

Như vậy, người tu hành

Không hoại pháp Chân như

Hình tượng, mây và sao

Tợ như thể trăng, trời

Các chúng sinh thấy tâm

Sở kiến huân tập sinh

Các Đại không tự thể

Không năng kiến, sở kiến

Nếu sắc từ đại sinh

Các đại sinh các đại

Như vậy không sinh đại

Trong đại không bốn đại

Nếu quả là bốn đại

Do địa, thủy, hỏa, phong

Danh, sắc, thật và giả

Huyễn sinh tạo như vậy

Mộng và Càn-thát-bà

Thứ năm: thú ái nước

Xiển-đề trong năm loại

Các chủng tánh cũng vậy

Năm thừa và phi thừa

Niết-bàn có sáu loại

Ấm có hai mươi bốn

Sắc lại có tám loại

Phật có hai mươi bốn

Phật tử có hai loại

Pháp môn có trăm loại

Thanh văn có ba loại

Cõi chư Phật có một

Mà Phật cũng có một

Giải thoát có ba loại

Tâm suy tư có bốn

Vô ngã, ngã: sáu loại

Cảnh sở trí có bốn

Xa lìa các nhân duyên

Cũng lìa khỏi tà kiến

Trí nội thân lìa cấu

Pháp Đại thừa vô thượng

Sinh cùng với không sinh

Có tám đến chín loại

Một thời tuần tự chứng

Lập pháp duy nhất này

Vô sắc có tám loại

Thiền sai biệt: Sáu loại

Duyên giác và Phật tử

Thường chấp có bảy loại

Không có pháp ba đời

Thường, vô thường cũng vậy

Tạo nghiệp và quả nghiệp

Sự việc như trong mộng

Xưa nay Phật không sinh

Thanh văn cũng như vậy

Tâm lìa nơi sở kiến

Cũng thường như pháp huyễn

Thai sinh chuyển pháp luân

Xuất gia và Đâu-suất

Ở trong các cõi nước

Mà không sinh sở kiến

Hành hóa và chúng sinh

Thuyết pháp và Niết-bàn

Biết Thật đế, cõi nước

Từ pháp nhân duyên sinh

Thế gian, các rừng cây

Vô ngã, hành ngoại đạo

Thiền, thừa, A-lại-da

Nói quả không suy lường

Tánh mặt trăng, vì sao

Các vua, A-tu-la

Dạ-xoa, Càn-thát-bà

Do nghiệp mà phát sinh

Thay đổi không thể bàn

Lại nương duyên huân tập

Đoạn tuyệt các biến chuyển

Thời diệt tội, phiền não

Tất cả các Bồ-tát

Hành giả như thật tu

Không chứa các của báu

Vàng, bạc và voi, ngựa

Trâu, dê, nô tỳ thảy

Lúa, gạo cùng ruộng, nhà

Không nằm giường chạm trổ

Không được dùng bùn đất

Vàng, bạc, đồng đỏ, trắng

Chén, bát và đồ dùng

Hành giả tịnh tu hành

Tất cả: không được chứa

Y phục Kiền-xà-da

Tất cả: không được mặc

Ca-sa Khâm-bà-la

Phân ngựa, cỏ, lá, quả

Xanh, đỏ, bùn đất lỏng

Nhuộm hoại màu sắc trắng

Bùn đá cùng với sắt

Ngọc kha và lưu ly

Bát như vậy cho chứa

Vừa đủ lượng Ma-đà

Dùng y phục cắt rọc

Cho chứa dao bốn tấc

Cong như nửa mặt trăng

Không được học kỹ thuật

Người như thật tu hành

Không buôn bán ở chợ

Nếu cần, sai cư sĩ

Và các Ưu-bà-tắc

Thường hộ trì các căn

Biết rõ như thật nghĩa

Đọc tụng Tu-đa-la

Và học các Tỳ-ni

Không ăn cùng Bạch y

Người tu hành như vậy

Chỗ vắng và gò mã

Trong hang dưới rừng cây

Trong cỏ, rừng Thi-la

Cho đến ở ngoài đồng

Người như thật tu hành

Nên ở chỗ như thế

Ba y thường bên mình

Không chứa dư tiền của

Vì thân cần y phục

Mình, người đều cho nhận

Đi ra ngoài khất thực

Cũng không nhìn hai bên

Nhìn trước đất: thước sáu

An bình mà đi thẳng

Như ong hút mật hoa

Khất thực cũng như vậy

Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni

Chúng tạp loạn trong chúng

Ta vì Phật tử nói

Đây là mưu sống ác

Hành giả như thật tu

Nơi này không được ăn

Vua, thái tử, vương tử

Đại thần và trưởng giả

Vì mong cầu ăn uống

Tất cả, không được đến

Nhà có tang, sinh con

Thân thuộc, nhà luyến ái

Chúng Tỳ-kheo tạp loạn

Người tu không cùng ăn

Khói chùa phòng không dứt

Thường làm các thức ăn

Vì người nên làm ra

Hành giả không nên ăn

Lìa bè đảng: Có, không

Năng kiến và Sở kiến

Hành giả quán thế gian

Lìa xa pháp sinh diệt

Tương ưng Lực Tam-muội

Và thần thông tự tại

Nếu không sinh phân biệt

Không lâu được Như pháp

Theo những bậc Tối thắng

Trong duyên chớ phân biệt

Các nhân duyên hòa hợp

Hành giả không phân biệt

Phân biệt các thế gian

Đều từ huân tập sinh

Hành giả như thật quán

Ba cõi như huyễn mộng

Chớ phân biệt ba cõi

Do duyên, thân hiện hữu

Lìa phỉ báng có, không

Cũng lìa thấy: Có, không

Ăn uống xem như thuốc

Thân tâm thường ngay thẳng

Nhất tâm chuyên cung kính

Phâït và các Bồ-tát

Hành giả như thật tu

Nên biết tướng các Luật

Và các Tu-đa-la

Chọn lựa tướng các pháp

Năm pháp thể và tâm

Tu hành tướng vô ngã

Thanh tịnh nội Pháp thân

Các Địa và Phật địa

Như vậy người tu hành

Trụ nơi hoa sen lớn

Chư Phật đại Từ bi

Tay Như ý xoa đầu

Đi lại trong sáu đường

Các cõi sinh nhàm chán

Phát khởi hạnh như thật

Đến trong rừng Thi-đà

Thể tướng mặt trời, trăng

Cùng với tướng biển hoa

Hư không, lửa, các thứ

Người tu hành thấy pháp

Thấy các tướng như vậy

Chấp vào pháp ngoại đạo

Cũng thuận đạo Thanh văn

Và cảnh giới Duyên giác

Như vậy lìa tất cả

Trụ ở nơi tịch tĩnh

Lúc Phật Diệu Quang Minh

Ở nơi các cõi nước

Xoa đầu Bồ-tát kia

Diệu tướng xoa đầu này

Tùy thuận pháp Chân như

Ấy được thân vi diệu

Nhân thể pháp có, không

Lìa xa pháp thường, đoạn

Chê bai pháp có, không

Là phân biệt Trung đạo

Phân biệt không các nhân

Không nhân là đoạn kiến

Thấy tất cả ngoại pháp

Người này diệt Trung đạo

Không bỏ tướng các pháp

Sợ có tướng diệt mất

Chê bai pháp có, không

Như thế nói Trung đạo

Biết chỉ ở nội tâm

Không diệt nơi ngoại pháp

Chuyển hư vọng phân biệt

Tức là pháp Trung đạo

Duy tâm không sở kiến

Lìa nơi tâm không sinh

Tức là pháp Trung đạo

Ta và chư Phật nói

Sinh cùng với không sinh

Có vật, không vật, không.

Các pháp không tự thể

Chớ phân biệt hai pháp

Phân biệt là có pháp

Ngu phân biệt giải thoát

Không biết tâm phân biệt

Lìa hai tướng chấp thủ

Biết rõ tự tâm thấy

Thời xa lìa Nhị kiến

Như thật biết xa lìa

Không diệt tướng phân biệt

Thật biết tâm sở kiến

Thời biết phân biệt sinh

Không sinh các phân biệt

Là Chân như, lìa tâm

Lìa khỏi các ngoại đạo

Nếu thấy các pháp sinh

Người trí kia chấp giữ

Niết-bàn mà không diệt

Biết pháp này là Phật

Ta nói, các Phật nói

Nếu thấy các pháp khác

Là việc ngoại đạo nói

Không sinh hiện nơi sinh

Không mất thường hiện mất

Giống như trăng trong nước

Vạn ức cõi nước thấy

Một thân và vô lượng

Lửa cháy và mưa rơi

Tâm, tâm thể không khác

Nên nói chỉ là tâm

Trong tâm chỉ là tâm

Tâm không tâm mà sinh

Các loại sắc, hình tướng

Chỗ thấy chỉ là tâm

Phật và thân Thanh văn

Bích-chi-phật hết thảy

Và vô số sắc thân

Chỉ nói là nội tâm

Vô sắc giới không sắc

Sắc giới và địa ngục

Sắc hiện là chúng sinh

Chỉ là nhân duyên tâm

Pháp Tam-muội Như huyễn

Mà sinh thân Như ý

Thập địa, tâm tự tại

Đắc kia, Bồ-tát chuyển

Tự tâm phân biệt danh

Hý luận và dao động

Nương thấy, nghe sinh biết

Ngu si nương tướng biết

Tướng là thể tha lực

Nó nương danh phân biệt

Phân biệt các tướng này

Nương tha lực, pháp sinh

Trí tuệ quán các pháp

Không tha lực, không tướng

Rốt ráo không thành tựu

Trí nương đâu phân biệt

Hoặc có pháp thành tựu

Xa lìa pháp có, không

Xa lìa thể có, không

Hai thể làm sao có?

Phân biệt hai thể này

Hai thể này nên có

Phân biệt thấy tất cả

Cảnh giới Thánh thanh tịnh

Phân biệt là vô số

Phân biệt là Tha lực

Nếu người phân biệt khác

Rơi vào thuyết ngoại đạo

Phân biệt là phân biệt

Thấy là nhân, thể, tướng

Phân biệt nói phân biệt

Thấy là nhân, tướng sinh

Lìa hai thứ phân biệt

Tức là pháp thành tựu

Cõi nước Phật hóa thân

Nhất thừa và Tam thừa

Không Niết-bàn cả thảy

Không lìa tất cả sinh

Phật, ba mươi sai biệt

Mỗi sai biệt có mười

Tất cả khí thế gian

Nương tâm các chúng sinh

Như pháp tướng phân biệt

Hiện thấy vô số pháp

Pháp ấy không vô số

Phật pháp, thế gian vậy

Phật pháp là chân Phật

Ngoài ra nương hóa thân

Chủng tử các chúng sinh

Thấy tất cả tướng Phật

Nương mê hoặc buộc tâm

Hay sinh các phân biệt

Thật không lìa phân biệt

Và không xa lìa tướng

Thật thể và thọ lạc

Hóa thân tạo các thân

Chúng Phật ba mươi sáu

Là thật thể chư Phật

Như xanh, đỏ và muối

Ngọc kha, sữa, đường phèn

Hoa, lá, quả cả thảy

Như ánh sáng mặt trăng

Chẳng một cũng chẳng khác

Như sóng lớn trong nước

Bảy thức này cũng thế

Cùng hòa hợp với tâm

Như biển cả chuyển biến

Cho nên sóng dập dồn

A-lại-da cũng vậy

Danh, thức cũng như vậy

Tâm, ý và ý thức

Phân biệt nghĩa ngoại tướng

Tám tướng không sai biệt

Không thấy, không chỗ thấy.

Như sóng nước biển cả

Không có tướng sai biệt

Các thức đối với tâm

Chuyển biến không biết được

Tâm hay tạo các nghiệp

Ý hay sinh phân biệt

Ý thức hay biết pháp

Năm thức hư vọng thấy

Các màu xanh đỏ trắng…

Thức chúng sinh hiện thấy

Tướng sóng, nước với pháp

Ta vì ông nói rõ

Xanh, đỏ, trắng các loại

Trong sóng nước không thấy

Ngu si thấy các tướng

Nói là trong tâm chuyển

Trong tâm không thể này

Lìa tâm không thể thấy

Nếu có nơi sở chấp

Thì có nơi năng chấp.

Do duyên thân hiện hữu

Nói tương tự sóng nước

Thức chúng sinh hiện thấy

Sóng nước đều như nhau

Sóng nước biển nổi dậy

Uyển chuyển như nhảy múa

Bản thức chuyển như vậy

Tại sao biết không chấp

Ngu si không trí tuệ

Bản thức như sóng nước

Sóng nước chuyển tương đối

Cho nên nói thí dụ

Như mặt trời xuất hiện

Bình đẳng chiếu chúng sinh

Như đèn sáng Thế Tôn

Không vì ngu nói pháp

Trụ nơi pháp Chân như

Sao không nói thật pháp

Nếu nói về thật pháp

Trong tâm không thật pháp

Như sóng nước trong biển

Như gương và như mộng

Như cảnh giới tự tâm

Đều thấy không trước sau

Không cảnh giới nhất thời

Cho nên thứ lớp sinh

Thức hay biết các pháp

Ý lại hay phân biệt

Năm thức hiện thấy pháp

Tịch tĩnh không thứ lớp

Như họa sĩ ở đời

Và học trò học vẽ

Ta trụ ở pháp vi diệu

Vì thật tu hành, nói

Lìa phân biệt, phân biệt

Là thật trí nội thân

Ta nói cho Phật tử

Không nói cho kẻ ngu

Cũng như huyễn hết thảy

Sở kiến không như vậy

Nói các thứ cũng vậy

Nói cũng vậy, không vậy

Vì một người nói pháp

Không vì người khác nói

Như mỗi người mỗi bệnh

Thầy cho thuốc khác nhau

Chư Phật vì chúng sinh

Tùy tâm nói các pháp

Nương chủng tử ngoại pháp

Phân biệt thuyết hiện pháp

Tâm chấp pháp tha lực

Sở chấp là phân biệt

Nương nơi chủng tử tâm

Quán chấp ngoại cảnh giới

Hai loại chuyển mê hoặc

Lại không nhân thứ ba

Dùng mê hoặc không sinh

Nương pháp nào không sinh

Sáu mươi, mười tám pháp

Cho nên chỉ nói tâm

Tự tâm thấy ngoại pháp

Thấy ấy lìa xa ngã

Hoặc nhập tâm phân biệt

Hay lìa tướng các pháp

Nương vào A-lại-da

Hay sinh ra các thức

Ngu si nhập nội thân

Tâm thấy nơi ngoại nhập

Chấp ánh sáng ngôi sao

Như trong mộng thấy sắc

Hữu vi, vô vi thường

Không phân biệt như vậy

Thành huyễn Càn-thát-bà

Như cầm thú ưa nước

Không như vậy, thấy có

Pháp tha lực cũng vậy

Ngã, các căn, hình tướng

Ta nói ba loại tâm

Tâm, ý và ý thức

Xa lìa tướng, tâm, thể

Tâm, ý và ý thức

Xa lìa tướng tự thể

Tâm, ý và ý thức

Không ngã, không hai thể

Năm pháp tự thể tướng

Là cảnh giới chư Phật

Tướng ấy có ba loại

Nương vào nhân huân tập

Như loại tơ năm sắc

Trên tường thấy đủ màu

Hai loại tâm vô ngã

Ý và các thức tướng

Năm loại pháp thể tướng

Tánh ngã không như vậy

Xa lìa tướng các tâm

Thức lìa nơi tướng ý

Thể các pháp như vậy

Là cảnh giới của ta

Lìa xa thể các pháp

Là tánh các Như Lai

Nghiệp thân, miệng và ý

Không tạo pháp trong sạch

Tánh Như Lai thanh tịnh

Xa lìa sự tu hành

Các thần thông tự tại

Sức Tam-muội trang nghiêm

Các loại ý sinh thân

Là tánh tịnh Như Lai

Biết trong thân lìa cấu

Lìa xa tướng các nhân

Bát địa và Phật địa

Là tánh các Như Lai

Viễn hành, Thiện tuệ địa

Pháp vân và Phật địa

Là tánh của Như Lai

Địa xen lẫn ba Thừa

Nương chúng sinh khác biệt

Và vì tướng ngu si

Vì nói bảy loại Địa

Nên Phật thuyết Tâm địa

Thân, miệng, ý, các chướng

Trong Thất địa, không thế

Diệu thân trong Bát địa

Như tướng môïng, nước bọt

Bát địa và Ngũ địa

Học các loại kỹ thuật

Tất cả các Phật tử

Làm vua trong ba cõi

Sinh cùng với không sinh

Không phân không, bất không

Thật cùng với không thật

Trong tâm không như vậy

Đây thật, đây không thật

Chớ phân biệt thật ấy

Duyên giác và Thanh văn

Không vì Phật tử nói

Có, không có chẳng thật

Cũng không có tướng không

Giả danh và thật pháp

Trong tâm tất cả không

Nương tục đế có pháp

Đệ nhất nghĩa đều không

Không thật, mê hoặc pháp

Là các pháp tục đế

Tất cả pháp, không pháp

Ta nói đều giả danh

Ngôn ngữ và thọ dụng

Ngu si thấy là thật

Từ nơi pháp ngôn ngữ

Là thật có cảnh giới

Từ ngôn ngữ sinh pháp

Thấy pháp không như vậy

Như lìa tường không vẽ

Cũng như bóng lìa hình

Bản thức cũng như vậy

Như sóng nước không hiện

Cũng vậy, tâm như huyễn

Ý như kẻ lừa đảo

Ý cùng với năm thức

Phân biệt tựa năm sắc

Nói tu tập chân pháp

Có tập hợp, hóa hiện

Là nguồn gốc chư Phật

Ngoài ra Ứng, Hóa Phật

Tâm mê trong chỗ thấy

Chỗ thấy trong tâm không

Do duyên thân hiện hữu

Tức A-lại-da hiện

Tâm, ý và ý thức

Thật thể năm pháp này

Hai loại tịnh vô ngã

Chư Phật Như Lai nói

Hư vọng biết không cảnh

Và Thanh văn cũng vậy

Là cảnh giới nội thân

Chư Phật Như Lai thuyết

Dài, ngắn đối đãi nhau

Đây, kia nương nhau sinh

Có có thể thành không

Không có thể thành có

Và phân biệt bụi trần

Không phân biệt sắc thể

Nói chỉ là nơi tâm

Tà kiến không thanh tịnh

Trong đây phân biệt không

Không không cũng như vậy

Có, không chỉ phân biệt

Nói không thể như vậy

Vô số công đức hợp

Ngu si phân biệt sắc

Mỗi mỗi vi trần: không

Cho nên nghĩa không thật

Tự tâm thấy hình tướng

Chúng sinh thấy ngoại giới

Bên ngoài không chỗ khấy

Cho nên nghĩa không thật

Tâm như hoa đốm huyễn

Thành Càn-thát mộng ảo

Vòng lửa, thú thích nước

Không thật, người thấy có

Thường, vô thường và một

Hai cùng với không hai

Vô thủy đã trói buộc

Ngu si mê phân biệt

Ta không nói ba thừa

Chỉ nói pháp Nhất thừa

Vì nhiếp phục chúng sinh

Cho nên nói Nhất thừa

Giải thoát có ba loại

Cũng nói pháp vô ngã

Bình đẳng trí, phiền não

Nương giải thoát phân biệt.

Cũng như cây trong nước

Bị sóng đẩy trôi dạt

Như Thanh văn ngu si

Vì các tướng phiêu bạt

Ấy, không chỗ cứu cánh

Cũng không sinh trở lại

Đắc Tam-muội Tịch tĩnh

Vô lượng kiếp không biết

Là định của Thanh văn

Không phải Phật, Bồ-tát

Lìa các tùy phiền não

Từ tập, phiền não buộc

Say lạc cảnh Tam-muội

Trú cõi vô lậu kia

Như người say ở đời

Rượu nhạt dần mới tỉnh

Người ấy sau khi đắc

Thể Pháp thân Thế Tôn

Như voi lún bùn sâu

Thân lay động Đông, Tây

Như vậy say Tam-muội

Thanh văn chìm đắm vậy.

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.