Để Hiểu Đàn Chẩn Tế

Tiết 4, Man na ra Chẩn tế

(tiếp theo, nói về mục hai)

Mục hai, thần lực của

Quan âm đại định
(có 4 đoạn)

Đoạn 1, mở đầu Phổ đà lạc đà
thường trú đại định,
nhưng vẫn tùy cơ
ứng hiện khắp nơi.
Tầm thanh cứu khổ
đến như thế ấy,
nên được tôn xưng Quan âm đại sĩ.

G/c.- Hồng danh của Đại sĩ, ngài La thập nói có thể dịch Quan thế âm, Quan thế niệm, Quan tự tại, và đã nói rõ hơn ở sách này, tr 214. Còn ở đây, lời mở đầu này rõ ràng nói sự "tầm thanh cứu khố" của Ngài, như vậy tôn xưng Ngài là Quan âm đại sĩ thích đáng hơn N/u nói là Quan tự tại (KCht, tờ 26/A). Hơn nữa, hãy nhớ lời mở đầu KCht đã nói "Từ bi đại định" dẫn ra khoa nghi này, là 1 trong các đại định của Ngài, của Phật và các Đại sĩ (sách này, tr 113).

Đoạn 2, vị Da trì kỳ nguyện để nhập định

Kính lạy vô tận
Tam bảo cực tôn !
Giờ này con phát
đại bồ đề tâm,
ngưỡng vọng Tam bảo
truyền cảm cho con
đồng đẳng thân mầu nhiệm của Quan âm đại sĩ
[bằng chính sự thể nhập
vào đại định của Ngài].

G/c.- Chính đoạn 4 dưới đây, nói về Quan âm đại định, cho thấy sự nhập định ấy. Người nhập định là vị Da trì, trong giờ khắc nhập định, hãy yên lặng, hóa thân vào sự quán tưởng, quán tưởng theo 7 lời chỉnh cú của định ấy ; nghe đọc nguyên văn hay quốc âm, tùy ý. Người đọc là vị Tả bạch, đọc từ từ, đều đều ; đọc rất thạo văn và ý; giọng đọc phải trầm ấm ; đọc rõ ràng ; đọc không nhanh, không chậm ; đọc không gắn mạnh như nam tử, không làm dáng như nữ nhân (Th, tờ 44/B). Nhập định chỉ một thì khắc mà cực kỳ cẩn trọng như vậy là phải đầy công phu lão luyện, toàn thân phải sâu lắng hết sức. Thêm nữa, khi vị Da trì và vị Tả bạch, người nhập định, người đọc định văn như vậy, thì các vị Kinh sư khác cùng nghiêm cẩn mà lắng nghe và quán theo. Các thị giả và nhạc công hoàn toàn im lặng, đứng yên hay ngồi yên tại chỗ. Toàn bộ hội trường phải im phắc. Nhưng người giữ trật tự phải khéo làm việc nhiều hơn, miệng mím chặt lại, tay chân rất nhẹ nhàng mà nhanh gọn hết cỡ. Nói tóm, cả hội trường đang kính cẩn nhập định. Hãy ý thức định lực Quan âm đã phát ra và đang hoàn thành cái thần lực "cứu bạt tiên linh + cô hồn" của đàn Cht.

Đoạn 3, chính thức nhập Quan âm đại định G/c.- Đoạn G/c này quan trọng vì là G/c về Quan âm đại định. Đại định này mà lôi thôi thì quá thương tổn cho thần lực của đàn Cht. G/c có 2 phần. Phần 1, G/c 3 hình vẽ 6,7, 8, nói rõ về Quan âm đại định. Phần 2, G/c đặc biệt về văn + ý của Quan âm đại định ở tiết 4 này.

Phần 1 là trích mục Ba của phần

Dẫn nhập (tr 23-32). Chỉ trích từng đoạn cần thiết, với số trang + dòng.

(1) Chủ thể của Đại bi tâm, 24/12.

(2) Ý nghĩa của từ "Tâm mình", 26/11.

(3) Ý nghĩa về Ấn của Đại sĩ, 27/6.

(4) Tính cách làm Nhân của Đại bi tâm, 27/11.

(5) Tính cách làm Quả của Đại bi tâm, 28/5.

(6) Sự đồng đẳng với Đại sĩ, 29/1.

(7) Nghĩa lý tự chủng Hột rị : Hrih, 29/ 16.

Dầu trích ghi như vậy, vẫn không bằng đọc 1 hơi cả mục Ba thì tốt hơn, vì không nhiều nhiệc gì với 10 trang sách 23-32.

Phần 2, G/c đặc biệt về văn + ý

của Quan âm đại định ở tiết 4 này. Văn + ý của Quan âm đại định có 7 bài chỉnh cú. Trước hết, G/c tổng thể của 7 bài ấy, sau đó, chỗ nào của chỉnh cú nào cần mới G/c thêm. Nhưng sự G/c ở đây tránh dùng từ ngữ chuyên môn của Mật tôn để khỏi bị phân tâm không cần thiết.

Tổng thể văn + ý của Quan âm đại định, qua 7 bài chỉnh cú (c), như dưới đây.

Một, nhìn chung, Quan âm đại định, qua 5c trước, chính yếu là sự quán tưởng, đối tượng hóa ý nghĩa ra mà tưởng tượng ; 2c sau là thực tế hóa sự quán tưởng ấy.

Hai, (c1). Phải biết "Tâm mình", ở đây, là quả tim bằng thịt và bản thể Chân như của nó. Do đó, quán tưởng Tâm mình như vầng trăng vĩ đại, cực kỳ tròn đầy và trong sáng.

Ba, (vần c1). Phải biết "tự chủng" của đức Quan âm là Hột rị : Hrih, có nghĩa Niết bàn : Hoa sen. Hoa sen Niết bàn với hạt giống của Nó mọc từ bùn lầy tham, sân, si, nhưng vượt lên, lại tỏa hương thơm ra làm tan mùi hôi tanh của bùn lầy. Như vậy, tự chủng Hột rị : Hrih chính là Đại bi tâm, tánh đức tối yếu của Tâm.

Bốn, (c2). Đại bi tâm làm căn bán mà từ đó chư Phật tu bồ tát hạnh, thành tựu Phật quả, và hóa độ bât tận. Chư Phật như vậy vô lượng trong mạt thì gian suốt cả 3 đời, vô biên trong mặt không gian khắp cả 10 phương. Đức Quan âm là chủ thể của Đại bi tâm, chư Phật vô lượng và vô biên như vậy toàn là hiện thân của Đại bi tâm ấy. Đặc tính làm Nhân và đặc tính làm Quả của Đại bi tâm là như vậy. Trọn

tiết 4, mục trước nói đức Quan âm cùng

35 đức Phật tượng trưng chư Phật, làm Man na ra Chấn tế; mục sau nói đức Quan âm cùng 8 đức Phật tượng trưng chư Phật, là Đại định Quan âm.

Năm, (vần c2). Tự chủng của Đại bi tâm (Hột rị : Hrih) bừng tỏa ánh sáng cực kỳ trang nghiêm, biến thành hoa sen cực kỳ tráng lệ. Hoa sen này chính giữa có đài hoa, đức Quan âm an tọa trên đó ; 4 phương 4 hướng thành 8 phía của đài hoa có 8 cánh hoa, mỗi cánh có 1 đức Như lai an tọa trên đó. Đó là chủ thể và hiện thân của Đại định Quan âm.

Sáu, (c3, 4, 5). Với sự biểu thị như vậy, Đại bi tâm là "đóa sen Giác ngộ" mà đức Quan âm thấy vốn có nơi hết thảy chúng sinh. Và chư Phật là biểu tượng tột đỉnh về ánh sáng của đóa sen Giác ngộ ấy - của Đại bi tâm, thế tánh của Quan âm đại định, hòa vào ánh sáng của hải hội chư Phật.

Bảy, (c6). Từ trạng huống tột đỉnh trên đây, Đại bi tâm, qua đóa sen Giác ngộ, thu lại nơi con người trong tầm cỡ của mình. Ở đây, Đại bi tâm là tình cảm đối với đồng loại, làm cho họ biết đem ánh sáng Giác ngộ vốn có ấy để soi đường mà thoát hiểm, mà đưa mình lên, đồng đắng với đức Đại bi Quan âm.

Tám, (c7). Khế ấn của đức Quan âm là hình dáng hoa sen. Vị Da trì đã quán tưởng hoa sen ấy với hình dáng nở, cực kỳ vĩ đại, tiêu biểu cho Quan âm đại định. Bây giờ vị ấy quán tưởng hoa sen nở ấy trở lại hình dáng búp, tiêu biểu cho bản thân vị Da trì (hay bất cứ vị hành giả nào nhập định Quan âm). Các vị này kiết ấn Hoa sen, với sự đọc tự chủng Hột rị, lại đọc 4 mật tự Hộng, Án, A, Lãm, da trì cho đầu, miệng, cố, rốn, thì thân mình vị ấy đương thể tiện thị Đại bi Quan âm.

* Bây giờ đọc tụng toàn văn 7 chỉnh cú của Quan âm đại định.

1

Bây giờ thể nhập
đại định Quan âm.
Lắng lòng, nhắm mắt,
quán tưởng Tâm mình
như vầng trăng tròn
trong sáng, vĩ đại.
Trong vâng trăng ấy
"tự chủng Hột rị"
bừng sáng biến thành
Hoa sen cực lớn.

G/c.- Hột rị là HRIH, tự chủng của đức Quan âm và thầy đức Quan âm là đức Di đà, có nghĩa Hoa sen : Niết bàn - tức Đại bi tâm, chủ thể của Quan âm đại định.

2

Quan âm đại sĩ ngồi giữa đài hoa, sắc tướng của Ngài toàn hảo, độc đáo. Tay trái Ngài nắm cành sen tuyệt đẹp, tay phải là dáng cánh hoa nở ra.

G/c.- Hoa sen cực lớn của tự chủng Hột rị biến hiện, giữa có đài hoa, với 8 phía xung quanh có 8 cánh hoa ; đức Quan âm cùng 8 đức Như lai an tọa ở giữa và xung quanh, tiêu biểu cho Quan âm đại định. Không nói 10 phía vì Hoa sen cũng như tất cả bông hoa, không có cánh trên cánh dưới : không có chỗ ngồi ở 2 phía này. Nhưng 8 phía vẫn tượng trưng cho 10 phương không gian.

3

[Hai tay đại sĩ
động tác như vậy],
biểu thị Ngài nghĩ
bản thân chúng sinh
ai cũng vốn có
"đóa sen Giác ngộ",
thể tính trong sáng
không nhiễm mù quáng,
[thể hiện 8 phía
của đài hoa này]
có tám cánh hoa,
mỗi cánh đều có
một đức Như lai
an tọa trên đó.

G/c.- ... đóa sen Giác ngộ là nói chúng sinh "vốn có Phật tánh" với thể tánh thanh tịnh, không nhiễm mù quáng. Mù quáng ở đây là độc đầu vô minh, lúc nào cũng độc hành, đầu độc tâm thức chúng sinh bằng cái Ngã : ngã si, ngã kiến, ngã mạn, ngã ái. Đầu độc đến cả những lúc tâm thức ở trong thiện tánh, vô ký tánh.

4

Tám đức Như lai
an tọa tư duy
về Đại bi tâm,
và cùng hướng vào
Quan âm đại sĩ
chủ thể Tâm ấy,
cổ chư Như lai
mang vòng ánh sáng,
thân chư Như lai
toàn màu hoàng kim,
toát ra chiếu soi
cực kỳ rực rỡ.

5

Tiếp theo quán tưởng
toàn bộ hoa sen
lớn dần lớn dần
lớn khắp không gian.
Lại nghĩ đóa sen
Giác ngộ như vậy
trải rộng ánh sáng
đến khắp hải hội
của chư Như lai
trong toàn pháp giới.

6

Nếu tâm không rời
đại định như vậy
của đức Quan âm,
thế là thể theo
đại bi của Ngài,
thương xót chúng sinh,
đem "hoa Giác ngộ"
soi cho chúng sinh
thoát ra khỏi vòng
khổ não bao vây,
đồng đẳng Bổn tôn
Đại bi Quan âm.

7

Thế rồi quán tưởng
hoa sen vĩ đại
thu dần trở lại
hình lượng của mình.
Tiếp theo kiết ấn
của đức Quan âm,
đọc bốn mật tự
da trì bốn chỗ,
thì chính thân mình
cũng thành đồng đẳng
với đức Bổn tôn
Đại bi Quan âm.

G/c.- 4 mật tự da trì 4 bộ phận, là (1) chữ Hộng, da trì đỉnh đầu, chữ này là công đức của Chân như ;

(2) chữ Án, da trì miệng, chữ này là tướng hải của Như lai ; (3) chữ A, da trì cổ họng, chữ này là đủ loại nghĩa lý trang nghiêm ; (4) là chữ Lãm, da trì rốn, chữ này là năng lực làm cho cơ thể + tâm trí thanh tịnh, tinh khiết (Ch, Vạn 104/0887/t).
Đoạn 4, hồi hướng công đức nhập định Quan âm Nguyện đem công đức
nhập định Quan âm
tối xuất sắc này
hồi hướng khắp cả
chủng loại chúng sinh
trong toàn pháp giới,
cùng được yết kiến
đức Phật Di đà,
cùng được hoàn thành
đại nguyện Phổ hiền.

G/c.- Quan âm đại định là đại định của Đại bi tâm, xuất từ tự chủng Hoa sen Niết bàn của đức Quan âm. Đại bi tâm là thể chất của đàn tràng Chẩn tế. Thần lực Quan âm đại định chính là thần lực "chẩn tế cô hồn" của đàn tràng ấy, tức tiết 5, tiếp theo sau đây.

Tiết 5, chẩn tế cô hồn

(có 3 mục) G/c.- Trong cô hồn có thể đã có tiên linh, nên Tiết 5 này tiêu đề chẩn tế cô hồn, nhưng văn + ý vẫn có 3 mục rõ ràng : mở đầu chung, tiến cúng tiên linh 3 tuần hương, chẩn tế cô hồn 12 loại.
Mục 1, mở đầu chung

(có 3 đoạn)

Đoạn 1, kệ "duy Tâm tạo"

Nếu muốn biết rõ
bản thể chư Phật,
thì nên quán sát
bản thể các pháp :
tất cả toàn là
Tâm thể biểu hiện.

G/c.- Bài chỉnh cú này thường được gọi là kệ duy Tâm (Hoa nghiêm 80 cuốn, Chính 10/102/t). Hoa nghiêm 60 cuốn cũng có (Chính 9/466/t). Đại sư Châu hoằng kể 1 truyện, theo Soán linh ký. Rằng đất Kinh triệu có Vương Minh Cán, vốn không giới hạnh, không thiện hạnh. Bịnh chết. Bị 2 kẻ dẫn đến trước cửa địa ngục. Cán nhớ đến Địa tạng đại sĩ thì thấy 1 vị sư tăng, dạy cho tụng 1 bài kệ, bảo, tụng thuộc lòng bài kệ này thì đủ sức thoát khỏi địa ngục. Ngài dạy cho thuộc lòng rồi, Cán được vào yết kiến Diêm vương. Vương hỏi có công đức gì. Cán thưa, chỉ tụng thuộc 1 bài kệ, và kể rõ việc trên. Vương bèn phóng thích. Lúc Cán tụng, tiếng tụng nghe đến đâu, tội nhân ở đó thoát cả. Ba hôm sau, Cán sống lại, vẫn nhớ bài kệ đã tụng, và nói cho mọi người nghe biết mọi việc. Liền cùng nhau tra cứu. Thì biết bài kệ ấy của kinh Hoa nghiêm 80 cuốn, lại biết người nói bài kệ là bồ tát Giác lâm (Ch, Vạn 104/0868/t).

Bài kệ này có nhiều câu cần G/c. Bản thế các pháp, N/u là pháp giới tánh. Pháp ở đây, nay được xác định là khái niệm, mỗi khái niệm là một pháp. Tánh ở đây là bản thể chân như. Pháp giới tánh dịch là bản thể các pháp, dịch rõ là bản thể chân như của các pháp. Tâm thể biểu hiện, N/v là nhất thế duy Tâm tạo, dịch đủ : tất cả các pháp toàn là tâm thể biểu hiện. Tâm thể, N/u là Tâm ; Tâm thể là bản thể chân như. Biểu hiện, N/U là tạo. "Tâm thể biểu hiện" có nghĩa các pháp toàn là hình ảnh mà Tâm thể là âm bản.

Vị trí bài kệ "duy Tâm tạo" đặt ở đây rất có ý tứ. Không dưới vài ba lần, sách này nói Đại bi tâm là tánh đức căn bản của Tâm thể Chân như. Toàn bộ sự việc chẩn tế tiên linh + cô hồn là biểu hiện của Đại bi tâm với Tâm thế Chân như của Nó. Sự biểu hiện như vậy là đạo lý Tâm thể biểu hiện của bài kệ duy Tâm tạo đối với KCht. Ý tứ đặt bài kệ ấy vào vị trí ở đây là như vậy. Nhưng chưa hết. Ngay sau bài kệ này là đoạn phá hủy địa ngục. Địa ngục là ác báo nặng nhất của tiên linh + cô hồn. Phá hủy ác báo ấy đế cứu bạt tiên linh + cô hồn là việc khẩn cấp của Đại bi tâm, qua bài kệ duy Tâm tạo. Theo đó, ác báo là hậu quả của ác nghiệp. Nghiệp mà ác là làm mà làm sai Tâm thể. Như vậy làm mà làm đúng Tâm thể thì ác báo tan biến và thay vào là phước báo nhân thiên, cho đến Niết bàn hết sạch ác nghiệp. Ý tứ bài kệ duy Tâm tạo ở đây là như vậy - là cái Lực siêu lực của Đại bi tâm với Tâm thể Chân như của Nó. Tiểu tạng Pháp cú nói càng rõ, và không phải chỉ nói đôi ba lần. Rằng thân có 3, miệng có 4, ý có 3, 10 nghiệp này mà là ác nghiệp thì rơi xuống ác báo 3 đường dữ, mà là phước nghiệp thì thăng lên chư thiên, mà là vô lậu nghiệp thì thực hiện Niết bàn. Đoạn 2, phá húy địa ngục G/c.- Đoạn này không có N/u gì, chỉ có tiêu đề "kiết ấn phá địa ngục" với hình vẽ số 8. Hình vẽ vị Da trì kiết ấn, quán tưởng trên đó là tự chủng Hột rị : Hrih của đức Quan âm. Quán tưởng tự chủng này phóng ánh sáng cực lớn, cực mạnh, chiếu phá địa ngục cho tiên linh + cô hồn thoát ra. Tự chủng này là cái Lực siêu lực của Đại bi tâm, tánh đức của Tâm thể Chân như, mà ở đây, đại phá địa ngục, ác báo nặng nhất. (KCht, tờ 28/B).
Đoạn 3, phụng thỉnh và cáo triệu tiếp độ G/c.- N/u của KCht, tờ 29/A, phụng thỉnh Địa tạng đại sĩ, Dẫn hồn vương bồ tát, rồi thỉnh 10 minh vương, Phong đô 18 từ vương. Nhưng ở đây, làm theo xuất xứ của KCht, chỉ phụng thỉnh Địa tạng đại sĩ (Chính 21/476/d), phụng thỉnh 7 đức Như lai, rồi cáo triệu tiên linh + cô hồn. Xin miễn ghi Dẫn hồn vương bồ tát, 10 minh vương và Phong đô 18 từ vương.

Trước hết xin nói 3 điều miễn ghi. Một, miễn ghi Dẫn hồn vương bồ tát, vì sao thì xin coi sách này, tr 35-36. Hai, miễn ghi 10 minh vương thì phải ghi rõ danh số này : 1. Tân quảng vương, 2. Sở giang vương, 3. Tống đế vương, 4. Ngũ quan vương, 5. Diêm la vương, 6. Biến thành vương, 7. Thái sơn phủ quân, 8. Bình đẳng vương, 9. Đô thị vương, 10. Chuyển luân vương (Pb 217/g). Danh số này cho thấy đa số là người Tàu, kê theo tín ngưỡng dân gian Tàu. Dầu Pb 203/g, điều thập tam Phật, nói về bản địa của 10 minh vương, nhưng cách nói và xuất xứ rất cần cứu xét cho kỹ mới phán đoán được. Ba, vì sao không ghi Phong đô 18 từ vương, thì danh số này tra cứu không thấy. Chỉ thấy nói Phong đô. Tự điến Thiều chửu, tr 691, nói Phong đô là một huyện của tỉnh Tứ xuyên. Ở đây, đời Hán, có người tu tiên đắc đạo. Tục tin lầm, gọi là Phong đô thành. Còn Pb 2956/t, ghi tại tỉnh Tứ xuyên, đất Trung châu, tương truyền có cung điện của Phong đô đại đế, lại tương truyền vị này là đức Địa tạng.

Bây giờ xin nói 2 sự phụng thỉnh :

1. phụng thỉnh Địa tạng đại sĩ, và 2. phụng thỉnh 7 đức Như lai, (và 3. cáo triệu tiên linh + cô hồn).

Phụng thinh Địa tạng đại sĩ Cứu độ cùng tận
bao loại chúng sinh,
mới chịu thực hiện
Tuệ giác tối thượng ;
chưa làm địa ngục
trống vắng hoàn toàn,
thề không thành bậc
Giác ngộ tuyệt đối.
[Lại còn gánh vác
trách nhiệm nặng nề :
cứu thoát chúng sinh
trong chốn địa ngục,
mà đức Thế tôn
thiết tha ủy thác].

Kính lạy đức Địa tạng, vị Đại sĩ độc đáo, toàn hảo đại nguyện đại định, cực kỳ thâm hậu, tối xuất sắc. Ngưỡng vọng Đại sĩ y theo bản nguyện, thương xót chúng sinh mà đêm nay, giờ này, quang lâm pháp hội về đàn tràng Chấn tế.

G/c.- Cứu độ. tuyệt đối, là kế lại đại nguyện của đức Địa tạng (kinh Địa tạng, tr 100/13, tr 113/12, tr 149/6). Lại phải coi chú thích số 17, tr 329/16. Lại còn.. ủy thác, là bố túc băng sự ủy thác của Phật (tr 121/3). Đại nguyện đại định. Thường nói về đức Địa tạng thì hay nói đại thánh. Chữ này nay nói rõ là đại nguyện, đại định. Đại nguyện đã nói rồi. Đại định của Ngài có 23 định lực (tr 317/9). Lại hay nói Ngài là u minh giáo chủ, cứu bạt minh đồ, thì nay phải biết sự phân thân của Ngài (tr 319/6). Như vậy, phải xưng niệm Ngài là Nam mô Minh dương cứu khổ Địa tạng vương bồ tát (KCht, tờ 44/A) - Dầu ở đây, đoạn 1/3, cung thỉnh tiếp độ tiên linh + cô hồn, thì nói "cứu bạt minh đồ" có vẻ thiết tha hơn, nhất là thiết tha hơn đối với sự ủy thác của Phật.

Phụng thỉnh 7 đức Như lai Phật tâm bình đẳng,
Pháp lực vô biên.
Chúng con kính cẩn
đến trước đàn tràng,
xưng niệm hồng danh
bảy đức Như lai,
cầu nguyện tiếp độ
tiên linh, cô hồn,
để mong làm cho
ngưng được tiếng khóc
cao ngất tầng mây,
xót xa buốt dạ.

Nam mô Đa bảo như lai,
Nam mô Bảo thắng như lai, Nam mô Diệu sắc thân như lai, Nam mô Quảng bác thân như

lai,

Nam mô Ly bố úy như lai,
Nam mô Cam lồ vương như lai,
Nam mô A di đà như lai.
G/c.- Hồng danh 7 đức Như lai rất quan trọng đối với đàn Cht. Xuất xứ có cả trong Chính 21, các số 1313, 1315, 1318, 1320 (xuất xứ của KCht). Nhưng kê như trên đây là trích KCht, tờ 45/B. N/U ở tờ 30/B kê không đủ. Đến trước đàn tràng, N/u nói đủ phải là đàn tràng Hàn lâm (Rừng lạnh), nguyên ngữ Smasana Sitavana), là khu rừng bỏ thây người chết, mặc cho muông thú ăn thịt (đó là tục lệ lâm táng, vì không có tiền để làm theo tục lệ hỏa táng). Khu rừng như vậy là rừng sâu, biệt lập, âm u lạnh lẽo, nên gọi là Hàn lâm, thêm nữa, ai thấy cũng ghê rợn, ớn lạnh cả người nên gọi như vậy (Pb 2123/d). Ớ đây N/v dùng chữ Hàn lâm, lại thấy sớ điệp Cht thường ghi "Hàn lâm pháp sở", như thế thì Hàn lâm là dị danh của đàn Cht, với ý nghĩa đàn tràng cứu độ những ai như người chết bị bỏ vào Rừng lạnh.

Cáo triệu tiên linh + cô hồn G/c.- Xuất xứ của KCht (Chính 21/476/d), tiếp theo sự phụng thỉnh Địa tạng đại sĩ là cáo triệu tiên linh + cô hồn.

Cẩn cáo toàn thể
pháp giới cô hồn,
là loại "quỉ đói"
thuộc quyền thống lĩnh
của vị Quỉ vương
Diện nhiên đại sĩ.
Đó là hà sa
trệ phách cô hồn
đủ dạng trời, thần,
yêu, tinh, quỉ, quái.
Thêm nữa còn là
tiên linh nội ngoại,
cha mẹ anh em
bà con bạn bè,
nhưng là những ai
bị đọa vào loại
"quỉ đói" mà là
đói và khổ nhất.
[Lại còn cấn cáo
các vị tiên linh
không đọa vào loại "
quỉ đói" như trên,
mà sinh vào trong
sáu nghiệp đạo khác].
Cầu nguyện hết thảy
tiên linh, cô hồn,
chúng con khẩn thiết
cẩn cáo trên đây.
Được nhờ diệu lực
của Phật pháp tăng,
và nhờ diệu lực
Chân ngôn bí mật,
giờ này hôm nay
cùng được tham dự
pháp hội Chẩn tế
tiên linh, cô hồn.

Mưa thu làm rụng lá ngô đồng ! Đêm lạnh lẽo ! Cẩn cáo cô hồn và tiên linh hãy đến pháp hội Cht ! Hãy nhờ vào cái Lực siêu lực ! Hãy nhờ vào cái Lực siêu lực ấy mà cùng bước lên ! Bước lên đến tận đài sen của Phật !

Hôm nay pháp hội Chẩn tế mở ra bảo đàn cam lộ pháp thực. Bảo đàn đã trần thiết ! Cẩn cáo cô hồn và tiên linh hãy đến tham dự ! Hãy nghe tiếng trống điểm canh gióng lên từ trên vọng gác ! Hãy nghe tiếng trống thúc giục rộn rã !

G/c.- Yêu cầu nhận biết cho rõ về cô hồn và tiên linh đã nói trong đoạn chỉnh cú trên đây. Quan trọng nhất là chữ quỉ đói trong đó. Ở đây, chữ này nguyên ngữ là PRETA (PITR), dịch âm là Bê lê đa; là tên chung của ngạ quỉ mà là loại quỉ đói và khổ nhất. Cô hồn là chữ gọi loại quỉ này (Pb 2738/t). Trong loại này có thể có tiên linh bị đọa vào. Như vậy tiên linh có 2 loại : loại đọa vào cô hồn đói và khổ nhất, loại không đọa vào đó mà sinh vào 6 loại khác (gọi là lục đạo). Nay, mục 2 "tiến cúng tiên linh" là nói loại sinh trong lục đạo ấy. Mục 2, tiến cúng tiên linh

3 tuần hương (có 3 đoạn) G/c.- Như mới nói, tiến cúng tiên linh là loại tiên linh sinh trong lục đạo. Tiên linh ở đây là của người đứng ra chi phí tổ chức đàn Cht. Tiên linh này không đọa vào "quỉ đói" Preta mà sinh trong lục đạo. Lục đạo cũng gọi là lục thú. Lục đạo là 6 đường cái mà chúng sinh do nghiệp nhân khác nhau, bị hay được đi đến (nên gọi là lục đạo : 6 đường). Lục thú là 6 chỗ thấy trước bị hay được đi mà đi mau đến đó (nên gọi là lục thú : 6 chỗ đi mau đến). Lục đạo hay lục thú là Một, loài địa ngục : Narakagati, là những địa ngục chính, lớn, ở dưới địa luân. Hai, loài ngạ quỉ : Pretagati, quỉ đói mà đói và khổ nhất, tạp cư với người nhưng không thấy nhau. Ba, loài súc sinh : Tiryagyonigati, tức loài bàng sinh (vận động chiều ngang) mà khổ nhất trong đó là gia súc (để sai khiến và giết ăn). Loài này sống dựa loài người, đại đa số thấy nhau. Bốn, loài a tu la : Asuragati, loài thần sức mạnh, hay nổi xung, ưa chiến đầu, ở núi sâu, hang thẳm, xa cách loài người. Năm, loài người : Manugyagati, có 4 đại lục xa cách nhau, không có thần thông thì không đến được. Sáu, loài trời : Devagati, là loài thân có ánh sáng, sống bằng phước báo tự nhiên, với tam giới (giới có dâm dục, giới có hình sắc, giới phi hình sắc) (Pb 658/g).

Cũng nên nhớ thêm chút đỉnh về lục đạo. (1) Lý thuyết cho thấy lục đạo là nghiệp và hậu quả của nghiệp, không bất định, càng không cố định. Thân 3, miệng 4, ý 3, 10 nghiệp này có thể đẩy người xuống địa ngục, có thể đưa người lên chư thiên, có thế làm cho người thực hiện Niết bàn. (2) Loài người quí nhất trong sự văn tư tu về Pháp. Phật cũng thành Phật ở đây. Sau hết nên nghĩ 1 chuyện tếu về Rồng. Rồng là Vua. Mình rồng. Mặt rồng. Áo rồng... Rồng lượn trên nóc cung Vua, trên cả nóc chùa ! Nhưng Rồng chỉ là... rắn trong loài súc sinh ! Vua phải biết rứa ! Đạo thờ Rông càng nên biết thế ! Đoạn 1, tuần hương thứ nhất Chân thành triệu thỉnh. Ngày mau như tên bắn, đêm nhanh như thoi đưa ; thâm tình cốt nhục mà phải phân ly, khí phách anh hùng đâu còn bóng dáng. Tuần hương thứ nhất đốt lên, bày tỏ lòng thành, triệu thỉnh liệt vị tiên linh. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lồ pháp thực của Vô ngại đại hội.
Đoạn 2, tuần hương thứ hai Chân thành triệu thỉnh. Nhìn từ xa mà thấy núi non vẫn xanh biếc, đứng rất gần mà nghe sông nước không ầm ào. Mùa xuân đi rồi nhưng cây hoa nhanh chóng thay lá ; con người đến gần mà chim chóc không hề sợ hãi. Tuần hương thứ hai đốt lên, bày tỏ lòng thành, triệu thỉnh liệt vị tiên linh. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.
Đoạn 3, tuần hương thứ 3 Chân thành triệu thỉnh Biển khổ mênh mông
tự làm tự chịu,
nhưng kẻ mê mờ
không tỉnh nửa ly.
Đời này không chịu
niệm Phật Di đà,
thì uổng một vòng
sống trong nhân gian.

Tuần hương thứ ba đốt lên, bày tỏ lòng thành, triệu thỉnh liệt vị tiên linh. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

G/c.- Tuần nhang một, cảnh giác về sự tàn phá của cái gọi là "qui sứ vô thường chết chóc". Tuần nhang hai, cho thấy chết không phải là chấm hết, không làm thương tổn được cái Tâm thần kỳ đầy thiền vị "hiện pháp lạc trú". Tuần nhang ba, cấn cáo sống cho xứng đáng với "chân giá trị của đời sống", biết nhớ đến Phật.

Mục 3, chẩn tế cô hồn

12 loại (có 2 đoạn lớn)

G/c.- Một, cứu xét các tài liệu sau đây nói về 12 loại cô hồn. Trước hết, sách này, tr37, đã kê các pháp số về cô hồn. Và rằng sách này chỉ đưa ra 2 pháp số 12 loại và 36 loại. Pháp số 36 loại đã nói rồi, tr 38-50. Nay, ở đây, nói pháp số 12 loại. Pháp số này là của KCht, tờ 32/B-43/A, đối chiếu với Ch, Vạn 104/0810-0813 (về N/v) và Vạn 104/0867-0880 (về G/c). Hai, nay nói 3 tài liệu được tham khảo, bằng quốc âm. Tài liệu phải kể đến trước hết là "Văn tế cô hồn", có chỗ gọi là Chiêu hồn, của thi hào Nguyễn Du. Sách này, tr 69, đã đề cập. Nay cần phải xét thêm khá kỹ do được thấy toàn văn trong 1 tiểu phẩm của Trúc diệp (Trọng ân). Tiểu phẩm này là tài liệu thứ 3, sẽ được nói đến. Nay hãy xét khá kỹ về tiểu phẩm Văn tế cô hồn, với tên tắt Vch. Xét toàn diện, Vch có xuất xứ từ 12 loại cô hồn của KCht (tờ 32/B-43/A), đặc biệt là đoạn "Cái văn" (tờ 37/A) và toàn đoạn "Thán điệu" (tờ 38/B-43/A). Lạ hơn nữa, Vch có cả văn + ý của 10 loại cô hồn (Chính 21/483/gd). Qua những xuất xứ vừa nói, Vch thành 1 đoản thiên trường ca về thân phận của con người khi sống và lúc chết. Văn có mạch lạc nhưng không phân loại đúng theo 12 loại cô hồn. Văn tự + văn tứ thì khỏi nói. Nhưng rõ ràng Vch là để sử dụng cúng tế cô hồn trong tiết Vu lan. Đó là điều khiến không thể sử dụng để thay thế toàn mục "chẩn tế cô hồn" của KCht - dầu tôi có ý như vậy. Vch dịch cố văn mà viết "Rải thây trăm họ làm công một người", nhưng rồi "nắm xương vô chủ biết rơi chốn nào" (đoạn VIII) cũng đủ để cảnh cáo người đời. Bây giờ nói tài liệu thứ 2 và thứ 3. Tài liệu thứ 2 là Ht, đã kê trong Bảng viết tắt của sách này, tr7, dịch trọn KCht, mang tên "Du dà diệm khẩu thí thực khoa nghi", hoàn tất năm 2550. Hòa thượng Huyền tôn, dịch giả, chứng tỏ bản thân là vị Da trì đàn Cht, rất rành Ấn Chú và nghi tiết. Dịch phẩm đủ cả nguyên bản Hoa văn, dịch âm và dịch nghĩa. Nguyên bản Hoa văn đã lâu không còn, nay phục hiện hoàn toàn trong dịch phẩm này. Còn tài liệu thứ 3 là 1 tiểu phẩm của Trúc diệp (Trọng ân), mang tên "Văn triệu thỉnh thập nhị loại âm linh, phụ bài Chiêu hồn của Nguyễn Du", in năm 1962 ; 12 loại cô hồn của KCht được dịch ở đây, với thể thơ song thất lục bát. Lời "đề bạt", tr 35, dịch giả Trúc diệp trân trọng, và lấy làm quá tiếc, về 1 bản dịch văn Nôm đã hư nát gần nửa, của Nguyễn Hữu Lữ, triều đại vua Duy tân năm thứ 7. Tiểu phẩm này nếu được sử dụng cúng cô hồn trong tiết Vu lan, thì Vch + bản dịch 12 loại cô hồn của Trúc diệp, sẽ gây xúc động không nhỏ. Ba, trọn mục chẩn tế 12 loại cô hồn có 2 đoạn : triệu thỉnh và truy điệu đối với 12 loại ấy, sẽ được dịch thoáng một chút cho dễ hiểu đối với N/u vốn thuộc thể loại biền ngẫu. Cũng phải nói lại, rằng dịch mục này tôi căn cứ trọn vẹn vào bản Ch, kế cả N/u và G/c. Ch là đại sư Châu hoằng, rất nổi tiếng bác học và thận ngôn.

Như đã nói, trọn mục "chẩn tế cô hồn" có 2 đoạn lớn
Đoạn 1, triệu thỉnh 12 loại cô hồn

1. triệu thỉnh vua chúa Đế chúa trong bao nhiêu triều đại, bá vương trong bao nhiêu thế kỷ ; sống cao sang trong cung điện chín lớp, chiếm lãnh thổ rộng lớn hàng vạn dặm. Nhưng, chiến thuyền của Tây Tấn ào đến thì vượng khí tưởng lâu dài cả ngàn năm, bất ngờ tan mất trong chốc lát ; Bắc Tống bị giặc Kim đánh đuổi, đày cả 5 chi của họ ấy vào sa mạc Mông cổ cho chết cả ở đó, tiếng gào oan khốc đến nay chưa tắt. Thương thay, chim quốc của hồn Thục đế, khắc khoải thâu đêm, vãi cả máu xuống vầng trăng nằm trên sương đọng cành đào, thống hận không nguôi. Bao nhiêu vua chúa như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

2. triệu thỉnh tướng võ Được vua chúa dựng đài tôn nghiêm mà phong làm nguyên soái, chọn đất xung yếu mà phong làm bá hầu. Sức mạnh dời được đỉnh báu ngàn cân, bản thân làm dãy trường thành vạn dặm để phòng thủ quốc gia. Nhưng rồi sương lạnh thấm ướt màn trướng vẽ hình và màu da cọp để thị uy, làm uổng phí công lao ngựa phi chinh chiến ; gió buốt tắt hết khói lửa báo nguy khẩn cấp, làm tan nát ước vọng chức tước vinh hoa. Thương thay, chiến mã tướng quân bây giờ ở đâu, chỉ thấy cỏ hoang hoa dại sầu vương tràn đất. Bao nhiêu tướng soái như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

3. triệu thỉnh quan văn
Anh tài tại năm đô thành, hiền đức khắp trăm quận huyện. Ba năm trong sạch làm quan, một lòng son sắt với chúa. Đi khắp xứ nam đất bắc, vĩnh viễn rời bỏ quê nhà ; đến tận góc biển chân trời, chết chôn Bồng lai tiên đảo. Thương thay, quan quyền tả tơi, trôi nổi theo dòng nước chảy ; hồn ma xa xăm, cách ly cửa ải cuộc sống. Bao nhiêu quan văn lớn bé như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

4. triệu thỉnh cử tử Sinh viên học viện, học sinh nghèo khó, vì kiếm bằng cấp tiến sĩ nên phải cuốc bộ vào hoa viên văn chương, vì muốn bốc đề thi nên phải dấn thân vào trường sở thi cử. Thế nhưng Xa Dận nhà nghèo, 3 năm lấy túi gom đom đóm làm ánh sáng mà học, vẫn bị cho công phu không đủ để được đi thi. Và Tang Duy Hàn thi đỗ tiến sĩ mà bị bác vì cho Tang (dâu tăm ăn) trùng âm với tang (tang lê), nên, theo tục lệ Thanh châu, Tang đúc nghiên sắt, thề mài thủng mới bỏ học, rồi 10 năm sau đó mặc sức chịu đựng đắng cay mà học, quả nhiên đi thi quan trường phải chấp nhận cho đỗ. Thương thay, chỉ vì 1 dải lụa màu đỏ ghi tên người thi đỗ, mà 1 nắm đất màu vàng đã lấp huyệt mả văn chương. Bao nhiêu cử tử như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

5. triệu thỉnh bất thoát Các vị thượng nhân siêu thoát, cao tăng thần kỳ, tịnh nhân tinh tu, ni sư tịnh hạnh. Nhưng có những kẻ trong đó chỉ là cúc vàng, trúc biếc, mà trình diễn chân ngôn bí mật, là trâu đực, mèo chồn, mà đàm luận chỉnh cú tinh hoa. Thương thay, pháp đường lạnh lẽo bởi vầng trăng canh tàn, thiền thất trống rỗng với ngọn đèn đêm khuya. Bao nhiêu tăng ni bất thoát luân hồi như vậy cũng thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

6. triệu thỉnh đạo gia Cha Lý Thuần Phong tự hiệu Mão vàng, là người khách chốn núi đồi thênh thang. Đàm Tử Tiêu được Đường Thái Tông ban hiệu Cánh chim, là dòng dõi của tiên gia đạo sĩ. Những đạo sĩ này điều chỉnh chân khí trong hang động suối nguồn hoa đào, bồi dưỡng thiên tánh ở cồn đảo thanh vắng yên tĩnh. Cả 3 loại tinh hoa của con người là tinh khí thần, được nung luyện bằng 90 lần ngày đêm, mỗi ngày đêm nung luyện liên tục 7 giờ từ giờ dần đến giờ thân. Nhưng sổ sách Thiên tào chưa cho ghi tên vào sổ tiên, mà cái thân "tứ đại" đã chết mất, thì Địa phủ khó cho chuyển hết tiếc hận. Thương thay, đền đài bằng ngọc nay bị sương lạnh, lạnh tắt cả cái đỉnh luyện kim đan ; bàn thờ cúng đám nay bị gió buốt, buốt rụng hết hoa hạnh đã ít có. Bao nhiêu huyền môn đạo sĩ như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

7. triệu thỉnh thương khách Ở trọ khắp chốn sông hồ, kinh doanh khắp nơi nam bắc. Kiếm tiền bằng cách qua lại hàng vạn dặm đường, dồn của với sự trao đối hàng hóa cả ngàn tiền vốn. Nhưng đi đường nước thì sóng gió bất ngờ, nên thân thể làm mồi ngon cho bụng cá ; đi đường bộ thì nguy khốn bất trắc, nên tính mạng chết vung vãi chốn hiểm nguy. Thương thay, hồn phách trì trệ thì ủ rũ theo mây mù, hồn phách lang bang thì dằng dặc với nước chảy. Bao nhiêu khách trọ xứ người như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

8. triệu thỉnh chiến sĩ
Chiến sĩ mang quân phục, lực sĩ vào chiến trường. Dưới bóng quân kỳ, tranh nhau làm anh hùng ; trong rừng vũ khí, đua nhau mà cảm tử. Nhưng, trống trận và chiêng đồng mới vang lên, mà trong một thoáng kẻ bị phanh bụng, người bị đổ ruột ; chiến thắng hay bại trận mới phân ra, mà cả chiến trường nơi chân tay gãy, chỗ đầu cổ đứt. Thương thay, sa trường mênh mông, toàn nghe quỉ khóc ; xương trắng tràn đất, ai thu nhặt đâu. Bao nhiêu tướng sĩ trận vong như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

9. triệu thỉnh sản nạn Mang thai 10 tháng, ngồi cỏ 3 ngày (?). Trước, vui vì vợ chồng hòa thuận, sau, mong sinh trai hay gái đúng với chiêm bao. Nhưng, cúng vái vị thần làm chủ việc sinh sản, cầu thần cho biết tốt xấu. Tốt xấu như vậy chỉ biết được trong giây phút thai nhi lọt ra. Thai nhi trai hay gái, người mẹ chưa kịp biết được mà mẹ con cùng về với cái chết vĩnh viễn ! Thương thay, chính lúc hoa nở mà gặp phải cơn mưa cuồng bạo, khác nào mặt trăng ló ra mà mây đen ập đến phủ kín. Bao nhiêu mẹ con sản phụ trong hồ máu sinh sản như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

10. triệu thỉnh các loại Mọi rợ mường mán, câm ngọng điếc mù. Tôi tớ mất mạng vì cực nhọc, tỳ thiếp thiệt thân bởi hờn ganh. Nhưng khinh thường diệu lý thì lầm lỗi như hà sa, hỗn hào cha mẹ thì tội ác tràn trời đất. Thương thay, đêm tối dằng dặc, ngày nào mới sáng sủa ; cửa ải u buồn, bao giờ mới xuân tươi. Bao nhiêu những kẻ ngạo ngược phản trắc như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

11. triệu thỉnh giai nhân Mỹ nữ hoàng cung, giai nhân khuê các. Mỹ phẩm làm đẹp mày mặt, hương liệu xông ủ hơi thơm. Nhưng, mây tan mưa tạnh thì Lục châu hồn tiêu ở vườn Kim cốc ; trăng khuyết hoa tàn thì Quí phi thân chết tại gò Mã ngôi. Thương thay, phong lưu xưa kia không thấy đâu cả ; chỉ thấy bây giờ cỏ xanh phủ lấy đầu lâu lạnh lẽo. Bao nhiêu phụ nữ giai nhân như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu

lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

12. triệu thỉnh nạn nhân Hành khất đói lạnh, tù nhân tử hình. Thiệt thân vì nước lửa, mất mạng do cọp beo. Thêm nữa, thắt cổ, ngộ độc, ngàn năm oán hận vẫn còn sâu nặng ; sét đánh, núi lở, một thoáng kinh hoàng vẫn mãi hãi hùng. Thương thay, mưa chiều, khói lam, làm lạc tiếng kêu của chim khách ;

3.30 gió thu, lá vàng, làm rối đường bay của chim quạ. Bao nhiêu cái chết bi thảm hay ngang trái như vậy thành 1 loại cô hồn. Nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

Triệu thỉnh tổng quát :

1. triệu thỉnh Triệu thỉnh hết thảy cô hồn trong sáu đường nghiệp đạo và mười hai loại cô hồn trên đây, thuộc trách nhiệm thống lãnh của Diện nhiên đại sĩ, tức chúng ngạ quỉ Bê lê đa, có hà sa chủng loại, cùng với bao yêu tinh qui quái, trệ phách cô hồn, sống dựa cây cỏ, cọng với tiên linh nội ngoại, bà con bạn bè... Bao nhiêu chúng loại như vậy, nguyện nhờ diệu lực của Phật pháp tăng, của Chân ngôn bí mật, mà giờ này đêm nay, cùng đến hưởng thọ cam lộ pháp thực của Vô ngại đại hội.

G/c.- Bê lê đa, coi kỹ sách này, tr 290.

2. Pháp ngữ
Tất cả, hãy nghe ! Trong mọi nơi đồng bằng, núi non và sông nước, với đủ loại không hành, thủy đạo và lục địa, có bao loại cô hồn vì chết oan chết yểu. Trên thì hoàng đế, chư hầu, văn quan, vũ tướng, dưới thì sĩ tử, nông dân, công nghệ, thương mãi ; bất kể tuổi tác, giới tính, họ chết vì bị giam giữ tù đày, bị đưa ra chiến trận. Họ chết chìm dưới sông, dưới hào. Chết vì bị dội nước sôi, bị uống thuốc độc. Chết vì tự đâm họng, tự thắt cổ. Chết bởi sản nạn. Chết dịch, chết yểu. Chết vì thiên lôi sét đánh, vì vua ác hành hình. Chết bùa, chết ếm. Đại loại cái Chết là như vậy, khó nói cho hết.

Chết rồi đâu có mồ mả nương náu, làm gì có nơi chốn thờ cúng. Đành sống cô đơn nơi ven rừng, sào huyệt; sống lạc loài nơi bờ sông, bến nước. Cam hứng mưa sa gió táp, hết biết cái lạnh mùa đông, cái nóng mùa hè. Bốn mùa không có bà con ruột thịt cúng quải, tám tiết không có bạn bè thân thiết hương khói. Sống thê thảm, toàn chốn tối tăm, sống u buồn, hết mong thoát khỏi.

May phước đêm nay gặp được Vô ngại đại hội, nguyện nhờ Phật lực quảng đại, bao gồm đại nguyện và chân ngôn trong Mật giáo của Ngài, mà hà sa Phật tử cô hồn, từ nay sắp đi, vượt qua lĩnh vực phàm phu, bước vào lĩnh vực Giác ngộ, oán thù bao kiếp, thắm thiết lắm đời, được nhờ Phật lực mà cởi mở tất cả. Thì ra Đài sen là chính chốn này,
Tịnh độ cũng ngay trước mắt.
Khoảnh khắc mà chứng được Vô sinh pháp nhẫn, tâm mình mà đồng với Quan âm đại sĩ.

Đoạn 2, truy điệu 12 loại cô hồn

1

Chân ngôn của đấng
đại giác Pháp vương
làm cho tráng lệ
cả chốn kinh đô,
và khắp mọi nơi
không có vùng nào
mà không đại chấn
Mật giáo huy hoàng.
Làm cho bầu trời
tràn đầy biết bao
trăng sao lóng lánh
khí lành sung mãn,
và cả vũ trụ
vạn hữu sáng lên
rực rỡ đèn đuốc
nức mùi hương hoa.
Tiếp dẫn tất cả
bốn loại sinh thái
cùng nhau bước lên
chín bậc sen vàng,
đưa tay dìu dắt
sáu nẻo nghiệp đạo
vượt khỏi ba đường
khổ sở lớn nhất.
Đêm nay giờ này
may phước gặp được
bảo đàn Chẩn tế
đại hội Vô ngại,
tiếng chuông tiếng khánh
hòa tấu với nhau
đủ để truy điệu
bao loại cô hồn.

2

Tiếng linh rung lên
lời mời truy điệu,
cô hồn nghe được
thì xin đến đây !
Nhờ da trì lực
của chư Như lai,
giờ này đêm nay
cùng đến tham dự
bảo đàn Chẩn tế
Vô ngại đại hội,
cùng nhau kính lạy
chư Phật như lai.
Kính lạy đức Phật
Tỳ lô như lai,
kính lạy đức Phật
Dá na như lai,
kính lạy đức Phật
Thích ca như lai,
kính lạy đức Phật
Di lạc như lai.
kính lạy đức Phật
Di đà như lai,
bậc nhất chư Phật
không gian thì gian.

3

Chiều hôm qua, để thư giãn một chút, tôi thả bộ vào 1 vùng hoang vắng ở ngoại ô. Bất ngờ nhìn thấy 1 chiếc đầu lâu. Cũng bất ngờ tôi nghĩ đầu lâu ấy là của 1 đại đức mới xuất gia. Đầu lâu nằm trong cái lùm lúp xúp cây cỏ gai góc, gân 1 hồ sen. Gió lạnh vù vù, thổi tốc cả lá sen vốn tròn, lớn mà không đọng nước. Thế là, đầu lâu, đầu lâu, anh đang sống vất vưởng bên hồ nước ! Anh gội sương gió, nằm thảm cỏ, thấy nhờ ánh trăng ! Anh cô đơn, lạnh lẽo, không ai lai vãng ! Và thế là, đầu lâu, đầu lâu, anh đang sống lang thang bên đường đi ! Anh có phong cách quân tử, sống hòa đồng với thiên nhiên thanh bình, nhưng cũng đủ khí phách thi gan với thiên nhiên trái tính ! Anh là tiên linh của ai ? Mưa dội anh, gió táp anh, anh lạnh cóng như sương như tuyết ! Tôi đau lòng thương cảm, ứa nước mắt khóc anh ! Đầu lâu, đầu lâu, nhìn anh tôi chỉ thấy 2 cái hốc con mắt !

Than ôi cái kiếp phù sinh ! Ngày đêm vẫn vùn vụt ! Trăm năm cầm bằng một thoáng ! Đầu lâu, đầu lâu, chớ lần lữa ! Hãy phóng qua đầu cái kiếp làm ma ! Hãy đến gấp đàn tràng Chẩn tế ! Ở đó, trong lư đồng đang đốt nén hương chân thành, triệu thỉnh cô hồn các anh ! Ớ đó, các anh được làm cho tiêu tan nghiệp chướng, hưởng thụ phước lợi: được chính cánh tay của đức Di đà Thế tôn đưa ra dìu dắt ! Cô hồn, cô hồn, đến đây nhanh lên !

4

Bây giờ kính xin Đại tăng
từ bi truy điệu cô hồn.

Tổ chức đàn tràng
Chẩn tế cô hồn
là do A nan
tôn giả khải thỉnh
Thế tôn dạy cách
tổ chức đàn ấy,
sau khi tôn giả
được đức Quan âm
hiện hình quỉ vương cầu ngài như vậy.
Giờ này đêm nay
nhớ ơn của Phật,
và nhờ thần lực
Ấn Chú bí mật,
cứu vớt cô hồn
đến hưởng pháp vị.

1

Đế vương Bá chúa
ngôi vị cao sang,
cùng với hoàng hậu
và những quí phi
cung tần thể nữ
vỡ mộng vinh hoa,
giờ này đêm nay đến hưởng pháp vị.

2

Các bậc quan văn
phò giúp thời thế
giáo dục chúng dân,
lòng trung chưa thỏa
đã bị thất sủng
tù đày viễn xứ,
lòng vẫn không nguôi
nhớ nước thương quê,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

3

Các vị tướng võ
chỉ huy quân lực
xung phong chiến trận
vang dội trống chiến,
đánh bắc đánh nam
sa trường mất mạng,
chết cho tổ quốc
cho toàn dân tộc,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

4

Học đủ văn cách
biết hết chủ thuyết,
văn chương hoa mỹ
như thể gấm lụa,
làm mờ khối tuyết
trong suốt tinh khôi,
làm tổn oai phong
ánh sáng nhật nguyệt.
Thư phòng trống lạnh
khổ công bao năm,
vận mạng hẩm hiu
vẫn mãi sa đà,
bảng vàng vẫn thiếu
cái danh tiến sĩ,
uất ức thất vọng
u buồn não lòng,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

5

Cắt đứt tình đời
bái biệt mẹ cha,
đem cái tuổi trẻ
vào đạo Ly dục,
theo thầy xứng đáng
học hành Đường chánh,
quyết rời bến Mê
vượt qua bờ Giác ;
thời tiết bất thường
cái Chết ập đến.
Hãy nhớ lui lại
chí nguyện của mình,
hướng vào ánh sáng
Chánh pháp mình theo,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

6

Đạo sĩ Mão vàng
đạo gia Cánh chim,
tu dưỡng thần khí
nung luyện kim đan,
cố khiến thần khí
trở về nguyên khí.
Công phu khắc khổ
tinh thần mệt nhọc,
mong được ghi sổ
hộ tịch thần tiên.
Hãy thôi lưu luyến
thân hình mẹ cho,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

7

Con thì hiếu thảo
cháu thì hiền tài,
anh hùng liệt nữ
coi "chết là về"
quí trọng khí tiết
coi nhẹ tính mạng,
khí hùng còn mãi
hồn thiêng sáng hoài,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

8

Một số tịnh nhân
ở trong Chánh pháp,
cũng như đạo cô
của phái Đạo gia,
nương thân tự viện
gửi mình điện am,
không màng đôi lứa
không nhiễm sự đời,
nhưng không lĩnh hội
áo nghĩa "vô vi",
lần lữa uổng phí
ngày tháng đáng quí,
sống tuy trong trắng
mà lòng u buồn,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

9

Địa lý, thiên văn,
bói toán, tướng số,
mô mả, sao hạn,
suy điềm, đoán mộng,
tất cả không thể
đối phó cái chết.
Hãy xả vọng nghiệp,
sống theo chân trí,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

10

Mua qua bán lại
kinh doanh đủ cách,
vận dụng tính toán
mưu cầu lời lãi,
sống xa làng nước
chết vùi xứ người.
Lữ khách lang bang
mộng hồn lưu lạc,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

11

Bị hình bị phạt
vì phạm phép vua,
mãi hoài tù đày
khắp chốn lao ngục.
Hãm hại mạng người,
chiếm đoạt của người,
oan gia trái chú
đủ loại mô hình :
chết vì ác tật
chết vì thiên tai,
chết do thiếu mặc
chết do thiếu ăn.
Bao nhiêu cái chết
khốn khổ như vậy,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

12

Ngựa lồng, xe tông,
tường đè, đất lấp,
quỉ hại, sét đánh,
tự đâm, tự thắt,
lửa đốt, nước cuốn,
cọp về, rắn mổ ;
đủ loại chết ngang
oan uổng như vậy,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

13

Uống đến cả máu
ăn đến cả lông,
sinh ra lớn lên
toàn nơi mọi rợ,
con trai nai lưng
cực nhọc trả nợ,
con gái thí thân
mà làm tỳ thiếp.
Đui mù câm điếc
cô đơn tật nguyền.
Bao nhiêu cô hồn
bi thảm như vậy,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

14

Ngỗ ngược mẹ cha
oán trời mắng đất,
xúc phạm đến Phật
khinh thường cả Tăng,
phá Kinh hủy Tượng
tà kiến trầm trọng,
ác báo vô biên
càng vô giới hạn.
Bao nhiêu cô hồn
cuồng loạn như vậy,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.

15

Đại đàn Chẩn tế
huệ thí cô hồn :
liệt vị tiên linh
bà con nội ngoại,
tám loại đại nạn
ba đường cực thảm,
hết thảy cùng được
bình đẳng cứu độ.
Nhờ đại hào quang
của Phật tiếp dẫn,
giờ này đêm nay
đến hưởng pháp vị.
Vô số kiếp quá khứ,
đức A di đà phật
đã phát vô số lượng
thệ nguyện cực quảng đại.
Ngài thấy bao chúng sinh
trôi chìm trong biển khổ,
nên lái chèo "thuyền Từ"
ân cần đưa tay ra
cứu vớt bao kẻ ấy
cùng về chốn "hồ Sen"

Chương hai, nội dung bổ túc

(thường gọi tiểu Mông sơn)

G/c 1.- Một, "tiểu Mông sơn". ở đây nên viết tắt Ts. Ts có nguyên bản trong Trung hoa đại tạng kinh, tập 2, sách 17, tr 30081 ; có xuất xứ chính là Chính, số 1315, tr 466-468 ; xuất xứ chính này cũng có trong Vạn 2/0964- 0966. Hai, Ts đơn giản, rất dễ thấy toàn bộ và chi tiết của văn và ý; tôn chỉ cũng vậy, khá dễ nắm bắt. Ts bổ túc cho đại Mông sơn không ít, cũng dễ thấy được, càng dễ thấy những điều ấy quan trọng và thiết yếu. Ba, Ts là 1 trong 3 văn phẩm của tôn giả Bất động (sách này, tr 72-74). Ts là anh thứ 2 của đại Mông sơn. Nhưng sự việc không phải chỉ có như thế. Nguyên thỉ, lời Xuất sinh trong ngọ trai hằng ngày của chư Tăng là chính Phật huấn thị (để thí thực cho khoáng dã quỉ thần và la sát tử mẫu, thọ giới không sát sinh rồi không ăn thịt nữa). Khoáng dã quỉ thần là Bà la môn tiên mà sách này đã G/c ở tr 197 và tr 237, thêm nữa, nay thấy xuất xứ chính của Ts đã ghi như vậy, rằng Bà la môn tiên là loại tiên của Bà la môn (Chính 21/468/tg). Tiếp theo, lời Xuất sinh được diễn thành xuất xứ chính của Ts mà đoạn Một đã nói. Xuất xứ chính này cũng là dịch phẩm của vị Tam tạng pháp sư hoàn chỉnh Mật giáo, ngài Bất không. Dịch phẩm này không nói rõ thì gian huệ thí, nhưng đã nói rõ, "thực" và "thủy" khi huệ thi cho "quỉ đói" thì xoay mặt về hướng đông mà đứng hay ngồi, tác pháp theo dịch phẩm ấy. Sau hết, tôn giả Bất động, với Ts, đã điều chỉnh thật xuất sắc về xuất xứ chính nói trên, thành ra mục "Thí thực" trong thời Công phu chiều tối, "thực" và "thủy" là 1 om cháo lõng, tác pháp theo Ts qua "văn Thí thực" mà "tuổi thọ đã gần ngàn năm và đời sau còn nữa" (Nk, tr 177). Bốn, Ts bổ túc rõ nhất cho đại Mông sơn là Tam muội da giới và Cam lộ pháp thủy. Năm, và quá xuất sắc, Ts hướng nguyện bằng sự "Cát tường" mà, thời Phật, chính là lời "kiết Trai" của Ngài hay các bậc Thượng tòa trong khi ứng thọ cúng dường. Sáu, như vậy Ts là (1), thành "đàn Cht ở địa điểm đại chí thành" (coi kỹ sách này, trọn tr 53) ; là (2), sự "cúng cháo" cực kỳ nghiêm cẩn, nhất là nghiêm cẩn trong khả năng tổ chức và tác pháp; và (3), rất cần lặp lại, rằng Ts là mục Thí thực hằng ngày trong thời Công phu chiều tối. Do đó, tuyệt đối không được làm qua loa khi đến chương hai "nhập tiểu Mông sơn", bố túc cho KCht. Càng không được làm lấy có trong cái thường gọi là cúng cháo. Và càng không được bảo Ts chỉ để cúng cháo bình thường. Bảy, Ts quan trọng ở cái điều trì tụng cho đủ số mấy lần, do chính N/u ghi rõ. Đó là một, và hai, phải đọc rõ các tiểu đề để nhớ tưởng chủ ý. Các tiểu đề này hầu hết N/u đã ghi, chỗ nào thiếu cũng được bổ túc đầy đủ.

Sau hết, xin nói bản dịch "tiểu Mông sơn thí thực", tức Ts ở đây, tôi chỉnh lại từ sách "Hai thời công phu" (tr 233-244) mà nay tôi không ấn hành nữa.

tiểu Mông sơn (có 11 tiểu đoạn, gồm 27 tiểu đề)

(1) 1. Chỉnh cú "duy Tâm tạo"

Nếu muốn biết rõ
bản thể chư Phật,
thì nên quán sát
bản thể các pháp :
tất cả toàn là
Tâm thể biểu hiện (3 lần).

(2) 2. Chân ngôn Phá địa ngục : Án, dà ra đế da, sa bà ha (3 lần). 3. Chân ngôn Khắp triệu thỉnh : Nam mô bộ bộ đế, rị dà, rị đá, rị đát, đá nga đa da (3 lần). 4. Chân ngôn Giải oan kết : Án, tam đà ra dà đà, sa bà ha

(3 lần).

(3) 5. Kính lạy bộ kinh xuất xứ của chỉnh cú "duy Tâm tạo" : Kính lạy Đại phương quảng Phật hoa nghiêm kinh (1 lạy hay xá).

6. Kính lạy liệt vị khai thị mật pháp Thí thực : Kính lạy Phật Pháp Tăng, tam bảo thường trú thế gian (1 lạy hay xá). Kính lạy đức Bốn sư Thích ca Mâu ni Như lai (1 lạy hay xá). Kính lạy vị Chủ thể của vô ngại đại bi tâm là đức Quan âm đại sĩ (1 lạy hay xá). Kính lạy vị Cứu khổ cho minh đồ và dương gian là đức Địa tạng đại sĩ (1 lạy hay xá). Kính lạy vị Khải thỉnh đức Bổn sư khai thị Mật giáo Thí thực là ngài A nan tôn giả (1 lạy hay xá).

(4) 7. Truyền thọ Tam qui cho Phật tử cô hồn : Phật tử cô hồn qui y Phật, qui y Pháp, qui y Tăng. Phật tử cô hồn qui y Phật : đấng tôn quí nhất trong chúng loại hai chân, qui y Pháp : đạo tôn quí nhất vì rời bỏ ái dục, qui y Tăng : thầy tôn quí nhất vì hơn các giáo đoàn ; Phật tử cô hồn qui y Phật dứt khoát, qui y Pháp dứt khoát, qui y Tăng dứt khoát. [Phật tử cô hồn qui y Phật thì không theo thiên thần quỉ vật, qui y Pháp thì không theo ngoại đạo tà giáo, qui y Tăng thì không theo tổn hữu ác đảng] (3 lần).

(5) 8. Hướng dẫn Phật tử cô hồn nói theo mà sám hối :

Bao nhiêu nghiệp dữ
chúng con đã làm,
đều bởi vô thỉ
những tham sân si,
từ thân miệng ý
mà phát sinh ra,
ngày nay chúng con
xin sám hối cả (3 lần).

(6)

9. Truyền thọ Tam muội da giới, tức Bồ tát giới với chủ thể là 4 hoằng thệ :

Chúng sinh vô biên
thệ nguyện hóa độ,
phiền não vô tận
thệ nguyện đoạn trừ,
pháp môn vô lượng
thệ nguyện tu học,
Phật đạo vô thượng
thệ nguyện thành đạt.
Tự tánh chúng sinh
thệ nguyện hóa độ,
tự tánh phiền não
thệ nguyện đoạn trừ,
tự tánh pháp môn
thệ nguyện tu học,
tự tánh Phật đạo
thệ nguyện thành đạt (3 lần).

10. Chân ngôn Tam muội da giới : Án, tam muội da tát đỏa
phạn, noan (3 lần).

(7) 11. Chân ngôn của Địa tạng đại sĩ diệt định nghiệp : Án, bát ra mạt lân đà nảnh, sa bà ha (3 lần).

12. Chân ngôn của Quan âm đại sĩ diệt nghiệp chướng : Án, a lỗ lạc kế, sa bà ha (3 lần). 13. Chân ngôn Mở yết hầu : Án, bộ bộ đế, rị dà đa, rị đát đa, nga đa da (3 lần).

(8) 14. Chân ngôn Biến hóa thực phẩm : Nam mô tát phạ đát tha nga đa, phạ lô chỉ đế, Án, tam bạt ra, tam bạt ra, hộng (7 lần).

15. Chân ngôn Biến hóa cam lộ : Nam mô tô rô bà da, đát tha nga đa da, đát điệt tha : Án, tô rô, tô rô, bát ra tô rô, bát ra tô rô, sa bà ha (7 lần). 16. Chân ngôn Thủy luân một chữ của đức Tỳ lô : Án, noan noan noan noan noan (7 lần). 17. Chân ngôn Biến hóa biển sữa : Nam mô tam mãn đa một đà nẫm, Án, noan (7 lần).

(9) 18. Hướng dẫn Phật tử cô hồn niệm Phật :

Nam mô Đa bảo như lai,
Nam mô Bảo thắng như lai, Nam mô Diệu sắc thân như lai, Nam mô Quảng bác thân như

lai,

Nam mô Ly bố úy như lai,
Nam mô Cam lồ vương như lai, Nam mô A di đà như lai.

(3 lần).

(10) 19. Khai thị về cái Phước của sự Thí thực :

Pháp thực tối thanh tịnh
được Chân ngôn da trì,
đem hiến cho hà sa
bao Phật tử cô hồn ;
mong cho cùng no đủ,
cùng xả bỏ xan tham,
thoát liền cảnh tôi tăm,
sinh ngay vào cõi Tịnh.
[Ngay trong đời sống này
mà đã biết chân thành]
Qui y Phật pháp tăng,
phát khởi Bồ đề tâm,
và cuối cùng thành đạt
ngôi vị Vô thượng giác.
Như vậy cái Phước đức
huệ thí bao cô hồn
rộng lớn như không gian
bất tận theo thời gian.
Vì thế mà hà sa
bao Phật tử cô hồn
hãy cùng nhau thụ hưởng
Pháp thực cực thanh tịnh.

(3 lần).

20. Thí thực
Các Phật tử cô hồn,
tôi hiến pháp thực này !
Pháp thực này khắp cả,
các vị cùng hưởng thụ !
Cái Phước huệ thí này
tôi cũng đem hồi hướng
cho Phật tử cô hồn
và hết thảy chúng sinh,
cầu nguyện cho toàn thể
thành đạt Vô thượng giác !

(3 lần).

21. Chân ngôn Hiến vô ngại pháp thực : Án, mục lực lăng, sa bà ha (3 lần). 22. Chân ngôn Hiến cho khắp tất cả : An, nga nga nằng, tam bà phạ, phạt nhật ra hộc (3 lần). 23. Chân ngôn Bát nhã : Yết đế, yết đế, ba la yết đế, ba la tăng yết đế, bồ đề tát bà ha (3 lần). 24. Chân ngôn Vãng sanh : Nam mô a di đa bà dạ, đá tha dà đa dạ, đá địa dạ tha, a di lị đô bà tì, a di lị đá tất đam bà tì, a di lị đá tì can la đế, a di lị đá tì can la đá, dà di nị, dà dà na, chỉ đa ca lệ, sa bà ha (3 lần). 25. Chân ngôn Hồi hướng khắp cả: Án, sa ma ra, sa ma ra, di ma nẵng, tát cáp ra, ma ha thính cáp ra, hộng (3 lần).

(11) 26. Hướng nguyện sinh sống " cát tường" :

Nguyện ngày cát tường,
đêm cũng cát tường,
ngày đêm sáu buổi
liên tục cát tường,
xin đức Tỳ lô
là đấng Cát tường
trong mọi thì giờ
thương mà hộ trì.
Nguyện ngày cát tường,
đêm cũng cát tường,
ngày đêm sáu buổi
liên tục cát tường,
xin Phật Pháp Tăng
các đấng Cát tường
trong mọi thì giờ thương mà hộ trì.
Nguyện ngày cát tường,
đêm cũng cát tường,
ngày đêm sáu buối
liên tục cát tường,
xin chư Hộ pháp
các vị Cát tường
trong mọi thì giờ
thương mà gia hộ (3 lần).

27. Hướng nguyện "tu chứng" cao lên :

Bốn loại vượt lên
"Đạo quả quí báu"
ba cõi hóa sinh "
Hoa trong hồ sen"
Hà sa ngạ quỉ
cùng được ba mươi Hiền vị, vạn loại chúng sinh
cùng lên mười cấp Thánh vị. (3 lần)

Nam mô siêu thập địa bồ tát ma ha tát (3 lần).

G/c 2.- A, tiểu đề 20 nói Thí thực mà không nói thí phẩm. Số Sáu của G/c 1 cũng vậy, nói Ts là nghi tiết của 3 tiểu nghi : đàn Cht đại chí thành, Cúng cháo rất nghiêm cẩn, và Thí thực trong Công phu chiều tối, mà cũng không nói rành rẽ về thí phẩm. Thí phẩm là thí vật xuất sinh cho cô hồn - là thức uống thức ăn, nhưng đa số là "uống ăn", không phải là uống với ăn khác nhau. Khác nhau thật sự thì chỉ có gạo muối nguyên hạt trộn lại. Còn nước trong sạch rưới cho cô hồn thì "cả cơ thể đều thấm mát, tan ngay cái đói khát như lửa" của họ. Như vậy thí phẩm xuất sinh như sau : Thứ nhất, ở tiểu nghi "đàn Cht đại chí thành" thì thí phẩm xuất sinh hoàn toàn tùy lòng thành tột độ của cái nghèo cũng tột độ, thì thí phẩm xuất sinh chỉ như tiểu nghi thứ hai, hay hơn nữa, chỉ như tiểu nghi thứ ba. Thứ hai, ở tiểu nghi "Cúng cháo rất nghiêm cẩn", thí phẩm xuất sinh là 1 bình nước trong sạch, 1 tô lớn cháo lỏng, 1 ve sữa nước, 1 ve nước trái cây ; 1 chén lớn gạo muối; thêm nữa theo tục lệ là áo giấy và tiền giả, đốt ở chỗ kinh cẩn; còn điệp văn thì đốt ở chỗ kính cẩn hơn nữa. Thứ ba, ở tiểu nghi "Thí thực trong Công phu chiều tối" thì thí phẩm xuất sinh chỉ là 1 chén cháo lỏng (lấy từ om cháo ấy) ; có chùa còn thêm 1 chén nhỏ hơn đựng 1 nắm gạo muối lấy từ 2 hũ nhỏ đựng gạo muối đặt ở chỗ thờ cô hôn). Tất cả thí phẩm xuất sinh của 3 tiểu nghi trên đây, xuất sinh chỗ nào, xuất sinh cách nào, xin coi lại mà làm cho đúng khoản 5 ở sách này, tr 53-60. Chớ để tiên linh và cô hồn không vơi được phần nào nỗi khổ bi thảm mà họ khắc khoải mong đợi cứu vớt.

B, tất cả 3 tiểu nghi đều trì tụng theo Ts, tức "tiểu Mông sơn" ở đây. Trì tụng phải nói là MỘT, nói về Chân ngôn (hay Chú, Thần chú). Chân ngôn này bản Ch không có, chỉ Nk có, tr 229-293. Tôi y theo bản này mà dò chữ và phân câu, lại tìm thấy tiểu đề 10. Tam muội da thiếu chữ Noan. Tra soát xuất xứ chủ yếu thấy chỗ nào cũng có chữ ấy (Chính 21/471/g và 479/d). HAI, tuyệt đối phải đọc tiểu đề rồi mới đọc chú văn. Tiểu đề chỉ đọc 1 lần, chú văn phải đọc 3 lần và đọc cho đủ. Riêng nhóm tiếu đề 14-17 (tiểu đoạn 8) ghi 7 lần, càng phải đọc đủ số ấy. BA, tất cả 27 tiểu đề, phải đọc, mà đọc thật rõ, để nhớ tưởng chủ ý, vì sự quán tưởng không làm được ở đây, BÔN, số lạy dầu chỉ có 2 tiểu đề 5 và 6 (tiếu đoạn 3) ghi 1 lạy hay xá, là do thiếu thì gian và khó đồng bộ, không phải do ý thức khinh trọng. NĂM, tuy 3 tiểu nghi cùng theo Ts, nhưng tiểu nghi thứ 3, "Thí thực trong Công phu chiều tối" mới đích thực chính yếu. Phải ý thức như vậy. SÁU, "Phật tử cô hồn" mới là chữ chính thức và chính xác ; có chỗ gọi "cô hồn" mà thôi là do lý do riêng ở chỗ ấy, không phải cho là 1 loại riêng. Trái với điều này, nhiều chỗ ghi 3 loại với 3 tên khác nhau là Phật tử, hữu tình, cô hồn, thì nay phải hiểu và xác định là sai - sai vì háo sự, vô căn cứ. Nk đã tra cứu, biện giải, và kết luận như vậy (Nk, tr 268, dòng 2-4, và dòng 9-16). Quan trọng hơn, các văn bản chính thức, nhất là Chính, số 1320, tr 472-484, đã gọi cô hồn là Phật tử. Không văn bản nào có cái chùm 3 chữ Phật tử, hữu tình, cô hồn. Để hiểu cái danh hiệu Phật tử cô hồn, xin coi sách này, tr 134, cũng đủ biết.

C, có 2 G/c đặc biệt : 1, G/c về tự chủng của Chân ngôn ; 2, G/c về 2 Chân ngôn Bát nhã và Vãng sinh.

1. G/c về tự chủng Thì trong 13 chân ngôn của 27 tiểu đề, có 7 chân ngôn thuộc 3 tự chủng là Hột rị, A, Noan. Đây là bản kê 7 chân ngôn thuộc 3 tự chủng.

Tự chủng Hột rị có 2 chân ngôn :

1. Diệt định nghiệp (tiểu đề 11),

2. Diệt nghiệp chướng (tiểu đề 12). Tự chủng A có 1 chân ngôn :

3. Mở yết hầu (tiểu đề 13). Nk ghi Diệt chướng ngại khai yết hầu thì có nghĩa Diệt mọi sự chướng ngại, trong đó có sự Mở yết hầu (Nk, tr 261).

Tự chủng Noan có 4 chân ngôn :

1. Tam muội da giới (tiểu đề 10),

5. Biến hóa cam lộ (tiểu đề 15),

6. Thủy luân một chữ (tiểu đề 16),

7. Biến hóa biển sữa (tiểu đề 17). Đây là nghĩa của tự chúng Tự chủng Hột rị, Phạn : HRIH, nghĩa : Hoa sen (Niết bàn), tức tự chủng Đại bi tâm của đức Quan âm, và Thầy của Ngài là đức Di đà (sách này, tr 29-31; tr 259, khoản Ba). Đại bi tâm là tánh đức mà đức Quan âm là chủ thể. Nói gần nhất thì Đại bi tâm là tánh đức của toàn bộ đàn tràng Cht. Nói rộng lớn thì Đại bi tâm là tánh đức của chư Phật khắp 10 phương không gian và suốt 3 đời thời gian, lấy làm căn bản mà tu bồ tát hạnh, chứng Vô thượng giác, hóa độ chúng sinh. Thêm nữa, tự chủng Hột rị là Hoa sen : Niết bàn, thì ý nghĩa Hoa sen ấy phải coi lại cho rõ, ở mục dẫn nhập Quan âm đại định (sách này, tr 26/ dòng 5, đến tr 32/ dòng 6) và mục dân giải Quan âm đại định (sách này, tr 259, khoản Ba ; tr 270, G/c). Tự chủng Hột rị còn là cái Lực siêu lực phá hủy địa ngục (sách này, tr 277/ đoạn hai) ; là cái Lực siêu lực hủy diệt nghiệp chướng, bao gồm những nghiệp chướng của đủ loại ác báo : như cái ác báo đói khát thảm khốc của ngạ quỉ, như những tai nạn nói trong phẩm Phổ môn, như đại nạn xuýt chết của 2 ngài La thập và Huyền tráng.

Tự chủng A, Phạn : A, (không phải À) nghĩa : vô, bất, phi. Chữ A này đứng đầu mọi chữ cái và mọi tiếng nói của Phạn tự Ấn độ. Trong Pg, hệ Bát nhã như Bát nhã tâm kinh, thì Không có đủ nghĩa vô, bất, phi. Hệ Mật tôn, thì vẽ hình vòng tròn lớn, biểu tượng cho TÂM như vầng trăng tròn đầy, sáng quắc, tinh khôi, tươi mát, lồng lộng giữa không gian bao la, soi sáng cả trần gian ; trường hợp Bảo đàn chẩn tế và Quan âm đại định thì vầng trăng Tâm ấy bao hàm toàn bộ Đại bi tâm, với căn bản là tự chủng Hột rị, với chủ thể là đức Quan âm, với biểu tượng là chư Phật. Mật tôn lại nói tự chủng A là tự chủng căn bản của hết thảy tự môn, là căn bản mở đầu của giáo pháp thượng thừa ; là Bản thế bất sinh diệt ; là Bồ đề tâm, căn bản của mọi sự tu và chứng. Tịnh độ tôn nói A là chữ A đứng đầu của hồng danh A di đà, đức Phật "Vô lượng" : Vô lượng thọ, Vô lượng quang, Vô lượng y báo và chánh báo trang nghiêm. Phần tôi, tôi xin lưu ý 2 sự độc đáo lớn và nhỏ. Độc đáo lớn thì chữ A là chữ Phi của Kim cang và Lăng già. Độc đáo nhỏ, nhỏ nhất, A là huy hiệu của hội An nam Phật học, khắc ngay nơi khuôn dấu, chọn lựa bởi trưởng giả Tâm minh Lê đình Thám. Chữ và nghĩa của tự chủng A là như vậy, nhưng tự dạng Phạn tự cổ được vẽ khắc khác nhau. Phật học đại từ điển (tr 1418/t/ dòng 4) và hội An nam Phật học (đã khắc vào khuôn dấu) thì giống nhau ; còn KCht (tờ 50/B) và Nk (tr 262/ dòng 3) cũng vẽ khắc giống nhau, nhưng khác với 2 nơi nói trên. Tôi ngờ cách vẽ và khắc của 2 nơi dưới là theo Pb 1935/t/ dòng 8. Tôi ngờ mà thôi, vì xuất xứ in rất không rõ. Tài liệu chính để viết đoạn này là Pb, điều A, tr 1417/g; phụ vào là tr 1418/d/dòng 18, tr 1935/t/ dòng 8.

Tự chủng Noan, Phạn : VAM, nghĩa : tiêu biểu "Nước trí tuệ như biển" của Tỳ lô như lai, tức "Trí pháp thân" của Ngài. Như vậy, Noan là tự chủng về Nước (Pb 2934/g/điều Noan, dòng 11). A sóng đôi với Noan thì A là pháp thân, Noan là trí thân (của Tỳ lô như lai). Còn chua thêm "Noan là tự chủng của Nước" ; Nước này là thủy (nước thông thường, trong tứ đại tùy tăng), là Thấp (thể lỏng, trong tứ đại thắng nghĩa). Nước như vậy là vật lý - cái vật lý đối lập với tâm lý. Nhưng đạo lý khá cao của Pg, trong đó có Mật tôn, thì nói vật lý với tâm lý toàn là diệu dụng của Tâm (Chân như tâm hay Tâm vương Tỳ lô). Diệu dụng ấy, ở đây, là đàn Cht, kể cả đại Mông sơn, nhất là tiểu Mông sơn, thể hiện qua 4 tiêu đề : 10, 15, 16, 17. Tiểu đề 10 là Tam muội da giới, nói Tâm là tự tánh thanh tịnh. Tự tánh này là giới thể của Tam muội da giới (Bồ tát giới, Bồ đề tâm giới). Cô hồn được vị Da trì thay lời Phật truyền cho Giới ấy thì thành Phật tử cô hồn, "sinh ra từ Phật khẩu, từ Pháp hóa, và được phần tài sản của Pháp" là 3 điều ấn định tư cách Phật tử, như bất cứ Phật tử loại nào. Nguyên thỉ và Đại thừa cùng nói lời ấy, khi nói về chữ Phật tử. Tiếp theo là 3 tiểu đề : 15 là Biến hóa cam lộ, 16 là Thủy luân một chữ, 17 là Biến hóa biến sữa, toàn là "nước uống ăn" (coi lại tr 367/d 15 và tr 368/d 1-7). Như vậy, ở đây, đàn Cht, thức uống và thức ăn (vật lý) được Ấn và Chú (tâm lý) làm cho thành cam lộ thủy và tịnh pháp thực : vật lý tâm lý toàn là diệu dụng của Tâm, với tánh đức của Nó là Đại bi tâm, hoạt hiện diệu dụng của Nó là đàn Cht, cứu độ cho cô hồn. Ớ đây không thấy hình dáng cục bộ của tư tưởng vật lý tâm lý đối lập với nhau.

2. G/c về 2 đại thần chú
Bát nhã và Vãng sinh Về đại thần chú Vãng sinh (tiểu đề 24) thì xin coi "Tôn kính đức Di đà", tr 53-60, để biết những điều cốt yếu về đại thần chú này.

Về đại thần chú Bát nhã (tiểu đề 23) thì xin coi lại sách này, tr 209-

235. Ở đây chỉ G/c rằng, tr 363, ghi tụng 3 lần như đại thần chú Vãng sinh. Nhưng thông thường tụng 1 lần cả bài kinh ấy (mà không tụng 3 lần chú ấy). Nay xin đề nghị chỉ tụng 3 lần. Như vậy cũng thích đáng.

1, phụ lục về sự trì chú Vãng sinh (trích "Tôn kính đức Di đà", bản in lần 2, tr 53-60)

Trì chú Vãng sinh "
Nam mô a di đa bà dạ, đá tha dà đá dạ, đá địa dạ tha, a di lị đô bà tì, a di lị đá tất đam bà tì, a di lị đá tì ca lan đế, a di lị đá tì ca lan đá, dà di nị, dà dà na, chỉ đa ca lệ, sa bà ha".

Bồ tát Long thọ nguyện sinh Cực lạc mà mộng cảm thần chú này. Tam tạng pháp sư Da xá tụng ra, Tam tạng pháp sư Cầu na bạt đà trùng dịch.

Trì chú này thì súc miệng, đốt hương, quì trước tượng đức Bốn tôn A di đà, chắp tay mà tụng. Mỗi ngày đêm tụng 6 buổi, mỗi buổi tụng 21 biến. Thì các tội tứ trọng, ngũ nghịch, thập ác, phỉ báng đại thừa, đều tiêu tan cả... Tụng đủ 200 ngàn biến thì mầm mống Bồ đề nảy sinh. Tụng đủ 300 ngàn biến thì tận mặt nhìn thấy đức Bổn tôn A di đà.

Tụng thần chú này thì đức bổn tôn A di đà thường trú ở đỉnh đầu của mình, ngày đêm hộ trì, kẻ ác hết tìm được cơ hội, hiện tại yên vui, mạng chung tùy ý vãng sinh Tịnh độ (Chính 12/348 và 351).
Phạn văn
Thần chú Vãng sinh
Phạn văn

Namo amitabhaya tathagataya tadyathã om amrtodbhave amrtasiddhambhave amrtavikränte amrtavikränta gamine gagana kirtikare svahā. Dịch âm

Na mô A mi ta bà gia, ta thà ga tã ya, tát gia thà : Ôm ! A mri tốt bha vê, A mri ta xít dham bha vê, A mri ta vi krãn tê, A mri ta vi kràn ta gã mi nê, Ga ga na kir ti ka rê, svà hã. Dịch nghĩa

Kính lạy đức Vô lượng quang như lai. Ngài đã nói thần chú như vầy : Ôm ! Bậc sinh ra từ bất tử, Bậc sinh ra từ sự thành tựu bất tử, Bậc đầy uy lực bất tử, Bậc đạt đến uy thần bất tử, Bậc lừng danh cả không gian. Chúc tốt lành!

(Trích dịch : Tỷ kheo Nguyên giác) Dẫn giải "Bất tử", Hoa dịch sát là Cam lộ. Cam lộ là Nước ngọt, có nghĩa là sự bất tử, là thuốc bất tử. Bất tử, như vậy, là bản chất, thuộc tính và thành quả của đức Di đà. Nên Ngài thường được gọi là Vô lượng thọ, Vô lượng quang, Cam lộ vương, toàn có nghĩa bất tử cả. Thần chú Vãng sinh nói lên sự bất tử ấy.

Nhưng thông thường trì chú này, nhất là cái tên "Văng sinh" khiến có thành kiến thần chú này là cầu siêu. Nay thì tài liệu cho thấy đấy, thần chú này là cầu an : cầu được có, và có vững chắc, về hạnh nguyện tu và chứng, ớ bât cứ cảnh ngộ nào, trình độ hay cấp bậc nào.

Nói tới chút nữa, chữ A di đà nghĩa là "vô lượng" : đức Phật mà cái gì cũng vô lượng cả. Vô lượng thọ chỉ là 1 cái, và có trường hợp Thọ (bất tử) là chính. Nhưng có trường hợp Quang (ánh sáng) là chính : là Vô lượng quang, như chính Phạn văn nói, như kinh Di đà nói. Như vậy, thần chú này nên gọi là "Quang Thọ chân ngôn".

Cách tụng.

Trích dẫn và dẫn giải như trên đây chỉ để thấy trọng tâm thần chú này là Bất tử, cầu an là chính, cầu siêu là cần. Nhưng tụng 200 ngàn biến hay 300 ngàn biến mới là chính yếu. Đọc lại trang 54 thì biết.

Hãy trì tụng như thường, như xưa nay. Tụng theo dịch âm Phạn văn, kinh nghiệm cho thấy không bằng tụng như xưa nay. Ở đây miễn nói dài dòng về việc này.

(Tỷ kheo Trí quang dẫn giải) 2, phụ lục "Bài kinh Tinh túy của Đại bát nhã (trích sách này, tr 209-212)
Bài kinh
Tinh túy của Đại bát nhã (Chính, số 251, tr 848)

(1) Quan tự tại đại bồ tát vốn đã đi vào Bát nhã sâu xa, nhìn thấy các pháp toàn là Không, vượt qua tất cả mọi nỗi khổ ách, nên, bây giờ, Ngài nói với tôn giả Thu tử, rằng các pháp chẳng khác Không, Không chẳng khác các pháp ; các pháp tức là Không, Không tức là các pháp.

(2) Tôn giả Thu tử, Không ấy của các pháp là không sinh diệt, không dơ bẩn, không thêm bớt ; [không quá khứ, không hiện tại, không vị lai]. Thế nên trong Không ấy không 5 uẩn, không 12 xứ, không 18 giới ; không 12 duyên khởi và sự diệt tận của 12 duyên khởi ; không 4 thánh đế; không quán trí, không chứng đắc. [Thấy các pháp toàn là Không như vậy] là vì cái Thấy ấy không thủ đắc gì cả.

(3) Chư vị Bồ tát và chư vị Phật đà y theo Bát nhã như vậy, nên tâm trí không quái ngại, không quái ngại nên không khiếp sợ, cho đến vĩnh viễn không còn "phân biệt thác loạn", cứu cánh thành tựu đại niết bàn và đại bồ đề.

(4) Do đó mà biết Bát nhã là bài chú rất thần diệu, bài chú rất sáng chói, bài chú tối thượng, bài chú đồng bậc với sự tuyệt bậc, hủy diệt toàn bộ khổ não, chắc thật, không hư ngụy. Quan tự tại đại bồ tát liền nói bài chú ấy : Yết đế, yết đế, ba la yết đế, ba la tăng yết đế, bồ đề tát bà ha. [Vượt qua ! vượt qua ! vượt qua bờ bến bên kia ! vượt qua bờ bên bên kia hoàn toàn : vượt đến tuệ giác tối thượng ! Mau chóng thành tựu như vậy !].