Để Hiểu Đàn Chẩn Tế

ĐỂ HIỂU

ĐÀN

Chẩn TẾ

Trưởng lão Tỷ kheo Trí quang biên dịch ( Nhà xuất bản Hồng Đức

Để hiểu
Đàn Chẩn tế (Cht)

Trưởng lão Tỷ kheo Trí quang khởi thảo : 15.02.2557
hoàn thành : 22.10.2557
bản in : 2561 (2017) Nhà xuất bản Hồng Đức

Pháp ảnh lục của Trưởng lão Trí quang Loại khổ lớn

1. Pháp hoa chính văn

2. Pháp hoa chính văn

3. Pháp hoa lược giải

4. Pháp hoa lược giải

5. kinh Kim cang

6. Tôn kính đức Di đà

7. kinh Địa tạng

8. kinh Dược sư

9. văn Thủy sám

10. Ba ngàn hiệu Phật

11. Lương hoàng sám

12. Lương hoàng sám

13. Vạn Phật

14. Vạn Phật

15. Vạn Phật

16. kinh Ánh sáng hoàng kim

17. Để hiểu đàn Chẩn tế

18. Tổng tập giới pháp Xuất gia

19. Tổng tập giới pháp Xuất gia

20. Tổng tập giới pháp Xuất gia

21. Tổng tập giới pháp Xuất gia

22. Tổng tập Pháp cú

23. Tổng tập Pháp cú

24. Tổng tập Pháp cú

25. Tổng tập Pháp cú

26. Tổng tập Pháp cú

27. Nhiếp luận

28. Khởi tín luận

Loại khổ nhỏ

1. Kinh Di giáo

2. kinh Mười thiện nghiệp

3. phẩm Phổ hiền

4. Tôn kính đức Quan âm

5. Hành pháp Di đà

6. Vu lan báo ân

7. Nghi thức sám hối

8. Tập định Lăng nghiêm

9. Cao tăng Pháp hiển Tổng cọng : 37 cuốn (16.285 trang)

Cáo bạch

Nguyên tôi có 2 loại sách là Tâm ảnh lục và Pháp ảnh lục. Tâm ảnh lục là những bài báo viết từ năm 1948. Loại này đã ngưng và hủy bỏ từ lâu.

Pháp ảnh lục là loại dịch thuật kinh sách nên tôi gắn bó nhất, liên tục từ 1944 lúc mới ra trường. Vậy mà đến nay chỉ có 37 cuốn, in lại lần này ! Vì không có thời gian để sửa chữa nên hoàn toàn in lại sách cũ. Lời cáo bạch này ghi nhận những chỗ đáng sửa chữa ấy.

Trong 28 cuốn khổ lớn thì Một, các số 1 - 8 là kinh điển thường đọc tụng. Trong đó số 6 Tôn kính Di đà là nói rõ về đức Bổn tôn, hỗ trợ cho số 5 của loại khổ nhỏ là hành pháp Di đà nói giản dị bao nhiêu thâm thúy bấy nhiêu. Hai, các số 9 - 16, có thể gọi là Tổng tập Sám văn, trong đó Lương hoàng sám kỳ lạ nhất, Ánh sáng hoàng kim đặc biệt nhất. Ba, số 17 Để hiểu đàn Chẩn tế, đàn tràng thịnh hành bao nhiêu càng phải nhận thức bấy nhiêu. Bốn, các số 18 - 21 là Tổng tập giới pháp Xuất gia, thay vì 2 tập nay phân ra 4 tập, với số hiệu trang sách vẫn liên tiếp như cũ : 1 - 2262 tr. Mục lục cả Tổng tập ở tr 6, mục lục riêng của 4 cuốn : cuốn 1 ở tr 21, cuốn 2 ở tr 687, cuốn 3 ở tr 1165, cuốn 4 ở tr 1769. Năm, các số 22 - 26 là Tổng tập Pháp cú, chia ra 2 loại là Pháp cú Nam tông và Pháp cú Bắc tông, với nội dung như sau. Nam tông có 2 cuốn : cuốn 22 là Pháp cú Nam tông, cuốn 23 là trích diễm Pháp cú Nam tông. Bắc tông có 3 cuốn : cuốn 24 là Pháp cú Bắc tông : tr 3 - 91 là mở đầu, tr 93 - 398 là Pháp cú Bắc tông, tr 401 - 752 là Lược truyện Pháp cú Bắc tông. Cuốn 25 là kinh Xuất diệu. Cuốn 26 là Hợp tuyển truyện tích Pháp cú Bắc tông : tr 5 - 188 là trích Pháp cú Bắc tông, tr 289 - 501 là trích kinh Xuất diệu. Sáu, Đặc cách giữ lại 2 luận văn để thấy học lý Duyên sinh là như thế nào. Bảy, nói về 9 cuốn loại khổ nhỏ. Thì trong đó cuốn số 5 quan trọng nhất về học lý Tịnh độ.

Nay nói những điều cần cáo bạch.

Một, cuốn 24, tr 73 - 76, có nhiều điều phải xét lại. Cuốn 25, tr 677 (Pc 473), khá quan trọng, xin ghi để nhớ. Cuốn 26, giữa các tr 49 - 60, có nhiều trang trắng, tại sao ?

Hai, Pháp ảnh lục lần này đã không in lại một số không ít như Hai thời công phu, kinh Thắng man, kinh Duy ma, kinh Giải thâm mật, kinh Viên giác, kinh Di lạc thành đạo, luận Chỉ quán. Phải viết lại thì có kinh 42 bài và Dị tông luận.

Ba. Ban đầu không mong Pháp ảnh lục in được như sau này, cho đến khi Phật tử Thái thị Kim lan xuất tiền lương in lần thứ nhất. Sau đó là Dược sĩ Khanh, nhất là Phật tử Nguyễn công Phú, Hòa thượng Hải ấn, Già lam Quảng hương. Lần in lại trọn bộ này là gia đình Phật tử Minh dũng. Bảng công đức của Pháp ảnh lục là như vậy.

Trưởng lão Trí quang Mùa An cư 2561

Tiểu phẩm này tôi viết ngưng nửa chừng đến 3 lần.
Lần này tự lượng sức khỏe
không thể viết như nghiên
cứu, mà chỉ phác thảo những nét tạm hình dung về đàn
Cht. May ra chỉ làm được
như vậy.

Trí quang

Bảng viết tắt Cht : Chẩn tế.
KCht : Khoa văn Cht.
Chính: Đại tạng kinh bản Đại chính.
Vạn : Tục tạng kinh bản chữ Vạn.
Ch : Đại sư Châu hoằng, với tác phẩm gọi tắt Du dà thí thực (Vạn
104/0795-0888).

Pb : Trưởng giả Đinh Phúc Bảo, với tác

phẩm Phật học đại từ điển.

Th : Khoa Cht, bản khắc gỗ của chùa Thiên hòa, Huế.

Nk : Nhị khóa hợp giải, bản in mới.
Ht : Hòa thượng Huyền tôn, với dịch

phẩm Du dà Diệm khẩu thí thực
khoa nghi.

Cương mục

Sách này có 2 phần:

1. Dẫn nhập đàn Cht …… 23

2. Dẫn giải đàn Cht …… 111

1. Đại cương dẫn nhập đàn Cht

Một, chủ thể đàn Cht …… 25

Hai, từ đức Tỳ lô đến vị

Da trì của đàn Cht …… 30

Ba, bổn tôn của đàn Cht :

Quan âm đại sĩ …… 33

Bốn, đàn tràng Cht …… 42

Năm, cô hồn của đàn Cht …… 47

Sáu, cách thức chẩn tế cô hồn …… 60

1. Chủ đích của đàn Cht …… 60

2. Địa tạng đại sĩ tiếp dẫn

3. Địa điểm thiết đàn Cht …… 61

23

111

25

30

33

42

47

60

60

6I

61

4. Từ Lý đến Sự

5. Tác pháp chẩn tế cô hồn bằng gì và cách nào ? Bảy, những cái Lực tạo cho đàn Cht thành "Vô ngại đại hội" Tám, bao sự độc đáo kỳ lạ của đàn Cht. Chín, thẩm quán KCht

1. Hai bản khắc gỗ xưa

2. Soạn giả KCht

3. Xác định KCht

4. Lược qua nội dung KCht

5. Nói riêng về hình vẽ

6. Căn cứ của KCht Mười, KCht kết thúc và hồi hướng như thế nào ?

1. Hướng nguyện của KCht

2. Hướng nguyện của xuất xứ KCht

3. Phụ lục thần chú Phật đảnh Tôn thắng

63

63

70

73

80

80

82

84

85

88

91

103

(Sao lại Cương mục dẫn giải đàn Cht)

2. Đại cương dẫn giải đàn Cht (có 2 phần) :

Phần 1, những nhu cầu mà phải

hạn chế

Phần 2, nội dung KCht (có 3 chương) :

Chương một, nội dung chính khoa

(thường gọi đại Mông sơn) (có 5 tiết) :

Tiết 1, tờ 1/B-7/B

:mở đầu

Tiết 2, tờ 7/B- 11/B : Man na ra Mật tôn

Tiết 3, tờ 12/A-18/B : thiết lập Bảo đàn

Tiết 4, tờ 18/B-28/A : Man na ra Cht

Tiết 5, tờ 28/A-43/A : chẩn tế cô hồn

Chương hai, nội dung bổ túc

(thường gọi tiểu Mông sơn)

Chương ba, kết thúc hướng nguyện

về KCht

113

115

121

165

178

202

282

358

401

1. Dẫn nhập đàn Chẩn tế

1. Đại cương dẫn nhập đàn Cht

Một, chủ thể đàn Cht

Chủ thể ấy là đức Tỳ lô, viết đú là Tỳ lô dá na, ý nghĩa là Đại quang minh tạng : kho tàng ánh sáng cực lớn (KCht 8/b). Mật tôn nói Tỳ lô là hồng danh của pháp thân đức Thích ca. Lại nói đàn Cht thì Ngài là chủ thể.

Tỳ lô là Tâm vương : Vua Tâm. Hết thảy trí ấn đều là diệu dụng của Tỳ lô và thành ra vô số cửa ngõ cho chúng sinh bước vào Tâm ấy (Pb 2639/t). Chưa nói "ngũ trí Như lai" 1, chỉ nói Ấn Chú, qua đó cũng thấy được ý nghĩa vừa nói.

Ấn là tay tiêu biểu, Chú là miệng diễn tả ?.

Ấn sử dụng 2 bàn tay, mỗi bàn có 5 ngón, từ nhỏ đến lớn theo thứ tự tiêu biểu 5 nguyên tố lớn (ngũ đại) là đất, nước, lửa, gió, không (cố thể, dịch thế, nhiệt lực, động lực, không khí). Tay trái là Định, tay phải là Tuệ (Pb 1025/t). Nói gián dị, với 10 ngón của 2 bàn tay, Ấn vận dụng toàn bộ tâm lý vật lý của Tâm, tĩnh cũng như động, để tiêu biểu diệu dụng của Tâm - mà ở đàn Cht là diệu dụng cứu độ của đàn này.

Như đã nói ở trên, có thể nói nôm na, rằng Ấn là tay chỉ, Chú là miệng nói. Không có sự hội Ý thì không biết được ý nghĩa của Ấn Chú. May mà có tiểu đề (và hình vẽ), nên ý nghĩa ấy cũng hình dung được. Ấy thế, Ấn Chú là 2 mặt của 1 ý : ý của Phật, của Tâm.

Ấn Chú này, ở đây, diễn thành đàn Chẩn tế, 1 trong vô lượng diệu dụng của Tâm vương Tỳ lô dá na. (*) Mật tôn phối hợp 5 Phật với 5 trí và 5 đại. (Pb 498/d).

Nói như vầy về Ấn Chú thì có

phần giống Pháp cú (Xuất diệu) nói,
tuy 6 thức tiếp xúc 6 trần, nhưng hoạt động rõ nhất là thấy và nghe. Tâm vương Tỳ lô như vậy là bản thể luận của Mật tôn. Bản thể này siêu phạm trù duy tâm duy vật, đến cả phạm trù mê giới ngộ giới cũng siêu luôn. Nhục đoàn tâm, quả tim khối thịt, cũng là kiên thật tâm, tức pháp tánh chân như. Mảy lông với vũ trụ tương tức tương nhập. Với bài tán "la liệt" (KCht 12/B), tôn giá Bất động đã hình dung Dá na diệu thể là Hoa tạng huyền môn. Vô lượng trí ấn của Tỳ lô tâm vương được hình dung bằng "sự sự pháp giới" tuyệt vời như vậy. Thế nên chúng sinh sinh sống là sinh sống trong sự tương quan tác động, trùng trùng vô tận Man na ra3, dầu luân hồi thế nào đi nữa rồi ra cũng nhập vào Tỳ lô tánh hải.

Chủ thế Tỳ lô là như vậy, hoạt dụng ra Man na ra (mà ở đây là đàn Cht), là như vậy.

(3) Man na ra (Mandala) dịch ý là Đàn, dịch rõ là Luân viên cụ túc (Pb 1912/d). Man na ra của Mật tôn rõ ràng là Hoa tạng giới của Hoa nghiêm tôn. Tư tưởng sử của Pg Tàu, cuối bách kỷ 7 dl Hoa nghiêm tôn đại thịnh ; đầu bách kỷ 8 dl Mật tôn du nhập; đầu bách kỷ 13 dl, khi biên tập KCht thuộc Du dà Mật tôn, tôn giả Bất động đưa học lý Hoa nghiêm vào đó, rõ rệt nhất là bài tán "la liệt" và bài kệ "duy tâm" (KCht 12/B và 44/B).

Hai, từ đức Tỳ lô đến vị Da trì của đàn Cht

Đã nói nhục đoàn tâm cũng là kiên thật tâm, thì biết sắc thân cũng là pháp thân4. Đức Tỳ lô liên quan đến vị Da trì là như vậy.

Da trì là vị sám chủ đàn Cht. Vị này được gọi là "đại vị cô hồn thuyết giới", dịch rõ : thay Phật mà truyền thọ cho cô hồn về Tam muội da giới. Cô hồn lãnh thọ giới này là thành Phật tử : Phật tử cô hồn, như bất cứ Phật tử nào khác.

Vị Da trì khi đăng đàn, trước hết, phải tịnh hóa sắc thân bằng Ấn Chú đặc biệt giành riêng, và kỹ, cho việc này. Bấy giờ sắc thân vị ấy là pháp thân Tỳ lô. Vị ấy tác pháp theo KCht, truyền Tam muội da giới 5, làm cho Phật tử cô hồn hưởng thọ pháp thực, siêu thoát thảm khố.

Vì thế mà vị Da trì phải đặc cách nghiêm cẩn, tinh tiến. Ấn Chú phải lão luyện. Lại phải hiểu Ấn Chú ấy qua tiểu đề (và hình vẽ). Đọc tiếu đề là quán tưởng được liền. Do đó mà trước đó phải bỏ công học và tập. Phải trì tụng đủ số của Chú : tối thiểu 3 lần, đa số 7 lần ; riêng chú "biến thực" (và "biến thủy") ít nhất 21 lần, "hoặc 49 lần, 108 lần, càng nhiều càng tốt" (Nk tr 264). Ấn Chú cẩn trọng, đầy đủ, mới cứu độ được cho cô hồn (và tăng phước tuệ cho tín chủ, cho chính Đại tăng tác pháp).

Hãy hết lòng thương cảm cô hồn, trong đó có tiên linh. Lòng thương cảm ấy chính là Đại bi tâm của Quan âm đại sĩ, thể tánh của đàn Cht.

(1) "Tức thân thành Phật", câu này Mật tôn hay nói. Ở đây cũng nên hiểu như vậy, rằng thân này trở thành thân Phật, trở thành như thân Phật.

(5) Tam muội da giới của Mật tôn là Bồ tát giới (hay Bồ đề tâm giới) trong Hiển giáo. Truyền thọ giới ấy bằng cách dạy qui y Tam bảo, phát bồ đề tâm, truyền cho giới ấy. (a) Qui y Tam bảo là qui y đức Tỳ lô (Thượng sư) và Phật Pháp Tăng, tức qui y cả đồng thể và biệt tướng Tam bảo. (b) Phát bồ đề tâm, là chỉ quyết chí cầu tuệ giác Vô thượng bồ đề của Phật. (c) Truyền thọ Tam muội da giới thì chủ thể là Bồ tát giới như "tứ hoằng thệ" (Pb 314/g và 2111/d). KCht mà phần tiếu Mông sơn (tờ 43/B) nói việc này văn tắt, nhưng do đó mà rõ ràng hơn.

Ba, bổn tôn của đàn Cht : Quan âm đại sĩ

Khởi nguyên đàn Cht là do Quan âm đại sĩ biến hình Diệm khẩu quỉ vương, khẩn cầu tôn giả A nan, đế ngài khẩn thỉnh đức Bốn sư Thích tôn tuyên thuyết những hành pháp chủ yếu của Du dà Mật tôn về đàn Cht. Rồi KCht, tờ 19/B và 20/A, vẽ đức Quan âm an tọa đồng hàng nhưng cách với chư Phật cả 3 thì gian 6, để diễn tả tiểu đề Ấn hiện đàn nghi (Man na ra Cht).

Vài chi tiết như vậy cũng đã thấy vị trí bốn tôn của Quan âm đại sĩ đối với đàn Cht. Nhưng vị trí ấy còn hơn thế rất nhiều. Ngài là biểu tượng của Đại bi tâm, viết đủ là Thiên thủ thiên nhãn vô ngại đại bi tâm : "lòng thương không gì cản trở được, nắm giữ cho chúng sinh bằng cả ngàn tay, soi sáng cho chúng sinh bằng cả ngàn mắt". Đại bi tâm này là nhân tố chư Phật Bồ tát vận dụng đế tu hành, là kết quả chư Phật Bồ tát vận dụng để cứu độ chúng sinh. Và ở đây, nói về đàn Cht, thì thể tánh đàn này là Đại bi tâm ấy, biểu tượng của Đại bi tâm ấy là Quan âm đại sĩ - bổn tôn của đàn Cht là chính Ngài.

(6) Cẩn trọng nhắc lại rằng "tam thế chư Phật", câu này không phải chuyên chỉ các đức Di đà, Thích ca, Di lạc. Tam thế mà nói như vậy thì nói quốc độ Cực lạc hay quốc độ Ta bà đều sai cả. Còn ở đây vẽ 3 tượng Phật là tượng trưng cho hết thảy chư Phật cả 3 thì gian của hết thảy quốc độ - mà nói đúng KCht là 35 đức Phật (tờ 19/B-22/A).

Chưa hết, KCht, các tờ 26/A đến 28/A, là tiết mục nói về Quan âm đại định. Tiết mục này, hình vẽ đầu tiên của bản Th (tờ 45/A) đáng tham khảo. Nhưng chỉ tham khảo hình vẽ, không sử dụng ghi chú của bản ấy.

Một, hình vẽ vòng tròn lớn, sáng, có 4 chữ "vầng trăng của Tâm". Tâm đây là HRDAYA, dịch âm Hột lý đà da hoặc Hãn lật đà, dịch nghĩa Kiên thật tâm hoặc Chân thật tâm. Kinh luận gọi Tâm này là Chân như pháp tánh (Pb 1697/d). Nói giản dị, Tâm này là bản thể luận : bản thể của hết thảy tâm lý, vật lý ; động vật, thực vật, khoáng vật. Ở đây nói về Quan âm đại định thì Tâm này là Chân như tâm mà tánh đức căn bản của Nó là Đại bi tâm.

Hai, Đại bi tâm như hoa sen, nên khế ấn của Quan âm đại sĩ là hình dáng hoa sen (Pb 1025/d). Hoa sen Đại bi tâm có 2 hình dáng búp và nở.

Hình dáng búp thì hoa sen như quả tim, tượng trưng cho Nhục đoàn tâm (quả tim khối thịt). Mật tôn nói quả tim này có 8 diệp (?), như sen búp có 8 cánh. Quả tim này là trung tâm (tinh hoa, tim lõi) của thân người. Quán "quả tim Nhục đoàn tâm" ấy thành hoa sen vĩ đại, với 8 cánh của Đại bi tâm (Kiên thật tâm) là Man na ra Cht (Pb 142/d-143/tgd).

Hình dáng nở thì thành Man na ra với 9 vị an tọa nơi sen nở?. Man na ra này vẽ đức Quan âm an tọa nơi đài nhụy hoa. Bao quanh đức Quan âm là 4 phương 4 hướng, tức 8 cánh hoa, với 8 đức Như lai an tọa trên đó. Man na ra như vậy trình bày đức Quan âm là chủ thể của Đại bi tâm. Hết thảy chư Phật trong tất cả quốc độ khắp mọi phương hướng - tượng trưng bởi 8 Ngài - toàn là hiện thân của Đại bi tâm ấy®.

Tổng chi, Đại bi tâm là tánh đức mà chúng sinh đồng nhất với Quan âm đại sĩ. Lĩnh hội, xác tín, và sống theo Đại bi tâm như vậy thì đồng đẳng với Ngài. Đó là chung quyết của Quan âm đại định và đặc cách Bốn tôn đàn Cht của đại sĩ.

(*) Không phải đức Đại nhật cùng 4 đức Như lai và 4 vị Đại sĩ, được nói ở Pb 143/t.

(8) Khá nhiều ý kiến nói 8 cánh là tiêu biểu 8 thức. Tôn cảnh lục cuốn 26 nói 4 phương là tứ nhiếp pháp, 4 hướng là tứ trí (Pb 143/g dẫn). Xét ra khá bất ổn.

Ba, sau hết mà cũng là trước hết, Phạn tự cổ nơi gốc cuống hoa sen là tự chủng của đức Quan âm mà cũng là của bổn sư Ngài, đức Di đà. Phạn tự cố ấy nay viết HRIH, dịch âm Hột rị, nhưng chưa thấy dịch nghĩa. Hrih là hợp 4 nét khởi đầu của 4 chữ mà thành 1 chữ ấy (Pb 1697/d).

Tự chủng Hrih có nghĩa "chủng tử Hoa sen". Nói theo tự âm thì Hrih vì đồng âm nên thành đồng nghĩa : là Nhục đoàn tâm với hình sen búp, là Kiên thật tâm với hình sen nở - Nói giản dị, "Tâm ta là tâm Phật" (mà ở đây là đức Di đà). Nói theo tự nghĩa thì Hrih với 4 nét đầu của 4 chữ phối cho vô minh, tham ái, hận thù, Niết bàn. Hoa sen là Niết bàn, mọc lên từ bùn lầy là tham sân si, mà không những vượt lên khỏi bùn lầy ấy, còn trải hương thơm ra khắp ao hồ, thổi bay mùi tanh hôi đi. Hrih là chủng tử Hoa sen : chúng tứ Di đà Quan âm (Pb 1461/gd) 9. "Hrih phóng ánh sáng vĩ đại, hình thành hoa sen 8 cánh với đức Quan âm cùng 8 đức Như lai an tọa trên đó..., làm cho chúng sinh ý thức mình cũng có Hoa sen Giác ngộ như đức Quan âm" (Th 44/B-45/A).

(9) Vạn 104/0836/t. đại sư Ch dẫn giải HRIH như sau, xin ghi tắt. Hrih là "thần chú 1 chữ" của đức Di đà, nói lên bản thể đại bi + diệu trí lợi sinh của Ngài. Thần chú ấy, kinh Kim cang tam muội da nói nội dung có 4 nghĩa : H là nguyên nhân không, R là sạch bụi bặm, I là tự tánh không, H là Niết bàn, [cũng là hổ thẹn : hổ thẹn thì không làm ác]. Cách dẫn giải này nói rõ tâm tánh là "ly nhiễm : Niết bàn" mà Pb 1697/d đã nói.

Bốn, đàn tràng Cht

Biết chủ thể của đàn Cht là đức Tỳ lô, biết đại vị Ngài là vị Da trì của đàn Cht, biết bổn tôn của đàn Cht là đức Quan âm - biết như thế là biết đại thể. Nhưng đàn Cht còn thiết trí mà phụng thờ các vị phải thờ nữa. Vì vậy, ở đây muốn tổng quát và đầy đủ hơn, thì phải có các Ngài trong 3 danh mục sau đây.

(1) 3 vị khai thị đàn Cht :
giữa : đức Bổn sư Thích tôn (khai thị),

phải : Quan âm đại sĩ (biến hình thỉnh cầu),

trái : A nan tôn giả (trực tiếp thỉnh cầu).

(2) 5 vị căn bản của đàn Cht 10: trung ương : Tỳ lô như lai (pháp giới tánh trí, địa đại), đông phương : Bất động như lai (đại viên cảnh trí, không đại),

tây phương : Di đà như lai (diệu quán sát trí, phong đại), nam phương : Bảo sanh như lai (bình đẳng tánh trí, hỏa đại), bắc phương : Thành tựu như lai (thành sở tác trí, thủy đại).

(3) 3 vị viên thành đàn Cht 11 Quan âm đại sĩ (bổn tôn đàn Cht),

Địa tạng đại sĩ (tiếp dẫn cô hồn),

Diệm khẩu quỉ vương (thống suất cô hồn).

Từ 3 danh mục trên đây, đã thấy mục 3, thừa vị bồ tát Dẫn hồn vương, lại thiếu 2 vị đại sĩ là đức Quan âm và đức Địa tạng. Như vậy đàn Cht mất ý nghĩa không nhỏ nếu không sửa chữa.

(10) Mật tôn nói 5 Như lai + 5 trí, nhưng đức Tỳ lô là trung ương với pháp giới tánh trí, thì Ngài là "Đại nhật tâm vương", 4 Ngài 4 phương là " toàn bộ trí ấn của Ngài".

(11) Danh mục này có vấn đề nhất, nhất là trong cách thờ. Rất cẩn trọng mà nói, đức Quan âm phải có tượng Ngài, và phải thờ riêng ra. Không thể nói chỉ thờ Diệm khẩu quỉ vương (Tiêu diện quỉ vương hay ông Tiêu) là được. Vị này chỉ là biến hình của Ngài trong vai thống lãnh cô hồn mà thôi. Ngài là bốn tôn đàn Cht, không thể thiếu tượng Ngài với tư thế ấy.

Trường hợp đức Địa tạng cũng vậy. Khi sắp nhập diệt, Phật đã đem chúng sinh ký thác cho Ngài trong quãng thì gian sau đó đến lúc đức Di lạc xuất thế. Phật khẩn thiết ký thác cho Ngài cái trọng trách giáo hóa chư thiên nhân loại chớ làm ác để rồi sa vào ác đạo, nhất là ác đạo địa ngục, quỉ đói ; lại cứu thoát cho họ khi sa vào đó. Sự thể này được ghi rõ trong kinh Địa tạng (phẩm 2, tr 115-116). Ở đây, đàn Cht, thì cái việc giáo hóa và cứu thoát ấy của Ngài đúng là tiếp dẫn cô hồn. Còn vị bồ tát danh hiệu Dẫn hồn vương thì không chỗ nào nói đến, trừ Vạn 104/0914/d. Tờ 29/B của KCht có ghi, thì rõ ràng hậu thế thêm vào. Ngay bản Th trước đó cũng không có (coi tờ 50/A). Như vậy Dẫn hồn vương bồ tát đối với đức Địa tạng cũng như Diệm khẩu quỉ vương đối với đức Quan âm, không thể nói chỉ thờ Dẫn hồn vương bồ tát là được, khỏi thờ Địa tạng đại sĩ với tư thế được Phật ký thác trọng trách.

Năm, cô hồn của đàn Cht

Cht là cứu đói, cứu đói cho cô hồn. Cô hồn có 9 loại, 10 loại, [12 loại], 36 loại (Chính 21/483/d). Nay ở đây xin đưa ra 2 pháp số.

Một, pháp số 12 loại thì KCht nói (tờ 31/B-38/A). Xuất xứ nói 10 loại, bao quát hơn (Chính 21/483/ gd). Ch nói đủ cả, y như KCht (Vạn 104/0811-0812). Pháp số 12 loại cô hồn này sẽ nói rõ trong KCht, nên ở đây xin lược.

Hai, pháp số 36 loại, được đưa lên trên phan. Nhưng chỉ đưa con số 36. Nay, dưới đây, trích từ Nk, bản in mới, (tr 248-254). Tác phẩm này cho biết ghi theo kinh Chánh pháp niệm xử, với ghi chú đơn sơ.

1. Quỉ đội vạc nước sôi, do làm nghề sát sinh.

2. Quỉ cổ họng quá nhỏ, do thuê người sát sinh.

3. Quỉ ăn đồ người nôn, do keo kiệt tiền của.

4. Quỉ ăn phân dơ bẩn, do ăn lén chồng con.

5. Quỉ ăn hơi rất nóng, do cúp thức ăn của người.

6. Quỉ chỉ được ăn hơi, do ăn lén vợ con.

7. Quỉ ăn bám đạo pháp, do thuyết Pháp vì tiền, chùa cúng kị cho mới ăn được.

8. Qui chỉ được uống nước, do buôn bán rượu, dụ người say sưa.

9. Quỉ trông mong kị giỗ, do lừa người, đoạt của, thân nhân cúng quải mới ăn được.

10. Quỉ ăn nhớt nhổ ra, do tiến thực phẩm dơ bẩn cho bậc đáng kính.

11. Quỉ ăn nhờ vòng hoa, do lén lấy vòng hoa cúng Phật mà trang sức, nay gặp ai cúng tế bằng vòng hoa mới ăn được.

12. Quỉ ăn uống máu huyết, do sát sinh uống máu, nay gặp ai cúng tế bằng máu huyết mới ăn được.

13. Quỉ ăn nhậu thịt tạp, do buôn thịt sinh vật, lại cân lường dối trá mà sống, nay gặp ai cúng tế bằng thịt tạp mới ăn được.

14. Quỉ ăn hơi hôi thối, do buôn bán đồ ăn hôi thối, lừa gạt mà sống, nay phải sống bằng cách ngửi hơi hôi thối.

15. Quỉ sống với bịnh tật, do quyên góp thì nói để giúp bịnh nhân, nhưng rồi dùng riêng, nay phải sống với bịnh tật.

16. Quỉ rình tiết dơ bẩn, do lừa đảo làm tiền mà không quan tâm kiếm phước, nay lửa đói hành hạ khắp cơ thể, sống bằng dơ bẩn do người bài tiết.

17. Quỉ sống trong đen tối, do dùng biện pháp oan ức để bỏ tù người, bắt sống trong tối tăm, khóc than bi thảm, nay phải ở chỗ hắc ám, rắn độc, khố như dao cắt.

18. Quỉ có năng lực lớn, do cưỡng đoạt của người, cung cấp đồng đảng, không gắng làm phước, nay có thể có oai thế, có cả khả năng thần kỳ, nhưng toàn là những thứ phản tác dụng, tự gây khổ lớn.

19. Quỉ bị cháy khắp mình, do chiến tranh xâm lược, phá nước cướp của, tàn hại dân chúng, nay khắp cơ thể nóng như cháy, kinh hoàng phóng chạy, gào thét dữ dội.

20. Qui rình bé bài tiết, do phần nộ như điên, cuồng sát trẻ con, nay rình chúng bài tiết mà ăn, mà hại trẻ con bé bỏng.

21. Quỉ sắc dục cuồng dâm, do háo sắc, dâm loạn, vì thế mà có của, nay la cà dân gian, dẫn dụ, mê hoặc, sống bằng cái thói quái quỉ ấy.

22. Quỉ ở bãi biển nhỏ, do ở chỗ hoang vắng, lừa đảo bịnh nhân mà cướp của, nay phải sống ở những bãi biển nhỏ, hoang vu, cái khố khí hậu mà đã gấp mười dân gian.

23. Quỉ tôi mọi Diêm vương, do ở thế vua quan mà bạo ngược, nay phải làm tôi mọi cho Diêm vương sai khiến.

24. Quỉ ăn thịt trẻ con, do dùng chú thuật mà lừa người, cướp của, tàn sát gia súc, nay phải chịu cái dư báo này, sau khi đã chịu cái chánh báo địa ngục, thường hại trẻ con mà an.

25. Quỉ ăn tinh khí người, do lừa người mạnh bạo xông vào chiến trường mà chết, nay phải ăn tinh khí của người.

26. Qui la sát ăn người, do sát sinh để tổ chức đại hội tế lễ, nay phải làm quỉ này, luôn luôn bị lửa đói nung nấu, thèm khát thịt người.

27. Quỉ thân bị nóng hầm, do sống bằng nghề cầm cái chơi hụi, với mọi cách lừa đảo cướp giật, nay phải sống với cái thân như bị lửa nung, hầm.

28. Qui ăn ở dơ bẩn, do biếu thực phẩm dơ bẩn cho các bậc phạn hạnh thanh tịnh, nay phải ở và ăn đồ dơ nơi ngõ tắt, bờ ruộng, hay lối đi trong bãi tha ma.

29. Quỉ hít gió mà sống, do đã hứa mà không biếu thực phẩm cho các vị khất thực đúng phép, nay thường xuyên đói khát như địa ngục.

30. Quỉ hít thán khí nóng, do làm giám ngục, cấm tù ăn uống, nay phải và chỉ hít thán khí nóng, ăn than nóng.

31. Quỉ phải ăn chất độc, do đầu độc giết người, nên đọa địa ngục rồi làm loại qu' này, thường xuyên đói khát, phải ăn chất độc, hầm đốt cả cơ thể.

32. Qui ở vùng hoang dã, do ác ý khơi thủng những ao hồ vốn được bồi đắp để giữ nước, làm cho dân chúng khốn khổ vì thiếu nước, nay phải làm loại quỉ bị lửa đói khát thường xuyên nung nóng khắp cả cơ thể.

33. Quỉ ăn tro đất nóng, do chuyên trộm hoa thiêng, bán mà sống, nay phải làm loại quỉ ăn tro đất nóng chỗ hỏa thiêu xác chết.

34. Quỉ sống bên gốc cây, do ác ý chặt bán cây cao lớn, vốn biết để cho người đi bộ tránh nắng, nay phải làm loại quỉ ở bên gốc cây trơ trụi, lạnh nóng muôn vàn.

35. Quỉ ở chỗ nhiều ngã, do cướp giật lương thực của người qua lại những địa điểm có nhiều ngã đường giao nhau, nay phải ở những chỗ ấy, mòn mỏi trông người đến cúng vái mới kiếm ăn được chút đồ họ rải ra.

36. Quỉ làm ma của quỉ, do làm theo học thuyết của quan điểm sai trái, tai hại, nay phải làm "ma quỉ", chuyên môn phá hoại cái Tốt, cái Lành của con người.

Danh sách 36 loại cô hồn này cho thấy vài ba chi tiết đáng kể.

Chi tiết 1, 36 loại cô hồn này rất Ấn độ. Tội án là hại trẻ con, phá dòng nước, chặt cây cao mát, xúc phạm tôn nghiêm, quan trọng đến nỗi coi là tác nhân đa số tội ác, là chính tà kiến : "quan điểm tai hại". Chẳng những là tính cách Ấn độ, Pg cũng nói động cơ tâm lý mới thành tội, và thành tội tếu đến vô duyên, khi vợ chồng mà ăn lén nhau !

Chi tiết 2, tội nhân dễ ghét đến mấy cũng vẫn đáng thương. Ruồng rây, khinh bỉ, không phải là thái độ đáng có. Mật tôn nói động vật toàn là "tánh Tỳ lô", "tâm Quan âm". Thế giới tội ác chỉ là thác loạn. Thác loạn giàn trời phản chứng thế giới tỉnh ngộ ngất mây, đa dạng, tráng quan. Tội ác do nhất niệm mà hèn hạ vô biên, tỉnh ngộ do nhất niệm mà anh dũng bất tận. Mật tôn chẳng những đề cao nhất niệm mà còn trọng thị bao nhiêu sự kiện tác động. Ý nghĩa đàn tràng Man na ra, trong đó có Cht, là như vậy.

Chi tiết 3, Pg vì vậy mà chống cái quan điểm coi "con người chỉ là bộ máy". Họ kỳ thị bao nhiêu thực tại thần kỳ hùng tráng của tâm trí, chưa nói họ không màng quan tâm "cái lực siêu lực" ngày càng được hấp dẫn khám phá.

Pg càng chống cái chủ thuyết cho con người chỉ là sản phẩm tùy tiện của "hoàng đế thượng đỉnh". Con người không có gì gọi là "tự trách nhiệm về hành vi của mình". Tội ác thì tùy hoàng đế thượng đỉnh ; và nếu không là ngụ ngôn răn đe thì cái hỏa ngục quả là thậm vô lý trước luật và lực của Nhân quả. Theo hoàng đế thượng đỉnh thì phải thừa nhận rằng, chỉ có một đời này mà thôi, con người và loài người hoặc sẽ được thăng lên thiên đàng, hoặc sẽ bị đày xuống hỏa ngục, hết còn tự giác tự phán gì khác. Nhưng sự thực đâu phải như vậy.

Giữa đàn tràng Cht, tràn đầy thanh sắc, uy nghiêm mà độ lượng, cô hồn được quan niệm như trên, thì cô hồn hết còn là cô hồn. Ớ đây giúp cho bao người con hiếu hạnh biết lo cho cha mẹ đời này và lắm kiếp, biết lo cho chính mình, để rồi cái kiếp bi thảm của cô hồn hết còn tái diễn.

Sáu, cách thức chẩn tế cô hồn

1. Chủ đích của đàn Cht .- Cô hồn là quỉ thần mà đa số là ngạ quỉ. Quỉ thần cũng có những kẻ có phước báo, tài sản, có oai thế và sức mạnh. Nhưng phần nhiều cô độc và đói. Nhất là đói. Đói uống, đói ăn. Đói đến cả cơ thể nóng như bốc lửa. Thấy phân muốn ăn thì bị đánh đuổi. Thấy sông nước uống, nhưng chạy đến thì là sông máu sôi sục. Đói đến bụng phình lớn mà cổ lại nhỏ đến nỗi đồ ăn thức uống nhỏ như kim chỉ cũng không nuốt được hay thấm vào... Cái đói của cô hồn thảm khốc đến thế mà đàn Cht vẫn huệ thí cho họ uống được cam lộ và ăn được pháp thực. Do nội dung ấy mà đàn Cht mang tên Chẩn tế hay Thí thực.

2. Địa tạng đại sĩ tiếp dân.- Yêu cầu coi lại phần sau của ghi chú 11 (tr 35). Chính vì trọng trách Phật đã ký thác mà xuất xứ (Chính 21/476/d) chỉ phụng thỉnh Địa tạng đại sĩ tiếp dẫn cô hồn, do Diệm khẩu quỉ vương thống suất, đến đàn tràng Cht.

3. Địa điểm thiết đàn Cht .- Tự viện hay tư gia, có phòng ốc hay chỗ đất trống, bất cứ ở đâu cũng có thể tổ chức đàn Cht. Nhưng chu vi địa điểm đàn này lớn hay nhỏ ? Có mấy bản khoa nghi Cht nói địa điểm ấy quán tưởng là mặt bằng "tiểu thiên thế giới". Nhưng KCht không cho thấy có ý đó. Mà, với bài tán La liệt, KCht đưa ra "sự sự pháp giới", với ý tứ độc đáo, khi nói "quốc độ chư Phật với đầu mảy lông là tương tức : tức là với nhau". Thể nhập pháp giới ấy thì quốc độ không lớn, đầu lông không nhỏ. Tâm sáp nhập diệu lý thì không gian cũng nhỏ, Đức ăn khớp chân như thì vũ trụ mới rộng. Địa điểm của đàn Cht, đạo lý trên cho thấy lớn mấy cũng không thừa, nhỏ mấy cũng không thiếu.

4. Từ Lý đến Sự .- Cái Lý trên đây biểu thị cái Sự như vầy, qua đàn tràng Cht. Đàn này có thể là đại trang nghiêm nơi địa điểm xứng đáng ; cũng có thể là tối nghiêm kính nơi địa điểm chí thành. Địa điểm xứng đáng thì với thánh tượng huy hoàng, lễ và nhạc hoàn hảo, được sự tác pháp tinh mật của 5 hay 7 vị đại tăng, tác pháp đúng khoa nghi Mông sơn thí thực (KCht). Địa điểm chí thành có bàn thờ tinh khiết, bái tả hồng danh chư Phật, Đại sĩ, với 2 hay 1 vị tôn sư, tác pháp hết lòng thương cảm, theo đúng khoa nghi tiểu Mông sơn.

5. Tác pháp chẩn tế cô hồn bằng gì và cách nào? .- Chẩn tế cô hồn bằng gì thì một, bằng nước trong sạch, tác pháp thành "cam lộ", và hai, bằng cúng phẩm, tác pháp thành "pháp thực". Phải nói để hiểu thêm, "cam lộ" thì ngoài nước trong sạch là chính, còn có sữa nước, nước cháo, cúng phẩm nghiền nát với nước ; "pháp thực" thì nhất thiết phải cúng chay, ngoài 3 loại (sữa nước, cháo lỏng, cúng phẩm nghiền nát) đã nói, còn có gạo, muối là chính, cọng với tất cả cúng phẩm còn lại.

Chẩn tế cô hồn bằng cách nào, thì như đã biết, cam lộ chẩn tế cho cô hồn là nước sạch cọng với 3 loại đã kể. Nhưng (A) nước sạch trong tịnh bình là chính yếu, phải tác pháp rất nghiêm cẩn ; (B) nay đề nghị phải thêm 1 ve sữa nước đã có bán, trì 7 lần thần chú Nhũ hải chân ngôn, rồi rót xuống, như và liền sau nước sạch ; (C) còn nước cháo lỏng (trút vào 1 ve như ve sữa) và một ve nước trái cây đã có bán (tức cúng phẩm nghiền nát). Như vậy cam lộ huệ thí cho cô hồn là loại A phải có và loại B phải thêm ; thêm 2 loại C nữa càng tốt, và dĩ nhiên rót xuống liền sau 2 loại A và B.

Tất cả 4 loại trên đây của "cam lộ" phải được rót xuống 1 chỗ. Chỗ này quan trọng lắm, dầu bán kính chỉ cần trên dưới 1 mét là đủ. Nhưng đàn Cht tố chức xứng đáng hay chí thành, chỗ ấy, người hướng dẫn hay chủ trì phải định liệu trước hết. Định liệu không có thì phải dời đến địa điểm có chỗ ấy. Dưới đây là tiêu chuẩn định liệu. Chỗ ấy không được sau hè, sau vườn. Phải cách xa chỗ người và vật tiểu tiện, chỗ đố rác. Nhất là nhà xí, phải cách càng xa càng tốt. Như vậy chỗ ấy phải là trước nhà, nơi gốc cây lớn, như cây bồ đề, cây sa la, cây mai vàng... Cây gì cũng phải không độc, không gai, hoa và lá không hôi, gốc cây hay quanh cây không phải là nơi tiểu tiện, xả rác. Cây nhỏ như xương rồng, hoa hồng, hoa lựu, "điểu bất thê", dĩ nhiên phải tránh. Ngoài gốc cây, chỗ ấy còn là hồ nước sạch, là bãi cỏ không bẩn, không gai, không độc. Nhất là những chỗ ấy, đất cũng như nước, tuyệt đối không có đáy cản nước sạch và 3 loại phụ thuộc thấm vào mạch đất, mạch nước 12 Chỗ như vậy không thể có thì, như mới nói, phải dời đến chỗ khác. Không thể nói bất đắc dĩ tạm miễn đi cũng được.

(12) Vì vậy mà vị tác pháp từ từ trút nước cúng xuống gốc cây hay bãi cỏ rồi, chính vị ấy, hoặc bố trí người khác, canh gác cẩn thận cho đến khi nước cúng thấm xuống thật hết.

Đến đây cần có mấy ghi chú liên quan cái chỗ huệ thí "cam lộ": (1) Đàn Cht huệ thí cho cô hồn bằng cam lộ và pháp thực. Nhưng trong cam lộ phần lớn có pháp thực nước. Vì vậy mà cam lộ là chính yếu. Thường thấy phần này vì ít tốn kém mà hóa ra không được coi trọng. Thế là quá sai. Sai đến nỗi làm hỏng đàn Cht. (2) Ở trên có nói cam lộ chủ yếu là tịnh thủy trong tịnh bình, ngoài ra phải thêm sữa nước, và nên thêm nước cháo lỏng, thêm nước trái cây. Thêm như thế là căn cứ tiểu Mông sơn mà đề nghị. Đề nghị như thế vẫn chưa dám ghi thêm Nhất tự tâm thủy luân chân ngôn. Nhưng không thể bỏ qua, vì đặc tính cực tôn của Nó. Nó là "Nhất tự tâm thủy luân chân ngôn" của chính đức Đại nhật như lai (Chính 21/467/g).

(3) Quay lại mà nói, chính vì cái chỗ đường bán kính chỉ 1 mét mà không dễ có, nên địa điểm lý tưởng tổ chức đàn Cht là ở bên bờ sông nước ngọt. Ớ đó cũng không được đứng trên bờ rót hất xuống ; phải lội ra dòng sông, đứng ở mực nước vừa phải, tác pháp cẩn trọng, rót xuống từ từ. (4) Ở thành phố mà địa điểm nhỏ hẹp, mặt tiền, nhưng sát lề đường, lề đường lại tráng vôi hay lát gạch, thì phải tố chức đàn Cht ở chỗ khác cho có chỗ huệ thí cam lộ. (5) Những gì được viết trên đây có xuất xứ cả, nằm trong Chính 21, các số 1315, 1319, 1320 và 1318, sẽ ghi rõ ở mục Chín, tiểu

tiết 6. Nhất là có ngay trong KCht,

đặc biệt phần nhập tiểu Mông sơn.

(6) Th, nói rõ là bản Thiên hòa, tờ 79/B-80/A, vẽ dưới ánh trăng, vị tăng sĩ cầm tịnh bình, tác pháp, từ từ rót tịnh thủy xuống... Vị Da trì quán tưởng Quan âm đại sĩ, với cành dương, vẩy tịnh thủy ấy cho hằng hà sa số cô hồn, trong cơn khát như lửa đốt, được thấm mát từ đỉnh đầu lan khắp cổ họng và cả cơ thể... Sự tưởng tượng của Thạch cơ (Vạn 104/0893) và Thiên hòa (tờ 80/A), như vậy, là mô tả giọt nước cam lộ biến động vũ trụ tràn ngập dương chi tinh thủy của đấng chủ thể Đại bi tâm.

Bảy, những cái Lực tạo cho đàn

Cht thành "Vô ngại đại hội"
Vô ngại đại hội, thường gọi là Vô già đại hội (Panca-parisad) : pháp hội to lớn, quảng thí tài sản và quảng thí chánh pháp, không phân biệt người nhận, không hạn chế tài vật. Đàn Cht là Vô ngại đại hội đối với cô hồn. Đàn này tài thí là do tín chủ, tùy khả năng mà phụng hiến công và của. Còn pháp thí là do đại tăng, tác pháp chuẩn xác về ấn và chú, làm cho cô hồn hưởng được tài thí mới nói.

Tài thí pháp thí làm cho đàn Cht thành Vô ngại đại hội là do 8 cái Lực, nói trong Chính 21/483/d :

1. Lực bất khả tư nghị của tam bảo Phật, Phật pháp, Hiền thánh tăng.

2. Lực duyên khởi của pháp tánh.

3. Lực đại bi của đức Quan âm.

4. Lực đại nguyện của đức Địa tạng.

5. Lực công đức của vị Da trì quán tưởng.

6. Lực da trì của mật ấn và mật chú.

7. Lực chánh niệm, niệm hồng danh của 7 đức Như lai.

8. Lực thiện căn tố chức Vô ngại đại hội.

Tám lực trên đây tổng quát lại ba Lực như vầy, nói trong Chính 21/482/d :

1. Lực thiện căn của Pháp tánh duyên khởi (động lực của Chân như).

2. Lực nhiếp thọ của Thượng sư bổn tôn (hộ trì của đức Tỳ lô).

3. Lực uy thần của Du dà ấn chú (tác pháp của chư đại tăng, tức chư Đại du dà sư).

Tám, bao sự độc đáo kỳ lạ của đàn Cht

Không có đàn tràng nào phong phú và đc đáo bằng đàn Cht. Ở đây, suốt buổi, Da trì và kinh sư, nhạc trưởng và nghệ sĩ, cùng đắc địa, đắc ý trong Tán, Tụng, Nhạc ; định thần và tuyệt kỹ diễn ra với phong cách tuyệt nhã và nghiêm kính, trong sự chủ đạo của vị Da trì "tức thân thay Phật"
Nhạc Đàn Cht có hầu hết nhạc điệu và nhạc khí cung đình Đại nam, [quốc hiệu chính thức của triều Nguyễn, qui định bởi Hoàng đế Minh mạng]. Nhưng "chuông trống Bát nhã" thì không điển lễ cung đình nào, xưa cũng như nay, có được nhạc điệu tương tự. Do "Pháp nạn 2507" 13, ký giả quốc tế nổi tiếng, phát giác và thán phục đặc tính trầm + hùng của chuông trống Bát nhã. Họ kinh ngạc, tìm hiểu, và xúc động liên kết với sự tự thiêu của Bồ tát Quảng đức [cùng các Vị tiếp theo], và rằng sự "trầm hùng của Phật giáo" đã khai phát sự "trầm hùng của con người" - sự trầm hùng làm dũng khí nổi dậy đến ứa nước mắt.

(13) Nói Pháp nạn 1963 chỉ là nói cho phổ thông.

Bây giờ nói về thủ xích, là khúc gỗ hình chữ nhật để nằm, dài 0m10, vuông 0m05, mặt trên chuốt cạnh, khắc chìm 3 chữ Phạn cổ. Đại sư Ch giải thích 3 chữ này là "Tổng trì chân ngôn". Tác pháp gì cũng do cái lực tổng trì của chân ngôn này mà thành tựu vững chắc, rộng lớn. KCht chỗ nào cũng xưng niệm 3 chữ của Tổng trì chân ngôn là vì vậy (Vạn 104/0841/d). Cũng vì vậy mà thủ xích khắc 3 chữ ấy, để một, dùng làm hiệu lịnh như chuông da trì, và hai, chủ yếu là cảnh tỉnh. Cảnh tỉnh là chính. Cảnh tỉnh bằng tiếng vỗ. Do vậy mà gỗ được dùng làm thủ xích, nhất là lúc thủ xích vỗ xuống mặt bàn gỗ, phải tạo ra tiếng khá lớn và oai hùng, chứ không được chát chúa như tiếng nổ, không được the thé như tiếng đay nghiến rít lên. Thủ xích là pháp khí, nhưng trọng nhất trong đàn Cht. Âm sắc pháp khí này vỗ xuống làm cho thiên thần quỉ vật loại ác phải giật mình, kinh tâm táng đảm, đồng thời làm cho thiên thần qu vật loại tốt cũng giật mình, phấn chấn thần oai. Người thường nghe cũng khựng lại, biết nế sợ, nghiêm túc.

Tụng Tụng thì KCht tuy ít thể cách, nhưng đặc biệt về Chú có vấn đề. Có loại dịch âm từ Ấn ra Tàu mà chưa nhuận sắc về âm như trước và sau KCht. Có loại dịch âm từ Ấn, từ Ấn + Tàu, dịch ra ngữ văn Tây tạng, Mông cổ, và truyền vào đời Nguyên (Mông cổ cai trị Tàu). Cả 2 loại, nhất là loại thứ 2, thì KCht tụng theo sự truyền khẩu, nghe khá dị thường (dẫu vẫn linh như thường).

Tán Loại này KCht có nhiều bài nhiều điệu, với nhịp như Tàu mà biến thể hầu hết. Độc đáo nhất là giọng điệu : trang nghiêm và rất hay, hơn hắn đối với Tàu. Chưa hết, bài "la liệt" nghe như hát bội, trầm có, hùng càng có, nhưng không có cái hoạt náo sở trường của loại ấy. Rồi thể loại "triệu thỉnh" thì chắc chắn là tiên sinh, sinh ra hậu duệ hò mái nhì, nhưng ai nhi bất thương, xót xa mà càng tin tưởng, hy vọng. Đến thể loại "thán điệu" (tán trạo) thì hết so sánh. Tổng chi, đan cử vài ba thể loại về Tán mà đã thấy khá rõ bóng dáng của đại sư Đại xán, kỳ tài Đào Duy Từ, [và sau đó là ông vua thông minh Minh mạng] về địa hạt Tán trong tự viện và Hát ngoài dân gian. Ai có chí nghiên cứu âm nhạc Phật giáo Đại nam, hãy quan sát đàn Cht, chớ kết luận vội vàng, rằng âm nhạc ấy là "hò đưa linh" (của dị giáo lộn sòng). Ấy là chưa nói thi hào bất tử Nguyễn Du với "Văn tế cô hồn" của ông. Thi hào chỉ xúc cảm về văn chương [và có thể cả cung điệu] của thể loại triệu thỉnh mà đã hiện hành thi thơ như thế. [Thì gian lưu nhiệm Bố chính Quảng bình], mỗi khi chiều xuống, nhìn về quê hương Hà tĩnh không xa, nhưng thi hào tự thấy mình là loại thứ 3 trong 12 loại cô hồn, làm sao không xót xa tìm coi "hương quan hà xứ thị" và tự điếu sống cho mình bằng thi phẩm Cô hồn.

Toàn bộ Tán, Tụng và Nhạc như vậy hòà tấu thành âm thanh diệu lý của Mật tôn, thấm vào lòng người, làm cho ai cũng có thể cảm thấy sự thanh thoát thích thú, ít nhất cũng trong thì gian mắt thấy tai nghe sắc tướng và âm thanh của đàn Cht.

Chín, thẩm quán KCht

1. Hai bản khắc gỗ xưa Pg Huế có 2 bản khắc gỗ về khoa văn đàn Cht. Thứ nhất là bản Thiên hòa (gọi tắt Th), khắc năm thứ 2 triều vua Minh mạng (tân tị, 1821), do Tỷ kheo Tánh tình chủ trì, có 99 tờ. Bản gỗ cất ở Thiên hòa, chùa của ngài. Bản này mang tên Diệm khẩu du dà tập yếu thí thực khoa nghi, không tư tên soạn giả, nhưng cứu xét cũng biết biên soạn vào cuối đời Thanh. Nội dung phong phú, nhưng cái nhiều làm hại cái tinh. Thêm nữa, nguyên bản để khắc rõ ràng thiếu hiệu đính, có những chỗ sai hay sót quá rõ và gây hoang mang. Tuy thế, có lắm chỗ đáng quí, đáng chọn, đến nỗi độc đáo nữa, đáng giá dùng để tham khảo.

Thứ hai là bản Báo quốc, khắc năm mậu tí (1888), triều vua Đồng khánh. Bản này là khoa nghi chính thức của đàn Cht (gọi tắt KCht). Sẽ trở lại nói đến, sau khi nói về soạn giả. Bây giờ chỉ nói, cả 2 bản, Thiên hòa và Báo quốc, đều không có trong Đại tạng bản Đại chính và Tục tạng bản chữ Vạn. Nếu tôi nhớ không sai thì đại Mông sơn (KCht) có cùng chỗ với tiểu Mông sơn (văn Thí thực) trong Trung hoa đại tạng kinh, tập 2, sách 17, tr 30081.

2. Soạn giả KCht Soạn giả KCht là Bất động pháp sư, người Tây vức. Ngài chuyên tu Kim cang, 1 trong 5 bộ Du dà Mật tôn, mà thành tựu công đức. Chí nguyện quảng bá công đức ấy, ngài đến Tàu vào cuối đời Tống, Lý tôn (1225). Ban đầu ở Hạ châu, chùa Hộ quốc nhân vương, trì kinh cùng tên, rất linh. Cùng lúc ngài biên soạn "sám Hồng danh" và "tiểu Mông sơn", đứng tên Kim cang Bất động pháp sư biên tập.

Sau đó ngài đến ở Mông sơn, thuộc Nhã châu. Mông sơn có 5 đỉnh, cao nhất là đỉnh Thượng thanh. Ngài ở và tu tại đây, tự sản xuất loại trà rất thơm, mát ngọt như cam lộ, cùng lúc biên soạn "đại Mông sơn" đứng tên Mông sơn cam lộ Bất động pháp sư biên tập.

Bất động pháp sư chỉ có 3 văn phẩm, thứ tự thì gian, như đã thấy, là sám Hồng danh, tiếu Mông sơn và đại Mông sơn, nhưng tràn đầy trong đó là sự tu trì nghiêm mật, hết lòng cẩn trọng, lý giải sâu rộng, văn phong truyền cảm, chẳng trách hơn 10 bách kỷ đã qua mà vẫn thịnh hành, chưa bị thay thế. (Nk, tr 176 và 232).

3. Xác định KCht Như mới thấy, trong 3 văn phẩm của ngài Bất động, 2 văn phẩm tiểu và đại Mông sơn tuy biên soạn không cùng thì gian, nhưng cùng chỉ cách tác pháp huệ thí cô hồn. Nên khi ngài biên soạn đại Mông sơn thì phần sau trong đó bổ túc bằng tiểu Mông sơn, và cả 2 phần thành KCht, một cách chính thức và định bản. KCht này là bản khắc gô thứ hai, bản Báo quốc. Theo đó, KCht có nhan đề Chánh khắc trung khoa du dà tập yếu, nhưng tên chính thức là Mông sơn thí thực khoa nghi (tờ 3/A), có nghĩa khoa nghi Cht của soạn giả Bất động ở núi Mông sơn (và thường gọi là đại Mông sơn). Bản này, tại Đại nam, được khắc gỗ vào năm 1888 dương lịch, nhưng được biên soạn quãng bách ký 13 dương lịch, tức quãng bách ký 18 Phật lịch. Như vậy, đến nay, tuổi thọ của KCht đã "gần ngàn năm và đời sau còn nữa" (Nk, tr 177).

4. Lược qua nội dung KCht Nội dung KCht cần nói sơ qua là

(1) về văn tự, thì đa số là văn Tàu, hình thành đàn Cht là Hiển giáo + Mật giáo. "Ngã kim đăng hiển mật, phụng thỉnh Tỳ lô tôn" (lời vị Da trì, tờ 7/B). (2) về âm điệu, thì điệu Tán nhiều hơn, với bài bản và thể cách vừa đa dạng vừa độc đáo, rất mạnh trong sự gây xúc động. (3) về nhược điểm, thì ngay tờ 3/A đã thiếu sót rất đáng trách, trong lời "Khể thủ qui y Đại giác tôn" (mà rõ ràng là lỗi sao chép để khắc gỗ, nhất là do người chủ trì thiếu nghiêm cẩn).

(4) Có những điều làm cho KCht có vẻ thiếu sót nghiêm trọng. Nhưng không đúng. Những điều ấy có cả, vắn tắt nhưng quá xứng đáng, năm trong phần bổ túc của KCht (tức tiểu Mông sơn). (5) Nhưng cái vẻ thiếu trọng thị trong việc huệ thí cam lộ tịnh thủy, cái việc không thờ riêng thánh tượng 2 đại sĩ Quan âm và Địa tạng 133, cái việc đọc Chú theo nguyên âm Tây tạng Mông cổ, thì quả là những nhược điểm không thể không lặp lại.

(13/B) Nếu tổ chức đàn Cht, thấy không thờ 2 thánh tượng là phi lý, thì có thể có 2 cách. Cách thứ nhất, nếu thờ đức Bổn sư mà thờ 2 bên tả hữu là Quan âm đại sĩ và A nan tôn giả, thì thế là đã thờ đức Quan âm. Nhưng nay thường thờ đức Bổn sư mà thôi, thì phải theo cách thứ hai. Cách thứ hai là thay vào bàn thờ tượng Dẫn hồn vương bằng 2 thánh tượng Quan âm và Địa tạng. Có điều thờ như vậy thì tượng đức Quan âm đứng như thường, còn tượng đức Địa tạng là "thanh văn tướng" như Pg Nhật vẽ (đầu không mão, không tóc, 2 tay cầm tích trượng và minh châu, chân đứng trên hoa sen). Trường hợp có 2 bàn thờ, và nhất là trước sau chứ không phải ngang nhau, thì khỏi quan tâm về hình tượng.

5. Nói riêng về hình vẽ.

Hình vẽ có 2 loại : vẽ về Ấn và vẽ về Ý. Vẽ về Ấn có sớm nhất, ngay trong xuất xứ của KCht (Chính 21/472-484). Vẽ về Ý có sau KCht (cuối Tống), sau cả Ch (đời Minh), được nói đến trong Vạn 104/0893 và Th tờ 98/A. Ớ đây cũng chỉ nói loại này.

Loại này do 2 xuất xứ mới nói mà biết có từ đời Thanh. Đến quốc độ Đại nam, đời Nguyễn, do 2 bản khắc gỗ mới xuất hiện. Vậy nguyên bản đại Mông sơn dĩ nhiên không có. Có, là người đời Thanh thêm vào. Người đó là Thạch cơ. Thạch cơ, chữ này Vạn 104/0893 ghi rõ Thạch cơ đồ bản (Bản vẽ Thạch cơ), Th, tờ 98/A ghi Thạch cơ Thường sư. Như vậy là cả 2 xuất xứ cũng nói 1 người. Vạn 104/0893 ghi thêm, "Khảo sát Thạch cơ đồ bản bằng cách đối chiếu với bản Du dà thí thực của ngài Ch (Vạn 104/0795-0888) thấy sự quán tưởng qua hình vẽ ăn khớp với đạo lý của Du dà, nên công bố ra cho các vị tác pháp ấy ngày thường luyện tập cho thuần thục, để khi lâm đàn, nghe hay thấy tiêu đề là quán tưởng được rõ ràng". "Như thế thì công đức bất khả tư nghị" (Th, tờ 98/A).

Hình vẽ về Ý, như vậy, cần thiết rất lớn cho vị Da trì. Ngay khi tôi đang tìm hiểu và giới thiệu đàn Cht đây cũng nhận được sự cần thiết ấy. Thí dụ các tờ 19/B và 20/A, tiêu đề Ấn hiện đàn nghi, có nghĩa ấn định Man na ra Cht, bằng cách vẽ Quan âm đại sĩ an tọa riêng và ngang chư Phật. Vẽ như vậy là nói thật rõ đại sĩ là bổn tôn của Man na ra đàn này. Lại như bản Th đã vẽ ở các tờ 77/B và 78/A, vẽ tiếp theo ở các tờ 79/B và 80/A, cho thấy sự huệ thí tịnh thủy quan trọng đến mức nào.

6. Căn cứ của KCht Làm căn cứ cho KCht có 3 loại văn bản.

Một, loại xuất xứ, có 2 :

(1) Số 1315 (Chính 21/466-468), tiểu Mông sơn của KCht xuất phát từ văn bản này.

(2) 2 số 1319 và 1320 (Chính 21/472-484), KCht xuất phát từ 2 văn bản này.

Hai, loại tham khảo, có 1 : Là số 1318 (Chính 21/468-472), làm văn bản tham khảo chủ yếu.

Ba, loại chú thích, có 4 :

(1) Ch, tức đại sư Châu hoằng, với tác phẩm gọi tắt Du dà thí thực (Vạn 104/0795-0888).

(2) Pb, tức trưởng giả Đinh Phúc Bảo, với tác phẩm Phật học đại từ điển.

(3) Th, bản khắc gỗ KCht của chùa Thiên hòa, Huế.

(4) Nk, tức Nhị khóa hợp giải, bản in mới.

Mười, KCht kết thúc và hồi hướng như thế nào ?

1. Hướng nguyện của KCht

KCht cũng có sự kết thúc bằng cách hồi hướng kỳ nguyện như bao nhiêu pháp hạnh khác. Việc này quan trọng, nói lên khuynh hướng của tác phẩm - mà ở đây là KCht, có trường hợp còn là của soạn giả - mà ở đây là tôn giả Bất động.

Như có dịp đã nói KCht là Mật giáo + Hiển giáo, nay nói hướng nguyện thì KCht còn là Mật tôn + Tịnh độ. Văn bút thấy được có 7 chỗ, sẽ kế dưới đây. Trong đó, các số 2 và 7 gần như dùng ngay văn và ý kết thúc của "Hạnh nguyện Phố hiền". Chưa hết, KCht cũng kết thúc theo Mật tôn, bằng thần chú của ngài Kim cang tát đỏa, [tức Phổ hiền đại sĩ, nhị tổ Mật tôn, sau sơ tổ là đức Tỳ lô (Pb 1322/t)]. Xét ra, thần chú ấy không phải chỉ là bổ khuyết, mà là tổng kết KCht bằng chính sự hướng nguyện của Phố hiền đại sĩ, [biệt danh của ngài Kim cang tát đỏa] 14.

Đây là 7 chỗ nói trên.

1. Tờ 3/A, "Biển cả ái dục
sóng gió ngàn trùng
đại dương khổ não
sâu thắm vạn dặm
muốn cầu giải thoát
cái khổ luân hồi
cần phải cấp tốc
niệm Phật Di đà"

2. Tờ 28/A, "Nguyện đem công đức xuất sắc của Quan âm đại định trên đây hồi hướng cho bao loại chúng sinh trong toàn thể pháp giới, để cùng được bái kiến đức A di đà phật ở hướng Tây, cùng thành đạt 10 đại nguyện của Phố hiền đại sĩ".

3. Tờ 32/A, " ... Đời này không niệm danh hiệu đức Di đà thì uổng phí một kiếp sống trong nhân gian"

4. Tờ 37/B, "Đài sen là chính chốn này,
Tịnh độ cũng ngay trước mắt, khoảnh khắc mà chứng được Vô sinh pháp nhẫn, tâm mình mà đồng với Quan âm đại sĩ"

5. Tờ 43/A, "Vô số kiếp quá khứ,
đức A di đà phật
đã phát vô số lượng
thệ nguyện cực quảng đại.
Ngài thấy bao chúng sinh
trôi chìm trong biển khổ,
nên lái chèo thuyền Từ
ân cần đưa tay ra,
cứu vớt bao kẻ ấy
cùng về chốn "hồ Sen"

6. Tờ 47/AB, " ... Không nhờ cái lực từ bi của Phật thì làm sao giải cứu cái khổ như bị treo ngược của thế giới cô hồn ? Nên trì chân ngôn để huệ thí cam lộ pháp thực, thắp ánh sáng để soi sáng thế giới âm u. Kỳ nguyện bao kẻ mê mờ cùng được siêu sinh Cực lạc".

7. Tờ 51/A, "Công đức chẩn tế
là việc xuất sắc,
bao phước xuất sắc
xin hồi hướng cả.
Nguyện cầu chúng sinh
đang bị chìm đắm
mau chóng vãng sinh
Di đà Phật quốc".

(11) Nên biết thêm, chút ít thôi, về ngài Kim cang tát đỏa. Một, ngài là Phố hiền đại sĩ trong Hiển giáo (Pb 1322/t/2). Hai, ngài là tố thứ 2 trong 8 tổ của Mật giáo, sau tố thứ 1 là đức Tỳ lô (Pb 1322/t/2). Ba, ngài là Bí mật chủ, vì nói cạn thì ngài biến hình làm thống lĩnh bộ loại Dạ xoa, mạnh, nhanh, bí mật, hộ vệ Phật và Phật tử; nói sâu thì ngài lĩnh hội và nắm được thân miệng ý tối mật của đức Tỳ lô (Pb 1830/g/16). Bốn, ngài là Kim cang tạng, bộ chủ Kim cang bộ, 1 trong 3 bộ Mật tôn, bộ của soạn giả KCht, tôn giả Bất động tu tập, quảng hóa (Pb 1323/t/4, 1320/g/14). Năm, ngài thành tựu Đại viên cảnh trí, nắm được toàn bộ 5 trí ấn của đức Tỳ lô (Pb 1322/d/3). Sáu, một trong bao nhiêu biến hình nữa của ngài là Kim cang lực sĩ hay Kim cang thần. Kim cang lực sĩ mà Lăng dà cuốn 4 nói, và 2 hình vương tướng đứng 2 cửa 2 bên chùa, là biến hình này (Pb 1319/g/1). Thêm nữa, hình tượng 108 cánh tay là biến hình của ngài với danh hiệu Kim cang tạng vương.

2. Hướng nguyện của xuất xứ KCht Trên đây là nói sự hướng nguyện của KCht. Nay nên nói sự hướng nguyện của chính xuất xứ KCht (Chính 21/480-484). Thì thấy có 5 tiểu tiết, thứ tự như sau : 1. Thần chú Phật đảnh Tôn thắng, 2. Kệ Hướng nguyện, 3. Kệ Cát tường, 4. Thần chú Kim cang tát đỏa, 5. Văn Cái dĩ. Sự nói thêm này đã có kết luận trước, rằng hướng nguyện của KCht đã quá thích đáng, về bất cứ phương diện nào, nhưng nói thêm sự hướng nguyện của xuất xứ KCht là để hiểu biết. Trong 5 tiểu tiết, thứ 1 là thần chú Phật đảnh Tôn thắng, sẽ có phụ lục đặc biệt sau hết; thứ 4 là thần chú Kim cang tát đỏa, thì đã nói, nói bằng ghi chú 14 nữa, mới thấy ở trên. Nay hãy nói 3 tiểu tiết còn lại là thứ 2 kệ Hướng nguyện, thứ 3 kệ Cát tường và thứ 5 văn Cái dĩ.
Thứ 2, kệ Hướng nguyện Kệ này có 15 điều. Ở đây chỉ nói 5 điều. Dĩ nhiên nói vắn tắt. Một, điều 2, nguyện chết thì sinh Phật quốc của đức Di đà. Hai, thiếu thiện căn thì nguyện sinh xứ có Phật giáo. Ba, nguyện được tu học theo Đại thừa. Bốn, nguyện cứu độ trần gian như đức Đại bi Quan âm và đức Đại nguyện Địa tạng. Năm, nguyện thiện căn không gián đoạn thêm lên do tự tánh thanh tịnh, do Phật lực hộ trì, và do sự tác động của bao mối tương quan thuận hay nghịch đều trở nên hữu ích.
Thứ 3, kệ Cát tường

(1) Nguyện ngày cát tường,
đêm cũng cát tường,
ngày đêm sáu buổi
liên tục cát tường,
xin đức Tỳ lô
là đấng Cát tường
trong mọi thì giờ
thương mà hộ trì.

(2) Nguyện ngày cát tường,
đêm cũng cát tường,
ngày đêm sáu buổi
liên tục cát tường,
xin Phật Pháp Tăng
các đấng Cát tường
trong mọi thì giờ
thương mà hộ trì.

(3) Nguyện ngày cát tường,
đêm cũng cát tường,
ngày đêm sáu buối
liên tục cát tường,
xin chư Hộ pháp
các vị Cát tường
trong mọi thì giờ thương mà gia hộ.

Kính lạy đức A di đà như lai, kính lạy chư vị Bồ tát đại sĩ, tại tịnh độ Cực lạc. Cầu xin tiếp độ cho pháp giới chúng sinh cùng tiêu trừ tội chướng, cùng vãng sinh tịnh độ.

Thứ 5, văn Cái dĩ ...

Cha mẹ bao đời từ đây siêu lên chánh quả. Chúng sinh đủ loại từ đây hưởng thụ cát tường. Tất cả và hết thảy, giác ngộ tự tánh Di đà, thấu triệt duy tâm Tịnh độ...

3. Phụ lục thần chú Phật đảnh Tôn thắng

Ghi chú.- Phật đảnh Tôn thắng là thần chú nổi tiếng oai linh. Vạn 104/0672-0673, có bản "đối phiên" của chính ngài Bất không. Đối phiên là dịch chữ đâu nghĩa đó, chưa nhuận sắc. Chỗ nào ngài chua nghĩa chút đỉnh thì nằm trong dấu [xxx]. Chính 39/1027-1032, có bản sớ giải của ngài Pháp sùng, đệ tử của ngài Bất không, sớ giải bằng 10 tiểu đoạn. Quốc văn dịch dưới đây căn cứ 2 tài liệu dẫn trên, trong đó 10 tiểu đoạn chỉ ghi số.

Thần chú Phật đảnh Tôn thắng

(1) Kính lạy đức Thế tôn, bậc cao nhất ba thì gian và ba thế giới, bậc tối xuất sắc, bậc giác ngộ vĩ đại. Ngài đã tuyên thuyết thần chú như vầy.

(2) Án [bản thể bất sinh diệt ; kho tàng ba thân của Phật; đính đầu không thể nhìn thấy của Ngài].

(3) Hãy trừ khử cho trong sạch ! Hãy soi sáng khắp cả ! Hãy trải ánh sáng khắp hết sáu đường nẻo rừng rú luân hồi cho thanh tịnh y như tự tánh !

(4) Kính lạy đức Thiện thệ, con xin Ngài đưa tay rửa đỉnh đầu cho con bằng nguồn nước "huấn dụ xuất sắc" của Ngài, bằng câu thần chú "cam lộ bất tử" làm lộ ra cho con Pháp thân giải thoát. Nguyện được Phật hộ trì cho con ! Nguyện được Phật ban cho con sự hộ trì của Ngài ! Nguyện được loại trừ bao nỗi khổ não bức xúc ! Nguyện thọ mạng được duy trì ! Nguyện được tu hành thanh tịnh, tu hành thanh tịnh : thanh tịnh như không gian trong sáng !

(5) Phật đảnh Tối thắng, tối thanh tịnh, với ánh sáng cả ngàn màu sắc, đánh thức chúng sinh. Thần lực chư Phật hộ trì chính là ấn tín lấn tín thân Phật, ấn tín miệng Phật, ân tín ý Phật, tổng quát là [ấn tín Kim cang]. Ấn tín Kim cang là dây xích làm cho toàn bộ cơ thể thanh tịnh. Toàn bộ cơ thể thanh tịnh thì nghiệp chướng, báo chướng, phiền não chướng, cùng thanh tịnh cả.

(6) Thọ mạng thanh tịnh toàn bộ là do thần lực của thần chú hộ trì. Vì thế mà có ngọc báu trần gian và ngọc báu diệu pháp, [tức đủ cả 2 loại lương thực phước đức và trí tuệ]. (7) Đến nỗi Chân như Thật trí cũng thanh tịnh tuyệt đối - Tuệ giác thanh tịnh ở đây : Ở đây tối xuất sắc, tối xuất sắc, [toàn giác chân lý tuyệt đối với chân lý phố thông]. Lại tối xuất sắc, tối xuất sắc, [đại bi với đại trí hoạt dụng, Định với Tuệ hóa hợp].

(8) Như vậy là đích thực ăn nhập với sự hộ trì thanh tịnh của chư Phật. Mà căn bản là Bồ đề tâm cứng chắc như kim cang, thế hiện kho tàng Kim cang. Con tên xx, nguyện thành đạt kho tàng Kim cang ấy. Con nguyện xx cũng thành đạt kho tàng Kim cang như vậy.

(9) Kho tàng Kim cang có nghĩa hết thảy mọi người đều thanh tịnh, hết thảy các nẻo luân hồi cũng thanh tịnh như vậy. Hết thảy chư Phật an ủi, hộ trì, làm cho ai cũng có năng lực giác ngộ, ai cũng có năng lực giác ngộ, trải rộng sự thanh tịnh ra, khắp tất cả và hết thảy. Thần lực chư Phật hộ trì là ấn tín vĩ đại, [Ấn tín này là lễ "quán đảnh" trong Man na ra của đức Bốn tôn Tỳ lô. Từ đó, cá thế của hành giả đồng đẳng nhập vào biển cả tuệ giác "Tát bà nhã" của chư Phật].

(10) Sa phạ hạ [Cát tường, Niết bàn. Niết bàn đủ cả bốn mặt là tự tánh niết bàn, hữu dư niết bàn, vô dư niết bàn, vô trú niết bàn].

Tỷ kheo Trí quang dịch 7.6.2557