Gương Bậc Xuất Gia

PHẦN 3 - NGHI THỨC XUẤT GIA

Xuất gia nghĩa là từ bỏ nhà, sống đời sống không nhà (anagāriya). Nghi thức xuất gia cần phải theo tuần tự nghi lễ để trở thành bậc xuất gia.

Bậc xuất gia (pabbajja) có 3 hạng.

1- Isipabbajja: Bậc xuất gia đạo sĩ.

2- Sāmaṇerapabbajja: Bậc thọ Sa di trong Phật giáo. Hạng tuổi từ 7 tuổi đến 19 tuổi.

3- Bhikkhupabbajja: Bậc thọ Tỳ khưu trong Phật giáo. Hạng tuổi từ 20 tuổi trở lên.

Trong quyển sách này, chỉ đề cập đến nghi thức thọ Sa di và Tỳ khưu trong Phật giáo mà thôi.

11 hạng người không được phép thọ Sa di

1- Trộm Tăng tướng Tỳ khưu: giả Tỳ khưu sống chung với Tỳ khưu thật (theyyasaṃvāsaka).

2- Người từ ngoại đạo qua Phật giáo, song chưa bỏ tà kiến của ngoại đạo (diṭṭhiyapakkantaka).

3- Người ái nam (paṇṇaka: bán nam bán nữ).

4- Long vương hóa thành người nam (tiracchāna).

5- Người cận sự nam giết mẹ (mātughātaka).

6- Người cận sự nam giết cha (pitughātaka).

7- Người cận sự nam giết bậc Thánh A-ra-hán (Arahanta-ghātaka).

8- Người cận sự nam làm cho kim thân của Đức Phật bị vết bầm (máu) (lohituppādaka).

9- Người cận sự nam làm chia rẽ chư Tỳ khưu Tăng (Saṃghabhedaka).

10- Người cận sự nam hãm hại phạm hạnh Tỳ khưu ni (bhikkhunīdūsaka).

11- Người có lưỡng tính (ubhatobyañjana: nam tính và nữ tính).

I-NGHI THỨC LỄ THỌ SA DI (Sāmaṇera)

Bất cứ hạng tuổi nào có ý nguyện muốn từ bỏ nhà xuất gia trong Phật giáo, điều trước tiên xin thọ Sa di, sau mới thọ Tỳ khưu. Như Đại Đức Koṇṇañña sau khi nghe Đức Phật thuyết giảng bài kinh Chuyển pháp luân xong, Ngài chứng ngộ chân lý Tứ thánh đế, chứng đắc Nhập Lưu Thánh Đạo, Nhập Lưu Thánh Quả, trở thành bậc Thánh Nhập Lưu, Ngài đảnh lễ Đức Phật, kính bạch xin rằng:

- "Labheyyāhaṃ Bhante, Bhagavato santike pabbajjaṃ, labheyyaṃ upasampadaṃ".

"Kính bạch Đức Thế Tôn, con xin Đức Thế Tôn cho phép con thọ Sa di, thọ Tỳ khưu. Kính bạch Ngài".

1. Định nghĩa Sāmaṇera (Sa di)

"Samaṇassa apaccaṃ sāmaṇero".

"Sāmaṇera: Sa di thuộc về dòng dõi con cái của Sa môn nói chung, và cũng là con của vị Đại Đức Thầy Tế độ nói riêng, để kế thừa truyền thống dòng dõi của Sa môn, để giữ gìn và duy trì giáo pháp của Đức Phật".

Một người cận sự nam có ý nguyện thọ Sa di, Tỳ khưu, điều quan trọng đầu tiên, là người cận sự nam ấy phải được cha mẹ cho phép xuất gia. Nếu cha mẹ chưa cho phép, thì người cận sự nam ấy không nên tự tiện xuất gia.

Nếu vị Tỳ khưu nào cho phép người cận sự nam thọ Sa di, thọ Tỳ khưu, mà chưa được cha mẹ cho phép xuất gia, vị Tỳ khưu ấy phạm giới tác ác (dukkaṭa).

Khi người cận sự nam được cha mẹ cho phép xuất gia rồi, người cận sự nam ấy đến hầu đảnh lễ vị Đại Đức xin thọ Sāmaṇera: Sa di.

Trong tập sách này sẽ trình bày nghi thức thọ Sa di, Tỳ khưu phổ thông, đang được hiện hành tại Myanmar(Miến Điện) từ trước cho đến nay.

2. Nghi Thức Lễ Thọ Sa Di (Sāmaṇera)

Nghi thức lễ thọ Sa di có 3 chi:

1- Kesacchedana: vị Tỳ khưu cạo tóc (cạo râu) cho giới tử.

2- Kāsāyacchādana: vị Đại Đức Thầy Tế độ cho giới tử mặc y cà sa.

3- Saraṇadāna: vị Đại Đức Thầy Tế độ cho giới tử thọ Tam quy.

Nghi Thức Cạo Tóc (râu)

Trước khi cạo tóc (râu) cho người giới tử thọ Sa di, vị Đại Đức Thầy Tế độ phải thông báo cho toàn thể chư Tỳ khưu Tăng trong chùa được rõ.

Vị Đại Đức luật sư bạch rằng:

- Saṃghaṃ Bhante imassa dārakassa bhaṇṇu-kammaṃ āpucchāmi.

"Kính bạch chư Đại Đức Tăng, tôi xin kính trình chư Tăng được rõ việc cạo tóc cho giới tử này". (Trình 3 lần).

Khi vị Đại Đức đang cạo tóc cho giới tử, đồng thời truyền dạy đề mục "tacapañcaka kammaṭṭhāna": Đề mụcquán tưởng thân ô trược có taca (da) là thứ 5, theo chiều thuận và chiều nghịch như sau:

A- Theo chiều thuận:

1- Kesā: Tóc: tóc là vật ô trược, đáng nhờm.

2- Lomā: Lông: lông là vật ô trược, đáng nhờm.

3- Nakhā: Móng: móng tay, móng chân là vật ô trược, đáng nhờm.

4- Dantā: Răng: răng là vật ô trược, đáng nhờm.

5- Taco: Da: da là vật ô trược, đáng nhờm.

B- Theo chiều nghịch:

1- Taco: Da: da là vật ô trược, đáng nhờm.

2- Dantā: Răng: răng là vật ô trược, đáng nhờm.

3- Nakhā: Móng: móng tay, móng chân là vật ô trược, đáng nhờm.

4- Lomā: Lông: lông là vật ô trược, đáng nhờm.

5- Kesā: Tóc: tóc là vật ô trược, đáng nhờm.

Đề mục "tacapañcaka kammaṭṭhānā" này, giới tử Sa di nên quán tưởng phân biệt mỗi vật ô trượt bằng 5 pháp:

- Màu sắc (vaṇṇa).

- Hình dạng (saṇṭhāna).

- Mùi (gandha).

- Chỗ sanh (āsaya).

- Nơi chốn sanh (okāsa).

Ví dụ: Quán tưởng về "tóc" như sau:

- Màu sắc của tóc: màu đen, màu trắng,....

- Hình dạng của tóc: sợi dài và nhỏ.

- Mùi của tóc: hôi, khét....

- Chỗ sanh của tóc: trên da đầu.

- Nơi chốn sanh của tóc: toàn thể da bao bọc trên đầu. Tóc thuộc về địa đại.

Trong sắc thân có 32 thể trược đều quán tưởng theo phương pháp như trên.

Trong thời kỳ Đức Phật còn tại thế, có những vị giới tử mới lên 7 tuổi làm lễ thọ Sa di, khi đang cạo tóc, vị giới tử ấy tiến hành thiền định và tiến hành thiền tuệ bằng đề mục "Tacapañca-kammaṭṭhānā" này, dẫn đến sự chứng ngộ chân lý Tứ thánh đế, chứng đắc 4 Thánh Đạo, 4 Thánh Quả, trở thành bậc Thánh A-ra-hán trong khi cạo tóc vừa xong.

Ví dụ:

Tích giới tử Sankicca mới lên 7 tuổi, đệ tử của Đại Đức Sāriputta. Khi làm lễ xuất gia Đại Đức truyền dạy giới tử đề mục "Tacapañcaka", trong khi cạo tóc, giới tử Sankicca tiến hành thiền định và tiếp theo tiến hành thiền tuệ với đề mục "Tacapañcaka" này, dẫn đến sự chứng ngộ chân lý Tứ thánh đế, chứng đắc 4 Thánh Đạo, 4 Thánh Quả, trở thành trở thành bậc Thánh A-ra-hán có Tứ tuệ phân tích, cùng một lúc vừa cạo tóc xong.

Và tích giới tử Sīvali là Công tử con của bà hoàng Suppavasā và ông hoàng Koliya. Ngài đầu thai trong lòng mẹ suốt 7 năm 7 ngày mới chào đời. Sau khi Ngài sanh ra, mẹ của Ngài thỉnh Đức Phật cùng chư Đại Đức Tăng làm phước suốt 7 ngày. Đến ngày thứ 7, Ngài hầu chuyện với Đại Đức Sāriputta về nỗi khổ trong lòng mẹ.

Đại Đức Sāriputta hỏi:

- Này Sīvali, vậy con muốn xuất gia để giải thoát khổ hay không?

- Kính bạch Đại Đức, hạnh phúc biết dường nào! Nếu cha mẹ con cho phép, thì con sẽ xuất gia. Công tử Sīvali bạch.

Bà hoàng nghe thấy con mình hầu chuyện cùng Đại Đức Sāriputta như vậy, tâm vô cùng hoan hỉ, liền cho phép được xuất gia trở thành Sa di trong Phật giáo.

Đại Đức Sāriputta truyền dạy giới tử Sīvali đề mục "Tacapañcaka" để tiến hành thiền định và tiếp theo tiến hành thiền tuệ trong khi cạo tóc. Bắt đầu cạo tóc, giới tử Sīvali chứng đắc Nhập Lưu Thánh Đạo – Nhập Lưu Thánh Quả và tiếp theo chứng Đắc Nhất Lai Thánh Đạo – Nhất Lai Thánh Quả, Bất Lai Thánh Đạo – Bất Lai Thánh Quả. Đến khi cạo tóc vừa xong, đồng thời giới tử Sīvali cũng vừa chứng đắc A-ra-hán Thánh Đạo – A-ra-hán Thánh Quả không trước không sau, khi ấy, Ngài vừa tròn đúng 7 tuổi lẻ 14 ngày.

2- Vị Đại Đức Thầy Tế Độ Cho Mặc Y Cà Sa

2.1- Cách thức đảnh lễ

Đảnh lễ (lạy) là một cử chỉ, thái độ biểu hiện ra bằng thân để tỏ lòng tôn kính của mình đối với ngôi Tam bảo, thầy Tổ, cha mẹ và những bậc đáng kính trọng.

Theo Phật giáo, cách thức đảnh lễ (lạy) có đủ 5 chi: cúi đầu, 2 cùi tay, 2 đầu gối đụng sát trên mặt phẳng.

Người đảnh lễ (lạy) làm các động tác theo tuần tự:

A. Cúi xuống lạy

- Ngồi tư thế chồm hổm, chắp 2 bàn tay đặt lên trán.

- Đặt 2 bàn tay xuống đụng mặt phẳng, khoảng cách quá đầu gối một chút.

- Đặt 2 đầu gối xuống đụng mặt phẳng.

- Đưa 2 bàn tay ra phía trước khoảng cách để vừa cúi trán đụng 2 bàn tay; 2 cùi tay, cánh tay đụng sát trên mặt phẳng.

- Cúi trán xuống đụng mặt phẳng, đặt giữa 2 bàn tay.

B. Trở lại tư thế ngồi chồm hổm

- Ngẩng đầu lên.

- Kéo 2 tay lại sát 2 đầu gối.

- Đưa 2 đầu gối lên trở lại tư thế ngồi chồm hổm.

- Chắp 2 tay đặt lên trán.

Đảnh lễ lần thứ nhì, lần thứ ba cũng lặp lại như trên.

2.2- Nghi thức dâng y cà sa

Giới tử sau khi cạo tóc xong, đến hầu đảnh lễ cha mẹ ruột, hay cha mẹ đõ đầu, để xin những tấm y cà sa. Giới tử chắp 2 tay, để tấm y cà sa nằm ngang trên 2 cánh tay, đi bằng 2 đầu gối đến hầu vị Đại Đức Thầy Tế độ, để tấm y cà sa trước mặt, đảnh lễ vị Đại Đức Thầy Tế độ 3 lần, ngồi chồm hổm (ukkuṭikaṃ nisīditvā), chắp 2 tay, để tấm y cà sa gác ngang qua 2 cánh tay, đọc câu Pāḷi dâng tấm y cà sa đến vị Đại Đức Thầy Tế độ như sau:

- Sakala-vaṭṭadukkha-nissaraṇa-nibbānassa sacchikaraṇatthāya, imaṃ kāsāvaṃ gahetvā, pabbajetha maṃ Bhante, anukampaṃ upādāya.

"Kính bạch Đại Đức, xin Ngài nhận tấm y cà sa này, trên tay con. Xin Ngài thương con, cho con thọ Sa di, hầu mong chứng ngộ Niết Bàn, pháp giải thoát hoàn toàn mọi cảnh khổ tử sanh luân hồi. Bạch Ngài".

Vị Đại Đức Thầy Tế độ nhận tấm y của giới tử dâng đến Ngài.

2.3- Nghi thức xin y cà sa

Giới tử sau khi đã dâng tấm y cà sa đến cho vị Đại Đức Thầy Tế độ, đảnh lễ 3 lần xong, ngồi chồm hổm, chắp 2 tay ngang trán đọc câu Pāḷi xin lại tấm y cà sa như sau:

- Sakala-vaṭṭadukkha-nissaraṇa-nibbānassa sacchikaraṇatthāya, etaṃ kāsāvaṃ datvā, pabbajetha maṃ Bhante, anukampaṃ upādāya.

"Kính bạch Đại Đức, xin Ngài cho con tấm y cà sa kia. Xin Ngài thương con, cho con thọ Sa di, hầu để mong chứng ngộ Niết Bàn, pháp giải thoát hoàn toàn mọi cảnh khổ tử sanh luân hồi. Bạch Ngài".

Vị Đại Đức Thầy Tế độ trao tấm y cà sa cho giới tử. Giới tử đưa 2 tay cung kính đón nhận tấm y cà sa từ trên tay của vị Đại Đức Thầy Tế độ. Giới tử để tấm y cà sa trước mặt, đảnh lễ vị Đại Đức Thầy Tế độ 3 lần xong, đỡ tấm y cà sa bằng 2 tay, chắp 2 tay, đi bằng 2 đầu gối lui ra. Thay y phục đời, khoác những tấm y cà sa vào, như sau:

- Y nội (antaravāsaka) phần trên mặc che lỗ rún, phần dưới phủ đầu gối xuống 8 lóng tay, trước sau và xung quanh bằng nhau, không cao, không thấp.

- Y vai trái (uttarasaṃghaṃ) mặc chừa vai bên phải, phần dưới phủ đầu gối xuống 4 lóng tay, trước sau các chéo y và xung quanh bằng nhau, không cao, không thấp.

3- Vị Đại Đức Thầy Tế Độ Cho Thọ Tam quy

3.1- Nghi thức sám hối

Giới tử sau khi mặc y chỉnh tề, chắp 2 tay ngang ngực, đi bằng 2 đầu gối đến vị Đại Đức Thầy Tế độ, đảnh lễ 3 lần xong, ngồi chồm hổm chắp 2 tay ngang trán, tự mình thành tâm sám hối Tam bảo và các bậc Thầy Tổ, trước khi xin thọ Tam quy và Sa di giới. Giới tử thành tâm sám hối rằng:

- Kính bạch Đại Đức, xin phép Ngài, con xin thành tâm sám hối những lỗi lầm do sự cố ý hay vô ý phạm đến Đức Phật, Đức Pháp, Đức Tăng Tam bảo cùng các bậc Thầy Tổ từ trước cho đến hiện tại này. Kể từ nay về sau, con hết sức cố gắng thu thúc không để tái phạm. Kính xin Ngài chứng minh cho con, và nhận biết những lỗi lầm mà con đã sám hối. Bạch Ngài.

Do tác ý thiện tâm này, khiến cho tất cả mọi điều tai hại không xảy đến với con, ý nguyện xuất gia giải thoát khổ tử sanh luân hồi của con sớm được thành tựu. (Đảnh lễ 3 lần).

Vị Đại Đức Thầy Tế độ khuyên dạy rằng:

- Này giới tử con! Con đã nhận biết lỗi lầm của mình, do sự cố ý hay vô ý phạm đến Đức Phật, Đức Pháp, Đức Tăng Tam bảo cùng các bậc Thầy Tổ, từ trước cho đến nay, Sư chứng minh và chấp nhận sự thành tâm sám hối, sửa chữa của con. Vậy kể từ nay về sau, con phải nên cố gắng thu thúc, tránh không nên để tái phạm. Người nào nhận biết được lỗi lầm của mình, biết sám hối sửa chữa đúng theo pháp luật của Đức Phật, thì người ấy chắc chắn sẽ tiến hóa mọi thiện pháp trong giáo pháp của Đức Phật.

Giới tử bạch: Sādhu! Bhante! Sādhu! Lành thay! Lành thay! Bạch Ngài.

3.2- Nghi thức xin thọ Sa di

Giới tử sau khi đã sám hối xong, đảnh lễ vị Đại Đức Thầy Tế độ 3 lần, ngồi chồm hổm chắp 2 tay ngang trán đọc câu Pāḷi xin thọ phép thọ Sāmaṇera: Sa di như sau:

- Bhante saṃsāravaṭṭadukkhato mocanatthāya pabbajjaṃ yācāmi.

- Dutiyampi, Bhante saṃsāravaṭṭadukkhato mocanatthāya pabbajjaṃ yācāmi.

- Tatiyampi, Bhante saṃsāravaṭṭadukkhato mocanatthāya pabbajjaṃ yācāmi.

Kính bạch Đại Đức, con xin phép thọ Sa di, hầu mong giải thoát khổ tử sanh luân hồi trong tam giới. Bạch Ngài.

Kính bạch Đại Đức, con xin phép thọ Sa di, hầu mong giải thoát khổ tử sanh luân hồi trong tam giới, lần thứ nhì. Bạch Ngài.

Kính bạch Đại Đức, con xin phép thọ Sa di, hầu mong giải thoát khổ tử sanh luân hồi trong tam giới, lần thứ ba. Bạch Ngài.

3.3- Nghi thức xin thọ Tam quy và Sa di thập giới

Giới tử ngồi chồm hổm, chắp 2 tay ngang trán hướng về vị Đại Đức Thầy Tế độ, xin thọ Tam quy và Sa di thập giới, đọc như sau:

- Ahaṃ²² Bhante, tisaraṇena saha dasasāmaṇera-pabbajjasīlaṃ dhammaṃ yācāmi, anuggahaṃ katvā sīlaṃ detha m [*]e, Bhante.

- Dutiyampi, ahaṃ Bhante, tisaraṇena saha dasasāmaṇerapabbajjasīlaṃ dhammaṃ yācāmi, anuggahaṃ katvā sīlaṃ detha me, Bhante.

- Tatiyampi, ahaṃ Bhante, tisaraṇena saha dasasāmaṇerapabbajjasīlaṃ dhammaṃ yācāmi, anuggahaṃ katvā sīlaṃ detha me, Bhante.

Kính bạch Đại Đức, con xin thọ trì Tam quy cùng Sa di thập giới; kính xin Đại Đức từ bi truyền Tam quy cùng Sa di thập giới cho con. Bạch Ngài.

Kính bạch Đại Đức, con xin thọ trì Tam quy cùng Sa di thập giới; kính xin Đại Đức từ bi truyền Tam quy cùng Sa di thập giới cho con, lần thứ nhì. Bạch Ngài.

Kính bạch Đại Đức, con xin thọ trì Tam quy cùng Sa di thập giới; kính xin Đại Đức từ bi truyền Tam quy cùng Sa di thập giới cho con, lần thứ ba. Bạch Ngài.

Giới tử đảnh lễ vị Đại Đức Thầy Tế độ 3 lần.

Vị Đại Đức hướng dẫn giới tử rằng:

ĐĐ:- Yamahaṃ vadāmi, taṃ vadehi.

Sư đọc đúng chữ, đúng câu nào, con hãy nên đọc theo đúng chữ, đúng câu ấy.

Nếu có nhiều giới tử thì:

ĐĐ:- Yamahaṃ vadāmi, taṃ vadetha.

Sư đọc đúng chữ, đúng câu nào, các con hãy nên đọc theo đúng chữ, đúng câu ấy.

Gt:- Āma, Bhante. Dạ, xin vâng. Bạch Ngài.

ĐĐ:- Namo tassa Bhagavato Arahato Sammāsam-buddhassa. (3 lần).

Con đem hết lòng thành kính đảnh lễ Đức Thế Tôn, bậc A-ra-hán, bậc Chánh Đẳng Giác.

Gt:- Namo tassa Bhagavato Arahato Sammāsam-buddhassa. (3 lần).

3.3.1- Truyền Tam quy bằng Niggahitanta (ṃ)

Truyền và thọ Tam quy vần chót bằng Niggahitanta, chữ "m" có chấm ở dưới (ṃ). Vị Đại Đức truyền đúng từng chữ, từng câu chấm dứt, giới tử đọc lặp theo đúng từng chữ, từng câu như sau:

- Buddhaṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Dhammaṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Saṃgha.ṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Dutiyampi Buddhaṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Dutiyampi Dhammaṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Dutiyampi Saṃgha.ṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Tatiyampi Buddhaṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Tatiyampi Dhammaṃ saraṇaṃ gacchāmi.

- Tatiyampi Saṃgha.ṃ saraṇaṃ gacchāmi.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Phật.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Pháp.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Tăng.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Phật, lần thứ nhì.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Pháp, lần thứ nhì.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Tăng. lần thứ nhì.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Phật, lần thứ ba.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Pháp, lần thứ ba.

Con đem hết lòng thành kính xin quy y Tăng, lần thứ ba.

ĐĐ:- Tisaraṇagamanaṃ paripuṇṇaṃ.

Nghi thức quy y Tam bảo đầy đủ chỉ có bấy nhiêu!

Gt:- Āma, Bhante. Dạ, xin vâng. Bạch Ngài.

3.3.2- Truyền Tam quy bằng Ma-karanta (m)

Truyền và thọ Tam quy vần chót bằng ma-karanta, chữ "m" không có chấm ở dưới (m). Vị Đại Đức truyền và giới tử thọ như sau:

- Buddham saraṇam gacchāmi.

- Dhammam saraṇam gacchāmi.

- Saṃgham saraṇam gacchāmi.

- Dutiyampi Buddham saraṇam gacchāmi.

- Dutiyampi Dhammam saraṇam gacchāmi.

- Dutiyampi Saṃgham saraṇam gacchāmi.

- Tatiyampi Buddham saraṇam gacchāmi.

- Tatiyampi Dhammam saraṇam gacchāmi.

- Tatiyampi Saṃgham saraṇam gacchāmi.

ĐĐ:- Tisaraṇagamanaṃ paripuṇṇaṃ.

Gt:- Āma, Bhante.

Nghi thức lễ thọ Sa di được thành tựu với điều kiện "Ubhato suddhi". Nghĩa là vị Đại Đức truyền Tam quy từng chữ, từng câu phải đúng theo ṭhāna, karaṇa, payatana của văn phạm Pāḷi, đúng theo 10 byañjana-buddhi; và giới tử đọc lặp theo đúng như vị Đại Đức, gọi là cả hai bên đều đúng (ubhato suddhi). Như vậy, khi giới tử đọc lặp theo đến lần thứ ba "Tatiyampi Saṃgham saraṇam gacchāmi" chấm dứt chữ cuối cùng"gacchāmi" thì giới tử ấy trở thành vị Sa di thật, có đầy đủ 10 giới Sa di, 10 pháp hoại, 10 pháp hành phạt, 75 điều học, 14 pháp hành cùng lúc trở thành Sa di không trước không sau.

Trường hợp không thành tựu Sa di:

Vị Đại Đức truyền Tam quy đúng, còn giới tử thọ Tam quy không đúng; hoặc vị Đại Đức truyền Tam quy không đúng, còn giới tử thọ Tam quy đúng; hoặc vị Đại Đức truyền Tam quy không đúng và giới tử thọ Tam quy cũng không đúng. Nếu bị một trong ba trường hợp này, thì cuộc lễ thọ Sa di không thành tựu, giới tử không trở thành vị Sa di thật trong Phật giáo. (Nếu không trở thành Sa di, tự nhận là Sa di, thì chỉ là giả danh).

3.4- Sa di thập giới

Sau khi giới tử trở thành vị Sa di (Sāmaṇera) thật, phải thực hành theo 10 giới Sa di. Trong Luật tạng, bộ Mahāvagga, Đức Phật truyền dạy như sau:

"Anujānāmi bhikkhave sāmaṇerānaṃ dasa sikkhāpadāni. Tesu ca sāmaṇerehi sikkhituṃ. Pānātipātā veramaṇī; adinnadānā veramaṇī; abrahmacariyā veramaṇī; musāvādā veramaṇī; surā - meraya - majja - pamādaṭṭhānā veramaṇī; vikālabhojanā veramaṇī; nacca-gīta-vādita-visūka-dassanā veramaṇī; mālā-gandha-vilepana-dhāraṇa-maṇṇana-vibhūsanaṭṭhānā veramaṇī; uccāsayana-mahāsayanā veramaṇī; jātarūpa-rajata-paṭiggahanā veramaṇī.

Anujānāmi bhikkhave sāmaṇerānaṃ imāni dasa sikkhāpadāni, imesu ca sāmaṇerehi sikkhitun’ti".

--(Vinayapiṭaka, Bộ Mahāvagga, Phần Sikkhāpadakathā. )

- "Này chư Tỳ khưu, đối với những Sa di, Như Lai cho phép thực hành theo 10 điều học. Sa di phải nên thực hành theo trong những điều học ấy là:

1- Tránh xa sự sát sanh.

2- Tránh xa sự trộm cắp.

3- Tránh xa sự hành dâm

4- Tránh xa sự nói dối.

5- Tránh xa sự uống rượu, các chất say là nhân sanh sự dể duôi.

6- Tránh xa sự thọ thực phi thời (quá 12 giờ trưa).

7- Tránh xa sự xem nhảy múa, nghe ca hát, thổi kèn, đánh đàn làm chướng ngại cho việc hành phạm hạnh cao thượng.

8- Tránh xa sự trang điểm thoa vật thơm, dồi phấn, đeo tràng hoa, làm cho phát sanh phiền não.

9- Tránh xa chỗ nằm ngồi nơi quá cao và xinh đẹp.

10- Tránh xa sự thọ nhận vàng bạc.

Này chư Tỳ khưu, đối với những Sa di, Như Lai cho phép thực hành theo 10 điều học. Sa di phải nên thực hành những điều học này cho được trong sạch".

Có số sách khác, viết về, phần cuối mỗi điều học đều có thêm "sikkhāpadaṃ samādiyāmi".

Vị Đại Đức truyền Sa di thập giới, và Sa di thọ 10 giới như sau:

1- Pānātipātā veramaṇisikkhāpadaṃ samādiyāmi.

2- Adinnadānā veramaṇisikkhāpadaṃ samādiyāmi.

3- Abrahmacariyā veramaṇisikkhāpadaṃ samā-diyāmi.

4- Musāvādā veramaṇisikkhāpadaṃ samādiyāmi.

5- Surā-meraya-majja-pamādaṭṭhānā veramaṇi-sikkhāpadaṃ samādiyāmi.

6- Vikāla-bhojanā veramaṇisikkhāpadaṃ samādiyāmi.

7- Nacca-gīta-vādita-visūka-dassanā veramaṇi-sikkhāpadaṃ samādiyāmi.

8- Mālā - gandha - vilepana - dhāraṇa - maṇṇana - vibhūsanaṭṭhānā veramaṇisikkhāpadaṃ samādiyāmi.

9- Uccāsayana-mahāsayanā veramaṇisikkhāpadaṃ samādiyāmi.

10- Jātarūpa-rajata-paṭiggahanā veramaṇisikkhā-padaṃ samādiyāmi.

- Con xin thọ trì điều học, là tác ý tránh xa sự sát sanh.

- Các giới khác chỉ thêm vào đầu câu "Con xin thọ trì điều học, là tác ý tránh xa..."....

ĐĐ:- Tisaraṇena saha dasa sāmaṇerapabbajjasīlaṃ dhammaṃ sādhukaṃ katvā, appamādena sampādehi.

(Nếu nhiều Sa di thay sampādehi bằng sampādetha).

- Con đã thọ trì Tam quy cùng Sa di thập giới, con nên cố gắng giữ gìn cho được trong sạch làm nền tảng, để hoàn thành mọi phận sự Tứ thánh đế, bằng pháp không dể duôi, tiến hành Tứ niệm xứ.

Sd:- Āma, Bhante. Dạ xin vâng! Bạch Ngài.

3.5- Nghi thức xin Thầy Tế độ

Vị Sa di đảnh lễ vị Đại Đức 3 lạy xong, ngồi chồm hổm, chắp 2 tay đọc câu xin vị Đại Đức làm Thầy Tế độ như sau:

Sd:- Upajjhāyo me Bhante hohi. (3 lần).

Kính bạch Đại Đức, xin Ngài là Thầy Tế độ của con.

Vị Đại Đức chấp thuận làm Thầy Tế Độ dạy rằng:

ĐĐ:- Pāsādikena sampādehi.

Con hãy nên thực hành đầy đủ giới, định, tuệ, được thể hiện qua thân, khẩu và ý xứng đáng để làm tăng trưởng đức tin. (Nếu có nhiều vị Sa di thì thay chữ "sampādehi" bằng "sampādetha").

Sd:- Āma, Bhante. Dạ xin vâng! Bạch Ngài.

Ajjatagge thero mayhaṃ bhāro, ahampi therassa bhāro.

Kể từ nay về sau, xin Đại Đức có phận sự dạy dỗ con, và con cũng có phận sự lo hầu hạ Đại Đức.

Thầy Tế độ (Ācariyupajjhāya)

Upajjhāya: Thầy Tế độ là vị mong tìm sự lợi ích, sự tiến hóa, sự an lạc lâu dài đến cho người đệ tử.

- Theo Luật tạng, vị Đại Đức làm Thầy Tế độ cần phải có đủ 5 chi pháp như sau:

1- Có 10 hạ trở lên.

2- Thông thuộc Tỳ khưu giới bổn và Tỳ khưu ni giới.

3- Thông thạo mọi cách hành Tăng sự lớn nhỏ.

4- Hiểu rõ những điều học từ trong bộ Mahāvagga và Cūḷavagga.

5- Có khả năng giảng dạy về danh pháp, sắc pháp.

Vị Đại Đức có đầy đủ 5 chi pháp này, mới có khả năng làm Thầy Tế độ (ācariyupajjhāya) cho giới tử thọ Sa di, Tỳ khưu.

- Theo Kinh tạng, bài kinh Upasampadāsutta, Đại Đức Upāli bạch hỏi Đức Phật những chi pháp nào để trở thành Thầy Tế độ rằng [Aṅguttaranikāya, phần Dasakanipāta, Kinh Upasampadāsutta]:

- Kính bạch Đức Thế Tôn, Tỳ khưu có những pháp nào, mới có thể làm Thầy Tế độ, cho giới tử thọ Sa di, Tỳ khưu. Bạch Ngài.

Đức Thế Tôn dạy rằng:

- Này Upāli, Tỳ khưu hợp đủ 10 pháp, mới có thể làm Thầy Tế độ, cho giới tử thọ Sa di, Tỳ khưu.

Mười pháp ấy là:

1- Trong Phật giáo này, Tỳ khưu là bậc có giới đức trong sạch, thu thúc trong giới pātimokkha, có hành vi cử chỉ tốt đẹp, thường nhìn thấy rõ điều tai họa lớn trong lỗi nhỏ, thọ trì giới luật nghiêm khắc.

2- Tỳ khưu là bậc đa văn túc trí, học nhiều hiểu rộng, thông thuộc Tam tạng, Chú giải, có chánh kiến, thuyết pháp hoàn hảo phần đầu, hoàn hảo phần giữa, hoàn hảo phần cuối, đầy đủ văn chương và ý nghĩa, hoàn toàn trong sạch và thanh tịnh.

3- Tỳ khưu là bậc thông thuộc Tỳ khưu giới (Bhikkhu-pātimokkha) và Chú giải rành rẽ, phân minh rõ ràng.

4- Tỳ khưu là bậc tự mình có khả năng hộ độ, hoặc nhờ người khác hộ độ đệ tử khi bệnh hoạn ốm đau.

5- Tỳ khưu là bậc tự mình có khả năng giúp khuyên giải, hoặc nhờ người khác khuyên giải được nỗi buồn chán, sự thối chuyển hành phạm hạnh của đệ tử.

6- Tỳ khưu là bậc có khả năng giúp làm vắng lặng những phiền não nóng nảy khó chịu phát sanh nơi đệ tử bằng chánh pháp.

7- Tỳ khưu là bậc có khả năng giúp làm tiêu tan tà kiến phát sanh nơi đệ tử bằng chánh kiến.

8- Tỳ khưu là bậc có khả năng dạy đệ tử thọ trì giới cao hơn (adhisīla).

9- Tỳ khưu là bậc có khả năng dạy đệ tử tiến hành thiền định cao hơn (adhicitta).

10- Tỳ khưu là bậc có khả năng dạy đệ tử tiến hành thiền tuệ cao hơn (adhipaññā).

Này Upāli, Tỳ khưu có đầy đủ 10 chi pháp này mới có khả năng làm Thầy Tế độ cho phép giới tử thọ Sa di, Tỳ khưu.

Tâm của Thầy Tế độ và tâm của đệ tử

Tâm Thầy Tế độ và đệ tử Đức Phật dạy rằng.

- Upajjhāya bhikkhave siddhivihārikamhi puttacittaṃ upaṭṭhapessati, saddhivihāriko upajjhāyaṃpi pitucittaṃ upaṭṭhapessati. Evaṃ te aññamaññaṃ sagāravā sappatissā sabhāgavuttino viharantā, imasmiṃ dhammavinaye vuṇṇhiṃ viruḷhiṃ vepullaṃ āpajjissanti" [Vinayapiṭaka, bộ Mahāvagga, phần Upajjhāyavattakathā].

"Này chư Tỳ khưu, Thầy Tế độ quan tâm thương yêu người đệ tử như người cha thương yêu con; và người đệ tử cũng quan tâm kính yêu vị Thầy Tế độ như người con kính yêu cha. Như vậy, giữa Thầy Tế độ và đệ tử thương yêu kính trọng lẫn nhau, gần gũi thân cận nương nhờ nhau, cùng nhau sống trong chánh mạng, sẽ tăng trưởng, phát triển, thịnh hành trong Phật giáo này".

Điểm Hệ Trọng Trong Lễ Thọ Sa di

Lễ thọ Sa di được thành tựu, trở thành vị Sa di thật, điểm hệ trọng ở chỗ, "vị Đại Đức truyền Tam quy và giới tử thọ Tam quy", cả hai bên đều phải phát âm từng chữ từng câu đúng ṭhāna, karaṇa, payatana theo văn phạm Pāḷi và đúng theo 10 byañjanabuddhi.

- Văn phạm Pāḷi.

- 6 ṭhāna: 6 nơi phát âm.

- 6 karaṇa: 6 nhân phát âm.

- 4 payatana: 4 sự cố gắng phát ra âm thanh.

Và đúng theo 10 byañjanabuddhi: sự thông thạo rành rẽ 10 cách phát âm của nguyên âm và phụ âm.

Bảng chỉ dẫn cách phát âm Tam quy

Ghi chú:

Kaṇ : Kaṇthaṭṭhāna – & : Kaṇthakaraṇa.

Tā : Tāluṭṭhāna – Ji-m : Jivhāmajjhakaraṇa.

Mud : Muddhaṭṭhāna – Ji-u : Jivhopaggakaraṇa.

Dan : Dantaṭṭhāna. – ji-a : Jivhaggakaraṇa.

Oṭ : Oṭṭhaṭṭhāna. – & : Oṭṭhakaraṇa.

Nā : Nāsikaṭṭhāna. – & : Nāsikakaraṇa.

Do đó, giới tử có ý nguyện thọ Sa di, điều trước tiên, cần phải gần gũi thân cận với một vị thầy để học cách thọ Tam quy, cách phát âm từng chữ, từng câu đúng theo ṭhāna, karaṇa, payatama của văn phạm Pāḷi. Điều này rất hệ trọng cho việc thành tựu lễ thọ Sa di, để trở thành vị Sa di thật trong Phật giáo.

Trong Chú giải Luật tạng dạy:

- "Sāmaṇerapabbajjā pana ubhato suddhiyā vaṭṭati, no ekato suddhiyā".

[Vinayapiṭaka, Mahāvagga aṭṭhakathā, phần Pabbajjākathā. ]

Vị Đại Đức truyền Tam quy và giới tử thọ Tam quy, cả hai đều đúng theo ṭhāna, karaṇa, payatama của văn phạm Pāḷi và đúng theo 10 byañjanabuddhi (ubhato suddhi), thì cuộc lễ thọ Sa di thành tựu, giới tử trở thành vị Sa di thật trong Phật giáo.

Nếu vị Đại Đức truyền Tam quy đúng, còn giới tử thọ Tam quy không đúng; hoặc vị Đại Đức truyền Tam quy không đúng, còn giới tử thọ Tam quy đúng; hoặc vị Đại Đức truyền Tam quy không đúng và giới tử thọ Tam quy cũng không đúng; cả ba trường hợp này, thì cuộc lễ thọ Sa di không thành tựu, giới tử không trở thành vị Sa di thật trong Phật giáo. (Nếu không trở thành Sa di, tự nhận là Sa di thì chỉ là giả danh).

3.6- 10 Pháp Hoại Của Sa di

Trong Luật tạng, bộ Mahāvagga:

- Dasahaṅgehi samannāgato sāmaṇero nāsetabbo. Pāṇātipātī hoti; adinnādāyi hoti; abrahmacārī hoti; musāvādī hoti; surāmeraya-majjapāyī hoti; Buddhassa avaṇṇaṃ bhāsati; Dhammassa avaṇṇaṃ bhāsati; Saṃghaṃssa avaṇṇaṃ bhāsati; micchādiṭṭhiko hoti; Bhikkhunī dūsako hoti.

Imehi kho dasahaṅgehi samannāgato sāmaṇero nāsetabbo.

- Sa di phạm đến 1 trong 10 chi pháp, bị hư hoại phẩm hạnh Sa di.

1- Cố ý sát hại chúng sinh dầu nhỏ dầu lớn.

2- Cố ý trộm cắp của cải người khác.

3- Cố ý hành dâm người hoặc con vật.

4- Cố ý nói dối, không đúng sự thật.

5- Cố ý uống rượu, các chất say.

6- Nói xấu, chê trách Đức Phật.

7- Nói xấu, chê trách Pháp bảo.

8- Nói xấu, chê trách chư Tăng.

9- Có tà kiến thấy sai hiểu lầm.

10- Hãm hại phạm hạnh Tỳ khưu ni.

Sa di phạm đến 1 trong 10 chi pháp này, thì bị hư hoại phẩm hạnh Sa di.

Nếu Sa di cố ý phạm phải 1 trong 10 chi pháp này, ví dụ: "sát sanh". Sa di nào cố ý sát sanh, dầu giết một con vật nhỏ như con kiến, con muỗi, thậm chí đến các trứng kiến, trứng mối... cũng gọi là phạm giới sát sanh. Vị Sa di ấy bị hư hoại phẩm hạnh Sa di, không còn là Sa di thật trong giáo pháp của Đức Phật nữa.

Dầu trước đây, vị Sa di ấy được thành tựu do thọ đúng Tam quy, nay sau khi phạm 1 trong 10 chi pháp hoại, vị Sa di ấy bị đứt Tam quy và vị Thầy Tế độ. Bây giờ bên ngoài, thân chỉ có mặc bộ y còn sót lại mà thôi, bên trong tâm không còn phẩm hạnh Sa di nữa.

Vì vậy, phẩm hạnh Sa di rất mỏng manh, nên cần phải có đức tin trong sạch nơi Đức Phật, Đức Pháp, Đức Tăng. Nhờ đức tin trong sạch ấy, mới có tâm hổ thẹn tội lỗi, tâm ghê sợ tội lỗi, làm nhân duyên hỗ trợ cho việc giữ gìn giới được trong sạch; nếu không đủ đức tin, thì khó mà giữ gìn giới cho được trong sạch hoàn toàn.

Nếu vị Sa di nào, biết mình đã phạm 1 trong 10 pháp hư hoại phẩm hạnh trên, vị Sa di ấy biết mình không còn là Sa di thật trong Phật giáo, thì nên đến đảnh lễ vị Đại Đức Thầy Tế độ sám hối và xin thọ phép Tam quy trở lại. Sau khi vị Đại Đức Thầy Tế độ hoặc một vị Đại Đức nào khác truyền Tam quy đúng và đệ tử thọ Tam quy đúng, cả hai bên đều đúng. Sau khi thọ Tam quy xong, người đệ tử trở thành Sa di mới trở lại.

3.7- 10 Pháp Hành Phạt

Trong Luật tạng, bộ Mahāvagga:

- "Dasahaṅgehi samannāgatassa sāmaṇerassa daṇṇakammaṃ kātabbaṃ. Vikālabhojanā hoti; nacca - gīta - vādita - visūka - dassanā hoti; mālā - gandha - vilepana - dharaṇa - maṇṇana vibhusanā hoti; uccāsayana - mahāsayanā hoti; jātarūpa - rajata - paṭiggahanā hoti; Bhikkhūnaṃ alābhāya parisakkati, Bhikkhūnaṃ anatthāya parisakkati, Bhikkhūnaṃ avāsāya parisakkati, Bhikkhū akkosati, paribhāsati, Bhikkhū Bhikkhūhi bhedeti.

Imehi kho dasahaṅgehi samannāgatassa samaṇerassa daṇṇakammaṃ kātabbaṃ".

- Đối với Sa di phạm phải 1 trong 10 pháp, phải bị hành phạt là:

1- Thọ thực sái giờ (quá 12 giờ trưa).

2- Sự xem nhảy múa, nghe ca hát, thổi kèn, đánh đàn làm chướng ngại cho việc hành phạm hạnh cao thượng.

3- Sự trang điểm thoa vật thơm, dồi phấn son, đeo tràng hoa làm cho phát sanh phiền não.

4- Nằm ngồi chỗ quá cao và xinh đẹp.

5- Sự thọ nhận vàng bạc (tiền).

6- Cố gắng làm mất lợi lộc đến các Tỳ khưu.

7- Cố gắng làm mất lợi ích đến các Tỳ khưu.

8- Cố gắng làm mất chỗ ở đến các Tỳ khưu.

9- Mắng nhiếc, hăm dọa các Tỳ khưu.

10- Nói lời đâm thọc, chia rẽ các Tỳ khưu này với các Tỳ khưu khác.

Đối với Sa di phạm 1 trong 10 pháp này phải bị hành phạt.

Sa di nào phạm phải 1 trong 10 pháp này, Sa di ấy sẽ bị hành phạt. Sự hành phạt chỉ là sự răn dạy để Sa di trở thành người thiện. Cho nên, mỗi khi Sa di phạm phải 1 trong 10 pháp hành phạt, thì vị thầy nên có tâm từ bi đối với Sa di, mà hành phạt. Cách hành phạt như múc nước, quét dọn xung quanh chùa....

3.8- 75 Điều Học Tập (Sekkhiya)

75 điều học tập, Sa di cũng như Tỳ khưu phải thực hành theo. Gồm 7 nhóm như sau:

I- 10 Điều Nhóm Parimaṇṇala

1- Parimaṇṇalaṃ nivāsessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

2- Parimaṇṇalaṃ pārupissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

3- Suppaṭicchanno antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

4- Suppaṭicchanno antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

5- Susaṃvuto antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

6- Susaṃvuto antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

7- Okkhittacakkhu antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

8- Okkhittacakkhu antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

9- Na ukkhittakāya antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

10- Na ukkhittakāya antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

Parimaṇṇalavaggo paṭhamo.

II- 10 Điều Nhóm Ujjagghika

11- Na ujjagghikāya antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

12- Na ujjagghikāya antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

13- Appasaddo antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

14- Appasaddo antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

15- Na kāyappacālakaṃ antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

16- Na kāyappacālakaṃ antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

17- Na bāhuppacālakaṃ antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

18- Na bāhuppacālakaṃ antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

19- Na sīsappacālakaṃ antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

20- Na sīsappacālakaṃ antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

Ujjagghikavaggo dutiyo.

III- 10 Điều Nhóm Khambhakata

21- Na khambhakato antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

22- Na khambhakato antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

23- Na oguṇṭhito antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

24- Na oguṇṭhito antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

25- Na ukkuṭikāya antaraghare gamissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

26- Na pallatthikāya antaraghare nisīdissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

27- Sakkaccaṃ piṇṇapātaṃ paṭiggahessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

28- Pattasaññī piṇṇapātaṃ paṭiggahessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

29- Samasūpakaṃ piṇṇapātaṃ paṭiggahessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

30- Samatittikaṃ piṇṇapātaṃ paṭiggahessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

Khambhakatavaggo tatiyo.

IV- 10 Điều Nhóm Sakkacca

31- Sakkaccaṃ piṇṇapātaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

32- Pattasaññī piṇṇapātaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

33- Sapadānaṃ piṇṇapātaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

34- Samasūpakaṃ piṇṇapātaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

35- Na thūpakato omadditvā piṇṇapātaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

36- Na sūpaṃ vā byañjanaṃ vā odanena paṭicchādessāmi bhiyyokamyataṃ upādāyā’ti sikkhā karaṇīyā.

37- Na sūpaṃ vā odanaṃ vā agilāno attano atthāya viññāpetvā bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

38- Na ujjhānasaññī paresaṃ pattaṃ olokessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

39- Nātimahantaṃ kabaḷaṃ karissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

40- Parimaṇṇalaṃ ālopaṃ karissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

Sakkaccavaggo catuttho.

V- 10 Điều Nhóm Kabaḷa

41- Na anāhaṭe kabaḷe mukhadvāraṃ vivarissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

42- Na bhuñjamāno sabbahatthaṃ mukhe pakkhipissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

43- Na sakabaḷena mukhena byāharissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

44- Na piṇṇukkhepakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

45- Na kabaḷāvacchedakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

46- Na avagaṇṇakārakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

47- Na hatthaniddhunakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

48- Na sitthāvakārakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

49- Na jivhānicchārakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

50- Na capucapukārakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

Kabaḷavaggo pañcamo.

VI- 10 Điều Nhóm Surusuru

51- Na surusurukārakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

52- Na hatthanillehakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

53- Na pattanillehakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

54- Na oṭṭhanillehakaṃ bhuñjissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

55- Na sāmisena hatthena pānīyathālakaṃ paṭigga-hessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

56- Na sasitthakaṃ pattadhovanaṃ antaraghare chaṇṇessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

57- Na chattapāṇissa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

58- Na daṇṇapāṇissa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

59- Na satthapāṇissa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

60- Na āvudhapāṇissa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

Surusuruvaggo chaṭṭho.

VII- 15 Điều Nhóm Pāduka

61- Na pādukāruḷhassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

62- Na upāhanāruḷhassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

63- Na yānagatassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīya.

64- Na sayanagatassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

65- Na pallatthikāya nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

66- Na veṭhitasīsassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

67- Na oguṇṭhitasīsassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

68- Na chamāyaṃ nisīditvā āsane nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

69- Na nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

70- Na ṭhito nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

71- Na pacchato gacchanto purato gacchantassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

72- Na uppathena gacchanto pathena gacchantassa agilānassa dhammaṃ desessāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

73- Na ṭhito agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā karissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

74- Na harite agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

75- Na udake agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karissāmī’ti sikkhā karaṇīyā.

Pādukavaggo sattamo.

Nghĩa: 75 điều học tập

1- 10 điều nhóm Parimaṇṇala.

2- 10 điều nhóm Ujjagghika.

3- 10 điều nhóm Khambhakata.

4- 10 điều nhóm Sakkacca.

5- 10 điều nhóm Kabaḷa.

6- 10 điều nhóm Surusuru.

7- 15 điều nhóm Pāduka.

I- 10 Điều Nhóm Parimaṇṇala: vòng quanh trước sau đều đặn

1- Nên học tập rằng: "Ta nên mặc y nội vòng quanh trước sau đều đặn". (Phần trên che kín lỗ rún, phần dưới phủ đầu gối 8 lóng tay).

2- Nên học tập rằng: "Ta nên mặc y vai trái vòng quanh trước sau đều đặn". (Phần trên trùm kín cổ hoặc chừa vai phải, phần dưới phủ đầu gối 4 lóng tay).

3- Nên học tập rằng: "Ta nên trùm y kín thân mình, khi đi vào trong xóm làng".

4- Nên học tập rằng: "Ta nên trùm y kín thân mình, khi ngồi trong nhà".

5- Nên học tập rằng: "Ta nên thu thúc tay chân đàng hoàng, khi đi vào trong xóm làng".

6- Nên học tập rằng: "Ta nên thu thúc tay chân đàng hoàng, khi ngồi trong nhà".

7- Nên học tập rằng: "Ta đi vào trong xóm làng, mắt nên nhìn xuống".

8- Nên học tập rằng: "Ta ngồi trong nhà, mắt nên nhìn xuống".

9- Nên học tập rằng: "Ta không nên dỡ y, khi đi vào trong xóm làng."

10- Nên học tập rằng: "Ta không nên dỡ y, khi ngồi trong nhà".

II- 10 Điều Ujjagghika: cười lớn

11- Nên học tập rằng: "Ta không nên cười lớn tiếng, khi đi vào trong xóm làng".

12- Nên học tập rằng: "Ta không nên cười lớn tíếng, khi ngồi trong nhà".

13- Nên học tập rằng: "Ta nên nói nhỏ nhẹ, khi đi vào trong xóm làng".

14- Nên học tập rằng: "Ta nên nói nhỏ nhẹ, khi ngồi trong nhà".

15- Nên học tập rằng: "Ta đi vào trong xóm làng, thân không nên lắc lư" (đi nghiêm chỉnh).

16- Nên học tập rằng: "Ta ngồi trong nhà, thân không nên lắc lư" (ngồi nghiêm chỉnh).

17- Nên học tập rằng: "Ta đi vào trong xóm làng, tay không nên chuyển động, đánh đàng xa" (đi nghiêm chỉnh)..

18- Nên học tập rằng: "Ta ngồi trong nhà, tay không nên chuyển động" (ngồi nghiêm chỉnh)..

19- Nên học tập rằng: "Ta đi vào trong xóm làng, đầu không nên lắc lư" (đi nghiêm chỉnh)..

20- Nên học tập rằng: "Ta ngồi trong nhà, đầu không nên lắc lư" (ngồi nghiêm chỉnh) .

III- 10 Điều Nhóm Khambhaka: tay chống nạnh

21- Nên học tập rằng: "Ta đi vào trong xóm làng, tay không nên chống nạnh".

22- Nên học tập rằng: "Ta ngồi trong nhà, tay không nên chống nạnh".

23- Nên học tập rằng: "Ta đi vào trong xóm làng, không nên trùm đầu".

24- Nên học tập rằng: "Ta ngồi trong nhà, không nên trùm đầu".

25- Nên học tập rằng: "Ta đi vào trong xóm làng, không nên đi nhón gót".

26- Nên học tập rằng: "Ta ngồi trong nhà, tay không nên choàng khoanh vòng 2 đầu gối".

27- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ nhận vật thực một cách cung kính".

28- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ nhận vật thực chỉ nhìn trong bát".

29- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ nhận vật thực canh vừa với cơm".

30- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ nhận vật thực chỉ vừa miệng bát".

IV- 10 Điều Nhóm Sakkacca: đàng hoàng

31- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ thực một cách đàng hoàng".

32- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ thực chỉ nhìn trong bát".

33- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ thực từ trên xuống dưới".

34- Nên học tập rằng: "Ta nên thọ thực canh vừa với cơm".

35- Nên học tập rằng: "Ta không nên thọ thực từ đỉnh giữa bát".

36- Nên học tập rằng: "Ta không nên che đậy canh, đồ ăn bằng cơm, vì tham muốn nhiều".

37- Nên học tập rằng: "Không có bệnh, ta không nên xin cơm, canh để dành cho ta dùng".

38- Nên học tập rằng: "Ta không nên nhìn bát người khác có ý chê trách".

39- Nên học tập rằng: "Ta không nên dùng miếng cơm lớn quá".

40- Nên học tập rằng: "Ta nên vắt miếng cơm tròn".

V- 10 Điều Nhóm Kabaḷa: miếng cơm

41- Nên học tập rằng: "Khi miếng cơm chưa đến miệng, ta không nên há miệng".

42- Nên học tập rằng: "Khi đang dùng vật thực, ta không nên bỏ trọn các ngón tay vào miệng".

43- Nên học tập rằng: "Ta không nên nói chuyện, lúc vật thực còn trong miệng".

44- Nên học tập rằng: "Ta không nên ném vật thực vào trong miệng".

45- Nên học tập rằng: "Ta không nên cắn vắt cơm từng miếng".

46- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên độn cơm bên má như con khỉ".

47- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên búng rảy ngón tay".

48- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên để rơi rải rác".

49- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên le lưỡi ra khỏi miệng".

50- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực không nên có tiếng chắp miệng".

VI- 10 Điều Nhóm Surusuru: tiếng rột rột

51- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên có tiếng rột rột".

52- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên liếm ngón tay".

53- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên vét, nạo bình bát".

54- Nên học tập rằng: "Ta dùng vật thực, không nên liếm môi".

55- Nên học tập rằng: "Ta không nên thọ nhận ly nước, bằng tay dính vật thực".

56- Nên học tập rằng: "Ta không nên đổ nước rửa bát, có hạt cơm, khi ở trong xóm làng".

57- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh cầm dù trong tay".

58- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh cầm gậy trong tay".

59- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh cầm dao trong tay".

60- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh cầm khí giới trong tay".

VII- 15 Điều Nhóm Pāduka: mang guốc

61- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh mang guốc".

62- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh mang giày da".

63- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh ngồi trên xe".

64- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh ngồi hay nằm trên giường".

65- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh ngồi khoanh tay choàng 2 đầu gối".

66- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh đầu quấn (bịt) khăn".

67- Nên học tập rằng: "Ta không nên thuyết pháp cho người không bệnh đầu trùm khăn".

68- Nên học tập rằng: "Ta ngồi dưới nền đất, không nên thuyết pháp cho người không bệnh ngồi trên chiếu, nệm".

69- Nên học tập rằng: "Ta ngồi chỗ thấp, không nên thuyết pháp cho người không bệnh ngồi chỗ cao".

70- Nên học tập rằng: "Ta đứng, không nên thuyết pháp cho người không bệnh ngồi".

71- Nên học tập rằng: "Ta đang đi đằng sau, không nên thuyết pháp cho người đi đằng trước".

72- Nên học tập rằng: "Ta đang đi bên lề đường, không nên thuyết pháp đến người đi giữa đường".

73- Nên học tập rằng: "Ta không có bệnh, không nên đứng tiểu tiện, đại tiện".

74- Nên học tập rằng: "Ta không có bệnh, không nên tiểu tiện, đại tiện hoặc khạc nhổ nước miếng trên cỏ cây xanh".

75- Nên học tập rằng: "Ta không có bệnh, không nên tiểu tiện, đại tiện hoặc khạc nhổ nước miếng trong nước".

Đó là 75 điều học tập, mà Sa di và Tỳ khưu phải nên thực hành theo.

3.8- 14 Pháp Hành

Trong Luật tạng, bộ Cūḷavagga:

"Cuddasa khandhakavattāni nāma khandhake vattāni, kathaṃ? Āgantukavattaṃ, āvasikavattaṃ, gamikavattaṃ, anumodanāvattaṃ, bhattagga-vattaṃ, piṇṇacārikavattaṃ, āraññakavattaṃ, senāsanavattaṃ, jhantāgharavattaṃ, vaccakuṭi-vattaṃ, upajjhāyavattaṃ, siddhivihārikavattaṃ, ācariyavattaṃ, antevāsikavattañcā’ti.

Iminā cuddasa khandhakavattāni, etāni ca sabbesaṃ sabbadā ca yathārahaṃ caritabbāni.

- Đức Thế Tôn truyền dạy 14 pháp hành trong Luật tạng, bộ Cūḷavagga, phần Vattakhandhaka rằng:

14 pháp hành như thế nào?

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu khách.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu chủ.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu sắp đi xa.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu thuyết pháp làm cho thí chủ hoan hỉ.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu ở trai đường.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu đi khất thực.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu sống ở trong rừng.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu nơi chỗ ở.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu trong nhà tắm hơi nóng.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu nơi phòng vệ sinh.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu đối với Thầy Tế độ.

- Pháp hành của Thầy Tế độ đối với đệ tử.

- Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu đối với Thầy dạy.

- Pháp hành của Thầy dạy đối với đệ tử.

Đó là 14 pháp hành mà Đức Phật đã truyền dạy, tất cả Sa di, Tỳ khưu nên luôn luôn thực hành nghiêm chỉnh tùy theo mỗi trường hợp.

Giải Thích:

1- Āgantukavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu khách.

Sa di, Tỳ khưu khách đến một ngôi chùa, có phận sự phải hành như sau:

- Khi vào đến cổng chùa, nếu mang dép, phải cởi dép, xếp dù, trên đầu trùm y phải dỡ xuống, xả y, mặc chừa vai phải nghiêm chỉnh, xung quanh trước sau đều đặn xong, mới bước vào địa phận chùa.

- Khi vào chùa, rửa chân, lau chùi sạch sẽ, trước tiên nên đến trình vị Tỳ khưu trụ trì chùa, nếu vị trụ trì cao hạ hơn mình, vị Tỳ khưu khách phải đảnh lễ vị trụ trì và vấn an sức khỏe, nếu Tỳ khưu chủ chùa thấp hạ hơn mình, thì không đảnh lễ, chỉ cần vấn an sức khỏe.

- Hỏi nhà tắm, nhà vệ sinh (chỗ đại tiện, tiểu tiện) chỗ ở nghỉ ngơi, để bát ở chỗ thấp có vật mềm lót dưới bát, đồ đạc cần dùng, dây phơi y,....

- Hỏi để biết xóm làng đi khất thực,....

2- Āvāsikavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu chủ chùa.

Sa di, Tỳ khưu chủ chùa đối với Tỳ khưu, Sa di khách đến chùa, có phận sự phải hành như sau:

- Trường hợp Tỳ khưu chủ chùa tuổi hạ nhỏ hơn vị Tỳ khưu khách, khi Tỳ khưu chủ nhìn thấy vị Tỳ khưu khách đến liền ra đón rước tử tế, nhận y bát đồ dùng... dâng nước rửa mặt, rửa chân, khăn lau mặt, lau chân, dâng dầu thoa chân... xong, thỉnh mời vào phòng khách ngồi chỗ cao quý, vị Sa di, Tỳ khưu chủ đảnh lễ vị Tỳ khưu khách và vấn an sức khỏe.

- Dâng nước uống, hoặc gọi học trò dâng nước uống, thuốc trị bệnh cho vị Tỳ khưu.

- Thỉnh vị Tỳ khưu đến chỉ nhà tắm, phòng vệ sinh.

- Sắp đặt phòng nghỉ ngơi, vật thực, thuốc trị bệnh, đồ dùng cần thiết dâng cho vị Tỳ khưu một cách cung kính.

- Trường hợp Tỳ khưu chủ chùa tuổi hạ lớn hơn vị Tỳ khưu khách, khi Tỳ khưu chủ nhìn thấy vị Tỳ khưu khách đến đón rước tử tế, chỉ nước rửa mặt, rửa chân, khăn lau mặt, lau chân, cho dầu thoa chân... xong, mời vào phòng khách, vị Sa di, Tỳ khưu khách đảnh lễ vị Tỳ khưu chủ chùa và vấn an sức khỏe.

- Tỳ khưu chủ chỉ dẫn chỗ nhà tắm, phòng vệ sinh, phòng nghỉ ngơi, vật thực, thuốc trị bệnh, những đồ dùng cần thiết như giường chiếu, mùng gối,....

- Nếu vị Sa di, Tỳ khưu khách ở lâu ngày, Tỳ khưu chủ phải chỉ dẫn xóm làng đi khất thực, trình bày nội quy trong chùa, phong tục tập quán địa phương,....

3- Gāmikavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu đi xa.

Sa di, Tỳ khưu có ý định sắp đi xa có phận sự phải hành như sau:

- Những đồ đạc của chư Tăng mà mình dùng như chiếu, mùng, mền, gối và đồ dùng..., phải giặt, rửa sạch phơi khô cất giữ cẩn thận.

- Chỗ ở riêng một mình phải đóng cửa sổ, cửa ra vào cẩn thận, rồi giao lại cho một Tỳ khưu, hoặc Sa di khác.

- Đến bạch cho vị Tỳ khưu trụ trì cùng bạn đồng phạm hạnh biết rõ sẽ đi đến nơi nào. Nếu có phận sự trong chùa thì phải bàn giao cho vị Tỳ khưu khác thay thế,....

4- Anumodanāvatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu thuyết pháp làm cho thí chủ hoan hỉ.

Trong chùa hoặc ngoài chùa (nhà thí chủ), những thí chủ làm phước thiện bố thí,... đến chư Tỳ khưu, Sa di xong, Tỳ khưu, Sa di nên thuyết pháp, hoặc nói đạo, để làm cho thí chủ phát sanh tâm hoan hỉ đếùn phước thiện mà họ đã làm.

Sa di, Tỳ khưu có phận sự phải hành như sau:

- Việc thuyết pháp là phận sự của vị Đại Trưởng lão cao hạ nhất, nếu Ngài không muốn thuyết pháp, nhường lại cho vị Tỳ khưu nhỏ hạ nào thì do Ngài chỉ định.

- Tỳ khưu, Sa di chưa được phép của Đại Trưởng lão, không được phép tự tiện thuyết pháp.

- Nếu thí chủ có đức tin trong sạch nơi vị Tỳ khưu, hoặc Sa di nào thuyết pháp, người thí chủ bạch xin phép với vị Đại Trưởng lão cho phép, mới được thuyết pháp.

- Khi vị Pháp sư thuyết pháp, nên có đôi ba vị Tỳ khưu cùng ở lại với vị Đại Đức Pháp sư....

5- Bhattaggavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu nơi trai đường.

Trong trai đường (nhà ăn), Sa di, Tỳ khưu có phận sự phải hành như sau:

- Sa di, Tỳ khưu mặc y chỉnh tề đúng theo sekhiya-sikkhāpada dạy về điều học tập mặc y.

- Khi đi vào trai đường, Vị Đại Trưởng lão cao hạ nhất đi trước, vị Tỳ khưu nhỏ hạ tuần tự theo sau cho đến Sa di cuối cùng một cách nghiêm chỉnh.

- Khi thọ thực nghiêm chỉnh đúng theo sekhiya-sikkhāpada dạy về điều học tập thọ thực.

- Khi thọ thực xong, vị Đại Trưởng lão cao hạ nhất ra trước, vị Tỳ khưu nhỏ hạ tuần tự ra sau cho đến Sa di cuối cùng một cách nghiêm chỉnh đi về chỗ ở của mình, ....

6- Piṇṇacārikavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu đi khất thực.

Sa di, Tỳ khưu đi khất thực có phận sự phải hành như sau:

- Trước khi đi khất thực, Tỳ khưu, Sa di phải dọn dẹp đồ đạc trong cốc gọn gàng, mặc y nội và y vai trái nghiêm chỉnh đúng theo sekhiyasikkhāpada dạy về điều học tập đi khất thực.

- Tỳ khưu, Sa di khi đang đi khất thực, không nên đi mau quá, chậm quá, đứng trước mỗi nhà không nên đứng lâu, nếu không có thí chủ thỉnh mời.

- Khi thí chủ để vật thực vào bát, Tỳ khưu, Sa di phải thu thúc lục căn, mắt nhìn xuống bát, cung kính thọ nhận vật thực, không nên nhìn mặt thí chủ, khi nhận xong, từ từ đậy nắp bát, quay người bước đi nhà khác.

- Khi trở về chùa trước, phải sắp đặt chỗ ngồi sẵn, chuẩn bị nước rửa chân, khăn lau chân, nước uống đầy đủ.... để Tỳ khưu, Sa di về sau có dùng.

7- Āraññikavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu sống ở trong rừng.

Trong rừng là nơi có người xấu thường chạy đến trốn tránh, ẩn náu. Cho nên Sa di, Tỳ khưu ở chùa, cốc trong rừng, có phận sự phải hành như sau:

- Phải lo nước dùng, nước uống để sẵn, khi có người xấu đang khát chạy đến có nước uống, nước dùng, họ sẽ không gây tai hại, nguy hiễm đến tánh mạng của Tỳ khưu, Sa di.

- Phải chuẩn bị sẵn dụng cụ đá đánh lửa, hoặc hộp quẹt, khi cần lửa để nấu nước sôi, hoặc đốt sưởi thân mình khi bệnh hoạn ốm đau.

- Phải có cây gậy để đi đường.

- Phải biết xem sao để nhận biết phương hướng, mà không lạc đường và có thể hướng dẫn người khác đi không lạc đường....

8- Senāsanavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu nơi chỗ ở.

Chỗ ở trong chùa Sa di, Tỳ khưu có phận sự phải hành như sau:

- Hằng ngày, Sa di, Tỳ khưu cần phải quét dọn, lau chùi bên trong chỗ ở của mình, các đồ dùng giường, chiếu, gối, y... luôn luôn giữ gìn sạch sẽ gọn gàng, và bên ngoài quét dọn cho sạch sẽ, có chỗ đổ rác, không để có mùi hôi hám.

- Chánh điện, giảng đường, trai đường (nhà ăn), nhà bếp, nhà tắm, nhà vệ sinh (chỗ đại tiện, tiểu tiện), quét dọn lau chùi sạch sẽ.

- Chỗ ở của vị Đại Trưởng lão, Sa di, Tỳ khưu phải có phận sự quét dọn lau chùi sạch sẽ.

- Nước dùng, nước uống luôn luôn đầy đủ.

- Nếu Sa di ở chung với vị Tỳ khưu, thì nên xin phép vị Tỳ khưu trước khi quét dọn lau chùi, hoặc muốn học thuộc lòng bài kinh, v.v....

9- Jantāgharavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu trong nhà tắm hơi nóng.

Vào thời tiết có không khí lạnh, nếu Tỳ khưu, Sa di bị cảm lạnh, phải vào nhà kín đốt củi sưởi ấm để trị bệnh cảm lạnh, thì Sa di, Tỳ khưu có phận sự phải hành như sau:

- Sa di, Tỳ khưu vào nhà tắm hơi nóng trước, thấy tro nhiều, nên hốt tro đổ ra ngoài, quét dọn lau chùi sạch sẽ xong, mới đốt lửa.

- Nhiều Sa di, Tỳ khưu có thể vào nhà tắm hơi nóng cùng một lần, nhưng không nên ngồi gần chen lấn vị Tỳ khưu cao hạ và cũng không nên bắt nạt Sa di, Tỳ khưu nhỏ hạ.

- Khi tắm hơi nóng xong, cần phải dập tắt lửa, hốt tro đổ ra ngoài, quét dọn sạch sẽ, đóng cửa sổ, cửa ra vào,....

10- Vaccakuṭivatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu nơi nhà vệ sinh.

Nhà vệ sinh là chỗ đại tiện, tiểu tiện, Sa di, Tỳ khưu có phận sự phải hành như sau:

- Trước khi vào nhà vệ sinh, phải lên tiếng, hay gỏ cửa xem có người trong phòng vệ sinh hay không?

- Sa di, Tỳ khưu, vị nào đến trước, thì được vào trước, không theo tuần tự cao hạ, thấp hạ.

- Phải cởi y vai trái vắt bên ngoài, trước khi vào phòng vệ sinh, cài chốt cửa lại cẩn thận; khi đại tiện, tiểu tiện không nên rặn lên tiếng; đại tiện, tiểu tiện xong, cần phải dội nước rửa cho sạch sẽ, trước khi ra,....

- Phòng vệ sinh, luôn luôn có nước đầy đủ và sạch sẽ.

11- Upajjhāyavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu đối với Thầy Tế độ.

Sau khi thọ Sa di, và trước khi làm lễ thọ Tỳ khưu, giới tử đều đọc xin Vị Đại Đức rằng:

- Upajhāyo me Bhante hohi.

Kính bạch Đại Đức, xin Ngài làm Thầy Tế độ của con.

Bậc xuất gia trong Phật giáo, vị Đại Đức Thầy Tế độ ở địa vị một người cha, và người đệ tử ở địa vị một người con. Cho nên Sa di, Tỳ khưu có phận sự phải hành như sau:

- Buổi sáng sớm sau khi thức dậy, Sa di, Tỳ khưu phải đến hầu Thầy Tế độ, đem nước rửa mặt, khăn lau, trải chỗ ngồi, dâng cháo đến Thầy Tế độ, khi Ngài thọ thực xong, dâng nước uống, tăm xỉa răng,... phục vụ hộ độ những gì cần thiết.

- Xếp đặt gọn gàng chỗ nằm, quét dọn sạch sẽ căn phòng, có y dơ đem đi giặt.

- Đến giờ Thầy Tế độ đi khất thực, đem y bát dâng cho Thầy, nếu Thầy Tế độ muốn đệ tử theo sau, đệ tử mặc y nghiêm chỉnh, mang bát đi theo sau,

- Khi khất thực trở về, đệ tử nên trở về trước, chuẩn bị nước rửa chân, khăn lau chân, sắp đặt chỗ ngồi sẵn. Khi Thầy Tế độ về đến chùa, đệ tử ra đón nhận bát, đem nước rửa chân, lau chân, đem y sạch dâng cho Thầy thay, lấy y dơ đem đi giặt.

- Khi Thầy Tế độ thọ thực xong, dâng nước uống, tăm xỉa răng, đem bát rửa sạch, phơi nắng một lát, đem cất bát ở chỗ thấp, có vật mềm lót dưới bát.

- Khi Thầy Tế độ muốn tắm nước lạnh, đệ tử lo nước lạnh cho thầy tắm, hoặc muốn tắm nước ấm, đệ tử nấu nước ấm cho thầy tắm.

- Khi Thầy Tế độ muốn đi vào nhà tắm hơi nóng, đệ tử vào trước đốt lửa, đem ghế đặt sẵn, thỉnh Thầy vào ngồi, khi Thầy ra khỏi nhà tắm hơi, lấy khăn lau mình Thầy sạch sẽ, dâng y sạch Thầy thay, lấy y dơ đem đi giặt.

- Khi Thầy Tế độ bị bệnh, người đệ tử có phận sự hộ độ, nuôi Thầy cho đến khi khỏi hẳn bệnh. Người đệ tử luôn luôn cung kính Thầy Tế độ như người con đối với cha.

- Khi Thầy Tế độ phát sanh tâm dể duôi, đệ tử tìm cách thỉnh Đại Trưởng lão đến thuyết pháp, để cho Thầy Tế độ phát sanh đức tin tiếp tục thực hành phạm hạnh cao thượng.

- Khi Thầy Tế độ phạm giới nặng, đệ tử tìm cách thỉnh xin chư Tỳ khưu Tăng cho Thầy thọ parivāsa, mānatta, abbhāna để cho giới của Thầy trở nên trong sạch,....

12- Siddhivihārikavatta: Pháp hành của Thầy Tế độ đối với đệ tử.

Trong Phật giáo, vị Thầy Tế độ đối với người đệ tử của mình như người con kế thừa truyền thống, giữ gìn duy trì giáo pháp của Đức Phật. Do đó, vị Thầy Tế độ có phận sự tế độ người đệ tử như sau:

- Tận tâm lo dạy pháp học: Tipiṭaka, Aṭṭhakathā, .ṭïīkā,.... và pháp hành: Giới, Định, Tuệ....

- Có tâm từ bi cung cấp 4 thứ vật dụng: y phục, vật thực, chỗ ở, thuốc trị bệnh....

- Khi đệ tử bị bệnh, vị Thầy Tế độ có tâm từ, bi lo săn sóc nuôi dưỡng chữa bệnh cho đệ tử. Buổi sáng, đem nước rửa mặt, cháo, thuốc trị bệnh cho đệ tử; khi đệ tử muốn tắm nước ấm, Thầy Tế độ nấu nước ấm đem cho đệ tử tắm, đem y sạch thay, Thầy Tế độ đem y dơ đi giặt,... cho đến khi đệ tử khỏi hẳn bệnh; hoặc nhờ người khác hộ độ đệ tử. Thầy Tế độ có tâm từ, bi như người cha đối với đứa con một của mình.

- Khi đệ tử phát sanh tâm dể duôi, muốn hoàn tục, Thầy Tế độ tìm cách thuyết pháp khuyên dạy để cho đệ tử phát sanh đức tin, tiếp tục thực hành phạm hạnh cao thượng.

- Khi đệ tử phạm giới nặng, Thầy Tế độ thỉnh chư Tỳ khưu Tăng cho đệ tử thọ parivāsa, mānatta, abbhāna để cho giới của đệ tử trở nên trong sạch,....

13- Ācariyavatta: Pháp hành của Sa di, Tỳ khưu đối với thầy dạy.

Sa di, Tỳ khưu (dưới 5 hạ) khi đến nơi học viện khác, đều đọc xin vị Đại Đức rằng:

- Ācariyo me Bhante hohi, āyasmato nissāya vacchāmi. (3 lần).

Kính bạch Đại Đức, xin Ngài làm Thầy của con, con xin nương nhờ nơi Ngài.

Ācariya có 4 hạng:

- Pabbajjācariya: Vị Thầy truyền Tam quy khi thọ Sa di.

- Upasampadācariya: Vị Thầy tụng Ñatticatuttha-kammavācā, khi hành Tăng sự trong lễ thọ Tỳ khưu.

- Dhammācariya: Vị Thầy dạy giáo pháp của Đức Phật.

- Nissayācariya: Vị Thầy cho đệ tử nương nhờ.

Sa di, Tỳ khưu có phận sự phải hành đối với các vị Thầy dạy cũng như Thầy Tế độ.

14- Antevāsikavatta: Pháp hành của vị thầy dạy đối với học trò.

Khi vị Thầy chấp nhận lời thỉnh cầu của học trò xong, vị Thầy phải có phận sự, trách nhiệm đối với học trò.

Antevāsika có 4 hạng:

- Pabbajjantevāsika: Học trò thọ Tam quy để trở thành Sa di.

- Upasampadantevāsika: Học trò trong lễ thọ Tỳ khưu.

- Dhammantevāsika: Học trò theo học giáo pháp của Đức Phật.

- Nissayantevāsika: Học trò đến nương nhờ nơi vị Thầy.

Vị Đại Đức, Thầy đối với học trò, cũng như Thầy Tế độ đối với đệ tử của mình.

Đó là 14 pháp hành mà Đức Phật đã truyền dạy, tất cả Sa di, Tỳ khưu nên luôn luôn thực hành nghiêm chỉnh tùy theo từng lúc, từng thời.

Nếu Sa di, Tỳ khưu không thực hành nghiêm chỉnh và đầy đủ, thì Sa di phải bị phạm pháp hành phạt, còn Tỳ khưu phạm giới, giới không trong sạch.

Trên đây chỉ tóm lược 14 pháp hành của Sa di, Tỳ khưu. Vị nào muốn học hỏi nghiên cứu rộng thì xem trong Luật tạng, bộ Cūḷavagga, phần Vattakkhandhaka.

Trong phần Vattakkhandhaka, đoạn chót có những bài kệ như sau:

- "Vattaṃ aparipūrento, na sīlaṃ paripūrati.

Asuddhasīlo duppañño, cittekaggaṃ na vindati.

- Vikkhittacittonekaggo, sammā dhammaṃ na passati.

Apassamāno saddhammaṃ, dukkhā na parimuccati.

- Yaṃ vattaṃ paripūrento, sīlampi paripūrati.

Visuddhisīlo sappañño, cittekaggampi vindati.

- Avikkhittacitto ekaggo, sammā dhammaṃ vipassati.

Sampassamāno saddhammaṃ, dukhā so parimuccati.

- Tasmā hi vattaṃ pūreyya, jinaputto vicakkhaṇo.

Ovādaṃ Buddhaseṭṭhassa, tato nibbānamehitī’ti".

[Vinayapiṭaka, bộ Cūḷavagga, phần Vattakkhandhaka. ]

Lược dịch:

- Tỳ khưu hoặc Sa di, trong giáo pháp Đức Phật,

Pháp hành không đầy đủ, là giới không đầy đủ,

Người giới không thanh tịnh, không trí tuệ sáng suốt,

Thì không được định tâm, không chứng đắc thiền định.

- Phóng tâm không an tịnh, không chứng đắc chánh pháp,

Không Đạo – Quả –Niết Bàn, không giải thoát khổ được.

- Tỳ khưu hoặc Sa di, trong giáo pháp Đức Phật,

Đầy đủ các pháp hành, giới hạnh cũng đầy đủ,

Là người giới thanh tịnh, có trí tuệ sáng suốt,

Định tâm trụ vững chắc, chứng đắc bậc thiền định.

- Không phóng tâm an tịnh, chứng đắc được chánh pháp,

Đạo – Quả và Niết Bàn, giải thoát khổ hoàn toàn.

- Vì vậy người Phật tử, bậc trí tuệ sáng suốt.

Nên thực hành nghiêm chỉnh, các pháp hành đầy đủ,

Đúng theo lời giáo huấn, của Đức Phật cao thượng,

Do nghiêm chỉnh thực hành, sẽ chứng ngộ Niết Bàn.

BỐN THỨ VẬT DỤNG (Catupaccaya)

Đời sống của Sa di, Tỳ khưu hoàn toàn tùy thuộc vào bốn thứ vật dụng: y phục, vật thực, chỗ ở, thuốc trị bệnh... của thí chủ có đức tin trong sạch nơi Tam bảo: Phật bảo, Pháp bảo, Tăng bảo. Thí chủ là những người cận sự nam, cận sự nữ cúng dường 4 thứ vật dụng đến chư Tỳ khưu Tăng, là phước điền, để họ gieo duyên lành, tạo phước thiện hầu mong được quả báu tốt lành, sự lợi ích, sự tiến hóa, sự an lạc trong kiếp hiện tại và nhiều kiếp vị lai.

Trong bộ Thanh Tịnh Đạo, phân loại có 4 cách thọ dụng (paribhoga), 4 thứ vật dụng, đối với 4 hạng Tỳ khưu, Sa di như sau [Bộ Visuddhimagga, phần Catupārisuddhisampādanavīdhi]:

1- Theyyaparibhoga: Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người trộm cắp.

2- Iṇaparibhoga: Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người mang nợ.

3- Dāyajjaparibhoga: Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người thừa hưởng.

4- Sāmiparibhoga: Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người chủ.

1- Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người trộm cắp như thế nào?

Những người thí chủ đem 4 thứ vật dụng dâng cúng đến chư Tỳ khưu Tăng, là bậc có giới đức trong sạch. Nếu Tỳ khưu, Sa di nào, là người không có giới, giới không trong sạch (dussīla) dùng 4 thứ vật dụng ấy; thì Tỳ khưu, Sa di ấy thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người trộm cắp.

2- Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người mang nợ như thế nào?

Có số Tỳ khưu, Sa di là người có giới, nhưng khi thọ dụng 4 thứ vật dụng không quán tưởng:

- Mỗi khi mặc y, không quán tưởng về y. Như vậy, mặc y ấy như người mang nợ.

- Mỗi khi thọ thực, không quán tưởng về vật thực: - trước khi thọ thực, - đang khi thọ thực, - sau khi thọ thực, qua canh đầu, canh giữa, canh chót không quán tưởng vật thực, đến khi rạng đông, bắt đầu sang ngày khác. Như vậy, sự thọ thực ấy như hạng người mang nợ.

- Mỗi khi sử dụng chỗ ở: chỗ ngồi, chỗ nằm không quán tưởng về chỗ ở. Như vậy, sử dụng chỗ ở như hạng người mang nợ.

- Mỗi khi dùng thuốc trị bệnh không quán tưởng về thuốc. Như vậy, sự dùng thuốc trị bệnh như người mang nợ.

Bởi vậy cho nên, Tỳ khưu, Sa di có giới, khi thọ nhận thứ vật dụng nào, phải nên có trí tuệ quán tưởng thứ vật dụng ấy, nhất là khi Tỳ khưu, Sa di đang thọ dụng (sử dụng) thứ vật dụng nào, cần phải nên có trí tuệ quán tưởng thứ vật dụng ấy.

Tỳ khưu, Sa di nào, khi thọ nhận thứ vật dụng nào, có trí tuệ quán tưởng, nhưng đến khi thọ dụng vật dụng ấy, không quán tưởng rõ ràng, Tỳ khưu, Sa di ấy không tránh khỏi là người mang nợ. Như vậy, gọi là Tỳ khưu, Sa di thọ dụng 4 thứ vật dụng như người mang nợ.

Trường hợp Tỳ khưu, Sa di nào, khi thọ nhận thứ vật dụng nào, không quán tưởng, nhưng đến khi thọ dụng có trí tuệ quán tưởng rõ ràng vật dụng ấy, Tỳ khưu, Sa di ấy không mang nợ.

3- Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người thừa hưởng như thế nào?

Bậc Thánh Hữu học (Sekkha), đó là bậc Thánh Nhập Lưu, bậc Thánh Nhất Lai, bậc Thánh Bất Lai, là những người con của Đức Phật, nên có quyền thừa hưởng 4 thứ vật dụng mà thí chủ có đức tin trong sạch nơi Đức Phật cúng dường. Do đó, bậc Thánh Hữu Học dùng 4 thứ vật dụng như người thừa hưởng.

Ngoài bậc Thánh Hữu Học ra, Tỳ khưu, Sa di có giới, đang thực hành theo Giới – Định – Tuệ, khi thọ dụng thứ vật dụng nào, Tỳ khưu, Sa di có trí tuệ quán tưởng thứ vật dụng ấy, cũng có thể kể như hạng người thừa hưởng 4 thứ vật dụng của Đức Phật cho phép. Như vậy, Tỳ khưu, Sa di thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người thừa hưởng.

4- Thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người chủ như thế nào?

Chỉ có bậc Thánh A-ra-hán đã tận diệt tất cả mọi tham ái cùng mọi phiền não không còn dư sót, không còn là tôi tớ của tham ái nữa, là người chủ nhân thật sự thọ dụng 4 thứ vật dụng. Như vậy, bậc Thánh A-ra-hán thọ dụng 4 thứ vật dụng như chủ nhân.

Bốn Pháp Quán Tưởng

Mỗi khi thọ dụng thứ vật dụng nào, Tỳ khưu, Sa di phải nên có trí tuệ quán tưởng thứ vật dụng ấy. Nếu quán tưởng bằng tiếng Pāḷi, thì cần phải hiểu rõ nghĩa từng chữ, từng câu Pāḷi, hoặc quán tưởng bằng tiếng Việt cũng nên. Điều quan trọng của sự quán tưởng 4 thứ vật dụng là để hiểu rõ sự lợi ích của chúng, cốt để diệt tham ái, phiền não phát sanh do nương nhờ 4 thứ vật dụng ấy.

Pháp quán tưởng [Majjhimanikāya, Bộ Mūlapaṇṇāsa, Kinh Sabbāsavasutta]:

1- Cīvara paccavekkhaṇā.

- Paṭisaṅkhā yoniso cīvaraṃ paṭisevāmi, yāvadeva sītassa paṭighātāya, uṇhassa paṭighātāya, daṃsa - makasa - vātātapa - sarīsapa - samphassānaṃ paṭighātāya, yāvadeva hirikopīnappaṭicchādanatthaṃ.

2- Piṇṇapāta paccavekkhaṇā.

- Paṭisaṅkhā yoniso piṇṇapātaṃ paṭisevāmi, neva davāya na madāya na maṇṇanāya na vibhūsanāya, yāvadeva imassa kāyassa ṭhitiyā yāpanāya vihiṃsūparatiyā brahmacariyānuggahāya, iti purāṇañca vedanaṃ paṭihankhāmi, navañca vedanaṃ na uppādessāmi, yātrā ca me bhavissati anavajjatā ca phāsuvihāro ca.

3- Senāsana paccavekkhaṇā.

Paṭisaṅkhā yoniso senāsanaṃ paṭisevāmi yāvadeva sītassa paṭighātāya, uṇhassa paṭighātāya, daṃsamakasa-vātātapa-sarīsapa-samphassānaṃ paṭighātāya, yāvadeva utuparissayavinodana-paṭisallānārāmatthaṃ.

4- Bhesajja paccavekkhaṇā.

Paṭisaṅkhā yoniso gilānappaccayabhesajja-parikkhāraṃ paṭisevāmi, yāvadeva uppannānaṃ veyyābādhikānaṃ vedanānaṃ paṭighātāya, abyāpajjhaparamatāya.

Tỳ khưu, Sa di quán tưởng khi đang thọ dụng mỗi thứ vật dụng có ý nghĩa như sau:

1- Quán tưởng về y phục:

Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng đúng theo sự thật rằng: "Tôi đã quán tưởng bằng trí tuệ rồi, mới mặc y phục chỉ để ngăn ngừa sự lạnh, ngăn ngừa sự nóng, ngăn ngừa sự tiếp xúc ruồi, muỗi, gió, nắng, rắn rít. Và cũng chỉ để che kín phần đáng hổ thẹn trong thân thể mà thôi".

2- Quán tưởng về vật thực:

Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng đúng theo sự thật rằng: "Tôi đã quán tưởng bằng trí tuệ rồi, mới dùng vật thực không phải để vui chơi như trẻ con, cũng không phải để tăng cường sức mạnh như người lực sĩ, cũng không phải để làm đẹp thân thể như đàn bà, cũng không phải để bồi dưỡng thân thể xinh đẹp như kỹ nữ. Sự thật, tôi dùng vật thực để nuôi dưỡng duy trì sắc thân, để làm giảm đi sự khổ thân, chỉ để thực hành phạm hạnh cao thượng mà thôi. Do nhờ sự thọ thực này, tôi có thể làm giảm được sự đang đói khổ và sẽ làm cho sự khổ mới không phát sanh.

Sự thọ thực như vậy không có lỗi, được điều hòa tứ đại, tứ oai nghi, sự sống an lạc sẽ phát sanh lên đối với tôi".

3- Quán tưởng về chỗ ở:

Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng đúng theo sự thật rằng: "Tôi đã quán tưởng bằng trí tuệ rồi, mới sử dụng chỗ ở chỉ để ngăn ngừa sự lạnh, để ngăn ngừa sự nóng, để ngăn ngừa sự tiếp xúc ruồi, muỗi, gió, nắng, rắn rít mà thôi. Và cũng chỉ để tránh sự tai hại do thời tiết, được an lạc nơi thanh vắng, để hành phạm hạnh cao thượng".

4- Quán tưởng về thuốc trị bệnh:

Tỳ khưu nên có trí tuệ quán sáng suốt tưởng đúng theo sự thật rằng: "Tôi đã quán tưởng bằng trí tuệ rồi, mới dùng thuốc trị bệnh, bảo vệ sanh mạng, chỉ để điều trị khổ bệnh đã và đang phát sanh, để không khổ do bệnh hoạn ấy".

Quán tưởng 4 thứ vật dụng là tứ đại, đáng nhờm (Dhātupaṭikūlapaccavekkhaṇa)

1- Cīvara paccavekkhaṇā.

Yathāpaccayaṃ pavattamānaṃ dhātumattame-vetaṃ yadidaṃ cīvaraṃ, tadupabhuñjako ca puggalo dhātumattako nissatto nijjīvo suñño.

Sabbāni pana imāni cīvarāni ajigucchanīyāni imaṃ pūtikāyaṃ patvā, ativiya jigucchanīyāni jāyanti.

2- Piṇṇapāta paccavekkhaṇā.

Yathāpaccayaṃ pavattamānaṃ dhātumattame-vetaṃ yadidaṃ piṇṇapāto, tadupabhuñjako ca puggalo dhātumatako nissatto nijjīvo suñño.

Sabbo panāyaṃ piṇṇapāto ajigucchaniyo imaṃ pūtikāyaṃ patvā, ativiya jigucchanīyo jāyati.

3- Senāsana paccavekkhaṇā.

Yathāpaccayaṃ pavattamānaṃ dhātumattame-vetaṃ yadidaṃ senāsanaṃ, tadupabhuñjako ca puggalo dhātumattako nissatto nijjīvo suñño.

Sabbāni pana imāni senāsanāni ajigucchanīyāni imaṃ pūtikāyaṃ patvā, ativiya jigucchanīyāni jāyanti.

4- Bhesajjapaccavekkhaṇā.

Yathāpaccayaṃ pavattamānaṃ dhātumattame-vetaṃ yadidaṃ gilānapaccayabhesajjaparikkhāro, tadupabhuñjako ca puggalo dhātumattako nissatto nijjīvo suñño.

Sabbo panāyaṃ gilānapaccayabhesajja-parikkhāro ajigucchanīyo imaṃ pūtikāyaṃ patvā, ativiya jigucchanīyo jāyati.

Khi thọ nhận thứ vật dụng nào, Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng thứ vật dụng ấy chỉ là tứ đại (dhātu) mà thôi; và ngay cả người thọ nhận 4 thứ vật dụng cũng chỉ là thực tánh pháp: danh pháp sắc pháp, ngũ uẩn, 12 xứ, 18 giới v.v... không phải chúng sinh, là pháp vô ngã, không phải ta. Thật ra, 4 thứ vật dụng không phải là vật đáng nhờm, nhưng khi tiếp xúc với sắc thân uế trược này rồi, liền trở thành vật đáng nhờm vô cùng.

Trí tuệ sáng suốt quán tưởng khi thọ nhận 4 thứ vật dụng như sau:

1- Quán tưởng về y phục:

Khi Tỳ khưu, Sa di thọ nhận y phục, nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng thấy rõ rằng: "Y phục này chỉ là tứ đại, diễn biến theo tứ đại của chính nó mà thôi; và người thọ nhận y phục này cũng chỉ là thực tánh pháp, phi chúng sinh, phi bản mệnh vĩnh cữu, là pháp vô ngã, không phải ta".

Và những y phục này không phải vật đáng nhờm, nhưng khi tiếp xúc với sắc thân uế trược này rồi, liền trở nên vật đáng nhờm vô cùng.

2- Quán tưởng về vật thực:

Khi Tỳ khưu, Sa di thọ nhận vật thực, nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng thấy rõ rằng: "Vật thực này chỉ là tứ đại, diễn biến theo tứ đại của chính nó mà thôi, và người thọ nhận vật thực này cũng chỉ là thực tánh pháp, phi chúng sinh, phi bản mệnh vĩnh cữu, là pháp vô ngã, không phải ta".

Và vật thực này không phải vật đáng nhờm, nhưng khi tiếp xúc với sắc thân uế trược này rồi, liền trở nên vật đáng nhờm vô cùng.

3- Quán tưởng về chỗ ở:

Khi Tỳ khưu, Sa di thọ nhận chỗ ở, nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng thấy rõ rằng: "Chỗ ở này chỉ là tứ đại, diễn biến theo tứ đại của chính nó mà thôi, và người sử dụng chỗ ở này cũng chỉ là thực tánh pháp, phi chúng sinh, phi bản mệnh vĩnh cữu, là pháp vô ngã, không phải ta".

Và những chỗ ở này không phải vật đáng nhờm, nhưng khi tiếp xúc với sắc thân uế trược này rồi, liền trở nên vật đáng nhờm vô cùng.

4- Quán tưởng về thuộc trị bệnh:

Khi Tỳ khưu, Sa di thọ nhận thuốc trị bệnh bảo vệ sanh mạng, nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng thấy rõ rằng: "Thuốc trị bệnh bảo vệ sanh mạng này chỉ là tứ đại, diễn biến theo tứ đại của chính nó mà thôi, và người sử dụng thuốc trị bệnh này cũng chỉ là thực tánh pháp, phi chúng sinh, phi bản mệnh vĩnh cữu, là pháp vô ngã, không phải ta".

Và thuốc trị bệnh này không phải vật đáng nhờm, nhưng khi tiếp xúc với sắc thân uế trược này rồi, liền trở nên vật đáng nhờm vô cùng.

Tỳ khưu, Sa di đã dùng 4 thứ vật dụng trong ngày mà chưa quán tưởng, nên quán tưởng lại; nếu không quán tưởng cho đến lúc rạng đông (aruṇa), trước khi mặt trời mọc, vị Sa di, Tỳ khưu ấy thọ dụng 4 thứ vật dụng như hạng người mang nợ. Bởi vậy cho nên, hằng ngày trước lúc rạng đông, Sa di, Tỳ khưu nên có trí tuệ quán tưởng trở lại 4 thứ vật dụng đã dùng trong ngày một lần nữa như sau:

Quán tưởng lại 4 thứ vật dụng đã dùng trong ngày:

1- Cīvara paccavekkhaṇā.

Ajja māya apaccavekkhitvā yaṃ cīvaraṃ paribhuttaṃ, taṃ yāvadeva sītassa paṭighātāya, uṇhassa paṭighātāya, daṃsa - makasa - vātātapa - sarīsapa - samphassānaṃ paṭighātāya, yāvadeva hirikopīnappaṭicchādanatthaṃ.

2- Piṇṇapāta paccavekkhaṇā.

Ajja mayā apaccavekkhitvā yo piṇṇapāto paribhutto, so neva davāya na madāya na maṇṇanāya na vibhūsanāya, yāvadeva imassa kāyassa ṭhitiyā yāpanāya vihiṃsūparatiyā brahmacariyānuggahāya, iti purāṇañca vedanaṃ paṭihankhāmi, navañca vedanaṃ na uppādessāmi, yātrā ca me bhavissati anavajjatā ca phāsuvihāro ca.

3- Senāsana paccavekkhaṇā.

Ajja mayā apaccavekkhitvā yaṃ senāsanaṃ paribhuttaṃ, taṃ yāvadeva sītassa paṭighātāya, uṇhassa paṭighātāya, daṃsa-makasa-vātātapa-sarīsapa-samphassānaṃ paṭighātāya, yāvadeva utuparssayavinodanapaṭisallānārāmatthaṃ.

4- Bhesajja paccavekkhaṇā.

Ajja mayā apaccavekkhitvā yo gilānappaccaya-bhesajjaparikkhāro paribhutto, so yāvadeva uppannānaṃ veyyābādhikānaṃ vedanānaṃ paṭighātāya, abyāpajjhaparamatāya.

1- Quán tưởng về y phục:

Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng đúng theo sự thật rằng: "Hôm nay, tôi không quán tưởng mà đã mặc y phục nào, y phục ấy chỉ để ngăn ngừa sự lạnh, ngăn ngừa sự nóng, ngăn ngừa sự tiếp xúc ruồi, muỗi, gió, nắng, rắn rít. Và cũng chỉ để che kín phần đáng hổ thẹn trong thân thể mà thôi".

2- Quán tưởng về vật thực:

Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng đúng theo sự thật rằng: "Hôm nay, tôi không quán tưởng mà đã đã dùng vật thực nào, vật thực ấy không phải để vui chơi như trẻ con, cũng không phải để tăng cường sức mạnh như người lực sĩ, cũng không phải để làm đẹp thân thể như đàn bà, cũng không phải để bồi dưỡng thân thể xinh đẹp như kỹ nữ. Sự thật, tôi dùng vật thực để nuôi dưỡng duy trì sắc thân, để làm giảm đi sự khổ thân, chỉ để thực hành phạm hạnh cao thượng mà thôi. Do nhờ sự thọ thực này, tôi có thể làm giảm được sự đang đói khổ, và sẽ làm cho sự khổ mới không phát sanh.

Sự thọ thực không có lỗi, được điều hòa tứ đại, tứ oai nghi, sự sống an lạc sẽ phát sanh lên, đối với tôi".

3- Quán tưởng về chỗ ở:

Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng đúng theo sự thật rằng: "Hôm nay, tôi không quán tưởng mà đã sử dụng chỗ ở nào, chỗ ở ấy chỉ để ngăn ngừa sự lạnh, ngăn ngừa sự nóng, ngăn ngừa sự tiếp xúc ruồi, muỗi, gió, nắng, rắn rít mà thôi. Và cũng chỉ để tránh sự tai hại do thời tiết, được an lạc nơi thanh vắng, để hành phạm hạnh cao thượng".

4- Quán tưởng về thuốc trị bệnh:

Tỳ khưu, Sa di nên có trí tuệ sáng suốt quán tưởng đúng theo sự thật rằng: "Hôm nay, tôi không quán tưởng mà đã dùng thuốc tri bệnh nào bảo vệ sanh mạng, thuốc tri bệnh ấy chỉ để điều trị khổ bệnh đã và đang phát sanh, để không khổ do bệnh hoạn ấy".

Kinh Aggikkhandhopamāsutta (Kinh Ví Đống Lửa)

[Aṅguttaranikāya, phần Sattakanipāta, kinh Aggikkhandho-pamāsutta]

Một thuở nọ, Đức Thế Tôn đang du hành đến vùng Kosala cùng với số đông chư Tỳ khưu Tăng. Từ xa, Đức Thế Tôn nhìn thấy một đống lửa đang cháy dữ dội lan khắp một vùng rộng lớn. Đức Thế Tôn dừng lại, ghé vào một gốc cây, ngự trên chỗ ngồi mà Đại Đức Ānanda đã trải sẵn.

Khi ấy Đức Thế Tôn gọi chư Tỳ khưu dạy rằng:

- Này chư Tỳ khưu, các con có nhìn thấy đống lửa đang cháy dữ dội ở một vùng kia không?

Chư Tỳ khưu bạch rằng:

- Kính bạch Đức Thế Tôn, chúng con đều nhìn thấy rõ. Bạch Ngài.

1- Này chư Tỳ khưu, các con nghĩ thế nào về điều này?

Một người vào ngồi ôm, nằm ôm đống lửa lớn đang cháy dữ dội kia, với vị Tỳ khưu vào ngồi ôm, nằm ôm công chúa, hoặc công nương, hoặc tiểu thư con nhà quý phái có đôi bàn tay mềm mại, dịu dàng. Trong hai sự việc ấy, điều nào cao quý hơn?

- Kính bạch Đức Thế Tôn, Tỳ khưu vào ngồi ôm, nằm ôm công chúa, hoặc công nương, hoặc tiểu thư con nhà quý phái có đôi bàn tay mềm mại, dịu dàng điều ấy cao quý hơn; còn người vào ngồi ôm, nằm ôm đống lửa lớn đang cháy dữ dội kia, nóng phỏng, điều ấy đau khổ lắm. Bạch Ngài.

Này chư Tỳ khưu, Như Lai thuyết giảng, chỉ dạy cho các con nên biết: Đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; không phải là Tỳ khưu, tự nhận là Tỳ khưu; không phải là bậc hành phạm hạnh, tự nhận là bậc hành phạm hạnh, phiền não sình thối bên trong, có tâm tham dục nhiều, tánh tình xấu xa đê tiện vào ngồi ôm, nằm ôm công chúa, hoặc công nương, hoặc tiểu thư con nhà quý phái có đôi bàn tay mềm mại, dịu dàng, vị Tỳ khưu ấy không cao quý chút nào; còn người vào ngồi ôm, nằm ôm đống lửa lớn đang cháy dữ dội kia cao quý hơn nhiều.

Điều ấy tại sao gọi là cao quý?

- Này chư Tỳ khưu, bởi vì người ấy có thể chết hoặc đau khổ dẫn đến sự chết, do vào ngồi ôm, nằm ôm đống lửa lớn đang cháy ấy, nhưng người ấy sau khi chết không phải sa vào 4 cõi ác giới1, không phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... tánh tình xấu xa đê tiện, vào ngồi ôm, nằm ôm công chúa, hoặc công nương, hoặc tiểu thư con nhà quý phái có đôi bàn tay mềm mại, dịu dàng, vị Tỳ khưu ấy đang bị thoái hóa trong mọi thiện pháp, phải chịu khổ lâu dài, sau khi chết sẽ bị sa đọa vào 4 cõi ác giới, phải chịu khổ trong cõi địa ngục [4 cõi ác giới: địa ngục, atula, ngạ quỷ, súc sanh].

2- Này chư Tỳ khưu, các con nghĩ thế nào về điều này?

Một người đàn ông khỏe mạnh, dùng một sợi dây da dẻo dai quấn vòng đôi vào chân người khác, rồi kéo qua kéo lại làm cho cắt đứt da; cắt đứt da rồi cắt đứt thịt, rồi cắt đứt gân, rồi cắt đứt ống xương chân; cắt đứt ống xương chân rồi dừng lại ở tủy xương; với vị Tỳ khưu hài lòng, hoan hỉ trong sự lễ bái của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ. Trong hai sự việc ấy, điều nào cao quý hơn?

- Kính bạch Đức Thế Tôn, Tỳ khưu hài lòng, hoan hỉ trong sự lễ bái của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, điều này cao quý hơn; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh dùng một sợi dây da dẻo dai quấn vòng vào chân, rồi kéo qua kéo lại làm cho cắt đứt da; ... cắt đứt ống xương chân rồi dừng lại ở tủy xương, điều ấy đau khổ lắm. Bạch Ngài.

- Này chư Tỳ khưu, Như Lai thuyết giảng, chỉ dạy cho các con nên biết: Đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... có tâm tham dục nhiều, tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ trong sự lễ bái của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy không cao quý chút nào; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh, dùng một sợi dây da dẻo dai quấn vòng đôi vào chân, rồi kéo qua kéo lại làm cho cắt đứt da; ... cắt đứt ống xương chân rồi dừng lại ở tủy xương, người ấy cao quý hơn nhiều.

Điều ấy tại sao gọi là cao quý?

- Này chư Tỳ khưu, bởi vì người ấy có thể chết hoặc đau khổ dẫn đến sự chết do bị đứt da, đứt thịt, đứt gân, đứt ống xương chân ấy, nhưng người ấy sau khi chết không phải sa vào 4 cõi ác giới, không phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ trong sự lễ bái của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy đang bị thoái hóa trong mọi thiện pháp, phải chịu khổ lâu dài, sau khi chết sẽ bị sa đọa vào 4 cõi ác giới, phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

3- Này chư Tỳ khưu, các con nghĩ thế nào về điều này?

Một người đàn ông khỏe mạnh, dùng một cây lao bén nhọn, được thoa bằng dầu, rồi phóng vào ngực của một người khác; với vị Tỳ khưu hài lòng, hoan hỉ trong sự chấp hai tay cung kính của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ. Trong hai sự việc ấy, điều nào cao quý hơn?

- Kính bạch Đức Thế Tôn, Tỳ khưu hài lòng, hoan hỉ trong sự chấp hai tay cung kính của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, điều này cao quý hơn; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh dùng một cây lao bén nhọ, được thoa bằng dầu rồi phóng vào ngực, điều ấy đau khổ lắm. Bạch Ngài.

- Này chư Tỳ khưu, Như Lai thuyết giảng, chỉ dạy cho các con nên biết: Đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... có tâm tham dục nhiều, tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ trong sự chấp hai tay cung kính của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy không cao quý chút nào; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh, dùng một cây lao bén nhọn, được thoa bằng dầu rồi rồi phóng vào ngực, người ấy cao quý hơn nhiều.

Điều ấy tại sao gọi là cao quý?

- Này chư Tỳ khưu, bởi vì người ấy có thể chết hoặc đau khổ dẫn đến sự chết do bị đâm vào ngực, nhưng người ấy sau khi chết không phải sa vào 4 cõi ác giới, không phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ trong sự chấp hai tay cung kính của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy đang bị thoái hóa trong mọi thiện pháp, phải chịu khổ lâu dài, sau khi chết sẽ bị sa đọa vào 4 cõi ác giới, phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

4- Này chư Tỳ khưu, các con nghĩ thế nào về điều này?

Một người đàn ông khỏe mạnh, đem một tấm sắt đang cháy hồng ép dính quanh vào thân của một người khác; với vị Tỳ khưu mặc tấm y, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ. Trong hai sự việc ấy, điều nào cao quý hơn?

- Kính bạch Đức Thế Tôn, Tỳ khưu mặc tấm y, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, điều này cao quý hơn; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh đem một tấm sắt đang cháy hồng ép dính quanh vào thân, điều ấy đau khổ lắm. Bạch Ngài.

- Này chư Tỳ khưu, Như Lai thuyết giảng, chỉ dạy cho các con nên biết: Đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... có tâm tham dục nhiều, tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ mặc tấm y, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy không cao quý chút nào; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh, đem một tấm sắt đang cháy hồng ép dính quanh vào thân, người ấy cao quý hơn nhiều.

Điều ấy tại sao gọi là cao quý?

- Này chư Tỳ khưu, bởi vì người ấy có thể chết hoặc đau khổ dẫn đến sự chết do tấm sắt đang cháy hồng ép dính quanh vào thân ấy, nhưng người ấy sau khi chết không phải sa vào 4 cõi ác giới, không phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ mặc tấm y, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy đang bị thoái hóa trong mọi thiện pháp, phải chịu khổ lâu dài, sau khi chết sẽ bị sa đọa vào 4 cõi ác giới, phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

5- Này chư Tỳ khưu, các con nghĩ thế nào về điều này?

Một người đàn ông khỏe mạnh, lấy một cục sắt đang cháy hồng, rồi lấy lưỡi câu móc miệng của một người khác mở rộng ra, bỏ cục sắt cháy hồng ấy vào miệng, làm cháy phỏng miệng, cháy lưỡi, cháy cổ, cháy ngực, cháy dài xuống ruột già, ruột non và cho đến hậu môn; với vị Tỳ khưu thọ dụng vật thực ngon lành, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ. Trong hai sự việc ấy, điều nào cao quý hơn?

- Kính bạch Đức Thế Tôn, Tỳ khưu thọ dụng vật thực ngon lành, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, điều này cao quý hơn; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh lấy một cục sắt đang cháy hồng, rồi lấy lưỡi câu móc miệng mở rộng ra, bỏ cục sắt cháy hồng ấy vào miệng, làm cháy phỏng miệng, cháy cổ... và cho đến hậu môn, điều ấy đau khổ lắm. Bạch Ngài.

- Này chư Tỳ khưu, Như Lai thuyết giảng, chỉ dạy cho các con nên biết: Đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... có tâm tham dục nhiều, tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ thọ dụng vật thực ngon lành, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy không cao quý chút nào; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh, lấy một cục sắt đang cháy hồng rồi lấy lưỡi câu móc miệng mở rộng ra, bỏ cục sắt cháy hồng vào miệng, làm cháy phỏng miệng, cháy cổ... và cho đến hậu môn, người ấy cao quý hơn nhiều.

Điều ấy tại sao gọi là cao quý?

- Này chư Tỳ khưu, bởi vì người ấy có thể chết hoặc đau khổ dẫn đến sự chết do cục sắt đang cháy hồng bỏ vào miệng, nhưng người ấy sau khi chết không phải sa vào 4 cõi ác giới, không phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ thọ dụng vật thực ngon lành, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy đang bị thoái hóa trong mọi thiện pháp, phải chịu khổ lâu dài, sau khi chết sẽ bị sa đọa vào 4 cõi ác giới, phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

6- Này chư Tỳ khưu, các con nghĩ thế nào về điều này?

Một người đàn ông khỏe mạnh, nắm đầu hoặc cổ của một người khác, bắt buộc nằm hoặc ngồi trên giường sắt hoặc ghế sắt đang cháy hồng; với vị Tỳ khưu nằm hoặc ngồi trên giường hoặc ghế, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ. Trong hai sự việc ấy, điều nào cao quý hơn?

- Kính bạch Đức Thế Tôn, Tỳ khưu nằm hoặc ngồi trên giường hoặc ghế, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, điều này cao quý hơn; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh nắm đầu hoặc cổ, bắt buộc nằm hoặc ngồi trên giường sắt hoặc ghế sắt đang cháy hồng, điều ấy đau khổ lắm. Bạch Ngài.

- Này chư Tỳ khưu, Như Lai thuyết giảng, chỉ dạy cho các con nên biết: Đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... có tâm tham dục nhiều, tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ nằm hoặc ngồi trên giường hoặc ghế, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy không cao quý chút nào; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh, nắm đầu hoặc cổ, bắt buộc nằm hoặc ngồi trên giường sắt hoặc ghế sắt đang cháy hồng, người ấy cao quý hơn nhiều.

Điều ấy tại sao gọi là cao quý?

- Này chư Tỳ khưu, bởi vì người ấy có thể chết hoặc đau khổ dẫn đến sự chết, do bị bắt buộc nằm hoặc ngồi trên giường sắt hoặc ghế sắt đang cháy hồng ấy, nhưng người ấy sau khi chết không phải sa vào 4 cõi ác giới, không phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ nằm hoặc ngồi trên giường hoặc ghế, được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy đang bị thoái hóa trong mọi thiện pháp, phải chịu khổ lâu dài, sau khi chết sẽ bị sa đọa vào 4 cõi ác giới, phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

7- Này chư Tỳ khưu, các con nghĩ thế nào về điều này?

Một người đàn ông khỏe mạnh, nắm đôi chân người khác đưa lên cao, đầu chúc xuống dưới rồi ném vào nồi nước đồng sôi, lửa đang cháy đỏ. Người ấy ở trong nồi nước đồng đang sôi ấy khi thì nổi lên, khi thì chìm xuống, khi thì quay lộn ngang; với vị Tỳ khưu ở trong chỗ ở, cốc, tăng xá..., được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ. Trong hai sự việc ấy, điều nào cao quý hơn?

- Kính bạch Đức Thế Tôn, sự ở trong chỗ ở, cốc, tăng xá..., được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, điều này cao quý hơn; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh ném vào nồi nước đồng đang sôi, lửa đang cháy đỏ, điều ấy đau khổ lắm. Bạch Ngài.

- Này chư Tỳ khưu, Như Lai thuyết giảng, chỉ dạy cho các con nên biết: Đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... có tâm tham dục nhiều, tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ chỗ ở, cốc, tăng xá..., được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy không cao quý chút nào; còn người bị người đàn ông khỏe mạnh ném vào nồi nước đồng đang sôi, lửa đang cháy đỏ, người ấy cao quý hơn nhiều.

Điều ấy tại sao gọi là cao quý?

- Này chư Tỳ khưu, bởi vì người ấy có thể chết hoặc đau khổ dẫn đến sự chết do bị ném vào nồi nước đồng đang sôi, lửa đang cháy đỏ ấy, nhưng người ấy sau khi chết không phải sa vào 4 cõi ác giới, không phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, đối với Tỳ khưu phạm giới (dussīla), có ác pháp, có hành động thấp hèn đáng khinh bỉ, thường che giấu tội lỗi của mình; ... tánh tình xấu xa đê tiện, mà hài lòng, hoan hỉ chỗ ở, cốc, tăng xá..., được dâng cúng bằng đức tin trong sạch, của những người hoàng tộc giàu có, của những Bà la môn giàu có và của những đại phú hộ, vị Tỳ khưu ấy đang bị thoái hóa trong mọi thiện pháp, phải chịu khổ lâu dài, sau khi chết sẽ bị sa đọa vào 4 cõi ác giới, phải chịu khổ trong cõi địa ngục.

Này chư Tỳ khưu, vì vậy các con phải nên học tập rằng: "Chúng ta dùng 4 thứ vật dụng: y phục, vật thực, chỗ ở, thuốc trị bệnh, của những thí chủ có đức tin trong sạch đem đến dâng cúng, chúng ta phải hành phạm hạnh cao thượng để làm cho những thí chủ ấy có được nhiều phước thiện, được nhiều quả báu cao quý, và đời sống Tỳ khưu của chúng ta không trở nên vô dụng, chúng ta sẽ tiến hóa trong mọi thiện pháp, cũng sẽ có nhiều quả báu cao quý".

Này chư Tỳ khưu, các con phải nên học tập, thực hành rằng:

- Khi quán xét thấy rõ sự lợi ích, sự tiến hóa, sự an lạc lâu dài của mình thật sự, khi ấy, các con nên tinh tấn để hoàn thành đầy đủ phạm hạnh bằng pháp không dể duôi, tiến hành Tứ niệm xứ (appamādena sampādetuṃ).

- Khi quán xét thấy rõ sự lợi ích, sự tiến hóa, sự an lạc lâu dài của người khác thật sự, khi ấy, các con nên tinh tấn để hoàn thành đầy đủ phạm hạnh bằng pháp không dể duôi, tiến hành Tứ niệm xứ.

- Khi quán xét thấy rõ sự lợi ích, sự tiến hóa, sự an lạc lâu dài của mình và của người khác thật sự, khi ấy, các con nên tinh tấn để hoàn thành đầy đủ phạm hạnh bằng pháp không dể duôi, tiến hành Tứ niệm xứ.

Đức Thế Tôn thuyết giảng bài pháp này, trong nhóm đông Tỳ khưu, có 60 vị Tỳ khưu đã phạm tội bất cộng trụ (pārājika) khi đang nghe pháp cảm thấy quá nóng nảy hộc máu ra miệng.

Có 60 vị Tỳ khưu bạch với Đức Thế Tôn rằng:

- Sudukkharaṃ Bhagavā! Sudukkharaṃ Bhagavā!

- "Kính bạch Đức Thế Tôn, thực hành phạm hạnh vô cùng khó khăn.

Kính bạch Đức Thế Tôn, thực hành phạm hạnh vô cùng khó khăn".

60 vị Tỳ khưu này xin hoàn tục trở thành cận sự nam.

Có 60 vị Tỳ khưu khi nghe bài pháp này, tâm hoàn toàn giải thoát khỏi mọi phiền não trầm luân, do không chấp thủ bởi tà kiến và tham ái, trở thành bậc Thánh A-ra-hán.

(Xong bài kinh)

Sự lợi ích của bài kinh Aggikkhandhopamasutta

Đức Phật thuyết pháp với tâm đại bi vô lượng, mong đem lại sự lợi ích cho tất cả chúng sinh, mong cứu vớt chúng sinh giải thoát khỏi mọi cảnh khổ tử sanh luân hồi trong ba giới bốn loài.

Trong 9 Ân Đức Phật, Ân Đức Sugato: Đức Thiện Ngôn, có 4 ý nghĩa:

- Ngự theo con đường Thánh Đạo.

- Ngự đến nơi Niết Bàn cao thượng.

- Ngự đến đích chân chánh không lùi bước.

- Giáo huấn chân lý đem lại sự lợi ích thiết thực.

Trong 4 ý nghĩa trên, ở đây xin đề cập đến ý nghĩa thứ tư: "Giáo huấn chân lý đem lại sự lợi ích thiết thực".

Đức Thế Tôn thuyết giảng chân lý, chắc chắn đem lại sự lợi ích thiết thực cho chúng sinh; nếu không đem lại sự lợi ích thiết thực, thì Ngài không bao giờ thuyết giảng.

Đức Thế Tôn thuyết giảng hay không thuyết giảng có 6 trường hợp:

1- Đức Phật biết rõ lời nào không chân thật, không đem lại sự lợi ích, người nghe không hài lòng, không hoan hỉ, Ngài không thuyết giảng lời ấy.

2- Đức Phật biết rõ lời nào không chân thật, không đem lại sự lợi ích, dầu người nghe hài lòng, hoan hỉ, Ngài không thuyết giảng lời ấy.

3- Đức Phật biết rõ lời nào chân thật, không đem lại sự lợi ích, người nghe không hài lòng, không hoan hỉ, Ngài không thuyết giảng lời ấy.

4- Đức Phật biết rõ lời nào chân thật, không đem lại sự lợi ích, dầu người nghe hài lòng, hoan hỉ, Ngài không thuyết giảng lời ấy.

5- Đức Phật biết rõ lời nào chân thật, đem lại sự lợi ích, người nghe hài lòng, hoan hỉ, Ngài biết tùy nơi, đúng lúc sẽ thuyết giảng lời ấy.

6- Đức Phật biết rõ lời nào chân thật, đem lại sự lợi ích, dầu người nghe không hài lòng, không hoan hỉ, Ngài biết tùy nơi, đúng lúc sẽ thuyết giảng lời ấy.

Đức Phật thuyết bài kinh Aggikkhandhopamasutta đem lại sự lợi ích cho cả 3 nhóm Tỳ khưu:

1- Nhóm Tỳ khưu thứ nhất gồm có 60 vị đã từng phạm giới pārājika (bất cộng trụ) mà che giấu tội lỗi của mình. Bây giờ, nhóm 60 vị Tỳ khưu này được nghe Đức Phật thuyết giảng bài kinh ấy, chỉ dạy cho biết sự tai hại khủng khiếp đối với Tỳ khưu phạm giới, nên phát sanh động tâm (saṃvega) ăn năn hối hận tội lỗi của mình, nóng nảy cho đến nỗi hộc máu ra miệng, xả bỏ y bát, trở thành người cận sự nam, để tránh khỏi tai họa sa vào 4 cõi ác giới, tránh cảnh khổ trong cõi địa ngục lâu dài.

Đối với nhóm cận sự nam này, đã thoát khỏi điều tai họa do phạm giới bất cộng trụ của bậc Tỳ khưu. Nhóm cận sự nam này, nếu trọn đời quy y Tam bảo, thọ trì ngũ giới, bát giới trong sạch và hành theo pháp của người cận sự nam, sau khi chết sẽ sanh lên các cõi trời dục giới, hưởng sự an lạc tại cõi trời ấy. Nếu tiến hành thiền định cũng có thể chứng đắc các bậc thiền sắc giới, vô sắc giới. Nếu tiến hành thiền tuệ cũng có thể chứng đắc Nhập Lưu Thánh Đạo, Nhập Lưu Thánh Quả cho đến Bất Lai Thánh Đạo, Bất Lai Thánh Quả, trở thành bậc Thánh nhân trong Phật giáo.

Như vậy, bài kinh này đem lại sự lợi ích lớn cho nhóm 60 vị Tỳ khưu thứ nhất.

2- Nhóm Tỳ khưu thứ nhì gồm có 60 vị, đã từng phạm giới nhẹ mà che giấu, dể duôi không chịu sám hối, không thu thúc để cho giới trở nên trong sạch, không biết hổ thẹn, ghê sợ tội lỗi. Bây giờ nhóm 60 vị Tỳ khưu này được nghe Đức Phật thuyết giảng bài kinh ấy, chỉ dạy cho biết sự tai hại khủng khiếp đối với Tỳ khưu phạm giới, nên phát sanh động tâm (saṃvega) ăn năn hối hận tội lỗi của mình, và biết mình không có đủ khả năng tiếp tục thực hành phạm hạnh cao thượng của Tỳ khưu cho được trong sạch hoàn toàn, nếu cứ tiếp tục sống kiếp Tỳ khưu thì sẽ có ngày phạm giới nặng. Nên nhóm 60 vị Tỳ khưu này xin Đức Phật cho phép hoàn tục, trở thành cận sự nam để tránh khỏi tai họa sa vào 4 cõi ác giới, tránh cảnh khổ trong cõi địa ngục lâu dài.

Đối với nhóm cận sự nam này, đã thoát khỏi điều tai họa do phạm giới của bậc Tỳ khưu. Nhóm cận sự nam này, nếu trọn đời quy y Tam bảo, thọ trì ngũ giới, bát giới trong sạch và hành theo pháp của người cận sự nam, sau khi chết sẽ sanh lên các cõi trời dục giới, hưởng sự an lạc tại cõi trời ấy. Nếu tiến hành thiền định cũng có thể chứng đắc các bậc thiền sắc giới, vô sắc giới. Nếu tiến hành thiền tuệ cũng có thể chứng đắc Nhập Lưu Thánh Đạo, Nhập Lưu Thánh Quả cho đến Bất Lai Thánh Đạo, Bất Lai Thánh Quả, trở thành bậc Thánh nhân trong Phật giáo.

Như vậy, bài kinh này đem lại sự lợi ích lớn cho nhóm 60 vị Tỳ khưu thứ nhì.

3- Nhóm Tỳ khưu thứ ba gồm có 60 vị là bậc có giới hạnh trong sạch. Bây giờ, nhóm Tỳ khưu này được nghe Đức Phật thuyết giảng bài kinh ấy, phát sanh động tâm (saṃvega) tiến hành thiền tuệ chứng ngộ chân lý Tứ thánh đế, chứng đắc Nhập Lưu Thánh Đạo, Nhập Lưu Thánh Quả cho đến A-ra-hán Thánh Đạo, A-ra-hán Thánh Quả, trở thành bậc Thánh A-ra-hán trong Phật giáo, ngay trong kiếp hiện tại. [Tóm lược ý nghĩa Chú giải Aṇguttaranikāya, phần Ekakanipāta, Accharasaṃghātavaggavaṇṇanā]

Bài kinh này đem lại sự lợi ích cho chư Tỳ khưu trong quá khứ như thế nào, thì chư Tỳ khưu trong hiện tại và chư Tỳ khưu trong vị lai cũng được sự lợi ích như thế ấy.