Quán Thế Âm Bồ Tát Nhĩ Căn Viên Thông Chương

Tập 17

Xin mời mở kinh bổn ra! Trang 154, hàng thứ tư từ dưới đếm lên.

“Phật vấn viên thông, ngã tùng nhĩ văn, viên chiếu tam muội, duyên tâm tự tại, nhân nhập lưu tướng, đắc tam ma địa, thành tựu bồ đề, tư vi đệ nhất”. Đây là câu trả lời chính thức về câu hỏi của Phật Thích Ca Mâu Ni, đoạn trước là trần thuật Ngài chứng đắc viên thông như thế nào. Ngài đem tình hình quá trình tu học của mình nói ra hết, đều nói ra hết. Câu trả lời chính thức này cũng là tổng kết, pháp môn nhĩ căn tam muội hơn hẳn những pháp môn khác. Điều này trong 25 vị Bồ Tát mỗi mỗi trần thuật, chúng ta có thể thấy được. Nhưng phương pháp tu hành, bắt buộc phải đem lý luận, phương pháp, cảnh giới làm cho thật rõ ràng thấu triệt, thì công phu của chúng ta mới có thể đắc lực được. Cho nên bộ kinh này có thể nói từ xưa đến nay, từ sau khi phiên dịch ra cho đến ngày nay, trong nghiên cứu học tập Phật Pháp, có thể nói là chiếm vị trí số một. Bất cứ là tông nào phái nào, bất luận là họ tu học pháp môn gì, gần như người học Phật không ai nói là chưa đọc qua Kinh Lăng Nghiêm. Đặc biệt là từ Dân quốc sơ niên trở về sau, trong Phật học Kinh Lăng Nghiêm được xem là kinh được mọi người yêu thích nhất. Kế đến chính là Đại Thừa Khởi Tín Luận và Duy Thức Học. Duy Thức Học trên học thuật cũng có một số người nghiên cứu. Nói chung không có kinh nào phổ biến như kinh này và Khởi Tín Luận.

Cương lĩnh tu học của Bồ Tát chính là dùng trí chiếu cảnh, cảnh chiếu trí. Thực sự mà nói chính là quán chiếu bát nhã như trong Kinh Bát Nhã đã nói. Cũng chính là xả thức dùng căn mà đại sư Giao Quang dạy cho chúng ta. Dùng căn này là nói tánh ở trong căn. Nói cách khác là dùng căn tánh của sáu căn để tiếp xúc cảnh giới bên ngoài, đây gọi là quán chiếu. Quán chiếu chính là tam muội. Thông thường chúng ta nói là tu thiền định. Quán chiếu chính là thiền định, theo trong bản kinh này mà nói không những là thiền định, mà còn là Lăng Nghiêm đại định, quán chiếu là Lăng Nghiêm đại định. Giả sử lý không hiểu rõ, thì thực sự công phu này không thể nâng cao được. Công phu nâng cao được, nói cho chư vị biết, con người thay đổi rồi. Vì sao vậy? Trước đây là tướng phàm phu, hiện tại vừa thay đổi là tướng Bồ Tát. Trước đây đối với sự việc gì đều mê, đều chấp trước, quán chiếu vừa đắc lực thì không mê nữa, không chấp trước nữa, mà sáng tỏ rõ ràng. Sự sáng tỏ rõ ràng này không phải nói trước mắt chúng ta nhìn đều rất rõ ràng, tôi nghe được rất rõ ràng, không phải như vậy. Quí vị nói quí vị thấy rõ ràng rồi, nghe rõ ràng rồi, kỳ thật không phải vậy. Quí vị không rõ ràng gì cả, thực sự nhìn rõ ràng là cảnh giới gì? Giống như trong Tâm Kinh nói “chiếu kiến ngũ uẩn giai không”, quí vị có chiếu kiến hay không? Quí vị chưa chiếu kiến. Có thể thấy, quí vị chưa thấy rõ ràng về tướng cảnh giới sáu trần, quí vị dùng vẫn là phân biệt hư vọng, chứ hoàn toàn không phải bát nhã trí chiếu. Trí chiếu nơi cảnh thì dễ dàng hiểu, cảnh chiếu nơi trí không dễ hiểu.

Cảnh là cảnh giới bên ngoài. Chúng ta hiểu được trí là năng chiếu, cảnh giới là sở chiếu. Vì sao cảnh cũng có thể chiếu trí? Thực sự mà nói năng sở không khác, năng chiếu sở chiếu là một không phải hai, như vậy mới có thể nhập lưu vong sở. “Ư chiếu ly chiếu, tức duyên vong duyên”, trong đây nhất định không có tương đối, nếu như nói có cái năng chiếu, có cái sở chiếu, có trí, có cảnh, đó là tương đối. Tương đối vậy thì không tìm ra được lối vào, nhất định phải đạt đến năng sở không khác. Như vậy mới nhập môn được. Nhập môn gì vậy? Nhất chân pháp giới, trong một không có hai, cho nên quí vị là khái niệm tương đối, quí vị làm sao có thể vào được nhất chân pháp giới? Cảnh giới tương đối này làm sao có thể được nhất tâm bất loạn? Đây là đạo lý chắc chắn vậy.

Chúng tôi trên giảng tòa thường nhắc nhở chư vị đồng học, nhất tâm bất loạn là năng nhập, nhất chân pháp giới là sở nhập. Nhưng quí vị phải hiểu được năng sở không hai, là cùng một cảnh giới với “viên chiếu tam muội” mà ở đây đã nói. Rơi vào trong năng sở, đã không thể đắc nhất tâm, cũng không thể chứng nhất chân pháp giới, cả hai đều bị mất. Ý nghĩa viên chiếu này chính là nói “trí chiếu ư cảnh, cảnh chiếu ư trí”. “Trí chiếu ư cảnh, cảnh chiếu ư trí” hoàn toàn là một không có hai. Nói cách khác, chúng ta thường nói là tuyệt đối chứ không phải là tương đối. Tương đối thì không có cách nào để vào cảnh giới này được. Lìa tương đối mới có thể vào được cảnh giới này.

“Duyên tâm tự tại”, duyên tâm là tâm gì? Trong chân tâm làm gì có duyên? Lục Tổ đại sư nói “bổn lai vô nhất vật”, đó là chân tâm. Chân tâm khởi dụng chính là duyên tâm. Phàm phu duyên tâm này không tự tại. Bồ Tát duyên tâm tự tại rồi. Vì sao họ tự tại? Vì họ ngộ. Họ đối với toàn thể cảnh giới này thực sự hoàn toàn hiểu rõ, cho nên họ tự tại. Chúng ta sở dĩ không tự tại, đối với tất cả cảnh giới là mê mà không thể đạt đến chân giải. Nguyên nhân chính là đây vậy. Bồ Tát lúc này dùng tâm và phàm phu chúng ta dùng tâm đích thực không giống nhau. Không giống nhau ở đâu nhất định phải hiểu cho rõ ràng. Phàm phu chúng ta sáu căn tiếp xúc cảnh giới sáu trần, khởi phân biệt, khởi chấp trước, đem vọng tâm xem thành chân tâm, đem huyễn thân xem thành chân thân. Đây là kiến giải của phàm phu. Bồ Tát và chúng ta khác nhau chính là họ hiểu được vọng tâm không phải là chân tâm, huyễn thân cũng không phải là chân thân. Nói như vậy thì phàm và thánh vẫn có sai biệt. Sự sai biệt này là đối với chúng ta mà nói. Trong cảnh giới của Phật Bồ Tát, nói với chư vị rằng, hoàn toàn không có sai biệt. Nếu như họ có một niệm sai biệt thì họ mê rồi. Hoàn toàn không có sai biệt. Đây là điều mọi người nhất định phải hiểu. Đức Phật nói tất cả cảnh giới sai biệt là nói cho chúng ta. Nếu như quí vị kiến tánh rồi thì cách nói của Phật sẽ không phải cách nói như vậy nữa. Phật không những không có định pháp nào để nói, Phật thực sự là không có pháp gì để nói. Đây mới là Phật Pháp thực sự. Cho nên nói duyên tâm tự tại chỉ có người kiến tánh mới làm được. Đối với người niệm Phật mà nói đạt được lý nhất tâm bất loạn thì duyên tâm tự tại rồi. Sự nhất tâm bất loạn vẫn chưa tự tại. Đến lý nhất tâm bất loạn thì tự tại rồi. Tình hình tự tại đó cũng giống như trong Tứ Thập Hoa Nghiêm Thiện Tài Đồng Tử 53 lần tham học đắc tự tại vậy.

“Nhân nhập lưu tướng, đắc tam ma địa”, Quán Thế Âm Bồ Tát mới mở đầu Ngài đã dạy cho chúng ta “nhập lưu vong sở”, ở đây lúc làm tổng kết lại nêu ra dòng chữ như vậy, chúng ta nên ghi nhớ bản thân Bồ Tát nói Ngài do vì nhập lưu vong sở cho nên mới có thể trên đồng vơi chư Phật, dưới hợp với chúng sanh. Đây hoàn toàn là thành tựu của công phu phản văn. Phản văn đoạn trước đã nói với chư vị rồi, nói rất tường tận. Phản như thế nào? Điều này nhất định phải hiểu được. Phản văn chính là kiến tánh, quí vị không hiểu được phản văn này quí vị sẽ tùy theo cảnh giới mà lưu chuyển, tâm sẽ chạy theo cảnh giới. Công phu phản văn thành tựu rồi, mới có thể đạt đến sáu căn giải thoát, thực sự thấy được diệu chân như tánh trạm nhiên. Chúng ta nói là minh tâm kiến tánh, “đắc tam ma địa”, từ đó chứng nhập pháp viên thông diệu thường, thành tựu được Lăng Nghiêm đại định như kinh này đã nói vậy. Phải sau khi thành tựu mới có thể tùy duyên ứng hóa, muốn sao được vậy, tất cả tự tại, giống như trước đây đã nói về tam khoa vậy, giống như trong Phẩm Phổ Môn nói 32 ứng. Chúng ta muốn tìm căn bản của nó, căn bản của tu hành, ở tại nhập lưu vong sở, sở này chính là tướng của năng sở. “Thành tựu bồ đề” sau đó mới tu chứng viên thành quả địa.

“Tư vi đệ nhất”, hai mươi lăm vị Bồ Tát có vị nào không phải là đệ nhất? Mỗi mỗi đều đệ nhất. Đây cũng là hiển thị ra pháp môn bình đẳng, không có cao thấp. Đến sau đó đều minh tâm kiến tánh. Tuy nói pháp môn bình đẳng không có cao thấp, vì sao chúng ta lại thiên lệch tán thán Quán Thế Âm Bồ Tát? Đó chính là phương pháp của Ngài chúng ta nếu học thì rất dễ dàng, biện pháp của những vị Bồ Tát khác, chúng ta muốn tu không dễ dàng lắm. Đây là vấn đề trên căn tánh của chúng sanh chứ không phải là phương pháp có gì sai biệt. Đến sau này Bồ Tát Văn Thù lựa chọn viên thông đã nói với chúng ta rất rõ ràng: “thử phương chân giáo thể, thanh tịnh tại âm thanh”, đạo lý là đây vậy.

Phật Thích Ca Mâu Ni vì sao khuyên chúng ta vãng sanh Thế Giới Tây Phương Cực Lạc, vì sao không bảo chúng ta đến những thế giới phương khác. Mười phương thế giới chư Phật vô lượng vô biên vì sao bảo chúng ta đến thế giới tây phương? Quí vị đọc Kinh Di Đà thì sẽ hiểu được. Quí vị xem đứng hai bên trái phải của Phật A Di Đà một là Quan Âm, một là Đại Thế Chí. Quí vị đọc Kinh Di Đà đến “kim hiện tại thuyết pháp” sẽ rõ ràng được. Hóa ra chúng sanh ở thế giới tây phương Cực Lạc cũng là nhĩ căn nhạy bén nhất, cho nên “thử phương chân giáo thể thanh tịnh tại âm thanh”, câu này đem đến thế giới ây phương Cực Lạc cũng thích hợp, bởi vì họ ở bên đó cũng là nhĩ căn lanh lợi nhất. Đạo lý chính là đây vậy. Cho nên thế giới ây phương Cực Lạc Phật A Di Đà cũng dùng âm thanh làm Phật sự, Ngài thuyết pháp chúng sanh trong mười phương thế giới căn tánh mỗi mỗi không đồng, thế giới tây phương tiếp dẫn chúng sanh nhĩ căn lanh lợi nhất, đến bên đó liền có thành tựu.

Xem tiếp đoạn kinh văn dưới đây.

“Thế Tôn, bỉ Phật Như Lai, thán ngã thiện đắc, viên thông pháp môn, ư đại hội trung, thọ ký ngã vi Quán Thế Âm hiệu”. “Bỉ Phật Như Lai” chính là thầy giáo của Ngài, thầy của Ngài là Quán Thế Âm Phật, Ngài học thành rồi, thầy của Ngài rất hoan hỷ, rất khen ngợi, nói Ngài “thiện đắc viên thông pháp môn”, thiện là thiện xảo, cho nên thọ ký cho Ngài cũng là Quán Thế Âm. Thầy giáo là Quán Thế Âm Phật, Ngài là Quán Thế Âm Bồ Tát, tình hình như vậy trong Phật môn có rất nhiều, không phải chỉ có mình Ngài Như Bồ Tát Di Lặc, mọi người đều biết, Bồ Tát Di Lặc trong kiếp lâu xa về trước gặp được một Đức Phật hiệu là Đại Từ Như Lai. Di Lặc là tiếng Phạn, dịch thành tiếng Trung chính là Từ Thị, tức là đại từ đại bi, ý nghĩa của từ bi. Ngài gặp được Đại Từ Như Lai trong lòng rất hoan hỷ, Ngài liền phát nguyện hi vọng tương lai Ngài thành tựu giống như Đại Từ Như Lai, không những từ bi như vậy, mà còn có danh hiệu giống như vậy. Cũng giống như ở đây Quán Thế Âm Bồ Tát có cùng một danh hiệu vậy.

Vì thế A Dật Đa Bồ Tát trong tiểu bổn Kinh Di Đà biểu nguyện ba tư lương của Tịnh Độ là tín nguyện hạnh, trong tiểu bổn Kinh Di Đà lấy Bồ Tát Văn Thù biểu thị cho tín, Bồ Tát Di Lặc biểu thị cho nguyện, Bồ Tát Càn Đà Ha Đề và Bồ Tát Thường Tinh Tấn biểu thị cho hạnh. Ba tư lương tín hạnh nguyện đầy đủ rồi. Nên quí vị nhìn thấy danh tự của người này xếp vào đó nó đại biểu cho ý nghĩa này.

Điều này thực sự được gọi là “sư tư đạo hợp”, chúng ta trong đại bổn kinh nhìn thấy vị Bồ Tát này có một đoạn giới thiệu lý lịch tóm tắt, nói vị Bồ Tát này trong quá khứ lâu xa về trước Ngài đã thành Phật rồi, cho thấy Quán Thế Âm Bồ Tát ngài là đáo giá từ hàng, là đến giúp đỡ Phật A Di Đà hoằng pháp lợi sanh, Ngài sớm đã thành Phật rồi, Phật hiệu là Chánh Pháp Minh Như Lai. Điều này rất nhiều đồng học đều đã biết. Đây là nói Ngài đã từng thành Phật rồi, không những thành Phật một lần, còn có một lần nói là biến nhất thiết quang minh. Tương lai, đây là nói thế giới tây phương Cực Lạc, thế giới Tây phương hoàn cảnh ở đây rất đặc biệt, thật là không thể nghĩ bàn, thí như nơi thế giới chúng ta sau khi Phật Thích Ca Mâu Ni niết bàn, Đức Phật tiếp theo xuất hiện chính là Bồ Tát Di Lặc thành Phật, cự ly cách nhau, trong Kinh Di Lặc Hạ Sanh có giảng cho chúng ta là 56 ức vạn năm. Phật Thích Ca Mâu Ni cách chúng ta hiện tại theo như ghi chép của nước ngoài là mới hơn 2500 năm, ghi chép của người Trung Quốc cũng không quá ba ngàn mấy mươi năm. Chư vị nghĩ nghĩ xem 56 ức năm thì cách xa quá. Trong đó thời gian lâu như vậy không có Phật, pháp vận của Phật Thích Ca Mâu Ni chỉ có 12. năm. Theo cách tính của người Trung Quốc hiện tại 12. năm đã qua đi 3000 năm rồi, chỉ còn 9000 năm, sau đó là không có Phật pháp nữa. Sau 12. năm không có Phật pháp nữa, phải đến 56 ức năm sau lúc Phật Di Lặc xuất thế, thời gian này mới có Phật pháp, nhưng thế giới Cực Lạc thì không như vậy, Phật A Di Đà diệt độ rồi Quán Thế Âm Bồ Tát lập tức liền thành Phật, không có gián đoạn. Quán Thế Âm Bồ Tát thành Phật, thế giới đó danh tự lại sửa đổi, không gọi là thế giới Cực Lạc nữa, Ngài cũng không gọi là Phật A Di Đà nữa. Danh hiệu của Ngài gọi là Công Đức Sơn Vương Như Lai, điều này trong kinh có ghi chép, sau khi Công Đức Sơn Vương Như Lai nhập diệt, Bồ Tát Đại Thế Chí tiếp đó thành Phật, cho thấy thế giới đó Phật trú thế không có gián đoạn, việc thù thắng của thế giới này thật sự là không thể nghĩa bàn. Những thế giới khác không có cách gì so sánh, cho nên Phật Thích Ca Mâu Ni khuyên chúng ta đi vãng sanh là có đạo lý. Gặp được Phật pháp thật là may mắn. Trong kệ khai kinh nói “bá thiên vạn kiếp nan tao ngộ”, điều này không giả dối tí nào. Bởi vì quí vị gặp được Phật pháp, quí vị liền có cơ hội khai ngộ. Gặp được Phật pháp quí vị liền có cơ duyên thoát ly luân hồi, liền có cơ duyên thành Phật siêu việt tam giới. Không gặp được Phật pháp những cơ hội này chắc chắn không có. Cho nên Phật pháp được xưng là bảo, đạo lý chính là đây vậy.

Bản thân quí vị vừa mới nhập được cảnh giới sau đó quí vị mới có thể lãnh hội được ý nghĩa này. Quí vị mới hiểu được người thế gian này đáng thương biết bao! Phật pháp trăm ngàn vạn kiếp khó gặp được, họ gặp được rồi, lại để vuột qua trước mắt. Quí vị có khuyên họ như thế nào cũng vô ích, bản thân họ mê quá sâu, nghiệp chướng quá nặng. Càng nhập vào càng có cảm giác rõ ràng, mới hiểu được Phật ở trong kinh điển từng câu từng câu đều là chân thật.

“Do ngã quán thính, thập phương viên minh, cố Quán Âm danh biến thập phương giới”. Đây là bản thân Bồ Tát nói, đích thực danh tiếng của Quán Thế Âm Bồ Tát thật là rất lớn. Nói là “nhà nhà Quán Thế Âm, nhà nhà Di Đà Phật”. Hai vị này danh tiếng lớn nhất. Có rất nhiều người không biết có Phật Thích Ca Mâu Ni, không biết có Kinh Lăng Nghiêm, nhưng không có ai không biết Quán Thế Âm Bồ Tát. Danh tiếng Quán Thế Âm Bồ Tát thực sự là rất lớn. Mức độ được người biết đến có thể coi là vị số một, không ai có thể sánh với Ngài. Tại thế giới ta bà chúng ta mức độ được biết đến là số một, xếp vào số một, Phật A Di Đà xếp số hai, còn chưa bằng danh tiếng của Quán Thế Âm Bồ Tát. Ở đây cũng nói ra là vì sao có đại danh tiếng như vậy?

“Quán thính thập phương viên minh”, viên minh này chư vị phải hiểu được, viên là viên mãn, minh là trí tuệ sáng rồi. Quán thính viên mãn nhất định phải dùng tánh nghe mới viên mãn. Nhĩ thức sẽ không viên mãn, ý thức cũng sẽ không viên mãn. Pháp tánh vốn đã chu biến pháp giới, căn tánh của sáu căn chính là pháp tánh. Phật ở trong kinh nói với chúng ta, trên thân phận hữu tình nói là Phật tánh, chữ Phật này có nghĩa là giác, là giác tâm, tánh thấy, tánh nghe, tánh ngửi, tánh niếm, tánh biết, đều gọi là giác tâm. Tâm ý thức thì sao? Toàn là pháp tánh. Phật tánh và pháp tánh là một tánh, không phải là hai tánh. Cho nên trong đây mới không có năng sở, nếu như Phật tánh và pháp tánh là hai tánh vậy thì có năng có sở rồi. Đạo lý này trong Duy thức nói rất rõ ràng. Từ trong chân như bản tánh khởi lên vô minh rồi mới biến ra hai thứ. Thứ nhất chính là biến thành vô minh nghiệp tướng, chúng tôi trong Khởi Tín Luận đã giải thích cho mọi người rất rõ ràng rồi. Từ trong nghiệp tướng mà biến thành chuyển tướng, tức là kiến phần. Đồng thời vì có kiến từ trong nghiệp tướng lại biến hiện ra cảnh giới tướng, là tướng phần. Cho nên kiến phần và tướng phần là cùng một thứ mà biến hiện ra vô minh nghiệp tướng, cùng một thứ mà biến hiện ra. Thể của nó là một chứ không phải hai. Chúng ta gọi kiến phần là Phật tánh, tướng phần chúng ta gọi là pháp tánh. Đây là nói thể của kiến phần gọi là Phật tánh. Bản thể của tướng phần gọi là pháp tánh. Phật tánh và pháp tánh đều là một tự chứng phần, cùng trong một tự chứng phần mà biến hiện ra. Tự chứng phần chính là vô minh nghiệp tướng, hoặc nâng cao thêm một tầng nữa nói nó là chân như bản tánh cũng được. Vì thế tâm cảnh là một, năng kiến và sở kiến không phải hai, lý này đích thực rất thâm sâu. Lúc nào quí vị mới có thể thấy được chân tướng sự thật này? Thấy được chân tướng sự thật, nói với quí vị rằng đó chính là minh tâm kiến tánh, quí vị thực sự thấy được chân tướng sự thật này rồi, chính là minh tâm kiến tánh. Thực sự trong Kinh Lăng Nghiêm đức Phật cũng nói với chúng ta rồi, đoạn trước chúng ta cũng đọc qua, “tịnh tịch quang thông đạt”. Quán Thế Âm Bồ Tát, phương thức này của ngài là từ tịnh tịch mà kiến tánh, nhập lưu vong sở, năng sở hai bên đều xa lìa. Ngài năng sở không hai, năng sở nhất như, lúc này đã kiến tánh rồi, tuy công phu Ngài dụng công nơi nhĩ căn, dụng nơi tánh nghe. Trên nguyên tắc mà nói một căn giải thoát, sáu căn thông đạt. Phật ở trong kinh đã nêu ra “lục kết tam không”, mỗi một căn đều có sáu kết. Nêu ra ví dụ là trên nhĩ căn mà một căn giải thoát, sáu căn hoàn nguyên, sau đó mới hiểu được kiến văn giác tri, căn tánh của sáu căn vốn là chu biến pháp giới.

Nói cách khác, quí vị thấy là chu biến pháp giới, nghe cũng là chu biến pháp giới. Tận hư không biến pháp giới có sự việc gì quí vị không nhìn thấy rõ ràng? Không nhìn thấy rõ ràng chính là có chướng ngại. Cho nên lúc đến cảnh giới này ngũ nhãn viên minh, ngũ nhãn viên minh tuy là đầy đủ, nhưng quí vị vẫn còn phải có tu đức, quí vị không có tu đức thì tánh đức của quí vị không thể hiện tiền. Hiểu được trong bản tánh này vốn đã đầy đủ, thì sự tu hành của chúng ta có được tín tâm. Biết được điều gì? Biết được sẽ thành công, có thể tu thành được, những thứ này vốn có sẵn. Bản tánh vốn không có chúng ta tu rốt cuộc có thể đạt được hay không vẫn là một ẩn số, không dám đoán định. Vốn có sẵn vậy thì ta nhất định có thể đạt được. Ví dụ như nói chúng ta từ Đài Bắc đi theo đường cao tốc hướng về phía nam mà đi, phía nam có một nơi là Cao Hùng, Cao Hùng vốn có sẵn, vậy chúng ta đi theo phương hướng này nhất định sẽ đến nơi, nó không phải là thứ vốn không có, nó vốn có sẵn. Phật nói cho chúng ta những cảnh giới này đều là trong bản tánh mỗi người vốn đã có sẵn. Đây tức là nói “thập phương viên minh” không những chỉ Quán Thế Âm Bồ Tát có, mà mỗi người chúng ta đều có đủ. Quán Thế Âm Bồ Tát chứng đắc rồi, chúng ta tuy có sẵn nhưng chưa chứng đắc. Cho nên không đạt được thọ dụng này.

Dưới đây nói “Quan Âm danh biến thập phương giới”, là bởi vì Ngài có thành tựu như vậy. Từ đó có thể biết “danh biến thập phương giới” vẫn là xứng danh thành tựu, danh không phải cầu mà có, trên thực tế Ngài đã làm được. Tận hư không biến pháp giới, bất luận tại xứ sở nào, bất luận trong thời gian nào, Quán Thế Âm Bồ Tát và mọi người đều ở đó. Chỉ là bản thân quí vị có phát giác hay không phát giác mà thôi. Đến đây là một đoạn rồi. Chúng ta chỉ giảng Quán Thế Âm Bồ Tát Nhĩ Căn Viên Thông Chương.

“Nhĩ thời Thế Tôn ư sư tử tòa, tùng kỳ ngũ thể, đồng phóng bảo quang, viễn quán thập phương, vi trần Như Lai, cập pháp vương tử, chư Bồ Tát đỉnh”.

Đoạn kinh văn này là Phật Thích Ca Mâu Ni trước dùng thần thông để thị hiện, đương nhiên trong sự thị hiện này toàn là ý nghĩa biểu pháp. Chúng ta phải hiểu được Ngài phóng quang là ý nghĩa gì? Lần phóng quang này là từ ngũ thể mà phóng quang, đây là đại biểu căn căn trần trần đều là pháp môn viên thông, đại biểu cho ý nghĩa này, cho nên nói 25 vị Bồ Tát mỗi mỗi sau khi nói viên thông, Thế Tôn đến làm cho họ một tổng kết, từ xa quán đảnh chư Bồ Tát, là biểu thị cho mỗi mỗi viên thông, đều là pháp vô thượng đại Phật đảnh, đều là Lăng Nghiêm đại định. Cho nên niệm Phật là tu Lăng Nghiêm đại định, phương pháp tu hành này vừa hạ thủ đã không thể nghĩ bàn, điều này có mấy người biết được? Các pháp môn tu định khác có nhập định, có xuất định, hơn nữa cảnh giới trong định rất nhiều, nếu như quí vị không thể phân biệt, thông tục mà nói là mê mờ rồi. Niệm Phật sở tu niệm Phật tam muội, trong tam muội này chỉ có một cảnh giới, không có cảnh giới thứ hai. Cho nên họ không dễ dàng bị mê mờ. Cảnh giới này chính là cảnh giới của Phật A Di Đà, tâm tức Phật này, Phật tức tâm này. Cho nên họ không dễ dàng bị mê muội. Hơn nữa vừa hạ thủ đi đứng nằm ngồi, tức một ngày 24 tiếng đều ở trong định, họ không có xuất định, nhập định, vừa hạ thủ đã có khác rồi. Vậy nên người niệm Phật phải hiểu được công phu niệm Phật là gì? Trong một ngày 12 thời chỉ tương ưng với Phật A Di Đà, trong tâm quí vị có vọng tưởng, nghĩ đến những việc khác, A Di Đà Phật bị mất đi, gọi là thất niệm. Công phu của quí vị không thể thành tựu. Giống như ngày hôm kia chúng ta đã nói thoái chuyển rồi, công phu thoái thất rồi, không thể duy trì tinh tấn. Những tu định khác, hiện tại người tu thiền không ít, người học Mật tông cũng không ít, Thiền và Mật đều có, rất nhiều cảnh giới hiện tiền. Cũng từng có rất nhiều người hỏi tôi, họ nói những cảnh giới trong định của họ, điều này rất khó. Càng là công phu sâu cảnh giới càng nhiều, càng phiền phức. Trong Kinh Lăng Nghiêm đoạn sau đã nói 50 loại ấm ma, nhất định sẽ có, 50 loại đó là 50 chủng loại, trong mỗi loại có vô lượng vô biên cảnh giới, sự việc này là khó khăn rất lớn. Nếu như quí vị không thể đột phá thì quí vị sẽ bị lừa gạt, tùy theo ma cảnh mà đi, đó là bị mê mờ rồi, không mê mờ thì khó lắm. Cho nên pháp môn niệm Phật này vững vàng, đại đức xưa nay từ trong thiền tông mà tu học, trong thiền tông đại triệt đại ngộ rồi, quay trở lại niệm Phật. Họ là người từng trải khuyên nhủ chúng ta niệm Phật, con đường này vững vàng. Câu nói này là do những người đã kinh nghiệm nói ra, pháp môn này ổn định. Tịnh Độ tông chúng ta ngày xưa, các đời Tổ sư có rất nhiều vị, đều là trong thiền tông đại triệt đại ngộ quay trở lại đề xướng niệm Phật, trở thành Tổ sư của Tịnh Độ tông. Cho nên Niệm Phật Viên Thông Chương, tức là chương trước của Bồ Tát Đại Thế Chí, nói rõ đây là tu Lăng Nghiêm đại định, là pháp vô thượng đại Phật đảnh, viễn quán thập phương Như Lai, Như Lai lấy đây làm mật nhân. Bồ Tát y theo đại định này mà tu lục độ vạn hạnh. Bảo quang này viễn quán đảnh thập phương Như Lai, và pháp vương tử Bồ Tát, chính là ý nghĩa này vậy. Theo đoạn này mà nói, chính là căn căn viên thông. Căn căn viên thông đoạn trước đã nói với chư vị rồi, trí cảnh không hai, vậy tức là nói trần trần viên thông. Có thứ gì không viên thông? Không có pháp nào không viên thông. Cổ nhân thường nói: “viên nhân thuyết pháp vô pháp bất viên”. Viên nhân là gì? Là người viên thông, giống như ở đây nói 25 vị Bồ Tát, người chứng đắc viên thông, nếu họ thuyết pháp thì mọi pháp đều viên thông, tất cả pháp đều không hai.

“Bỉ chư Như Lai, diệc ư ngũ thể, đồng phóng bảo quang, tùng vi trần phương, lai quán Phật đảnh”. Vị Phật này chính là Phật Thích Ca Mâu Ni. Quí vị thấy chư Phật phóng quang cho nhau. Phật phóng quang quán đảnh mười phương chư Phật, mười phương chư Phật cũng phóng quang quán đảnh Phật Thích Ca Mâu Ni.

“Tịnh quán hội trung chư đại Bồ Tát cập A la hán”. Đây nghĩa là gì? Điều này đại biểu cho Phật Phật đạo đồng, không những chư Phật phóng quang quán Phật đảnh, đồng thời quán đảnh người dự hội, tức là người đương thời đang ở hội đó như những vị Bồ Tát, những vị A la hán, chư vị đại chúng, đều được Phật phóng quang quán đảnh. Đây là biểu thị cho nhân quả nhất trí. Đoạn trước nói 25 vị Bồ Tát đồng chứng pháp đại Phật đảnh, bình đẳng không hai, cho nên ở đây dùng Như Lai nhất quang sở nhiếp để thuyết minh cho pháp môn bình đẳng, không có cao thấp. Chúng ta đối với tất cả pháp môn không nên nghĩ đến cao thấp, chỉ có thể nói pháp môn nào thích hợp với mình, điều này có thể. Đích thực không có cao thấp, tám vạn bốn ngàn pháp môn, mỗi pháp môn đều có thể minh tâm kiến tánh.

“Lâm mộc trì trảo, giai diễn pháp âm, giao quang tương la, như bảo ti võng”. Đoạn trước nói về chánh báo, quí vị thấy đoạn này nói y báo, không những là căn căn viên thông, ở đây đã nói trần trần cũng viên thông. Kiểu cảnh giới này, thông thường chúng ta ở trong Kinh Hoa Nghiêm nhìn thấy được, trong kinh luận Tịnh Độ cũng nhìn thấy cảnh giới của thế giới tây phương Cực Lạc là sáu trần thuyết pháp, cho nên chúng ta ở thế gian này nếu như chứng được lý nhất tâm bất loạn, thì thế gian chúng ta sáu trần có thuyết pháp hay không? Đọc đoạn kinh văn này liền hiểu được rồi. Thế giới này của chúng ta sáu trần cũng thuyết pháp, không khác gì thế giới cực lạc, thế giới Hoa tạng. Chỉ là gì? Người ở thế giới Hoa tạng, người ở thế giới Cực Lạc, họ biết được sáu trần thuyết pháp, họ đắc công đức sáu trần thuyết pháp. Thế giới này của chúng ta sáu trần thuyết pháp chúng ta cũng không biết được. Chẳng những chúng ta không đạt được công đức lợi ích của sáu trần thuyết pháp, mà hoàn toàn ngược lại, chúng ta mê nơi sáu trần, nên đạt được là vô tận sanh tử phiền não. Hoàn toàn ngược lại. Sự lý này chúng ta phải cẩn thận mà suy nghĩ. Quí vị nghĩ xem sẽ khai ngộ.

Ý nghĩa của đoạn kinh văn này chính là nói viên thông đã hiện tiền rồi. Nói cách khác, đã đạt được lý nhất tâm bất loạn rồi, viên thông này chính là lý nhất tâm bất loạn, quí vị đạt được cảnh giới này rồi. Sau đó cảnh giới sáu trần này tất cả thanh trần đều là âm thanh mà Phật thuyết pháp, tất cả sắc trần đều là sắc tướng của Phật.

“Tình dữ vô tình đồng nhất viên thông diệu tánh”. Trong Kinh Hoa Nghiêm nói “tình dữ vô tình đồng viên chủng trí”, quí vị mới thực sự tin tưởng. Vì sao vậy? Vì quí vị chứng đắc rồi, cho nên sáu căn tiếp xúc cảnh giới sáu trần, vô lượng vô biên chư Phật đang thuyết pháp cho quí vị. Cảnh giới này thù thắng biết bao.

Hai câu sau, “giao quang tương la như bảo ti võng”. Điều này biểu thị cho mỗi mỗi pháp môn viên thông, mỗi mỗi biến nhiếp lẫn nhau, tất cả pháp môn viên thông, cũng giống như trong kinh thường nêu ra ví dụ, nói la võng của trời Đế thích. La võng của trời Đế thích là vật trang sức, trong mỗi một mắt lưới đều kết một viên trân châu, kết một viên bảo châu, bảo châu đó cũng giống như kính vậy, một cái chiếu một cái, cái này chiếu cái kia, đế võng thiên châu. La võng của trời Đế Thích trong mỗi viên châu đó đều thu được cảnh giới bên ngoài vào. Trong một viên châu đó lại thu thêm ánh sáng lấp lánh mà nó chiếu lẫn nhau, đây chính là điều trong Kinh Hoa Nghiêm đã nói, một tức là nhiều, nhiều tức là một, một và nhiều không khác, cho nên nói một pháp môn thông rồi, thì tất cả các pháp môn đều thông hết. Đạo lý chính là đây vậy. Nếu không nói cho quí vị quí vị không tin, trong kinh văn này nhìn thấy rồi, quí vị nghiên cứu giáo lý cũng như vậy.Một kinh thông thì tất cả kinh đều thông, làm gì có chuyện trong Đại Tạng Kinh mỗi một bộ đều phải học hết. Không cần thiết, vậy thì ngốc quá, một bộ học thông rồi, toàn bộ đều thông đạt. Trình độ như thế nào mới gọi là thông đạt? Thông đó là viên thông. Giống như Quán Thế Âm Bồ Tát quí vị phải chứng viên thông mới được, mới là tất cả pháp đều thông đạt. Chính là tất cả pháp thế gian xuất thế gian đều thông đạt, tức là quí vị phải chứng đắc pháp môn viên thông.

Ngày nay học kinh lại mắc kẹt trong câu chữ. Họ học bỏ ra rất nhiều công phu để học, kết quả học được là gì? Không thông, không phải viên thông. Họ học được là không thông, chẳng những họ bộ kinh này không thông, mà bộ kinh nào họ cũng không thông, vậy thì còn cách gì nữa? Vậy là không khéo học. Trong kinh văn này Quán Thế Âm Bồ Tát khéo học, mọi người nhất định sẽ nghĩ, như thế nào mới có thể đạt được khéo học? Chúng ta đạo tràng này ngày ngày giảng kinh, ngày ngày khuyên mọi người, tôi giảng rất rõ ràng, rất thấu đáo. Quí vị không biết nghe, không biết nghe như thế nào? Những ngôn ngữ này đều ghi nhớ, vậy là không biết nghe. Ghi nhớ là mắc kẹt vào trong âm thanh. Đọc tụng kinh văn rồi ghi nhớ kinh văn, mắc kẹt ở trong văn tự. Lúc nào quí vị có thể siêu việt, quí vị mới có thể khéo học, mới có năng lực đạt đến viên thông. Giống như 25 vị Bồ Tát đây vậy.

Quí vị nghĩ xem Lục Tổ, thực sự mà nói là người đắc nhất tâm bất loạn, Ngài chưa nghe giảng kinh, ngài cũng không biết chữ, người đầu tiên ngài gặp được chính là tỳ kheo ni Vô Tận Tạng, đó là một người thọ trì Kinh Niết Bàn. Kinh Niết Bàn ở trong thư viện quí vị nhìn thấy phân lượng lớn như vậy, Lục Tổ ở Tào Hầu Thôn trú chín tháng, thời gian này tương đối dài, tỳ kheo ni Vô Tận Tạng luôn luôn thỉnh giáo Ngài, trong Lục Tổ Đàn Kinh, Lục Tổ đích thân nói qua, Ngài đã giảng bộ kinh Niết bàn này cho tỳ kheo ni Vô Tận Tạng. Tỳ kheo ni Vô Tận Tạng đọc kinh văn cho Ngài nghe, ngài liền giảng giải cho cô ấy. Đích thân Ngài nói vậy. Ngài giảng không có câu nào chữ nào không hợp với ý nghĩa của Phật, không có câu nào chữ nào trái với tông chỉ của kinh. Trí tuệ của Ngài đến như thế nào? Ngài viên thông rồi. Học Phật điều cần thiết là phải học điều này. Từ trên cương lĩnh mà nói, đây là nói giới định tuệ. Giới là gì? Sinh hoạt, bất luận là sinh hoạt riêng của một cá nhân, hay sinh hoạt của đoàn thể, luôn phải giữ được trật tự. Giới luật tiểu thừa là quy phạm của sinh hoạt cá nhân. Giới luật Bồ Tát là quy phạm sinh hoạt chung của đại chúng. Không tuân thủ thì đoàn thể này loạn rồi, sẽ không có trật tự nữa. Giới luật cũng giống như hiến pháp của quốc gia vậy, là quy phạm sinh hoạt của chúng ta, làm cho mọi người chúng ta tâm đều có thể an, tâm an lý đắc. Như vậy mọi người mới có thể dụng công, cho nên nhờ giới mà sanh định. Nếu như không có giới luật thì đoàn thể này không thể an định được, nghi ngờ lẫn nhau, đấu tranh với nhau, quí vị làm sao có thể đắc định? Quí vị không thể nào đắc định. Căn bản của tu hành chính là định, ở đây nói là tam muội.

Dưới đây giảng Kim cang tam muội, tức nói tam muội, Lăng Nghiêm đại định, trong định khai tuệ, đây gọi là viên thông. Cho nên đến lúc quí vị đắc định, định chưa khai tuệ, đây là sự nhất tâm bất loạn; trong định khai tuệ đây chính là lý nhất tâm bất loạn. Sự nhất tâm, lý nhất tâm sai biệt chính là đây vậy. Thực sự đắc định rồi, phiền não sẽ không còn nữa. Vì sao vậy? Trong tất cả cảnh giới không động tâm, họ làm sao có phiền não được? Phiền não là quí vị động tâm mới có phiền não, quí vị không động tâm làm gì có phiền não? Cho nên đây là điều tu học căn bản. Nghe kinh, khéo nghe kinh là tu giới định tuệ, lúc quí vị đang nghe kinh, trong tâm quí vị không khởi vọng tưởng, không khởi ác niệm, không làm các việc ác, quí vị ở đó nghe Phật pháp Đại thừa, đây chính là phụng hành các thiện, giúp quí vị khai ngộ. Quí vị chuyên tâm nơi việc nghe, chính là tu định. Tâm vô nhị dụng, ý nghĩa nghe được rõ ràng thấu suốt, rõ ràng rành rẽ, đây là trí tuệ. Cho nên nghe kinh là đồng thời đang tu học giới định tuệ, tam học giới định tuệ hoàn thành cùng một lúc. Nghe kinh như vậy là khéo nghe. Không khéo nghe là nghĩ nghe kinh có phước báo, nghe kinh Phật Bồ Tát gia hộ, đây là không khéo nghe. Lúc nghe kinh tôi phải nhớ nhiều một chút, nghe nhiều một chút, tương lai tôi giảng cho người khác mới có tài liệu, đó đều là không khéo nghe, nghe kinh như vậy thì tam học giới định tuệ đều không có. Đây là gì? Đi học kiểu thế gian, như vậy không thể khai ngộ được, không thể chứng đắc viên thông. Cho nên chư vị phải hiểu được đạo lý này. Như vậy quí vị mới thực sự rõ ràng một kinh thông tất cả kinh đều thông. Tu hành một pháp môn thông đạt rồi, thì tám vạn bốn ngàn pháp môn đều thông đạt. Quí vị nếu như đạt được nhất tâm bất loạn rồi, vậy thì người học thiền đến thỉnh giáo quí vị, quí vị có thể dạy họ tham thiền. Thiền quí vị chưa từng học qua, một môn thông rồi thì các môn khác đều thông. Người học Mật tông đến thỉnh giáo quí vị, quí vị liền có thể dạy học làm thế nào để tam mật tương ưng. Quí vị chưa từng học qua cũng thông đạt. Đây chính là điều mà ở đây nói là “giao quang tương la như bảo ti võng”, chính là đạo lý này vậy.

Cho nên giải và hạnh đều quý nơi chuyên nhất. Nhiều thì như thế nào? Phân tâm. Không thể nhiều. Vậy nên sự việc này chúng ta bàn đến, bản thân tôi cũng cảm thấy rất buồn, chúng tôi không thể nào học theo cổ nhân, cổ nhân một đời, theo giáo môn mà nói, họ chỉ hoằng dương một môn, họ không có môn thứ hai, thực sự là một môn thâm nhập. Giống như đại sư Thanh Lương giảng Kinh Hoa Nghiêm, một đời Ngài giảng 50 lần, đại sư Tông Mật giảng Kinh Viên Giác, đều là một môn, một bộ kinh, lần này lại đến lần khác, lần khác đến lần khác nữa, công lực này của Ngài thâm sâu biết bao! Cho nên ngài ngộ nhập được, không phải là điều người bình thường chúng ta có thể tưởng tượng được, công phu sâu, rất sâu rồi, trở thành của bản thân, nhập vào tâm tánh của bản thân, hoàn toàn biến thành thứ trong tâm tánh của mình lưu xuất ra.

Quí vị học nhiều quá, tạp quá, dường như mọi thứ đều hiểu được một chút, độ sâu không có. Thế nên chúng tôi giảng kinh ở giảng đường này là giúp đỡ mọi người, quí vị đến nghe là để cho quí vị tùy chọn một loại để thâm nhập, quí vị chọn rồi thâm nhập pháp môn này, mỗi một tuần lúc giảng bộ kinh này nhất định phải đến, tiếp tục không gián đoạn để thâm nhập, để nghiên cứu. Nếu quí vị có thời gian, không phải là những kinh điển chính của mình chọn học, cũng có thể nghe. Vì sao vậy? Có thể dùng để xóa nghi vấn, đôi lúc trong môn học của quí vị gặp phải chỗ khó hiểu, không giải thích được, nghe kinh khác mà gặp được, thì ý nghĩa này hiểu rồi, có thể cởi bỏ được những khúc mắc. Cho nên không học, có môn học chính, bản thân có một bộ kinh làm môn học chính, hoặc là một bộ luận, một pháp môn tu học, nhất định phải có một thứ tu học chính. Môn học phụ thì phải xem nhân duyên, nhân duyên thù thắng có thể học nhiều, không có nhân duyên tốt, học một thứ, hai thứ cũng được.

Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta giảng đến đây.

HẾT TẬP 17

Tập 18

Kinh này cũng bị gián đoạn một thời gian khá dài, tiếp tục nghe thì phải ôn lại một tí về đoạn kinh văn trước. Đoạn này là từ “pháp âm tự diễn”, cũng tức là bắt đầu từ đoạn “nhĩ thời Thế Tôn ư sư tử tòa”. Lần trước chúng ta vì lý do thời gian nên chưa giảng xong đoạn lớn này, chỉ giảng đến đoạn “lâm mộc trì trảo, giai diễn pháp âm”, đến chỗ này. Hôm nay chúng ta tiếp tục đoạn kinh văn này, trước hết chúng ta đọc qua đoạn kinh văn này.

“Thị chư đại chúng, đắc vị tằng hữu, nhất thiết phổ hoạch, kim cang tam muội”. Đoạn kinh văn này là tiếp theo đoạn trước. Quán Thế Âm Bồ Tát đã đem pháp môn tu học của bản thân Ngài, sau khi đích thân Bồ Tát trần thuật kinh nghiệm mà Ngài đã tu hành thành tựu, đương nhiên cũng là cung cấp cho chúng ta làm tham khảo, làm tấm gương tu hành cho chúng ta. Đặc biệt Quán Thế Âm Bồ Tát đối với người Trung Quốc mà nói, có nhân duyên đặc biệt sâu. Thực sự có thể nói là “nhà nhà Quán Thế Âm”. Người niệm Quán Thế Âm Bồ Tát nhiều như vậy, vì sao không thể thành tựu Quán Thế Âm Bồ Tát? Bồ Tát sau khi nói xong, Thế Tôn là Phật Thích Ca Mâu Ni phóng quang đến ấn chứng cho Ngài. Cho nên trong kinh văn nói “tùng kỳ ngũ thể đồng phóng bảo quang”, ngũ thể chính là năm căn, bởi vì ý căn bên trong nhìn không thấy, ở bên ngoài chỉ là năm căn mắt tai mũi lưỡi thân, năm căn phóng quang. Nói cách khác, toàn thể phóng quang. Đây chính là đại biểu pháp môn viên thông, viên quán đảnh chư Bồ Tát, điều này biểu thị cho mỗi mỗi viên thông đều là pháp đại Phật đảnh vô thượng. Giống như trong kinh đề nói Như Lai mật nhân, Bồ Tát tu học vạn hạnh, Phật Thích Ca Mâu Ni biểu hiện như vậy, mười phương Như Lai cũng có thông tin phản hồi. “Bỉ chư Như Lai, diệc ư ngũ thể đồng phóng bảo quang”, đây là thông tin phản hồi của chư Phật Như Lai. Điều này đại biểu cho Phật Phật đạo đồng. Đến quán Phật đảnh cho đến quán đảnh chư Bồ Tát, là biểu thị cho nhân quả nhất trí.

Trong hội Lăng Nghiêm lấy 25 vị Bồ Tát, để đại biểu cho tất cả hạnh môn tu học của Bồ Tát. Gọi là lục độ vạn hạnh, 25 pháp môn này đoạn trước cũng từng nói qua với chư vị rồi, đó là cương lĩnh của tám vạn bốn ngàn pháp môn, hành môn vô lượng cũng không ra ngoài sáu căn, sáu trần, sáu thức, bảy đại, vậy là 18 giới cộng thêm bảy đại tức là 25. 25 pháp môn là từ đây mà tính, là nguyên do như vậy. Nó đại biểu cho tất cả các hành môn. 25 vị này đồng chứng pháp đại Phật đảnh. Nói cách khác, đồng thành Phật đạo. Từ đó có thể biết pháp môn không có thắng liệt, chúng ta ở trong kinh nhìn thấy rất rõ ràng. Mỗi một vị Bồ Tát nói pháp bản thân họ tu chứng đều là số một, không có số hai. Nói cách khác, tám vạn bốn ngàn pháp môn, mỗi pháp môn đều là số một, trước nay chưa từng có số hai. Vì sao vậy? Bởi vì mỗi một môn đều có thể viên thành Phật đạo, viên mãn thành Phật. Đã là môn môn đều là số một vì sao chúng ta đặc biệt muốn chọn Quán Thế Âm Bồ Tát, chọn pháp môn này? Đó chính là nói căn tánh của Quán Thế Âm Bồ Tát rất gần gũi với chúng ta. Chúng sanh trong thế giới ta bà theo sáu căn mà nói đích thực nhĩ căn nhạy bén nhất, chúng ta thường nhìn mọi vật nhìn không rõ ràng, nhưng nghe lại nghe được rõ ràng. Cho nên phương thức mà chư Phật Bồ Tát độ chúng sanh ở thế giới ta bà chúng ta, chính là dùng âm thanh làm giáo thể. Vì vậy giảng kinh thuyết pháp dùng phương thức này là chính. Phương pháp tiếp dẫn đại chúng.

Nghe thì phải biết nghe, người không biết nghe, nghe một đời cũng không khai ngộ. Người biết nghe một hai câu họ liền khai ngộ. Vấn đề này ở trên giảng tòa chúng tôi cũng nói với chư vị rất nhiều lần rồi. Nó có liên quan rất lớn đến thiện căn phước đức nhân duyên của chúng ta. Nhân duyên là gì? Gặp được một người thiện tri thức thực sự, họ khéo nói đây là nhân duyên, nhân duyên có thể gặp không thể cầu, họ có thể đem những thứ thực sự trọng yếu chỉ điểm cho chúng ta. Nhưng nếu như bản thân chúng ta thiện căn phước đức không đầy đủ, cho dù chư Phật Bồ Tát đến thuyết pháp cho chúng ta cũng là vô ích. Bản thân không có thiện căn, không có phước đức. Tôi nói với chư vị những lời này lời lời đều là lời chân thật. Quí vị trong quá khứ thân cận vô số chư Phật Như Lai, quí vị chưa khai ngộ, không nên cho rằng tôi đã từng thân cận chư Phật Như Lai tại sao tôi lại không khai ngộ? Quí vị nghĩ thử xem Phật Thích Ca Mâu Ni năm xưa lúc Ngài trú thế, người nghe Ngài giảng kinh có bao nhiêu, được mấy người giác ngộ? Lục Tổ đại sư tại Tào Khê 37 năm người nghe kinh cũng có đến mấy vạn người, người khai ngộ được 43 người. Vì sao không khai ngộ? Vì thiện căn, phước đức không đầy đủ. Nhân duyên đầy đủ rồi, thiện căn phước đức chưa đầy đủ. Đây là sự việc không biết làm thế nào. Chư Phật Bồ Tát hi vọng quí vị khai ngộ, không cách gì để miễn cưỡng quí vị, nên Phật ở trong tất cả các kinh khuyến khích chúng ta phải tu tích thiện căn, phải tu tích phước đức, chúng sanh chúng ta chỉ biết hưởng phước, không biết tu phước. Phước báo hưởng hết rồi liền đến tam đồ để chịu tội, làm những việc này, coi lời giáo huấn của Phật tổ là gió thoảng qua tai. Đây là nguyên nhân căn bản làm cho chúng ta không thể thành tựu. Thiện căn và phước đức chúng tôi ở giảng đường thường thường nói đến. Vì sao lại thường nói đến? Là thời thời khắc khắc nhắc nhở quí vị. Tôi giảng rất đơn giản, rất rõ ràng, thiện căn là gì? Tín là thiện căn, giải là thiện căn. Chúng ta đối với Phật Bồ Tát có tin hay không? Nói lời trung thực thì không tin. Chớ cho rằng quí vị hiện tại xuất gia rồi, ngày ngày hai thời công phu sáng chiều đều không thiếu, quí vị không tin, sự tin Phật này rất khó. Trên miệng thì nói tin, đó không phải là tin, điều đó không được tính là tin. Đầu tiên nói với quí vị rằng, lục đạo luân hồi, nhân quả nghiệp báo, quí vị có tin hay không? Quí vị có tin là thiện có thiện báo, ác có ác báo hay không? Nếu như quí vị tin rồi thì quí vị không dám làm việc xấu. Quí vị hiểu được ta tạo ác nghiệp tương lai phải chịu ác báo. Quí vị xem niềm tin này có tác dụng lớn biết bao, vẫn còn làm việc xấu, vẫn còn khởi vọng tưởng, nói cách khác, căn bản là không tin, cho nên chữ này rất khó, không nên đem chữ này xem thành dễ dàng quá, tin rồi sau đó mới hiểu. Ngày nay chúng ta nghe kinh, thường thường nghe kinh, đối với ý nghĩa của kinh không hiểu được, quí vị ghi nhớ những thứ đó đều là thứ ngoài da, thứ thực sự quan trọng thì một chữ cũng không nhớ đến, không hiểu. Vì sao không hiểu? Bởi vì quí vị không tin. Nếu như tín tâm quí vị đầy đủ, quí vị nghe kinh sẽ khác, sẽ không tương đồng nữa, cho dù không thể đại ngộ, cũng có tiểu ngộ. Cho nên quí vị không thể hiểu là do quí vị không tin. Vậy thì sự tu hành của quí vị làm sao mà không phải là tu mù luyện bậy?

Ở đây không những nói Thế Tôn, cho đến thế giới chư Phật phương khác đến phóng quang, biểu pháp chứng minh cho chúng ta, việc tu hành của Quán Thế Âm Bồ Tát đáng được tán thán, ngay cả 24 vị Bồ Tát trước, mỗi một vị Bồ Tát, mỗi một pháp môn đều đáng được tán thán.

Câu sau đây là nói sáu trần đều thuyết pháp, cây cối ao hồ, đều diễn pháp âm, nếu như chư vị đầy đủ được tín giải, sáu trần thuyết pháp không chỉ nói thế giới tây phương Cực Lạc sáu trần thuyết pháp, thế giới Hoa tạng sáu trần thuyết pháp, mà sáu trần trước mắt chúng ta làm sao mà không thuyết pháp được? Chỉ là quí vị không tin, không hiểu, nếu như đầy đủ tín giải, sáu căn trước mắt tiếp xúc sáu trần, sáu trần không có một trần nào là không thuyết pháp, không có lúc nào nơi nào là không thuyết pháp. Ngay tại trước mắt, đáng tiếc là quí vị không nhìn thấy, quí vị không đạt được thọ dụng. Người đầy đủ tín giải họ nhìn thấy rồi, họ đắc được thọ dụng, mà chư đại chúng chưa từng có được, người này có đủ tín giải đối với đại chúng của hội. Lời này là hình dung khai ngộ, vừa khai ngộ đã kiến tánh rồi, vì vậy pháp hỷ sung mãn. “Đắc điều chưa từng có”.

“Nhất thiết” chính là chỉ cho đại chúng, tất cả đại chúng này “phổ hoạch kim cang tam muội”, hai câu này là ngộ nhập của Ngài, cũng chính là điều chúng ta nói, Ngài chứng đắc rồi, ngài đắc đến “kim cang tam muội”. Ngài ngộ được điều gì? Đoạn kinh trước đã giảng rõ ràng rồi. “18 giới, 7 đại đều là Như Lai tạng, diệu chân như tánh”. Tôi vừa nói chúng ta hiện tại không lúc nào nơi nào sáu trần không thuyết pháp, lời này không giả dối. 18 giới 7 đại đều là Như Lai tạng diệu chân như tánh, vậy làm sao mà không thể thuyết pháp? Chúng ta là có mắt mà không thấy, có tai mà không nghe. Nguyên nhân là do đâu vậy? Không tin. Vì quí vị không tin, cho nên mới không hiểu. Lần này giảng Kinh Hoa Nghiêm bắt đầu giảng từ đầu, phương thức giảng là lựa chọn mà giảng, cũng giống như trước đây chúng ta ở đây giảng Đại Trí Độ Luận vậy. Chúng tôi một lần giảng một quyển, Bát Thập Hoa Nghiêm và Tứ Thập Hoa Nghiêm hợp lại với nhau, lược bớt bộ phận trùng lặp là 99 quyển. 99 quyển cộng thêm quyển đầu của đoạn trước có một luận quán. Luận quán cũng tương đương như huyền nghĩa vậy. Chúng tôi kết hợp nó vào tức là 100 quyển. Chúng tôi giảng 100 lần viên mãn rồi. Đương nhiên không thể giống như giảng kinh ở giảng đường đây vậy, giảng từng câu từng câu, từng đoạn từng đoạn, giảng giải tỉ mỉ cho chư vị vậy. Không phải là cách giảng như thế này. Trong một quyển có mấy câu kinh văn nào quan trọng, quan trọng là thế nào? Câu nhắm đến bệnh của chúng ta là câu quan trọng, chúng ta hiện tại mắc bệnh gì, thuốc này trị đúng bệnh của tôi, thì đối với tôi là quan trọng nhất. Là dùng phương thức này để chọn lựa. Cho nên hai chữ quan trọng này là do người mà khác. Thí như trong tiệm thuốc thuốc nào, quí vị nói thuốc nào quan trọng? Quí vị mắc bệnh dạ dày, vậy thì thuốc trị bệnh dạ dày đối với quí vị là quan trọng, thuốc trị bệnh phổi đối với quí vị không quan trọng, quí vị không bị bệnh phổi thì quí vị không cần nó rồi. Người bị bệnh phổi thì thuốc trị bệnh phổi đối với họ là quan trọng nhất, thuốc trị bệnh dạ dày đối với họ không quan trọng. Phật Pháp cũng như vậy, trong một bộ Kinh Hoa Nghiêm bao hàm tất cả pháp môn, chúng ta phải trong mỗi quyển sẽ chọn lựa những đoạn kinh văn nhắm đến bệnh hiện tại của chúng ta để nêu ra giảng giải cho chư vị, không phải là giảng tỉ mỉ từng câu từng câu cho mọi người. Cho nên chúng tôi lần này giảng Kinh Hoa Nghiêm là chọn đọc Kinh Hoa Nghiêm. Từ trong đó chọn ra những đoạn kinh văn để đọc, toàn là giảng về kinh văn. Nhưng chọn là mỗi lần mỗi quyển. Cơ hội này cũng là vô cùng hiếm có, phải giảng hoàn chỉnh một bộ kinh, Kinh Hoa Nghiêm chúng tôi bắt đầu giảng từ năm Dân quốc 60 đến này là năm Dân quốc 72, giảng tròn 12 năm rồi mà mới giảng được hơn một nữa. Với tiến độ như vậy mà giảng tiếp còn phải mất 12 năm, nên mọi người nghe cũng chán, không có sức lực mà tiếp tục nữa. Đây là thời kỳ mạt pháp, phương thức cũng đành vậy. Ngày xưa những kinh này đều giảng trong tòng lâm tự viện, trong một tự viện chí ít cũng ở mấy trăm người. Một người, hai người ở một ngôi chùa, ngày xưa chưa từng nghe đến, ngay cả ở am tranh cũng chưa nghe nói qua. Quí vị xem xem “Hư Vân Lão Hòa Thượng Niên Phổ”, quí vị xem xem trong “niên phổ” của Ngài viết, đó vẫn là am tranh ở Đại lục vào năm Dân quốc thứ nhất gần đây nhất. Am tranh ít nhất cũng có hơn mười mấy người, có ba bốn người, am tranh cũng có nhiều người như vậy. Một tự viện ít nhất có 200 người trở lên, tự viện lớn có cả mấy ngàn người. Giống như chúng ta trong “Đàn Kinh” đã nhìn thấy, đạo tràng của Ngũ Tổ đã có hơn 1000 người, đạo tràng của lục tổ đại sư có gần 3000 người. Đó gọi là đạo tràng, cho nên Ngài giảng kinh, họ ngày ngày giảng, một ngày giảng 8 tiếng đồng hồ, mỗi một ngày tiếp tục giảng, một năm giảng một bộ. Cho nên đại sư Thanh Lương lúc còn tại thế giảng Kinh Hoa Nghiêm 50 lần. Tôi nghĩ một năm giảng một lần mà giảng 50 lần, họ ở trong tự viện 10 năm thì họ nghe mười lần, ở 20 năm thì nghe 20 lần. Cho nên họ có thọ dụng. Đại sư Thanh Lương thì không cần phải nói nữa, giảng đã giảng đến 50 lần, quí vị nghĩ nghĩ xem nghĩa lý trong đó, phương pháp tu hành thì Ngài đã quá thuộc rồi. Như vậy mới có thể làm đạo. Sau khi hiểu rồi mới có thể tu hành.

Pháp môn Tịnh Độ tuy là nói hành trước hiểu sau, quan niệm này là sai lầm. Nếu như chỉ cần hành không cần hiểu vậy thì càng sai hơn. Quí vị xem xem Kinh Kim Cang Giảng Giải của cư sĩ Giang Vị Nông, niệm Phật tam muội là giải và hành đồng thời cùng tiến, những pháp môn khác thì giải trước rồi mới hành sau, pháp môn niệm Phật là giải hành đồng thời, chứ không phải nói không cần giải. Không giải hôm qua tôi đã nói với quí vị rồi, cho nên hiện tại bản thân quí vị phải nghiêm túc mà suy nghĩ, nghiêm túc mà phản tỉnh phản tỉnh xem.

Chúng ta 12 thời trong ngày phải chăng ở đó mà tăng trưởng vô minh, tăng trưởng tà kiến? Nếu như trong 12 thời tăng trưởng vô minh, tăng trưởng tà kiến, vậy thì nguy quá rồi, nhất định bị đọa lạc. Người công phu lên quỹ đạo rồi mỗi một ngày 12 thời thường sanh trí tuệ, thường trú tam muội. Đó chính là công phu ở trong đạo rồi, giống như ở đây nói tất cả đại chúng này đều đạt được kim cang tam muội.

Kim cang là ví cho tam muội kiên cố nhất, tam muội là định, là thiền định. Thế nào gọi là định? Thế nào gọi là thiền? Lục tổ đại sư trong Đàn Kinh đã nói cho chúng ta rất rõ ràng: không chấp trước tất cả tướng thì gọi là thiền. Trong tất cả cảnh giới như như bất động thì gọi là định. Đây là điều Lục Tổ đại sư nói. Vĩnh hằng bất biến đó gọi là kim cang tam muội, nhất định bất biến, nhất định không thoái chuyển, đây là kim cang tam muội. Cho nên tu hành không phải nói cảnh giới gì đó không tiếp xúc, không phải vậy.

“Thiện Tài Đồng Tử ngũ thập tam tham” tuy chưa giảng xong cũng giảng được một nửa rồi. 53 lần tham học tu những gì? Chính là tu thiền định, chính là tu kim cang tam muội, cảnh giới nào ngài cũng tiếp xúc, không phải không tiếp xúc, trong sự tiếp xúc đó như thế nào? Hai câu trong Kinh Kim Cang, đó chính là thiền định: “bất thủ ư tướng, như như bất động”. Không chấp thủ nơi tướng là thiền, như như bất động là định. Lục tổ đại sư nói “giáo thọ tọa thiền”, chương đó chính là hai câu này của Kinh Kim Cang. Cũng như nói là chú giải của hai câu kinh văn này trong Kinh Kim Cang.

Cho nên quí vị tu hành là tu những gì? Sáu căn tiếp xúc cảnh giới sáu trần thuận cảnh cũng tốt, nghịch cảnh cũng tốt, không chấp tướng, không thủ tướng, ở trong đó luyện tâm bất động, tâm vừa khởi phân biệt liền đọa tà kiến, nếu như không có phân biệt tất cả vô tri, cảnh giới bên ngoài thiện ác thị phi đều không hiểu được.Vậy thì đọa vào vô minh. Cảnh giới vừa rõ ràng, rõ ràng mà không chấp trước đây gọi là thiền định. Nói cách khác, tất cả sự việc đều rõ ràng hơn ai hết, tôi đã từng nói với quí vị rồi, không những sự việc trước mắt rõ ràng, mà sự việc đã qua cũng rõ ràng. Sự việc vị lai cũng rõ ràng. Không có việc gì là không rõ ràng, rành mạch phân minh. Đây gọi là tăng trưởng trí tuệ. Tuy là rõ ràng nhưng trong cảnh giới này tuyệt đối không khởi một niệm, tuyệt đối không khởi một tí phân biệt. Giống như tấm kính chiếu cảnh giới bên ngoài vậy, chiếu rất rõ ràng. Kính có phân biệt hay không? Có chấp trước hay không? Chiếu soi rất rõ ràng đó chính là trí tuệ; không khởi một phân biệt chấp trước nào đó chính là thiền định. Đây gọi là định tuệ đẳng trì, gọi là nhất hạnh tam muội. Cho nên chúng ta ở đây thấy, người ta nghe kinh thì có thể tin hiểu, liền có thể ngộ nhập, đắc tín giải chưa từng có, đạt được kim cang tam muội, ngộ nhập. Cho nên lúc xem kinh xem đến những chỗ này, họ tu như thế nào, vì sao chúng ta không tu được? Quí vị có thể tại nơi đây mà phản tỉnh, tại nơi đây mà kiểm điểm, mới có thể tiêu nghiệp chướng, mới tìm ra con đường để vào.

Chúng ta xem tiếp đoạn dưới đây.

“Tức thời thiên vũ, bách bảo liên hoa, thanh hoàng xích bạch, gián thố phấn nhu, thập phương hư không, thành thất bảo sắc”.

Hai đoạn kinh văn dưới đây là cảnh giới, sau khi tín giải ngộ nhập thì cảnh giới đã khác rồi. “Tức thời” tức là lúc đại chúng đắc vị tằng hữu, đạt được kim cang tam muội. Có lẽ bản thân quí vị trong tâm vừa nghĩ, ta tín giải ngộ nhập rồi, sao trên trời không có rơi hoa sen xuống? Quí vị nghĩ xem đây có phải là một người tín giải ngộ nhập không? Trước đây đã giảng cho quí vị là người tín giải ngộ nhập không chấp tướng, không khởi tâm, không động niệm, quí vị còn khởi tâm này, động niệm này, trên trời vì sao không rải hoa sen xuống? Tôi làm sao mà không nhìn thấy? Quí vị đang vọng tưởng, đang khởi tà kiến, quí vị còn cho rằng quí vị ngộ nhập rồi.

Chư vị nên ghi nhớ trong Kinh Kim Cang có mấy câu nói là nguyên tắc, Phật không có thuyết pháp, nếu như quí vị đem mỗi câu nói của Phật đã nói, đều ghi nhớ vào trong đầu óc, vậy là quá sai lầm rồi. Trong Kinh Kim Cang có mấy câu như thế này: “Tu Bồ Đề ngươi chớ cho rằng Như Lai sẽ nghĩ ta đang thuyết pháp, chớ nghĩ như thế, vì sao vậy? Nếu có người nói Như Lai có thuyết pháp tức là báng Phật, không thể hiểu điều ta đã nói vậy”. Ở sau nói tiếp một câu: “Tu Bồ Đề, thuyết pháp là không có pháp gì để nói mới gọi là thuyết pháp.” Quí vị ngày nay nhìn thấy ở đây nói có hoa sen rơi xuống rồi, Phật đã nói vậy sao? Phật chưa từng nói. Những lời mà Phật nói đây là ý nghĩa biểu pháp. Quí vị chớ cho là thật có trên trời rải một hoa sen lớn xuống. Hoa sen là đại biểu cho nhân quả đồng thời, kim cang tam muội là quả, lục độ vạn hạnh là nhân. Tức lúc đang tu lục độ vạn hạnh, chính là kim cang tam muội. Ví dụ như quí vị tu bố thí, tài bố thí, pháp bố thí, vô úy bố thí, chúng ta từ sáng đến tối đều đang tu bố thí, bố thí không phải nói ngày ngày cầm tiền ra bên ngoài tán tài rồi gọi là bố thí, không phải là ý nghĩa này. Chúng ta lo nghĩ cho người khác, đó chính là bố thí, phục vụ cho người khác cũng là bố thí. Có sự việc gì không phải là bố thí? Trong bố thí tu những gì? Tu không chấp nơi tướng, tu như như bất động. Tôi trên giảng tòa thường nói với chư vị rằng, tu bản thân tâm thanh tịnh, tu tâm bình đẳng, tu tâm từ bi, bất luận là cảnh giới nào thuận cảnh cũng tốt, nghịch cảnh cũng tốt, chúng ta tu chính là điều này. Nói cách khác, tâm chúng ta càng ngày càng thanh tịnh, càng ngày càng bình đẳng, càng ngày càng từ bi, đó chính là đắc vị tằng hữu. Quả nhiên đạt đến không chấp nơi tướng, như như bất động, vậy thì quí vị đạt được kim cang tam muội rồi. Vì vậy trong kinh Phật có rất nhiều ý nghĩa biểu pháp, quí vị phải hiểu được Bồ Tát tu hành, đối tượng chính là chúng sanh. Không có chúng sanh quí vị đến đâu mà tu chứ? Thiện Tài Đồng Tử 53 lần tham học, vì sao Ngài phải đi tham học? Nếu như Ngài không có những người đó, ngài đến đâu mà tu chứ? Ngài muốn đoạn ngu si của mình thì nhất định phải đến thăm Bà la môn Thắng Nhiệt, Bà la môn Thắng Nhiệt là người ngu si nhất, từ nơi đó mà Ngài đoạn được ngu si. Ngài muốn đoạn tâm sân hận, thì nhất định phải đến tham kiến Cam Lộ Hỏa Vương. Cam Lộ Hỏa Vương là ma vương, tâm sân nhuế rất nặng, chỉ cần hơi khiến cho tâm ông ấy không vui, ông ấy liền giết người, không cần nói lý lẽ gì cả. Chúng ta ngày nay nói là hôn quân, bạo quân vô đạo. Quí vị muốn đoạn tâm sân hận thành tựu nhẫn nhục ba la mật thì phải học với ông ta. Trong Kinh Kim Cang có Ca Lợi Vương, Ca Lợi Vương chính là Cam Lộ Hỏa Vương, Ca Lợi là tiếng Phạn, dịch thành tiếng Trung là vô đạo hôn quân, bạo quân. Vậy mới đoạn được tâm sân nhuế của bản thân. Trong cảnh giới này đích thực một niệm sân nhuế không sanh, thì quí vị viên mãn được nhẫn nhục ba la mật, thành tựu rồi. Quí vị không có cảnh giới này thì đến đâu mà tu? Ngày nay chúng ta gặp được cảnh giới này, gặp phải người ngu si kia, chúng ta càng ngu si hơn, gặp phải người có tâm sân nhuế, thì tâm sân nhuế của chúng ta càng mạnh hơn. Vậy thì hỏng, điên đảo rồi. Có một chút sự việc không như ý trong tâm liền sanh tâm oán hận, mấy ngày mấy đêm oán hận này cũng chưa hóa giải được. Quí vị tu là gì? Quí vị tu là ba ác đạo, quí vị đối với Phật Pháp đích thực là không hiểu biết. Cho nên tu hành tu trong tất cả đại chúng, tất cả đại chúng này toàn là Phật Bồ Tát. Tôi giảng Kinh Hoa Nghiêm, ngày ngày nhắc nhở quí vị: người tu hành chỉ có một mình bản thân, chư Phật Bồ tát mài dũa tập khí phiền não của bản thân chúng ta, tập khí phiền não nhất định phải dùng các loại phương thức để mài dũa nó. Đây gọi là qua việc mà luyện tâm, ở trong cảnh giới mà luyện, luyện những gì? Luyện tâm thanh tịnh của chính mình, luyện tâm bình đẳng của chính mình. Luyện này là rèn luyện, đây gọi là tu hành. Nếu như lúc thuận cảnh sanh tâm hoan hỷ. Sự việc nào đó lúc họ cố ý gây phiền phức, ta liền sanh tâm sân nhuế, nói với chư vị rằng: đây gọi là tu ba đường ác. Cũng là tu đạo, không thể nói không phải là tu đạo, tu là tu đạo địa ngục, tu là tu đạo ngạ quỷ, không phải là tu Phật đạo, không phải là tu Bồ Tát đạo. Những lời này tôi đã nói không biết bao nhiêu lần rồi! Đến khi nào chúng ta trong cảnh giới không khởi vô minh, không sanh vọng tưởng, thì lên quỹ đạo rồi. Cảnh giới của quí vị và ở đây nói tuy vẫn chưa đạt được cảnh giới này, nhưng dần dần đã tiếp cận được.

Ở đây là biểu pháp, không nên xem nó là thực sự trên trời có hoa sen lớn rơi xuống, lại còn có màu xanh, có màu vàng. Trong Kinh Di Đà nói “thanh sắc thanh quang, hoàng sắc hoàng quang”, hoa sen là đại biểu, vừa rồi nói là tam muội, vạn hạnh. Bốn sắc là đại biểu cho 41 vị thứ thập trú, thập hạnh, thập hồi hướng, thập địa, là ý nghĩa này vậy, không thể hiểu sai được. Đây là đại biểu cho những đại chúng này, nghe khai thị của Quán Thế Âm Bồ Tát, thấy chư Phật phóng quang đến ấn chứng, thực sự ngộ nhập Như Lai tạng tánh. Như Lai tạng, diệu chân như tánh, là chân nhân để thành Phật. Kinh Lăng Nghiêm vừa mở đầu Phật đã dạy cho Tôn giả A Nan nhân địa tâm và quả địa giác phải tương ưng. Nói cách khác, trồng dưa được dưa, trồng đậu được đậu, nhân tâm nhân quả, nhất định phải tương ưng. Quí vị nếu như tin tưởng lời này, quí vị thực sự hiểu điều này, chúng ta hiện tại tu là nhân gì vậy? Nếu như hiện tại ngày ngày khởi vọng tưởng, ngày ngày tăng trưởng vô minh, còn muốn thành Phật, thành Bồ Tát, làm gì có việc như vậy! Tôi muốn nấu một nồi cơm thơm phức để ăn, kết quả lấy những thứ gì đi nấu? Đem một đống cát đi nấu, có thể nấu thành cơm được không? Nhân quả không tương ưng! Chân nhân thành Phật đã tìm ra rồi. Hoa sen là biểu thị cho nhân quả đồng thời, “nhân cai quả hải, quả triệt nhân nguyên”, nhân quả là cùng một sự việc, không phải là hai việc khác nhau, trong nhân đã có quả, trong quả có nhân. Cho nên nhân quả là đồng thời. Điều này cũng giống như trong Kinh Hoa Nghiêm đã nói hành bố viên dung. Từ phương diện viên dung mà nói mỗi một vị đầy đủ tất cả các vị, thí như nói Sơ trụ Bồ Tát, chúng ta nói 41 vị pháp thân đại sĩ, địa vị thấp nhất. Nhưng Sơ trụ đã đầy đủ chín trụ khác thập hạnh, thập hồi hướng, thập địa, Đẳng giác, Diệu giác tất cả đều đầy đủ. Cho nên trong Kinh Hoa Nghiêm Phật nói một tức là nhiều, nhiều tức là một, một và nhiều không khác. Đây cũng chính là điều trong đại kinh đã nói: tất cả chúng sanh vốn đã thành Phật. Trong Kinh Viên Giác chúng ta đều đã đọc qua. Đến trên vị trí Như Lai quả địa cũng đầy đủ sơ phát tâm, điều này cũng giống như ý nghĩa hoa sen, quí vị thấy hoa sen, vừa có hoa sen thì trong đó đã có hạt sen, nhân và quả là đồng thời.

“Thập phương hư không, thành thất bảo sắc”, hai câu nói này là đại biểu cho cố chấp hư không trong mười phương, những tình chấp này đều tiêu trừ hết. Nói cách khác, pháp chấp đoạn hết rồi. Pháp chấp đoạn tận rồi thì cảnh giới này là gì? Diệu tánh của tứ khoa thất đại mỗi mỗi chu biến pháp giới, nhãn thức chu biến pháp giới thì tận hư không biến pháp giới không chỗ nào không thấy. Nhĩ thức chu biến pháp giới thì tận hư không biến pháp giới không có chỗ nào không nghe, vậy là diệu cực rồi. Lúc này quí vị mới có thể chứng đắc, không những nhãn thức, nhĩ thức là chu biến pháp giới, ngay mỗi mỗi căn, mỗi mỗi trần đều chu biến pháp giới. Thế nên giống như trong Kinh Hoa Nghiêm nói “phá nhất vi trần xuất đại thiên kinh quyển”, một vi trần cũng chu biến pháp giới. Một pháp giới và một vi trần là một không phải hai. Một vi trần cũng không lớn, toàn thể pháp giới cũng không nhỏ.

“Thử ta bà giới, đại địa sơn hà, câu thời bất hiện, duy kiến thập phương, vi trần quốc độ, hợp thành nhất giới”. Cho nên ở đây toàn giảng về cảnh giới, chỉ cần bản thân quí vị chứng đắc kim cang tam muội thì cảnh giới này liền hiện tiền. “Thử ta bà giới, đại địa sơn hà, câu thời bất hiện” không phải nói tất cả đều không có, không phải là ý nghĩa này. Ba câu này chính là điều đại sư Vĩnh Gia trong Chứng Đạo Ca đã nói “giác hậu không không vô đại thiên”. Cảnh giới này có tồn tại hay không? Có. Không phải không có mà tánh tướng giao dung rồi. Nếu chúng ta dùng ý nghĩa tứ vô ngại của đại sư Thanh Lương mà nói, thì sự sự vô ngại, lúc này nhìn tận hư không khắp pháp giới chỉ có một tánh, minh tâm kiến tánh rồi. Tánh ở đâu vậy? Không chỗ nào là không phải, tận hư không khắp pháp giới không có pháp nào không phải là diệu chân như tánh. Trong Kinh Lăng Nghiêm giảng rất thấu triệt, năm ấm, sáu nhập, mười hai xứ, mười tám giới, bảy đại đều là Như Lai tạng diệu chân như tánh. Cho nên lúc này chỉ thấy tánh mà không thấy tướng.

Hai câu sau đây “duy kiến thập phương, vi trần quốc độ, hợp thành nhất giới”. Nhất giới này là gì? Nhất chân pháp giới. Từ đó có thể biết đây là chứng nhập nhất chân pháp giới rồi. Chứng đắc như thế nào? Chính là họ đắc kim cang tam muội. Tôi nói cho rõ thêm tí, vẫn là nói hai câu trong Kinh Kim Cang: “bất thủ ư tướng, như như bất động”, công phu này đạt đến cực điểm tức là Kim cang tam muội, đích thực là bất động rồi, đem thất bảo của đại thiên thế giới đến cúng dường, ta cũng không sanh một niệm tâm hoan hỷ, tâm tham hết rồi. Vô duyên vô cớ ta đối với người này vô cùng rốt, ân nặng như núi, họ đối với ta lấy oán báo ân, cầm dao mà cắt từng miếng từng miếng trên thân thể ta, đem ta lăng trì xử tử cũng không động một chút tâm sân hận, nhẫn nhục ba la mật viên mãn rồi. Thế mới chứng đắc kim cang tam muội, mới có thể nhập nhất chân pháp giới. Nếu như là thuận tâm, còn có tâm tham, khởi tâm hoan hỷ; nhìn thấy oan gia đối đầu hoặc là người ta đối với quí vị mặt mày không tốt lắm, trong tâm liền oán hận, cảnh giới này thì không cần nói nữa. Nhất chân pháp giới trong Tịnh Độ chính là cõi Thường Tịch Quang. Quí vị vì sao trong cảnh thuận sanh tâm hoan hỷ? Vì sao trong cảnh nghịch sanh tâm sân nhuế? Là vì quí vị không hiểu rõ bốn khoa bảy đại đều là Như Lai tạng diệu chân như tánh. Quí vị không hiểu được đạo lý này, quí vị không biết chân tướng sự thật này, quí vị ở trong tất cả các cảnh giới có ngã chấp kiên cố, có pháp chấp kiên cố. Quí vị có ngã chấp quí vị sẽ tăng trưởng phiền não, quí vị có pháp chấp quí vị sẽ tăng trưởng tà kiến. Phiền phức chính là đây vậy. Vô minh cũng thuộc về phiền não, tà kiến.

Câu cuối cùng, “phạn bối vịnh ca, tự nhiên phô tấu”. Hai câu này là việc vui của nhân gian, ca vũ đây là việc vui, nó cũng là biểu pháp. Biểu thị gì vậy? Pháp hỷ sung mãn trong Thường tịch quang, biểu thị điều này. Chữ hỷ này không phải là hỷ trong hỷ nộ ai lạc, hỷ trong hỷ nộ ai lạc là phiền não, là thất tình ngũ dục. Quí vị tra trong Bách Pháp xem, đó là trong tâm sở pháp đó sản sanh ra. Hoan hỷ đó của quí vị là gì? Hoan hỷ là tham tâm sở khởi phiền não. Lạc này là gì? Là pháp lạc xứng tánh, là một loại hỷ duyệt của minh tâm kiến tánh, chứ không phải là cảm tình, trong tâm ý thức đều không có, đó gọi là chân lạc. Cho nên trong Đại kinh nói pháp thân, bát nhã, giải thoát, trong đó đầy đủ bốn đức thường lạc ngã tịnh. Đây chính là lạc trong thường lạc ngã tịnh. Thường lạc ngã tịnh, nói với quí vị rằng, phàm phu chắc chắn không có. Nói cách khác, phiền não chướng của quí vị chưa đoạn hết, thì bốn chữ này một chữ cũng không có, một chữ cũng không có mà quí vị tự cho rằng có, vậy là sai rồi. Phiền não chướng của quí vị đoạn hết rồi, có thể hé lộ ra một chút tin tức, bắt buộc phải phá nhất phẩm vô minh, chứng nhất phần pháp thân, thì thường lạc ngã tịnh này mới đạt được một phần. Đó chính là Viên giáo sơ trụ Bồ Tát đắc một phần. Hướng lên cảnh giới trên dần dần tăng trưởng, đây là cảnh giới tăng trưởng.

Hết giờ rồi, hôm nay chúng ta giảng đến đây.