Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Giảng và chú giải Kinh Luận
Đại Thừa Đại Tập Địa Tạng Thập Luân Kinh Giảng Ký Quyển 1, 2
- Thông tin
- Nguồn: adidaphat.net
(Kinh) Thiện nam tử! Như thị Như Lai tích Bồ Tát vị, tri tự tha thân hữu vô lượng chủng chư phiền não bệnh, dĩ Định hương thủy, tẩy dục kỳ thân, cập dĩ Đế pháp đại từ đại bi, quán mộc kỳ thủ, trước tàm quý y. Thập phương nhất thiết chư Phật Thế Tôn, dĩ chư Tĩnh Lự, đẳng trì tinh tấn, phương tiện trí ý, từ bi hộ niệm, hàm tác thị ngôn: “Như thị Đại Sĩ, thị đại phước huệ trang nghiêm bảo khí, kham dung nhất thiết tam chủng bất hộ, tứ vô sở úy, Như Lai thập lực, cập dữ thập bát bất cộng Phật pháp, kham đắc vô thượng Nhất Thiết Trí trí, đại từ, đại bi, vô bất cụ túc, thường hân lợi lạc nhất thiết chúng sanh. Thị cầu Phật Bảo thương nhân đạo thủ, năng cứu hữu tình sanh tử chúng khổ, năng thí hữu tình Niết Bàn đại lạc. Ngã đẳng nhất thiết chư Phật Thế Tôn, ưng dĩ thành ngôn, dữ kỳ sở nguyện, linh thành Như Lai Ứng Chánh Đẳng Giác, đắc vô thượng pháp, vi đại pháp vương”. Ngã ư nhĩ thời, y phước huệ lực, dũng mãnh, tinh tấn, ư Tứ Thánh Đế như thật tri dĩ, chứng đắc Vô Thượng Chánh Đẳng Bồ Đề. Thiện nam tử! Như Chuyển Luân Vương thống tứ đại châu, giai đắc tự tại, như thị Như Lai ư Tứ Tĩnh Lự, Tứ Vô Sắc Định, tứ chủng phạm trụ, tứ vô ngại giải, tứ thánh đế quán, tứ vô sở úy, Như Lai thập lực, cập dữ thập bát bất cộng Phật pháp, Nhất Thiết Chủng Trí giai đắc tự tại. Như Chuyển Luân Vương cụ túc thất bảo, như thị Như Lai thành tựu thất chủng Bồ Đề Phần bảo. Như Chuyển Luân Vương thiên tử cụ túc, dũng kiện, đoan chánh, năng phục oán địch, như thị Như Lai hữu A Nhã Đa Kiều Trần Na vi tối sơ, Tô Bạt Đà La Tô Lạt Đa vi tối hậu. Chư đại Thanh Văn, tùng Phật tâm sanh, tùng Phật khẩu sanh, tùng pháp hóa sanh, đắc Phật pháp phần, chư lậu vĩnh tận, danh vi dũng kiện, cụ tứ phạm trụ, danh vi đoan chánh, năng phục nhất thiết thiên ma, ngoại đạo dị luận, oán địch. Như Chuyển Luân Vương, hóa cập bát vạn tứ thiên tiểu chử. Như thị Như Lai ư bách câu chi Nam Thiệm Bộ Châu, ư bách câu chi Tây Cù Đà Ni châu, ư bách câu chi Đông Tỳ Đề Ha châu, ư bách câu chi Bắc Câu Lô châu, ư bách câu chi chư đại minh hải, ư bách câu chi chư Diệu Cao sơn, ư bách câu chi tứ đại vương thiên, ư bách câu chi nãi chí Phi Tưởng Phi Phi Tưởng thiên, ư bách câu chi đại Luân Vi sơn, ư thử cao quảng nhất Phật độ trung, ngôn âm thí hóa, giai đắc tự tại. Thiện nam tử! Ngã thành như thị đệ thập Phật Luân. Do thử luân cố, như thật liễu tri tự thân, tha thân, chư lậu vĩnh tận, lợi ích an lạc vô lượng hữu tình, đắc an ổn trụ, đắc vô kinh khủng, đắc vô sở úy. Tự xưng ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, tồi chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, xử đại chúng trung, chánh sư tử hống.
(經)善男子 ! 如是如來昔菩薩位,知自他身有無量種諸煩惱病,以定香水,洗浴其身,及以諦法大慈大悲,灌沐其首,著慚愧衣。十方一切諸佛世尊,以諸靜慮,等持精進,方便智意,慈悲護念,咸作是言: 「 如是大士,是大福慧莊嚴寶器,堪容一切三種不護,四無所畏,如來十力,及與十八不共佛法,堪得無上一切智智,大慈大悲無不具足,常欣利樂一切眾生。是求佛寶商人導首,能救有情生死眾苦,能施有情涅槃大樂。我等一切諸佛世尊,應以誠言,與其所願,令成如來應正等覺,得無上法,為大法王 」 。我於爾時,依福慧力,勇猛精進,於四聖諦如實知已,證得無上正等菩提。善男子 ! 如轉輪王統四大洲,皆得自在,如是如來於四靜慮、四無色定、四種梵住、四無礙解、四聖諦觀、四無所畏、如來十力,及與十八不共佛法,一切種智皆得自在。如轉輪王具足七寶,如是如來成就七種菩提分寶。如轉輪王千子具足, 勇健端正,能伏怨敵 , 如是如來有阿若多憍陳那為最初,蘇跋陀囉囌剌多為最後。諸大聲聞,從佛心生,從佛口生,從法化生,得佛法分,諸漏永盡,名為勇健,具四梵住,名為端正,能伏一切天魔,外道異論怨敵。如轉輪王,化及八萬四千小渚。 如是如來於百俱胝南贍部洲,於百俱胝西瞿陀尼洲,於百俱胝東毗提訶洲,於百俱胝北俱盧洲,於百俱胝諸大溟海,於百俱胝諸妙高山,於百俱胝四大王天,於百俱胝乃至非想非非想天,於百俱胝大輪圍山,於此高廣一佛土中,言音施化 , 皆得自在。善男子 ! 我成如是第十佛輪。由此輪故,如實了知自身他身 , 諸漏永盡,利益安樂無量有情,得安隱住,得無驚恐,得無所畏。自稱我處大仙尊位,轉於佛輪,摧諸天魔,外道邪論,處大眾中,正師子吼。
( Kinh: Này thiện nam tử! Như Lai xưa thuộc địa vị Bồ Tát cũng như thế, biết thân mình và thân người khác có vô lượng các loại bệnh phiền não. Dùng nước Định thơm để tắm rửa thân mình, dùng Đế pháp đại từ, đại bi để xối, gội đầu mình, mặc áo hổ thẹn. Mười phương hết thảy chư Phật Thế Tôn dùng các Tĩnh Lự, đẳng trì, tinh tấn, phương tiện trí ý, từ bi hộ niệm, đều nói như thế này: “Vị Đại Sĩ như thế là vật dụng báu trang nghiêm bằng phước huệ to lớn, có thể chứa hết thảy ba thứ bất hộ, bốn món vô sở úy, mười lực của Như Lai, cùng với mười tám món Phật pháp bất cộng, kham đạt được trí Nhất Thiết Trí vô thượng, đại từ, đại bi không gì chẳng trọn đủ, thường thích lợi lạc hết thảy chúng sanh, là người hướng dẫn cho thương nhân [thâu lượm] Phật Bảo, có thể cứu các nỗi khổ sanh tử cho hữu tình, có thể thí niềm vui Niết Bàn to lớn cho hữu tình. Hết thảy chư Phật Thế Tôn chúng ta hãy nên dùng lời chân thành để thỏa nguyện của ông ta, khiến cho ông ta thành Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác, đắc vô thượng pháp, làm đại pháp vương”. Ngay trong lúc ấy, ta nương vào sức phước huệ, dũng mãnh, tinh tấn, đã biết Tứ Thánh Đế đúng như thật rồi, chứng đắc Vô Thượng Chánh Đẳng Bồ Đề. Này thiện nam tử! Như Chuyển Luân Vương thống lãnh bốn đại châu đều được tự tại, cũng như thế, Như Lai đối với Tứ Tĩnh Lự, Tứ Vô Sắc Định, bốn loại phạm trụ, tứ vô ngại giải, tứ thánh đế quán, tứ vô sở úy, Như Lai thập lực, và mười tám món Phật pháp bất cộng, Nhất Thiết Chủng Trí, đều được tự tại. Như Chuyển Luân Vương trọn đủ bảy báu; cũng như thế, Như Lai thành tựu bảy loại báu Bồ Đề Phần. Như Chuyển Luân Vương có đủ một ngàn con trai dũng kiện, đoan chánh, có thể hàng phục oán địch, cũng giống như thế, Như Lai có A Nhã Đa Kiều Trần Na là đệ tử tối sơ, Tô Bạt Đà La Tô Lạt Đa là đệ tử tối hậu. Các đại Thanh Văn sanh từ tâm Phật, sanh từ miệng Phật, từ pháp hóa sanh, có phần trong Phật pháp, các lậu vĩnh viễn hết sạch, ai nấy đều dũng cảm, tráng kiện, trọn đủ tứ phạm trụ, được gọi là đoan chánh, có thể hàng phục hết thảy dị luận của hết thảy thiên ma, ngoại đạo và oán địch. Như Chuyển Luân Vương giáo hóa trọn khắp tám vạn bốn ngàn tiểu châu, cũng giống như thế, Như Lai trong một trăm câu chi Nam Thiệm Bộ Châu, trong một trăm câu chi Tây Cù Đà Ni châu, trong một trăm câu chi Đông Tỳ Đề Ha châu, trong một trăm câu chi Bắc Câu Lô châu, trong một trăm câu chi các biển lớn mênh mông, trong một trăm câu chi các núi Diệu Cao, trong một trăm câu chi tứ đại vương thiên, trong một trăm câu chi cho đến Phi Tưởng Phi Phi Tưởng thiên, trong một trăm câu chi núi đại Luân Vi, trong một Phật độ cao rộng ấy, dùng ngôn âm để ban bố sự giáo hóa, đều được tự tại. Này thiện nam tử! Ta thành tựu Phật Luân thứ mười như thế. Do vì luân ấy, biết rõ đúng như thật thân mình và thân người khác đã vĩnh viễn hết sạch các lậu, lợi ích an lạc vô lượng hữu tình, được trụ trong an ổn, được không kinh hoảng, được chẳng sợ hãi, tự xưng ta thuộc địa vị đại tiên tôn quý, chuyển Phật Luân, dẹp tan tà luận của các thiên ma và ngoại đạo, ở trong đại chúng thực hiện sư tử hống).
Kế đó, nói về Phật Luân. “Thiện nam tử, như thị Như Lai tích Bồ Tát vị” ( N ày thiện nam tử! Như Lai xưa kia ở địa vị Bồ Tát cũng như thế), [nghĩa là] khi đức Phật trong quá khứ, hành Bồ Tát đạo trong Đâu Suất Thiên Cung, chỉ là từ sự từng trải của bản thân giống hệt như chúng sanh, biết thân mình và thân người khác, cũng tức là khi đức Phật hành Bồ Tát đạo, trong lúc tu nhân, chưa thành Phật, biết thân của chính mình và thân của hết thảy chúng sanh đều có vô lượng các loại bệnh phiền não. Đấy chẳng phải là thân bệnh của đại vương quán đảnh, ông ta biết vô lượng bệnh phiền não. Phật dùng Định hương, để trừ phiền não thì dùng Định để trừ. Định có thể sanh ra Huệ. Dùng Định hương thì mới có thể trừ khử phiền não. Dùng nước Định thơm ấy để xối gột cái thân. Dùng gì để xối gột? “Đế pháp” . Đế pháp là lý pháp. Nước thơm tắm gội là pháp thế gian. Thế gian dùng hương để trị liệu là sạch sẽ nhất, thanh tịnh nhất, thanh khiết, thơm tho nhất để tẩy gột thân bệnh thì còn được, chứ chẳng thể tẩy gột bệnh phiền não của chúng sanh. Đế pháp có thể nói là tâm pháp, là lý pháp, nhập lý, là minh tâm kiến tánh. Dùng “hành đại từ, đại bi” cũng có nghĩa là cứu vớt, che chở hết thảy chúng sanh. Bi có thể dẹp khổ, Từ có thể ban vui, ban cho chúng sanh sự vui sướng. Lấy nước đại từ đại bi để xối gội đầu. Chúng ta biết khi Thích Ca Mâu Ni Phật giáng sanh, phụ vương của Ngài dùng nước bốn biển rưới lên đỉnh đầu đức Phật. Đó là pháp thế gian. Ông ta lấy nước bằng cách nào? Do long vương đem đến cúng dường đức Phật.
“Trước tàm quý y” ( M ặc áo tàm quý): Mặc y phục là áo Tàm Quý, có nghĩa là có hổ, có thẹn. Tàm ( 慚 ) là chính mình có lỗi bèn sám hối, luôn cảm thấy chính mình chẳng xứng đáng, chẳng kiêu mạn, giải đãi. Tinh tấn, dũng mãnh, chẳng có ý nghĩ kiêu căng, ngã mạn. Nếu chính mình làm chuyện xấu, sẽ thẹn với kẻ khác. Tàm là trong nội tâm của chính mình. Quý ( 愧 ) là [nói theo phương diện] hành vi. Nếu tư tưởng nẩy sanh ý niệm xấu, cảm thấy có hại cho chúng sanh, bất luận khởi lên ý niệm nào cũng đều có hại cho chúng sanh. Đồng thời, cũng bất lợi cho chính mình, bất lợi cho việc tu đạo. Ngài mặc y phục như thế đó. Y phục nhằm bảo vệ thân thể, dùng Tàm Quý để bảo vệ Pháp Thân, khiến cho Pháp Thân được thanh khiết, khiến cho Pháp Thân vĩnh viễn tồn tại. Mười phương hết thảy chư Phật Thế Tôn đều “dĩ chư Tĩnh Lự” (dùng các Tĩnh Lự). Tĩnh Lự vẫn là Định, là tu Tư Duy. Tu Tư Duy còn gọi là tam muội, hay còn gọi là Định.
“Đẳng trì tinh tấn, phương tiện trí ý”: Đẳng Trì là bình đẳng. Tam Học Giới, Định, Huệ đều bình đẳng thọ trì [thì gọi là Đẳng Trì]. Đối với hết thảy chúng sanh cũng đều bình đẳng, chẳng có lấy hay bỏ. Tinh tấn như vậy để làm gì? Mong cầu trí huệ phương tiện. Nếu muốn lợi ích chúng sanh, ắt cần phải đạt được phương tiện huệ. Liên quan đến lý Đế pháp, ắt cần phải có phương tiện thiện xảo. Đã có huệ ấy, dùng từ bi để hộ niệm, hộ niệm những người nào? Những người có các căn bệnh phiền não. Đối với những người có bệnh phiền não, bèn từ bi hộ niệm họ.
“Hàm tác thị ngôn, như thị Đại Sĩ, thị đại phước huệ trang nghiêm bảo khí” ( Đ ều nói như thế này: Bậc Đại Sĩ như thế là vật báu được trang nghiêm bằng phước huệ to lớn): Ngài nói, khi ta còn thuộc địa vị tu nhân, hành Bồ Tát đạo, ta đã làm như vậy. Hết thảy chúng sanh xưng dương ta có đại phước huệ, là vật dụng quý báu trang nghiêm. Món báu ấy chính là món vật báu trang nghiêm. Đó là gì vậy? Chính là phước huệ. Món vật báu ấy dùng để chứa đựng phước huệ. Ngài giống như vật báu, giống như vật báu chứa đầy châu báu. Món vật báu ấy có thể chứa đựng hết thảy ba loại bất hộ. Có nhiều cách giải thích từ ngữ “ba loại bất hộ” . Có người nói là “chẳng hộ niệm tam đồ” cũng được, hoặc hiểu là “chẳng có tâm hộ niệm Tam Bảo” cũng được, hoặc là “địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh là ba loại chẳng thể bảo vệ, cho nên không hộ niệm họ”. Như vậy là khi ta phát Bồ Đề tâm, ta thậm chí có thể dung nạp, nhẫn thọ, bao dung họ, tức là ta đều có thể hộ niệm hết thảy chúng sanh, kể cả những chúng sanh chẳng được hộ niệm. Nói cách khác, “kham dung ba thứ bất hộ” tức là có thể hộ niệm họ.
“Tứ Vô Sở Úy, Như Lai thập lực”: Trong phần trước, đã có nói về Tứ Vô Sở Úy, còn Như Lai Thập Lực và mười tám pháp bất cộng, trong quá khứ, tôi rất ít nhắc đến, chỉ nêu lên danh xưng. Hàm nghĩa trong các danh từ ấy rất sâu, tôi chỉ nói đại lược. Thập Lực là mười loại nào vậy? Chính là mười loại trí huệ của Như Lai. Do trí huệ sanh ra sức mạnh, do các sức mạnh ấy mà lợi lạc chúng sanh. Mười loại trí lực ấy, một là Xứ Phi Xứ Trí Lực. Trí huệ của đức Phật biết hết thảy chỗ sanh về của hết thảy chúng sanh, chỗ đã sanh trong quá khứ, sẽ sanh đến đâu, [tức là] từ chỗ nào mà sanh đến đây, rồi sẽ lại sanh về chỗ nào. Đó là Xứ Phi Xứ Trí Lực.
Thứ hai là Nghiệp Dị Thục Trí Lực. Nghiệp nhân cảm quả báo, trong ấy có Dị Thục Quả ( 異熟果 ), cái nhân của nó rắc rối, phức tạp. Chẳng hạn những sự nghiệp đã làm trong đời này bao gồm thiện nghiệp và ác nghiệp, có thiện lớn, ác nhỏ, có ác lớn, thiện nhỏ. Các thứ nghiệp ấy, nghiệp nào chín muồi trước, sẽ thọ quả báo của nghiệp ấy trước. Đức Phật biết rành mạch, Ngài có trí huệ ấy. Ở đây là nói tới hết thảy chúng sanh, không phải là một, hai người, phạm vi bao quát của [trí biết nghiệp dị thục] của hết thảy chúng sanh quá nhiều.
Loại thứ ba là Tĩnh Lự Giải Thoát Đẳng Trì Trí Lực. Có thể đạt tới các thứ giải thoát, giải thoát là Định, Tĩnh Lự là Định. Chúng ta nói một trăm lẻ tám môn tam muội. Tam muội là Tĩnh Lự, Tĩnh Lự Định. Quá trình của Tĩnh Lự cũng rất nhiều, đức Phật đều bình đẳng thọ trì. Giống như chúng ta thọ trì mấy bộ kinh, mỗi bộ kinh [chỉ chọn ra] một phẩm như [thọ trì] phẩm Phổ Môn của kinh Pháp Hoa thì cũng coi như là thọ trì kinh Pháp Hoa, nhưng đấy chỉ là một phẩm trong hai mươi tám phẩm của kinh Pháp Hoa. Phẩm Phổ Hiền Hạnh Nguyện là phẩm cuối cùng trong tám mươi mốt phẩm của [kinh Hoa Nghiêm], [tụng phẩm ấy] cũng coi như tụng kinh Hoa Nghiêm. Tụng một phẩm tương đương tụng toàn thể bộ kinh. Phải thấu hiểu tầng ý nghĩa này. Chúng ta chẳng có tâm lượng ấy, sẽ chẳng thể bình đẳng. “Trì” có nghĩa là “nhậm trì” ( 任持, nắm giữ), dùng trí huệ ấy để đối đãi hết thảy tam muội, có thể khiến cho chúng sanh giải thoát.
Loại thứ tư là Căn Thắng Liệt Trí Lực. Thượng căn, hạ căn, hoặc trung căn, đây là thuyết pháp tương ứng với căn cơ. Mười loại trí lực nhằm nói đối ứng với [căn cơ của] chúng sanh. Ngài biết họ là hàng thượng căn, hay là kẻ hạ căn, biết căn cơ của họ đã chín muồi hay chưa. Đức Phật có loại trí lực ấy. Đó gọi là [Căn Thắng Liệt ] Trí Lực.
Loại thứ năm là Chủng Chủng Thắng Giải Trí Lực. Hết thảy các pháp, hết thảy sự vật, hết thảy Lý pháp, hết thảy Sự pháp, đức Phật có các loại thắng giải, siêu thế gian, vượt hẳn Nhị Thừa, vượt hẳn Bồ Tát. Loại trí lực này cao hơn Thập Địa. Mười loại trí lực nơi Phật quả chỉ có đức Phật trọn đủ, rốt ráo viên mãn.
Loại thứ sáu là Chủng Chủng Giới Trí Lực. Giới ( 界 ) có nghĩa là “sanh trưởng” . Chỗ giáp ranh giữa huyện này và huyện kia, giữa thôn này và thôn kia [được gọi là Giới]. Biết chủng tánh của hết thảy chúng sanh. Kinh Hoa Nghiêm nói đến “pháp giới”, giới sanh ra các thứ pháp, cho nên gọi là “pháp giới” . Ở đây không nói là pháp giới, mà gọi là “chủng chủng thắng giải trí lực”, có loại trí huệ này.
Loại thứ bảy là Biến Thú Hành Trí Lực. Chúng tôi vừa mới giải thích năm loại Biến Hành, nhưng đấy chỉ mới là lúc sơ khởi. [Biến Thú Hành ( 遍趣行 ) có nghĩa là] có thể biết trọn khắp chúng sanh do nghiệp đã tạo, sẽ tiến hướng vào đường nào. Đối với mười pháp giới, chúng ta thường nói về sáu đường, chẳng nhắc đến thánh nhân pháp giới, tức Thanh Văn, Duyên Giác, Bồ Tát, và Phật, [do thiện nghiệp] cũng sẽ tiến hướng những pháp giới ấy. Nếu hành vi trong hiện thời của chúng ta nhằm tiến hướng Phật pháp giới thì sẽ là Phật. Hiện thời, quý vị dụng tâm, hiện thời đang tư duy, hiện thời đang thực hiện, đấy là cái nhân. Quý vị đi theo con đường đó, tức là khi quý vị đang thực hiện, đã phân biệt sẽ hướng về đâu. Chuyện này rất rõ ràng. Nếu tu tập pháp Khổ, Tập, Diệt, Đạo, quý vị tiến hướng Thanh Văn. Học pháp duyên khởi mười hai nhân duyên, sẽ tiến hướng pháp Duyên Giác. Tu Lục Ba La Mật, tu Bát Nhã Ba La Mật, tu Lục Độ vạn hạnh, sẽ tiến hướng pháp Bồ Tát, Bồ Tát rốt cục có thể thành Phật. Đấy là “biến thú” ( 遍趣, tiến hướng trọn khắp).
Loại thứ tám là Nhập Tùy Niệm Trí Lực, cũng gọi là Túc Mạng Thông. Đức Phật là Túc Mạng rốt ráo, biết túc mạng của hết thảy chúng sanh. Biết hết thảy chúng sanh trong vô lượng kiếp quá khứ. Chuyện của mỗi chúng sanh trong vô lượng kiếp, đức Phật đều biết rành mạch. Thậm chí hiện thời quý vị đang nghĩ gì, tưởng gì, quý vị đang khởi tâm động niệm, nghĩ tới vô lượng kiếp trong quá khứ của quý vị, đức Phật đều biết rành mạch, hiểu rõ như trong lòng bàn tay. Trong kinh Kim Cang, đức Phật đã dùng số cát sông Hằng để tỷ dụ, mỗi hạt cát là một thế giới, cho đến một vi trần trong tam thiên đại thiên thế giới, lại dùng [số lượng] cát trong một sông Hằng nơi mỗi thế giới trong các thế giới nhiều như cát sông Hằng tích lũy lại, có các Phật quốc độ nhiều ngần ấy, mỗi Phật quốc độ có vô lượng vô biên chúng sanh, đức Phật đều biết tâm niệm của họ. Vô lượng vô biên chúng sanh trong tâm nghĩ tưởng điều gì, so sánh với sáu mươi ức người trên địa cầu hiện thời, chẳng biết là nhiều gấp bao nhiêu ngàn ngàn vạn vạn lần! Do vậy, tâm niệm của chúng ta đức Phật đều biết rõ ràng. Đấy là Niệm Trí Lực, chẳng thể nghĩ bàn! Cuối cùng, đức Phật nói, tâm của tất cả chúng sanh, tâm quá khứ chẳng thể được, tâm vị lai chẳng thể được, tâm hiện tại chẳng thể được, ba tâm chẳng thể được. Đức Phật liễu giải tâm niệm của quý vị như thế đó. [Trong bài kệ tán Phật có câu] “sát na tâm niệm khả sổ tri” nghĩa là tâm niệm trong từng sát na, đức Phật đều biết từng điều một. Quý vị nghĩ gì, Ngài đều tính ra cho quý vị. Đó gọi là Tùy Niệm Trí Lực. Hễ quý vị nghĩ gì, chỉ cần vừa động niệm, đức Phật đều biết.
Loại thứ chín là Tử Sanh Trí Lực. Chết đây, sanh kia, chết từ nơi kia, sanh vào nơi đây. Sanh sanh tử tử, sanh sanh diệt diệt.
Loại thứ mười là Lậu Tận Trí Lực. Đức Phật là lậu tận rốt ráo. Hàng Nhị Thừa cũng gọi là đã lậu tận, chẳng còn tạo tác nữa. Khi đó, chỉ là họ chẳng rơi rớt vào tam giới. Lậu Tận của Phật là chẳng rơi vào chín pháp giới, cũng chẳng thoái chuyển thành Bồ Tát. Ngài cũng có thể thị hiện làm hết thảy chúng sanh, vì Ngài đã hết sạch các lậu. Các lậu đã tận thì mới có thể thị hiện. Vì thị hiện, mới có thể độ các chúng sanh. Đó là mười loại trí lực.
Đây là nói đại khái, nhưng kinh Hoa Nghiêm lại nói mười loại trí lực khác hẳn, nói sâu hơn một chút. Các bộ kinh nói về mười loại trí lực có sâu hay cạn, nhận thức sâu hay cạn tùy thuộc trí lực của mỗi người. Ví như nước trong biển cả, hương vị đều là vị mặn. Dẫu quý vị múc một chén [nếm thử], vẫn là cùng một vị mặn. Hàm nghĩa như thế đó. Học Phật pháp, chỉ cần quý vị tiến nhập Phật môn, thậm chí quy y Phật, quy y Pháp, quy y Tăng. Đấy chính là tu hành.
Khi truyền thọ Tam Quy, tôi thường chúc phước mọi người như thế này. Tôi nói: “Quý vị niệm quy y Phật, quy y Pháp, quy y Tăng. Trước khi ngủ phải niệm, buổi sáng tỉnh dậy phải niệm. Như thế thì sẽ trọn đủ hết thảy Phật pháp”. Tuy quý vị chẳng phân biệt cặn kẽ như vậy, nhưng nói chung, chúng ta nói “Phật, Pháp, Tăng”, đó là pháp. Pháp do ai nói? Đức Phật nói. Ai truyền? Hòa thượng, tăng nhân truyền. Hễ quý vị niệm “Phật, Pháp, Tăng”, bộ kinh này quý vị đã trọn đủ, mà bộ kinh kia quý vị cũng trọn đủ. Pháp này trọn đủ hết thảy các pháp, mười phương hết thảy các pháp tạng. Khi bái sám, chẳng phải là cầu như vậy hay sao? Chẳng phải là sám hối như vậy đó ư? Quý vị phải lý giải mười Phật trí như vậy. Sau khi đã lý giải, quý vị sẽ hồi hướng nhiều hơn!
Còn có mười tám pháp bất cộng. Mười tám pháp bất cộng là Thân Vô Thất, Khẩu Vô Thất, Ý Vô Thất, tam nghiệp vô thất (ba nghiệp chẳng sai sót, lầm lỗi), đó là ba pháp. Ý là niệm. “Thân vô thất” là thân không có lầm lỗi. Như vậy thì thân Phật và thân của hết thảy chúng sanh, cho đến thân của Bồ Tát đều bất cộng (Phật có các pháp chuyên biệt mà các địa vị khác chẳng có). Đấy là nói mười tám pháp bất cộng của Phật chẳng giống với các đại Bồ Tát; đó là Bất Cộng. Thân Phật là Thân Vô Thất, Khẩu Vô Thất, Ý Vô Thất, Bất Dị Tưởng (không có suy nghĩ khác lạ), Vô Bất Định Tâm (tâm không lúc nào chẳng Định), tâm Ngài luôn ở trong Định. Thậm chí khi thị hiện hóa thân, lợi ích chúng sanh, Ngài đều luôn ở trong Định, chẳng có lúc nào không Định. “Na Già thường tại Định” có ý nghĩa như vậy đó. Chẳng có gì mà trí huệ của Phật không thể chiếu soi. Bất luận pháp nào, chẳng có pháp nào không chiếu tỏ. Pháp bất cộng thứ bảy là Dục Vô Giảm tức là độ sanh chẳng chán mệt. Pháp thứ tám là Tinh Tấn Vô Giảm, tức vĩnh viễn tinh tấn. Pháp thứ chín là Niệm Vô Giảm, tức là niệm nào cũng đều chẳng quên lợi ích chúng sanh. Niệm Vô Giảm là chẳng có niệm nào bỏ sót chuyện lợi ích chúng sanh.
Vì thế, chúng ta cũng phải niệm nào cũng đều chẳng quên Tam Bảo, chẳng bỏ sót một niệm nào! Trong hai mươi bốn tiếng đồng hồ, chúng ta có bao nhiêu niệm? Do vậy, chúng ta cách Phật bao xa sẽ biết ngay! Quý vị nói xem, trong hai mươi bốn tiếng đồng hồ, có bao nhiêu niệm mà ta chẳng niệm Tam Bảo? Quý vị niệm Tam Bảo bao nhiêu niệm? Chính mình biết rất rõ ràng. Quý vị niệm gì vậy? Tài, sắc, lợi lộc, công danh, phú quý, và gia đình, quyến thuộc của chính mình. Bọn hòa thượng chúng tôi thì nghĩ tới chùa miếu, đạo hữu. Thậm chí kể cả khi quý vị niệm kinh Phật hay niệm Phật, tâm niệm vẫn quẩn quanh trong đó. Nếu quý vị có tham đắm, tâm sẽ bất bình đẳng. Chúng ta [phân biệt] có lớn, nhỏ, từ cái này đến cái kia là chẳng được rồi. Giống như chúng ta mở mắt ra, liền thấy là nam, nữ, già, trẻ, tướng phân biệt rất nhiều. [Khi chứng đắc Phật quả], các niệm ấy đều mất. Dục Vô Giảm là độ chúng sanh chẳng giảm. Tinh Tấn Vô Giảm là chẳng có một niệm thoái thất.
Hết thảy trí huệ tương ứng vô giảm, vĩnh viễn bất thoái. Huệ Vô Giảm, Giải Thoát Vô Giảm, Giải Thoát Tri Kiến Vô Giảm, thân nghiệp có thể hành theo trí huệ, khẩu nghiệp hành theo trí huệ, ý nghiệp hành theo trí huệ, trí huệ biết quá khứ vô ngại. Quá khứ còn có quá khứ, quá khứ còn có vô ngại. Vô vô ngại, vô chướng ngại. Trí huệ biết vị lai vô ngại, trí huệ biết hiện tại vô ngại. Tổng cộng là mười tám pháp. Những pháp ấy chẳng cùng chung với hết thảy Bồ Tát. Chúng ta thì càng chẳng cần phải nói nữa, [các pháp bất cộng của Phật] chẳng cùng chung với chúng ta. Chỉ có Phật và Phật là cùng có chung các pháp ấy. Đó gọi là mười tám pháp bất cộng.
Mười lực và mười tám pháp bất cộng bao gồm hết thảy. Như thế thì mới có thể kham đạt được trí Vô Thượng Nhất Thiết Trí, đại từ, đại bi, không gì chẳng trọn đủ, thường hành lợi lạc hết thảy chúng sanh, tâm thường luôn cầu. Tâm vui sướng, hân hoan lợi ích chúng sanh. Chúng ta đều phải học theo đức Phật, học gì vậy? Đừng thấy cái này là xấu, cái kia là tốt, cái nọ xinh đẹp. Người đẹp đẽ thì quý vị rất hào hứng thân cận. Đối với kẻ xấu ỉn thì trông thấy kẻ đó bèn cụt hứng, cách xa một chút. Kẻ đó nói chuyện với quý vị, quý vị chẳng kiên nhẫn cho lắm, tâm bất bình đẳng! Còn có những kẻ quý vị chán ghét, còn có kẻ từng hãm hại, oán địch của quý vị. Điều thứ nhất quý vị phải phát tâm là độ người chống đối quý vị, tức là oan gia của quý vị. Nếu quý vị có thể độ oan gia, tự nhiên là lục thân quyến thuộc của quý vị đều độ được, phiền não của quý vị sẽ ít đi, tâm oán hận cũng chẳng có, tâm căm ghét cũng chẳng còn. Kẻ đó hại quý vị, dụng tâm hại quý vị, quý vị dùng lòng từ bi đối đãi kẻ đó.
Tôi kể một câu chuyện: Khi chúng tôi ở Nữu Ước, có một cô gái người Mã Lai, trong các đồng nghiệp của cô tại sở bưu điện, có một cô nàng da trắng đúng là luôn tìm mọi cách gây khó dễ cho cô. Hai người cùng ngồi chung bàn làm việc. Cô ta đến bái sám ở chỗ tôi, tức tối khôn cùng, tính xin nghỉ, không làm việc ấy nữa, nhưng lại nghĩ ngợi: Rất khó xin vào sở bưu điện. Đã vào được bưu điện, bảo hiểm lao động và phước lợi (benefits) đều đặc biệt tốt, muốn dùng cấm chú để nguyền rủa cô ả da trắng kia, khiến cho cô ả khốn đốn. Tôi nói: “Đừng nên nguyền rủa cô ta. Nguyền rủa sẽ càng tệ hơn. Cô hãy bái sám thay cho cô ta, cầu cô đó chuyển biến tư tưởng”. Cô ta nói: “Con mụ đó hại con như vậy, con còn lạy giùm mụ, hồi hướng cho mụ hay sao?” Tôi Đáp: “Đấy là phương pháp mầu nhiệm trong nhà Phật, dùng từ bi đối đãi kẻ oán hại. Trong quá khứ, nhất định là cô đã có nhân duyên với cô ta. Nếu không, sẽ chẳng tụ hội. Cô cứ làm thử xem”. Nói lần đầu, cô ta không làm. Nói hai ba lần [cô ta vẫn khăng khăng không chịu], tôi nghĩ ra một cách. Tôi nói: “Cô đi mua cà phê, mua thêm một ly nữa. Buổi trưa đều là uống cà phê, ăn bánh mì. Cô mua thêm một phần cho cô ta. Cô đối đãi với cô ta đặc biệt tốt. Cô ta càng xử tệ với cô, cô đối với cô ta càng tốt. Cô chỉ làm như vậy tám ngày, mười bữa, xem thử thế nào?” Sau đó, cô ta làm theo đề nghị của tôi, cô da trắng kia đối xử tốt hơn đối với cô ta. Trước kia cần dừng xe thì cô da trắng đặc biệt ngừng xe, khiến cho cô ta phải ngừng theo, chẳng lái vào bãi đậu được. Về sau, đối xử với cô ta đặc biệt tốt đẹp.
Đấy là chuyện nhỏ, cũng là đôi bên chẳng có oán cừu to cho lắm, tức là tùy tiện như thế một phen bèn có thể chuyển biến được. Nếu là đại oán cừu, quý vị xử tốt với người ấy cỡ nào đi nữa, người ấy vẫn một mực có tâm lý chẳng tín nhiệm quý vị. Thậm chí giữa mẹ con, chị em dâu, anh em, đều có hiện tượng này. Do nguyên nhân gì vậy? Kết oán từ đời quá khứ. Bên nào kết? Khúc mắc ấy chẳng tháo gỡ được! Hiện thời, quý vị dùng phương pháp tốt đẹp, cầu Phật, Bồ Tát gia trì kẻ ấy để cởi gỡ oán kết. Chúng ta cởi gỡ thì mới có thể chứng đắc Bồ Đề. Đối với oan gia, quý vị phải đặc biệt hồi hướng cho họ. Do vậy, quý vị phải đối đãi bình đẳng, chẳng có người nào tốt, chẳng có kẻ nào xấu. Chúng ta làm pháp sư, đối với các đạo hữu, đừng khởi tâm phân biệt. Hoặc là do đạo hữu này trí huệ to lớn, tôi vừa nói, người ấy hiểu liền, nói chuyện rất hợp ý, bèn đối với người ấy đặc biệt tốt hơn một chút. Đối với đạo hữu khác rất lợt lạt, luôn nghĩ kẻ đó chẳng vừa ý, như vậy là không được! Đấy chẳng phải là khởi tâm đại từ đại bi. Càng là đạo hữu như vậy thì càng phải đối xử đặc biệt tốt với họ. Họ càng chẳng tiến lên, chẳng tinh tấn, biếng nhác, thì càng phải đặc biệt từ bi đối với họ, phải tha thứ cho họ, đừng khiến cho họ giải đãi.
Chúng tôi có một vị đạo hữu ở Đại Lục, đã quy y Phật rất nhiều năm, miệng lưỡi ngoa ngoắt, chửi mắng người khác đều kèm theo những chữ thô tục. Không được rồi! Chẳng nói năng thì còn được, hễ mở miệng ra là [phê phán] đạo hữu này, đạo hữu nọ, khuấy động thị phi, đó gọi là “nói lỗi của Tam Bảo” . Đối với người xuất gia bèn kể lỗi của tăng sĩ. Thậm chí, Thích Ca Mâu Ni Phật, A Di Đà Phật, Dược Sư Phật, người ấy cũng đều phê phán. Ông ta còn học Phật khá nhiều năm, cái tâm phân biệt quá nặng! Chúng ta phải coi mỗi vị đạo hữu như Thích Ca Mâu Ni Phật. Người dùng thuốc cứu độ chúng sanh, làm như vậy thì là Dược Sư Phật, là A Di Đà Phật, là Bất Động Như Lai. Quý vị cũng có thể nói như vậy. Phương tiện lợi sanh của năm mươi ba vị Phật khác nhau. Các Ngài chứng đắc Căn Bản Trí giống nhau, trọn đủ Pháp Thân giống hệt như chúng ta, nhưng phương tiện thiện xảo chẳng giống nhau, nhất định phải hiểu! Giữa các đạo hữu với nhau, phải đối xử hòa thuận.
(Kinh) Thiện nam tử! Ngã thành như thị thập chủng Phật Luân, bổn nguyện lực cố, cư thử Phật độ, ngũ trược ác thế nhất thiết hữu tình, tổn giảm nhất thiết bạch tịnh thiện pháp, quỹ phạp sở hữu thất thánh tài bảo, viễn ly nhất thiết thông mẫn trí giả, đoạn thường la võng chi sở phú tế, thường háo thừa ngự chư ác thú xa, ư hậu thế khổ bất kiến bố úy, thường xử biến trọng vô minh hắc ám, cụ thập ác nghiệp, tạo Ngũ Vô Gián, phỉ báng chánh pháp, hủy tử hiền thánh, ly chư thiện pháp, cụ chư ác pháp. Ngã ư kỳ trung, thành tựu như thị Phật Thập Luân cố, đắc an ổn trụ, đắc vô kinh khủng, đắc vô sở úy, tự xưng ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, hàng chư thiên ma, ngoại đạo tà luận, tồi diệt nhất thiết chư hữu tình loại, do như kim cang kiên cố phiền não, tùy kỳ sở nhạo, an lập nhất thiết hữu lực chúng sanh, linh trụ tam thừa bất thoái chuyển vị.
(經)善男子 ! 我成如是十種佛輪,本願力故,居此佛土,五濁惡世一切有情,損減一切白淨善法,匱乏所有七聖財寶,遠離一切聰敏智者,斷常羅網之所覆蔽,常好乘馭諸惡趣車,於後世苦不見怖畏,常處遍重無明黑闇,具十惡業,造五無間,誹謗正法,毀呰賢聖,離諸善法,具諸惡法。我於其中,成就如是佛十輪故,得安隱住,得無驚恐,得無所畏,自稱我處大仙尊位,轉於佛輪,降諸天魔,外道邪論,摧滅一切諸有情類,猶如金剛堅固煩惱,隨其所樂,安立一切有力眾生,令住三乘不退轉位 」 。
( Kinh: Này thiện nam tử! Ta thành tựu mười thứ Phật Luân như thế, do sức bổn nguyện, ở trong cõi Phật này, hết thảy hữu tình trong đời ác ngũ trược tổn giảm hết thảy thiện pháp trắng sạch, thiếu khuyết tất cả của báu Thất Thánh Tài, xa lìa hết thảy bậc thông minh, mẫn tiệp, trí huệ, bị lưới rập Đoạn Kiến và Thường Kiến che phủ, thường thích ngồi trên xe vào các đường ác, chẳng sợ hãi nỗi khổ trong đời sau, thường ở trong tối tăm vô minh nặng nề trọn khắp, trọn đủ mười ác nghiệp, tạo tội Ngũ Vô Gián, phỉ báng chánh pháp, chê bai hiền thánh, lìa các thiện pháp, đủ các ác pháp. Ta ở trong đó, do thành tựu Thập Luân của Phật như thế, được trụ an ổn, được không kinh hoảng, được chẳng sợ hãi, tự xưng ta thuộc địa vị đại tiên tôn quý, chuyển Phật Luân, hàng phục tà luận của các thiên ma và ngoại đạo, dẹp tan hết thảy các phiền não kiên cố ví như kim cang của hết thảy các loài hữu tình, tùy lòng họ ưa thích mà đặt yên hết thảy chúng sanh hữu lực trụ nơi địa vị bất thoái chuyển thuộc tam thừa ” ).
Đoạn cuối cùng này nhằm tổng kết Thập Luân của Phật. Đức Phật bảo Địa Tạng Bồ Tát, “thiện nam tử” là danh xưng đức Phật dùng để gọi Địa Tạng Bồ Tát. Ta vì thành tựu mười loại Phật Luân vừa nói trên đây, lại còn thêm sức bổn nguyện. Do sức bổn nguyện, sẽ sanh trong đời ác ngũ trược này, độ thoát hết thảy hữu tình chúng sanh khổ nạn. Đối với các thiện pháp ấy, chữ “bạch tịnh” nhằm hình dung thiện pháp. “Bạch” là tương phản với hắc, “thiện” đối lập với “ác”, “tịnh” đối lập với “cấu” . Chúng sanh trong đời ác ngũ trược này đều hành hắc pháp, đều là pháp cấu nhiễm, đều là pháp bất tịnh, thiếu thốn của báu Thất Thánh Tài. Của báu thánh tài khác với Thất Bảo [của Luân Vương] vừa nói trong phần trên. Thất Thánh Tài là gì? Tín, Giới, Tàm, Quý, Văn Pháp (nghe pháp), Bố Thí, Trí Huệ, bảy món báu ấy. “Quỹ phạp” ( 匮乏 ) là chẳng có, thiếu khuyết. Đối với hết thảy bậc thiện tri thức trí sáng thông huệ, đã xa lìa đời ác ngũ trược này, nếu gặp những người có trí huệ ấy mà xa lìa thì là kẻ ngu si, vẩn đục, đều là ác nghiệp chúng sanh.
“Đoạn Thường la võng” ( L ưới rập Đoạn Kiến và Thường Kiến): Đoạn là Đoạn Kiến, Thường là Thường Kiến, đều là chẳng tin nhân quả, chẳng tin quả báo thiện ác. Chẳng thiên lệch nơi Đoạn, sẽ lệch về Thường. Hoặc là cho rằng người đã chết là đoạn diệt. Thường Kiến là như thế này: Thấy hết thảy các pháp thường luôn như thế [chẳng hạn như người chết đi sẽ lại đầu thai làm người, súc sanh tái sanh vẫn là súc sanh]. [Những kiến chấp ấy] che lấp cái tâm trí huệ của chính mình, che lấp cái tâm sáng suốt. Họ ưa thích gì? Trụ trong đường ác, [đó là ý nghĩa của câu] “thường háo thừa ngự chư ác thú xa”, thường làm ác nghiệp, rất ít thiện nghiệp. “Thừa ác thú xa” nghĩa là tiến vào đường ác. “Ác thú” ( 惡趣 ) thuần nói về ba ác đạo. Vì họ chẳng tin nhân quả, đối với chuyện hưởng vui hay chịu khổ trong vị lai, họ chẳng tin tưởng. Họ đã có tư tưởng Đoạn Kiến, chẳng tin nỗi khổ trong tương lai, cho nên chẳng sanh tâm sợ hãi. Nếu sanh khởi tâm sợ hãi đối với nỗi khổ trong tương lai, [nhận biết] hễ làm chuyện ác, làm một chuyện hại người, hoặc chuyện tổn người lợi mình, nhất định sẽ phải chịu quả báo ác. Nếu sanh khởi cái tâm sợ hãi ấy, kẻ đó sẽ chẳng làm. Nghe nói “hại người rốt cuộc hại mình”, kẻ [bị vướng vào Đoạn Kiến hay Thường Kiến] sẽ chẳng tin tưởng lời ấy, đương nhiên phải đạt được yên vui trước mắt đã, thây kệ hậu quả. Do vậy, kẻ đó chẳng kinh hoảng, chẳng sợ hãi nỗi khổ trong đời sau. Những gì kẻ đó chú trọng, thực hiện, hoàn toàn là hắc nghiệp. Do bị vô minh hắc ám phủ lấp, kẻ đó tạo nghiệp Thập Ác. Mười ác nghiệp là giết, trộm, dâm, tham, sân, si, nói dối, nói thêu dệt, nói đôi chiều, nói lời thô ác. Đấy đều là ác nghiệp, cũng là mười ác nghiệp. “Ngũ Vô Gián tội”: Tội Ngũ Vô Gián là giết cha, giết mẹ, làm thân Phật chảy máu, phá hòa hợp Tăng, giết A La Hán. Nếu phạm vào năm loại tội ấy, sẽ đọa địa ngục nhanh như tên bắn. Hủy báng chánh pháp, hành tà kiến. Những điều đức Phật giáo huấn đều là chánh pháp, họ hủy báng chẳng tin; do chẳng tin bèn hủy báng. Tức là họ hủy báng hiền thánh, phá hoại Tam Bảo, hủy báng Tam Bảo.
Hủy báng pháp do đức Phật thuyết, hủy báng, chê gièm các vị hiền thánh tăng; đấy cũng là hủy báng, ý nghĩa như nhau. Xa cách thiện pháp [là ý nghĩa của câu] “ly chư thiện pháp” . Họ làm toàn ác pháp, đó là “cụ chư ác pháp” . Đấy là cách nói hình dung bọn hữu tình trong đời ác ngũ trược, thân, miệng, ý của họ đều là làm như thế ấy, những gì họ đã làm toàn là ác nghiệp. Đã chẳng có thiện pháp, vì đã bị “tổn giảm” . “Tổn” ( 損 ) là tổn thất, hoặc giảm bớt, chẳng phải là hoàn toàn hủy diệt. Do vậy, hữu tình chúng sanh trong đời ác ngũ trược toàn là điều khiển xe đi vào đường ác, chẳng phải là xe tiến vào đường lành. “Thừa ác thú xa” là hành Thập Ác nghiệp, sẽ bị khổ quả trong đời sau. Bất luận thời gian hay nơi chốn, hoặc hết thảy các chuyện đã làm, họ đều ở trong vô minh hắc ám. Nói là “vô minh hắc ám” vì họ chẳng có trí huệ. Do vậy, họ trọn đủ cỗ xe “ác thú” . Thậm chí còn nặng hơn Thập Ác là tạo tội Ngũ Vô Gián, hủy báng chánh pháp, hủy báng hiền thánh. Trong thời ngũ trược ác thế, ta sở dĩ có thể trụ an ổn là do nương vào mười thứ Phật Luân như đã nói trên đây.
“Ngã ư kỳ trung thành tựu như thị Phật Thập Luân cố, đắc an ổn trụ, đắc vô kinh khủng, đắc vô sở úy, tự xưng ngã xử đại tiên tôn vị, chuyển ư Phật Luân, hàng phục chư thiên ma, ngoại đạo tà luận” (Ta ở trong ấy, do thành tựu mười luân của Phật như vậy, được trụ trong an ổn, được không kinh hoảng, được không sợ hãi, tự xưng ta thuộc địa vị đại tiên tôn quý, chuyển Phật Luân, hàng phục tà luận của chư thiên ma và ngoại đạo): Loại chúng sanh ấy có phiền não cứng chắc như kim cang, rất khó chuyển biến. Có phải là rất khó chuyển biến phiền não của mỗi chúng ta hay không? Rất khó thay đổi! Phiền não bao gồm quá nhiều! Vì chúng ta chẳng có trí huệ, chẳng thấy rõ hết thảy sự vật. Ngã Chấp, Ngã Kiến luôn rất sâu. Hễ hơi có tí gì chẳng vừa ý mình, bèn nẩy sanh phiền não. Chuyện như vậy rất nhiều, có nhẹ, có nặng. Nếu muốn đoạn trừ loại phiền não này, rất khó!
Do vậy, đức Phật nói: Muốn độ chúng sanh trong thế giới Sa Bà, thế giới Sa Bà ương ngạnh, khó thể điều phục, rất khó độ thoát. Phiền não của họ kiên cố như kim cang. Trong tình huống ấy, đức Phật vẫn ưa thích họ. Thế giới Sa Bà này vẫn còn có chúng sanh tốt lành, chẳng hoàn toàn đều là [bại hoại, cứng đầu] như vậy, vẫn còn có hạng người trí huệ, hoặc là mong thoát lìa tam giới, mong cầu quả vị tam thừa. Như vậy thì thuận theo điều họ tin tưởng, ưa thích, đức Phật sẽ an lập hết thảy hữu tình chúng sanh, thuyết pháp cho họ, khiến cho họ trụ nơi địa vị Bất Thoái Chuyển trong tam thừa, tức là Thanh Văn, Duyên Giác, Bồ Tát, chẳng còn thoái đọa vào sáu đường, chẳng luân chuyển trong sáu đường. Địa vị chẳng thoái chuyển là nói theo lục đạo, tức là chẳng lui sụt thành phàm phu!
(Kinh) Nhĩ thời, hội trung nhất thiết Bồ Tát Ma Ha Tát chúng, nhất thiết Thanh Văn, nhất thiết thiên, long, quảng thuyết nãi chí nhất thiết Yết Trá Bố Đát Na chúng, nhân phi nhân đẳng, giai đại hoan hỷ, đồng xướng “thiện tai”, vũ đại hương vũ, vũ đại hoa vũ, vũ chúng bảo vũ, vũ đại y vũ, nhất thiết đại địa giai tất chấn động. Văn thuyết như thị thập chủng Phật Luân, ư chúng hội trung, hữu bát thập tứ bách thiên na dữu đa Bồ Tát Ma Ha Tát, đắc Vô Sanh Pháp Nhẫn. Phục hữu vô lượng Bồ Tát Ma Ha Tát, hoạch đắc chủng chủng chư đà la ni tam ma địa nhẫn. Phục hữu vô lượng, vô số hữu tình, sơ phát Vô Thượng Chánh Đẳng Giác tâm, đắc bất thoái chuyển. Phục hữu vô lượng, vô số hữu tình, đãi đắc quả chứng.
(經)爾時,會中一切菩薩摩訶薩眾,一切聲聞,一切天、龍,廣說乃至一切羯吒布怛那眾,人非人等,皆大歡喜,同唱善哉,雨大香雨,雨大華雨,雨眾寶雨,雨大衣雨,一切大地皆悉震動。聞說如是十種佛輪,於眾會中,有八十四百千那庾多菩薩摩訶薩,得無生法忍。復有無量菩薩摩訶薩,獲得種種諸陀羅尼三摩地忍。復有無量,無數有情,初發無上正等覺心,得不退轉。復有無量,無數有情,逮得果證。
( Kinh: Lúc bấy giờ, trong hội, hết thảy các vị Bồ Tát Ma Ha Tát, hết thảy Thanh Văn, hết thảy trời, rồng, nói rộng là cho đến hết thảy các Yết Trá Bố Đát Na, nhân phi nhân v.v… đều hoan hỷ to lớn, cùng xướng “lành thay”, tuôn mưa hương to, tuôn mưa hoa to, tuôn mưa các thứ báu, tuôn mưa to y phục, hết thảy đại địa thảy đều chấn động. Nghe nói mười loại Phật Luân như thế, trong chúng hội, có tám mươi bốn trăm ngàn na dữu đa Bồ Tát Ma Ha Tát đắc Vô Sanh Pháp Nhẫn. Lại có vô lượng Bồ Tát Ma Ha Tát đạt được các thứ đà la ni tam ma địa nhẫn. Lại có vô lượng vô số hữu tình sơ phát Vô Thượng Chánh Đẳng Giác tâm, đạt được bất thoái chuyển. Lại có vô lượng vô số hữu tình đều được chứng quả).
Đức Phật thuyết pháp, từ trời, rồng cho đến Càn Đạt Bà (Càn Thát Bà), A Tu La, cho đến nhân phi nhân v.v… do nghe đức Phật giảng về Phật Luân, đều hoan hỷ to lớn. Những người tham dự hội ấy là tứ chúng đệ tử, có Bồ Tát, có Thanh Văn, cũng có Duyên Giác, do được nghe đức Phật thuyết pháp, họ đều hoan hỷ. “Đồng xướng thiện tai” ( C ùng xướng “lành thay”) cũng là tán thán. Đồng thời, ở trong hội, tuôn xuống mưa hương, “vũ đại hoa vũ” là dùng các thứ hương, hoa, vật báu để cúng dường. Số lượng [nhiều đến nỗi] phải dùng chữ Vũ để hình dung, giống như trời giáng xuống một trận mưa ngọt vậy. Khi ấy, hết thảy đại địa sáu thứ chấn động. Đại địa đều bị chấn động, nghĩa là khi đức Phật thuyết pháp ấy đã chiêu cảm đất đai đều rúng động. Nghe nói mười thứ Phật Luân như vậy, nghe Phật Luân ấy, những người nghe pháp trong hội, có tám mươi bốn trăm ngàn na dữu đa Bồ Tát Ma Ha Tát. “Na dữu đa” là triệu, “Câu xá la” là Ức, cũng là một ức triệu. Ở trong hội ấy, có bao nhiêu vị đại Bồ Tát đắc Vô Sanh Pháp Nhẫn? Nhiều đến tám mươi bốn trăm ngàn triệu Bồ Tát như vậy đã đắc Vô Sanh Pháp Nhẫn.
“Phục hữu vô lượng Bồ Tát Ma Ha Tát hoạch đắc chủng chủng chư đà la ni tam ma địa nhẫn” ( L ại có vô lượng Bồ Tát Ma Ha Tát đạt được các thứ đà la ni tam ma địa nhẫn), chứng đắc vô lượng tam muội. “Đà la ni” là tổng trì, tổng trì hết thảy các pháp.
“Phục hữu vô lượng vô số hữu tình, sơ phát Vô Thượng Chánh Đẳng Giác tâm, đắc bất thoái chuyển” ( L ại có vô lượng vô số hữu tình sơ phát Vô Thượng Chánh Đẳng Giác tâm, đắc bất thoái chuyển): Có các chúng sanh ở trong hội ấy phát Bồ Đề tâm, đạt được địa vị Bất Thoái Chuyển. Bất Thoái Chuyển là nói đến tín tâm. Sau khi đã tin bèn phát tâm, đã phát tâm sẽ chẳng lui sụt tín tâm. Còn có vô lượng hữu tình được chứng quả. Quả họ đã chứng chính là Sơ Quả, Nhị Quả, Tam Quả, Tứ Quả, hoặc là Duyên Giác. Đây là nói khi đức Phật giảng Thập Luân, có nhiều vị Bồ Tát, có nhiều hữu tình như vậy hoặc là phát tâm, hoặc là chứng quả, có người chứng địa vị Vô Sanh Pháp Nhẫn. Đấy là phần kinh văn nói về lợi ích sau khi nghe thuyết pháp. Quyển thứ hai tức phẩm Thập Luân đã giảng xong.
Phiền não của chúng sanh trong đời ác ngũ trược cứng cỏi như kim cang, mọi người đều có thể lãnh hội. Bất quá, giết Phật, làm thân Phật chảy máu thì chẳng thể, nhưng phá hoại tượng vẽ trên giấy, hoặc tượng bằng đất nặn, gỗ khắc, sẽ có tội tương ứng như thế. Phá pháp, tức [phá hoại] Đế pháp ( 諦法 ), báng Tăng, ở trong Tăng chúng xúc xiểm ly gián, phá hòa hợp Tăng, đòn xóc hai đầu, khuấy động thị phi, tội ấy to lắm. Đấy chẳng phải là nói kẻ đó dùng khẩu nghiệp khuấy động thị phi mà là do phá hòa hợp Tăng, bèn trở thành tội nghịch. Trong hiện thời, chỉ sợ rằng tình huống ấy chẳng ít. Chúng sanh tạo nghiệp này rất nhiều, bất quá trong quá khứ, rất ít nghe thấy hiện tượng giết cha, giết mẹ. Hiện thời, các vụ án về tội phạm loại này cũng chẳng ít. Vì sao? Nghiệp nặng! Phước nghiệp của chúng sanh càng lúc càng nhẹ, thậm chí chẳng còn. Do vậy, trong xã hội mới xuất hiện hiện tượng ấy. Đức Phật nói: “Phật pháp trong thế gian, chẳng rời thế gian giác” . Trên đây, đã dùng Thập Luân của Phật để đối chiếu Thập Luân của thế gian, tức Thập Luân của vua Sát đế lợi, đó là pháp thế gian, hiện tượng trong thế gian. Đức Phật từ trong thế gian, vượt thoát thế gian, đạt tới xuất thế gian. Đây chỉ là phẩm thứ hai do đức Phật nói.
Bắt đầu từ phẩm thứ ba, sẽ giải thích rộng khắp ý nghĩa của Phật Luân, cũng như ý nghĩa của pháp thế gian nơi vua Sát đế lợi, hai tình huống đều cùng tồn tại. Bất quá, trong tình huống hiện thời, nơi pháp thế gian, chúng sanh tạo mười ác nghiệp nghiêm trọng hơn, người tạo Thập Thiện Nghiệp rất ít, chứ chẳng phải là không có. Đệ tử quy y Tam Bảo đều hành mười thiện nghiệp, nhưng so với năm mươi bảy ức dân cư trên cả thế giới để nói, vẫn là thiểu số. Còn như những vị Bồ Tát chứng quả thành đạo, đạt được các môn đà la ni tam ma địa chắc là chẳng có. Dẫu có đi nữa, chúng ta do chẳng đủ phước huệ, cũng chẳng thể thấy được! Đã phát Bồ Đề tâm, đã có thể tin tưởng, mà cũng chẳng hoài nghi, đối với Phật, Pháp, Tăng Tam Bảo đã tin rồi, sẽ có thể khởi hạnh, chiếu theo lời chỉ dạy của đức Phật để hành, hạng chúng sanh như vậy rất ít!
Trang Trước
Mục Lục
Trang Sau
Nghiệp,
Bồ Tát,
Phiền Não,
Thành Tựu,
Trí Huệ
Từ Ngữ Phật Học Trong: Thập Luân - Phẩm Đệ Nhị
Vi Trần
Vi Đà
Pháp Đạo
Pháp Giới
Di Lặc Bồ Tát
Cụ Túc
Cụ Thọ
Cung Kính
Tâm Lượng
Tam Ma Địa
Tam Muội
Nhất Thiết Chủng Trí
Tâm Tưởng
Tam Tụ Tịnh Giới
Mân Nam Phật Học Viện
Mạt Pháp
Tam Bảo
Nhiếp Luật Nghi Giới
Nhiếp Tâm
Thí Chủ
Thị Chúng
Dục Giới
Duy Tâm
Duy Thức
Công Đức Chủ
Vô Minh
Công Đức Tạng
Danh Văn
Cửu Trụ
Diệt Đế
Diệt Tận Định
Diệt Tội
Diệt Tướng
Diệu Cao
Thiện Ác
Thiền Bệnh
Thể Diệt
Tiểu Thừa
Tín Giải
Tội Nghiệp
Thệ Nguyện
Thủ Lăng Nghiêm Tam Muội
Thủ Nhất
Thọ Lạc
Thọ Lượng
Nội Chướng
Mã Bảo
Ma Chướng
Thiên Thai Tông
Duyên Giác Thừa
Duyên Khởi
Dị Tướng
An Ổn
Dâm Giới
Tiên Nhân
Siêu Độ
Như Lai
Thiên Đản Hữu Kiên
Thập Thánh
Thiên Chấp
Thiên Cung
Thiện Đạo
Thiền Đầu
Thiền Định
Thanh Tịnh
Tông Chỉ
Du Hành
Hành Giả
Hành Mãn
Bà Đạt
Hành Khổ
Hạnh Nguyện
Tự Tại
Từ Tâm
Tứ Thần
Phước Điền
Ác Đạo
Chứng Quả
Pháp Hộ
Bồ Tát Đạo
Trung Đạo
Thế Tục
Thế Tục Đế
Thế Tôn
Thể Pháp
Bồ Tát Giới
Tịnh Địa
Tịnh Độ
A Tu La
Tín Tâm
Tín Vị
Tiểu Kiếp
Tam Quy
Thử Độ
Chủ Tể
Thứ Đệ
Tâm Vương
Quyến Thuộc
Quy Y
Sa Bà
Quả Báo
Quá Khứ Thất Phật
Quả Chứng
Quả Địa
Pháp Thường
Lục Căn
Lục Đạo
Tâm Trí
Lục Thần Thông
Lục Nhập
Thất Bảo
Thất Đại
Thất Phật
Tứ Chánh Cần
A Di Đà Phật
Căn Bản Phiền Não
Thập Bất Thiện Nghiệp Đạo
Bố Thí
Truyền Pháp
Chư Thiên
Tứ Châu
Tu Bồ Đề
Cầu Pháp
Chư Tướng
Cấu Nhiễm
Ca Diếp Phật
Nhân Địa
Ca Diếp Ma Đằng
Nhân Gian
Phan Duyên
Pháp Vương
Ngoại Duyên
Sắc Pháp
Sắc Giới
Sắc Dục
Sa Môn
Ái Kiến
Vãng Sanh
Thượng Căn
Tận Khổ
Tâm Địa
Lục Độ
Lục Diệu Môn
Tâm Định
Tam Đồ
Tận Khổ Đạo
Tán Loạn
Thán Đức
Thân Giáo Sư
Thần Lực
Tâm Tánh
Thân Hữu
Tạp Nghiệp
Tam Tế
Tâm Thành
Tâm Thanh Tịnh
An Định
Tán Phật
Tạp Nhiễm
Tán Thán
Nam Phổ Đà
Ngũ Chúng
Nhất Thiết
Ngũ Dục
Ngũ Giới
Ngũ Cái
Ngũ Minh
Ngũ Nghịch
Ngũ Trược
Thiện Căn
Ngũ Trần
Đại Thừa Bách Pháp
Tỳ Xá Phù Phật
Thập Bát Bất Cộng Pháp
Tỳ Kheo
Ác Tri Thức
Chuyển Tâm
Tỳ Bà Thi Phật
Ác Thú
Chuyên Niệm
Chuyển Pháp Luân
Chuyển Luân Thánh Vương
Thập Nhị Nhân Duyên
Nhất Nghĩa
Cứu Cánh
Công Xảo Minh
Đệ Nhất Nghĩa
Công Phu
Công Năng
Nhất Như
Nhất Sanh
Nhất Sát Na
Nhất Sát
Nhất Tâm
Cộng Pháp
Vô Tướng
Long Hoa Tam Hội
Nhất Trí
Nhất Tướng
Chứng Đắc
Từ Pháp
Chủng Chủng Thắng Giải Trí Lực
Tứ Đế
Chủng Chủng Giới Trí Lực
Chứng Đạo
Thần Kinh
A La Hán
Công Đức Viên Mãn
Vô Sanh
Thập Phật
Nhật Quang
Tinh Tú
Tánh Không
Thường Kiến
Phân Biệt
Pháp Trí
Pháp Tướng
Pháp Thắng
Pháp Thân
Pháp Thần
Phiền Não
Pháp Thí
Phiên Dịch
Phiền Não Chướng
Dị Thục
Dị Thục Quả
Tha Tâm Thông
Tha Tâm Trí
Tha Thế
Sắc Tướng
Tài Thí
Sắc Uẩn
Tam Ác Thú
Nguyện Lực
Nguyên Nhân
Thượng Sư
Thượng Thủ
Pháp Xung
Pháp Yếu
Nãi Chí
Nam Kinh
Dược Sư Phật
Hắc Ám
Duy Ma
Hộ Niệm
Hộ Pháp Thiện Thần
Tế Tư
Tha Lực
Tam Tín
Tâm Thức
Như Thật
Phương Tiện
Thoái Chuyển
Thoái Một
Hành Thiện
Hành Tướng
Hậu Báo
Hậu Dạ
Hậu Hữu
Hậu Niệm
Hạ Thừa
Ba La Mật
Bà La Môn
Hiền Kiếp
Phương Tiện Trí
Minh Tâm
Thiện Thú
Thiên Thượng
Thiên Tiên
Thiên Tiểu
Thiền Tông
Hiện Quán
Thiện Tri Thức
Phật Thuyết
Hối Quá
Hạnh Bất Thoái
Hiện Tượng
Thị Giả
Thị Hiện
Thi Khí Phật
Thành Kiếp
Thánh Nhân
Thành Phật
Thánh Tăng
Thế Gian
Thế Giới
Tăng Ích
Tham Ái
Tham Dục
Tham Dục Cái
Phật Học
Nhất Thiết Pháp
Nhất Thiết Hữu Tình
Phục Tạng
Như Thị
Hắc Phẩm
Hoạt Phật
Học Giới
Hôn Trầm
Như Ý
Như Ý Bảo Châu
Phá Pháp
Tịnh Y
Tinh Vân
Pháp Nhãn
Pháp Nhẫn
Pháp Nhãn Tịnh
Phật Sự
Phát Tâm
Thù Thắng
Ba Tuần
Hứa Khả
Ca Sa
Hư Không
Bắc Câu Lô Châu
Hư Vọng
Huân Tập
Hữu Tướng
Câu Na Hàm Mâu Ni Phật
Phát Tế
Phật Thất
Thập Phương
Thắng Nghĩa
Vô Ngã
Cửu Hoa Sơn
Tùng Thu
Tùng Lâm
Ác Nghiệp
Chủng Tử
Tâm Pháp
Tâm Phật
Tâm Quán
Tàm Quý
Phật Khẩu
Phát Khởi
Phổ Hiền
Phổ Hiền Bồ Tát
Tội Ác
Cứu Tế
Ái Dục
Ái Hà
Huyết Thư
Hình Tượng
Học Xứ
Hồi Hướng
Hoặc Nhiễm
Hoại Kiếp
Tế Hạ
Thanh Văn
Thanh Tịnh Pháp Giới
Thành Tựu
Phụng Hành
Quốc Độ
Quốc Sư
Quốc Vương
Thất Thánh
Thất Thánh Tài
Quỷ Thần
Hương Đăng
Kệ Tán
Hữu Duyên
Kết Duyên
Kết Sử
Kế Trung
U Minh
Ứng Cúng
Tam Hội
Tam Hạnh
Tam Kiếp
Thông Hoặc
Thật Tướng
Ngã Sở
Phát Nguyện
Ngạ Quỷ Đạo
Phát Lộ
Phật Môn
Phi Nhân
Phi Hành
Nhất Phần
Nhiêu Ích
Nhiếp Thiện Pháp Giới
Nhập Định
Nhập Không
Nhập Môn
Nhập Thánh
Bồ Tát
Nguyện Độ
Thập Nhị Chi
Thân Thanh Tịnh
Thán Phật
Vọng Ngữ
Vô Thủ
Vô Thường
Vô Trụ
Ưu Bà Di
Ưu Bà Tắc
Trụ Trì
Trưởng Lão
Tri Kiến
Trang Nghiêm Kiếp
Tư Lương
Tôn Giả
Pháp Môn
Pháp Luân
Nan Hành
Khẩn Na La
Câu Chi
Hữu Tất Trước Địa
Hữu Tham
Hữu Tình
Chúng Sanh
Không Kiếp
Công Đức
Kiếp Trược
Kiến Tư Hoặc
Pháp Chu
Kiêu Mạn
Pháp Diệt
Pháp Dược
Pháp Duyên
Nội Tâm
Pháp Danh
Thật Thể
Thiên Ma
Khổ Đạo
Khổ Hạnh
Khinh An
Khổ Đế
Khất Thực
Bách Pháp
Khẩu Nghiệp
Khẩu Truyền
Bách Pháp Minh Môn
Mê Tín
Tâm Niệm
Thánh Tài
Tà Mạng
Quả Pháp
Quán Đảnh
Thiên Tử
Phật Độ
Pháp Hạnh
Thiện Xảo
Khuyến Phát
Khuyến Thỉnh
Khổ Quả
Phá Hòa Hợp Tăng
Thiện Duyên
Bái Sám
Kiến Thủ Kiến
Ngũ Giáo
Ngũ Vô Gián
Không Quán
A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề
Ta Bà
Cần Tức
Căn Môn
Cận Sự Nam
Cận Sự Nữ
Căn Khí
Căn Cơ
Sông Hằng
Sanh Tử
Căn Bản Trí
Trúc Pháp Lan
Thân Nghiệp
Trình Gi
Ngoại Đạo
Không Tịch
Kiến Tánh
Kinh A Hàm
Không Tướng
Không Vô Biên Xứ
Diệu Giác
Lậu Tận
Lậu Tận Trí Lực
Lễ Bái
Lễ Kính
Mật Lặc Nhật Ba
Pháp Không
Quán Chiếu
Phổ Môn
Ngộ Đạo
Mã Nhĩ Ba
Hiện Hành
Hoa Man
Gia Trì
Giải Thoát
Giới Luật
Giới Nội
Đối Trị
Đương Cơ
Đầu Đà
Đề Bà
Địa Ngục
Điên Đảo
Đăng Địa
Đẳng Giác
Dục Ái
Duy Thần
Đà La Ni
Dịch Kinh
Chuyển Thế
Thanh Văn Thừa
Kiến Đại
Kiến Đạo
Kiến Hoặc
Vô Lậu
Chủng Tánh
Chánh Niệm
Chánh Pháp
Chú Nguyện
Chư Lậu
Bình Đẳng
Không Gian
Không Đại
Pháp Lệ
Phật Quả
Cực Lạc
Phật Pháp
Tịnh Phật
Tịnh Pháp
Ngã Chấp
Ngã Kiến
Nghiệp Báo
Nghiệp Chướng
Ngã Mạn
Thất Niệm
Di Lặc
Biệt Tướng
Bát Phật
Thiệt Thức
Thi La
Thi Phật
Kỳ Chủ
Kỳ Cựu
Tích Tụ
Lập Pháp
Dạ Xoa
Ngũ Đế
Thâm Tâm
Thập Lực
Thập Luân
Tăng Chúng
Diệu Pháp
Luân Bảo
Luân Hồi
Luận Nghị
Dược Xoa
Giác Tâm
Giáo Thọ
Giới Pháp
Lãnh Nạp
Nhân Vương
Nhập Diệt
Ngũ Uẩn Ma
Nhân Thiên
Nhãn Thức
Nhận Thức
Nhân Tiên
Ngũ Thủ
Ngũ Thủ Uẩn
Phá Giới
Tịch Tĩnh Niết Bàn
Tịch Tĩnh
Sơ Thiền
Sở Tác
Ngạ Quỷ
Bậc Hiền
Kiều Trần Như
Bệnh Hạnh
Biên Kiến
Đoạn Kiến
An Nhẫn
Anh Lạc
Như Huyễn
Sám Pháp
Long Vương
Lục Ba La Mật
Hương Tích
Báo Ứng
Huệ Phương
Lợi Lạc
Lộc Dã Uyển
Lợi Căn
Lợi Ích
Diêm Phù Đề
Dược Sư
Lạc Quả
Thích Ca Mâu Ni
Thí Thực
Thị Tướng Chuyển
Thất Địa
Thất Giác Chi
Nghiệp Nhân
Nghiệp Thức
Nghiệp Đạo
Nghênh Tiếp
Ma Oán
Duyên Giác
Báo Thân
Thánh Đạo
Thành Đạo
Thánh Đế
Thánh Điển
Ma Vương
Thánh Hiền
Thánh Giáo
Mục Kiền Liên
Na Già
Thiện Nghiệp
Thủ Uẩn
Tịnh Tâm
Tinh Tú Kiếp
Nhãn Căn
Thiên Khải
Thiên Long
Thiên Long Bát Bộ
Thiên Ma Ngoại Đạo
Ly Gián Ngữ
Lâm Chung
Biến Hành
Thuyết Kinh
Thuyết Pháp
Tịnh Giới
Nhân Quả Báo Ứng
Nhẫn Nhục
Nhân Pháp
Nhân Quả
Quang Minh
Nhân Phi Nhân
Quảng Tu
Tà Chánh
Du Già
Thắng Giải
Thắng Hạnh
Tịch Diệt
Niệm Bất Thoái
Nhị Thiền
La Võng
La Sát
Không Vô Biên Xứ Định
Lưu Ly
Lưu Thông
Bất Cộng
Bất Dữ Thủ
Bạt Đà La
Không Môn
Huyễn Tướng
Bạch Phật
Nhất Thật
Loại Trí
Lục Di
Duy Ma Cật Sở Thuyết Kinh
Báng Phật
Hành Trì
Huệ Mạng
Bảo Châu
Mã Não
Bật Sô Ni
Bật Sô
Bát Thánh
Minh Châu
Mâu Ni
Tập Đế
Tập Khí
Nhị Hành
Pháp Hội
Thiện Tai
Thiện Tâm
Thần Tú
Thần Túc Thông
Thần Thông
Thân Thức
Tăng Thượng
Sơ Chuyển Pháp Luân
Sơ Dạ
Quán Tưởng
Quán Thế Âm Bồ Tát
Nhất Thiết Trí Trí
Nhất Thiết Thế Gian
Nhất Thiết Trí
Thập Chủng Phật
Nhân Duyên
Sư Tử
Sư Tử Hống
Tâm Sở
Tam Tai
Thức Thân
Bản Thể
Như Lai Thập Lực
Bất Định
Kim Luân
Bất Đoạn
Kinh Điển
Bất Giác
Bất Động
Bỉ Ngạn
Bất Thiện
Bất Thiện Căn
Bất Thoái
Bất Tín
Bất Tịnh Quán
Bồ Đề Phần
Bất Tịnh
Bồ Đề Tâm
A Dục Vương
Niệm Tụng
Niệm Xứ
Tâm Ý Thức
Niết Bàn
Phạm Hạnh
Biện Tài
Biến Tham
Quan Thánh
Cấm Dục
Quan Thánh Đế Quân
Quán Thế Âm
Nam Mô
Cửu Thứ Đệ Định
Bát Quan Trai Giới
Ác Kiến
Chủng Trí
Bất Tử
Cảm Ứng
Bất Cộng Pháp
Thần Biến
Hương Sát
Hiện Tiền
Hiện Thân
Hiền Thánh
Bát Định
Bát Nạn
Hiển Thị
Bát Chánh Đạo
Bát Bộ
Tứ Vô Lượng Tâm
Tứ Nhiếp Pháp
Tứ Như Ý Túc
Tứ Niệm Xứ
Tận Trí
Thuận Quán
Pháp Vị
Mộc Dục
Tà Kiến
Tà Ma
Tà Mạn
Tác Nghiệp
Tà Hạnh
Tác Ý
Tại Gia
Tái Sanh
Tà Nghiệp
Tác Phật
Tam Thế
Nghĩa Tịnh
Thập Vương
Nghĩa Trung
Nghĩa Tương
Bát Vạn Tứ Thiên
Pháp Như
Pháp Lực
Pháp Tánh
Ngôn Thuyết
Phật Hiệu
Báo Độ
Ca Diếp Ba
Bảo Chủ
Phật Đạo
Pháp Chấp
Phật Tử
Pháp Bảo
Phật Trí
Hộ Pháp
Thập Ác
Thập Sử
Phàm Phu
Pháp Sư
Pháp Tạng
Sai Biệt
Sám Hối
Phạm Sát
Sát Đế Lợi
Sát Na
An Cư
An Tâm
Danh Lợi
Yết Ma
Ám Độn
Xá Lợi Phất
Xảo Như
Cù Đà Ni Châu
Xuất Gia
Xá Lợi
Phạm Thiên
Ngu Si
Niệm Pháp
Niệm Phật
Niết Bàn Lạc
Thập Thiện
Thập Tín
Phạm Thiên Vương
Thập Địa
Long Hoa
Bát Nhã Ba La Mật
Bất Nam
Bát Nhã
Bồ Đề
Oan Gia
Bổ Đặc Già La
Chính Vị
Chư Ác Mạc Tác
Chư Căn
Trang Nghiêm
Chư Duyên
Chư Hữu
Trí Hải
Như Pháp
Ô Nhiễm
Tổng Trì
Phật Nhãn
Ngôn Giáo
Phóng Dật
Tam Thế Chư Phật
Tam Thiên
Tam Thiền Thiên
Tam Thiên Đại Thiên Thế Giới
Chỉ Quán
Ngũ Phật
Môn Đầu
Pháp Hoà
Thiện Pháp
Thiên Phật
Thiện Quỷ Thần
Tam Chuyển Thập Nhị Hành Tướng
Nội Viện
Nhiễm Ô
Nhiễm Sắc
Nhiễm Trước
Phạm Luân
Tứ Không Xứ Định
Tứ Ma
Quan Sát
Quán Tâm
Tứ Chúng
Tứ Đại
Tứ Binh
Tiểu Tam Tai
Câu Lưu Tôn Phật
Tây Thiên
Chiêm Sát
Chí Tâm
Thiện Tín
Thiện Thần
Tam Nghi
Tam Tụ
Tam Thế Nghiệp
Tam Ác Đạo
Ngũ Uẩn
Tam Tâm
Ngũ Lực
Ngũ Căn
Đại Tam Tai
Tam Tạng
Tam Tế Tướng
Tam Thừa
Tam Trí
Tam Nghiệp
Tam Quy Y
Tam Giả
Tam Giải Thoát Môn
Tam Giới
Tam Hiền
Tam Học
Tam Luân
Tam Chuyển Pháp Luân
Tam Bồ Đề
Nhị Thừa
Nhị Nhân
Nhị Quả
Nhị Chủng
Nhị Giả
Thiên Nữ
Thiên Nhân
Thiên Nhĩ
Thương Nhân
Quán Pháp
Cát Tường
Chân Đế
Ác Khẩu
Chân Tâm
Chân Phật
Thập Thiện Nghiệp
An Lạc
Tam Phẩm
Kinh Sách Liên Quan
1.
Kinh Địa Tạng Bổn Nguyện,
Tam Tạng Sa Môn Thật Xoa Nan Đà
|
Đại Lão Hòa Thượng Thích Trí Tịnh, Việt Dịch
2.
Kinh Địa Tạng Bồ Tát Bổn Nguyện Thiển Thích,
Hòa Thượng Thích Tuyên Hóa
|
Ban Phiên Dịch Vạn Phật Thánh Thành, Việt Dịch
3.
Địa Tạng Bồ Tát Bổn Nguyện Kinh Khoa Chú,
Đại Sư Cổ Diêm Khuông Am Thanh Liên bật-sô Linh Thừa
|
Cư Sĩ Bửu Quang Tự đệ tử Như Hòa, Việt Dịch
4.
Những Câu Chuyện Linh Ứng Về Ngài Địa Tạng Vương Bồ Tát Tập 1,
Hòa Thượng Thích Như Điển, Việt Dịch
5.
Những câu chuyện linh ứng về Ngài Địa Tạng Vương Bồ Tát Tập 2,
Hòa Thượng Thích Như Điển, Việt Dịch
6.
Những câu chuyện linh ứng về Ngài Địa Tạng Vương Bồ Tát Tập 3,
Hòa Thượng Thích Như Điển, Việt Dịch
7.
Địa Tạng Bồ Tát Bản Tích Linh Cảm Lục,
Hòa Thượng Thích Như Điển, Việt Dịch
8.
Địa Tạng Bồ Tát Bốn Nguyện Kinh Giảng Ký,
Hòa Thượng Thích Tịnh Không
|
Cư Sĩ Diệu Âm, Việt Dịch
9.
Ý Nghĩa Chữ Không Trong Trung Quán,
Đại Sư Thích Ấn Thuận, hiệu Pháp Phảng
|
Thượng Tọa Thích Hạnh Bình, Việt Dịch
10.
Địa Tạng Bồ Tát Thánh Đức Đại Quan,
Đại Sư Hoằng Nhất
|
Cư Sĩ Bửu Quang Tự đệ tử Như Hòa, Việt Dịch
11.
Phổ Khuyến Đạo Hữu Tịnh Độ Trì Tụng Kinh Địa Tạng,
Pháp Sư Tâm Nhiên
|
Hòa Thượng Thích Pháp Chánh, Việt Dịch
12.
Sự Tích Linh Nghiệm Của Ngài Bồ Tát Địa Tạng,
Pháp Sư Tâm Nhiên
|
Hòa Thượng Thích Pháp Chánh, Việt Dịch
13.
Bồ Tát Địa Tạng Thánh Đức Hỏi Đáp,
Cư Sĩ Lý Viên Tịnh
|
Thích Giác Nguyên, Việt Dịch
14.
Từ Bi Địa Tạng Bảo Sám,
Ni Sư Hải Triều Âm
15.
Kinh Đại Thừa Đại Tập Địa Tạng Luân,
Tam Tạng Pháp Sư Huyền Trang
|
Thích Nữ Huệ Thanh, Việt Dịch
16.
Kinh Địa Tạng Dịch Giải,
Tam Tạng Sa Môn Thật Xoa Nan Đà
|
Đại Lão Hòa Thượng Thích Trí Quang, Việt Dịch
17.
Kinh Đại Thừa Đại Tập Địa Tạng Thập Luân,
Tam Tạng Pháp Sư Huyền Trang
|
Thích Nữ Huệ Thanh, Việt Dịch
18.
Giải Thích Kinh Địa Tạng,
Cư Sĩ Phạm Cổ Nông
|
Cư Sĩ Nguyễn Minh Tiến, Việt Dịch
19.
Địa Tạng Bồ Tát Linh Cảm Ký Tuyển,
Đại Lão Hòa Thượng Thích Mộng Tham
|
Cư Sĩ Bửu Quang Tự đệ tử Như Hòa, Việt Dịch
20.
Địa Tạng Kinh Huyền Nghĩa,
Hòa Thượng Thích Tịnh Không
|
Hạnh Chơn, Việt Dịch
21.
Địa Tạng Mật Nghĩa,
Cư Sĩ Chánh Trí Mai Thọ Truyền
22.
Truyện Tranh Kinh Địa Tạng,
Cư Sĩ Lâm Cự Tinh
|
Ni Sư Thích Nữ Tuệ Tâm, Việt Dịch
23.
Địa Tạng Bồ Tát Bổn Nguyện Kinh giảng,
Thượng Tọa Thích Vĩnh Hóa
×
Contact
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
