SỐ 2122 — PHÁP UYỂN CHÂU LÂM (tiếp theo)

Thứ 8: Duyên hủy báng pháp

Nghĩ về đời mạt pháp, con người thường chạy theo sự sai lầm, đạo tục lẫn lộn, những sai lầm và chân thật trà trộn lẫn nhau, không tu tập nội điển, chuyên đọc kinh thế tục, dẫu có sao chép mà tâm chẳng tha thiết, đã không giữ gìn sự trong lắng mà lại gây ra nhiều sai lầm, cùng nhau ngủ nghỉ, hoặc ở nơi cửa hiên nhà, mưa gió côn trùng cắn rỉa cũng không kinh sợ. Cứ trải qua công sức như thế mà chẳng có công đức linh nghiệm gì, đọc tụng mà chẳng có lợi ích cứu khổ, thật là do làm mà không ân cần, cũng do nhân, ngã, kiêu mạn. Trong kinh Kính Lễ dạy: Này thiện nam! Trải qua pháp sanh sống là quan trọng thứ hai không được đảo lộn, nếu vậy thì trong năm trăm đời bị rơi vào chỗ mê mờ tối tăm, không được nghe chánh pháp.

Kinh Đại Tập dạy: Nếu có chúng sanh ở đời quá khứ tạo các nghiệp ác, hoặc phá hủy giáo pháp, hay chê bai Thánh nhơn, làm chướng ngại đối với người thuyết pháp, hoặc sao chép kinh pháp mà bỏ mất văn từ chữ nghĩa, hoặc làm tổn hoại pháp khác, hoặc giấu kín kinh khác. Do tạo các duyên này, hôm nay bị quả báo mù.

Kinh Đại Bát Nhã Đức Phật dạy: Này các thiện nam, thiện nữ! Nếu khi ghi chép kinh Bát-nhã-ba-la-mật-đa sâu xa mà hiện tướng nhăn nhó, ngáp, cười đùa không đứng đắn, cùng nhau xem thường, thân tâm náo động rối loạn, câu văn lẫn lộn, nghĩa lý mù mờ chẳng tăng thêm pháp vị, bất chợt phát khởi viết chép cũng không xong, phải biết đây là ma sự của Bồ tát.

Kinh Đại Thừa Liên Hoa dạy: Thọ trì cấm giới của Phật mà tương lai không hộ trì, mỗi lời nói của Ta, đối với pháp Đại thừa cũng như đêm tối, mỗi một điều tự nói: Ta được pháp Phật, thế mà chịu khổ ở địa ngục Thiết-thương. Sự việc này khó nói được, từ khi ra khỏi địa ngục lại làm người mù điếc câm ngọng, không thấy Chánh pháp.

Luận A Nan thỉnh giới luật dạy: Tăng ni, cư sĩ do đọc tụng Kinh Luật Luận, tay cầm kinh sách mà nói năng thì phạm tội trọng Đốt-cát-la dựa theo số năm của cõi trời Đao lợi mà nhận chịu quả báo trong hai ức năm, đọa vào loài hươu nai, thường bị thống khổ khốc liệt gấp bội, khó nhẫn chịu. Khi cầm kinh luật luận nói cười không ghi nhớ cũng chịu quả báo như trước. Hoặc đặt kinh tượng trong phòng, trước hiên giảng đường phạm tội Đột-cát-la tám trăm năm theo số năm ở cung trời Đao lợi chịu quả báo trong hai ức năm, đọa vào loài heo chó. Nếu được sanh làm người trong một ức năm thường làm khách thay đổi mãi không được tự do.

Kinh Đại Phẩm dạy: Người chê bai Nhất thiết trí chư Phật trong ba đời, phát khởi, tích tập các nhân duyên, nghiệp phá hoại Phật pháp nên bị đọa vào địa ngục lớn trong vô lượng trăm nghìn vạn ức năm, những người hủy hoại Chánh pháp này từ trong địa ngục lớn này đến địa ngục lớn khác. Nếu khi kiếp hỏa sanh khởi thì lại đến địa ngục phương khác, từ địa ngục lớn này đến địa ngục lớn khác mà sanh sống trong đó. Nếu khi kiếp hỏa phát khởi lại đến sống ở địa ngục ở phương khác. Từ địa ngục lớn này đến địa ngục lớn khác, cứ lưu chuyển mãi trong các địa ngục mười phương. Ở đó nếu gặp kiếp hỏa sanh khởi thì khi chết rồi nhưng nghiệp nhân duyên phá chánh pháp vẫn chưa chấm dứt, lại đến sống trong địa ngục lớn, từ địa ngục lớn này đến địa ngục lớn khác chịu vô lượng khổ. Ở trong kiếp hỏa sanh khởi lại sanh vào súc sanh ở khắp mọi nơi để chịu khổ do tội phá hoại Phật pháp. Như đã nói, trong địa ngục trọng tội lưu chuyển khắp nơi, hoặc được làm thân người nhưng sanh nhà mù lòa của kẻ Chiên-đà-la, hay sanh vào nhà quá nghèo làm vệ sinh nhà xí, hay khiên vác xác chết, hoặc sanh ra không có mắt, một mắt, mắt hư, không có lưỡi, không có tai, không có tay, sanh vào những nơi không có Phật, Pháp và đệ tử của Phật. Vì sao? Vì đã tích chứa sâu dày chủng tử nghiệp phá hoại chánh pháp.

Kinh Niết Bàn dạy: Nếu có ai không tin kinh điển thì hiện đời bị vô lượng tật bịnh khổ não dày vò, chịu sự hủy nhục của mọi người. Sau khi chết, bị mọi người xem thường, nhan sắc xấu xí, tài sản ít ỏi, thường không đầy đủ, tuy được một tí sơ sài nhưng bị xấu ác che lấp, luôn ở nhà bần cùng hà tiện, tà kiến hủy báng chánh pháp. Khi chết gặp cảnh loạn lạc đao binh nổi lên, vua chúa bạo ác, oan gia đối đầu, hiềm khích khổ sở, tuy có bạn lành nhưng chẳng gặp gỡ, tiền của sanh sống cầu mãi không đủ, tuy được chút ít lợi ích nhưng thường bị đói khát, chỉ được những người dưới quan tâm. Quốc vương đại thần tuyển chọn người không kể tuổi tác, giả sử nghe người đó giảng thuyết thì hoàn toàn không tin tưởng thọ trì. Người như thế, giống chim bị gãy cánh không thể bay được. Cũng vậy, người này ở đời vị lai, không thể sống những nơi tốt đẹp của trời người. Nếu có người có thể tin hiểu kinh điển Đại thừa, vốn đã chịu hình dáng thô xấu, nhưng nhờ công đức tin kinh liền sanh đoan chánh, nhan sắc diện mạo ngày càng tăng thêm, được trời người thích ngắm nhìn, kính thương yêu mến, quốc vương đại thần và quyến thuộc nghe nói đến người này cũng đều thương yêu. Hoặc nghe trong số đệ tử của Ta muốn làm việc hiếm có đệ nhất nên vì mọi người giảng rõ về kinh đại thừa như vậy.

Này thiện nam! Giống như sương mai tuy muốn tồn tại nhưng không còn lại khi mặt trời xuất hiện. Mặt trời lên đều tan hoại tất cả. Thiện nam, chúng sanh tạo các nghiệp ác cũng như vậy, năng lực người đời không thể vượt qua để thấy được mặt trời Đại Niết bàn. Mặt trời này mọc thì sẽ làm tiêu trừ các nghiệp ác. Kinh Pháp Hoa dạy: Khi Đức Phật còn tại thế hay sau khi Ngài diệt độ, có người phỉ báng kinh điển như vầy: Thấy người đọc tụng trì kinh mà xem thường, ganh tị sanh oán kết, tội báo của người này nay ông sẽ được nghe: Người ấy lúc chết, vào địa ngục A-tỳ hết trọn một kiếp rồi sanh lại trong đó, cứ lần lượt như thế đến vô số kiếp, ra khỏi địa ngục lại rơi vào súc sanh trong vô lượng kiếp như cát sông Hằng, sanh làm người các căn không đủ, mù, điếc, câm, ngọng. Đức Phật bảo tôn giả Xá Lợi Phất, người hủy báng kinh này, nếu nói tội một kiếp cũng không cùng, kệ dạy:

Sáng nghe, tin được vui

Chiều chết vẫn không buồn

Thấy Không liền thanh thản

Há rửa sạch tối tăm.

Rưới máu thiện khó tìm

Đốt thân đâu dễ thấy

Trôi nổi như bọt sóng

Soi khắp nơi tối tăm.

Chim hồng đến an vui

Mỗi lần chim thay lông

Chưa từng vui hộp quý

Sau đó vui pháp loạn.

Tam tạng rất khó hiểu

Ba kỳ chưa ngừng nghĩ

Mình chẳng sửa tâm uế

Đâu gặp được chân như.

THỨ BA: KÍNH TĂNG

- Duyên thuật ý.

- Duyên thuận ích.

- Duyên vi tổn.

Thứ 1: Duyên thuật ý

Luận về Tăng bảo, nghĩa là giữ gìn cấm giới chân chánh đầy đủ, oai nghi khác đời, làm mẫu mực cho người đời phát tâm, bỏ đời kiến lập chánh pháp hưng thịnh, tâm ý không bị dao động, không nhớ đến bà con, hoằng dương đạo pháp, báo đáp bốn ân, nuôi dưỡng công đức để làm tươi tốt ba cõi, vượt hẳn trời người không xem trọng vàng ngọc, gọi là Tăng.

Biết được, Tăng bảo là lợi ích không thể tính kể, nên trong kinh dạy: Dẫu người trì giới hay phá giới, già hay trẻ đều nên cung kính, không được xem thường, nếu trái lời dạy này thì phạm tội nặng. Như Phật Thích-ca là Phật bảo, từ kim khẩu thuyết pháp, về giáo lý Hạnh quả là chân pháp bảo, đắc quả Sa-môn là Tăng bảo, khiến cho mọi người một lần chiêm ngưỡng, một lần kính lễ, vạn khổ lụy đều tan biến. Một lần tán thán, một lần xưng danh hiệu thì ngàn tai họa tiêu tan. Tự nghĩ mình ít phước không gặp được sự giáo hóa chân chánh. Lại nhờ vào sự dấu tích còn lại, may mắn được sự che chở của vàng(đỏ lạt), đồng đỏ đậm, vải đen, cỏ đỏ son, làm dung mạo cho bậc Thánh, gọi là Phật bảo. Dùng bút tre viết trên lụa tơ, những lời dạy sâu kín, gọi là Pháp bảo. Cạo tóc mặc áo hoại sắc, cầm giữ ứng khí, gọi là Tăng bảo. Ba loại thể tướng này tuy giả nhưng dùng để làm biểu tượng chân chánh, cung kính Tam bảo tồn tại mãi mãi, nếu xem thường thì chịu nhiều quả báo khổ não, như cây gần mẹ, kính lễ còn lưu lại hơn ngàn đời. Phàm chẳng phải Thánh Tăng, kính lễ tức sáng suốt quá vạn kiếp. Ngọn gió ấy, thổi đến xa gần đều theo, hàm thức tối tăm, thần thức hung ác, phóng đãng lầm lạc sẽ chiêu cảm tội lỗi to lớn. Đã phát tâm xuất gia, tuân theo quy tắc sửa đổi những tật xấu. Vả lại như kính lễ nói: Người đời thì không lễ bái, vì mất lễ kính đâu đồng nhau, người bỏ thế tục, thân mang áo giáp nhẫn nhục mà luồn cúi người đời, lý ấy chẳng thể! Tam bảo đã đồng nghĩa nên cung kính, không thể tuân thủ thiên lệch Phật, Pháp mà xả bỏ Tăng ni, nên pháp không tự nó hoằng truyền mà phải từ người truyền bá. Người có thể truyền đạo thì cần phải nghiêm túc cung kính.

Thứ 2: Duyên thuận theo lợi ích

Trong kinh Phạm Võng dạy: Pháp của người xuất gia không nên lễ bái quốc vương, cha me, bà con cũng không nên kính lễ quỷ thần.

Lại trong kinh Niết Bàn dạy: Người xuất gia không nên lễ kính người tại gia.

Trong luật Tứ Phần dạy: Đức Phật bảo: Các Tỳ kheo lớn hay nhỏ đều nên thứ tự lễ bái mà không được lễ bái cư sĩ.

Trong kinh Phật Bổn Hạnh dạy: Vua Du-đầu-đà và trăm quân thần tiếp theo thứ lớp kính lễ Phật. Đức Phật dạy: Hôm nay, Trẫm có thể đảnh lễ Tỳ kheo Ưu-ba-ly và các Tỳ-kheo khác. Vua nghe Phật dạy liền đứng dậy thứ tự đảnh lễ năm trăm vị Tỳ-kheo mới xuất gia.

Trong kinh Tát-giá-ni-càn dạy: Nếu hủy báng pháp Thanh văn, Bích chi Phật, Đại thừa và làm khó dễ người thì phạm tội thô ác. Lại trong luận Thuận-chánh-lý dạy: Chúng thiên thần không dám mong cầu nhận sự lễ bái của người thọ năm giới, như quan thần, vua cũng không mong cầu sự lễ bái của Tỳ-kheo, vì sợ tổn giảm công đức và mạng sống.

Lại trong kinh Niết-bàn dạy, Phật bảo Ca Diếp: Nếu có người nào xây dựng hộ trì chánh pháp thì nên thưa thỉnh xả bỏ thân mạng cúng dường người ấy. Như Ta đã giảng thuyết trong kinh Đại thừa:

Có người hiểu pháp

Hoặc già hoặc trẻ

Phải nên cúng dường

Cung kính lễ bái.

Như Bà la môn

Kính thờ thần lửa

Có người hiểu pháp

Hoặc già hoặc trẻ

Phải nên cúng dường.

Cung kính lễ bái

Cũng như chư thiên

Phụng sự Đế thích.

Tôn giả Ca Diếp bạch Phật: Nếu có Trưởng lão giữ gìn cấm giới, theo người trẻ tuổi đến thưa hỏi mà chưa hiểu thì người này làm sao đáng kính lễ, nếu phải kính lễ thì không gọi là trì giới. Nếu có người trẻ tuổi giữ gìn cấm giới, nếu các vị lớn đến hỏi mà không hiểu, thì người ấy đáng kính lễ không? Nếu người xuất gia theo người tại gia hỏi mà không hiểu thì nên kính lễ không? Nhưng người xuất gia không nên kính lễ người tại gia. Trong pháp của Phật, người trẻ tuổi, thơ ấu, nên cung kính các bậc trưởng lão. Do các vị trưởng lão này trước đã thọ giới Cụ túc, đầy đủ oai nghi cho nên phải cung kính cúng dường.

Trong kinh A-hàm dạy: Thế nào là Tỳ kheo biết hơn người? Tỳ kheo biết có hai hạng, người có tin hiểu và không có niềm tin. Nếu người có niềm tin thì thù thắng, người không tin thì không như vậy. Nghĩa là người tin hiểu có hai loại: Số người đến gặp Tỳ-kheo và số người không đến gặp. Số người đến gặp Tỳ-kheo thì thù thắng hơn còn số không đến gặp Tỳ kheo thì không như vậy. Số người đến gặp Tỳ kheo có hai loại là kính lễ Tỳ-kheo và không kính lễ Tỳ-kheo. Nếu kính lễ Ty-kheo thì hơn hẳn, còn không kính lễ Tỳ-kheo thì không như vậy. Kính lễ Tỳ kheo có hai loại là hạng hỏi kinh và không hỏi kinh, nếu có hỏi kinh thì thắng vượt, còn không hỏi kinh thì không như vậy.

Lại trong kinh Cụ Tạp Thí Dụ dạy: Thuở xưa, có quốc vương ra khỏi thành, mỗi khi thấy Sa-môn liền xuống xe lễ bái. Sa-môn thưa:

Tâu đại vương! Xin Đại vương chỉ ngừng mà không xuống xe.

Nhà vua trả lời: Ta lên chứ không xuống, sở dĩ nói lên mà không xuống là hôm nay ta vì Sa-môn đảnh lễ, sau khi băng hà sẽ sanh lên cõi trời cho nên nói lên mà không xuống.

Trong luật Thiện Kiến dạy: Vua Du Đầu Đàn Na lễ Phật xong thưa Đức Phật: Ngày nay, ta có ba lần đảnh lễ Như lai. Một là khi Ngài mới ra đời, A-di đoán tướng: Nếu Ngài ở đời sẽ làm Chuyển luân thánh vương. Nếu xuất gia học đạo chắc chắn thành Phật, khi ấy quả đất rung động, ta thấy năng lực thần thông liền đảnh lễ. Thứ hai, khi ta đi du ngoạn có người đang cày ruộng lúc Bồ-tát ở dưới cây Diêm phù, vào buổi trưa mặt trời dừng ở ngọn cây mà không di chuyển che thân Bồ tát, ta thấy thần lực ấy, liền đảnh lễ. Thứ ba, hôm nay thỉnh Phật đến nước ta, Ngài bay lên hư không hóa thành mười tám thân như thần lực điều phục ngoại đạo không khác, liền đảnh lễ.

Trong kinh A Hàm dạy: Lúc ấy Thế tôn bảo các Tỳ-kheo, Ở đời quá khứ, Thích đề hoàn nhơn mỗi khi vào rừng du ngoạn thì bảo người hầu chuẩn bị một ngàn xe ngựa, chuẩn bị xong chỉ vua mới biết. Khi ấy, trời Đế-thích hiện xuống điện Thường thắng, quay về hướng Đông chấp tay đảnh lễ. Bấy giờ, người hầu thấy kinh hoàng run sợ nên roi ngựa rơi xuống đất, Đế-thích thấy vậy nói kệ:

Ông đâu quỷ mà sợ

Roi ngựa rơi xuống đất

Người hầu dùng kệ thưa Đế-thích:

Thấy vua trời Đế-thích.

Mà xả bỏ danh tiếng

Cho nên sanh lo sợ

Roi ngựa rơi xuống đất

Thường thấy trời Đế-thích.

Tất cả các đại địa

Vua lớn nhỏ trời người

Và bốn vua cứu đời

Cõi trời ba mươi ba.

Tất cả đều kính lễ

Bậc tôn quý ở đâu

Đế-thích đều tôn quý

Hôm nay hướng phía

Đông Chấp tay cung kính lễ.

Bấy giờ Đế-thích dùng kệ trả lời: Ta ở trong tất cả

Vua lớn nhỏ thế gian Và bốn vua hộ thế Cõi trời ba mươi ba Tôn chủ ấy đệ nhất Nên đều đến kính lễ. Mà ở trong thế gian

Tùy thuận bậc Chánh giác Hiệu là Mãn-đại-sư

Nên ta cúi đầu lễ. Người hầu lại thưa: Người hẳn hơn thế gian Làm cho trời Đế thích Cung kính mà chấp tay Hướng Đông cúi đầu lễ Nay ta cũng kính lễ Cung kính bậc vua trời.

Đức Phật bảo các Tỳ-kheo: Trời Đế-thích đó là vua Tự tại, lại còn cung kính Phật, Tỳ-kheo các ông xuất gia học đạo cũng cung kính Đức Phật như vậy. Vua trời Đế thích đó bỏ đi danh tiếng, cung kính tán thán và lễ bái Pháp Tăng. Các ông đã có thể phát lòng tin chơn chánh xuất gia học đạo, cũng phải kính tin Pháp, Tăng như thế.

Bấy giờ, trời Đế-thích từ điện Thường thắng đi xuống, hướng khắp các phương, chấp tay cung kính. Khi ấy người hầu thấy trời Đế-thích từ điện Thường thắng bước xuống đến trong sân, hướng đến các phương chấp tay cung kính. Người hầu thấy run sợ, liền rơi roi ngựa xuống đất nói kệ:

Đâu là Kiều-thi-ca

Lại chẳng phải xuất gia

Vì ta nói nghĩa này

Khao khát muốn được nghe

Khi ấy, trời Đế-thích nói kệ đáp:

Ta tôn kính vị ấy

Người chẳng phải xuất gia

Tự tại đến các phương

Không kể đi hay nghỉ.

Xóm làng khắp đất nước

Tâm không bị trói buộc

Không cất chứa tài sản

Đi không trú một nơi.

Đến thì không mong cầu

Chỉ Vô vi là vui

Nói thì nói lời thiện

Không nói thì tịch định.

Chư thiên A-tu-la

Mỗi một trái nghịch nhau

Người đời tự tranh chấp

Thường chống trái như vậy.

Chỉ có người xuất gia

Ở nơi tranh không dành

Với tất cả chúng sanh

Bỏ hết dao và gậy

Xa lìa tài cùng sắc

Không say cũng không mê

Trừ bỏ tất cả ác

Nên kính lễ vị ấy.

Khi ấy người hầu liền nói kệ:

Kính lễ của vua trời

Là hơn hẳn thế gian

Ta từ nay trở đi

Nên kính người xuất gia.

Trong kinh A-dục vương dạy: Xưa có vua A-thứ-già thấy Sa-di bảy tuổi ở chỗ vắng liền đến lễ bái, bảo với Sa-di: Ta chẳng hướng đến người đời mà chỉ kính lễ ông. Khi ấy, trước mặt Sa-di có một phòng tắm, Sa-di liền vào trong đó, rồi đi ra mà nói: Vua cẩn thận, chớ hướng đến Sa-di phàm tục này đang từ phòng tắm ra. Vua liền bảo Sa-di: Ta đang nói với người, không được lẩn tránh, những điều này trong kinh đều dạy: Sa-di tuy nhỏ cũng không nên xem thường, con vua tuy nhỏ cũng không nên xem thường. Rồng con tuy nhỏ cũng không nên xem thường, Sa-di tuy nhỏ nhưng có thể độ người. Con vua tuy nhỏ nhưng có thể giết người. Rồng con tuy nhỏ nhưng có thể tụ mây làm cho mưa tuôn sấm chớp sét đánh. Đối với những việc nhỏ cũng không nên xem thường.

Trong kinh Phó Pháp Tạng dạy: Sau khi Phật nhập Niết bàn một trăm năm, có vua A-dục thường kính tin Tam bảo, hay mở đại hội chiêu đãi. Đến ngày đại hội, nhà vua xông hương, tắm rửa, mặc áo mới sạch đẹp lên lầu cao, hướng về bốn phương cung thỉnh Chúng Tăng từ xa. Chúng Tăng bay đến hai mươi vạn. Lòng tin sâu xa của vua khó lường, thấy các Sa-môn hoặc già, trẻ, phàm, thánh đều tiếp đón thưa hỏi cung kính đảnh lễ. Lúc ấy, có vị thần Dạ-xá, tà kiến lớn, không có lòng tin kính, thấy vua lễ bái cho rằng: Vua thật vô trí, từ khước phước đức quý báu của mình mà đảnh lễ trẻ nhỏ. Vua nghe rồi liền bảo các thần: Mỗi người phải tìm kiếm giết một trăm con thú và một đầu người, còn bảo Dạ-xá chỉ tìm một đầu người, nếu ai đủ thì đem ra chợ bán. Mọi người thấy đầu người của Dạ-xá thì khinh chê không mua, qua mấy ngày bị thối hôi, họ thấy vậy cùng nhau nhục mạ: Hôm nay, ông chẳng phải Chiên-đà-la mà là Dạ-xoa, La sát, vì sao đem đầu người chết đi bán? Bấy giờ Dạ-xá bị nhục mạ, liền đến chỗ vua thưa: Thần bán đầu người lại bị nhục mạ thần, không muốn thấy huống nữa là mua. Vua lại bảo, nếu không có người mua thì chỉ đem cho không. Dạ-xá vâng lời lại đem ra chợ kêu gọi mọi người: Hôm nay, người nào không có tiền mua thì ta cho không, người ở trong chợ nghe lại nhục mạ thêm, không chịu nhận, Dạ-xá xấu hổ trở về chỗ vua chấp tay thưa: Đầu này khó bán, cho không cũng không nhận, lại bị mắng nhiếc huống nữa có người mua!

Vua hỏi Dạ-xá: Vật gì quý báu nhất? Dạ-xá trả lời: Người là quý nhất.

Vua nói: Nếu quý sao không bán được.

Dạ-xá trả lời: Người sống thì quý còn chết rồi thì thấp hèn.

Vua hỏi Dạ-xá: Đầu của ta nếu chết có giống đầu ấy không?

Dạ-xá kinh hoàng run sợ không dám trả lời.

Vua liền bảo: Ông chớ sợ, cho phép ông trả lời như thật.

Dạ-xá cố gượng lên trả lời: Đầu vua khi chết cũng giống như vậy.

Vua bảo: Đầu của ta khi chết nếu giống như vậy thì sao ông lại quở trách ta kính lễ chúng Tăng? Nếu ông là thiện tri thức chơn thật của ta thì nên khuyến khích Ta đổi đầu mong manh để được kiên cố, sao hôm nay ông lại ngăn cản ta lễ bái?

Khi đó, Dạ-xá nghe vua nói như vậy liền tự hối hận thầm trách và hứa sẽ sửa bỏ tà thành chánh, qui kính Tam bảo. Do nhân duyên này, chúng sanh nghe được thì khi thấy Tam bảo nên chí tâm lễ bái

Thứ 3: Duyên chống trái

Như trong kinh Tượng pháp quyết nghi dạy: Tất cả người thế tục, không kể giàu nghèo, không được đánh đập Tam bảo, nô tì, súc sanh và không thọ nhận sự lễ bái của nô tì và vật Tam bảo, vì đều bị tai ương lỗi lầm. Trong kinh Tát-già-ni-kiền dạy: Nếu phá chùa tháp, hoặc lấy vật của Phật, hoặc bảo người làm mà vui theo, nếu có Sa-môn mặc áo ca sa, hoặc có trì giới hay phá giới, hoặc có trói buộc hay giải thoát, hoặc khiến hoàn tục, hoặc dứt mạng sống. Như vậy là phạm tội căn bản, chắc chắn bị rơi vào địa ngục Vô gián chịu khổ não. Do trong nước vua làm những việc bất thiện, nên các vị Tiên Thánh đều bỏ nước mà đi. Năng lực lớn của chư thần không ủng hộ đất nước nữa. Các vị đại thần khởi lên tranh chấp bốn phương, mưa gió thất thường, nhân dân đói khát, giặc cướp tung hoành, bệnh dịch chết chóc vô số, không biết tự mình làm mà cứ oán trách trời đất.

Trong kinh Nhơn Vương dạy: Trong nước mà vua, đại thần tự ỷ mình cao quý, phá diệt pháp của ta dùng để chế pháp, ngăn cản không cho đệ tử Ta xuất gia, không cho đúc vẽ tượng Phật, lập ra quan quản thúc kiểm tra Tăng tịch, sách vở của chúng Tăng, Tỳ kheo đứng dưới thấp cư sĩ ngồi trên cao. Thái tử của quốc vương tự ban hành pháp chế không theo nhân duyên giáo lý của Phật, phá hủy nhân duyên của Ta. Quan thống trị kiểm soát và làm chủ kinh điển Tăng tịch. Chúng Tăng rất khổ sở trăm việc giữ gìn pháp Phật, không tồn tại được lâu dài.

Trong kinh Đại Tập, Phật dạy: Nếu có chúng sanh ở đời hiện tại và vị lai, thường tin hiểu Phật Pháp Tăng, những chúng sanh đó ở trong hàng trời người thọ được quả báo tối thắng vô lượng, chẳng bao lâu được thành vô úy. Như vậy, cho đến cúng dường một người vì Ta xuất gia và theo Ta cạo bỏ râu tóc, mặc áo cà sa lại không thọ giới thì cúng dường người này cũng được công đức cho đến vào thành vô úy. Do nhân duyên này nên Ta nói như vậy. Nếu lại có người vì ta xuất gia mà không giữ gìn cấm giới, cạo bỏ râu tóc mặc áo ca sa, người này não hại phi pháp, cho đến phá hoại Pháp thân, Báo thân chư Phật ba đời cho đến đầy dẫy ba đường ác. Đức Phật dạy: Nếu có chúng sanh vì Ta xuất gia cạo bỏ râu tóc, mặc áo cà sa, giả sử không trì giới thì những người ấy đều là sở ấn Niết bàn của ấn. Nếu lại có người xuất gia mà không trì giới dùng phi pháp làm não loạn nhục mạ, cầm dao gậy đánh đập, trói buộc chém chặt, hoặc cướp y bát và lấy tất cả tài sản thì người ấy đã hoại Báo thân chân thật chư Phật ba đời, tức là khêu mắt của trời người. Người này nhấn chìm chánh pháp của chư Phật và hạt giống của Tam bảo. Này chư thiên, loài người không được lợi ích, rơi vào địa ngục là do ba đường ác tăng trưởng đầy khắp. Lúc ấy, vua Đại phạn thiên làm chủ thế giới Ta bà, liền bạch Phật: Nếu có người vì Phật cạo bỏ râu tóc, mặc áo cà sa, không thọ giới cấm hay thọ rồi mà hủy phạm, vua Sát-lợi ấy làm rối loạn, hủy nhục, đánh đập trói buộc thì mất bao nhiêu tội?

Đức Phật dạy: Này Đại phạn! Nay ta vì ông nói tóm lược. Nếu có người làm chảy máu vạn ức chư Phật ý ông nghĩ sao? Người ấy mắc tội không?

Vua Đại Phạn thưa: Nếu người chỉ làm chảy máu một thân Phật thì mắc tội Vô gián lại còn chịu nhiều vô lượng không thể tính kể, rơi trong đại địa ngục A-tỳ, huống nữa làm chảy máu vạn ức chư Phật thì hoàn toàn không thể nói kể hết tội báo của người đó chỉ trừ Như lai.

Đức Phật dạy: Này Đại Phạn! Nếu có người não loạn, nhục mạ, đánh trói mà vì Ta cạo bỏ râu tóc, mặc áo cà sa, không thọ giới cấm hoặc thọ rồi mà phạm thì mắc tội nhiều hơn thế. Vì sao? Vì người này còn có thể giáo hóa chư thiên loài người đạo Niết bàn. Người này lại ở trong Tam bảo, tâm thường kính tin hơn chín mươi lăm phái ngoại đạo, người ấy nhất định nhanh chóng vào Niết bàn hơn tất cả người ở đời, chỉ trừ người tại gia đắc nhẫn nhục, cho nên trời người nên cúng dường huống nữa người có khả năng thọ trì giới cấm, ba nghiệp tương ưng. Tất cả quốc vương và quần thần xử đoán các việc, như thấy người ấy ở trong pháp Ta mà xuất gia gây các trọng tội đại sát sanh, đại trộm cắp, ô nhiễm phạm hạnh, đại vọng ngữ và những bất thiện khác thì chỉ đuổi ra khỏi nước không cho ở chùa và làm việc chúng Tăng cũng không được dùng roi đánh, cũng không nên nhục mạ làm tăng thêm tội người. Nếu trái pháp, liền trị phạt, người ấy bị mất quả vị giải thoát, thọ vào loài thấp hơn, từ bỏ tất cả việc thiện của trời người, nhất định trở lại địa ngục A-tỳ huống nữa dùng roi đánh, vì Phật xuất gia thọ giới Cụ túc

Trong kinh Thập Luận, Đức Phật dạy: Này thiện nam tử! Có bốn loại Tăng; Những gì là bốn? Một là Tăng đệ nhất nghĩa. Hai là Tăng thanh tịnh. Ba là Tăng câm như dê. Bốn là Tăng không biết hổ thẹn. Thế nào là Tăng đệ nhất nghĩa? Chư Phật, Bồ tát, Bích chi Phật và bốn quả Sa-môn. Bảy hạng người trên là Tăng đệ nhất nghĩa, người tại gia cũng đắc được quả Thánh gọi là Tăng đệ nhất nghĩa. Thế nào là Tăng thanh tịnh? Là những vị giữ giới Cụ túc gọi là Tăng thanh tịnh. Thế nào gọi là Tăng dê câm? Là không biết phạm giới khinh, trọng, những tội nhỏ nhặt có thể sám hối, mê tối không biết, không gần gũi thiện tri thức, không thưa hỏi nghĩa lý sâu xa về thiện hay ác, những người như vậy đều gọi là Tăng dê câm. Thế nào gọi là Tăng không biết hổ thẹn? Là những người vì mạng sống mà đến ở trong Phật pháp, đều phạm giới và phá hòa hiệp Tăng, không sợ đời sau, buông lung sáu căn, tham đắm năm dục. Những người như vậy gọi là Tăng không tàm quý.

Trong kinh Đại Bi, Đức Phật bảo A Nan: Ở trong pháp của Ta chỉ là dòng họ Sa-môn mà làm nhiễm ô Sa-môn, tự xưng là Sa-môn, hình tướng tương tự Sa-môn mang y ca sa. Ở trong Hiền kiếp, Ngài Di Lặc là đầu tiên, cho đến cuối cùng là Ngài Lô Giá. Những Sa-môn ấy trải qua một ngàn Đức Phật mà nhập Vô dư Niết bàn, tất cả lần lượt chứng đắc Bát Niết Bàn. Vì sao? Vì trong các Sa-môn này, cứ một lần xưng danh hiệu Đức Phật thì phát sanh lòng tin nên được công đức hoàn toàn không hư dối. Này A Nan! Ta dùng trí tuệ Đức Phật suy lường mà biết được pháp giới chẳng phải không suy lường. Này A Nan! Làm việc lành được phước báo lành, làm việc ác thì bị quả báo xấu. Nếu có chúng sanh tâm thanh tịnh mà xưng niệm Nam mô Phật, do những người ấy được nhãn căn thanh tịnh nên chắc chắn gần đến Niết bàn, huống nữa gặp Phật thân cận cúng dường.

Trong kinh Thập Luận, Đức Phật dạy: Nếu các Tỳ-kheo theo pháp của Ta xuất gia, hết thảy trời người A-tu-la đều nên cúng dường. Nếu giữ gìn cấm giới thì không nên xử hình phạt giam cầm, cắt bỏ tay chân, cho đến giết chết, đều không được pháp này. Nếu có Tỳ-kheo phá giới như bị thối rữa chẳng có phạm hạnh mà cho là phạm hạnh, thối mất quả vị chứng Thánh đạo, bị các phiền não trói buộc làm hủy hoại nhưng còn có thể giáo hóa cho tất cả trời, rồng, người và phi nhơn, được vô lượng công đức như cất chứa châu báu. Cho nên, người theo Ta xuất gia trì giới hay phá giới Ta đều không chấp nhận. Luân vương, đại thần, tể tướng không được xử trị giam cầm trói buộc, dùng dao gậy chém chặt chân tay cho đến giết chết, huống nữa Tỳ-kheo phạm giới nhẹ oai nghi nhỏ nhặt. Mặc dù người ấy chết nhưng năng lực của giới vẫn còn, giống như bò vàng tuy chết đi nhưng người ta vẫn dùng, như xạ hương, lúc người chết rồi vẫn dùng đều có rất nhiều lợi ích cho chúng sanh. Cũng vậy, Tỳ-kheo làm ác tuy phạm giới nhưng năng lực của giới vẫn còn có thể làm lợi ích vô lượng trời người. Ví như đốt hương cây hương tuy hết nhưng hương thơm vẫn còn. Tỳ-kheo phá giới cũng vậy tự rơi vào đường ác, nhưng làm cho chúng sanh tăng trưởng căn lành. Vì lý do này nên tất cả chúng sanh không nên khinh khi, hủy nhục Tỳ-kheo phá giới, phải nên ủng hộ tôn trọng cúng dường không nên trị phạt trói buộc cho đến lấy đi mạng sống. Bấy giờ, Thế tôn nói kệ:

Nhìn hoa cải tuy héo

Còn hơn các hoa khác

Các Tỳ-kheo phá giới

Vẫn hơn hẳn ngoại đạo.

Trong kinh Đại tập Thế tôn nói kệ:

Cạo tóc mặc ca sa

Trì giới hay phá giới

Trời người nên cúng dường

Thường đầy đủ tất cả.

Cúng dường người như vậy

Chính là cúng dường Ta

Nếu có người kính pháp

Qui y và cắt tóc.

Thân mặc áo ca sa

Nói người ấy con Ta

Giả sử phạm giới cấm

An trú quả Bất thối.

Nếu đánh đập người ấy

Chính là đánh thân Ta

Nếu nhục mạ người ấy

Tức là hủy nhục Ta.

Người ấy tâm sắp diệt

Đèn chánh pháp soi tỏ

Vì tài lợi tranh chấp

Sát lợi cùng sanh sân.

Trong kinh Thập Luận dạy: Ví như ở đời quá khứ có một vị vua tên là Phước Đức, nếu có người phạm nhiều tội thì chỉ trói, chỉ đem đến voi say chứ vua không giết chết. Lúc ấy, voi say cầm hai chân người ấy muốn ném ngã xuống đất nhưng thấy người ấy mặc áo ca sa nên voi say chỉ đặt nhẹ xuống đất không muốn làm tổn thương, rồi ngồi đối diện dùng mũi ngửi chân, liền sanh lòng từ bi. Này thiện nam! Voi là súc sanh mà thấy người mặc y hoại sắc còn không gia tâm làm hại. Đến đời vị lai có vua Chiên-đà-la thấy có người xuất gia pháp khí ở trong pháp của Ta gánh vác nhiều việc nhưng không thành tựu nên bất hại hoặc giết chết người ấy, sau khi chết rơi vào địa ngục A-tỳ. Kệ:

Chọn tài làm tiêu chí

Lan huệ trong bóng im

Nghĩa lý tin khó hiểu

Phi nhơn chẳng biết rõ.

Giữ tâm được tròn đầy

Chiếu sáng vào nơi tối

Tất cả vượt ba cõi

Bay lên trên bốn không.

Mong manh như huyễn mộng

Tài lợi như bụi trần

Chúng sanh xin từ bỏ

Thoát khỏi mọi phiền não.

CHƯ KINH TẬP YẾU (HẾT - QUYỂN 2)

CHƯ KINH TẬP YẾU

QUYỂN 3

PHẦN THỨ 2: KÍNH THÁP

- Duyên thuật ý

- Duyên dẫn chứng

- Duyên hưng phước

- Duyên cảm báo

- Duyên nhiễu tháp

- Duyên nhập tự

- Duyên tu cố

Thứ 1: Trình bày duyên ý

Kính xin Như Lai ứng hiện, diệu sắc thân nơi ba ngàn cõi, Đức Phật ẩn kín hào quang, thị hiện tám vạn hình. Tháp an trí ở núi Dõng linh, hình tượng lưu giữ trong hang đá, khắc họa bức nghi theo từng lớp trên gỗ chiên đàn, khắc những bài trạng trên ngọc, vàng. Thân còn nguyên hay tan rã đều được lưu giữ, gom nhặt đưa vào tháp, hào quang chiếu sáng làm mất bóng tối, phước trí nuôi dưỡng hàm thức, làm những tiếng hay vang xa, xóa bỏ tà kiến, phát sanh lòng tin. Đầu tiên vua A-dục phát khởi xây tháp, cuối đời truyền lại cho đầu nhà Đại Đường, tiếp nối làm cho hưng thịnh, nhưng thần hóa thì chẳng phải một, nên kinh dạy: Chánh pháp khi trụ khi diệt, ý tại ở đó.

Thứ 2: Duyên dẫn chứng

Trong kinh Quán Phật Tam muội dạy: Lưu giữ hình tượng Phật trong hang đá tại nước Na-càn-ha-la ở bên hồ có con rồng độc. Trong hang đá có rồng và tượng Phật ngồi, rồng biến thành mười tám thân nhập vào trong đá giống như gương sáng, ánh sáng phóng ra bên ngoài, đứng từ xa nhìn thấy mà đứng gần thì không thấy, trăm ngàn chư thiên cúng dường tượng Đức Phật, cũng hiện ra thuyết pháp.

Trong kinh Đại Tập dạy: Phía Đông thành cõi trời Đao lợi, ở trong vườn Chiếu minh có một tháp thờ tóc Đức Phật. Ở phía Nam trong thành Thô thấp có tháp thờ y của Đức Phật. Ở thành phía Tây trong vườn Hoan hỷ có tháp thờ bát của Đức Phật. Ở thành phía Bắc trong vườn Giá ngự có tháp thờ răng của Đức Phật

Luận Trí Độ dạy: Trời Đế Thích giữ y và tóc của Bồ tát, ở bên ngoài thành phía Đông của cõi trời có tháp thờ tóc và y của Đức Phật. Theo A-dục Vương Truyện nói: Nhà vua có niềm tin đến hỏi đạo nhân: Từ trước đến nay Ta đã giết hại mà bất chấp nghĩa lý, nay phải làm những việc thiện gì để khỏi tai ương đó?

Đạo nhân đáp: Chỉ có xây tháp cúng dường chúng Tăng, phóng thả những người tù, cứu giúp những người nghèo.

Nhà vua hỏi: Có thể xây tháp ở đâu?

Đạo nhân liền dùng thần lực của tay phải thu ánh sáng mặt trời làm thành tám vạn bốn ngàn cõi chiếu khắp cả Diêm-phù đề, nơi nào có ánh sáng chiếu đến thì có thể xây tháp, nay là những nơi xây tháp vậy. Lúc ấy, nhà vua muốn xây dựng tháp thờ xá lợi, liền đem bốn bộ binh đến thành Vương-xá xin vua A Xà Thế cho Xá lợi trong tháp Phật đem về sau đó trở về tu sửa tháp này cùng với tháp trước không khác. Như vậy, vua xin được Xá lợi trong tháp của bảy Đức Phật, rồi đi đến thôn Chúng ma. Lúc đó, các vua rồng dẫn vua vào Long cung, vua cầu xin rồng cúng dường Xá lợi, vua rồng chia cho. Khi ấy, vua làm tám vạn bốn ngàn hộp bằng vàng, bạc, lưu ly, pha lê để đựng Xá lợi Phật lại làm tám vạn bốn ngàn bình báu để đựng đầy những hạt ấy, lại làm vô lượng trăm ngàn cờ phướn dù lọng, bảo các quỉ thần mang hết Xá lợi cúng dường và nói với các quỉ thần: Hãy đến khắp bãi biển cõi Diêm phù đề, thành ấp, xóm làng đủ một vạn nhà xây dựng tháp Thế tôn. Khi ấy, có một đất nước tên là Trước-xoa-thi-la có ba mươi sáu vạn nhà, người trong nước ấy bảo quỉ thần: Có ba mươi sáu hộp Xá lợi cho chúng tôi xây dựng tháp Phật. Vì số người trong nước ít nên vua tìm mọi cách phân chia cho họ, khiến cho mọi nhà đều đủ để xây tháp. Lúc ấy, có Thượng tọa ở thôn Ba-liên-phất gọi là Dạ-xá, vua đến đó hỏi Thượng tọa: Trẫm muốn trong một ngày xây tám vạn bốn ngàn tháp Phật khắp cõi Diêm phù đề, với ý nguyện như vậy. Thượng tọa bảo: Lành thay, Đại vương! Chỉ sau bữa cơm trưa ngày mười lăm này, cõi Diêm phù đề này sẽ đầy đủ tháp Phật trong cùng một lúc, trong một ngày đã xây dựng đủ số tám vạn bốn ngàn tháp, mọi người đều vui mừng vô cùng, đồng hiệu là tháp A-dục vương.

Trong kinh Đại A-dục vương dạy: Có tám nước cùng phân chia Xá lợi, vua A Xà Thế phân làm tám vạn bốn ngàn phần, riêng miệng và râu của Phật để lại nước ấy. Bàng-nan-đầu và vua rồng đến trong chúng để mong cầu Xá lợi. Vua A Xà Thế không cho, họ liền nói: Ta là vua rồng có năng lực phá hủy đất nước ông. Vua A Xà Thế lo sợ liền đem râu của Phật cho. Vua rồng trở về núi Tu-di cao tám vạn bốn ngàn dặm, ở dưới đó xây tháp bằng thủy tinh. Vua A Xà Thế trở về nước dùng hộp vàng đỏ đựng Xá lợi, làm ngọn đèn thắp sáng ngàn năm. Lấy cát và nước trong năm sông Hằng xây dựng tháp để cất giữ, sau vua A Dục được nước này. Vua tụ tập các phu nhân cao tám mét, tóc cũng dài như vậy đầy đủ các tướng, nhà vua bảo thầy xem tướng cho họ. Thầy tướng thưa: Phu nhân thứ hai sẽ vì vua sanh thái tử thân vàng. Vua liền lễ bái phu nhân. Sau tròn mười tháng hài nhi đầy đủ thân hình. Lúc ấy, nhà vua lại có việc đi xa, Hoàng hậu lại ganh tỵ phu nhân liền tìm mọi cách trừ khử. Hoàng hậu tìm bắt về những con heo mẹ đang sanh và nói với phu nhân thứ hai: Khanh tuổi còn nhỏ mới sanh con, không nên để lộ mặt nhìn bên ngoài hãy dùng vải che mặt. Lúc ấy, phu nhân sanh Thái tử, ánh sáng chiếu khắp cung điện, Hoàng hậu lén mang hài nhi giết đi, liền đưa heo con vào bên phu nhân rồi la mắng: Ngươi nói sẽ vì vua sanh Thái tử thân vàng, vì sao lại sanh heo, rồi đánh mãi vào đầu, nhốt vào nhà giam trong vườn sau, cho ăn rau quả. Khi vua trở về, nghe vậy rất buồn. Sau thời gian, vua đi ra vườn thấy nhà giam bỗng nhớ lại phu nhân nên đón rước về cung. Phu nhân thứ hai dần dần được gần gũi và kể toàn bộ sự việc. Vua nghe thế rất giận dữ liền giết tám vạn bốn ngàn phu nhân. Sau đó, vua A-dục cho xây dựng tù ngục ở ngoài thành để xử trị các tội nhân. Thượng tọa Dạ-xá biết được vua giết các phu nhân phải rơi vào địa ngục, liền bảo Tỳ-kheo Tiêu-tán đến giáo hóa vua khiến phát tâm tin hiểu. Vua hỏi Tỳ-kheo: Nếu giết tám vạn bốn ngàn phu nhân thì tội có thể chuộc lại không?

Thượng tọa trả lời: Cứ mỗi người xây một tháp, trong đó thờ Xá lợi thì thoát khỏi tội.

Vua liền tìm đến Xá lợi của A Xà Thế. Trong lúc nước đó đang bị giao chiến vào năm một trăm hai mươi thì vua A-dục dẫn năm trăm người đến lấy Xá lợi. Nhà vua được Xá lợi nên rất vui mừng liền phân cho quỉ thần mang về chỗ ở và bảo cùng một lúc trong ngày hãy đem đến tám vạn bốn ngàn ngôi chùa.

Các quỉ thần thưa: Núi nhiều vách đá ngăn không thể biết được. Vua bảo: Nếu gặp trở ngại thì về, chỉ giúp chùa treo chuông. Ta sẽ bảo A-tu-la dùng tay vén mặt trời làm cho mọi người đều được ánh sáng.

Trong kinh A Nan dạy: Đã xây dựng xong một ngàn hai trăm tháp, thợ may cờ và thêu hoa nhưng chưa treo cờ lên, nhà vua sợ băng hà nên tháp xây xong trong sáu ngày. Vua thỉnh Tăng chúng đến cúng dường vườn của vua. Khi ấy, có A-la-hán Ưu-ba-quật-đa nhận lời thỉnh của vua, dẫn một vạn tám ngàn A-la-hán. Tôn giả Quật-đa hình tướng đoan nghiêm, thân thể mềm mại, nhưng thân hình của vua thì gầy ốm ít đẹp, Tôn giả liền nói kệ:

Khi ta làm bố thí

Tâm tịnh thí vật tốt

Không như vua bố thí

Dùng cát cúng dường Phật

Vua bảo Đại thần: Ta dùng cát cúng dường được phước báo như vậy. Vì sao mà không tu kính Thế tôn? Sau đó, vua tìm đến tháp của Tôn giả Ca Diếp và A Nan là đệ tử hiện tại của Đức Phật, cuối cùng cũng tìm được, rồi cứ tự trách tâm mãi, ta nên cung kính, cúng dường tất cả. Vua lại cho xây tháp lớn, mỗi tháp chi phí mười vạn hai ngọc quý để cúng dường tháp ấy lại đến cả tháp Bạc-câu-la phải nên cúng dường. Vua hỏi những việc ấy có được công đức gì?

Tôn giả Quật Đa trả lời: Trẫm không bệnh là đệ nhất và nếu không thuyết pháp một câu cho người thì im lặng không nói.

Vua bảo đại thần: Hãy đem một đồng tiền cúng dường.

Các đại thần thưa vua: Trẫm được công đức nhiều như vậy, sao đối với việc này lại cúng dường một đồng tiền?

Vua bảo các đại thần hãy nghe ta nói kệ:

Tuy trừ được tối tăm

Trí tuệ thường soi sáng

Dù có Bạc-câu-la

Chẳng lợi gì cho đời.

Khi ấy, đồng tiền trở lại nhà vua, các đại thần thấy đây là việc hiếm có, liền cùng nhau tán thán Tôn giả: Ô hay! Tôn giả ít muốn biết đủ, cho đến không cần một đồng tiền, vua và đại thần cúng dường cây Bồ đề sống mãi. Phu nhân Đề-xá-la-hy-đa liền nghĩ: Vua rất thương nhớ ta, hôm nay vua bỏ ta và ngọc báu, đến dưới cây Bồ đề, ta tìm cách hủy bỏ khiến vua không đến nữa mới có thể cùng ta hưởng khói lạc. Phu nhân liền sai người tưới dầu đốt cháy, cây khô lá rụng. Vua nghe như vậy rất buồn, hai chân quỵ xuống đất. Phu nhân thấy vua không vui nên muốn làm cho vua vui, liền thưa: Nếu cây ấy không còn thì mạng của thiếp chẳng có! Như Lai ở nơi cây đó mà chứng đắc đạo, cây ấy đã chết thì tựa vào đâu? Sau đó phu nhân sai người lấy nước lạnh tưới vào, cây sống lại. Vua nghe, rất mừng, đi đến dưới cây, mắt nhìn không nghỉ, dùng bình nước hương tưới cây Bồ đề, cây tươi tốt sum sê trang nghiêm gấp bội. Sau đó nhà vua thân tâm thanh tịnh, tay nâng lư hương, đi đến Thánh điện, hướng về bốn phương nghĩ mà nói: Đệ tử Hiền Thánh của Như Lai ở các phương hãy thương xót mà nhận sự cúng dường của con. Khi ấy, có ba mươi vạn Tỳ-kheo đến tụ tập, trong đại chúng đó có mười vạn là A-la-hán, hai mươi vạn là học nhơn, Thái tử, quan thần ở trong cung cùng với vua đã làm vô lượng công đức, không thể tính kể.

Lại trong kinh Tạp A hàm dạy: Vua A-dục vương hỏi Tỳ-kheo: Ai ở trong pháp của Phật có thể thực hành bố thí lớn?

Các Tỳ-kheo trả lời: Trưởng giả Cấp-cô-độc là người bố thí lớn nhất.

Vua hỏi: Ông ấy bố thí bao nhiêu?

Các Tỳ-kheo trả lời: Dùng hàng ngàn lạng vàng.

Vua nghe rồi, nghĩ: Trưởng giả ấy còn bỏ ra hàng ngàn lạng vàng, nay ta là vua sao lại chỉ đem hàng ngàn lạng vàng bố thí. Hãy nên đem vô số lạng vàng cho đến hết tất cả tài sản trong kho, đem ban cho đại thần, Thái tử, kỷ nữ và những người trong cõi Diêm phù đề, cho đến cúng dường cho tất cả Thánh Tăng. Lại dùng bốn mươi ức lạng vàng để chuộc tội lỗi, nhưng tính tổng cộng mới dùng hết chín mươi sáu ức lạng vàng, thì vua bệnh nặng tự biết sắp băng hà, thường nguyện dùng vô số vàng làm công đức. Hôm nay nguyện chưa thành tựu thì để lại đời sau, chỉ thiếu bốn ức. Vua liền bảo các quan đem những ngọc báu đến cúng dường chùa Kê-đầu-ma và đem nửa quả A-la-lặc đến cúng dường lễ bái chúng Tăng, thưa hỏi các vị Đại Thánh giúp trẫm: Ta thống lĩnh cõi phù đề này, là sở hữu của ta, hôm nay sắp băng hà không được tự tại, chỉ còn nửa quả này xin chư vị thương xót thọ nhận, để ta có chút phước đức. Thượng tọa Dạ-xá liền nghiền nát bỏ vào chè thạch lựu rồi chia đều cho mọi người. Nhà vua liền hỏi quần thần: Ai là vua của cõi Diêm phù đề?

Các quan thưa: Chính là Đại vương Vua đang nằm liền ngồi dạy, hướng nhìn bốn phương chấp tay lễ bái, nghĩ về công đức của chư Phật và nói: Hôm nay, ta lại đem tài vật bố thí cho những người ở cõi Diêm phù đề và cúng dường Tam bảo. Lúc đó vua viết trên giấy, bỏ vào trong phong bì rồi dán lại, lại dùng răng cắn vào đó để làm ấn, làm xong mọi chuyện nhà vua liền băng hà. Bấy giờ, thái tử và dân chúng cùng nhau cúng dường và mai táng nhà vua theo như phép vua mà hỏa táng.

Lại nữa, trong kinh Pháp Ích dạy: Nay đại địa này thuộc của Tam bảo, sao lại lập thái tử làm vua?

Các quần thần nghe vậy, lại xuất bốn ức lạng vàng đem cúng dường các chùa để chuộc lại đất đó.

Lại luận Thiện kiến dạy: Vua A-dục dùng chín mươi sáu ức tiền vàng để xây dựng tám vạn bốn ngàn bảo tháp, lại làm nhiều việc bố thí lớn.

Thứ 3: Phát khởi duyên tạo phước

Kể rằng, theo các kinh luận như đã dẫn: Nguyên nhân hưng khởi tháp thì đã biết, nhưng chưa biết ý nghĩa của tháp là gì? Có bao nhiêu loại? Người làm tháp đã thông hiểu chưa?

Đáp: Tiếng Hán và Phạn khác nhau, phiên dịch có trước sau, lại có nhiều tên gọi, theo văn tự thì có đúng có sai. Tháp gọi là Tháp-bà tức phần đất vun lên, hay gọi là Chi-đề tức là nơi diệt ác sanh thiện, hay gọi là Đẩu-tẩu-ba, tức là ủng hộ, tán thán, như mọi người khen ngợi giữ gìn. Tây phạn phát âm đúng là Tốt-đổ-ba tức là miếu. Miếu là mạo tức linh miếu. Xây dựng tháp có ba nghĩa: Biểu hiện hơn người. Hai là khiến cho người tin. Ba là để báo ân. Tỳ-kheo phàm phu có phước đức cũng được xây tháp, ngoài ra không được xây. Nếu xây tháp thì có bốn loại: Một là nơi sanh. Hai là nơi thành đạo. Ba là nơi chuyển bánh xe pháp. Bốn là nơi nhập Niết bàn. Nơi sanh và thành đạo của chư Phật chắc chắn có xây tháp. Nơi đản sanh dưới cây A-du-kha, ở đây gọi là cây Vô ưu, nơi phu nhân sanh thái tử, tên của cây này là nơi xây tháp Đản sanh. Đức Phật khi thành đạo dưới cây Bồ đề, gọi cây này là tháp thành đạo. Nơi Như Lai chuyển bánh xe pháp và chỗ nhập Niết bàn thì không nhất định. Ban đầu Đức Phật chuyển bánh xe pháp cho năm Tỳ-kheo tại vườn Lộc-uyển, chu vi có hai mươi lăm tầm, mỗi tầm có tám thước. Người xưa thân rất lớn, một tầm tám xích tổng cộng là hai mươi trượng. Nay người Thiên trúc lập rất nhiều tháp chuyển pháp luân, tìm một tháp đẹp để theo đó mà xây, là khắc ba bánh xe trên ba trụ kiên cố làm biểu tượng về tướng ngày xưa Đức Phật ba lần chuyển bánh xe pháp. Gọi nơi này là tháp chuyển bánh xe pháp. Đức Phật nhập Niết bàn là nơi an trí Xá lợi, gọi đó là nơi chuyển bánh xe pháp. Hôm nay xây chùa gọi là chùa Niết bàn, đây là cố định, nếu căn cứ vào mỗi chỗ có Xá lợi xây tháp thờ thì không nhất định, xây dựng bốn tháp này gọi là Tốt-đổ-ba.

Trong luận Tỳ Bà Sa dạy: Có người xây dựng tháp lớn nơi Đức Phật Đản sanh và nơi chuyển xe pháp, hoặc có người lấy một viên đá nhỏ làm tháp thì phước đức người này bằng người xây tháp lớn trước, vì đều có tâm tôn kính. Nếu vì Như Lai mà Đại phạn xây dựng tháp lớn hoặc nhỏ thì đều giống nhau, phước đức không khác.

Trong kinh A hàm dạy: Có bốn hạng người đáng xây tháp: Một là Phật, hai là Bích chi Phật, ba là Thanh văn, bốn là Luân vương.

Trong kinh Thập Nhị Nhân Duyên dạy: Có tám hạng người đáng xây tháp: Một là Như lai, hai là Bồ tát, ba là Duyên-giác, bốn là A-la-hán, năm là Na-hàm, sáu là Tư-đa-hàm, bảy là Tu-đà-hoàn, tám là Luân vương. Nếu đã cho phép Luân vương xây tháp một tầng, thì thấy cũng không đảnh lễ, vì chẳng phải là tháp của bậc Thánh. Các vị chứng Sơ quả là tháp hai tầng, cho đến Như Lai là tháp tám tầng, tháp tám tầng trở lên đều là tháp của Đức Phật.

Trong luật Tăng Đề dạy: Khi bắt đầu xây dựng chùa, trước hết phải qui định phạm vi, nơi để làm tháp thì không được ở phía Nam và Tây, nên làm ở phía Đông và Bắc, không được lấn chiếm đất Phật, đất Tăng nên làm ở phía Tây. Phía Nam làm phòng nhà cho Tăng chúng, tháp của Phật nên làm cao hơn, tháp không được nằm trong chùa, không được tẩy rửa, giặt giũ hay khạc nhổ trên đất. Bốn bên của tháp Phật nên tôn thờ Phật, nên khắc chạm những con thú như Sư tử, chim thú với những đường nét sắc sảo, bên trong treo cờ lộng, bốn bên tháp Phật nên tạo những khu vườn, trồng nhiều hoa quả, hoa nở để cúng dường tháp Phật. Nếu cư sĩ tự trồng cây mà thưa: Hoa ở trong vườn là để cúng Phật, quả dâng cúng Tăng dùng. Đức Phật bảo: Nên theo lời cư sĩ thưa, nếu hoa nhiều, đẹp thì được phép mang về nhà, nên nói với họ cúng dường Ta bao nhiêu, còn lại thì đem cho, nếu được thì nên dùng. Người hương đăng mua nhang cúng Phật và quét dọn tháp. Nếu có thật nhiều vật đều đem cúng Phật thì người đời cho rằng: Nghe nói Đức Phật không tham sân si chỉ tự trang nghiêm, nhưng vì hoa quả này lại ham thích, thì người ấy mắc trọng tội.

Đức Phật dạy: Cũng được xây dựng Chi-đề. Nếu có Xá-lợi thì gọi là tháp, nếu không có gọi là Chi-đề. Như những chỗ của Phật: Đản sanh, Thành đạo, Chuyển pháp luân và Niết bàn thì được thờ tượng Bồ tát, tượng Phật Bích chi. Những nơi Đức Phật đi qua này, được xây dựng Chi-đề để dâng hoa quả, dù lọng lên Ngài là cúng dường bậc trung, dâng cúng tháp Phật là cúng dường bậc thượng, dâng cúng Chi-đề là cúng dường bậc hạ. Nếu bỗng nhiên mưa gió kéo đến, không được cúng dường thì phải tùy thuận vật cần dùng, không được bảo ta là Thượng tọa, ta là Đại-đức ở chốn A lan nhã khất thực, nếu được thì phạm tội Việt-tỳ-ni. Nếu vật ở trong tháp Tăng mà bị giặc cướp thì không cất giấu. Vật của Phật thì nên trang nghiêm tượng Phật. Tòa ngồi của Tăng thì nên trải ra để đặt những thứ thức ăn, khiến cho giặc thấy như vậy, liền khởi tâm từ, kẻ giặc bảo: Các Tỳ-kheo chớ sợ đi ra, tuổi nhỏ nên trông coi, nếu cuối cùng bọn giặc đến cũng không được cất giấu vật, nên nói tất cả đều vô thường, nói như vậy rồi bỏ đi. Đó gọi là pháp nạn.

Thứ 4: Duyên cảm ứng quả báo

Trong kinh Tiểu Vị Tằng Hữu, Đức Phật bảo A Nan: Nếu có một người dùng cỏ cây trong khắp thiên hạ đều vì người thì chứng đắc bốn quả và Bích-chi Phật, trọn đời được đầy đủ bốn sự cúng dường, cho đến sau khi diệt độ đều được xây tháp, cúng dường hương hoa, cờ phướn và lọng báu. Lại xây dựng cung điện của trời Đế thích, trang nghiêm bằng tám vạn bốn ngàn trụ báu, tám vạn bốn ngàn cửa sổ báu, tám vạn bốn ngàn giếng trời báu, tám vạn bốn ngàn mái lầu gác, xung quanh bốn phía có các báu trang hoàng xen kẽ nhau. Nếu có thiện nam thiện nữ nào, xây dựng cung điện lớn trang nghiêm bằng trăm ức ngàn loại như trên để cúng dường Tăng bốn phương, người ấy phước tuy nhiều nhưng không bằng người sau khi Phật nhập Niết bàn mà đem vật bằng hạt cải để xây tháp xá lợi lớn bằng quả Yêm ma lặc, cõi đó chỉ bằng đầu kim, bố thí lọng báu trên cũng bằng ngọn lá táo chua. Nếu hình tượng Phật bằng hạt lúa mạch, thì đầy đủ công đức hơn trước trăm lần, không bằng một ngàn lần vạn lần, trăm ngàn vạn lần, không thể sánh bằng, không thể tính kể. A Nan nên biết! Như Lai có vô lượng công đức: Giới phần, định phần, trí tuệ phần, giải thoát phần, giải thoát tri kiến phần, có vô lượng công đức thần thông biến hóa và sáu ba la mật, đều có vô lượng công đức như vậy. Lại trong kinh Vô Thượng Y dạy: A Nan chắp tay hướng về Phật thưa: Hôm nay, con khất thực ở thành Vương-xá thấy một tòa lầu mới đẹp đẽ rộng lớn trong ngoài thành nghiêm mật. Nếu có người, lòng tin thanh tịnh cúng dường Tăng bốn phương và thấy thì được cúng dường bốn việc. Nếu sau khi Như Lai diệt độ, lấy Xá-lợi bằng hạt cải lớn tôn thờ trong tháp. Xây dựng tháp lớn bằng hạt A-ma-la, thành một cõi bằng đầu mũi kim, tầng tháp lớn bằng tán lá táo, đắp tô tượng Phật lớn bằng hạt lúa tẻ. Hai công đức ấy sao gọi là thù thắng? Đức Phật bảo Tôn giả A Nan: Như người đắc bốn quả bậc Thánh và chứng quả vị Bích-chi Phật đầy trong thiên hạ như cây mía, rừng trúc, lau sậy, ruộng vườn….Nếu có người cúng dường suốt đời, đầy đủ bốn việc thì sau khi nhập Niết bàn chắc chắn được xây tháp lớn, cúng dường hương hoa, y phục, tràng phan. Này A Nan nghĩ sao? Công đức của người này nhiều không?

Tôn giả A Nan thưa: Bạch đức Thế tôn! Rất nhiều.

Này A Nan! Sự việc như vậy. Lại như chỗ an trú của trời Đế thích có lầu gác rất lớn gọi là điện Thường thắng, trang hoàng bằng tám vạn bốn ngàn báu quý. Nếu có thiện nam, thiện nữ nào lòng tin thanh tịnh xây dựng điện báu hơn vậy trăm ngàn câu chi để cúng dường Tăng bốn phương. Lại có người sau khi Như Lai diệt độ, lấy Xá lợi bằng hạt cải, xây tháp bằng hạt A-ma-la lớn, thành một cõi bằng đầu mũi kim, xây tầng của tháp bằng tán lá táo, tạc hình tượng Phật bằng hạt lúa lớn. Ta cho là công đức này hơn trước trăm phần, không thể sánh kịp, một ngàn vạn ức phần cho đến vô số phần không bằng một phần, ví dụ chẳng gì bằng. Vì sao? Vì Như Lai có vô lượng công đức, nếu nghiền nát thế giới Ta bà này nhỏ như bụi trần thì tuần tự các bụi trần đó là bốn quả vị Sa-môn và Bích-chi Phật. Nếu thiện nam, thiện nữ có lòng tin thanh tịnh, trọn đời cúng dường cho đến sau khi Phật diệt độ xây dựng tháp dâng cúng cũng như lấy Xá lợi bằng hạt cải lớn, cho đến tạc tượng bằng hạt lúa lớn, cho rằng công đức này tối thắng hơn trước, trăm phần ngàn vạn ức phần không bằng một phần, cho đến tính toán thí dụ không thể tính kể. Như vậy này A Nan! Tất cả Như Lai xưa kia ở nơi này, biết được tự tánh chúng sanh thanh tịnh, bị khách trần phiền não làm ô nhiễm nhưng không thể xâm nhập vào cảnh giới thanh tịnh của chúng sanh, có thể vì chúng sanh thuyết giảng pháp sâu xa vi diệu, khiến họ trừ bỏ phiền não chướng, tâm lượng thấp kém. Ta rộng lượng với chúng sanh khởi tâm tôn trọng, phát khởi cung kính Đại sư, sanh khởi Bát nhã, phát sanh Xà na, dấy khởi lòng bi lớn, nhờ vào những điều này mà Ta kiến lập pháp. Bồ-tát được nhập vào quả vị A-bệ-bạt-trí, thì nương vào trí như thật để được phương tiện, chứng đắc quả vị Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Lại trong kinh Niết Bàn dạy: Nếu đốt một cây hương cho đến dâng một cành hoa cúng dường Phật, Pháp, Tăng thì chắc chắn sanh vào nước không loạn. Nếu giữ gìn tốt vật của Phật Tăng, dọn quét chùa tháp Phật và phòng nhà Tăng chúng, hay với tâm hoan hỷ xây dựng tượng tháp chỉ bằng ngón tay trỏ thì cũng sanh vào nước không loạn. Đây là cõi Tịnh độ, thường trang nghiêm, không bị ba chướng nạn làm rối loạn.