Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng KinhTrang 2/4

Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Kinh tạng › Bộ Đại Tập

SỐ 414 — KINH BỒ-TÁT TAM-MUỘI NIỆM PHẬT

Dịch giả
HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
Thông tin
Đại tập 53Đại Chính số 414

Phẩm 4: THẦN THÔNG CỦA DI-LẶC

Bấy giờ, Đại Bồ-tát Di-lặc suy nghĩ: “Các bậc Thanh văn này có đại oai đức, có vô lượng thần thông, mỗi người đều tự mình nói về tiếng gầm của đại sư tử. Ta nên ở trước đại chúng Trời, Người, Ma, Phạm, Sa-môn, Bà-la-môn, Thanh văn, Bồ-tát hiện ra một vài thần thông biến hóa, nên vào lúc sáng sớm, bảo Tôn giả A-nan:

–Thưa Đại đức! Hôm nay có thể sửa lại y bát cùng tôi đến chỗ Đức Phật.

Đến rồi, đảnh lễ sát chân Như Lai và bạch:

–Bạch Thế Tôn! Nay con muốn vào trong thành Vương xá khất thực. Đức Thế Tôn biết là đúng lúc nên im lặng chấp nhận.

Lúc đó, Bồ-tát Di-lặc bảo Tôn giả A-nan:

–Tôi vừa suy nghĩ: “Trước khi thọ thực ở chỗ chúng sinh này trước nên khiến họ phát tâm đạo vô thượng, sau đó mới thọ nhận món ăn thức uống của người ấy.” Này Đại đức A-nan! Ý tôi đã phát, nay cùng nhau đi vào thành khất thực, đến nhà đại trưởng giả Bà-la-môn. Đến rồi, bưng bát im lặng trụ ở đó.

Trưởng giả thấy liền thưa:

–Thiện lai Tỳ-kheo! Trông mông quá lâu. Nay xin Thánh giả nhận ít cơm rau của tôi.

Bồ-tát Di-lặc nói với Trưởng giả:

–Nay tôi chưa thể nhận đồ cúng dường của ông. Nếu ông có thể gieo nhân duyên căn lành Bồ-đề vô thượng thì tôi sẽ nhận thức ăn của ông.

Trưởng giả liền thưa:

–Nếu tôi có thể dùng thức ăn bố thí cúng dường cho hằng hà sa chư Phật Thế Tôn, sau đó mới phát tâm Bồ-đề, quyết định hành theo Đại thừa chân thật. Vì sao? Vì tôi ở trước Đức Phật gieo trồng căn lành.

Bồ-tát Di-lặc liền trả lời Trưởng giả:

–Nếu có thể an trụ vào thệ nguyện như vậy thì tôi sẽ dùng thức ăn để cúng dường hằng hà sa chư Phật Thế Tôn, khiến cho cùng khắp đều đạt được.

Trưởng giả thưa:

–Dạ vâng, thưa Nhân giả! Tôi sẽ phát đại thệ nguyện chân thật, nguyện đem thức ăn này cúng dường hằng hà sa chư Phật Thế Tôn, khiến cho cùng khắp đều có cả.

Trưởng giả thưa ba lần như vậy.

Bấy giờ, Bồ-tát Di-lặc nói với Trưởng giả:

–Nay ông có thể bố thí cúng dường thì nên dâng lên hằng hà sa chư Phật.

Bấy giờ, Trưởng giả liền dâng bữa ăn ngon cho Bồ-tát Di-lặc. Bồ-tát Di-lặc thọ rồi, ở trước Trưởng giả, trong khoảng một niệm, bỗng nhiên đi đến chỗ hằng sa Đức Phật kia dâng bày cúng dường cùng khắp. Cúng dường xong rồi, trở về nhà của Trưởng giả. Trưởng giả thấy tướng của thần thông ấy nên tán thán:

–Thật là hiếm có! Vui mừng vô lượng. Nay tôi lại muốn gieo trồng các căn lành, sẵn sàng bố thí quả ngọt, bữa ăn mỹ vị, làm trang nghiêm giường tòa đều đầy đủ.

Trưởng giả lại đem tất cả châu báu, hương hoa, vòng hoa, vàng bạc, y phục, vải lụa rồi cùng đi đến chỗ Như Lai. Đến rồi, cung kính đảnh lễ sát chân Phật, ở trước Đức Phật phát tâm Bồ-đề, lập đại thệ nguyện:

–Nếu có chúng sinh tu hạnh Bồ-đề, có nhân duyên căn lành nghe tôi bố thí thức ăn thì tất cả sẽ được Bồ-đề vô thượng. Nếu nguyện này của tôi thành thật, chắc chắn không hư dối thì ắt sẽ đạt được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Khi ấy, có vô số Bồ-tát, các Thanh văn, cùng tất cả đại chúng cũng đều tập trung đến đó. Tam thiên đại thiên thế giới này tức thời chấn động đủ sáu cách. Phát lời thề này xong, cõi nước của đại thiên liền vụt hiện đủ mười tám tướng.

Lúc đó, Trưởng giả thưa với Tôn giả A-nan:

–Thưa Đại đức! Hôm nay xin hiện, làm chứng cho tôi? Nếu ai không tin thì đến thưa hỏi Đức Thế Tôn: Tướng mạo thần thông đầy đủ như vậy, tôi nay chưa được Bồ-đề vô thượng, nhưng biến hóa tự tại đã có thể như thế.

Bồ-tát Di-lặc nói với Tôn giả A-nan:

–Tôi nhớ thuở quá khứ trải qua a-tăng-kỳ kiếp, lúc ở trụ xứ của Phật Tạo Quang, tu được một ít phần Tam-muội chư Phật Như Lai sở hành, được định này rồi, thấy vô số chư Phật ở phương Đông đều trụ ở cõi đó. Tôi dùng sức Tam-muội ở vô lượng kiếp dùng phương tiện độ thoát không thể tính đếm được chúng đạt a-tăng-kỳ thần thông biến hóa, an trụ nơi đạo Bồ-đề vô thượng, giống như Bà-la-môn hôm nay ở thành Vương xá. Này Đại đức A-nan! Thuở xưa, tôi ở nơi trụ xứ của Phật Liên Hoa Thượng Ứng Chánh Biến Tri, dùng một thần thông hóa độ ba vạn ức na-do-tha trăm ngàn chúng sinh được trụ đạo Vô thượng. Này Đại đức A-nan! Thuở xưa, tôi ở chỗ Như Lai Tối Cao Ứng Chánh Biến Tri, đạt được định Phổ thế, độ thoát sáu vạn chư Thiên Dục giới phát tâm Bồ-đề tôi có đầy đủ tướng mạo thần thông như vậy.

Khi ấy Bồ-tát Di-lặc liền nói kệ:

Sửa áo mang ứng khí

Đi đến Đấng Năng Nhân

Kính lễ sát chân Phật

Xin thưa đi khất thực.

Phật liền hứa cho đi

Nên lợi ích chúng sinh

Sau khi ta Niết-bàn

Ông sẽ được thành Phật.

Tiếng khen và công đức

Đều đầy đủ tất cả

Khi tâm tôi nghĩ tưởng

Hôm nay đi khất thực.

Nếu người mới bố thí

Khiến trụ Tam-bồ-đề

Có đại trưởng giả kia

Thấy ta đi khất thực.

Liền từ tòa đứng dậy

Ý cung kính vô lượng

Thiện lai A-dật-đa

Mong đến đã từ lâu.

Nay vì sao mới tới

Xin nguyện ngồi thọ thực

Pháp Bồ-tát khó nghĩ

Bày bữa ăn thịnh soạn.

Nếu trưởng giả có thể

Vì lợi các trời, người

Phát Bồ-đề vô thượng

Tôi sẽ nhận của ông.

Tức thời nếu có thể

Tôi sẽ lập thệ nguyện

Ngay khi đó Di-lặc

Đem thức ăn nhận được.

Dâng cúng hằng hà Phật

Thảy khiến hiện cùng khắp

Rồi sau đó tôi phát

Tâm Bồ-đề vô thượng.

Nếu trưởng giả đã định

Lập thệ nguyện chân thật

Cúng dường hằng hà Phật

Nguyện được quả báo lớn.

Nay tôi giữ thệ này

Kiến lập ắt không dối

Cầm bát thọ thực xong

Cúng khắp Nhân Trung Tôn.

Tu hành đạo Bồ-đề

Lợi ích các chúng sinh

A-nan! Trưởng giả này

Thấy thần thông của tôi.

Tâm kính, rất hoan hỷ

Khen ngợi chưa từng có

Tâm ấy liền an trụ

Nguyện vô thượng kiên cố.

Lại bố thí châu báu

Dùng hương hoa tươi đẹp

Vải gấm lụa, danh báu

Đủ loại tốt cúng dường.

Cùng tôi đến Như Lai

Phát thệ nguyện Bồ-đề

Trưởng giả phát nguyện rồi

Thành lời thề rộng lớn.

Nguyện đó không hạn lượng

Không thể nghĩ bàn được

Nếu chúng sinh nào nghe

Cõi này thành Phật đạo.

Chỗ Như Lai Tạo Quang

Được định vi diệu này

Những gì Phật đã nói

Vui thí không nghĩ bàn.

Nơi Thế Tôn Tạo Quang

Đạt được Tam-muội này

Khi đó tôi đều thấy

Chư Như Lai mười phương.

Nếu đủ oai lực lớn

Mới thấy được việc ấy

An trụ Tam-muội này

Thị hiện các thần thông.

Trăm a-tăng-kỳ kiếp

Tu tập tất cả hạnh

Lợi ích các chúng sinh

Chưa từng có dừng nghỉ.

Chỗ Phật Liên Hoa Thượng

Được Tam-muội này rồi

Tôi dùng đủ biến hóa

Độ bảy mươi ngàn chúng.

Khiến họ đều tu tập

Đạo Bồ-đề vô thượng

Chỗ Như Lai tối cao

Chuyên tu các phạm hạnh.

Được Tam-muội vi diệu

Thí không nghĩ bàn vui

Chỗ Thiện Thệ tối cao

Lại được định Phổ thế.

Lúc đó lại an trụ

Tam-ma-đề Nguyệt xuất

Chỗ Như Lai Ca-diếp

Được Tam-muội sâu xa.

Đại đức! Tôi như vậy

Khi thị hiện thần biến

Nhớ thuở xưa thâu giữ

Thần thông trăm ngàn đời.

Nếu trụ oai thế này

Hay làm các biến hóa

Tôi cũng thấy chư Phật

Hiện ra hạnh như vậy.

Nếu có ai muốn thấy

Chư Phật thầy thế gian

Lại có ai thích nghe

Tiếng pháp luân vi diệu.

Cũng muốn vượt thế gian

Tất cả khổ sinh tử

Nên siêng năng thọ trì

Tam-muội vua thanh tịnh.

Bấy giờ, chư Thiên, thế gian, ma, phạm, tất cả cõi Diêm-phù-đề và A-tu-la nghe Bồ-tát Di-lặc gầm tiếng sư tử rồi đều sinh tâm kính ngưỡng, khen chưa từng có.

Phẩm 5: KHEN ÂM THANH BIỆN TÀI CỦA ĐỨC PHẬT (Phần 1)

Bấy giờ, Đại Bồ-tát Bất Không Kiến liền ra khỏi Tam-muội, từ từ đứng dậy. Khi đó, các chúng Trời, Người, Long, Thần, Ma, Phạm, Sa-môn, Bà-la-môn, A-tu-la tất cả thế gian đều cất tiếng khen:

–Lạ thay pháp Tối thắng!

Lúc đó, Bồ-tát Bất Không Kiến bảo Tôn giả A-nan:

–Vi diệu thay chư Phật! Thật là hiếm có. Đại Bi của Đức Thế Tôn đều đầy đủ nên gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri, đạt được đạo Bồ-đề vô thượng, biết hết thảy các pháp là không sinh, không hành, không được, không mất. Nơi vườn nai Tiên nhân nước Ba-la-nại, ba lần chuyển mười hai hành pháp luân Vô thượng. Sa-môn, Bà-la-môn, chư Thiên, Ma, Phạm tất cả thế gian không ai có thể chuyển được. Nghĩa là đây là khổ, là khổ tập, là khổ diệt, là con đường diệt khổ, tám Thánh đạo phần, vô số chương cú, vô lượng các tướng, hành xứ không giới hạn, nghĩa vị như vậy, đọc tụng, giảng nói, phân biệt, nêu bày đều đầy đủ.

Lúc đó, Bồ-tát Bất Không Kiến lại nói với Tôn giả A-nan:

–Hay thay! Đại Bi của chư Phật thật đầy đủ, nên mới gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri, đạt được đạo Bồ-đề vô thượng. Nay các chúng Thanh văn ở đại hội này chưa từng nghe pháp, sẽ khiến họ được nghe. Những chỗ chưa nói, nay sẽ nói. Pháp không nghĩ bàn sẽ nghĩ bàn nêu giảng. Chỗ pháp chưa chứng đắc, nay sẽ đắc. Pháp chưa học khiến được tu tập. Pháp vô tướng sẽ dùng hữu tướng để giảng thuyết. Lược nói một vài pháp nhưng thấu đạt thì rất nhiều. Nay bảo chúng này, gồm các A-la-hán chứng đắc rốt ráo, chân nhân không vướng mắc, cầu được giải thoát, không còn sinh tử. A-nan nên biết! Ví như có người dùng một nắm vỏ trấu ném trong sông Hằng, cho là có thể dùng vỏ trấu này ngăn chận dòng chảy kia. Việc làm của người này là khó chăng?

Tôn giả A-nan đáp:

–Như vậy là rất khó.

Bồ-tát Bất Không Kiến nói với Tôn giả A-nan:

–Chư Phật Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri chứng đắc đạo Vô thượng, vì các Thanh văn nói pháp chưa nghe đó còn khó hơn gấp bội. Lại nữa, này Tôn giả A-nan! Ví như có người sinh ra không có miệng, lưỡi, mà nói tiếng lại vang tới hằng hà sa tất cả thế giới, điều này có khó không?

Tôn giả A-nan đáp:

–Như vậy là rất khó.

Bồ-tát Bất Không Kiến nói:

–Chư Phật Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri chứng đắc đạo Vô thượng, vì các Thanh văn đối với pháp không thể nghĩ bàn nói có thể nghĩ bàn, lại càng khó hơn kia.

Lại nữa, này Tôn giả A-nan! Ví như có người chỉ rõ trong hư không nói đủ các loại sắc, việc này có khó không?

Tôn giả A-nan đáp:

–Như vậy là thật khó.

Bồ-tát Bất Không Kiến nói:

–Chư Phật Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri đắc đạo Vô thượng, khiến các Thanh văn đối nơi pháp chưa chứng đắc nay sẽ khiến chứng đắc, càng khó hơn việc kia.

Lại nữa, này Tôn giả A-nan! Ví như có người không có tay chân và sức chú thuật, lại gánh núi Tu-di, hoặc muốn đi trên mặt nước, hoặc nương cây nổi vượt qua biển cả, việc này có khó không?

Tôn giả A-nan đáp:

–Như vậy là rất khó.

Bồ-tát Bất Không Kiến nói:

–Chư Phật Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri đắc đạo Vô thượng, vì các Thanh văn dùng pháp không tướng nói có tướng, dùng pháp chưa học tạo ra có học, để nêu giảng còn khó hơn việc kia.

Lúc đó, Bồ-tát Bất Không Kiến liền nói kệ:

Chư Phật không nghĩ bàn

Hành sâu đại Từ bi

Thường thí ánh sáng pháp

Nối nhau thường không dứt.

Vô số na-do-tha

Ức kiếp rất khó thấy

Đấng Tối Thắng Vô thượng

Chưa nghe khiến được nghe.

Hữu vi duyên khởi chuyển

Không thật, thường hư giả

Rốt ráo thường không sinh

Vì tất cả pháp “không.”

Pháp chư Phật đã thuyết

Không thể nghĩ bàn được

Điều chưa nói, Phật nói

Khó thấy pháp như vậy.

Lợi ích các trời, người

Và cùng khắp tất cả

Chư Như Lai hiểu rõ

Pháp không thể nghĩ bàn.

Hay vì chúng Thanh văn

Nói pháp có nghĩ bàn

Phật nói pháp không tướng

Có thể tạo tướng nói.

Chỗ ngoại đạo si mê

Không hiểu nguồn sinh tử

Như Lai đã biết rồi

Đều khiến họ hàng phục.

Trụ mười Lực nêu diễn

Pháp chưa được, khiến được

Thế Tôn nói chân thật

Lợi lạc các trời, người.

Dùng một trăm vỏ trấu

Ngăn chận nước sông Hằng

Trưởng lão, việc này khó

Chưa đủ gọi là khó.

Nói vô sinh cho đời

Khó này hơn khó kia

Nếu người không miệng lưỡi

Tiếng động khắp các cõi.

Tuy có thể như vậy

Chưa đủ cho là khó

Chưa học, khiến được học

Đó chính là rất khó.

Nếu người chỉ hư không

Nói có các loại sắc

Có thể vì việc này

Chưa đủ gọi là khó.

Pháp chưa được khiến được

Ta nói rất là khó

Như người không tay chân

Gánh vác núi Tu-di.

Muốn vượt qua biển cả

Chưa đủ cho là khó

Không tướng nói có tướng

Việc này khó hơn kia.

KINH BỒ-TÁT TAM-MUỘI NIỆM PHẬT

QUYỂN 3

Phẩm 5: KHEN ÂM THANH BIỆN TÀI CỦA ĐỨC PHẬT (Phần 2)

Bấy giờ, Bồ-tát Bất Không Kiến lại bảo Tôn giả A-nan:

–Chư Phật Thế Tôn thù thắng, hy hữu hết mực, đối với vô lượng a-tăng-kỳ các pháp nhất định rốt ráo, đạt đến bờ giác, nên gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri. Giới, định, tuệ, giải thoát, giải thoát tri kiến nơi tất cả pháp tướng hành không chấp giữ, dựng lên cờ báu tối thắng, phát ra âm thanh lớn.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe bố thí để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta nói về lợi ích bố thí.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe giới cấm để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta nói về lợi ích rộng lớn của giới.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe Tam-muội để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta nói về Tam-muội.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe trí tuệ để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai hôm nay sẽ vì ta nói về trí tuệ.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe giải thoát để được tế độ, liền sinh ý nghĩ: Hôm nay Đức Như Lai sẽ vì ta nói về giải thoát.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe giải thoát tri kiến, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta giảng nói về tri kiến.

Nếu có chúng sinh nào thích sinh Thiên để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta nói về việc sinh Thiên.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe pháp vô thường để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta nói về vô thường.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe nói về khổ để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Hôm nay, Đức Như Lai sẽ vì ta nói về khổ.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe vô ngã để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Hôm nay, Đức Như Lai sẽ vì ta nói về vô ngã.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe nói về vắng lặng để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta nói về pháp vắng lặng.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe pháp bất tịnh để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Đức Như Lai sẽ vì ta giảng nói về pháp bất tịnh.

Nếu có chúng sinh nào thích nghe đạo Vô thượng để được giải thoát, liền sinh ý nghĩ: Hôm nay Đức Như Lai sẽ vì ta nói về pháp Đại thừa, khen ngợi công đức của chư Phật. Không một chúng sinh nào nghe Đức Như Lai giảng nói pháp như vậy rồi mà không giải thoát.

Lúc đó, Bồ-tát Bất Không Kiến liền nói kệ:

Đấng Điều Ngự thế gian

Ở trong chúng diễn nói

Giới, định, tuệ, giải thoát

Và giải thoát tri kiến.

Tất cả pháp như vậy

Nêu rõ đều thành Phật

Thích nghe nói thí, giới

Người ấy được giải thoát.

Đều nghe thế gian nương

Khen công đức thí, giới

Thích nghe nói định, trí

Được công đức giải thoát.

Liền nghe Phật Thế Tôn

Diễn âm không nghĩ bàn

Thích sinh Thiên giải thoát

Mâu-ni liền diễn giảng.

Người thích nghe trí tuệ

Nay Thiên Trung Thiên nói

Thích nghe vô thường, khổ

Nói vô ngã, bất tịnh.

Các tiếng đều vắng lặng

Người ấy được giải thoát

Tức thời liền được nghe

Tiếng không thể nghĩ bàn.

Nếu ai muốn thích nghe

Công đức Bích-chi-phật

Nay Thiện Thệ liền vì

Nói thừa Duyên giác này.

Nghe các công đức Phật

Thừa giải thoát như vậy

Thế Tôn nói pháp xong

Chúng sinh cầu Bồ-đề.

Như tất cả tiếng này

Không thể nghĩ bàn được

Các pháp của Phật nói

Lợi ích cho thế gian.

Đã hiểu biết tất cả

Tiếng vi diệu thanh tịnh

Tức thời đều phát khởi

Tâm Bồ-đề vô thượng.

Bồ-tát Bất Không Kiến lại bảo Tôn giả A-nan:

–Chư Phật Thế Tôn hết mực thù thắng hy hữu, thành tựu viên mãn hết thảy vô số căn lành nên gọi là Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri, thân cận cúng dường vô lượng chư Phật, bố thí, điều phục, nhất tâm vắng lặng, nay được đạo Bồ-đề vô thượng, thành tựu đầy đủ vô số biện tài. Như Lai Thích-ca được vô lượng biện tài: Biện tài tối tôn vô thượng, biện tài không thể đối đáp, biện tài không chấp giữ, biện tài giải thoát thù thắng, biện tài không trở ngại, biện tài thành tựu tánh, biện tài thành tựu giáo hóa, biện tài thí không nhiệt náo, biện tài hỏi về có không, biện tài dự biết, biện tài hoặc có tướng, biện tài hoặc không tướng, biện tài vắng lặng mặc nhiên, biện tài hay trừ diệt giận dữ, biện tài tất cả chương cú danh tự, biện tài nêu bày về chương cú thâm diệu, biện tài nêu rõ về sự thuận hợp sâu xa, biện tài vô lượng ví dụ, biện tài không hỏi đáp, biện tài đầy đủ thiền định, biện tài đầy đủ rộng lớn, biện tài đầy đủ khó nghĩ bàn, biện tài đầy đủ sự mở bày diễn giải, biện tài đầy đủ thanh tịnh, biện tài đầy đủ điều không hủy, biện tài đầy đủ thông tuệ không hao tổn, biện tài đầy đủ tâm không tham đắm, biện tài đầy đủ tâm không tham tiếc, biện tài đầy đủ không mất câu chữ, biện tài đầy đủ không bị tước đoạt, biện tài đầy đủ không hư dối, biện tài đầy đủ ý phát khởi giảng nói pháp, biện tài đầy đủ việc nói pháp xua trừ phiền não sinh tâm thanh tịnh, biện tài đầy đủ việc thân cận nói chương cú, biện tài nói đầy đủ về quá khứ, biện tài nói đầy đủ về vị lai, biện tài nói đầy đủ về hiện tại, biện tài nói đầy đủ về hy hữu, biện tài đầy đủ trí vô sinh thù thắng vi diệu, biện tài đầy đủ làm cho tất cả đại chúng an vui.

Lúc đó, Bồ-tát Bất Không Kiến liền nói kệ:

Xưa đã từng chí tâm

Cúng dường vô lượng Phật

Do đó Nhân Trung Tôn

Nay được đạo Vô thượng.

Căn lành không nghĩ bàn

A-tăng-kỳ biện tài

Biện vô ngại mở bày

Phật được các biện này.

Biện giải thoát vô thượng

Biện thành tựu giáo hóa

Biện tuyên nói các tướng

Biện có hỏi, không hỏi.

Sâu xa nói đủ cả

Biện tùy thuận loại dụ

Tiếng thanh tịnh khó nghĩ

Biện đầy đủ diệu thuyết.

Thành tựu nghĩa thanh tịnh

Biện quyết định các tướng

Không nghĩ và không thoái

Biện không kém, không thấp.

Hay thay người tuệ sáng

Biện không chấp, không hoại

Không mất chữ, câu văn

Biện thâu vui không dối.

Hay đoạn tâm phiền não

Biện không quên mười Lực

Tối thượng và thân cận

Biện nói rõ ba đời.

Thánh cùng với không Thánh

Như biện tùy thuận này

Đều không sinh, không xa

Biện nghe gần, nghe xa.

Nói công đức Thiện Thệ

Biện âm thanh, trong suốt

Như người dùng sợi lông

Thu lấy nước biển cả.

Được biết số lượng đó

Khiến cho khô cạn hết

Không thể biết chư Phật

Biện Như Lai thù thắng.

Hư không hoặc có lượng

Có thể biết biên vực

Đem cân núi Tu-di

Có thể biết cân lạng.

Sức trí biện Như Lai

Không ai hàng phục được

Tuy trải qua số kiếp

Không lường được biện này.

Nói xong, Bồ-tát Bất Không Kiến lại bảo Tôn giả A-nan:

–Trưởng lão nên biết! Chư Phật Thế Tôn có âm thanh Đại phạm, âm thanh sư tử, âm thanh Long vương, tiếng dũng mãnh, tiếng đàn, tiếng ca, tiếng hay dịu dàng, tiếng sấm lớn nhỏ, tiếng không thể nghĩ bàn, tiếng vô lượng vi diệu, tiếng vô biên thù thắng, âm thanh đầy đủ, tiếng không thoái chuyển, tiếng Ca-lăng-tần-già, tiếng hoan hỷ thanh tịnh, tiếng Như Lai phân biệt, tiếng Như Lai hiểu rõ, tiếng Như Lai sâu rộng, tiếng Như Lai không hủy, tiếng Như Lai không bỏ, tiếng Như Lai trong suốt, tiếng không suy, không tổn, tiếng Như Lai tốt đẹp, tiếng Như Lai rất hay, tiếng Như Lai không dở, tiếng Như Lai lớn lao đầy đủ tất cả công đức. Là nơi nói Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri dùng một thứ âm thanh khiến nơi chúng sinh một thế giới đều rất thích nghe. Lại dùng một âm thanh khiến hai thế giới chúng sinh trong đó cũng rất thích nghe. Một âm thanh của Như Lai cho đến trăm ngàn vạn ức na-do-tha vô biên thế giới chúng sinh trong đó đều thích nghe cũng lại như vậy. Chúng sinh ở chốn kia nghe tiếng của Như Lai hiểu rõ như vậy, nhận biết như vậy, đều cho Như Lai vì mình mà nói pháp. Như vậy, này Tôn giả A-nan! Tiếng lợi ích, tiếng không thể nghĩ bàn của chư Phật Như Lai ví như vầng mặt trời soi chiếu cõi Diêm-phù-đề, những chúng sinh có mắt đều nhờ đó mà trí tuệ đạt lợi lạc. Âm thanh của Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri như vậy là bánh xe pháp thanh tịnh vi diệu, tất cả đều được cứu giúp cũng lại như thế.

Này Tôn giả A-nan! Ví như đầu Xuân, ngày mười lăm, ban đêm vầng trăng tròn đầy trong sáng, soi chiếu khắp nơi không chút mây che, người cõi Diêm-phù-đề đều đi dạo xem tùy ý vui thích với vầng trăng ấy, âm thanh pháp luân thanh tịnh vi diệu của Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri cũng lại như vậy, chúng sinh nào nương vào đó thì được lợi ích, có duyên gặp được ánh sáng pháp của Như Lai.

Này Tôn giả A-nan! Ví như các sông ngòi, khe rạch, các dòng nước lớn nhỏ chảy vào biển cả đều thành một vị, nhưng một vị này lại đầy đủ các vị, cũng có vô lượng các châu báu vi diệu, Nhân phi nhân tuy tham cầu châu báu này nhưng biển cả sâu rộng khó có thể qua được; âm thanh pháp luân thanh tịnh khó lãnh hội của Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri cũng như vậy, khiến các chúng sinh được pháp báu lợi ích vô lượng an vui cũng như thế.

Này Tôn giả A-nan! Ví như đại địa giúp cho hạt giống nẩy mầm sinh trưởng vạn vật, làm lợi ích cho chúng sinh dẫn đến thịnh vượng. Xóm làng, thành ấp, chốn kinh kỳ của Đế vương, tất cả cảnh giới đều nương nơi đất này; như vậy âm thanh pháp luân thanh tịnh vi diệu của Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri đã cứu vớt hết thảy vô lượng chúng sinh đều khiến được hoan hỷ cũng lại như thế.

Này Tôn giả A-nan! Ví như hư không, thế gian đến đi không bị ngăn ngại mà hư không này còn có thể tạo an lạc cho vạn vật; như vậy âm thanh pháp luân thanh tịnh vi diệu của Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri tạo lợi ích lớn cho tất cả cũng lại như thế.

Này Tôn giả A-nan! Ví như cây Ba-lợi-chất-đa, Câu-tỳ-la trên cõi trời Tam thập tam, hoa lá sum suê, chư Thiên dạo chơi thấy được đều vui thích; như vậy âm thanh pháp luân thanh tịnh của Đức Như Lai diễn nêu tất cả pháp cam lồ lợi lạc cũng lại như thế.

Lúc này, Bồ-tát Bất Không Kiến liền nói kệ:

Âm Thế Tôn Pháp Vương

Đệ nhất Diêm-phù-đề

Tiếng sư tử hùng mạnh

Và tiếng của rồng lớn.

Tiếng đàn trúc hòa nhã

Mười phương không nghĩ bàn

Tiếng chuông gầm sấm vang.

Tiếng động khắp vô biên.

Tiếng cõi Phật đầy đủ

Tiếng chưa từng suy giảm

Tiếng Ca-lăng-tần-già

Tiếng thuận hợp hoan hỷ.

Tiếng Thánh vui không cấu

Tiếng dạy dỗ, không dạy

Tiếng vô vi thâm diệu

Tiếng không chê, hủy báng.

Khó thấy khéo phân biệt

Âm thanh của câu chữ

Tiếng không còn suy tổn

Tiếng vi diệu hiện khắp.

Tiếng không còn trói buộc

Và tiếng không quên mất

Tiếng tất cả công đức

Nương thế gian để nói.

Hay dùng một âm thanh

Hiện khắp một thế giới

Điều phục mọi chúng sinh

Hoan hỷ đều thích nghe.

Nói hôm nay Như Lai

Chỉ vì ta nói pháp

Như Lai dùng một âm

Cho đến hằng sa cõi.

Trong vô lượng thế giới

Chúng sinh đều thích nghe

Ví như mặt trời sáng

Chiếu soi khắp vạn vật.

Tiếng Thế Tôn như vậy

Vì chúng diễn thuyết pháp

Đầu xuân ngày mười lăm

Trăng tròn sáng rực rỡ.

Vầng trăng sáng như vậy

Chiếu khắp Diêm-phù-đề

Khiến đều được hoan lạc

Lợi ích cũng vô biên.

Thế gian nương vào trăng

Người thấy đều vui vẻ

Âm thanh thanh tịnh diệu

Làm lợi cho tất cả.

Diêm-phù-đề tối thượng

Không thể nghĩ bàn được

Như biển cả vô biên

Chỗ sinh ra các báu.

Sâu rộng khó thể qua

Lợi ích tất cả chúng

Phật thù thắng như vậy

Tối thượng không ai hơn.

Nên dạy, không nên dạy

Âm thanh khó lãnh hội

Thanh tịnh không hủy hoại

Hay thí mọi điều vui.

Ở tam thiên cõi này

Tất cả chúng an trụ

Âm thanh Phật như vậy

Lợi vật khó nghĩ bàn.

Hư không không trở ngại

Qua lại thông suốt khắp

Tiếng Thế Tôn như vậy

Thấm nhuần hết thảy chúng.

Như cây hoa hương trời

Nở ra được lợi ích

Các âm thanh Như Lai

Đều lợi ích thế gian.

Ta ở trong một kiếp

Nói cộng đức tiếng Phật

Tuy lại trải trăm kiếp

Không lường được trước sau.

Chư Phật cũng như vậy

Tiếng không thể nghĩ bàn

Các chúng sinh mười phương

Dị khẩu biện vô biên.

Nói công đức tiếng Phật

Không thể cùng tận được

Thế gian nương như vậy

Tiếng không thể nghĩ bàn.

Nếu các loài nước đất

Cùng tất cả chúng sinh

Giả khiến đều được Phật

Tiếng không lường độ sâu.

Các Thiện Thệ như vậy

Tiếng không thể nghĩ bàn

Như Đấng Điều Ngự sư

Âm thanh không gì sánh.

Nếu suy nghĩ tùy thuận

Trọn không đọa nẻo ác

Nếu có các Bồ-tát

Nghe đầy đủ tiếng Phật.

Sẽ thành Phật, Pháp vương

Âm thanh không nghĩ bàn.

Khi ấy, Tứ Thiên vương, Thích Đề-hoàn Nhân, Thiên tử Diệm-ma, Đâu-suất, Tự tại và Đại tự tại cùng với con tên là Thương Chủ, Đại phạm Thiên vương, chư Thiên trời Tịnh cư. Lại có chư Thiên oai đức đại lực, các Thiên tử ở hai cõi Dục và Sắc, nghe Đại Bồ-tát Bất Không Kiến nói về công đức nơi âm thanh của Phật, đều khen là chưa từng có, bèn dùng hương bột chiên-đàn trời tung rải cúng dường Đại Bồ-tát Bất Không Kiến, cho đến cúng dường khắp mười phương. Lúc đó có sáu mươi ức trăm ngàn na-do-tha chư Thiên thuộc Dục giới, Sắc giới nghe âm thanh này đều gieo trồng căn lành Bồ-đề vô thượng; năm ngàn Tỳ-kheo cũng phát tâm Bồ-đề vô thượng, mặc áo giáp thệ nguyện rộng lớn, bảy trăm ngàn vạn các Tỳ-kheo-ni đều phát tâm Bồ-đề vô thượng và phát thệ nguyện lớn, năm ngàn ức Ưu-bà-tắc từ tòa ngồi đứng dậy, đi đến chỗ Đại Bồ-tát Bất Không Kiến, lại có hai ức trăm ngàn na-do-tha các người nữ tất cả đều cởi các thứ châu báu anh lạc trên thân, dâng lên cúng dường Đại Bồ-tát Bất Không Kiến, cũng để phát đại nguyện Bồ-đề vô thượng.

Phẩm 6: KHEN CÔNG ĐỨC CỦA NHƯ LAI

Bấy giờ, Đại Bồ-tát Bất Không Kiến nói với Tôn giả A-nan:

–Kỳ lạ thay! Chư Phật Như Lai, thật là hy hữu, đã nhận biết một cách sâu xa đầy đủ sự qua lại của sinh tử, nhớ hiểu về chỗ sinh cùng thân thích quyến thuộc, khéo biết về phiền não, các lỗi lầm, xấu ác đầy đủ tướng tốt, đầy đủ hạnh Xả, đại Xả đầy đủ ý niệm giới, định, tuệ, giải thoát, giải thoát tri kiến, đầy đủ sáu thần thông, đạt đến bờ giác; hoặc Từ, đại Từ, hoặc Bi, đại Bi, hoặc Hỷ, đại Hỷ, hoặc Xả, đại Xả, tối thắng không ai bằng, đạt đến bờ giác; oai nghi, thần thông, hết thảy các pháp đều tối thắng vô ngại, đạt đến bờ giác; hoặc xứ phi xứ, chỉ dẫn các phương, tạo lợi ích hơn hết đạt đến bờ giác; hành trì Xa-ma-tha, Tỳ-bà-xá-na tối thắng bậc nhất đạt đến bờ giác; tất cả thiền định, Tam-muội giải thoát, Tam-ma-bạt-đề tối thắng vô thượng cũng đạt đến bờ giác; không tham, không sân, không si, không mạn, không tối tăm, không lỗi lầm, không có các thứ kiêu mạn, không mê lầm, không sân hận, thoát cõi năm nẻo, bốn Tỳ-xá-la, luận nghị về nghiệp báo nơi căn lành của chúng sinh, tối thắng không gì, bằng đạt đến bờ giác; tất cả chúng sinh giới tụ không đoạn, không sót, không độc, không xen tạp, không lời, trí tuệ sáng suốt, thanh tịnh dũng mãnh thù thắng, là đại pháp chủ của Sa-môn, Bà-la-môn, Trời, Người, Ma, Phạm, tất cả thế gian, không một chúng sinh nào có thể lường xét phần giới định của Như Lai dù chỉ như sợi lông, cộng tóc. Lại không ai có thể vượt hơn Như Lai. Trưởng lão nên biết, phải quán như thế, ta mới có thể biết hết biên vực của hư không, nhưng không thể lường xét về giới, định, tuệ, giải thoát, giải thoát tri kiến của chư Phật Thế Tôn. Vì sao? Vì chúng đều là vô biên. Nên các pháp thần thông, giới định của Như Lai chẳng phải là chỗ nghĩ bàn nhận biết nông cạn. Vì chúng thâm diệu không thể lường tính, không ai có thể cứu xét cùng tận.

Lúc này, Bồ-tát Bất Không Kiến liền nói kệ:

Thế Tôn dứt sinh tử

Trụ thai khó nghĩ bàn

Lấy pháp tánh làm mẹ

Không thể so sánh được.

Đầy đủ công đức lành

Thế gian không gì hơn

Ba mươi hai tướng tốt

Và tám mươi vẻ đẹp.

Thế gian không nghĩ bàn

Thâu giữ các nghiệp lành

Đẹp thay! Nhân Trung Tôn

Đầy đủ khéo vượt ra.

Hoặc Xả và đại Xả

Tâm giải thoát phiền não

Phương tiện các thắng nghiệp

Gồm đủ không ai bằng.

Đầy đủ giới, định, trí

Phần giải thoát tri kiến

Pháp chư Phật vô biên

Sáu thông đến bờ giác.

Như Lai đủ Từ bi

Hỷ xả các hành xứ

Mở trói cho chúng sinh

Cứu giúp tất cả khổ.

Trí chư Phật sâu đầy

Không thể nghĩ bàn được

Oai nghi không gì sánh

Thần thông đến bờ giác.

Không còn các phiền não

Khéo hiểu rõ chân đế

Hoặc xứ và phi xứ

Lợi ích đều đầy đủ.

Định giải thoát như vậy

Không thể nghĩ bàn được

Khéo hiểu Xa-ma-tha.

Và Tỳ-bà-xá-na

Đã đạt đến chỗ không

Lìa hẳn các tâm ác

Khéo học định giải thoát.

Trừ diệt mọi ngu tối

Tịnh giới không đoạn dứt

Không lậu cũng không độc

Khéo học giới không mất

Bậc minh triết dũng kiện.

Không có một chúng sinh

Ôm lòng nghi hủy báng

Sa-môn, Bà-la-môn

Trời, Người và Ma, Phạm.

Tâm tin, không nghi ngờ

Thường khéo học thanh tịnh

Ta nên biết hư không

Tướng bốn phương rộng lớn.

Không thể lường dũng mãnh

Giới thanh tịnh vô thượng

Có thể thổi một hơi

Khiến nước biển khô cạn.

Không thể lường Như Lai

Pháp thanh tịnh, giới sáng

Có thể thổi một hơi

Khiến Tu-di vụn nát.

Núi Chuyển luân lớn nhỏ

Cũng lại thành bụi trần

Không thể lường Như Lai

Biên vực của Tịnh giới.

Tuy trải bao số kiếp

Không thể lường biết được.

Lúc ấy, Bồ-tát Bất Không Kiến tâm sinh suy nghĩ: “Lành thay, Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri! Xin Như Lai hiện bày oai thần giáng đến chúng hội. Nay con nhằm vì các Bồ-tát mà thưa hỏi Như Lai về Tam-muội Niệm Phật.” Đức Thế Tôn trước ở trong đại chúng tuy có nói về tên của Tam-muội đó nhưng không diễn giảng, liền vào tĩnh thất, nằm nghiêng bên phải.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn biết được những suy nghĩ đó, bèn dùng thần lực của Phật khiến tam thiên đại thiên thế giới này chấn động sáu cách, đủ mười tám lần biến hóa, cũng như trước đã nói. Đức Thế Tôn lại phóng ánh sáng lớn chiếu khắp thế giới Ta-bà, khiến những ánh sáng của mặt trời, mặt trăng, tinh tú, chư Thiên, Dục giới, vô biên hằng hà sa chúng Phạm thiên đều bị che khuất không còn hiện; chỉ có hào quang thần diệu của Phật là sáng rõ thù thắng. Đức Phật thương xót chúng sinh nên từ chỗ nằm ngồi dậy, sửa lại y phục, đi đến đại hội. Lúc đó, hàng Trời, Người, Sa-môn, Bà-la-môn, A-tu-la nơi các thế gian đều thấy ánh sáng trội bậc của Như Lai, nên đều liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đi đến chỗ Phật, cung kính chắp tay, lui đứng qua một bên.

Khi đó, Bồ-tát Bất Không Kiến từ xa thấy Đức Phật đến, dung mạo đoan nghiêm, oai nghi khoan thai, nên cung kính chiêm ngưỡng đầy đủ các tướng tốt rồi nói với Tôn giả A-nan:

–Hôm nay, Đức Thế Tôn từ tĩnh thất đi đến, ắt sẽ giảng nêu chỉ rõ về Đệ nhất nghĩa đế tối thắng, sẽ nói không hư vọng, sẽ khéo tuyên nói điều vi diệu, sẽ nói không phân biệt, khéo có thể lường xét, không khởi nghiệp ác, thân nghiệp không hủy, khẩu nghiệp không trách, ý nghiệp không lỗi, ba nghiệp đều thanh tịnh. Giới, định, tuệ, giải thoát, giải thoát tri kiến cũng đều đầy đủ, phương tiện vô thượng, thần thông lợi ích, đầy đủ biện tài thù thắng đặc biệt không nghĩ bàn, khéo nhận biết về sinh tử, không thể vượt hơn, trụ nơi thai mẹ thanh tịnh, tộc họ hào quý hơn hẳn, các công đức lành rất là đầy đủ, tướng tốt không thể nghĩ bàn, đầy đủ nhân duyên thuở xưa và ý đầy đủ, giải thoát phiền não tâm được đầy đủ, hoặc xả đại Xả vượt ra khỏi đầy đủ, năm thức không chấp giữ lìa nhiễm đầy đủ, năm phần Pháp thân thanh tịnh đầy đủ, rốt ráo đạt được sáu pháp thần thông và tánh tướng của pháp đều đến bờ giác; Tỳ-bà-xá-na, Xa-ma-tha, Căn, Lực, Giác, Đạo đều đạt đến bờ giác; Từ, Bi, Hỷ, Xả không thể nghĩ bàn; thâm tâm hổ thẹn đạt đến bờ giác, các pháp tự tại đạt đến bờ giác; các pháp quá khứ, hiện tại, vị lai đều thấy biết, không đắm, không thoái; có thể nhận biết tất cả thân nghiệp quá khứ, cũng biết mọi chuyển biến để đạt đến bờ giác. Hai nghiệp khẩu và ý cũng lại như vậy.

Này Trưởng lão A-nan! Như Lai Thế Tôn trong khoảng một niệm có thể biết tâm hành thiện ác của tất cả chúng sinh, không điều gì là không thông suốt.

Bồ-tát Bất Không Kiến lại nói với Tôn giả A-nan:

–Ví như biển cả sâu rộng khó qua, giới phẩm của chư Phật sâu rộng cũng vậy.

Ví như núi Tu-di, hoàn toàn không thể làm nghiêng ngã, định phẩm của Như Lai cũng khó lay động như vậy.

Này Trưởng lão A-nan! Ví như hư không thanh tịnh, dung nạp không có hạn lượng, Tam-muội của chư Phật thâu giữ vô biên trí phẩm thanh tịnh, lại thâu tóm tâm thanh tịnh nơi hết thảy chúng sinh.

Này Trưởng lão A-nan! Ví như mặt trời sáng có thể chiếu đến vô lượng sắc tượng, ánh sáng pháp của Như Lai không chốn tối tăm nào là không soi sáng.

Này Trưởng lão A-nan! Ví như lửa lớn thiêu đốt núi rừng và tất cả các vật, lửa pháp của Như Lai cũng thiêu đốt vô lượng phiền não của chúng sinh khiến được thanh tịnh.

Này Trưởng lão A-nan! Ví như suối nước chảy tràn khắp ra ngoài, trở thành ao sâu, có thể tẩy rửa muôn vật khiến cho trong sạch, nước pháp của Như Lai cũng trừ tất cả trói buộc của chúng sinh để thường được an ổn.

Này Trưởng lão A-nan! Ví như y vương khéo chữa trị tất cả bệnh hoạn của chúng sinh, thuốc pháp của Như Lai có thể trừ diệt bệnh nặng sinh tử cho chúng sinh khiến đều dứt hẳn.

Này Trưởng lão A-nan! Như mưa đúng lúc cây cỏ thấm nhuần nên đều tăng trưởng, mưa pháp của Như Lai cũng thấm nhuần tất cả cái chúng sinh khô hạn chánh pháp.

Này Tôn giả A-nan! Như sư tử gầm, khiến các loài thú đều sợ hãi, khuất phục, pháp âm của Như Lai hủy hoại các thứ ngã kiến của chúng sinh, làm cho xa lìa hẳn.

Này Tôn giả A-nan! Ví như thuyền lớn có thể dễ sang bờ kia, thuyền pháp của Như Lai có thể vượt qua bốn dòng sinh tử của các chúng sinh đạt đến bờ kia.

Này Tôn giả A-nan! Như hoa Ưu-đàm hiếm có, khó thấy, Như Lai xuất thế cũng lại khó gặp.

Này Tôn giả A-nan! Ví như cây Ba-lợi-chất-đa-la hoa nở tỏa ra mùi thơm thù thắng, tướng đại nhân của Phật phát ra ánh sáng cũng vậy.

Này Tôn giả A-nan! Ví như cha mẹ có thể nuôi dưỡng các con, Như Lai khéo đem lại lợi ích cho chúng sinh cũng như vậy.

Này Tôn giả A-nan! Hoặc người nói: Như Lai xuất thế, giảng nói vô biên điều chân chánh gọi là chân thuyết. Hoặc người nói: Như Lai xuất thế nói biện tài không nghĩ bàn gọi là chánh thuyết.

Này Trưởng lão A-nan! Lược nói về vô biên biện tài của Như Lai: Biện tài không chấp trước, biện tài không trở ngại, biện tài giải thoát thù thắng, biện tài thành tựu vi diệu, biện tài thường tùy thuận, biện tài dần dần thân cận, biện tài có hỏi không hỏi, biện tài vi diệu thanh tịnh, biện tài tối thắng vô thượng, biện tài Từ, đại Từ, biện tài Bi, đại Bi, biện tài Hỷ, đại Hỷ, biện tài Xả, đại Xả, biện tài về Phật ra đời, biện tài làm lợi ích.

Này Tôn giả A-nan! Nếu người nói: Như Lai xuất thế, đem lại đầy đủ lợi ích cho tất cả chúng sinh, gọi là chánh thuyết.

Này Tôn giả A-nan! Nếu người nói: Chúng sinh không an, không ai cứu độ, không chốn quy kính, không nơi hướng về, không chủ, Như Lai xuất thế có thể làm an ổn, cứu giúp làm chủ chỗ quy hướng, gọi là chánh thuyết.

Này Tôn giả A-nan! Ta hoặc một kiếp, hoặc đến trăm kiếp, nói rộng về công đức trí tuệ biện tài của chư Phật Thế Tôn thì hàng ức không bằng một. Lại ở vô lượng tất cả các kiếp, tuyên bày công đức biện tài của Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri cũng không thể cùng tận.

Này Tôn giả A-nan! Ví như có người già yếu, què quặt, đến chỗ người khác, nói với người đó: “Lạ thay trượng phu! Tôi tuy như vậy nhưng có thể dùng một sợi lông thâu lấy tất cả vô lượng nước đặt vào trong miệng, khiến cho mọi chốn đều khô cạn.” Người này không có thần thông, chú thuật mà có thể làm việc ấy, vậy có tin được không?

Tôn giả A-nan đáp:

–Việc này là khó tin.

Bồ-tát Bất Không Kiến nói:

–Thật không thể có, chỉ là lời nói trống rỗng. Như vậy, này Tôn giả A-nan! Ta nói công đức biện tài của chư Phật là không thể cùng tận, giống như người kia làm cạn nước là điều không thể có.

Này Tôn giả A-nan! Giả sử ta ở trong ức trăm ngàn na-do-tha kiếp, cũng không thể tuyên nói dù một phần hết sức nhỏ về công đức trí tuệ biện tài của chư Phật. Chỉ Phật với Phật mới có thể biết cùng tận.

Này Tôn giả A-nan! Như đại địa này, dung nạp mọi chúng sinh các loài có chân, không chân, bốn chân, nhiều chân, có sắc, không sắc, có tưởng, không tưởng, chẳng phải có tưởng, chẳng phải không có tưởng, hoặc thế giới này, hoặc thế giới khác, hoặc một ngàn thế giới, trăm ngàn thế giới, vô lượng, vô biên tất cả thế giới - chúng sinh trong đó sẽ được thành Phật. Vậy đối với chư Phật Thế Tôn, nơi ức trăm ngàn na-do-tha kiếp, nói một phần rất nhỏ về công đức của Phật cũng không thể cùng tận, công đức như vậy không gì không đầy đủ.

Lúc đó, Bồ-tát Bất Không Kiến liền nói kệ:

Trưởng lão A-nan-đà

Pháp vương từ kia đến

Hết thảy các thế gian

Đều khởi tâm cúng dường.

Chủ ánh sáng thù thắng

Công đức nhiều vô số

Nói tối thắng, lợi ích

Nói thật, nói không sinh.

Nói chắc, nói không sai

Nói khéo, nói không khác

Phát âm thanh vi diệu

Đạt trí khéo giảng nói.

Thân, khẩu, ý thanh tịnh

Không duyên nghĩ các ác

Giới định Phật thù thắng

Trí giải thoát đệ nhất.

Và giải thoát tri kiến

Oai nghi thường khó nghĩ

Trí thần thông vô thượng

Lợi ích không gì hơn!

Khéo được hạnh vô cấu

Biện tối thắng vi diệu

Nhân Trung Tôn vô thượng

Biết đầy đủ sinh tử.

Trụ thai không gì sánh

Mẫu tộc cũng như vậy

Tướng tốt không nghĩ bàn

Tám mươi thứ vẻ đẹp.

Dung mạo rất đặc biệt

Đoan nghiêm không ai bằng

Tâm đầy đủ không Hoặc

Xả, đại Xả cũng vậy.

Vượt khỏi tất cả dục

Năm thức đều gồm đủ

Chứng trí vượt sáu thông

Đầy đủ bốn vô ngại.

Đủ vô lượng tri kiến

Các thần biến khó bàn

Xá-ma, Tỳ-bà-na

Đều vượt qua bờ giác.

Được xả lìa cấu: Vua

Oai nghi thường tự tại

Trong chúng đại thần vương

Từ nơi kia đi lại.

Tu-già-đà không chân

Trụ vào trí mười Lực

Hành từ diễn pháp sáng

Nói tất cả thắng trí.

Hay biết nước biển cả

Vô biên rộng sâu xa

Không lường sức vô thượng

Biên vực tịnh giới định.

Tuy trải ức ngàn kiếp

Không biết số lượng đó

Dùng tay đỡ Tu-di

Ném lên đến Phạm thiên.

Không thể động Như Lai

Định ban đầu sâu xa

Dạo khắp trong hư không

Có thể biết bờ mé.

Nhưng không thể lường xét

Trí Như Lai không hủy

Có thể đi trên không

Cùng tận hạn lượng đó.

Không thể lường lìa cấu

Nhân Trung Tôn giải thoát

Như mặt trời trừ tối

Đều thấy sắc tốt xấu.

Tự nhiên thầy thế gian

Hay diệt tham, sân, si

Ví như trăng tròn đầy

Tất cả đều vui thích.

Trăng pháp là vua sáng

Người thấy đều hoan hỷ

Như đêm đốt đèn sáng

Người mắt sáng đều thấy.

Điều phục, đèn tối thượng

Nên diễn ánh sáng pháp

Đèn pháp của Thế Tôn

Khéo diệt tất cả ấm.

Tự nhiên tuyên nói pháp

Nghe khắp ở chúng sinh

Y vương thắng đại trí

Giống như dòng suối chảy.

Thuốc pháp tiêu các bệnh

Sẽ làm tất cả vui

Ví như đại Long vương

Tuôn xuống khắp trận mưa.

Hay khiến đại địa này

Tất cả đều thấm nhuần

Đại bi của Thế Tôn

Mưa pháp cũng như vậy.

Ví như sư tử gầm

Loài thân mềm sợ hãi

Pháp âm Như Lai vang

Hàng phục các ngoại đạo.

Ví như thuyền bền lớn

Hay chuyên chở tất cả

Phật độ nhiều ức chúng

Bốn dòng qua bờ giác.

Ví như hoa Ưu-đàm

Kỳ lạ thay, hiếm có!

Nhân Trung Tôn khó gặp

Còn khó hơn việc này.

Tất cả các thế gian

Thường được chỗ quy y

Như thành trời Hỷ kiến

Hoa Ba-lợi-chất-đa.

Nở ra sáng rực rỡ

Chỗ chư Thiên vui chơi

Vượt hơn thế gian kia

Tướng hảo rất vi diệu.

Thế Tôn đã vì tôi

Hiện ra các thần biến

Nay tôi nói một ít

Công đức của chư Phật.

Vì tôi đã tu tập

Thí lợi cho chúng sinh.

Phẩm 7: THẦN LỰC CHỨNG CHÁNH THUYẾT CỦA NHƯ LAI

Bấy giờ, Đức Thế Tôn dùng tay sắc vàng ròng xoa trên đỉnh đầu của Bồ-tát Bất Không Kiến, hiện ra tướng lưỡi dài rộng, bảo:

–Lành thay, lành thay! Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Ông khéo nói về công đức chân thật của Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri, nói như tâm tin kính.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Chúng sinh không an, không người cứu, không chốn quy về không nơi hướng tới, không chủ, Như Lai xuất hiện ở đời có thể vì các chúng sinh như vậy mà làm chủ, làm cho an ổn, cứu giúp, làm chỗ quy hướng thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Như Lai xuất hiện ở đời, biện tài nói không nghĩ bàn biện tài vô biên thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Tất cả chúng sinh đắm sâu tham dục, sân hận, tà kiến, Như Lai xuất hiện ở đời đều có thể khiến đoạn trừ bệnh tham dục thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Tất cả chúng sinh bị nhiễm vướng vào ganh ghét, vào những ràng buộc cấu uế, Như Lai xuất hiện ở đời đều khiến đoạn trừ hết thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Tất cả chúng sinh không hổ không thẹn, Như Lai xuất hiện ở đời đều có thể khiến cho chúng sinh đạt đầy đủ sự hổ thẹn thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Tất cả chúng sinh chấp sâu vào keo kiệt, ngã mạn, Như Lai xuất hiện ở đời đều có thể đoạn trừ, khiến họ không còn keo kiệt, ngã mạn thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Tất cả chúng sinh không Từ, không Bi, không Hỷ, không Xả, chẳng nghĩ thiện ác, Như Lai xuất hiện ở đời đều khiến cho họ có đầy đủ bốn Tâm vô lượng, nghĩ về thiện, lợi ích thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Tất cả chúng sinh không có các căn lành, Như Lai xuất hiện ở đời giáo hóa tất cả, khiến họ gieo trồng nghiệp lành thì gọi là chánh thuyết.

Này Bồ-tát Bất Không Kiến! Nếu có người nói: Đời xấu ác năm trược tạo mọi cho chúng sinh nhiều bệnh, Như Lai xuất hiện ở đời có thể làm an lạc. Những lời người đó đã nói tức là ta nói. Vì sao? Vì ta sinh ra trong đời ác, là để giảng nói pháp đem lại lợi ích cho chúng sinh.

Khi Đức Như Lai xoa đảnh đầu của Bồ-tát Bất Không Kiến, bấy giờ trong khoảng một niệm, chúng sinh ở cõi này, nương nơi thần lực của Phật đều thấy được các cõi nước ở phương Đông thanh tịnh, có vô lượng, vô biên a-tăng-kỳ Đức Phật, nghe được âm thanh của chư Phật nói pháp. Còn như phương Nam cho đến mười phương thì như xem quả Am-ma-lặc đang trong lòng bàn tay. Tất cả chúng sinh thảy đều thấy cõi Phật thanh tịnh kia. Cũng trong khoảng một niệm, Đức Như Lai Thế Tôn Ứng Cúng Chánh Biến Tri đưa bàn tay sắc vàng ròng xoa lên đảnh đầu của Bồ-tát Bất Không Kiến rồi, dùng oai thần của Phật hiện ra nguyện lực tối thắng từ thuở xưa, làm cho tất cả liền được thấy cõi Phật thanh tịnh ở phương trên, có vô lượng, vô biên a-tăng-kỳ số Đức Phật đã diệt độ. Lại nữa, nhờ diệu lực thọ trì Tam-muội nên cũng được thấy hết thảy chư Phật vị lai.

Lúc này, Bồ-tát Bất Không Kiến đã thấy chư Phật rồi, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa lại y phục, gối phải quỳ sát đất, chắp tay cung kính nói kệ bạch Thế Tôn:

Nước tam thiên đại thiên

Người hoặc biết hạn lượng

Đức Điều Ngự Thế Tôn

Giới phẩm không thể lường.

Giả sử nghĩ nhiều kiếp

Không thể lường số đó

Như có kẻ dũng mãnh

Thổi rung động Tu-di.

Phật vào định Sơ thiền

Ngàn kiếp không thể động

Đi dạo khắp hư không

Đều biết số lượng đó.

Giả sử trong cùng kiếp

Trí Phật không thể xét

Hư không không hình tướng

Cuồng phong không thể động.

Thế Tôn không phiền não

Chẳng thể đoạn biện kia

Mặt trời chiếu hư không

Ánh sáng tỏa thông suốt.

Tướng Đại Tiên sáng chói

Che khắp cho tất cả

Như trăng sáng hơn sao

Ánh sáng rất đáng thích.

Pháp Nguyệt Vương như vậy

Tất cả đều quy ngưỡng

Ví như hoa Ưu-đàm

Thế gian rất hiếm có.

Điều Ngự Thiên Trung Thiên

Còn khó gặp hơn hoa

Hôm nay Đấng Đại Thánh

Thương xót xoa đầu con.

Sắc vàng trăm phước nghiêm

Ban vui cho hết thảy

Hiểu sâu đế chân thật

Công đức đều đầy đủ.

Nương đời khéo tuyên nói

Bàn luận hơn mọi người

Diễn giảng âm khó nghĩ

Nghe khắp mười phương giới.

Đấng Tự nhiên thương nghĩ

Dùng tay xoa đầu con

Được thấy hằng hà sa

Vua thế gian tối thắng

Đại Mâu-ni cõi người

Một niệm xoa đầu con

Đều thấy hằng sa Phật

Giống như A-di-đà.

Thiên Trung Tôn lợi ích

Một niệm xoa đầu con

Được thấy cõi Bất động

Lưỡng Túc Tôn A-súc.

Hành xử của đại Bi

Một niệm xoa đầu con

Được thấy Phật diệt độ

Thầy tất cả thế gian.

Hành xử của đại Từ

Khéo điều phục các căn

Con nhân nguyện lực xưa

Tức nơi khi xoa đầu

Được thấy Phật vị lai

Thế gian nương Di-lặc

Tức lúc xoa đầu con

Được thấy Phật quá khứ.

Cũng được thấy vị lai

Phật mười phương khó bàn

Phật nhãn, đấng điều phục

Tức thời xoa đầu con.

Lại do nguyện diệu xưa

Được thấy cõi thanh tịnh

Như Lai không nghĩ bàn

Thần thông cũng như thế.

Trí định các công đức

Đều không thể xưng lường

Đức Thế Tôn Từ bi

Thương xót mà giáo hóa.

Tay Như Lai sắc vàng

Xoa trên đỉnh đầu con

Được thấy Phật mười phương

Tháp vàng như hằng sa.

Lại thấy mười phương cõi

Vô số chư Như Lai

Tháp bạc báu thù thắng

Trang hoàng đủ màu sắc.

Trăm ngàn các kỹ nhạc

Cúng dường luôn không dứt

Con lại thấy cõi kia

Các tháp khác, chư Phật.

Vàng bạc và pha lê

Đều cao một do-diên

Đoan nghiêm rất tinh diệu

Không thể dùng lời nói.

Thấy các tháp Mâu-ni

Trang nghiêm bằng bảy báu

Trụ ở trong hư không

Hoa trời rải đều khắp.

Lại thấy tháp thù thắng

Cao mười hai do-diên

Và thấy Phật Đăng Minh

Hào quang chiếu các cõi.

Con lại thấy khắp nơi

Các tháp không nghĩ bàn

Lại thấy Đấng Tôn Thắng

Dùng tay xoa đầu con.

Phật dùng tay mềm mại

Một niệm xoa đầu con

Thấy các Như Lai kia

An trụ nơi quốc độ.

Hoặc ở trong hư không

Hiện ra các loại tướng

Lại thấy các Bồ-tát

Chưa thoát các hoặc buộc.

Ở vô lượng cõi Phật

Tu tập các hạnh khổ

Ngày đêm tâm siêng năng

Để cầu thắng Bồ-đề.

Lại thấy có khắp nơi

Vô số các Bồ-tát

Thường hay vì chúng sinh

Làm các việc lợi ích.

Đốt thân phát ánh sáng

Làm nhân duyên cầu đạo

Lại thấy các Bồ-tát

An trụ ở trước Phật.

Cúng dường Phật diệt độ

Vô lượng tháp báu đẹp

Để cầu lợi Bồ-đề

Và cầu đại oai đức.

Thấy duyên pháp mười phương

Đốt thân như đèn cháy

Ngày đêm thường tu tâm

Tinh tấn không biếng trễ.

Lại thấy các Bồ-tát

Bỏ nước, thành, vợ, con

Đầu, mắt và tủy, não

Tạo an lạc chúng sinh.

Con đều thấy đây kia

Bậc Phổ Nhãn thế gian

Oai lực được tự tại

Không thể dùng lời nói.

Như chỗ con biết rõ

Bậc tối thượng thế gian.

Thiên Trung Thiên dùng tay

Thương xoa đảnh đầu con

Tức được thấy chúng kia

Kính lễ Nhân Trung Tôn.

Nguồn: Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh — bản Việt dịch do HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì. Dữ liệu từ daitangkinh.org. Bản quyền bản dịch thuộc về các dịch giả.