Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Bảo Tích
Đại Tập 46 · Bộ Bảo Tích V · Số 321–373
- Dịch giả
- Thích Tịnh Hạnh
- Thông tin
- Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000
Số 333 - Kinh Đại Thừa Nhật Tử Vương Sở Vấn
SỐ 333
KINH ĐẠI THỪA NHẬT TỬ VƯƠNG
SỞ VẤN
Hán dịch: Đời Tống, Sa-môn Pháp Thiên.
Tôi nghe như vầy:
Một thời, Đức Phật cùng với chúng Đại Bí-sô gồm năm trăm vị và chúng Đại Bồ-tát ở rừng Cù-thi-la, xứ Kiêu-thiểm-di.
Lúc ấy, Vô Tỷ Ma-kiện-di-ca nữ sinh tâm sân giận, ganh ghét hoàng hậu Xá-ma-phạ-để nên đến bên vua Nhật Tử, thưa:
–Thiên tử có biết không? Hoàng hậu Xá-ma-phạ-để và năm trăm cung nữ làm việc dâm dục với các Sa-môn. Nay thiếp xin báo cho đại vương rõ. Xin Thiên tử biết cho, thật khó mà dung thứ!
Khi ấy, nghe Vô Tỷ Ma-kiện-di-ca nữ nói rồi, vua Nhật Tử giận dữ đến tột độ, không thể nhẫn được, định giết phu nhân Xá-ma-phạ-để, bèn cầm cung giương lên bắn. Lúc đó phu nhân Xá-ma-phạ-để nhập định tâm từ. Vua bắn tên lên giữa hư không, phát ra ngọn lửa sáng rực rỡ. Mũi tên ấy liền quay lại, rơi xuống bên trái nhà vua, được Phật bí mật hộ trì làm cho mũi tên không trúng thân, cũng không gây tổn hại.
Vua Nhật Tử kinh sợ, lông tóc dựng đứng, liền ngã quî xuống đất, sau đó đứng dậy dùng kệ hỏi phu nhân Xá-ma-phạ-để:
Phu nhân là Thiên nữ
Quỷ nữ, La-sát nữ
Hay Hiến-đà-bà nữ
Ta hỏi lời như thế.
Nàng hành trì pháp nào?
Chưa thấy, chưa từng nghe
Lại cũng chưa từng biết
Chưa có người nữ nào.
Binh khí không làm hại
Ta có sức mạnh mẽ
Học giỏi về cung tên
Mũi tên ta bắn ra.
Chưa từng không trúng đích
Tài bắn cung như ta
Khỉ, vượn và chim bay
Thân người và ụ đất.
Chưa chỗ nào không trúng
Hôm nay ta bắn tên
Quay lại rơi trước mặt
Không thương tổn thân ta.
Ta xin quy mạng nàng
Nguyện cứu thoát khổ não
Xin nghe lời thành thật
Vì ta muốn hại nàng.
Bỏ qua, chớ sân giận
Nàng nghĩ làm việc tốt
Khiến ta lìa khổ não
Vĩnh viễn không như vầy.
Bấy giờ, phu nhân Xá-ma-phạ-để trả lời vua Nhật Tử, liền nói kệ:
Thiếp chẳng phải Thiên nữ
Chẳng phải Kiền thát nữ
Chẳng phải quỷ, La-sát
Là Xá-ma-phạ-để.
Thiếp là đệ tử Phật
Vì tâm đại từ bi
Nên thiếp làm việc thiện
Tâm hướng đến Thế Tôn.
Số ức trăm ngàn kiếp
Quán tâm thiện từ bi
Nên thiếp hành hạnh từ
Người bị nữ sắc buộc.
Thấy đó là như thật
Như mạ non trưởng thành
Bị mưa đá làm hoại
Nếu lìa đắm nữ sắc.
Thiếp đều rất ưa thích
Tất cả các Thế Tôn
Đều xa lìa dâm dục
Lại nghe Thế Tôn dạy.
Phật và chúng Bồ-tát
Duyên giác và Thanh văn
Đều xa lìa nữ sắc
Người ngu không thể biết.
Đều bị ma hàng phục
Lìa ô nhiễm nữ sắc
Có thể được an lạc
Rốt ráo được giải thoát.
Các chúng sinh vô trí
Không xa lìa ái dục
Tạo vô biên nghiệp tội
Đọa vào ba đường ác.
Hầm lửa dục không đáy
Cháy hừng hực không tắt
Người trí ưa giải thoát
Không bị nhiễm nữ sắc.
Thấy rồi liền trói buộc
Vui thích lời dối trá
Nơi các loài đọa lạc
Chết vào nẻo hiểm ác.
Chớ nghe lời người nữ
Cũng không nên giận thiếp
Tâm ý sinh hoan hỷ
Tâm hướng đến Thế Tôn.
Vua muốn được thấy Phật
Thiếp cùng đại vương đi
Đến nghe lời Phật dạy
Ắt thuyết giảng diệu pháp.
Vua Nhật Tử nghe xong, bảo phu nhân Xá-ma-phạ-để: –Giờ đúng lúc. Nàng mau đến gặp Thế Tôn.
Vua cùng quần thần, dân chúng đi đến chỗ Thế Tôn. Đến nơi, mọi người đều thấy đức Đại Mâu-ni oai nghiêm rực rỡ như núi vàng lớn, ánh sáng chiếu soi rõ sự trang nghiêm, an lành.
Lại thấy chư Bồ-tát, chư Bí-sô, Bí-sô ni, cận sự nam, cận sự nữ, Thiên, Long, Dược-xoa, Kiền-thát-bà, A-tố-lạc, Bích-lỗ-trà, Khẩn-na-la, Ma-hộ-la-nga, người, phi nhân đang vây quanh Thế Tôn.
Khi ấy, đại vương cúi đầu đảnh lễ nơi chân Phật và thưa:
–Bạch Thế Tôn! Con có việc chưa từng có, trước đây chưa từng thấy, nghe. Hôm nay đến gặp Phật, xin Ngài từ bi giải rõ cho. Thế Tôn bảo:
–Đại vương, ông nói việc chưa từng có phải không? Vua lại bạch:
–Trong cung của con có xảy ra việc dâm dục. Vô Tỷ Ma-kiện-di-ca nữ sinh tâm hủy báng, nói phu nhân Xá-ma-phạ-để cùng hành dâm với các Sa-môn, Thanh văn. Con nghe nói vậy, sân giận tột độ, muốn giết hại phu nhân Xá-ma-phạ-để nên lấy tên bắn. Trên mũi tên phát ra ngọn lửa sáng rỡ, rồi trở lại rơi xuống bên trái của con, cũng không làm thương tổn thân con.
Phu nhân Xá-ma-phạ-để lễ nơi chân Thế Tôn, thưa:
–Bạch Thế Tôn! Đức vua hỏi con: “Nàng là Thiên nữ, Long nữ, Kiền-thát-bà nữ, Tỳ-xá-tế nữ, quỷ nữ hay La-sát nữ? Tu hành hạnh gì mà được như vậy?”. Con thưa nhà vua: “Thiếp là phu nhân của đại vương, chẳng phải là Thiên nữ, Long nữ, Kiền-thát-bà nữ, Tỳ-xá-tế nữ, quỷ nữ hay La-sát nữ. Thiếp là đệ tử của Đức Thế Tôn Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác, tâm hoàn toàn thuần thục, thanh tịnh như là chư Thiên”.
Khi ấy, phu nhân Xá-ma-phạ-để tán thán công đức của Thế Tôn:
–Đức Phật Như Lai của con là bậc Ứng Chánh Đẳng Giác như
vậy, có đại từ bi như vậy, đầy đủ đại phước tuệ, thành tựu đại oai đức, đạt được đại tự tại. Vì sao? Vì Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác là thầy của hàng trời, người. Nguyện Ngài chứng giám lòng chân thành của con.
Bấy giờ, vua Nhật Tử ở trước Phật và chúng Bí-sô phát lồ sám hối:
–Chúng con cũng như trẻ thơ dại khờ, tâm trí mê loạn như ở chỗ đen tối, như không có căn lành. Con nghĩ là đã hủy báng đệ tử Thanh văn của Như Lai. Lành thay! Thế Tôn! Xin Ngài giải rõ chỗ nghi ngờ của con. Chúng con xin thọ trì. Đức Thế Tôn dạy:
–Nhà vua nên phát tâm từ, thọ trì giới hạnh, tạo lợi ích khắp hữu tình.
Vua Nhật Tử liền rời khỏi chỗ ngồi, chắp tay cung kính. Phật dạy:
–Đại vương! Nhà vua hãy an tọa.
Khi ấy, vua Nhật Tử cúi đầu đảnh lễ rồi ngồi qua một bên bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Tâm con hung hăng, nghe lời người nữ mà tạo ra nghiệp tội khổ, tự biết sau khi chết sẽ bị đọa vào địa ngục. Lành thay! Bạch Thế Tôn! Xin Ngài nói lỗi của người nữ. Đức Thế Tôn dạy:
–Này đại vương! Hành nghiệp của người nữ có rất nhiều loại, trá hiện tướng khác làm mê hoặc, tán loạn hữu tình: dua nịnh, dối trá, tâm không chân thật, suy nghĩ điên đảo, quanh co, lừa dối, đi đứng hành động muốn được gần kề, kéo dắt hữu tình, thường hành tà hạnh. Nhà vua nên tỉnh giác. Vua thưa:
–Bạch Thế Tôn! Nguyện Ngài rủ lòng từ bi, xin nói rõ. Sau này con sẽ không gần người nữ, cũng không do người nữ mà tạo nghiệp tội, vì không tạo tội nên không bị đọa vào địa ngục. Bạch Thế Tôn! Con thường làm lợi ích an lạc cho tất cả chúng sinh.
Đức Phật dạy:
–Đúng vậy! Đúng vậy!
Vua Nhật Tử thưa:
–Bạch Thế Tôn! Ở bên Phật con được nghe giảng nghĩa của dục này. Thật là do người nữ nên bị quả báo xấu.
Đức Phật dạy:
–Đại vương! Nữ sắc thật sâu dày, chắc chắn là cha mẹ của oan gia, là cha mẹ của bạo ác. Nếu sinh tâm ưa thích thì sẽ bị đọa địa ngục. Vì thế, người nữ có lỗi như vậy. Phật lại dạy:
–Đại vương! Nếu suy xét rõ ràng lỗi về dâm dục của người nam, đời sau cha mẹ, quyến thuộc cũng có lỗi như vậy.
Vua Nhật Tử thưa:
–Lành thay! Lành thay! Bạch Thế Tôn! Xin Ngài nói rõ cho con lỗi của người nam. Thế nào là lỗi của người nam, cha mẹ quyến thuộc cũng có lỗi đó? Phật dạy:
–Đại vương! Hãy lắng nghe! Lắng nghe và suy nghĩ kỹ. Ta sẽ giảng nói cho đại vương.
Đại vương! Lỗi của người nam có bốn loại: Đại vương hỏi:
–Bốn lỗi đó là gì? Thế Tôn bảo:
–Đại vương! Người nam nào đam mê dâm dục sẽ bị dâm dục làm mê cuồng. Do mê cuồng nên tình ý điên đảo. Do điên đảo nên đối với người nữ sinh tâm rất ưa thích. Ở trong chúng Bí-sô không muốn thấy nghe các vị Sa-môn, Bà-la-môn hành trì giới đức. Do không muốn thấy nghe các vị Sa-môn, Bà-la-môn hành trì giới đức nên cũng không thân cận, cũng không quy y, cũng không cúng dường. Đối với các vị Sa-môn, Bà-la-môn không có trì giới, không có đức hạnh, lại cũng lìa xa, không có tín căn, không tu đức hạnh, không hành bố thí, hoàn toàn không có trí tuệ, ít nghe, đức mỏng, ngã mạn, cao ngạo, làm việc của quỷ thần, lại thân cận kẻ vô trí, tham đắm pháp xấu ác, ưa thích đồ hôi dơ, xa lìa bạn lành. Dù có sinh lên cõi trời hay sinh vào loài người, đối với thân này cũng thường bị hủy hoại. Đối với Sa-môn, Bà-la-môn không bảo hộ. Đối với Phật, Pháp, Tăng lại xa lìa. Đối với diệu quả Niết-bàn lại quay lưng. Thường nghĩ nhớ tới người nữ, ca múa, kỹ nhạc, uống rượu, đùa cợt v.v… bị trói buộc như vậy cho đến lúc qua đời,
đọa vào địa ngục A-tỳ, bị lửa đốt rất nóng, kêu gào thảm thiết, bị dây trói buộc, chịu các thứ khổ. Ra khỏi địa ngục, sinh vào cõi Diêm-ma-la, sinh vào loài súc sinh, làm sư tử, hổ lang, các loài cầm thú ác dữ cho đến thân chim Bích-lộ-trà ở trên cây mũi nhọn.
Đại vương! Người nam nào hành pháp ngu như vậy sẽ bị quả báo ấy. Đây là lỗi đầu tiên của người nam.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ:
Dâm dục ô uế gốc bất tịnh
Đời sau càng tăng thêm nghiệp khổ
Pháp sư thông tuệ quở trách dục
Làm cha mẹ cũng không lợi ích.
Ví như hầm bất tịnh to lớn
Đầy dẫy phân nhơ rất hôi thối
Như thây phình trương ngoài gò mả
Người dâm dục cũng lại như vậy.
Như ruồi bọ bu vào mụt ghẻ
Lừa, ngựa chạy, ngủ trong phân dơ
Heo, chó ăn nuốt cá hôi thối
Đam mê người nữ cũng như vậy.
Phá hủy tiếng tốt và đức hạnh
Thường phạm giới cấm không hổ thẹn
Không sinh thiên giới, đọa A-tỳ
Vì thế Pháp sư quở trách dục.
Ví như người uống lầm thuốc độc
Mê loạn, điên cuồng, đau khắp thân
Bỗng dưng bị trúng độc vô thường
Người đam mê dục cũng như vậy.
Tham ưa mùi vị, thức ăn ngon
Thích nghe ca nhạc đắm sắc thanh
Bỏ bê việc nhà không nghĩ đến
Chỉ gây nhân khổ, nghiệp luân hồi.
Tham đắm dâm dục thường khen ngợi
Ngu mê không biết đãy đựng phân
Ngày đêm thường làm việc xấu xa
Phước mỏng, trầm luân các đường ác.
Khen ngợi dâm dục làm sai trái
Nhiều sân giận, tăng trưởng ngu si
Như men đi trên đỉnh núi cao
Không biết khoảnh khắc là mất mạng.
Khác biệt với người cõi Diêm-phù
Chết đọa trong vô biên biển nghiệp
Năm núi bao quanh núi Thiết Vi
Ánh sáng trời, trăng đều không thấy.
Như gió quay cuồng không hiểu biết
Qua lại ngang dọc mất lối đi
Như vậy nhiều đời, sống ở đó
Tất cả thế gian không coi trọng.
Các loại nghiệp thiện cũng không sinh
Dù sinh trai gái, không hiếu kính
Trái bỏ tôn thân, tạo ngũ nghịch
Ân cần hòa hợp với thê thiếp.
Không nghĩ lưới tội lỗi giăng ra
Rơi vào trong tham si, dục lạc
Xa lìa cha mẹ không thăm hỏi
Quên báo ân dưỡng dục nhọc nhằn.
Buông lung, đùa giỡn, tham đắm dục
Qua lại phiền não càng tăng thêm
Hủy hoại tu hành sinh nghi ngờ
Không gặp Hiền Thánh tạo nhân lành.
Ưa làm hạnh tà chịu cực khổ
Không nghĩ hình phạt, bị sỉ nhục
Tranh chấp lừa dối đến giết hại
Phá hoại của cải, lìa bạn lành.
Không sinh thiên giới và cõi người
Chết đọa vào địa ngục A-tỳ
Rừng sắt màu xanh giường mũi nhọn
Thành lửa đỏ rực cháy dữ dội.
Cây kiếm, núi dao, bày khắp đất
Đồng sôi, sắt nóng làm nước uống
Khổ lớn như vậy do dâm dục
Gốc trí tuệ Bồ-đề ẩn mất.
Ông hướng người nữ sinh lo sợ
Chớ nên gần gũi bám víu theo
Nếu tương ưng cõi thiện, trời người
Không lâu tự chứng đắc Bồ-đề.
Lại nữa, này đại vương! Cha mẹ sinh con nhỏ, việc này rất gian nan, ai cũng biết được. Lúc ở trong bào thai, mẹ phải mang nặng mười tháng, chịu khổ não, đau đớn nhiều cách, đứng ngồi khó khăn, ăn uống chừng mực. Dẫu sinh con như cắt tiết heo dê làm thịt, mẹ vẫn không nghĩ đến thân mình, chỉ lo cho con, bú mớm, nuôi dưỡng, không lúc nào khỏi ẵm bồng. Khi con đại tiểu tiện, mẹ phải rửa ráy, giặt giũ.
Dần dần con khôn lớn, cha mẹ dùng lời thành thật dạy dỗ, cho con đi học các nghề công xảo, kỹ nghệ trong cõi Diêm-phù-đề, học chữ, tính toán, buôn bán kinh doanh.
Lại làm cho thân tâm được an lạc, cho nhiều của cải, vật dụng, lụa là, khiến cho giàu sang, hoặc kén chọn người đẹp để cưới vợ cho con với hy vọng con hiếu thuận, cung kính, phụng dưỡng cha mẹ, nhưng trở lại là đứa con tâm ý điên đảo, mê loạn, đắm say sắc dục, hoàn toàn không tỉnh ngộ.
Lại tự ý cưới người trong họ khác làm thê thiếp, cùng nhau tham ái. Đối với cha mẹ trở thành bất hiếu, không kính trọng. Về sau, người cha tuổi già, thân thể suy yếu, mắt mờ, tai điếc, đứng ngồi khó khăn, cần có người dìu dắt, mà đứa con trở lại oán ghét, khinh khi chán bỏ, dùng các thủ đoạn bức bách, đuổi cha ra khỏi nhà, chỉ lo cho gia đình bên vợ, hội họp vui vẻ.
Phật bảo đại vương:
–Người nam nào làm việc tà hạnh này, bỏ cha mẹ, quyết định sau khi qua đời sẽ bị đọa vào địa ngục A-tỳ, không có kỳ hạn ra khỏi. Đó là lỗi thứ hai.
Người thiện nam nào bỏ nữ sắc, tâm ý trong sạch, cúng dường, hiếu kính cha mẹ, sau khi qua đời không đọa vào đường ác mà sinh lên các cõi trời, thọ phước an vui. Phước cõi trời hết, hạ sinh nơi nhân gian cũng không chịu nghèo cùng hạ tiện, mà được giàu sang tốt đẹp.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ:
Lìa dục, hành từ, hiếu
Sau khi chết sinh thiên
Thân Phạm vương, Đế thích
Thường an vui diệu lạc.
Cúng dường cha mẹ già
Sau sinh vào cõi người
Đi buôn bán trên biển
An lành, được châu báu.
Cúng dường cha mẹ già
Tất cả đức tối thượng
Như lúa, trái cây chín
Rõ ràng phước không hết.
Cúng dường cha mẹ già
Vĩnh viễn không gánh nặng
Thường được lừa, ngựa chở
Dao nhọn không thể hại.
Cúng dường cha mẹ già
Không qua sông nước mặn
Lửa dữ cùng đao binh
Lại cũng không thể gần.
Cúng dường cha mẹ già
Thường được vợ con lành
Lúa thóc và của cải
Lưu ly và vàng ngọc.
Cúng dường cha mẹ già
Thường được ở cung trời
Vô số vườn hoan hỷ
Vây quanh ở bốn bên.
Cúng dường cha mẹ già
Thường nghe giáo pháp Phật
Đủ sắc tướng oai nghiêm
Ai nấy đều kính trọng.
Lại nữa, này đại vương! Người nam nào tạo nghiệp phi pháp, tâm không chân thật, có nhiều tà kiến, đối với việc thiện không biết, vọng sinh điên đảo, thường được nhiều người ngu si khen ngợi. Đối với người có trí, thường sinh phẫn nộ, tội nghiệp càng nặng, hoàn toàn mất
lợi lớn. Khi Phật ra đời, vĩnh viễn không được gặp. Kiêu mạn, cao ngạo, nghèo cùng, hạ tiện v.v… mọi người không ưa thích. Đây là lỗi thứ ba của người nam.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ:
Người nam hành dâm dục
Điên đảo phân biệt ngã
Ngu mê tội nghiệp nặng
Luân hồi, đọa đường ác.
Xa lìa công đức Phật
Không trí tuệ chọn lựa
Hư vọng cầu an lạc
Như sông tìm Lô ca.
Người ái dục ngu si
Dua nịnh nhiều hư dối
Mong cầu vui phi pháp
Thành chịu khổ địa ngục.
Đắm dục thấy điên đảo
Thấp kém không biết gì
Như ở trong đêm tối
Không thấy được đường đi.
Không lòng tin, hổ thẹn
Chỉ đam mê thanh, sắc
Bồ-tát và Thanh văn
Chưa từng đem cúng dường.
Nếu gặp người chân chính
Thuyết giảng pháp vi diệu
Khinh pháp không chịu nghe
Trầm luân trong địa ngục.
Không trở lại thân người
Đoạn trừ thí, các hạnh
Mê đắm không tu hành
Mất Bồ-đề tối thượng.
Lại nữa, này đại vương! Những người nam nào vì sinh sống, mê đắm dâm dục, ngu si, nên bị mọi chướng ngại, làm các nghề nghiệp về
công nghệ, hành chính, tính toán, ngâm vịnh, đàm luận, những người đó thân cận vua, quan, làm việc phi pháp, trách mắng hữu tình, dối gạt đủ điều, mong cầu tài lợi, tạo các nghiệp ác.
Lại vì sinh sống nên làm các việc không đúng luật nghi, buôn bán trâu, lừa, lạc đà, ngựa, heo, dê, gà, chó, cho đến chú thuật, săn thỏ, đánh bắt các loài ở dưới nước ăn thịt. Hoặc lại kinh doanh, không chọn đường đi, đi vào những chốn hiểm ác, hôi bẩn, đường có giặc cướp, đao kiếm, cho đến trôi nổi trên biển cả, chịu các khổ não, lạnh nóng, đói khát mà cầu tài lợi.
Lại đối với Sa-môn, Bà-la-môn, keo kiệt, tham lam, không chịu bố thí, một lòng mê đắm dục lạc.
Lại bị người nữ chế ngự, sai khiến như nô bộc, thường ở chung, chưa từng xả bỏ, đứng ngồi nói chuyện, cùng nhau khắn khít, sinh ra luyến ái. Vì thế, nuôi dưỡng người nữ, sau khi qua đời đều vào địa ngục. Đó là lỗi thứ tư.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ:
Người chạy theo ái dục
Say mê có vui gì?
Theo đuổi điều thấp hèn
Làm sao được an lạc?
Chẳng phải việc chân chánh
Tự làm không biết trái
Không thẹn, như lạc đà
Ô uế không chịu nổi.
Người này ít trí tuệ
Không hiểu rõ tội căn
Chạy tranh giành người nữ
Như chó được phân dơ.
Hôi thối không thể ưa
Người ngu si rất thích
Không biết lỗi dâm dục
Như mù không thấy sắc.
Người ngu si đắm dục
Như chó theo phân dơ
Thanh, hương, vị, xúc, pháp
Tham đắm cũng như vậy.
Người ngu si đắm dục
Luân hồi trong các đường
Như khỉ trói trong cọc
Không ra khỏi ba cõi.
Người ngu mê đắm dục
Như quạ luyến thịt thối
Thường bị ma ác dẫn
Đọa lạc nơi nẻo ác.
Người ngu tham ưa vị
Ngon ngọt bị buộc ràng
Khác gì giòi nhà xí
Đâu biết là bất tịnh.
Người trí được giải thoát
Nữ sắc không thể nhiễm
Thấy đó sinh kinh sợ
Xả bỏ như thây nát.
Ngu si tâm tán loạn
Tham đắm dục không bỏ
Đi đường nóng gian khổ
Khát nước, uống nước mặn.
Như vậy thấy người uống
Ngu si mê mất mạng
Người cố chấp đắm dục
Tội lỗi cũng như thế.
Thật do người nữ ấy
Như mắc bệnh phong hủi
Sinh trùng tự ăn nuốt
Tham dâm cũng như vậy.
Nếu người nữ trang sức
Như hũ phân được vẽ
Chỉ thấy tướng bên ngoài
Đâu biết trong bất tịnh.
Lại như dầu giặc áo
Đeo mang trên thân mình
Người nữ nào trang sức
Nhiễm ô cũng như vậy.
Như áo che đao kiếm
Như che lửa tro nóng
Trang sức nơi người nữ
Tổn hại cũng như thế.
Lại như kiếp lửa đến
Đại địa đều cháy rực
Cỏ cây không sống được
Sông biển khô cạn hết.
Nơi ở quỷ Bộ-đa
Tu-di và Thiết Vi
Lục dục và sơ thiền
Hủy hoại ai cứu được?
Như vậy đắm nữ sắc
Lửa dâm cháy dữ dội
Thiêu đốt loài hữu tình
Tổn hại không thể cứu.
Thân người mau bất tịnh
Do vật ô uế thành
Móng tay và lông tóc
Nước dãi và cứt ráy.
Mồ hôi, đại tiểu tiện
Mỡ lá và màng não
Da thịt và xương tủy
Máu, gân, mạch nối nhau.
Lá lách, thận, tim, phổi
Ruột, dạ dày, mật, gan
Sinh tạng và thục tạng
Đàm đỏ và đàm trắng.
Lại thêm tám vạn cửa
Trùng nhỏ nhít ăn nuốt
Thường ở trong thân người
Người ngu đâu hiểu biết.
Đối thân sinh tham ái
Như ruồi bu máu mủ
Mùi hôi cho là thơm
Đau khổ cho là vui.
Như vậy người đắm dục
Cầm gậy đánh đuổi nhau
Lửa dục tranh nhau đốt
Mê say đâu thể ngộ.
Ngu si đắm vị ngọt
Như chó ở phòng trống
Như tiếng vọng không thật
Cuối cùng thành vọng tưởng.
Lại như loài khỉ vượn
Thường bám chuyền trên cây
Cho đến lúc vô thường
Không lìa khỏi cành cây.
Như vậy, người tham dục
Theo đuổi, tìm cầu sắc
Đọa lạc vào đường ác
Không lìa khổ sinh tử.
Người ngu si dâm dục
Sau khi họ qua đời
Bị ném vào nồi sắt
Trụ một kiếp như vậy.
Chìm nổi như đậu nấu
Nồi đó lượng lớn nhỏ
Sáu mươi bốn câu-chi
Chúng sinh ở trong ấy.
Tất cả đều đọa lạc
So lường không thể biết
Nấu đốt ở trong nồi
Chịu khổ cả trăm kiếp.
Hoặc hai, ba, bốn kiếp
Tùy theo nghiệp nặng nhẹ
Da thịt đều chín bấy
Xương như vỏ ốc trắng.
Lại tùy theo nghiệp lực
Tay cầm móc bén nhọn
Ném vào máng thiết nóng
Chết đi rồi sống lại.
Lại bị các ngục tốt
Tay cầm chày sắt giã
Xương tủy đều tan nát
Gió thổi liền sống lại.
Hoặc dùng gậy sắt đánh
Bủa ra như búa chặt
Ba, bốn, năm thú sắt
Chạy theo sau cắn xé.
Lại cũng có chim sắt
Chó sắt và chó sói
Răng mỏ bén như kiếm
Ăn tủy não tội nhân.
Người nào tạo nghiệp tội
Rơi vào chốn sông phân
Hoặc rơi trên đao kiếm
Tất cả đều hôi bẩn.
Người nào tạo nghiệp tội
Đọa vào chỗ rất nóng
Kêu la gào dữ dội
Dây đen và đốt nóng.
Người nào tạo tội nghiệp
Đọa vào nơi sông tro
Lại vào ngục Du tăng
Đau khổ không chịu nổi.
Người nào tạo tội nghiệp
Chết đọa trong địa ngục
Đói nuốt hòn sắt nóng
Khát lại uống nước đồng.
Người nào tạo tội nghiệp
Đọa vào nơi núi sắt
Các núi cùng hợp lại
Làm thân nát như bột.
Người nào tạo tội nghiệp
Thường chịu các khổ não
Bị quả báo như vậy
Không ai có thể cứu.
Nơi ấy chẳng an lạc
Do đời trước tạo nghiệp
Cha mẹ và vợ con
Đâu thể cứu nhau được.
Làm dâm dục thấp hèn
Thẳng đến ngục Vô gián
Khổ không thể chịu nổi
Ba đời Phật đều dạy.
Vì thế người thấp hèn
Cùng ở với người nữ
Như vác túi đựng phân
Ngu si mang tận nơi.
Người nam bị người nữ
Trói buộc như gông cùm
Địa ngục lửa thiêu thân
Không thể an vui được.
Khoảnh khắc sinh trí tuệ
Như vậy nghe pháp Phật
Lìa tất cả dâm dục
Xuất gia được giải thoát.
Đức Phật dạy:
–Này đại vương! Người nam nào làm việc dâm dục sẽ bị đọa vào địa ngục, chịu khổ lớn này. Vì thế, này đại vương! Hãy luôn luôn tưởng nghĩ Phật, nghĩ Pháp; quán sát thân tâm, chớ để sinh lỗi lầm.
Vua Nhật Tử ở ngay chỗ Thế Tôn phát lòng tin rộng lớn, thưa:
–Bạch Thế Tôn! Thật là hy hữu! Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác khéo thuyết giảng lỗi của người nam, người nữ. Con xin thọ trì, quy y Phật, quy y Pháp, quy y chúng Bí-sô.
Bạch Thế Tôn! Từ nay về sau, con xin xả bỏ các lỗi dao gậy do dâm dục gây ra mà thương xót, làm lợi ích cho tất cả chúng sinh. Khi Phật thuyết giảng pháp này xong, trong chúng hội vua Nhật Tử và các Bí-sô, Đại Bồ-tát, Trời, Rồng, Dược-xoa, A-tố-la,
Bích-lộ-trà, Kiền-thát-bà, Mạt-hô-lạc-ca, nhân, phi nhân, nghe Phật thuyết giảng đều rất vui mừng, làm lễ lui ra.
Số 334 - Kinh Tu Ma Đề Bồ Tát
SỐ 334
KINH TU MA ĐỀ BỒ TÁT
(Căn cứ vào Khai Nguyên Lục thì Kinh Tu Ma Đề cũng gọi là
Kinh Tu Ma)
Hán dịch: Đời Tây Tấn, Tam tạng Pháp sư Trúc Pháp Hộ,
người nước Nguyệt Chi.
Nghe như vầy:
Một thời, Đức Phật ở trên đỉnh núi Linh Điểu, thuộc thành La-duyệt-kỳ, cùng với chúng Đại Tỳ-kheo một ngàn hai trăm năm mươi người, chúng Bồ-tát một vạn người.
Bấy giờ, ở nước lớn thành La-duyệt có một trưởng giả, tên là Úc-ca. Úc-ca có một người con gái tên là Tu-ma-đề, tuổi mới lên tám. Trải qua nhiều đời, cô ta đã phụng thờ vô số trăm ngàn chư Phật ở quá khứ, đã tích lũy công đức không thể kể xiết.
Khi ấy, Tu-ma-đề từ nước lớn La-duyệt-kỳ đi đến núi Linh Điểu. Khi đến chỗ Đức Phật, cô cung kính năm vóc sát đất lạy dưới chân Ngài. Đảnh lễ xong, đứng qua một bên, chắp tay bạch:
–Con có điều muốn hỏi, cúi mong Phật dùng phương tiện quyền xảo giải thuyết những nghi vấn của con.
Đức Phật im lặng, liền biết ý của cô gái, Ngài bảo Tu-ma-đề: –Muốn gì cứ hỏi. Nay Như Lai sẽ giải thuyết đầy đủ, phân biệt mọi việc khiến cho người được hoan hỷ.
Tu-ma-đề hỏi Đức Phật:
–Bồ-tát làm sao đối với nơi chốn sinh ra, mọi người trông thấy thì
thường hoan hỷ?
Làm sao để được giàu lớn, thường có nhiều của báu?
Làm sao để không bị người khác chia cách?
Làm sao để khỏi vào thai mẹ? Thường được hóa sinh trong hoa sen ngàn cánh, đứng trước Pháp vương?
Làm sao để được thần túc, từ vô số ức quốc độ, đi đến các cõi ấy đảnh lễ chư Phật?
Làm sao để được không thù oán, không bị xâm lấn, ghen ghét?
Làm sao để lời nói của mình người nghe tin tưởng, vui mừng, thọ hành?
Làm sao để khỏi tội ương, hạnh thiện đã làm không ai có thể phá hoại được?
Làm sao để ma không thể sai khiến?
Làm sao để lúc sắp mạng chung thì có Phật đứng trước mặt, thuyết giảng kinh pháp, khỏi rơi vào chốn khổ đau?
Đó là những điều con muốn hỏi.
Bấy giờ, Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Như những ý nghĩa mà ngươi hỏi Như Lai, lành thay! Thật vô cùng thú vị. Nếu ngươi muốn nghe thì hãy nghe cho rõ, thọ trì cho kỹ, siêng năng suy nghĩ, Ta sẽ giảng nói.
Khi ấy, cô gái liền thưa:
–Lành thay! Bạch Thế Tôn! Con rất mong được nghe.
Tu-ma-đề thọ giáo, lắng nghe.
Đức Phật dạy:
–Bồ-tát có bốn pháp nên người thấy đều hoan hỷ. Những gì là bốn?
Không khởi tâm sân hận, xem kẻ oan gia như tri thức thiện.
Thường có tâm từ với tất cả chúng sinh.
Thường thực hành, cầu mong pháp chính yếu vô thượng.
Tạo hình tượng Phật.
Đó là bốn pháp.
Bồ-tát nhờ thực hành bốn việc này nên mọi người trông thấy vị ấy thường sinh tâm hoan hỷ.
Đức Phật nói kệ:
Căn bản không khởi sân hận
Thường hành từ, được pháp yếu
Tạo tượng Phật, thân sạch đẹp
Tâm hoan hỷ, người thích nhìn.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp được giàu có lớn. Những gì là bốn? Một: bố thí đúng lúc. Hai: cho xong càng thêm vui. Ba: sau khi cho không hối hận. Bốn: đã cho, không cầu báo đáp. Đó là bốn pháp. Bồ-tát nhờ bốn pháp này nên được giàu có lớn, thường có nhiều của cải.
Đức Phật nói kệ:
Đúng thời thí, không hối tiếc
Vui lòng cho, không mong cầu
Khi bố thí, có trí tuệ
Dù ở đâu, thường giàu có.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp, không bị người khác làm biệt ly. Những gì là bốn?
Không rao truyền lời ác, làm cho hai bên tranh chấp nhiễu loạn lẫn nhau.
Dẫn kẻ ngu si vào Phật đạo.
Nếu có ai hủy hoại chánh pháp thì bảo vệ, làm cho chánh pháp được thường còn.
Khuyên bảo mọi người phải biết cầu Phật, khiến cho tâm kiên cố, bất động. Đó là bốn pháp. Bồ-tát nhờ bốn pháp này nên không bị người khác làm biệt ly.
Đức Phật nói kệ:
Không truyền nêu việc tranh chấp
Dẫn kẻ ngu, hộ chánh pháp
Khuyên bảo người cầu Phật đạo
Không ai làm biệt ly được.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp, nên được hóa sinh trong hoa sen ngàn cánh, đứng trước Pháp vương. Những gì là bốn?
Giã nhuyễn các thứ hoa sen hồng, hoa sen xanh, hoa sen vàng và
hoa sen trắng. Hợp bốn thứ bột này như bụi, làm thành diệu hoa tròn trịa, mềm mại, đem cúng dường Thế Tôn hay nơi tháp hoặc xá-lợi.
Không làm cho người khác khởi tâm sân hận.
Làm hình tượng Phật ngồi trên hoa sen.
Dốc tâm cầu đạt được chánh giác tối thượng, hoan hỷ an trụ.
Đó là bốn pháp. Bồ-tát dùng bốn pháp này nên thường được hóa sinh trong hoa sen ngàn cánh, đứng trước Pháp vương.
Đức Phật nói kệ:
Khắp thí bốn hoa mềm đẹp
Bỏ sân hận, thọ pháp nghĩa
Được thượng giác, đứng trước
Phật Tạo hình tượng, sinh trong hoa.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp nên được thần túc, từ một nước Phật lại đi đến một nước Phật. Những gì là bốn?
Thấy người tạo công đức, không làm cho họ bị đoạn tuyệt.
Thấy người thuyết pháp, không cấm ngăn nửa chừng.
Thường đốt đèn trong các chùa, tháp.
Mong cầu các pháp Tam-muội.
Đó là bốn pháp, Bồ-tát dùng bốn pháp này nên được thần túc, từ một nước Phật lại đi đến một nước Phật khác để đảnh lễ, cúng dường.
Đức Phật nói kệ:
Hành công đức là pháp thí
Nghe thuyết kinh không cấm ngăn
Thường thắp đèn nơi chùa, tháp
Nhập Tam-muội, dạo các nước.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp khiến không bị thù oán, không bị xâm phạm, ganh ghét. Những gì là bốn?
Đối với tri thức thiện, không có tâm dua nịnh, dối trá.
Không tham lam keo kiệt, đố kỵ với của cải người khác.
Thấy người bố thí thì giúp cho họ được hoan hỷ.
Thấy các việc làm của Bồ-tát, không sinh tâm phỉ báng.
Đó là bốn pháp, Bồ-tát nhờ sử dụng bốn pháp này thường hành
hạnh đó nên không bị thù oán, không bị xâm phạm, ganh ghét.
Đức Phật nói kệ:
Với thiện hữu không dua nịnh
Không tham tiếc vật người khác
Thấy người thí, giúp người vui
Hạnh Bồ-tát không thù oán.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp làm cho lời nói ra, người nghe tin theo, vui mừng thọ trì, thực hành. Những gì là bốn?
Những điều miệng nói ra thế nào thì tâm cũng như vậy.
Đối với tri thức thiện thường có tâm chí thành.
Nghe người thuyết pháp, không có tâm chê bai.
Nếu thấy người khác được mời thuyết pháp, mình không nên xét tìm chỗ yếu của họ. Đó là bốn pháp. Bồ-tát nhờ dùng bốn pháp này nên hễ nói điều gì, người nghe tin theo, vui mừng thọ trì, thực hành.
Đức Phật nói kệ:
Nghĩ thế nào nói thế ấy
Với thiện hữu luôn chí thành
Nghe giảng pháp không chê bai
Hoặc nói kinh tâm hoan hỷ.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp làm cho không bị tai ương, hạnh thiện đã làm mau được tịnh trụ. Những gì là bốn?
Điều tâm ý nhớ nghĩ, thường là điều thiện.
Thường giữ giới, hành Tam-muội theo trí tuệ.
Mới phát tâm Bồ-đề, Bồ-tát liền khởi Nhất thiết trí, độ thoát nhiều chúng sinh.
Thường có ân từ lớn đối với tất cả.
Đó là bốn pháp. Bồ-tát nhờ dùng bốn pháp này nên không bị tai ương, hạnh thiện đã làm mau được tịnh trụ.
Đức Phật nói kệ:
Thường chí thiện, muốn độ hết
Giới bằng định, không lìa tuệ
Phải dạy người Nhất thiết trí
Hành ý từ, được tịnh trụ.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp khiến các ma không thể lợi dụng được. Những gì là bốn?
Thường niệm Phật
Luôn tinh tấn.
Thường niệm kinh pháp
Thường tạo công đức.
Đó là bốn pháp. Bồ-tát nhờ dùng bốn pháp này nên các ma không thể lợi dụng được.
Đức Phật nói kệ:
Thường ý tịnh, niệm Hồng danh
Chí tinh tấn, học pháp sâu
Tự siêng năng lập công đức
Ma vì vậy không lợi dụng.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp, khiến lúc sắp mạng chung có chư Phật đứng ở trước thuyết kinh pháp, giúp cho người ấy không bị rơi vào chốn khổ não. Những gì là bốn?
Vì tất cả mọi người hành đầy đủ các nguyện.
Nếu có người bố thí cho kẻ nghèo khó luôn mong họ được đầy đủ.
Thấy có người bố thí lẫn lộn, hoặc ít ỏi, thiếu hụt, liền hỗ trợ.
Thường nghĩ tới việc cúng dường Tam bảo.
Đó là bốn pháp, nhờ có bốn pháp nên lúc sắp mạng chung có chư Phật đứng ở trước thuyết kinh pháp, giúp cho người ấy không bị rơi vào chốn khổ não.
Đức Phật nói kệ:
Vì tất cả, tròn sở nguyện.
Kẻ cùng cực, khuyên thí đủ
Kẻ tạp thí, mình hỗ trợ
Cúng Tam bảo, được thành Phật.
Bấy giờ, Tu-ma-đề bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Ngài đã giảng nói bốn mươi việc, con sẽ phải phụng hành để không bị thiếu sót, khiến cho đầy đủ, không chống trái một việc nào cả. Nếu để mất một, nghĩa là con đã làm đứt mất thọ mạng của pháp Phật và giảm bớt chúng đệ tử.
Lúc này, Tôn giả Đại Mục-kiền-liên đang ngồi trong chúng hội, liền hỏi Tu-ma-đề:
–Bốn mươi việc này là việc làm của bậc đại sĩ, Bồ-tát, chư vị ấy còn thấy khó khăn thay, huống chi ngươi là cô bé gái thì làm sao có thể hoàn tất được?
Tu-ma-đề trả lời Tôn giả Mục-liên:
–Giả sử bây giờ tôi có thể thực hành được bốn mươi việc này thì cả ba ngàn đại thiên quốc độ sẽ chấn đôïng đủ sáu cách, trời tuôn mưa hoa, các dụng cụ âm nhạc không tấu mà tự vang lên.
Tu-ma-đề vừa nói lời ấy xong, ba ngàn đại thiên quốc độ hiện đủ sáu cách, trời tuôn mưa hoa, nhạc khí tự vang lên. Cô gái nói với Tôn giả Mục-liên:
–Điều đó chứng minh cho lời nói của tôi là chí thành. Nếu vào đời vị lai có người nào phát khởi tâm Bồ-tát thì cũng sẽ linh cảm như vậy. Không bao lâu nữa, tôi cũng sẽ như Đức Như Lai, bậc Vô Sở Trước, Đẳng Chánh Giác. Người nào tin lời tôi nói là không hư vọng thì ở trong chúng hội đồng loạt đều có màu sắc vàng ròng.
Đúng như lời cô gái nói, cả chúng hội đều có màu sắc vàng ròng.
Bấy giờ, Tôn giả Đại Mục-kiền-liên từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa lại y phục, quỳ gối phải, chắp tay đảnh lễ Phật, bạch:
–Hiện nay tất cả Bồ-tát mới phát tâm Bồ-đề, con sẽ tự quy, đảnh lễ các vị ấy. Vì sao? Vì cô gái mới tám tuổi này mà có sự cảm ứng như vậy, huống chi là các bậc Cao sĩ Ma-ha-tát?
Lúc ấy, ở trong chúng hội có một vị Đại sĩ tên là Văn-thù-sư-lợi, nói với Tu-ma-đề:
–Ngươi trụ nơi pháp gì mà hiện được sự cảm ứng như vậy?
Tu-ma-đề Đáp:
–Các pháp nhiều không thể kể xiết, cũng không có chỗ trụ, vậy sao đại sĩ hỏi tôi trụ nơi pháp gì? Đại sĩ hỏi như vậy chẳng hơn là đừng hỏi.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi lại hỏi Tu-ma-đề:
–Lời nói ấy, nên hiểu thế nào?
Tu-ma-đề thưa:
–Không nên đối với các pháp có chỗ trụ, cũng không nghi ngờ, cũng không nói thị phi.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi:
–Như Lai vốn không có tạo hành nghiệp chăng?
Tu-ma-đề Đáp:
–Ví như bóng trăng hiện trong nước, như mộng, như dợn nắng, như tiếng vang trong núi sâu. Bản hạnh của Đức Như Lai cũng như vậy.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi:
–Như ngươi đã nói, hòa hợp các việc này có thể thành Phật chăng?
Tu-ma-đề Đáp:
–Thế nào thưa Nhân giả, nên gọi ba việc: ngu si, trí tuệ và hành động là khác nhau hay không khác nhau? Tất cả các pháp đều hòa hợp nhau. Vì sao vậy? Hoặc chánh pháp hay không chánh pháp thì đừng nên trụ, cũng đừng giữ lấy, cũng đừng buông bỏ là không, không có hình sắc.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi lại hỏi:
–Có bao nhiêu người hiểu được nghĩa này?
Tu-ma-đề Đáp:
–Phàm người làm huyễn thuật, tùy ý biến hóa, lẽ nào lại có giới hạn sao? Nếu nhà ảo thuật biến hóa còn không bị giới hạn, thì người tin hiểu pháp này cũng như vậy.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi:
–Như tôi không huyễn không hóa, vậy phải hành pháp gì được hợp với đạo?
Tu-ma-đề Đáp:
–Như lời Đại sĩ nói thật hết sức hay. Tất cả pháp xứ không phải có, cũng không phải không có, đến như Đức Như Lai cũng không hợp không tan.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nghe cô gái nói xong, rất vui mừng, khen ngợi:
–Lành thay!
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi bạch Phật:
–Rất hay! Những điều Tu-ma-đề giảng nói thật là vi diệu, rất kỳ lạ, nên mới có thể đạt được pháp nhẫn ấy. Vậy từ lúc cô ta phát tâm Bồ-đề đến nay là bao lâu?
Đức Phật bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Tu-ma-đề từ lúc phát tâm bình đẳng vô thượng độ ý đẳng trụ đến nay, chứa nhóm không thể tính kể, ba mươi ức kiếp về trước của ngươi, nhờ cô ta mà phát tâm vô thượng bình đẳng độ ý, liền nhập được pháp nhẫn chẳng từ đâu sinh. Vậy cô ta là thầy của ngươi, lúc ngươi mới phát tâm.
Bồ-tát Văn-thù nghe Phật nói như vậy, liền đến trước đảnh lễ, bạch Tu-ma-đề:
–Tôi đã xa cách thầy từ lâu, nay mới gặp nhau để hầu hạ, cùng thầy tương kiến, được nghe lời dạy.
Tu-ma-đề Đáp:
–Đừng nghĩ như vậy. Vì sao? Vì không có từ đâu sinh ra pháp nhẫn, cũng không có chỗ nhớ nghĩ, cũng không có thầy.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi:
–Tại sao thầy không chuyển tướng người nữ?
Tu-ma-đề Đáp:
–Tướng ấy là không thể thủ đắc. Vì sao? Vì pháp không có nam, không có nữ. Nay tôi sẽ cắt đứt mối nghi của đại sĩ.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nói:
–Lành thay! Tôi rất muốn nghe.
Tu-ma-đề nói với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Như khiến cho tôi sau này gặp được Đức Như Lai, bậc Vô Sở Trước, Đẳng Chánh Giác, Thành Tuệ Hành, An Định, Thế Gian Phụ, Vô Thượng Sĩ, Đạo Pháp Ngự, Thiên Nhân Sư, Phật – Thiên Trung Thiên. Xét kỹ như vậy thì nay tôi sẽ biến thành nam tử liền.
Cô gái vừa nói lời ấy xong thì liền biến thành nam tử, tóc trên đầu tự rụng, thân mặc ca-sa, liền thành Sa-di.
Lúc ấy, Tu-ma-đề nói với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Hãy xem lúc tôi sẽ thành Phật ở đời sau, làm cho nước của tôi không có ba việc. Những gì là ba? Một: việc của ma. Hai: địa ngục. Ba: tật xấu của tâm nữ nhân. Nếu như lời của tôi là chí thành thì thân
của tôi giống như Sa-môn lúc ba mươi tuổi.
Khi Tu-ma-đề vừa nói lời này xong, thân nhan sắc như ba mươi tuổi.
Tu-ma-đề lại nói với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Khi tôi thành Phật thì khiến cho người trong nước tôi đều có sắc thân vàng ròng, thành quách đất đai chung quanh đều bằng bảy báu, có cây bảy báu mọc thành tám hàng, có ao nước bằng bảy báu, bốn bên trong và ngoài đều sinh hoa sen bảy báu đủ màu, và các thứ ngọc báu xen lẫn, không nhiều, không ít, thảy đều bằng nhau.
Tu-ma-đề nói:
–Như nước của Nhân giả, quốc độ của tôi cũng sẽ như vậy. Nếu như lời của tôi mà chí thành thì bây giờ những người trong chúng hội đều có sắc vàng ròng.
Cô ta vừa nói lời ấy thì tất cả mọi người trong chúng hội đều có sắc thân vàng ròng. Lúc ấy, vị thần Trì Địa từ dưới đất hiện ra, hóa thành hình dáng một vị trời, cất tiếng xiển dương, tán thán Tu-ma-đề ba lần:
–Ma-ha Tu-ma-đề Bồ-tát Ma-ha-tát khi thành Phật thì tất cả vật hiện có trong cõi, ao nước bảy báu, cây cối và hoa quả cũng đều giống như vậy.
Bấy giờ, Phật bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Bồ-tát Ma-ha-tát Tu-ma-đề này không lâu nữa sẽ thành Phật hiệu là Bảo Đức Hợp Cát Tường, gồm đủ mười tôn hiệu: Như Lai, Vô Sở Trước, Đẳng Chánh Giác, Thành Tuệ Hành, An Định, Thế Gian, Vô Thượng Sĩ, Đạo Pháp Ngự, Thiên Nhân Sư, Phật – Thiên Trung Thiên.
Khi Phật giảng nói kinh này, thọ ký cho Tu-ma-đề, ba mươi ức người phát tâm cầu đạo quả vô thượng bình đẳng, đều được quả vị Bất thoái chuyển, sáu vạn Thiên tử đều được sinh khởi các pháp nhãn. Có năm trăm Bồ-tát ngồi trong tòa nghe Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi giảng nói pháp sâu xa, vì không hiểu muốn sinh tâm thoái thất, nay thấy lời Tu-ma-đề nói là chân thành, thảy đều có sự ứng hợp. Các vị ấy liền cởi y trên người để dâng lên Đức Phật, cũng không phải vì dua theo, cũng không có tâm mong cầu, nhưng làm công đức này là để tự tâm mình được vững chắc, đối với đạo quả giác ngộ vô thượng bình đẳng, vì vậy các vị được an trụ nơi bậc không thoái chuyển, vượt khỏi chín mươi
kiếp, không còn sinh tử nữa.
Bấy giờ, Đức Phật thọ ký cho năm trăm người, quyết định sau mười kiếp, kiếp tên là Vô Trần Cấu, Phật tên Như Lai Cố Thọ, bậc Vô Sở Trước, Đẳng Chánh Giác. Năm trăm vị này sẽ sinh vào nước ấy, nước tên là Diệm Khí, cùng trong một kiếp đều được thành Phật, đều đồng một tên là Trang Sức, Dự Tri Nhân Ý, gồm đủ mười tôn hiệu Vô Sở Trước, Đẳng Chánh Giác v.v…
Đức Phật bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Kinh như vậy có đem lại nhiều lợi ích như thế chăng? Nếu từ nay cho đến tận cùng đời vị lai có Bồ-tát Ma-ha-tát và Sa-môn, hoặc thiện nam, thiện nữ nào cầu đạo Bồ-tát, phụng hành sáu Ba-la-mật, chưa rõ về phương tiện quyền xảo, không bằng có người biên chép kinh này, trì tụng, đọc cho người khác nghe, lại dạy cho mọi người, thường nhớ nghĩ những điều trong kinh ấy, hãy giải thuyết rộng khắp cho những người muốn nghe.
Đức Phật lại bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Những vị trước đây chưa được nghe pháp này nên cũng không thực hành, những Bồ-tát như vậy phải nhớ nghĩ, thực tập, hành trì. Vì sao? Vì như Chuyển luân Thánh vương trị vì thế gian, khi ấy liền có bảy báu không hề thiếu sót, khi nhà vua mạng chung thì bảy báu mới mất. Như vậy, này Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi! Nếu kinh, đạo Phật trụ ở thế gian thì bảy giác ý của Phật không bao giờ bị tiêu diệt. Nếu pháp Phật bị hủy diệt thì giác ý, các pháp đều bị tiêu diệt hết.
Đức Phật lại nói với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Hãy nên cầu đạt được vô số phương tiện, tìm đủ các kinh, siêng năng học tập, biên chép, thuyết giảng cho người khác nghe, dạy cho tất cả rộng hiểu nghĩa kinh, thường nên tinh tấn. Đó là pháp giáo. Nếu thiện nam, thiện nữ muốn cầu đạo, chớ có nửa chừng thoái lui.
Phật thuyết giảng kinh này xong, Bồ-tát Tu-ma-đề, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, Tôn giả Đại Mục-kiền-liên, chư Thiên và mọi người ở trong chúng hội, A-tu-la, Kiền-đạp-hòa, Trì-thế v.v… thảy đều hoan hỷ lãnh hội.
Số 335 - Kinh Tu Ma Đề Bồ Tát
SỐ 335
KINH TU MA ĐỀ BỒ TÁT
Hán dịch: Đời Diêu Tần, Tam tạng Pháp sư Cưu Ma La Thập.
Nghe như vầy:
Một thời, Đức Phật ở tại núi Kỳ-xà-quật, thuộc thành La-duyệt-kỳ, cùng với đại chúng một ngàn hai trăm năm mươi người, chúng Bồ-tát một vạn người.
Bấy giờ, nước La-duyệt-kỳ có bé gái tám tuổi tên Tu-ma-đề, con của trưởng giả Ưu Ca, đã nhiều đời phụng thờ, cung kính vô số trăm ngàn chư Phật quá khứ, chứa nhiều công đức không thể tính đếm được.
Một hôm, Tu-ma-đề từ La-duyệt-kỳ đến núi Kỳ-xà-quật nơi Đức Thế Tôn đang ở, đến nơi cung kính đảnh lễ sát chân Ngài, rồi lui qua một bên, một lòng hướng đến, chắp tay bạch Phật:
–Con có điều muốn hỏi, xin Thế Tôn dùng phương tiện giải nghi cho con.
Đức Phật im lặng, do biết ý của cô gái nên Ngài bảo Tu-ma-đề:
–Con hãy hỏi đi. Như Lai sẽ trả lời đầy đủ phân biệt rõ ràng để con được hoan hỷ.
Tu-ma-đề hỏi Phật:
–Bạch Thế Tôn! Bồ-tát sống như thế nào để mọi người trông thấy đều hoan hỷ? Làm sao được nhiều của báu? Làm sao không bị mọi người xa lánh? Làm sao không bị ở trong thai mẹ mà được hóa sinh trong hoa sen ngàn cánh và đứng trước đấng Pháp vương? Làm sao được thần túc để vượt qua vô số quốc độ, đến chỗ chư Phật thăm hỏi và đảnh lễ? Làm sao không bị thù oán, không bị xâm hại, ganh
ghét? Làm sao nói ra lời nào, mọi người nghe cũng đều vui mừng và làm theo? Làm sao khỏi bị tai ương và những việc làm tốt không bị hủy hoại? Làm thế nào để ma không thể tìm chỗ sơ hở của mình? Làm thế nào khi lâm chung được Phật ở trước mặt giảng nói pháp, không bị rơi vào chỗ thống khổ? Đây là những câu hỏi của con.
Khi ấy, Đức Phật nói với Tu-ma-đề:
–Lành thay! Những câu con hỏi Như Lai rất hay. Nếu con muốn nghe thì hãy chú ý ghi nhận, nhớ nghĩ. Ta sẽ giải nghi cho.
Bấy giờ, cô gái thưa:
–Lành thay, thưa Thế Tôn! Con xin muốn nghe.
Tu-ma-đề chú ý nghe lời dạy của Thế Tôn.
Đức Phật dạy:
–Bồ-tát có bốn pháp, mọi người thấy đều hoan hỷ:
Không sân hận, xem oan gia như tri thức thiện.
Thường có lòng từ bi đối với tất cả.
Thường mong cầu giáo pháp vô thượng.
Thường tạo hình tượng Phật.
Bồ-tát làm bốn việc này, người thấy luôn hoan hỷ.
Đức Phật nhân đó nói kệ:
Không sân hận, hại thiện căn
Thường hành từ, được pháp chính
Làm tượng Phật thân tướng đẹp
Người ưa thấy, tâm hoan hỷ.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp để được giàu có lớn. Đó là: Bố thí đúng lúc.
Cho rồi càng vui.
Cho rồi không tiếc.
Cho rồi không cầu báo đáp.
Bồ-tát thực hiện bốn việc này thì được giàu có lớn.
Nhân đó Phật nói kệ:
Cho đúng lúc, không hối tiếc.
Vui vẻ cho, không mong cầu
Thường bố thí bằng trí tuệ.
Sống nơi đâu cũng giàu có.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn việc không bị mọi người xa lánh:
Không truyền lời nói xấu, gây hai bên tranh đấu.
Hướng dẫn người không hiểu đạo được về con đường giác ngộ.
Nếu chánh pháp bị phá hoại thì hộ trì, làm cho được trường tồn.
Khuyến khích mọi người hết lòng cầu đạt giác ngộ, khiến không lay chuyển.
Bồ-tát thực hành bốn việc này không bị mọi người xa lánh.
Nhân đó Phật nói kệ:
Không truyền lỗi, gây tranh chấp
Dẫn người mê, hộ chánh pháp
Khuyến khích người cầu giác ngộ
Không bị mọi người xa lánh.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp, được hóa sinh trong hoa sen ngàn cánh, đứng trước đấng Pháp vương. Đó là:
Giã nhỏ bốn loại sen: vàng, đỏ, trắng, xanh thành như bụi ngát thơm, đem đến cúng dường tháp và Xá-lợi Đức Thế Tôn.
Không làm cho người khác khởi tâm sân hận.
Tạc tượng Phật ngự trên hoa sen.
Được pháp tối thượng, khuyến khích mọi người sống hoan hỷ.
Bồ-tát thực hiện bốn việc này nên được hóa sinh trong hoa sen ngàn cánh, đứng trước đấng Pháp vương.
Nhân đó Phật nói kệ:
Cúng dường bốn hoa thơm ngát
Trừ sân hận, nhận nghĩa pháp
Được giác ngộ ở trước Phật
Tạc hình tượng sinh trong hoa.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp để đạt được thần túc, đi từ cõi Phật này đến cõi Phật khác. Đó là:
Thấy người làm công đức, khuyến khích thêm.
Thấy người thuyết pháp không làm gián đoạn.
Thường đốt đèn sáng cúng dường chùa tháp.
Cầu chánh định.
Nhờ bốn việc này mà Bồ-tát được thần túc, đi từ cõi Phật này đến cõi Phật khác.
Nhân đó Phật nói kệ:
Làm công đức, bố thí pháp
Nghe nói kinh không cấm ngăn
Thường thắp sáng nơi chùa tháp
Vào chánh định, đi các cõi.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp, không bị oán thù xâm phạm. Đó là:
Đối với bạn thân không có tâm dối gạt.
Không tham lam tài vật của người.
Thấy người bố thí thì hoan hỷ hỗ trợ.
Thấy việc làm của Bồ-tát không phỉ báng.
Với bốn việc như vậy, Bồ-tát thường thực hành thì không bị oán thù, xâm phạm.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp, nên những lời nói của họ khiến cho người nghe tin tưởng, vui vẻ làm theo. Đó là:
Lời nói không trái với ý.
Đối với tri thức thiện thường có lòng thành kính.
Nghe người thuyết pháp không bàn luận phải trái.
Nếu thấy người khác được mời thuyết giảng kinh thì không nên chê chỗ dở của họ.
Bồ-tát thực hiện bốn pháp này, thì lời nói của họ khiến cho người nghe tin tưởng, vui vẻ làm theo.
Nhân đó Phật nói kệ:
Nghĩ và nói đều như nhau
Thường thành tín với bạn lành
Nghe giảng pháp không tìm lỗi
Nếu thuyết kinh, tâm hoan hỷ.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp không bị lỗi lầm, làm các việc thiện mau được
thanh tịnh. Đó là:
Tâm ý thường nghĩ điều thiện.
Thường giữ giới, định, tuệ.
Bồ-tát mới phát tâm, liền được Nhất thiết trí, độ khắp nhiều người.
Thường có tâm đại từ bi đối với tất cả chúng sinh.
Bồ-tát thực hành bốn pháp này, diệt được vô số tội, mau thanh tịnh.
Nhân đó Phật nói kệ:
Tâm chí thiện, thường độ khắp
Thường gìn giữ giới, định, tuệ
Nhất thiết trí giáo hóa người
Hạnh từ bi được thanh tịnh.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp làm cho ma không tìm được chỗ sơ hở. Đó là:
Thường niệm Phật.
Luôn tinh tấn
Thường niệm kinh pháp.
Thường tạo công đức.
Bồ-tát thực hành bốn pháp này thì ma không tìm được chỗ sơ hở.
Nhân đó Phật nói kệ:
Tâm ý vui, thường niệm Phật
Luôn tinh tấn, học giáo pháp
Tự cố gắng tạo công đức
Nên không bị ma sai khiến.
Đức Phật bảo Tu-ma-đề:
–Bồ-tát lại có bốn pháp, khi lâm chung có chư Phật ở trước mặt nói pháp, khiến họ không bị đọa vào nơi đau khổ. Đó là:
Vì tất cả mọi người làm đầy đủ các nguyện.
Nếu người muốn bố thí thì nghĩ cách hỗ trợ, cho họ được đầy đủ.
Nếu thấy người bố thí nhiều mà bị thiếu thốn thì hỗ trợ cho họ.
Thường nghĩ đến việc cúng dường Tam bảo.
Bồ-tát thực hành bốn pháp này, khi lâm chung thấy chư Phật ở
trước mặt nói pháp, khiến họ không bị đọa vào nơi đau khổ.
Nhân đó Phật nói kệ:
Làm mọi người được mãn nguyện
Đại từ bi khuyên bố thí
Bố thí nhiều bằng trí tuệ
Cúng Tam bảo, được giác ngộ.
Bấy giờ, Tu-ma-đề bạch Phật:
–Bốn mươi việc mà Thế Tôn đã nói, con xin phụng trì hoàn toàn không thiếu sót điều nào. Nếu thiếu sót một điều thì con là kẻ phá hoại Phật, Pháp, Tăng.
Khi ấy, giữa đại hội, Trưởng lão Mục-kiền-liên hỏi Tu-ma-đề:
–Bốn mươi việc này Bồ-tát, Đại sĩ thực hành còn khó thay, huống chi là bé gái như con làm sao hoàn thành được?
Tu-ma-đề thưa:
–Giả như hiện nay con thực hành đầy đủ bốn mươi việc này thì ba ngàn thế giới đều sẽ vì con mà chấn động đủ sáu cách, trời mưa hoa, và các nhạc khí tự nhiên vang tiếng.
Khi Tu-ma-đề vừa phát nguyện xong thì ba ngàn thế giới đều chấn động sáu cách, trời mưa hoa và các nhạc khí tự nhiên lên tiếng.
Cô bé thưa với Trưởng lão Mục-kiền-liên:
–Sự chí thành của con đã được chứng minh. Nếu đời sau có ai phát tâm Bồ-đề, cũng như vậy. Sau này con sẽ thành bậc Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri v.v… Nếu như lời con nói không hư vọng thì cả chúng hội này đều trở thành màu hoàng kim.
Theo lời nói đó, cả chúng hội đều hóa thành màu hoàng kim. Lúc ấy Trưởng lão Mục-kiền-liên đứng dậy, sửa lại y phục, chắp tay đảnh lễ Phật và thưa:
–Bạch Thế Tôn! Từ nay con sẽ đảnh lễ tất cả các vị mới phát tâm Bồ-tát. Vì sao? Vì cô bé tám tuổi mà còn đạt được như vậy, huống chi là các bậc Đại sĩ.
Bấy giờ trong chúng hội có Đại Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, liền hỏi Tu-ma-đề:
–Nhờ tu tập pháp nào mà cô được cảm ứng như vậy?
Tu-ma-đề thưa:
–Các pháp không thể tính kể về số lượng, cũng không có chỗ trụ. Sao lại hỏi con tu tập pháp nào? Bồ-tát không nên hỏi như thế.
Bồ-tát Văn-thù hỏi Tu-ma-đề:
–Vì sao cô nói như vậy?
Tu-ma-đề thưa:
–Đối với các pháp không có sự tu tập, không có sự nghi ngờ, không nói đúng-sai.
Bồ-tát Văn-thù hỏi Tu-ma-đề:
–Trước đây Đức Như Lai không tu tập chăng?
Tu-ma-đề thưa:
–Ví như bóng trăng trong nước, như mộng, như dợn nắng, như tiếng vang. Sự tu hành của Như Lai cũng như vậy.
Bồ-tát Văn-thù hỏi Tu-ma-đề:
–Theo cô, làm những việc như trên thì có thể thành Phật không?
Tu-ma-đề trả lời:
–Theo Nhân giả, ba việc: ngu si, trí tuệ và nghiệp có khác nhau chăng?
–Không khác, do tất cả pháp, một pháp, các pháp đều dung hợp với nhau. Vì sao? Vì dù chánh hay phi pháp đều không có chỗ trụ và cũng không có chỗ nắm giữ, hoàn toàn không có sắc.
Bồ-tát Văn-thù hỏi Tu-ma-đề:
–Có bao nhiêu người hiểu được nghĩa này?
Tu-ma-đề Đáp:
–Người làm trò ảo thuật biến hóa tùy ý không có hạn chế. Sự biến hóa của nhà ảo thuật còn không giới hạn, nên tin hiểu pháp này cũng vậy.
Bồ-tát Văn-thù hỏi Tu-ma-đề:
–Như tôi hành động không huyễn, không hóa, thì pháp nào hợp với đạo?
Tu-ma-đề thưa:
–Lời nói của Nhân giả rất hay, tất cả pháp xứ là không phải có và cũng không phải không. Cho đến Đức Như Lai cũng không hợp, không tan.
Sau khi vui vẻ khen ngợi lời nói của Tu-ma-đề, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi đến trước Phật thưa:
–Bạch Thế Tôn! Ý của Tu-ma-đề nói ra thật vi diệu, kỳ lạ, đã thâm nhập đạt được pháp nhẫn. Như vậy, cô ấy phát tâm đến nay đã bao lâu rồi?
Đức Phật bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Tu-ma-đề này phát tâm cầu đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, từ đó đến nay nhiều không thể tính đếm được, trước ông đến ba mươi ức kiếp. Nhờ vào cô ta mà ông phát tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Từ đó ông mới đạt được pháp nhẫn Vô sinh. Khi ông mới phát tâm chính cô ta là thầy của ông.
Nghe Đức Phật nói xong, Bồ-tát Văn-thù làm lễ trước Phật và thưa với Tu-ma-đề:
–Cách biệt đã lâu nay mới gặp lại, được diện kiến thầy và nghe dạy bảo.
Tu-ma-đề nói:
–Chớ nghĩ vậy. Vì sao? Vì pháp nhẫn Vô sinh không có chỗ niệm và cũng không có thầy.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi:
–Sao Nhân giả không chuyển thân nữ thành nam?
Tu-ma-đề trả lời:
–Việc này là không thể thủ đắc. Vì sao? Vì pháp không có nam hay nữ. Tôi sẽ đoạn trừ sự nghi ngờ của Bồ-tát.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nói:
–Hay thay, tôi muốn nghe!
Tu-ma-đề nói với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi.
–Không bao lâu tôi sẽ chứng được quả vị Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự, Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật – Thiên Trung Thiên. Nếu việc này đúng như vậy thì tôi sẽ thành nam tử.
Vừa nói xong, Tu-ma-đề liền trở thành nam tử, tóc trên đầu rơi sạch, mặc ca-sa và thành Sa-di.
Tu-ma-đề nói với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Vào đời vị lai, khi tôi thành Phật thì trong nước tôi không có ba việc:
Ma sự.
Địa ngục.
Thói xấu của người nữ.
Nếu tôi có tâm chí thành thì thân tôi sẽ như Sa-môn ba mươi tuổi.
Vừa nói xong, thân hình và dáng điệu của Tu-ma-đề như người ba mươi tuổi. Tu-ma-đề nói với Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Khi tôi thành Phật thì khiến cho người trong nước tôi đều có màu sắc vàng ròng. Đất đai, thành quách và trong ngoài bốn bên đều có tám hàng cây, ao bảy báu với hoa sen báu nhiều màu và các vật báu đều như nhau.
Tu-ma-đề nói:
–Nước của Nhân giả thế nào thì nước của tôi cũng như vậy. Nếu tôi chí thành thì những người trong hội này đều trở thành sắc vàng ròng.
Ngay lúc ấy, chúng hội đều trở thành sắc vàng ròng và thần Trì Địa xuất hiện trên mặt đất với hình dạng một vị Thiên, Địa thần lớn tiếng khen ngợi Tu-ma-đề:
–Khi Đại Bồ-tát Tu-ma-đề thành Phật thì đất nước sẽ có ao, cây, hoa, trái bảy báu đều như vậy.
Bấy giờ, Đức Phật bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Không bao lâu nữa, Đại Bồ-tát Tu-ma-đề sẽ thành Phật hiệu là “Như Lai Viễn Văn Cụ Túc Tạng không thọ sinh nơi bốn đường, Bình Đẳng Giác, Hưng Cụ Túc Hạnh, An Oån Thế Gian, Thiên Thượng Thiên Hạ, Vô Thượng Đại Nhân”.
Ý ông hiểu thế nào, pháp không có chỗ trụ. Vậy ngã có tên hay không?
Đáp:
–Bạch Thế Tôn, không có.
Hỏi:
–Ý ông hiểu sao, người huyễn hóa đó có tái sinh vào đời sau hay không?
Đáp:
–Bạch Thế Tôn, không có.
Hỏi:
–Ý ông hiểu thế nào, người huyễn hóa ấy có sinh diệt không?
Đáp:
–Bạch Thế Tôn, không thể.
Hỏi:
–Ý ông hiểu sao, hình tướng của người huyễn hóa ấy là có hay là không?
Đáp:
–Bạch Thế Tôn, không có.
Hỏi:
–Ý ông như thế nào, sự thấy - nghe của người huyễn hóa ấy là thật hay không?
Đáp:
–Bạch Thế Tôn, không có.
Cô gái thưa:
–Con đã từng nghe Phật giảng dạy, sự thấy - nghe của người huyễn hóa ấy không thể là có hay không.
Đức Thế Tôn lại hỏi:
–Ý cô hiểu như thế nào, giả sử không có thân thì người huyễn hóa ấy có thể biến hóa và hành động được hay không?
Cô gái
Đáp:
–Bạch Thế Tôn! Người huyễn hóa ấy đúng là như vậy, không thật có.
Đức Phật bảo:
–Đúng như vậy! Vô minh không có trong, không có ngoài. Suy ra các pháp đó cũng không có sở hữu, không có phát sinh. Minh không đưa đến đời sau và cũng không hoàn diệt. Vô minh lại không phát sinh, cũng không có tiêu diệt. Vô minh không có hình tướng. Nhưng trong ứng với vô minh thì phát sinh ra hành, thức, danh sắc, sáu nhập, và các tập, thống, ái, thọ, hữu, sinh, lão bệnh tử, sầu bi khổ ưu não, tập hợp nhiều sự khổ lớn.
Tu-ma-đề thưa với Phật:
–Bạch Thế Tôn! Những điều Thế Tôn vừa nêu ra thật là kỳ diệu. Thật là hy hữu, không ai có thể sánh kịp. Vì sao? Vì ngay ở thế gian này, Đức Phật Thiên Trung Thiên chuyển bánh xe pháp luân không thể nghĩ bàn. Pháp luân Phật chuyển không thể nói hết. Pháp luân vô lượng, không thể nắm bắt được. Pháp luân ấy là vô tướng, vô sinh, là Niết-bàn.
Đức Thế Tôn bảo:
–Đúng như lời cô nói, pháp luân Ta chuyển là siêu việt, không thể nghĩ bàn, không thể nói hết. Pháp ấy không thể nắm bắt được, không có hình tướng, vô sinh, là Niết-bàn.
Khi ấy, Tu-ma-đề vui vẻ phấn khởi, phát sinh tâm thiện nên đem bột thơm chiên-đàn cùng các loại hoa hương để dâng cúng Phật và bạch:
–Bạch Thế Tôn! Nhờ công đức sâu dày này ủng hộ mà con đã hàng phục hoàn toàn các căn, chế ngự tham dục, chuyển bánh xe pháp. Sự chuyển pháp luân ấy không thể nghĩ bàn, không thể nói hết được, không có hình tướng, cũng không sinh, là Niết-bàn.
Lúc này, Đức Phật mỉm cười hoan hỷ, từ kim khẩu của Ngài phát ra hào quang năm màu: xanh, đỏ, vàng, trắng, lục. Ánh sáng đó rộng lớn, chiếu khắp mười phương thế giới, che lấp hết thảy ánh sáng của mặt trời, mặt trăng, trở lại xoay vòng quanh Phật ba vòng rồi từ từ vào lại đỉnh đầu.
Ngay khi ấy, Hiền giả A-nan, vị hiểu rõ bảy pháp là biết tùy thời, biết pháp, biết nghĩa, biết tiết độ, biết chúng hội, biết mình, biết sự hơn, kém của người, từ tòa ngồi đứng dậy, sửa lại y phục, bày vai phải, chắp tay bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Hôm nay vì cảm ứng điều gì mà Ngài mỉm cười hoan hỷ? Hãy nói cho con biết. Xin Thế Tôn thương tưởng vì sự an ổn cho chư Thiên và loài người mà giảng thuyết.
Đức Phật bảo A-nan:
–Ông có thấy vị Phạm chí Tu-ma-đề nữ này thành tâm dùng bột chiên-đàn cùng hương bột để cúng dường Như Lai và thành tâm phát nguyện chuyển pháp luân không?
Đáp:
–Bạch Thế Tôn, con đã thấy.
Đức Phật dạy:
–Cô gái này đem công đức ấy tạo tự lợi và lợi tha, làm nhiều điều lợi ích. Sau khi mạng chung sẽ bỏ thân nữ, cho đến tám mươi bốn ức kiếp không bị đọa vào cảnh giới ác, cúng dường sáu vạn chư Phật, Thế Tôn, được xuất gia hành đạo, sống theo hạnh Sa-môn, học tập kinh pháp, thọ trì và đọc tụng đúng lúc, hộ trì chánh pháp của Như Lai trong hiện tại. Khi Phật diệt độ, cúng dường xá-lợi, giáo hóa vô số vô
lượng chúng sinh không thể tính kể, khiến họ vào đạo Chánh chân vô thượng, thường phụng trì giáo pháp bằng thiện ý, được thành Phật.
Khi Phật giảng nói kinh này và thọ ký cho Tu-ma-đề, có ba mươi ức người phát tâm cầu đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác đều được bất thoái chuyển, sáu vạn Thiên tử đều được pháp nhãn, thấy rõ các pháp. Trong đại chúng có năm trăm Bồ-tát nghe câu hỏi sâu xa của đại sĩ Văn-thù-sư-lợi không hiểu rõ, muốn thoái lui, nhưng khi nghe Tu-ma-đề trả lời đúng đắn nên cảm nhận ngay, liền lấy tấm y dâng lên Đức Phật, không vì dua nịnh hay mong cầu, đem công đức đó với lòng chí thành hướng đến ngôi vị Vô thượng Chánh giác, chứng Bất thoái chuyển, vượt qua chín mươi kiếp không còn sinh tử.
Khi ấy, Đức Phật thọ ký cho năm trăm người vào mười kiếp sau, ở kiếp Vô Trần Cấu, có Phật hiệu là Cố Thọ Như Lai Vô Sinh Chánh Đẳng Chánh Giác. Năm trăm vị này sẽ sinh vào nước Diễm Khí ấy và cũng thành Phật trong một kiếp, đều đồng một hiệu là Trang Sức Dự Tri Nhân Ý Như Lai, Chánh Đẳng Chánh Giác.
Đức Phật bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Nên biết rằng kinh này có nhiều lợi ích đến như vậy. Từ đây mãi về sau, có Đại Bồ-tát và Sa-môn, thiện nam, thiện nữ nào cầu đạo Bồ-tát, phụng hành sáu độ mà chưa có phương tiện thiện xảo thì không bằng ghi chép, đọc tụng và truyền bá kinh này, lại dạy bảo người khác ghi nhớ những pháp trong đây, nên giảng giải cho những người muốn nghe.
Đức Phật lại bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Đối với những việc làm mà Bồ-tát chưa nghe và chưa thực hành này, thì phải ghi nhớ và tu tập. Vì sao? Vì ví như Chuyển luân vương còn cai trị thế gian, suốt đời bảy báu đều đầy đủ, nhưng vị vua ấy băng hà thì bảy báu bị phân tán. Như thế, này Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi! Nếu kinh pháp còn trụ ở đời thì bảy giác ý vẫn tồn tại. Nếu pháp Phật diệt thì bảy giác ý cũng tiêu diệt theo.
Đức Phật bảo Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi:
–Ông phải tìm tòi, sưu tập các kinh, siêng năng học tập, sao chép và thuyết giảng cho người khác, giải thích rộng ý nghĩa để dạy bảo loài hữu tình, thường phải tinh tấn thực hành. Vậy, thiện nam hay thiện nữ nào muốn cầu Phật đạo thì đừng bỏ dở nửa chừng.
Khi Phật giảng nói kinh này xong, Bồ-tát Tu-ma-đề, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, Tôn giả Mục-kiền-liên v.v…, chư Thiên và loài người cùng ở trong chúng hội như: A-tu-la, Kiền-đạp-hòa, Trì Thế v.v… đều hoan hỷ nghe theo.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
