Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 6/10

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Phật giáo ứng dụng

Thiện Căn - Phước Đức Và Nhân Duyên

Tác giả
Diệu Âm
Thông tin
Nguồn: Pháp Thí Hội — ebook EPUB (Đợt 20, 14/10/2026)

Tọa Đàm 25

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Diệu Âm xin trả lời câu hỏi của Kim Bình. Câu hỏi là:

- Tại sao người có “Tin” có “Nguyện” dù niệm Phật có dở một chút cũng được vãng sanh. Còn Người không “Tin” không “Nguyện” niệm Phật đến “Nhất Tâm Bất Loạn” cũng không được vãng sanh?...

Xin trả lời rằng:

Hai dạng người này người nào cũng khó vãng sanh hết chớ không phải dễ đâu. Dễ là dễ hơn một chút. Người có tin, có nguyện nhưng mà tu yếu, niệm Phật ít, khó vãng sanh. Nhưng mà so ra thì dễ hơn người niệm Phật nhiều, niệm Phật ngày đêm, nhưng không tin, không nguyện.

Trước khi đi vào câu hỏi này thì Diệu Âm trực nhớ lại một câu hỏi khác có liên quan chút ít tới chỗ này. Là có một Người hỏi rằng: Tại sao những người giết cha hại mẹ, lại có cái tội nhẹ hơn người không tin vào pháp Phật?

Câu hỏi như vậy và trong câu hỏi đó, người ta nói, Hòa Thượng Tịnh-Không nói rằng người không tin vào câu A-Di-Đà Phật thì tội nặng hơn người giết Cha hại Mẹ!...

Thì Diệu Âm trả lời rằng, hai tội này tội nào cũng nặng hết! Không có tội nào nhẹ đâu!... Giết cha hại mẹ, cái tội này nặng lắm, phải xuống địa ngục A-Tỳ vĩnh viễn khỏi lên luôn, chứ không phải nhẹ. Cái tội không tin pháp Phật, không tin lời Phật dạy thì trong kinh Phật nói là “Nhất-xiển-đề”. Người nhất-xiển-đề tức là bỏ mất Thiện-Căn của mình, thì người này vĩnh viễn khó có thể thoát được cái ách nạn tam đồ ác đạo. Nhưng người giết cha hại mẹ là do lúc họ mê mờ, ngu độn, mà làm những chuyện sai lầm. Nhưng nếu có cơ may có người chỉ điểm, hướng đạo... người ta có thể phát tâm sám hối, kiệt thành sám hối rồi niệm Phật cầu sanh Tịnh-Độ thì họ vẫn có thể vãng sanh Tây-Phương Cực-Lạc theo cái diện “Sám Hối Vãng Sanh”. Trong kinh Phật có đưa ra trường hợp này, đó là ngài A-Xà-Vương-Thế.

Còn người không tin vào câu A-Di-Đà Phật có tội nặng là tại vì đã không tin thì không bao giờ niệm Phật, không bao giờ nguyện vãng sanh, cho nên vĩnh viễn người ta không vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc. Bên cạnh đó vì không tin nên thường hay phát ra những lời nói sai lầm, phạm đến cái tội phỉ báng Phật pháp. Cái tội này rất nặng! Ngài nói nặng hơn là nhắm vào chỗ này đó.

Bây giờ trở lại cái câu hỏi: Người có tin, có nguyện mà niệm Phật yếu cũng được vãng sanh. Còn người niệm Phật cho đến nhất tâm bất loạn, niệm Phật cho đến gió thổi không qua, mưa rơi không lọt nhưng không tin, không nguyện, thì quyết định không được vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc. Tại sao lại như vậy?...

Xin thưa là Tin thuộc về thiện-căn. Nguyện thuộc về nhân-duyên, Niệm Phật thuộc về phước-báu. Vì trong đời này gặp cảnh khó khăn cho nên công phu của họ yếu đi, nhưng đã có tin có nguyện, nên có thời giờ thì người ta niệm Phật, có cơ hội thì người ta niệm Phật. Những người này nếu thật sự không có người nào trợ duyên trong khi xả bỏ báo thân thì cũng thật là khó đấy. Tại vì nghiệp chướng, tại vì oan gia trái chủ chướng, tại vì nghịch duyên phá hại. Nếu về cuối đời có cơ may gặp được ban hộ niệm giúp đỡ. Một người đang nằm trong cảnh chuẩn bị chờ chết, do có niềm tin và sức nguyện của họ, gặp trợ duyên làm cho họ vùng lên quyết lòng niệm Phật, họ niệm trong những giây phút trước khi xả bỏ báo thân, những ngày nằm trên giường bệnh, nhờ sự trợ niệm của những người bạn đồng tu nên hóa giải cho họ nhiều ách nạn về nghiệp khổ, về oan gia trái chủ. Chính nhờ cái cơ may hộ niệm đó mà người ta có thể vãng sanh. Dễ vãng sanh là lý do này.

Còn những người gọi là niệm Phật đến “Nhất tâm bất loạn” mà không có tin câu A-Di-Đà Phật, không có phát nguyện vãng sanh thì chư Tổ xác định là người này không thể nào vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc được!... Nói thẳng ra, thứ nhất người không tin, không nguyện mà niệm Phật được nhất tâm bất loạn, thì điều này khó có lắm! Không có đâu! Làm gì có chuyện không tin mà niệm Phật tới nhất tâm bất loạn? Nói lời như vậy, có nghĩa chư Tổ muốn nhấn mạnh đến Tín-Nguyện là điểm rất quan trọng, nhất là đối với hàng phàm phu tục tử như chúng ta. Tại vì là hàng phàm phu tục tử tội chướng sâu nặng, phước báu yếu cho nên công phu khó có thể đến nhất tâm bất loạn. Không nhất tâm bất loạn nhưng nhờ tín và nguyện thì với lòng thành này sẽ cảm ứng chư vị Thiên-Long Hộ-Pháp, chư vị đồng tu đến hỗ trợ cho mình. Mình ra đi trong tư thế gọi là “Nhất Tâm Niệm Phật - Nhất Tâm Hệ Niệm” trong những giờ phút xả bỏ báo thân, chớ không phải là “Nhất Tâm Bất Loạn”.

Điểm thứ hai, người niệm Phật “Nhất Tâm Bất Loạn” mà không nguyện vãng sanh, không tin thế giới Tây-Phương Cực-Lạc thì đây là những người tự tu tự chứng. Có rất nhiều người dùng phương pháp niệm Phật để hỗ trợ cho con đường tự tu tự chứng của Họ. Muốn tự tu tự chứng thì phải là đại Bồ-Tát, Đẳng-Giác Bồ-Tát, thượng căn thượng cơ mới có khả năng chứng đắc được. Còn hạng phàm phu mà muốn cho chứng đắc thì vạn ức người tu nhiều khi tìm không ra một người chứng đắc.

Ngài Ấn-Quang Đại Sư xác định rõ ràng, người nào niệm Phật mà không chịu nguyện vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc, thì đó là người tự tu. Câu A-Di-Đà Phật của họ có giá trị như một câu thoại đầu, chớ không có gì khác. Tức là người tự tu, thông thường họ dùng một câu nào đó để trói cái tâm của họ vào đó, câu đó gọi là câu “Thoại đầu”. Khi tâm họ trói vào đó rồi thì tất cả những vọng tưởng, những ý nghĩ khác sẽ rời ra, sau cùng họ chứng đắc gọi là “Minh tâm kiến tánh”. Những người niệm Phật mà không tin không nguyện là họ đang dùng câu “A-Di-Đà Phật” để làm câu thoại đầu. Câu “A-Di-Đà Phật” chỉ là câu thoại đầu rồi thì tự họ phải chứng đắc lấy. Nếu thật sự họ chứng đắc được, họ diệt được vọng tưởng, họ diệt được nghiệp hoặc, tức là đoạn hoặc thì chứng chơn. Chứng chơn là thành tựu.

Ngài Vĩnh-Minh có nói những người tu tự lực đoạn hoặc chứng chơn, trong thời đại của Ngài còn là thời tượng pháp, nhưng Ngài nói là mười người tu, chín người đã bị lạc đường rồi! Đến khi chết đi, Ngài nói, “Nhược Ấm Cảnh Hiện Tiền, Miết Nhĩ Tùy Tha Khứ”. Khi chết xuống rồi vì nghiệp khổ báo hại, định lực yếu đi, chỉ cần một cái niệm chao đảo, phân vân là tự nhiên ấm cảnh hiện tiền. Ấm cảnh tức là thân trung ấm ứng hiện ra, mà thân trung ấm ứng hiện ra thì nhất định phải tùng nghiệp để thọ báo. Đã tùng nghiệp rồi, thì xin thưa với chư vị, tất cả chư Tổ đều nói rõ rệt rằng, đã là nghiệp thì nghiệp thiện hay nghiệp ác vẫn phải ở trong lục đạo luân hồi, không thể nào thoát vòng sanh tử được.

Khi ngài Ấn-Quang giải thích câu nói này của ngài Vĩnh-Minh thì mình thấy còn rõ ràng hơn nữa. Ngài nói nếu những người nào tự lực tu chứng thì câu nói “Nhược Ấm Cảnh Hiện Tiền” là ngài Vĩnh-Minh nhắc nhở cho những người đã đạt đến trình độ gọi là “Minh Tâm Kiến Tánh” rồi đó chớ không phải là hạng bình thường như chúng ta đâu. Tại vì ngài Vĩnh-Minh là vị đã minh tâm kiến tánh rồi, đã minh tâm kiến tánh mà nói lên lời này, với ngụ ý là Ngài nói dù cho quý vị đã có khai ngộ, dù cho chư vị đã được định, nghĩa là tâm đã khai rồi, nhưng chỉ cần một phút phân đo mà thôi, nghĩa là lúc lâm chung chỉ cần khởi lên một cái niệm, bất cứ một niệm gì, thì “Thập Nhơn Cửu Tha Lộ”. Chữ “Tha Lộ” có nghĩa là cái tâm nó xao xuyến, nó phân vân trong lúc xả bỏ báo thân. Chỉ cần một tích tắc như vậy mà một người đã đến cái chỗ “Đại Định” đành phải tùng theo cái nghiệp đó để “Thọ nạn”.

Cho nên ngài Ấn-Quang mới nhắc nhở rõ ràng là niệm Phật điểm quan trọng nhất là “Niềm Tin” và “Sức Nguyện”. Ngài nói dù cho niệm Phật có yếu đi một chút đi nữa cũng có thể vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc được.

Ngài Ngẫu-Ích Đại Sư nói: Tin Tưởng cho vững vàng, phát nguyện cho tha thiết. Gọi là tin sâu nguyện thiết thì dẫu cho tán tâm, loạn tâm niệm Phật cũng được vãng sanh. Ngài nói rõ rệt như vậy. Mình thấy chư Tổ nói giống giống với nhau. Còn nếu tin không vững, nếu nguyện không thiết, thì dẫu cho niệm Phật đến “Nhất Tâm Bất Loạn” cũng không được vãng sanh!... Rõ ràng là chư Tổ nói giống giống với nhau.

Như vậy, đúc kết lại lời này là chư Tổ luôn luôn khuyến cáo chúng ta phải tin cho vững, đừng nên xao xuyến. Tại vì niềm tin nó khởi sự tất cả những hành trình phía sau. Hễ tin vững thì tự nhiên quyết lòng nguyện vãng sanh, mà quyết lòng nguyện vãng sanh rồi thì không ai rời bỏ câu A-Di-Đà Phật, không ai dám lơ là câu A-Di-Đà Phật. Như vậy khi mà lơ là câu A-Di-Đà Phật là bắt nguồn từ niềm tin quá yếu. Mà niềm tin quá yếu rồi thì nguyện chỉ là nguyện chơi, chớ không bao giờ nguyện thật được. Thành ra dù có niệm Phật có giỏi cho mấy đi nữa, ngày nào cũng đến Niệm Phật Đường niệm Phật đi nữa, sau cùng mình không được vãng sanh. Ý nghĩa là như vậy.

Mong cho chư vị phải vững vàng, phải củng cố “Niềm Tin”. Tất cả những lời tọa đàm của Diệu Âm đều nhằm củng cố niềm tin. Phải tin vững thì nhất định một đời này sau khi xả bỏ báo thân ta về tới Tây-Phương Cực-Lạc gặp A-Di-Đà Phật một đời thành tựu đạo quả.

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Tọa Đàm 26

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Ngày hôm qua chị Diệu Hương có đến nói rằng, trong đời của Chị lần đầu tiên thấy được một hiện tượng vi diệu, đó là bác Cam Muội sau khi xả bỏ báo thân hai mươi mấy tiếng đồng hồ mà thân tướng đẹp quá, mềm mại, khuôn mặt tươi ra. Chị nói thật sự là bất khả tư nghì!...

Hồi giờ thì mình nghe nói, hoặc coi trong phim, nhưng chính mình cầm được cái tay của người ra đi mười mấy giờ rồi mà mềm như vậy, giống như người bình thường thì chưa có. Chính vì vậy mà Chị hết sức ngạc nhiên và vô cùng phấn khởi. Chị nói đây là một cơ hội làm cho niềm tin của Chị dâng lên rất cao.

Khi Diệu Âm đi tới chỗ nào, thường thường gặp những gia đình có người thân ra đi với thoại tướng tốt như vậy. Họ đến với một tâm trạng rất hân hoan, nhiều khi họ diễn tả những nỗi niềm vui mừng mà làm cho mình phải cảm động! Chính mình nhiều lúc cũng phải cảm động, không nói lên lời!... Khi thấy được người thân vãng sanh, bắt đầu từ đó họ phát tâm rất mạnh. Xin thưa thật, họ phát tâm rất mạnh…

Ví dụ như kỳ rồi ở bên Âu Châu có một vị đang nằm trong bệnh viện thiếu người hộ niệm, chỉ cần kêu một cú điện thoại, có vị ở cách xa bốn năm trăm cây số mà người ta vẫn lấy xe chạy tới để hộ niệm. Có lần anh trưởng ban hộ niệm nói, nhiều lúc cần đi hộ niệm với đường xa khoảng sáu trăm-bảy trăm cây số mà anh vẫn lái xe để đi. Anh lái xe với tốc độ một trăm tám chục, một trăm chín chục cây số giờ. Anh nói, lái vậy là cẩn thận lắm rồi đó!... Có nhiều lúc gấp quá anh đi tới hai trăm cây số giờ. Ở bên Đức có tốc độ tối đa, không giới hạn. Kỳ lạ lắm!

Mấy ngày hôm nay chúng ta nói về Thiện-Căn, Phước-Đức, Nhân-Duyên. Thì “Thiện-Căn” là cái “Gốc”, “Phước-Đức” là cái “Thân” và “Nhân-Duyên” là cái cơ hội “Đơm bông kết trái”. Thì khi nói về thiện-căn chúng ta luôn luôn nhắc nhở đến niềm tin, củng cố niềm tin. Khi niềm tin vững thì tự nhiên chúng ta sẽ vững vàng đường đi. Có những người cách xa cả hàng ngàn cây số, khi nghe cần tới hộ niệm vãng sanh, nhưng không lái xe được nên họ phải đi xe lửa, đi xe lửa tám chín tiếng đồng hồ để tới nằm chung với người bệnh mà hộ niệm suốt. Sở dĩ họ phát tâm mạnh như vậy, vì chính trong đời của họ đã thấy ra những hiện tượng vi diệu bất khả tư nghì!...

Hôm qua nói chuyện với chị Diệu Hương, Chị Ngọc Y, mấy chị nói rằng thật sự đây là một điều quá may mắn. Tuổi đời của mình bây giờ năm mươi, sáu mươi hơn rồi mà chưa từng trải qua một lần kinh nghiệm thấy một người ra đi mà có thoại tướng tốt như vậy. Đến khi được cơ duyên biết phương pháp hộ niệm mới xảy ra hiện tượng này. Lúc đó mình mới thấy rằng, thật sự đây là một điều quá may mắn.

Chư vị nghĩ thử, thoại tướng ra đi mềm hay cứng đối với thế gian không quan trọng mấy, tại vì họ không biết! Nhưng điều này đánh giá một hiện tượng lạ lùng... Một người ra đi với cái thân tướng mềm mại, điều đầu tiên là bảo đảm cho họ đời sau không chui vào tam ác đạo trước đã. Có thể họ trở lại làm người, lên những cõi trời. Nếu thật sự một người mà có lòng tin vững vàng, quyết lòng niệm Phật đi về Tây-Phương, thêm hiện tượng đỉnh đầu ấm ấm, không lạnh bằng những chỗ khác... Thật sự cho chúng ta một niềm tin vững vàng rằng, chín mươi chín phần trăm (99%) họ được về Tây-Phương rồi đó.

Quý Vị cứ tưởng tượng, nếu hiểu một chút đạo rồi, thì hàng vạn kiếp qua ta không gặp trường hợp này đâu à!... Ta cứ chết đi, chịu đọa lạc, rồi sinh lại! Chết đi sinh lại... trải qua hàng vô lượng kiếp như vậy. Trong vô lượng kiếp đó có thể chúng ta bị đọa lạc nhiều lắm! Ghê sợ lắm mà không hay!…

Bây giờ gặp cơ may này chúng ta tìm được sự giải thoát thành đạo, ấy thế mà có nhiều người không trân quý cơ hội này, không thích, không muốn... Có nhiều người nói tới chuyện hộ niệm thì cảm thấy mệt mỏi! Có người nghe tới chuyện vãng sanh thì mĩm cười!... Ôi! Mình nghĩ thật là đau đớn cho họ!...

Trong những khi đi nói chuyện về hộ niệm, có nhiều người cứ nói rằng, tại sao mà vãng sanh dễ như vậy?... Tôi đã bảy tám mươi tuổi rồi, hồi giờ không nghe tới chuyện này, tại sao bây giờ lại nói chuyện này nhiều vậy?

Xin thưa thật với chư vị, vị này nói rằng bảy tám mươi năm không thấy thì quá ngắn! Đúng ra vị đó phải nói là: Tại sao trong vô lượng kiếp qua tôi không nghe như vậy... thì mới đúng hơn. Tại vì thật ra trong vô lượng kiếp qua vị đó đã tiếp tục trong sanh tử luân hồi, mà tiếp tục chịu đọa lạc trong ba đường ác đạo nhiều hơn là trong ba đường thiện đạo nữa là khác mà không hay!

Cho nên nói rằng, Tại sao ta tám-chín chục tuổi, bảy-tám chục tuổi không nghe, mà bây giờ mới nghe?... Đây cũng là điều quá mê muội! Vì quá mê muội nên không tin vào chuyện này! Mà không tin vào chuyện này, thì khi xả bỏ báo thân họ sẽ khóc ròng, không còn cách nào có thể cứu vãn được nữa!...

Nói lên những lời này để cho chúng ta chú ý mà củng cố niềm tin. Phải tin cho vững vàng. Nếu không tin vững vàng, thì coi chừng chính chúng ta thường gặp câu A-Di-Đà Phật mà khinh thường, mà không tin tưởng, mà giải đãi, mà tu xen tạp... thì sau cùng chính ta bị ách nạn, cái ách nạn vẫn bị chìm trong những cảnh khổ, không biết ngày nào mới giải thoát!… Còn những người suốt cả cuộc đời không tu, nhưng khi gặp câu A-Di-Đà Phật ở trong tư thế sắp chết làm cho họ giật mình tỉnh ngộ, họ quyết lòng đi, vậy mà họ có khả năng vãng sanh.

Đó là nói qua ba điểm thuộc về thiện-căn mà mấy ngày nay chúng ta đã nói qua: Một là “Tín-Căn”, hai là “Tấn-Căn”, ba là “Niệm-Căn”.

“Tín-Căn” thiện lành, thì nghi ngờ chính là ác-căn. Nghi ngờ nó phá mất niềm tin của chúng ta. Mong chư vị, người nào nghi ngờ hãy mau tỉnh ngộ.

“Tấn-Căn” là tinh-tấn thiện lành, đối với tinh tấn thiện lành thì cái hại của nó chính là giải đãi. Hôm nay bác Minh Trí tới nộp tờ công cứ thứ tám và hỏi tới tờ công cứ thứ chín. Tôi cảm kích vô cùng! Thật sự hay vô cùng! Điều này chứng tỏ rằng bác Minh Trí ngon hơn bác Minh Trị rồi... Hì hì!… Thật ra ta phải tranh thủ thời gian để niệm Phật. Nhất định quý vị phải thấy rằng, khi làm xong tờ công cứ thứ mười rồi, thì hình như mình có một giấy Visa, giấy hộ chiếu để đi về Tây-Phương. Phải nắm cho vững cái giấy hộ chiếu này mà đi, xin đừng khinh thường. Chúng ta là hàng sơ cơ hạ căn, chỉ cần một chút khinh thường liền có thể bị hại...

Tại sao vậy?... Tại vì đối nghịch với Tinh-Tấn là Giải-Đãi. Giải đãi là ác-căn chớ không phải thiện-căn. Nhớ cho kỹ điều này, tất cả các vị Bồ-Tát sợ nhất là giải đãi. Thường khi chúng ta tu hành cứ sợ đến ma này ma nọ… Chứ thật ra giải đãi chính là Ma! Mong chư vị, nếu vì phước-đức không có, mình quá bận bịu, thì thôi cũng đành rằng mình phải lo làm ăn. Chứ nếu không có bận bịu gì, thì phải cố gắng tu hành, ráng lo tu tối đa, nhất định đừng nên bỏ thời khóa, nhất định đừng nên chao đảo. Uổng lắm!... Chao đảo nó sẽ kéo luôn chúng ta trong sáu đường sanh tử đến vô lượng kiếp nữa, chứ đừng nói chi một triệu năm, hai triệu năm!... Đừng nên nghĩ tới chuyện đó nữa. Sáu trăm triệu năm tới coi chừng chúng ta cũng vẫn còn bị nạn đó! Sáu trăm triệu năm tới chưa chắc gì ta được phước phần nghe được pháp âm của đức Di-Lặc Tôn Phật đâu nhé!... Xin chư vị nhớ cho kỹ điểm này.

Điểm thứ ba là “Niệm-Căn”. Mong chư vị hãy nhớ cái điểm này. Pháp môn Niệm Phật tối kỵ là xen tạp. Nhất định niệm là niệm câu A-Di-Đà Phật.

Tất cả các pháp môn khác không tối kỵ sự xen tạp, vì họ đi con đường tự lực tu chứng. Đã tự lực thì phải sẵn sàng tìm những cái xen tạp để thử thách với ý chí, thử thách với nghị lực và dùng trí huệ sắc bén để giải thoát. Nói gọn hơn là Diệt-nghiệp, Đoạn-nghiệp để cầu chứng đắc. Còn người niệm Phật chúng ta là đi con đường gọi là Né Nghiệp, Trốn Nghiệp, không phải là diệt nghiệp. Né nghiệp thì điều quan trọng nhất là đừng để những thứ ngoại duyên chen vô trong tâm, làm cho câu A-Di-Đà Phật bị xen tạp bởi những cái ý niệm khác, xen tạp bởi những chủng tử khác. Xen tạp là điều hết sức tối kỵ!…

Nhắc đi nhắc lại cho chư vị nhớ rằng, pháp môn Niệm Phật rất tối kỵ vấn đề xen tạp. Xen Tạp về kinh điển đã hại như vậy rồi, đừng nói chi là xen tạp về những thứ thị phi, ganh tị, buồn phiền, khổ não, âu sầu... Những chuyện này mong rằng chư vị hãy bỏ đi, bỏ đi để quyết lòng đi về Tây-Phương. Nếu không bỏ, lỡ luống qua khỏi cơ hội này thì khó lắm!... Khó lắm!... Nhất định khó vô cùng!... Nhớ rằng nay đã rơi vào mạt pháp rồi, mong chư vị hiểu cho...

Hôm nay chúng ta tiến tới một điểm nữa gọi là “Định-Căn”, định-căn thiện lành. Cái “Định” đối với pháp môn Niệm Phật của chúng ta chính là người nào ưa thích câu A-Di-Đà Phật. Ưa thích gọi là “Nhạo”. Chữ nhạo này chính là “Định” đó. Chính là người ưa thích câu A-Di-Đà Phật, ngoài ra không ưa thích cái gì khác hết. Cái tâm định vào trong câu A-Di-Đà Phật. Hòa Thượng Tịnh-Không nói:

- “Định” là tâm có “Chủ Định”. Tức là tâm ta cứ giữ câu A-Di-Đà Phật… Ai nói gì nói, ta nhất định không thay đổi!...

- Chúng ta quyết lòng đi về Tây-Phương… Ai nói gì nói, ta nhất định không thay đổi!...

- Ta cứ quyết định thành tâm tin tưởng A-Di-Đà Phật sẽ phóng quang cứu độ chúng ta… Ai nói gì nói, ta nhất định không thay đổi!...

Nhất định phải “Định” vào danh hiệu A-Di-Đà Phật này.

Chữ “Tín” quan trọng lắm. Có chữ “Tín” nó mới dẫn tới chữ “Định”. Không có niềm tin thường thường bị chao đảo! Cho nên, ngài Ngẫu-Ích Đại Sư nói Tin là gì?... Tin có Phật A-Di-Đà, tin có Thế Giới Tây-Phương Cực-Lạc, tin Nhân, tin Quả, tin Lý, tin Sự. Nhân là câu A-Di-Đà Phật. Quả là trở thành A-Di-Đà Phật trên cõi Tây-Phương luôn. Lý là tâm ta là A-Di-Đà Phật. Sự chính là cõi Tây-Phương, là chỗ mà ta về đó.

Chư vị cứ vững lòng như vậy mà đi thì nhất định định-căn chúng ta vững vàng. Hễ định-căn vững vàng thì tự nhiên “Huệ-căn” chúng ta phát sinh ra. Những người thích tìm hiểu này nọ, thích chạy lung tung... thì tâm hồn dễ chao đảo, chứng tỏ rằng định-căn chưa có. Định-căn chưa có chỉ vì niềm tin chưa đủ! Vì niềm tin chưa đủ, nên dù tu hành ba-bốn chục năm, năm-sáu chục năm nhưng sau cùng rồi vẫn ra đi với thân tướng cứng ngắt!…

Có nghĩa là sao?... Đã bị nạn tam ác đạo rồi! Dễ sợ quá!...

Còn nếu một người nào tin tưởng vững vàng, quyết lòng đi, nhất định đã có chỗ “Định” rồi. Từ chỗ “Định” này nhất định sẽ phát “Huệ”. Phát huệ ở đâu? Khi gặp một người nào khác nói một chuyện gì, tự nhiên mình biết rằng họ nói có đúng chánh pháp hay không? Biết liền!...

Ngày hôm nay chúng ta đang ở trong cảnh giới mạt pháp của đức Thế-Tôn rồi, không phải là tượng pháp hay là chánh pháp. Trong thời mạt pháp mà chính ta đã thấy được những người vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc, xin thưa thật, phải chăng trong mạt pháp mà chúng ta đã thực hiện được một đại chánh pháp để thành tựu. Cơ duyên này vô cùng quý giá!...

Nguyện mong chư vị cố gắng gìn giữ cơ duyên hy hữu này để nhất định ta được phước phần vãng sanh thành tựu đạo quả!...

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Tọa Đàm 27

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Trong mấy ngày qua, chúng ta bàn về “Thiện-Căn”. Thiện-căn có liên quan mật thiết đến việc vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc.

Trong thiện-căn có năm tiết mục: Tín-Căn, Tấn-Căn, Niệm-Căn, Định-Căn, Huệ-Căn. Bốn mục trước chúng ta đã bàn sơ qua rồi, hôm nay nói qua phần Huệ-Căn. Thật ra khi nói về huệ-căn thì quá cao đối với Diệu Âm. Tại vì huệ là trí huệ. Khi mình khai mở trí huệ rồi mới nói được về huệ-căn. Cho nên khi nói về huệ-căn này, mong chư vị hãy dành lại đến khi nào mình vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc rồi mới nói thì chính xác hơn.

Hôm nay chúng ta chỉ dồn lại bốn căn trước. Nếu thật sự bốn căn trước chúng ta đã có đầy đủ thì coi như cái nhân giúp cho huệ-căn phát triển đã có. Có nhiều người rất thích lý luận, triết lý cao siêu và cho đó là huệ-căn! Nhưng thực tế vô tình cho mình thấy ra những điều trái ngược, vì người đi về Tây-Phương hình như là người ta không lý luận gì hết, ấy thế mà đường vãng sanh của họ lại chắc chắn. Còn những người cứ đem sở tri kiến của mình ra diễn giải việc vãng sanh, diễn giải con đường về Tây-Phương, thì càng diễn giải càng khó được thành tựu! Đây là sự thật đã được chứng minh hết sức cụ thể.

Ví dụ như Niệm Phật Đường chúng ta vừa qua mới tiễn đưa được một người, bà cụ Cam Muội vãng sanh. Trong những lần tới hộ niệm cho bà Cụ, mình thấy bà Cụ có lý luận gì đâu?... Bà Cụ có biết biện bác gì đâu?... Bà Cụ có giảng giải gì đâu?... Hỏi bà Cụ:

- Bây giờ Cụ sao rồi?...

Bà Cụ nói:

- Niệm Phật.

- Bà Cụ chân đau lắm phải không?...

- Bỏ!… Hì hì.

- Bây giờ Cụ theo ai?...

- Theo A Di Đà Phật.

- Bà Cụ còn muốn gì nữa?...

- Muốn vãng sanh Tây-Phương Cực-Lạc.

Bà Cụ nói những lời hết sức mộc mạc. Chắc chắn những người ưa lý giải không thích nghe tới những lời nói này đâu. Ấy thế mà bà Cụ lại vãng sanh. Còn rất nhiều người ưa lý luận dữ lắm, giảng ý nghĩa vãng sanh là như thế nào? Ý nghĩa vãng sanh cao tột như thế nào? Huyền nghĩa của Tây-Phương Cực-Lạc như thế nào? Tư tưởng thật là liêu láng, cao siêu!... Nhưng hình như lịch sử lại chứng minh một chuyện ngược lại, càng lý luận chừng nào càng khó vãng sanh chừng đó! Càng lý luận chừng nào thì cuối đời hình như họ bị lạc vào chỗ nào đó, chứ không có một hiện tượng nào để bảo đảm rằng họ được vãng sanh!...

Chính vì vậy, khi nói đến huệ-căn thì biết chừng đâu chính những người thật thà nhất lại có huệ-căn trong đó chăng? Mấy ngày qua chúng ta thường khuyến tấn với nhau hãy quyết lòng tin tưởng. Vấn đề tin tưởng đối với những người thông minh, hiểu rộng, họ ít khi chấp nhận lắm! Như vậy chẳng lẽ những người có tấm lòng chí thành tin tưởng lại có huệ-căn chăng? Còn những người không chịu phát tâm tin tưởng, lại cứ lo luận cho ra cái mối đạo, giải cho ra cái lý diệu, vô tình họ đang bị vướng vào một chỗ, mà theo như chư Tổ thường hay nói, là Sở-Tri-Chướng chăng?...

Ngài Đại-Thế-Chí Bồ-Tát nói, đây là những người không chịu đóng ý-căn, không chịu khóa ý-căn lại. Ngài dạy “Đô nhiếp lục căn”, nhưng không chịu đóng ý-căn lại, mà cứ mở ý-căn ra. Ý-căn càng mở ra thì thường tâm bị rối giống như mối tơ quần-quần quần-quần!... Đến sau cùng rồi khi nằm xuống, ý-căn cứ thế mà ứng hiện ra. Ý-căn ứng hiện ra chính vì vấn đề tư tưởng kiến giải quá mạnh, vô tình đã làm mất đi cái tâm Chí Thành-Chí Kính-Thành Tín niệm câu A-Di-Đà Phật. Tín-Hạnh-Nguyện quá yếu, nên không hợp với đại nguyện của Đức A-Di-Đà. Không hợp đại nguyện của Đức A-Di-Đà thì con đường vãng sanh vô cùng lõng lẻo!... Chính vì vậy mà họ đành phải đi theo con đường trầm luân trong nhiều số kiếp nữa. Trong khi đó khi mình đi hộ niệm cho bà cụ Cam Muội. Hỏi cụ:

- Về Tây-Phương Cụ nhé?

- Nhất định!

- Cụ theo ai?

- A-Di-Đà Phật.

- Quyết vãng sanh nghen Cụ?

- Nhất định vãng sanh.

- Còn tiếc cái thân này không?

- Bỏ… Hì hì...

Cụ nói những lời hết sức mộc mạc như vậy thôi, ấy thế mà Cụ vãng sanh. Chứ giả sử như lúc đó bà Cụ đòi hỏi rằng ta cần hiểu cái lý này, giảng cho ta hiểu cái đạo nọ, đọc cho ta nghe bài pháp này, tụng cho ta nghe bộ kinh nọ... Bà Cụ cứ tiếp tục đòi hỏi những cái đó, thì chưa chắc gì bà Cụ ra đi có thoại tướng tốt như vậy.

Chính vì vậy, thay vì mình nói về huệ-căn, thì tốt hơn là hãy mau mau làm sao cho con đường vãng sanh của mình được bảo đảm trước đã. Đi về Tây-Phương rồi, ngài Vĩnh-Minh Đại Sư nói rằng, đi về Tây-Phương gặp được A-Di-Đà Phật rồi thì bây giờ không có huệ-căn cũng có huệ-căn, không có khai ngộ cũng khai ngộ, không có thành đạo cũng thành đạo, không hiểu lý đạo cũng hiểu lý đạo... Chỉ cần đi về Tây-Phương được là chúng ta sẽ được tất cả.

Muốn chắc chắn được đi về Tây-Phương thì đơn giản vô cùng, hãy lấy hình ảnh của cụ Cam Muội làm gương là chắc chắn nhất.

Đóng ý-căn lại… đừng mở ra! Đóng lỗ tai lại… đừng nghe! Đóng cửa khẩu lại... không thèm nói những gì khác nữa! Đóng con mắt lại... không nhìn cái gì khác nữa! Cứ một câu A-Di-Đà Phật mà niệm, cứ một hình tượng A-Di-Đà Phật mà nhìn. Tất cả những thứ tham, sân, si, mạn, thị phi, ganh tỵ... những cái gì của thế gian cứ cố gắng giảm đi, giảm đi, giảm tối đa. Tập ăn ở hiền lành. Đem cái lòng chí thành này mà niệm Phật. Xin bảo đảm với chư vị con đường vãng sanh về Tây-Phương mình đã chiếm được tới chín mươi phần trăm (90%) rồi chứ không phải ít đâu.

Cách đây không lâu có một chị tuổi năm mươi bảy ở tại Úc vãng sanh. Suốt cuộc đời của chị này không có đi chùa. Hồi nhỏ có đi hay không, không biết. Nhưng khi lập gia đình thì người chồng theo Thiên-Chúa giáo. Hiện tượng vãng sanh của chị rõ rệt là một chứng minh cụ thể cho lời nói trên. Khi theo chồng đạo Thiên-Chúa giáo chị thường đi nhà thờ. Tất cả bốn người con đều đi nhà thờ. Rõ ràng là suốt một cuộc đời của chị này hình như một câu kinh Phật cũng không biết, không biết gì hết. Ấy thế, cuối đời ở tuổi năm mươi bảy chị gặp phải bệnh ung thư ngặt nghèo, đang nằm để chờ chết, cơ may gặp được những người hộ niệm bày vẽ đường niệm Phật cầu vãng sanh. Chị hạ quyết tâm, quyết thề đi về Tây-Phương, không cần lý luận gì hết...

Chính chị đó đã hỏi Diệu Âm:

- Bây giờ tôi phải đọc kinh gì để tôi được vãng sanh?...

Diệu Âm nói:

- Bây giờ chị không cần đọc kinh gì hết. Không có kinh nào giúp cho chị được vãng sanh hết. Không có Thần-Chú nào giúp cho chị được vãng sanh hết. Chỉ một câu A-Di-Đà Phật chị niệm tới cùng cho tôi. Bắt đầu từ giờ phút này cho đến ngày chị buông báo thân ra đi, niệm một câu A-Di-Đà Phật, bốn chữ thôi, không cần gì hơn.

Chị đó tự nhiên quyết tâm tin tưởng, quyết lòng đi. Chính chị đó đã khuyên giải gia đình, khuyên giải những người thân cùng yểm trợ cho chị, để chị niệm được câu A-Di-Đà Phật. Ấy thế, chỉ bốn tháng niệm Phật mà thôi, chị ra đi để lại một thân tướng bất khả tư nghì.

Chư vị cứ nghĩ thử coi, bây giờ chúng ta lý luận để làm gì?... Có rất nhiều người thường đưa ra những sự lý luận quá hay! Vô cùng hay! Nhưng vô tình, lý luận hay quá nên mới thấy câu A-Di-Đà Phật sao đơn giản quá! Đơn giản quá thì có cái lý gì hay trong đó đâu để được vãng sanh?... Vì đơn giản quá nên chê! Không chịu cái đơn giản, chỉ thích những cái rắc rối mà thôi. Vô tình càng rắc rối chừng nào thì càng rối rắm chừng đó!... Ích lợi gì đâu!...

Chính vì vậy mà muốn có trí huệ không có cái gì khác cả. Một là tin tưởng, phải tin tưởng, tin cho vững vàng đi. Những người nào hôm nay mà chưa tin câu A-Di-Đà Phật thì mau mau giật mình tỉnh ngộ tin liền đi. Tin vững vàng!... Gọi là “Thâm Tín”, đừng có “Sơ Tín” . “Thâm tín nhân quả” thì câu A-Di-Đà Phật chính là “Nhân”, về Tây-Phương thành Phật là “Quả”. Nếu như người nào có “Thâm Tín” này nhất định người đó có “Thiện-Căn”. Những người nào không có cái thâm tín này, nhất định bây giờ dù có hình tướng như thế nào đi nữa, ta không dám nói có thiện-căn.

Tại vì sao?... Tại vì cuối đời họ không được vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc.

Đã thâm tín thì cố gắng tranh thủ thời giờ niệm Phật, ở đây niệm Phật, về nhà niệm Phật, thời khóa đừng nên bỏ. Phải cố gắng kiên trì, đừng ỷ lại.

Rồi gì nữa?... Niệm!... Đừng có nên niệm “Ta-bà”. Những điều gì mà người ta đã làm sai với mình, thì tha thứ đi. Những người làm cho mình bị thua lỗ, hãy tha thứ đi…

Ở bên Châu Âu, có một chị kia sau khi người mẹ của chị vãng sanh rồi, chị nói như thế này, chị quản lý cả một cái khu chợ, nhưng bây giờ chị không đi đòi tiền nữa. Những khu chợ người ta mướn sạp hàng của chị, nhưng mà chị không đòi nữa. Những người nào có tiền thì trả, không có tiền chị cho luôn. Tại vì bây giờ chị không còn niệm tiền nữa.

Một câu A-Di-Đà Phật như vậy mà đi. Nhất định! Hãy định vào chỗ này. Nói thẳng thắng chỉ bốn chữ này thôi, nhất định chúng ta sẽ vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc.

Người nào về Tây-Phương trước thì phát huệ trước, người nào ở đây thì phát huệ sau.

Mong cho tất cả chư vị ai ai cũng vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc.

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Tọa Đàm 28

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Chúng ta đang nói về Thiện-Căn, Phước-Đức, Nhân-Duyên. Mấy ngày qua chúng ta nói nhiều về thiện-căn, hôm nay xin bàn qua phước-đức, nhân-duyên.

Trong dịp này xin kể một câu chuyện, ở bên Âu Châu có một vị kia phát một cái tâm nguyện rất là tốt và Diệu Âm rất khen tặng. Vị đó có một tâm hồn rất là rộng rãi, rất vui vẻ với tất cả mọi người và suốt năm chị ta rất hoan hỷ, tiếp đón, cúng dường, phụng sự... tất cả các hội cũng như là Pháp Sư. Diệu Âm thấy vậy rất là vui. Thật sự vị này là một người tu hành khá tốt. Nhưng khi tiếp xúc với một vài vị khác ở Âu Châu, thì mấy vị đó có nói rằng nhiều khi tôi muốn đến với chị nhưng tôi không biết là chị đi đường nào, nên cũng thấy phân vân!

Chị đó phát một cái tâm rất là tốt, cúng dường tứ sự, lo chỗ ăn chỗ ở cho những vị tu hành, cho đồng tu khắp nơi, nhưng có một cái là đường đi hình như không được chuyên nhất lắm, vì chị tu nặng về thiện phước, là một người rất tốt. Có lẽ vì nhiều đời nhiều kiếp tu thiện tích đức, cho nên trong đời này chị gặp được Phật pháp. Chị cũng rất thích niệm Phật, nhưng vẫn bị các vị kia thường hỏi rằng:

- Sao chị không đi một đường mà đi lung tung vậy?...

Chị đó nói:

- Mình phải biết tu phước, tạo phước. Nhờ cái phước đó mình mới có khả năng vượt qua ách nạn của nghiệp chướng chứ.

Đây thật sự là một pháp tu tốt, vì tu tốt trong nhiều đời nhiều kiếp cho nên trong đời này mới có cơ duyên gặp được Phật pháp. Nhưng thật sự tu đường này thì theo trong Phật giáo chúng ta gọi là tu thiện-phước. Mấy vị kia cứ hỏi rằng tại sao chị không đi một đường, là tại vì những vị đó đang muốn quyết lòng vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc. Có lẽ các vị đó hỏi chị là vì thấy chị cứ tiếp tục “Tu Phước” nhiều hơn là quyết lòng “Tu Đắc”, gọi là đắc vãng sanh? Cái điểm cần chú ý là ở chỗ này...

Trong quá khứ tu phước-thiện, trở về đời này ta làm người nhưng vẫn còn trong lục đạo. Trong đời trước có thể là chánh pháp, tượng pháp ta có quyền rớt lại. Nhưng đến nay là mạt pháp rồi, nếu ta tiếp tục tu phước-thiện mà không chú tâm tu đường đắc vãng sanh, thì khi lỡ rớt lại trong đời sau, ta liệu có khả năng hưởng được phước-thiện trong cảnh giới mạt pháp của đức Thế-Tôn hay không? Sau đó ai sẽ hướng dẫn cho ta con đường thoát vòng sanh tử? Cho nên Diệu Âm khen chị là khen tu phước, còn các vị kia trách chị là trách tại sao chị không chịu quyết lòng vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc?...

Nên nhớ, nay đã rơi vào mạt pháp rồi, không phải dễ dàng đâu! Mình nghĩ rằng tu phước để đời sau có phước tu tiếp. Nhưng quên rằng đời sau Phật pháp sẽ mạt hơn đời này, đời sau cơ duyên khó hơn đời này và cái vốn phước-thiện mình tu trong đời này chưa chắc sẽ khỏa lấp được những nghiệp chướng mà mình tạo ra trong đời này, rồi trong đời sau cơ duyên tạo nghiệp chướng cũng sẽ nhiều vô tận...

Thiện chính là thiện-căn. Phước là phước-đức. Chính vì có phước-thiện nên mình mới gặp cơ duyên hôm nay. Nhưng bên cạnh đó chúng ta cũng phải nhớ rằng, nghiệp chướng của chúng ta luôn luôn phát sinh song song với phước thiện. Nếu chúng ta sợ thiếu phước lo tạo phước, thì điều này tốt chứ không xấu, nhưng tu phước để hưởng phước báu nhân thiên trong đời mạt pháp phía sau, thì cái phước báu này nó kèm bên những nghiệp chướng. Nghiệp chướng mạnh hơn phước báu - Nghiệp tam ác đạo. Đời trước cái nghiệp tam ác đạo của chúng ta yếu, đời này bắt đầu mạnh, đời sau cái nghiệp chướng tam đồ mạnh hơn đời này! Như vậy dù có tu phước đức như thế nào đi nữa, đến đời sau đem so sánh ra giữa cái nghiệp tam đồ và cái phước-báu nhân thiên, thì cái nghiệp tam đồ của chúng ta nó lớn hơn vô cùng!...

Chính vì vậy mà người giác ngộ một chút thì phải quyết lòng tu đường vãng sanh. Chị đó nói:

- Bây giờ cái phước của tôi yếu quá làm sao có thể vãng sanh?

Thật ra nghiệp chướng mà chúng ta muốn diệt nó để thoát vòng sanh tử, thì chắc chắn là trong những ngày tháng qua chúng ta đã xác định rồi, không thể nào diệt được! Chắc chắn là không thể nào diệt được.

Cái phước thiện chúng ta có thể tạo. Nên tạo phước thiện. Nhưng thật ra, tu “Phước-Thiện” không khác với tu “Tịnh-Nghiệp”.

Tu phước-thiện là làm phước, còn tu tịnh-nghiệp là đem cái phước thiện này gởi về Tây-Phương. Tâm-tâm nguyện-nguyện của chúng ta lúc nào cũng đi về Tây-Phương. Như vậy nói về Sự thì giữa pháp tu phước-thiện và pháp tu vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc hoàn toàn giống nhau, nhưng tu Tịnh-Nghiệp chỉ thêm một điểm nữa là tâm-tâm nguyện-nguyện chúng ta đi về Tây-Phương. Như vậy nếu trong lúc chúng ta tu phước-thiện mà đem tất cả những phước-thiện đó gởi về Tây-Phương, ngày nào cũng nguyện vãng sanh về Tây-Phương, tâm-tâm nguyện-nguyện đều hướng về Tây-Phương thì ta biến cái phước-thiện này thành con đường tu “Tịnh-Nghiệp”.

Nếu mình nghĩ rằng phước của mình yếu, nghiệp mình nặng, thì trên con đường đi về Tây-Phương chúng ta đã có chuẩn bị, đó chính là “Hộ Niệm”. Cho nên ta cần tu song song phước-thiện và đem phước thiện gởi về Tây-Phương. Nếu ta sợ rằng nghiệp chướng chúng ta lớn quá, chắc chắn nghiệp chướng luôn đi song song với thiện-căn phước-đức, thì chúng ta phải nghiên cứu thật kỹ pháp hộ niệm để trợ duyên cho nhau.

Khi tâm chúng ta thành, lòng tin vững vàng, chí nguyện vãng sanh tha thiết, thì niệm câu A-Di-Đà Phật là tất cả thiện-căn, phước-đức, nhân-duyên của chúng ta đã đầy đủ. Chúng ta cứ tiếp tục tăng phước, tăng thiện và giữ vững cơ duyên là được. Còn những nghiệp chướng mà chúng ta phá không được thì sao?... Nhờ bạn đồng tu chuẩn bị cho chúng ta, hỗ trợ cho chúng ta. Và còn nhờ gì nữa?... Chính nhờ cái lòng tha thiết muốn vãng sanh về Tây-Phương, thì chư Thiên-Long Hộ-Pháp gia trì cho chúng ta.

Như vậy nếu chúng ta cải đổi đường tu một chút xíu, tức là thay vì nhắm vào phần phước-thiện, đời-đời kiếp-kiếp tu phước, đời-đời kiếp-kiếp phá nghiệp để vượt sanh tử... thì ngày hôm nay chúng ta cứ một lòng một dạ tu phước-thiện, nhưng quyết lòng đem phước-thiện đó gởi về Tây-Phương Cực-Lạc. Nghiệp chướng chẳng cần phá nữa, chỉ cần gói nó lại, quên nó đi... Hãy đem câu A-Di-Đà Phật bao trùm nó lại, thì đây là cơ hội cho chúng ta bao nghiệp lại, trùm nghiệp lại, phủ nghiệp lại, đè nghiệp xuống để vượt qua cái ách nghiệp này mà đi về Tây-Phương bằng cái sức nguyện vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc. Nguyện vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc sẽ hợp với đại nguyện của đức A-Di-Đà. Nhờ vậy ta về được Tây-Phương Cực-Lạc.

Cho nên Diệu Âm khen chị đó là người biết tu phước, còn người ta lo cho chị đó là tại sao con đường chưa được chuyên nhất! Thật ra hai chuyện này điều nào cũng đúng hết.

Xin thưa với chư vị, thiện căn-phước đức-nhân duyên nằm ngay tại cái thời khoảng mà chúng ta niệm Phật này chứ không đâu cả. Nhờ có thiện-căn trong quá khứ, ta mới có được cơ duyên tin vào câu A-Di-Đà Phật. Nhưng mà tin không vững, tin mập mờ, tin mà còn nghi ngại rằng ta không đủ phước-thiện, nên vô tình trong lúc tu hành này chúng ta lại lơ là đường vãng sanh, làm mòn cái phước-thiện của chúng ta đi!... Đáng lẽ nương theo cơ duyên này chúng ta về được Tây-Phương, nhưng vì sơ ý, chúng ta có thể lại tiếp tục dập dềnh trong cảnh sanh tử luân hồi… Cũng như trong vô lượng kiếp qua, có lẽ cũng vì ý niệm sơ ý này mà chúng ta đã dập-dềnh dập-dềnh trong cảnh tử-tử sanh-sanh không thoát được!..

Chính vì thế, khi hiểu được con đường giải thoát rồi, xin chư vị hãy nắm cho vững cơ hội này để một đời này ta về Tây-Phương. Nhất định cơ hội thành đạo đang ở trong tầm tay của chúng ta chứ không phải ở đâu xa cả.

Mong cho chư vị cố gắng quyết lòng đi cho vững, đi cho đúng, đi cho thẳng một đường về tới Tây-Phương để thành đạo.

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Tọa Đàm 29

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Thiện-Căn, Phước-Đức, Nhân-Duyên! Hôm nay chúng ta nói về “Phước-Đức”. Thật ra thì mỗi người chúng ta ai cũng có một cái kho phước-báu rất lớn, nhưng nhiều khi chúng ta không biết sử dụng hoặc quên nó đi nên mới cảm thấy nghèo nàn, thiếu thốn, chứ nếu chúng ta biết dùng thì nhiều khi cái phước-báu này vô lượng, vô biên, vô giá mà chúng ta không hay.

Vì không biết nên thường khi khinh thường! Vì khinh thường cái phước báu của mình, nên suốt cả cuộc đời cứ chạy tìm phước báu. Trong khi đó thì cái phước báu vô giá của mình lại liệng ở chỗ nào đó mà không hay!…

Ví dụ như ở trong Niệm Phật Đường chúng ta trước đây có mấy cái cây, bỏ rơi rớt khắp nơi nên không thấy giá trị gì hết, nhưng khi chư vị đồng tu bứng cái cây đó đặt vào cái chậu thì mình mới thấy đẹp. Khi ra nhà ươm cây, mình thấy ở đó có một cây nhỏ hơn cây của mình mà người ta để giá bán tới hơn một ngàn đô-la. Như vậy, rõ ràng chậu cây của mình thấy vậy chứ giá trị của nó phải trên một ngàn đô-la. Chỉ vì hồi giờ mình không biết, nên không quý đó thôi!...

Ở phía trước chúng ta trồng hai cái cây đang lên xanh mướt, lá của nó đẹp lắm, phủ xuống giống như cái dù, cho nên người ta gọi là cây “Umbrella”, tức là cây lá dù. Có nhiều người chê cái cây đó! Nhưng nếu mình vào nhà ươm hỏi, thì cái cây lớn cỡ đó họ bán cũng vài trăm đô-la. Cho nên khi mình tới cái nhà ươm xem qua, rồi về nhà mình mới thấy... À!... Một cây của mình có thể tới hai ba trăm đô-la chứ không phải thường!… Nó quý như vậy mà tại mình không biết nên mình không quý.

Chúng ta có một cái phước-báu, thật sự có! Nhưng có nhiều người không biết, cho nên cứ chạy tìm phước báu!...

Có nhiều người nói ráng tu hành lên, ráng niệm Phật để tìm phước báu, có phước báu rồi đời sau tu tiếp để tô bồi thêm phước báu, chứ không có phước báu thì làm sao về Tây-Phương được?...

Tu hành như vậy vô tình cứ dẫn dắt nhau chạy tìm phước báu! Trong khi đó thì ngài Ấn-Quang nói: Niệm Phật để cầu phước-báu cho đời sau thì chẳng khác gì đem cái kho báu vô tận của mình đổi lấy một tán kẹo!... Con nít thường hay thèm kẹo!... Ngài nói như vậy.

Hướng dẫn cho chúng sanh tu hành niệm Phật để cầu phước-báu, thì đúng là dạy cho người ở lại trong lục đạo luân hồi này để tìm cái phước, gọi là “Phước-Báu Nhân-Thiên”. Trong khi kinh Hoa-Nghiêm, Phật dạy: “Vong thất Bồ-Đề tâm, tu chư thiện pháp, thị danh ma nghiệp”.

“Vong thất Bồ-Đề tâm” là quên mất cái tâm giác ngộ, quên cái tâm Bồ-Đề, mà chạy tu những thứ phước thiện, gọi là tu phước-báu, thì cái pháp tu này, hay hành nghiệp này Phật gọi là “Ma nghiệp”.

Trong kinh Vô-Lượng-Thọ Phật nói: “Phát Bồ-Đề tâm, nhất hướng chuyên niệm A-Di-Đà Phật, cầu sanh Tây-Phương Cực-Lạc”. Chúng ta cứ bình tĩnh nghe những lời Phật dạy để tìm hiểu ra con đường chánh pháp mà tu.

Một người mà quên đi con đường giải thoát, lo chạy tu phước thiện để hưởng phước báu nhân thiên thì kinh Hoa-Nghiêm Phật nói, người quên con đường giải thoát, không tìm con đường giải thoát mà chỉ lo tu phước thiện, tức là tu làm người tốt, làm người thiện để cầu hưởng phước báu trong nhân thiên, thì Phật gọi đây là hành nghiệp của ma…

Trong khi đó thì kinh Vô-Lượng-Thọ dạy là phát Bồ-Đề tâm, đừng có quên Bồ-Đề tâm, niệm câu A-Di-Đà Phật chuyên nhất, cầu sanh Tây-Phương Cực-Lạc. Chứ Phật không dạy phát Bồ-Đề tâm làm việc phước thiện để đời sau tu tiếp.

Nghe những lời dạy này thấm thía vô cùng! Phát Bồ-Đề tâm là sao? Có nhiều người giảng rộng quá, giảng cao quá, nhiều khi làm cho chúng ta không biết phát Bồ-Đề tâm như thế nào!... Chứ nói cho đúng nghĩa ra, thì chính trong kinh Vô-Lượng-Thọ Phật thường thường đưa ra ba điểm “Tín-Nguyện-Hạnh”.

- Tin là tin câu A-Di-Đà Phật, tin pháp Niệm Phật.

- Nguyện là nguyện vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc.

- Niệm tức là nhất hướng chuyên niệm A-Di-Đà Phật.

Như vậy rõ ràng câu: “Phát Bồ-Đề tâm, nhất hướng chuyên niệm” chính là ba điểm Tín-Hạnh-Nguyện này. Tín và Nguyện vãng sanh chính là phát Bồ-Đề tâm vậy.

Hòa Thượng Tịnh-Không nói đây là “Vô Thượng Bồ-Đề tâm”, không phải là Bồ-Đề tâm bình thường. Ngài Ngẫu-Ích nói rằng, tin tưởng cho vững vàng vào câu A-Di-Đà Phật, tha thiết nguyện vãng sanh Tây-Phương nhất định một báo thân này vãng sanh về Tây-Phương, thì đây là phát Vô-Thượng Bồ-Đề tâm. Như vậy thì câu phát Bồ-Đề tâm nhất hướng chuyên niệm trong kinh Vô-Lượng-Thọ chính là Tín-Nguyện-Hạnh của người niệm Phật chứ không có gì khác. Đây là con đường thành tựu đạo quả trong một đời này.

Chư Tổ nói phát Bồ-Đề tâm là Tín-Nguyện, Phật cũng nói vậy luôn. Trong kinh Niệm-Phật-Ba-La-Mật, Phật dạy người nào vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc thì một đời thành Phật, nên Phật nói thẳng rằng: “Vãng sanh về Tây-Phương tức là thành Phật”.

Đem tất cả những lời Phật dạy ra, đem những lời chư Tổ dạy ra, mình thấy rõ rệt rằng hướng dẫn cho người ta vãng sanh về Tây-Phương, chỉ lối cho chúng sanh vãng sanh về Tây-Phương chính là giúp cho họ thực hiện “Vô-Thượng Bồ-Đề Tâm”, thực hiện con đường thành “Vô-Thượng Chánh-Đẳng Chánh-Giác”.

Còn nếu mình sơ ý dạy rằng: “Bà ơi! Bà không có phước-báu đâu! Bà hãy niệm Phật cầu chút phước báu để đời sau tu tiếp...”, thì bị Phật nói rằng: “Thị danh ma nghiệp!” (Đây chính là nghiệp của Ma!). Ta đã dẫn dắt người ta đi con đường ma nghiệp rồi! Không còn là chánh nghiệp nữa! Không còn là Chánh Pháp nữa!

Chính vì thế, trong thời mạt pháp này chúng ta phải chú ý cho thật kỹ phương pháp tu hành, nếu không chúng ta sẽ bị sai lạc! Sai lạc dữ lắm!...

Đi ra ngoài mình nói, tôi đang niệm Phật cầu vãng sanh, thì nhiều người nói rằng, tại sao anh lại cống cao ngã mạn như vậy?... Tại sao không tìm một chút phước báu để đời sau tu tiếp có cụ thể hơn không, mà lại nguyện vãng sanh về Tây-Phương thành Phật! Đâu mà dễ dàng vậy!...

Rất nhiều người tu học Phật mà nghĩ như vậy! Trong khi Phật dạy phải niệm Phật cầu vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc...

A-Di-Đà Phật phát đại thệ rằng, người nào trước khi xả bỏ báo thân mà niệm mười câu A-Di-Đà Phật để nguyện vãng sanh Tây-Phương, nếu mà Ngài không tiếp độ về Tây-Phương, thì Ngài thề không thành Phật. Đây là cái mấu chốt rất là gần gũi, rất là cụ thể, rất là dễ dàng cho tất cả chúng ta ngồi tại đây đều vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc.

Hôm nay mình nói về phước-báu. Xin hỏi chư vị, có cái phước-báu nào lớn bằng một người đi về Tây-Phương Cực-Lạc để thành đạo Vô-Thượng đâu? Tất cả chúng ta đã ngồi tại đây niệm Phật, thì chính trong kinh Vô-Lượng-Thọ Phật nói, sở dĩ được cơ hội này là vì trong vô lượng kiếp chúng ta đã tu bồi một cái thiện-căn, phước-đức vô lượng vô biên rồi. Cho nên chúng ta thật sự đã có được những khối phước-báu, cái gia tài vô giá mà chúng ta không biết dùng, lại nghe lời đàm tiếu của thế gian mà liệng đi, liệng hết những cái phước-báu này đi, rồi chạy tìm những thứ phước-báu sanh tử luân hồi để chịu nạn... Nên Phật nói đó là “Ma nghiệp”.

Nguyện mong chư vị thấy được đạo lý này, hãy quyết lòng một dạ mau mau trở về Tây-Phương hưởng “Đại Thiện-Căn, Đại Phước-Báu”, để một đời này thành tựu đạo quả!...

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Tọa Đàm 30

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Trong kinh Vô-Lượng-Thọ Phật có nói: “Vãng tích nhược bất tu phước huệ, ư thử chánh pháp bất năng văn”. Nghĩa là nếu trong quá khứ một người không tu đầy đủ Phước và Huệ, thì trong đời này gặp phải pháp môn niệm Phật không thể nào có khả năng nghe cho được.

“Huệ” thuộc về Thiện-Căn. “Phước” là Phước-Đức. Cho nên tu phước rất là quan trọng. Tuy nhiên khi tu phước chúng ta cũng phải cẩn thận, nếu sơ ý thì như trong kinh Hoa-Nghiêm Phật có nói: “Vong thất Bồ-đề tâm, tu chư thiện pháp thị danh ma nghiệp”. Nghĩa là nếu một người quên mất con đường siêu thoát, không nghĩ đến con đường giải thoát lục đạo luân hồi, mà cứ lo tu phước thiện, thì Phật nói đó là hành nghiệp của ma.

Nếu có người hỏi ta rằng:

- Tại sao tu phước thiện mà Phật lại nói rằng đó là hành nghiệp của ma?...

Thì ta phải rõ ràng minh bạch nói rằng:

- Không phải!... Không phải là Phật nói tu phước thiện là hành nghiệp của ma. Mà Phật nói rằng: “Vong thất Bồ-đề tâm, tu chư thiện pháp thị danh ma nghiệp”. Nghĩa là nguời quên mất Bồ-đề tâm mà lo tu phước thiện thì đó mới là hành nghiệp của ma.

Năm chữ đầu quan trọng vô cùng! Năm chữ đầu là “Quên mất Bồ-đề tâm”. Chính vì vậy, hành nghiệp của ma là đối ứng với câu: “Vong thất Bồ-đề tâm”. Nếu một người không vong thất Bồ-đề tâm mà tu thiện pháp, thì Phật không gọi đó là hành nghiệp của ma đâu.

Mình thấy Phật nói người chỉ quên đi, lỡ quên đi con đường giải thoát để lo làm phước thiện mà Phật còn đánh giá rằng đó là nghiệp của ma, huống chi là những người lại bỏ đi con đường giải thoát!...

Hiện tại ngày nay trong vấn đề tu học, nếu lấy lời dạy này của Phật để soi chiếu, thì thật sự ta thấy có rất nhiều người đã đi lạc đường! Ví dụ Phật nói: “Thời mạt pháp niệm Phật mới thành tựu”, có nghĩa là trong thời mạt pháp này Phật tuyển chọn một pháp môn có thể đưa chúng sanh thành tựu đạo quả, đó là pháp môn Niệm Phật cầu vãng sanh. Vậy mà có nhiều người lại nói rằng: Tây-Phương Cực-Lạc đâu có mà cầu vãng sanh? Không tin có Tây-Phương Cực-Lạc, nên chủ trương tu là làm phước để đời sau tu tiếp... Rõ ràng, không phải là không nghe qua con đường vãng sanh Tây-Phương Cực-Lạc, có nghe qua nhưng họ lại bác bỏ con đường này. Họ nói rằng: Đừng có nguyện vãng sanh. Họ kêu gọi những người tu hành hãy lo tu phước đi để đời sau tu tiếp!...

Lấy lời của Phật ra ấn chứng vào đây, mới thấy rõ rệt sự hướng dẫn này sai lầm! Người học Phật mà hướng dẫn như vậy là nói sai kinh Phật. “Vong Thất” là quên đi. Lỡ quên mà lo tu thiện pháp Phật cũng nói “Thị danh ma nghiệp”, huống chi là những người không phải quên mà còn cố tình nói: Làm gì có cái chuyện vãng sanh về Tây-Phương Cực-Lạc? Lo tu kiếm chút phước đi để đời sau tu tiếp. Nói đúng ra, rõ rệt là hướng dẫn cho người ta tiếp tục ở trong sáu đường sanh tử luân hồi, không cho người ta giải thoát. Đây là một tệ trạng của thời mạt pháp này!…

Trong kinh Lăng-Nghiêm Phật nói một câu như thế này: “Thời mạt pháp tà sư nói pháp như cát sông Hằng”. Bây giờ mình nghĩ coi có đúng hay không? Chính vì thế, chúng ta đang ở trong thời mạt pháp, sâu trong thời mạt pháp một ngàn năm rồi, thì phải hết sức cẩn thận!... Hôm nay chúng ta gặp được pháp môn Niệm Phật, là pháp mà Phật nói “Tam căn phổ bị”. “Tam Căn” là thượng, trung, hạ căn. Ta là phần hạ căn. “Phổ Bị” là bao đồng gia bị, Phật gia bị đại đồng. “Phàm Thánh Tề Thâu”, ta là Phàm, hạ căn là Phàm, thượng căn là Thánh. “Tề” là bằng, là bình đẳng. “Tề Thâu” là Phàm Thánh đều bình đẳng được gia bị trở về Tây-Phương thành Phật. Đây là lời Phật nói.

Chúng ta phải đem kinh ra nói cho rõ ràng để xác định đường ta đi về Tây-Phương, nhất định không thể nào sai sót được.

Trở lại câu mình đã nói hôm qua: “Vong thất bồ đề tâm, tu chư thiện pháp thị danh ma nghiệp”. Nói theo pháp Niệm Phật là con đường vãng sanh, nói theo các pháp môn khác là siêu xuất luân hồi lục đạo, “Minh tâm kiến tánh” thành đạo… Nếu ta quên mất những con đường này mà lo tu các pháp thiện lành(?), thì đó là hành nghiệp của ma!...

Tại sao lại có cái chuyện lạ lùng như vậy?...

Hôm trước bên Âu Châu, Diệu Âm có nêu ra vấn đề, là muốn phá được người tu hành khó hơn là phá những người không tu hành. Tại vì những người không tu hành thì khỏi cần phá, trước sau gì họ cũng chết, chết xong thì xuống trong tam ác đạo. Vậy phá làm chi nữa?... Đợi cho đến ngày đó, cho một đạp là xong!...

Còn những người tu hành thấy vậy mà khó phá lắm! Muốn phá được người tu hành thì phương pháp dễ nhất là làm cho họ tăng thượng mạn lên. Một khi tăng thượng mạn lên thì tự họ mở ra cái cửa để cho chư vị oán thân trái chủ dễ gia nhập vào, đưa họ tới cái chỗ thất bại. Đó là một cách để hại người tu.

Tuy nhiên nhiều lúc dùng phương pháp này để hại người tu cũng không phải dễ, tại vì người tu hành đã biết ngừa, đã đề phòng rồi.

Còn một cách nữa là làm sao giữ cho được những người tu hành này ở lại trong sáu đường sanh tử. Không cho họ có cơ hội vượt qua khỏi sáu đường luân hồi, thì nhất định không trước thì sau cũng sẽ có cơ hội để trả thù. Rõ rệt! Vì còn trong sanh tử luân hồi tức là chưa thoát nạn, mà chưa thoát nạn thì giả sử như bạn tu phước nhiều đi. Tu phước nhiều thì đời sau hưởng phước. Đúng không?... Hưởng phước thì sao?... Cũng trong kinh Phật có nói rằng: Một đời làm phước, một đời hưởng phước, rồi một đời vì cái phước đó mà đại họa. Đây chính là tam thế oán... Cho nên khi nghĩ tới câu này, mình mới thấy rõ rệt có nhiều đường tế vi vô cùng để hại chúng sanh, để hại những người tu hành!

Tại vì chủ trương một đời tu phước là dụ cho người ta tu phước. Tu phước để đời sau tu tiếp, thì quên mất đường giải thoát. Tu phước thì đời sau hưởng phước. Khi hưởng được phước rồi, thì thường thường không tu nữa. Người có phước mà không tu thì phá đạo. Phá đạo thì nương theo cái nghiệp đó mà bị đại họa! Phật gọi đây là “Tam thế oán!”.

Chính vì vậy Phật nói, người quên mất con đường giải thoát, chỉ lo làm phước thiện, thì đó ma nghiệp! Hiểu được chỗ này rồi, chúng ta hãy đem tất cả phước lành gởi về Tây-Phương để quyết định một đời này vãng sanh thành đạo, thì chúng ta mới ứng hợp được ba cái điểm Thiện-Căn, Phước-Đức, Nhân-Duyên để được sanh về nước đó, như trong kinh A-Di-Đà.

Mong chư vị quyết lòng quyết dạ. Nhất định chúng ta sẽ được vãng sanh Tây-Phương Cực-Lạc, thành đạo trong một báo thân này.

Nam Mô A-Di-Đà Phật.

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.