Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 1/5

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tác giả và toàn tập › Thích Nhất Hạnh

Thơ Từng Ôm Và Mặt Trời Từng Hạt

Tác giả
Thích Nhất Hạnh
Thông tin
Nguồn: Tủ sách Không Hoa

Thơ Từng Ôm Và Mặt Trời Từng Hạt

Thơ từng ôm và mặt trời từng hạt

Nắng trên không gian và thơ trên nắng

Thơ làm ra nắng nắng ra thơ

Mặt trời cất chứa trong lòng trái khổ qua

Thơ bốc thành hơi trên bát canh mùa Đông,

trong khi bên ngoài gió hú

Thơ theo gió đi về cồn xưa bãi cũ

Mái tranh nghèo còn đứng đợi ven sông

Thơ nơi từng giọt mưa Xuân

Thơ trong từng đốm lửa hồng

Nắng cất chứa trong lòng gỗ thơm

Khói ấm đưa thơ về trên trang ngoại sử

Nắng vắng trong hư không, nhưng nắng chất đầy một lò sưởi đỏ

Nắng lên thành mầu Khói, thơ đọng thành mầu Sương

Nắng cất giữ trong từng hạt mưa Xuân

Giọt nước cúi xuống hôn Đất, cho hạt cây nẩy Mầm

Thơ đi theo mưa, về trên từng đọt Lá

Nắng thành mầu Xanh, thơ mầu Hồng

Nắng chở trên cánh Ong tới trút Ấm lên đài hoa

Thơ theo nắng về rừng xa uống Mật

Tưng bừng, xôn xao, bướm ong về chật đất

Nắng làm nên khúc Múa, thơ làm nên lời Ca

Mồ hôi giọt xuống đất khô, thơ bay trên luống cày

Cán cuốc trên vai, thơ vào ra theo nhịp thở

Nắng rụng bên Sông, bóng Chiều ngập ngừng bỡ ngỡ

Thơ đi về chân trời, nơi vầng Sáng đang đắp chân mây

Mặt trời xanh rờn một rổ rau tươi

Mặt trời dẻo thơm trong bát cơm gạo Tám

Thơ trong ánh mắt em thơ, thơ trong mầu da nắng sạm

Thơ nơi từng cái Nhìn chăm chú

Thơ nơi từng bàn tay vun xới miền đồng chua nước mặn xa xăm

Mặt trời cười tươi trên bông hướng dương

Mặt trời trĩu nặng nơi trái đào Tiên tháng tám

Thơ nơi từng bước chân thiền quán

Thơ nơi từng dòng chữ

Thơ nơi từng nắp hộp kín đáo nuôi tình Thương.

Phổ nhập

Mặt trời đã đi vào trong tôi

Mặt trời đã đi vào với đám mây và dòng suối.

Tôi đã đi vào dòng suối

Tôi cũng đã rủ mặt trời cùng đi

Chúng ta không lúc nào không tương nhập.

Trước khi mặt trời đi vào trong tôi

Tôi đã có mặt trời

Tôi đã có đám mây và dòng suối.

Trước khi tôi đi vào dòng suối

Dòng suối đã có sẵn tôi

Chúng ta không lúc nào không tương tức.

Bởi vậy chừng nào em còn thở

Thì em đừng bảo là tôi không có trong em.

Chân tình

Mắt em là sáu đại

Mà xinh đẹp rạng ngời

Làm sao tôi nắm bắt chúng làm của tôi?

Làm sao tôi khiến chúng trở nên bất diệt?

Nhưng tại chiều sâu tâm linh, tôi biết

Trong đôi bàn tay ghì chặt

Mắt em không thể thực sự còn là mắt em

Giọng nói em là sáu đại

Mà thanh tao tuyệt vời

Làm sao tôi nắm bắt nó làm của tôi?

Làm sao tôi khiến nó trở nên bất diệt?

Nhưng tại chiều sâu tâm linh, tôi biết

Trong đôi bàn tay ghì chặt

Giọng nói em không thể thực sự còn là giọng nói em.

Nụ cười em là sáu đại

Mà rạng rỡ tuyệt vời

Làm sao tôi nắm bắt nó thành của tôi?

Làm sao tôi khiến nó trở nên bất diệt?

Nhưng tại chiều sâu tâm linh, tôi biết

Trong đôi bàn tay ghì chặt

Nụ cười em không thể thực sự còn là nụ cười em.

Mắt em là vô thường

Vâng, tôi đã được dạy như thế

Và tôi cũng thấy như thế

Nhưng mắt em vẫn xinh đẹp như thường

Và chính vì chúng vô thường

Nên chúng càng xinh đẹp

Những gì trên thế gian mà mong manh

Là những gì đẹp nhất

Một ngôi sao băng

Một giọt sương sớm

Một đóa phù dung.

Mắt em là vô ngã

Vì vậy mắt em càng rạng rỡ

Ngã có dính líu gì tới một đôi mắt trong?

Tôi muốn chiêm ngưỡng đôi mắt em

Dù tôi biết chúng là vô thường

Dù tôi biết chúng là vô ngã

Mắt em xinh đẹp

Tôi biết mắt ấy vô thường

Nhưng vô thường thì vô thường, có gì sai trái?

Không vô thường, có cái gì hiện hữu được chăng?

Mắt em xinh đẹp

Tôi được dạy rằng mắt ấy không phải là em

Rằng mắt ấy vô ngã

Nhưng vô ngã thì vô ngã, có gì sai trái?

Nếu có ngã, làm sao sự vật có mặt được trên đời?

Vì thế cho nên

Dù mắt em chỉ được làm bằng sáu đại

Dù mắt em vô thường

Dù mắt em không phải là em

Mắt em vẫn xinh đẹp

Và tôi vẫn muốn chiêm ngưỡng mắt em

Chừng nào mắt em vẫn còn biểu hiện.

Biết mắt em vô thường

Tôi chiêm ngưỡng mà không cần muốn nó là của tôi

Tôi chiêm ngưỡng mà không cần nó có mặt muôn đời

Chiêm ngưỡng mắt em

Tôi còn giữ tự do tôi nguyên vẹn

Yêu mắt em

Tôi tập thương yêu thật sự

Tôi thấy mắt em quả thực được làm bằng sáu đại,

Này địa, này thủy

Này hỏa, này phong

Này không, này thức

Sáu đại ấy cũng vô cùng mầu nhiệm như đôi mắt em.

Yêu mắt em

Nhưng tôi cũng yêu trời xanh

Yêu tiếng nói em

Nhưng tôi cũng yêu tiếng chim ca lảnh lót

Yêu nụ cười em

Nhưng tôi cũng yêu những con bướm đủ màu

đang nhẹ lướt trên muôn hoa

Mỗi phút giây

Tôi học làm người yêu chân thật

Mỗi phút giây

Tôi làm phát hiện chân tình

Mắt em xinh đẹp

Tiếng nói em, tiếng cười em mầu nhiệm

Như trời xanh kia

Những tiếng chim líu lo kia

Và những con bướm nhẹ nhàng kia cũng vô cùng mầu nhiệm

Tôi thương yêu tất cả

Tôi nguyền bảo vệ cho tất cả

Vâng, tôi biết

Thương yêu là kính ngưỡng

Là bảo vệ

Là không xâm phạm

Kính ngưỡng và bảo vệ

Đó là tình tôi.

Hãy gọi đúng tên tôi

Đừng bảo ngày mai tôi đã ra đi

Bởi vì chính hôm nay tôi vẫn còn đang tới

Hãy ngắm tôi thoát hình trong từng phút từng giây

Làm đọt lá trên cành xuân

Làm con chim non cánh mềm chiêm chiếp

vui mừng trong tổ mới

Làm con sâu xanh trên cuống hoa hồng

Làm gân viên ngọc trắng tượng hình trong lòng đá.

Tôi còn tới để khóc để cười

Để ước mong để lo sợ

Sự xuất nhập của tôi là hơi thở

Nhịp sinh diệt của tôi cũng là tiếng đập một lần

của hàng triệu trái tim.

Tôi là con phù du thoát hình trên mặt nước

Và là con chim sơn ca mùa xuân về trên sông đón bắt phù du

Tôi là con ếch bơi trong hồ thu

Và cũng là con rắn nước trườn đi

Tìm cách nuôi thân bằng thân ếch nhái

Tôi là em bé nghèo Ouganda, bao nhiêu xương sườn đều lộ ra,

hai bàn chân bằng hai ống sậy

Tôi cũng là người chế tạo bom đạn

Để cung cấp kịp thời cho các dân tộc Á phi.

Tôi là em bé mười hai

Bị làm nhục nhảy xuống biển sâu

Tôi cũng là người hải tặc sinh ra với một trái tim

chưa biết nhìn biết cảm

Tôi là người đảng viên cao cấp, cầm quyền sinh sát trong tay

Và cũng là kẻ bị coi là có nợ máu nhân dân đang chết dần mòn

trong trại tập trung cải tạo

Nỗi vui của tôi thanh thoát như trời Xuân,

ấm áp cỏ hoa muôn lối

Niềm đau của tôi đọng thành nước mắt,

ngập về bốn đại dương sâu.

Hãy nhớ gọi đúng tên tôi

Cho tôi được nghe một lần tất cả những tiếng

tôi khóc tôi cười

Cho tôi thấy được nỗi đau và niềm vui là một

Hãy nhớ gọi đúng tên tôi

Cho tôi giật mình tỉnh thức

Và để cho cánh cửa lòng tôi để ngỏ

Cánh cửa Xót Thương.

Tìm nhau

Con đã đi tìm Thế Tôn

Từ hồi còn ấu thơ

Con đã nghe tiếng gọi của Thế Tôn

Từ khi mới bắt đầu biết thở.

Con đã ruổi rong

Vạn nẻo đời hiểm trở

Đã từng đau khắc khoải

Với trăm thương ngàn nhớ

Trên bước đường hành hương.

Con đã đi tìm Thế Tôn

Trong tận cùng hoang dã

Ngoài mênh mông biển lạ

Trên tuyệt mù cao sơn

Con đã từng nằm chết quạnh hiu

Trên cánh sa mạc già

Con đã từng cố dấu lại vào tim

Những giòng lệ đá

Con đã từng mơ uống những giọt sương

Lấp lánh hành tinh xa.

Con đã từng ghi dấu chân

Trên non Bồng diễm ảo

Con đã từng cất tiếng kêu gào

Dưới ngục A tỳ mòn mỏi hư hao

Bởi vì con đói lạnh

Bởi vì con khát khao

Bởi vì con muốn tìm được cho ra

Bóng hình ai muôn đời tuyệt hảo.

Con biết nằm trong trái tim con

Là niềm tin diệu kỳ

Thâm sâu và uyên áo

Là Thế Tôn có mặt đó

Dù con chưa biết đích xác Thế Tôn đâu

Con linh cảm rằng từ muôn kiếp xa xưa

Thế Tôn với con đã từng là một

Rằng khoảng cách giữa hai ta

Không thể dài hơn quá một nhịp tâm đầu.

Chiều hôm qua bước đi một mình

Con thấy lá thu rơi đầy lối cũ

Và vầng trăng treo trước ngõ

Đã xuất hiện bất thần

Như bóng hình người cũ

Rồi tinh đẩu xôn xao báo tin

Là Thế Tôn đã có mặt nơi này.

Suốt đêm qua trời giáng mưa cam lộ

Chớp lòe qua cửa sổ

Trời lên cơn bão tố

Đất trời như giận dữ

Nhưng cuối cùng trong con

Mưa cũng tạnh mây cũng tan

Nhìn ra cửa sổ

Con thấy vầng trăng khuya đã hiện

Và đất trời đã thực sự bình an

Tự soi mình trong gương nguyệt

Con thấy con

Và con bỗng thấy Thế Tôn.

Thế Tôn đang mỉm cười

Ô hay

Vầng trăng thảnh thơi vừa trả lại cho con

Tất cả những gì con ngỡ rằng đã mất

Từ khoảnh khắc ấy

Từng phút giây miên mật

Con thấy không có gì đã qua

Không có gì cần hồi phục

Bông hoa nào

Hạt sỏi nào

Ngọn lá nào

Cũng nhìn con, nhận mặt

Nhìn đâu con cũng thấy nụ cười Thế Tôn

Nụ cười của không sinh không diệt

Đã nhận được tự gương nga.

Con đã nhìn thấy Thế Tôn

Thế Tôn ngồi đó

Vững như núi Tu Di

Bình an như hơi thở

Thế Tôn ngồi đó

Như chưa bao giờ từng vắng mặt

Như chưa bao giờ trên thế gian

Đã từng có cơn bão lửa

Thế Tôn ngồi đó

Yên lặng và thảnh thơi.

Con đã tìm ra Thế Tôn

Con đã tìm ra con

Nước mắt con không cầm nổi

Con ngồi đó

Im lặng trời xanh xao

Núi tuyết in nền trời

Và nắng reo phơi phới.

Thế Tôn là tình yêu đầu

Thế Tôn là tình yêu tinh khôi

Nghĩa là không bao giờ

Sẽ cần tình yêu cuối

Người là dòng sông tâm linh

Tuy đã từng chảy qua

Hàng triệu kiếp luân hồi

Nhưng luôn luôn còn mới.

Con đã đi tìm Thế Tôn

Từ hồi còn ấu thơ

Con đã nghe tiếng gọi của Thế Tôn

Từ khi mới bắt đầu biết thở

Thế Tôn là Bình An

Thế Tôn là Vững Chãi

Thế Tôn là Thảnh Thơi

Người là Bụt Như Lai.

Con nguyện một lòng nuôi dưỡng

Chất liệu thảnh thơi

Chất liệu vững chãi

Và truyền đạt tới mọi loài

Hôm nay và ngày mai.

An tịnh tâm hành

Trên đường lên nguyệt cầu

Quay nhìn lại

Tôi thấy em

Và tôi không ngừng kinh ngạc:

Em xinh đẹp quá chừng

Em là một chiếc bong bóng nước

Nổi trên biển không gian mông mênh

Em là đại địa

Em là hành tinh xanh

Hiển nhiên và mầu nhiệm

Nhưng rất đỗi mong manh.

Tôi thấy tôi trong em

Đang bước đi những bước chân ý thức

Trên con đường đất

Hai bờ cỏ xanh

Chân nói lời nguyện ước với đất

Mắt ôm lấy bình minh

An trú trong giờ phút

Lá thu rơi, ngập cả nẻo thiền hành.

Có con sóc thập thò

Sau gốc cây

Nhìn tôi

Với một chút ngỡ ngàng trong ánh mắt

Rồi leo lên thoăn thoắt

Và ẩn mình sau một cụm lá xanh.

Tôi thấy dòng nước trong

Đang len chảy giữa khe đá trắng

Suối cười reo

Thông vi vút

Cùng ngợi ca một buổi sáng thanh bình.

Tôi cũng thấy những vùng đau nhức

Nơi con người đang kẹt thế giao tranh

Chúng ta đang làm khổ nhau

Và vung vãi tang thương trên đất

Kỳ thị

Hận thù

Tham lam

Tạo thành bao thảm khốc

Gà một nhà đã rủ nhau bôi mặt

Tiếng kêu gào thảm thiết nạn đao binh

Đại địa quê hương ta chính là ta

Này các anh các chị

Quê hương ta xinh đẹp quá chừng

Tôi muốn ôm cả vì sao xanh

Áp vào lồng ngực nhỏ

Chúng ta hãy cùng nhau hòa nhịp thở

An tịnh tâm hành

Loài người chúng ta hãy chung lưng góp sức

Chấp nhận nhau

Thương yêu nhau

Vì ta cùng thương yêu trái đất

Bởi ta biết rằng

Tình ta là tất cả

Tình ta không phải chỉ là một mảnh nhỏ

Ta là những kẻ chịu chung trách nhiệm về hành tinh xanh.

Anh chị em ơi

Sáng nay hãy truyền được cho nhau

Cái Thấy

Làm sao cho

Tình yêu lớn tượng hình.

Chấm dứt luân hồi

Ai luân hồi

Và chấm dứt luân hồi của ai?

- Những niềm đau nỗi khổ đang đi luân hồi

Chúng ta hãy chấm dứt những niềm đau nỗi khổ.

- Nhưng ai là kẻ mang trên vai những niềm đau nỗi khổ ấy?

- Những niềm đau nỗi khổ ấy không cần ai mang trên vai

Tự chúng đi quanh, tự chúng luân hồi

- Chấm dứt luân hồi, cái gì sẽ xẩy ra?

- Chấm dứt luân hồi, luân hồi sẽ xẩy ra.

- Vậy thì chấm dứt làm gì?

- Nếu khổ đau hết luân hồi

Thì hạnh phúc sẽ lên đường đi luân hồi

Vì khi chấm dứt luân hồi thì khổ đau sẽ trở nên hạnh phúc.

- Nhưng hạnh phúc vẫn còn trong vòng luân hồi

- Hạnh phúc cần luân hồi và cần luân hồi mãi mãi

Vì chúng ta luôn luôn cần sự có mặt của nó

Trong mỗi giây phút của cuộc đời.

Tại sao anh muốn chấm dứt luân hồi

Khi kẻ đi luân hồi là hạnh phúc?

Tại sao anh muốn nụ cười vắng mặt?

Tại sao anh muốn đày ải gió mùa Xuân?

Chấm dứt luân hồi

Chỉ là chuyển hóa khổ đau

Và khổ đau là chất liệu

Làm ra hạnh phúc

Vì vậy anh cũng không cần quá lo lắng

Rằng có những khổ đau trong cuộc đời.

Ngắm trăng

Nếu không có ngã

Thì ai sẽ đi luân hồi?

Tại sao ta phải phá ngã?

Tại sao phải thoát luân hồi?

Ngã tuy rằng không có

Nhưng ngã chấp còn kia

Luân hồi tuy không

Nhưng ý niệm luân hồi vẫn có.

Trăng tròn đêm nay có ngã hay không?

- Trăng tròn làm gì có ngã

Và người nhìn trăng đêm nay có ngã hay không?

- Người nhìn trăng cũng không làm gì có ngã

Vậy làm sao người ngắm trăng có thể ngắm trăng?

Bởi vì trăng không có ngã

Và bởi vì người ngắm trăng không có ngã

Cho nên cả trăng và người ngắm trăng đều là

thực tại nhiệm mầu

Và ngắm trăng là một điều mầu nhiệm nhất trên đời

Ngắm trăng chính là công phu tu tập.

Phi cóc tính

Quả vị đầu tiên mà ta tu chứng

Là quả vị phi cóc tính

Nếu bạn bỏ cóc vào đĩa

Chỉ trong vài giây

Cóc sẽ nhảy ra.

Nếu bạn bắt cóc bỏ vào đĩa trở lại

Trong vài giây

Cóc lại sẽ nhảy ra

Giữ cóc trong đĩa

Thật là rất khó.

Bạn và tôi

Chúng ta đều có Phật tánh trong tâm

Đó thật là một niềm an ủi

Nhưng bạn và tôi

Chúng ta cũng có cóc tánh trong tâm

Vì vậy cho nên

Quả vị tu chứng đầu tiên của chúng ta

Là đạt tới

Phi cóc tính.

Đi vòng quanh

Này người đang đi vòng quanh

Hãy dừng lại

Anh đi như thế để làm gì?

Tôi không thể không đi

Và vì tôi không biết đi đâu

Nên tôi đi vòng quanh.

Này người đang đi vòng quanh

Anh hãy chấm dứt việc đi quanh.

Nhưng nếu tôi chấm dứt việc đi

Thì tôi cũng chấm dứt tôi.

Này người đang đi vòng quanh

Anh không phải là sự đi quanh

Anh có thể đi

Nhưng không cần đi quanh.

Tôi có thể đi đâu?

Anh hãy đi tìm anh

Anh hãy đi tìm người thương.

Ý thức em mặt trời tỏ rạng

Thức dậy hôm nay em thấy trời xanh

Chắp tay em cám ơn đời mầu nhiệm

Cho em hai mươi bốn giờ tinh khôi

Cho em bầu trời bao la

Mặt trời lên cao

Rừng cây ý thức

Mặt trời lên cao

Rừng cây vươn nắng chan hòa.

Em đi ngang qua đồng hoa hướng dương

Hàng vạn bông hoa ngoảnh nhìn về phương Đông chói sáng

Ý thức em mặt trời tỏ rạng

Bàn tay em gieo hạt cho mùa sang năm.

Biển động, tai em nghe tiếng triều dâng

Xôn xao mây bốn phương trời lồng lộng

Quê hương thân yêu ngát hồ sen thơm

Quê hương hàng dừa ven sông

Ruộng đồng vươn vai cười theo bông lúa

Ruộng đồng vươn vai

Cười mưa vui nắng trăm mùa.

Đất mẹ cho em hương quế tần ô

Tía tô rau húng rau ngò mầu nhiệm

Mai đây xanh tươi núi đồi quê hương

Mai đây lộc đời lên nhanh

Ngọt lời ca dao, trần gian vui hát

Ngọt lời ca dao, mầu xanh đưa bước chân người.

Trung tâm thiền

Thiền chỉ có một trung tâm thôi

Nhưng phải có thật nhiều góc Thiền khắp nơi đây đó

Nhưng xin bạn đừng lo

Mỗi góc là một trung tâm

Và mỗi trung tâm là một góc

Mỗi sáng mỗi chiều, các sư chú tụng

"Không chính là sắc

Sắc chính là không".

Cúc cu đúng hẹn

Cúc cu đúng hẹn, đồi lên ấm

Điện thoại reo vang giữa núi đồi

Mưa xuân nhẹ hạt đất tâm ướt

Hạt đậu năm xưa hé miệng cười.

Người đã tới thăm, trăng một túi

Lá tía tô gọi hạt mồng tơi.

Rậm lục thưa hồng chuông gợi bước

Chân hôn mặt đất mắt ôm trời

Ngàn xưa một thoáng, mùa tuôn dậy

Tuyết cũng màu xanh, nắng cũng rơi.

Mở thêm rộng lớn con đường

Mái tóc vốn màu gỗ quý

Nay dâng thành khối trầm hương

Nét đẹp đi về vĩnh cữu

Vi diệu thay ý vô thường.

Đã thấy đời cơn huyễn mộng

Chân tâm một quyết lên đường

Nghe hải triều lên mấy độ

Nguyện phát túc về siêu phương.

Gió reo trên triền núi Thứu

Lòng nay thôi hết vấn vương

Bài ca sáng ngời diệu lý

Bao la ngát đạo chân thường.

Ngày xưa nước bồ kết gội

Chiều về buông xõa tóc hương

Sáng nay cam lồ tịnh thủy

Tâm bồ đề lộ kiên cường.

Bàn tay tập bài từ ái

Chia vui nếp sống tịnh thường

Mấy mươi năm trời cần mẫn

Thủy chung vẫn một niềm thương.

Sáng nay cạo sạch mái tóc

Mở thêm rộng lớn con đường

Phiền não vô biên nguyện đoạn

Một tâm mà động mười phương.

Địa xúc

Đây một gốc cây

Đây một căn phòng trống

Đây một tọa cụ nhỏ

Đây xanh mát một bãi cỏ

Anh hãy ngồi xuống đi

Ngồi cho thẳng

Ngồi cho vững

Ngồi cho an

Đừng để tư duy đưa hỏng anh lên không gian

Bàn tọa anh hãy chấm chặt vào mặt đất

Anh hãy cùng đất hợp nhất

Đã trở về với đất

Anh hãy mỉm cười

Thì đất sẽ truyền cho anh sự vững chãi

Sự bình yên, sự thảnh thơi

Hơi thở tinh chuyên

Nụ cười an nhiên

Anh duy trì địa xúc

Có khi anh đã không thành công

Ngồi trên đất nhưng anh như bay bổng trên hư không

Bởi anh đã quen phiêu dạt cõi luân hồi

Trôi lăn trong biển vọng

Nhưng đất vẫn kiên nhẫn

Đất vẫn trông mong

Đất đã chở che cho anh hàng triệu kiếp

Thì mãi mãi bao lâu đất cũng sẽ bền lòng

Đất biết rằng anh sẽ trở về

Đất sẽ chào đón anh

Bao giờ cũng tươi mát như lần đầu

Tình thương không bao giờ nói rằng đây là lần cuối

Đất là mẹ thương yêu

Thì có bao giờ hết kiên nhẫn chờ trông?

Anh trở về với đất đi

Rồi anh sẽ thấy

Như cây kia

Hoa lá hồn anh rồi sẽ tốt tươi

Một khi anh biết đi vào địa xúc

Con đường vắng đón anh

Con đường thơm ngát cỏ hoa

Con đường lúa thơm

Còn ghi dấu tuổi thơ bàn tay mẹ

Hãy đặt những bước chân chậm rãi

Những bước chân ung dung, nhẹ nhàng

Chân anh hãy thật sự dính vào mặt đất

Đừng để suy tư làm anh bay lên không gian

Hãy luôn luôn trở về với con đường ấy

Con đường là bạn anh

Con đường sẽ trao truyền cho anh

Sự bình yên

Sự vững mạnh

Hơi thở ý thức tinh chuyên

Anh duy trì địa xúc

Hãy đi những bước chân như hôn vào mặt đất

Hãy đi những bước chân như vỗ về trái đất

Như dấu ấn son của vị quốc vương

Truyền lệnh đem hiện tại về ngự nơi đây

Cho sự sống có mặt

Cho sinh lực dâng đầy

Cho nhiệm mầu hiển hiện

Cho sắc mặt lên hồng

Cho não phiền chuyển hóa

Cho an lạc thân tâm

Có khi anh đã không thành công

Bước trên con đường vắng

Nhưng anh như bay bổng trên hư không

Bởi anh đã quen phiêu bạt cõi luân hồi

Trôi lăn trong biển vọng

Nhưng con đường vẫn kiên nhẫn

Nhưng con đường vẫn chờ trông

Con đường thân thuộc trung kiên

Con đường biết sớm muộn gì rồi anh cũng trở lại

Nẻo về sẽ đón bước chân anh

Bao giờ con đường cũng mát tươi như lần gặp gỡ đầu

Tình thương không bao giờ nói rằng đây là lần cuối

Vốn là người bạn cố tri

Con đường bao giờ cũng kiên nhẫn đợi chờ

Dù dưới lớp bụi đỏ

Dù phủ kín lá vàng

Dù mưa vũng lầy lội

Dù tuyết phủ ngày đông

Anh hãy trở về đi

Rồi anh sẽ thấy

Như cây kia

Hoa lá hồn anh rồi sẽ tốt tươi

Một khi anh biết đi vào địa xúc.

Cầu hiểu, cầu thương

Lắng lòng nghe tiếng gọi quê hương,

Sông núi trông ra đẹp lạ thường

Về tới quê xưa tìm gốc cũ

Qua rồi cầu Hiểu, tới cầu Thương.

Tin vui

Những tin vui

Báo người ta không chịu in, chịu nói

Nhưng trong báo chúng tôi

Mỗi ngày chúng tôi vẫn thường chuyên môn đưa tin vui

Mỗi buổi sáng tinh sương

Chúng tôi thường ra bản in đặc biệt

Và chúng tôi rất cần bạn đọc

Đọc để mà biết

Những gì đang thực sự xảy ra

Tin vui là bạn còn sống

Và cây xoan ngoài ngõ đã ra hoa.

Cây xoan ấy

Bạn thấy không

Đã can trường đứng vững

Suốt cả một mùa Đông băng giá.

Tin vui là mắt bạn còn sáng, còn tốt

Và bạn còn có thì giờ để ngắm trời xanh

Em bé xinh tươi đang đứng trước mặt bạn

Đôi mắt long lanh

Bạn có thể mở rộng hai cánh tay

Ôm em bé vào lòng.

Họ chỉ in những tin giật gân

Họ chỉ in những tin sầu đau, tiêu cực

Hãy cầm thử tờ báo của chúng tôi lên xem

Ấn bản nào cũng đầy những tin lành, những tin vui,

những tin tích cực

Bởi vì chúng tôi muốn bạn luôn luôn thừa hưởng được

Và góp sức vào gìn giữ hạnh phúc chung.

Một bông trà mi vừa nở phía ngoài tường

Bông hoa đang mỉm một nụ cười

Rất ư mầu nhiệm

Bông hoa đang hát ca bài hát bản môn

Bài hát thiên thu tuyệt vời

Có tai và có tâm

Thế nào bạn cũng nghe được

Chúng ta hãy chắp tay và cúi đầu

Để nghe tiếng hát ấy.

Hãy bỏ lại phía sau lưng những sầu đau

Những vướng bận

Hãy đi lên như một con người tự do.

Tin vui nhất vừa mới đến

Là bạn có tính Bụt trong lòng

Hạnh phúc

Vững chãi

Và thảnh thơi

Là những gì bạn và tôi

Đều có thể làm ra được.

Em là khu vườn tôi

Trong vườn tôi

Có một cây đang chết. Tôi có thấy.

Nhưng này em,

Tất cả những cây khác còn vững chãi và xanh tươi.

Cũng vì vậy

Tôi cảm thấy hân hoan

Và biết ơn

Đối với cả khu vườn.

Một cây đang chết

Nhưng vườn tôi không chết

Và tôi cần em

Để nhắc nhở cho tôi điều ấy.

Tôi đã được dạy rằng

Phải gìn giữ khu vườn

Của tổ phụ để lại

Một khu vườn

Có kỳ hoa dị thảo

Một khu vườn

Luôn luôn có nhiều cây xinh đẹp

Nhưng thỉnh thoảng

Cũng có những cây không được mấy xanh tươi.

Và cũng vì thế

Ta cần lo chăm sóc.

Em là khu vườn của tôi

Và tôi thường nghĩ tôi là người chăm sóc.

Nhưng mới sáng hôm qua thôi

Mắt tôi vừa thấy

Một khu vườn xưa, rất xưa

Không hề có ai chăm sóc

Vậy mà

Khi Xuân về

Chẳng biết tại sao

Đào lý vẫn đơm hoa.

"Vườn xưa vắng mặt người chăm sóc

Lý trắng đào hồng tự nở hoa ".

Nhất Như

Tôi hứa là lúc tôi chết

Tôi sẽ trở về ngay với em

Và em không phải đợi chờ lâu

Có phải không

Giờ này tôi đang ngồi bên em

Vậy mà tôi cũng đang chết đấy

Trong từng phút giây

Tôi đi qua bao lần sinh diệt

Em hãy nhìn

Để thấy tôi có mặt

Nếu muốn khóc

Em hãy khóc đi

Biết rằng

Tôi cũng đang khóc cùng em

Nước mắt ấy

Sẽ chữa lành thương tích

Nước mắt em

Cũng là nước mắt tôi

Chúng ta đang đi trên mặt đất này

Nhưng mặt đất này

Cũng có ngoài lịch sử

Đông Xuân cùng một lần có mặt

Lá xanh non cũng là lá đã lìa cành

Bàn chân tôi đang dẫm lên vô sinh

Và bàn chân tôi cũng là bàn chân em

Chúng ta hãy cùng đi chơi

Nơi bản môn

Để thấy giữa trời tuyết Đông

Hoa anh đào nở rộ

Tại sao lại nói tới chia ly

Em thấy không?

Tôi không cần chết

Mà với em mỗi phút giây vẫn có thể trở về.

Trẻ em đủ các sắc mầu

Tôi đã thức giấc

Nhưng chuyện truyền kỳ vẫn còn đang tiếp tục

Và tôi không ngớt ngạc nhiên

Thấy mình đang đứng trong Viện Bảo Tàng

Chứa đầy di tích lịch sử của một bé thơ

Mỗi lần chàng thanh niên nhìn thấy

mặt trăng miền hoang dã

Qua cửa sổ song tre

Anh lại ngủ thiếp đi

Và tiếp tục nằm mơ

Mơ thấy làn nước xanh

Trong hồ thu tĩnh lặng

Tại sao anh lại muốn làm một bài thơ

cho con chim con đang ca hát

Cho hạt sỏi đang nằm yên dưới dòng suối trong

Hay cho con cá đang bơi lội thảnh thơi?

Buổi sáng mầu nhiệm và tráng lệ biết bao

trên hành tinh xanh biếc!

Khi ngàn sao bắt đầu mờ nhạt trên nền trời

Trẻ em

Hàng vạn trẻ em, đủ các sắc mầu,

Đang đứng từ trên núi, chăm chăm nhìn xuống

Chăm chăm nhìn vào tôi

Tôi còn ngủ đây mà...

Đừng mở mắt ra làm chi

Hãy nằm yên cho đến khi cơn ngạc nhiên xảy tới

Tại sao anh lại muốn làm một bài thơ cho căn nhà

lá nhỏ thu hình bên lũy tre

Cho bông hoa hướng dương đang nở ngoài hàng dậu

Cho con chó đang nằm cuộn tròn trước sân nhà

Và cho con mèo đang phơi mình trên nóc rạ?

Buổi mai bắt đầu không phải như một trang sách mới

Buổi mai bắt đầu là bản nhạc tái sinh

của mọi mầu sắc mọi âm thanh

Mỗi lần buổi mai tới là một lần có khai thiên lập địa.

Tương tức

Anh là tôi

Và tôi là anh

Anh không thấy sao

Rằng chúng ta tương tức?

Anh nuôi dưỡng đóa hoa trong tim anh

Để cho tôi xinh đẹp

Tôi chuyển hóa rác phiền não trong tôi

Để cho anh không phải nhọc nhằn

Tôi nâng đỡ anh

Anh yểm trợ tôi

Tôi có mặt trên đời để hiến cho anh an lạc

Anh có mặt đó để cho tôi niềm vui.

Dấu Chân Trên Cát

Trời bên ấy sáng chưa

Tặng Huệ Liên

Trước ngõ dòng sông cuồn cuộn

Mây trắng nhẹ hồn thơ ấu

Sau vườn hoa cải rực vàng

Bướm lạc quê hương

Vầng mộng chàng trao

Mặt trời là mặt trời chung

Hoa bưởi tóc em phải nào hương xa lạ

Đôi tay nhỏ thay chàng khuya sớm

Hồn trên nét bút

Màu pha khói sóng

Thương những giờ chàng buông bút dạy con

Vai gánh lấy trọn vẹn giang sơn

Đòn gánh trĩu hai đầu văn hóa

Đông tây tiếng gà bồn chồn tấc dạ

Nghiêng gối hỏi thầm: trời bên ấy sáng chưa?

Trọn một mùa đông

Lửa hồng ấp ủ tin yêu

Tiếng ngâm thơ vang qua trời tuyết

Rau dưa nuôi lấy tương lai

Mùa xuân hoa nở thắm đồi

Mắt xanh vì trời xanh

Hoa phượng lên rồi

Nửa trời tình yêu vừa hé mở.

Đuốc thơ còn cháy trên trang sử người

Đêm này dù đã về ngôi

Hồn thơ vẫn thấy luân hồi thế gian

Bút hoa ngàn kiếp không tàn

Đuốc thơ còn cháy trên trang sử người

Có không mù mịt biển khơi

Nẻo về đã rạng chân trời thênh thang

Tỉnh say vẫn một cung đàn

Lửa anh hào đốt cháy tan đêm sầu

Thơ lên bay vút bồ câu

Triều âm chấn động phương nào chẳng nghe?

Giấc mơ Hồ Điệp đi về

Biển Đông sóng vỗ, kình nghê vẫn còn.

Mây trắng thong dong

Nhớ thuở xưa - khi ngươi còn là đám bạch vân bay thong dong

Ta theo nguồn múa ca đi về đại dương mênh mông,

Ngươi lưu luyến chốn đỉnh cao, lắng tiếng reo cười ngàn thông

Ta nhấp nhô trên sóng bạc, lên xuống vào ra muôn trùng.

Kịp đến khi thấy trần gian quằn quại lệ chảy thành dòng

Thì ngươi biến thành mưa, nhỏ giọt tuôn tràn đêm đông

Mây đen mịt mờ một phương chừ, mặt trời hấp hối

Ngươi gọi ta về, cùng nhau giăng tay nổi trận cuồng phong.

Lòng thảnh thơi đâu, khi hoa ngàn cỏ núi còn rên siết hận bất công,

Ngươi đưa hai tay thiên thần, quyết tâm tháo bỏ cùm gông

Trong khi bóng tối phủ đầy, họng súng đen ngòm bạo lực

Xương dồn thành gò cao chừ, trong khi máu đã chảy dài thành sông.

Hai bàn tay ngươi dập nát, thương ôi, xích xiềng vẫn chưa tháo được

Ta gọi sấm sét về bên ngươi, quyết cùng bạo lực mở cuộc thư hùng.

Gan dạ hơn người, trong đêm ngươi hóa thành Sư Vương rống lớn

Hàng vạn loài ma quái nghe ngươi, đã cầm cập run trong đêm sương.

Hiên ngang không lùi bước chừ, dù phía trước dày đặc hầm chông,

Ngươi thản nhiên đưa mắt nhìn bạo lực chừ,

như nhìn vào khoảng không

Sống Chết là chi chừ, ép uổng nhau sao được?

Ngươi gọi tên ta mà cười chừ, không một lời rên siết,

dù tra tấn cùm gông.

Bây giờ thoát đi, xiềng xích chẳng còn buộc nổi chân thân,

Ngươi trở về kiếp xưa mây trắng, thảnh thơi trên bầu mênh mông;

Đến, Đi, tự ngươi - đỉnh cao nào thích thú thì ngươi dừng lại,

Cưỡi trên sóng bạc đầu chừ, ta hát ru ngươi khúc hát bi hùng.

Giây neo

Cành lá thì thào

Rồi cành lá lặng yên

Thuyền tôi cập bến trăng sao

Hơi thở là giây neo

Tôi duy trì vũ trụ.

Những hàng đậu mới

Tôi là tôi của đất

Đất là đất của tôi

Tôi gửi tôi cho đất

Đất gửi đất cho tôi

Những hạt đậu sáng nay

Nẩy mầm thành những hàng dài

Hai chiếc lá non chắp tay trên đầu

Chào ánh sáng.

Babita

Hai mắt mở tròn

Chưa đủ thì giờ để ngạc nhiên

Babita đã nằm trong vòng tay tôi

Toàn thân Babita

Run rẩy

Tiếng khóc như tiếng rên

Babita không dám khóc to

Vì Babita đột nhiên

Rơi vào vùng xa lạ

Babita đột nhiên

Lọt vào đền thánh uy nghiêm

Hai bàn tay tôi run theo

Trên mái tóc non

Miệng tôi nói những lời trấn an

Mà Babita không hiểu

Nhưng rồi Babita nằm yên

Babita nằm yên

Ôi tôi muốn ôm vào hai tay

Tất cả những em bé mồ côi hai tuổi rưỡi

Họ bỏ Babita ở đây

Để còn lo cách mạng

Babita có thể chờ

Những tháng ngày không sữa

Những ngày dài bò trên sân nắng

Trộn nước mũi với bùn đất

La lết bên đống phân

Babita còn trẻ

Babita có thể chờ

Ngày cách mạng thành công.

Bắc một chiếc cầu

Có cây ngô đồng cho chim Phượng đậu

Có người đứng đó cho tình thương sâu

Luật lệ nhiều khi như màn lưới sắt

Giam người trong kiếp trầm luân thương đau

Nhưng lòng nhân ái như bàn tay Phật

Phá tan địa ngục đập nát u sầu

Thành phố sáng nay nắng lên bát ngát

Có chim bồ câu bay liệng trời cao

Tôi nhớ tới người tấm lòng cương trực

Nụ cười mát dịu như nước nhiệm mầu

Trẻ thơ nhớ người như hoa nhớ nắng

Như nước nhớ nguồn, như trăng nhớ sao

Tâm đã quyết rồi hiềm gì bạo lực

Thân đi vào đời cưỡi trên ba đào

Bắc một cây cầu từ hang địa ngục

Lên tới cõi trời, mở hội ngàn sao.

Ngày nào tôi tháo được trái tim

1-

Người anh em (da nâu) của tôi đói.

Địa ngục sát ngay một bên.

Tôi ngẩn ngơ ngơ ngẩn làm sao, để cho ông chiếm mất miếng thịt bò.

2-

Người anh em (da vàng) của tôi khốn cùng.

Đứa con anh buổi sáng không có củ khoai vào bụng, xỉu ngất trên ghế nhà trường.

Tôi còn lo tranh đấu để chủ nhà đừng tăng tiền nhà, thì ông đã trang bị được máy mới rồi, và tôi thất nghiệp.

3-

Người anh em (da đen) của tôi thiếu ăn mà không ngớt sinh con đẻ cháu.

Anh ơi, sinh ra nhiều quá cơm gạo đâu mà nuôi.

Nhưng anh biết làm sao.

Người vợ không có sữa có cơm, ẵm con bỏ bên vệ đường, hy vọng có người động tâm đem về nuôi dưỡng.

Mười hai triệu trẻ em chết đói tại các nước chậm tiến mỗi năm.

Tôi ngày đêm tranh đấu để tăng đồng lương smic.

Tôi ngày đêm tranh đấu để chống giá sinh hoạt vọt cao.

Thì giờ đâu mà lo lắng cho người anh em khốn khổ.

4-

Người anh em (da trắng) của tôi làm 3 x 8, ăn ngủ thất thường, từ nhà máy về nổi dóa đập vợ la con.

Địa ngục là ngay đây.

Chúng tôi bận tranh đấu ngay tại nơi này, thì giờ đâu lo cho người anh em chúng tôi nơi khác?

5-

Ông bảo vì quyền lợi quốc gia, không thể ngưng đà phát triển kinh doanh.

Ông muốn thu dụng tôi vào xưởng chế tạo đạn bom cung cấp về các nước Á Phi chậm tiến.

Tôi thất nghiệp, đói mèm, thiếu điều đưa tay cho ông ràng trói.

Người anh em tôi bên đó thiếu gạo thiếu cơm, nào phải cần đạn cần bom để tương tàn tương hại?

6-

Vì tôi ngẩn ngơ, ông đã chiếm mất miếng thịt bò.

Vì tôi ngẩn ngơ, ông đã chiếm cái tivi màu, chiếc xe Mustang, ngôi nhà nghỉ mát bên bờ biển.

Ông bảo tôi muốn có nhà có tivi có xe hơi không khó; chỉ cần ký giấy làm việc chung thân.

Tôi đã bị ràng buộc nhiều rồi, không dám theo ông đi vào mê lộ.

Ông bảo tôi gàn dở, phận ốc gánh cái vỏ cứng của mình chưa nổi mà cứ nghĩ chuyện đỡ núi Thái Sơn.

7-

Vốc hạt có thể đem cứu đói người anh em tôi, ông đã dùng chế tạo nên miếng thịt bò.

Đống thịt bò đã cao bằng trái núi. Trái núi che khuất mặt trời, không thấy người thương.

Vốc hạt có thể đem cứu mạng đứa bé giờ này đang nằm thiêm thiếp ở Ethiopie, đã đem làm thành chai rượu.

Rượu tưới lên đống thịt bò. Máu tưới trên người đồng loại.

Ngày nào tôi tháo được trái tim, tôi sẽ nắm được phần thắng trong tay.

Trái ý thức chín rồi

Tuổi trẻ tôi

Trái mơ xanh

Vết răng của em

Gây thành thương tích nhỏ

Những chân răng rúng động

Và nhớ hoài

Nhớ hoài.

Nhưng từ thuở yêu em

Cánh cửa tôi mở rộng trước gió

Thực tại kêu gào cách mạng

Trái ý thức chín rồi

Cánh cửa

Không thể nào còn khép lại

Lửa

Lửa cháy tràn thế kỷ

Loang lổ núi rừng hoang

Gió thét ngang tai

Bão tuyết bên trời quằn quại

Vết thương mùa đông

Vết thương mùa đông nằm nhớ lưỡi thép lạnh

Bồn chồn, trăn trở,

Nhức nhối

Thâu đêm.

Từ bi quán

Tịnh thủy trong bình

Từ trên tay bồ tát

Rót trên sa mạc

Thành biển xanh

Mông mênh.

Trời phương ngoại

Người đi trên đất mắt nhìn trời

Chim liệng từng không mây trắng bay

Một bàn tay đưa cho nắng ngọt

Một bàn tay giữ con đường mây

Lá xanh tháng tư mặt trời lọc

Đi qua rừng cây mà không hay

Búp tay hoa sen vừa hé mở

Vũ trụ sáng nay đà ngất ngây

Trà khuya bay khói, thơ không chữ

Thơ chở trà lên tận đỉnh mây

Núi cao mưa tạnh vùng biên ải

Vi vút sau đèo gió gọi cây

Đỉnh tuyết trời quang bừng cõi mộng

Giác ngộ tung về đóa mãn khai.

Đất xa mầu nhiệm thơm tình mẹ

Hoa nở trần gian ước kịp ngày.

Thương Bé bơ vơ mùa loạn lạc

Sen vàng bướm gửi khắp trời Tây

Tờ hoa nhạc hội bừng chiêng trống

Xóm dưới thôn trên dán chật đầy

Mắc nối đường dây trăm xứ lạ

Ân nghĩa bên trời mãi dựng xây

Ngục thất ba trăm còn tuyệt thực

Mòn chân du thuyết hết đêm ngày.

Tháng tư đồng nội trăm hoa nở

Mong ước ôm đầy hai cánh tay

Sắc Xuân rực rỡ trời phương ngoại

Thơ hát yêu thương rộng tháng ngày

Gối mộng mây xa về lối cũ

Ngược dòng sông lạ đến tìm ai.

Tôi về lật lại trang xưa

Bỗng nhiên tôi đón tôi trở về

Dấu vết cứ điểm không còn

Giấc mơ hôm qua lung linh ngàn ảo tượng.

Những bức tường che gió sương

Tạo thành một không gian góc ấm

Lửa nến lung linh

Cười nhẹ hương trầm ngày nguyên đán

Một bữa cơm trời mưa

Hương tía tô

Thu tóm quê nhà, sắc, hương, hơi thở,

Biên giới tháo tung

Bàng hoàng

Một buổi trưa giông tố về, chớp lòe trình bày hiện thể

Mặt trời hôm nay có còn mặt trời hôm nao

Hoàng hôn - chim về bóng in

Hai mối thời gian nối nhau

Đẩy tôi nhẹ nhàng thoát ra

Ngõ mới

Màn lưới giăng trời buông bắt hư không

Bỗng nhiên rủ thành tơ liễu

Mấy cụm mây chiều kéo nhau

Về đỉnh núi

Tôi về lật lại trang xưa

Lửa đốt mảnh chứng thư

Bùa phép trần gian trước sau vẫn là vô hiệu

Gió thổi mau

Xa tít biển khơi, cánh chim nào vội vã

Ta ở đâu?

Điểm quy tụ là nhớ thương

Nhà

Ôi quê hương tuổi nhỏ đồi xanh um cỏ dại

Lá tía tô thơm

Hương mùa thu mới chín

Bàn chân nhỏ lá non giọt sương

Lá thư gởi về, tiếng trống cầm canh

Một trời hoa vàng trong hạt cải

Chắp tay tôi để hoa nở trên bút tuyệt vời.

Wendy

Tuyết phủ đồi Phương Vân

Năm Rồng vừa chợt tới

Tin mừng vượt đại dương

Vườn xưa nở hoa mới

Thêm trầm trong lò hương

Lòng nhẹ như mây khói

Mọi người chắp tay mừng

Trà thơm bèn rót lại

Mặt trời rồi sẽ lên

Hoàng oanh trong liễu gọi

Gởi gắm nơi tương lai

Biết bao điều mong mỏi.

Tươi son bền sắt

Trăng sao vẫn đẹp đêm Rằm

Bãi dương vẫn mướt, sóng tùng vẫn xao

Lòng quê dù có khát khao

Hoa mai vẫn cứ đồi cao gọi mời

Tháng tư lá lục hoa cười

Cho trăng thêm tuổi, cho đồi thêm xuân

Vườn xanh cây mướp trổ bông

Trẻ thơ đùa giỡn trước sân nắng đào

Chợ Văn bán sách lầu cao

Muối dưa đắp đổi hôm nào cũng vui

Xót quê lòng có ngậm ngùi

Tin quê dồn dập tới lui chẳng ngừng

Chùa xưa vắng tiếng chuông ngân

Trẻ kia cha mẹ gởi thân tù đày

Văn nhân nghệ sĩ bó tay

Con thơ nheo nhóc chẳng ai ngó ngàng

Sóng xô nghiêng vịnh Thái Lan

Bao nhiêu tuổi ngọc chìm làn nước sâu

Tấm thương, lòng vẫn nguyện cầu

Nỗi đau dường ấy, làm sao đỡ đần?

Trước sau xin chớ ngại ngần

Những bàn tay ấy tình thâm vẫn tròn

Giữ cho bền sắt tươi son

Giữ cho tâm lặng giữa cơn ba đào

Còn đây nắng gọi đồi cao

Còn đây những gốc anh đào trước sân

Còn đây trăng đẹp đêm Rằm

Còn đây dương mướt sóng tùng năm xưa.

Hộ niệm

Bên kia bờ biển Mã Lai

Bên ta châu Úc giữ hoài đêm đêm

Ước chi sóng lặng biển hiền

Buồm căng thuận gió cho thuyền tới nơi

Đất lành, chim đậu thảnh thơi

Cho trăng sáng lại, cho người thương nhau

Sóng kia cũng biết gật đầu

Sao kia cũng biết nguyện cầu sáng đêm.

Mùa xưa

Cỏ dại lưng đồi

Khoai sắn nuôi em

Tuổi mười ba, mười bốn

Chiều về nắng gọi

Nương dâu xanh

Lá đỏ rụng đầy thềm

Mơ xưa tràn đầy gối mộng

Lúa tới mùa rồi

Tiếng hát vẳng thâu đêm.

Bướm lạc quê hương

Lá tía tô

Hương mùa thu mới chín

Chim hót lá xanh

Trời mây bình lặng

Một buổi sáng hiền, chim câu xòe đôi cánh

Hòa bình

Trẻ thơ vươn tay ôm lấy

Nụ cây mừng giọt nắng

Hoe vàng sân cỏ rộng

Mười năm

Bướm lạc quê hương.

Bé đã sinh ra rồi

Bé đã sinh ra rồi

Chân trời xôn xao dâng ánh sáng

Hoa cỏ ơi sống dậy

Núi rừng ơi sống dậy

Thật đã qua rồi đêm tối hãi hùng

Ánh sáng dồn

Trên cánh bướm mong manh

Hoa cải rực vàng

Trên lối cũ.

Cành mai ấy

Ngày tôi về trước ngõ

Có rưng rưng giọt ngọc nhìn tôi cười?

Đất tái sinh

Cho sắc hương đoàn tụ

Cho nước non nầy

Lại thành cẩm tú

Hãy cho hết hai bàn tay anh

Cơ hội muôn thuở một lần

Níu sự sống trên vành nôi ươm biếc.

Chân dung

Buổi sáng có mặt trời, ôi vũ trụ, ta muốn ôm ngươi vào hai tay. Buổi sáng có chim hót và chị bán xôi đi ngang ngõ trúc, ôi quê hương, ta muốn ôm ngươi vào hai tay. Buổi sáng có chợ họp, ôi thế gian, ta muốn ôm ngươi vào hai tay. Chỉ còn hai mươi giờ nữa thôi, tôi đã không còn có mặt ở đây. Tôi sẽ giao tôi cho lửa.

Buổi sáng có mặt trời, ôi quê hương, ôi thế gian, ôi vũ trụ. Hiện hữu đẹp vô ngần. Tôi luyến tiếc ngươi, tôi yêu dấu ngươi. Tôi nhớ thương ngươi. Tôi sẽ không mang theo được một lá cây nào, một hạt sỏi nào. Mỗi lá cây đều quý hóa vô ngần. Mỗi hạt sỏi đều quý hóa vô ngần.

Buổi sáng thức dậy, ô hay mình đã ngủ. Mình đã ngủ an lành. Buồn cười chưa, tôi như một trẻ thơ, ngủ ngon như người vô sự. Bàn tay ơi, có phải trách vụ ngươi là đúng sáng ngày hôm ấy sẽ gọi lửa về? Bàn tay áp lên má tôi. Bàn tay ơi, ngươi là người cộng sự trung thành. Bàn tay kẹo bánh. Bàn tay bút phấn. Bàn tay tơ lụa. Bàn tay mái tóc cô nhi.

Buổi sáng thức dậy, ôi tôi muốn sống. Tôi muốn sống mãi, sống hoài. Mỗi buổi mai hồng, mỗi buổi mai sáng trong, mỗi buổi mai mở đầu cho một ngày đầy như một trang giấy trắng tinh đợi chờ chữ nghĩa. Tại sao vũ trụ đẹp lên kỳ diệu vô cùng? Tại vì tôi sắp chết? Tại vì tôi mở mắt? Ôi những vì sao xa ơi, những vì sao xa.

Buổi mai thức dậy, da mặt tôi, bàn tay tôi và thau nước trong. Tôi muốn bơi trong dòng nước pha lê. Tôi muốn là con cá nhỏ. Buổi mai thức dậy, cửa sổ mở ra trên không gian thơm mát khí trời trinh nguyên. Tôi muốn tung bay nơi hư không. Tôi muốn là con chim nhỏ.

Buổi mai thức dậy, trời ơi, có lũ học trò qua ngõ, tíu tít như đàn chim. Các em hãy đi tới, hãy đi tới, hãy hướng về chân trời an lành nơi đó không có đau thương, không giết chóc. Phía sau này tôi lao mình vào ngăn lửa máu. Đi mau về phía trước, các em ơi. Phía sau này, núi đá, trường thành, rừng cây tuôn ra ngăn lửa máu.

Có một chị, có một anh, phía trước kia đang chờ. Lớp học sẽ thỉnh thoảng có chim bướm lạc vào, sẽ có hoa hồng leo cửa sổ đem hương theo quyến rũ. Kẹo bánh chuyền nhau dưới gậm bàn, anh biết vẫn mỉm cười, chị biết vẫn làm lơ. Bài chính tả đọc bằng giọng miền Nam, hỏi ngã mỗi khi viết sai chỉ tính bằng nửa lỗi. Tôi thương những mái tóc, tôi thương những cặp mắt, tôi thương cả những vết mực trên áo, trên mặt, cả những dòng mũi chảy thò lò.

Đường phố thiên hạ đầy người. Cô nghĩ chi, bác nghĩ chi? Anh lo gì, chị buồn gì? Mỗi người một nỗi lo, mỗi người một tâm sự. Mọi người đi theo công việc mình buổi sáng. Tôi cũng đi lủi thủi một mình. Tôi đi dưới đất mà là đi trên cao. Tôi còn ở đây nhưng tôi đã đi rồi. Hai mươi giờ đồng hồ còn lại. Tôi không hé môi tâm sự với một người nào. Tôi không cô đơn, tôi không cô đơn. Bạn bè ơi, loài người ơi, anh chị ơi, tôi thương. Tôi thương trái đất chúng ta, và nước mắt tôi tuôn trào. Tôi cúi đầu dùng tay áo lau nước mắt. Tôi mỉm cười chữa thẹn. Tôi còn biết thẹn bởi vì tôi còn thương yêu, luyến tiếc. Một mình tôi, tôi đi.

Bạn bè ơi, thôi cho tôi xin đi, đừng giận dỗi. Xin đừng tiến lại gần. Xin hãy tránh xa đi để tôi được sống như điều tôi tâm nguyện. Tôi muốn ôm từng anh, từng chị, từng em mà khóc. Nhưng mà như thế thì hỏng hết, hỏng hết. Nước mắt sẽ làm tiêu tan hết chút ý chí cần thiết. Tha lỗi cho tôi, các bạn. Tha lỗi cho con, ba má nghe; tha lỗi cho em nghe, các anh chị; tha lỗi cho chị nhé, các em, các em mến yêu.

Dòng sông ơi, tôi còn nhớ câu chuyện dòng sông. Cho tôi làm người lái thuyền để mỗi sáng mỗi chiều nghe sóng xanh nói chuyện. Cầu ông Lãnh. Những chiếc thuyền chở khẳm nồi niêu đỏ chói. Những chiếc thuyền chở đầy những tỉn nước mắm. Những bà hàng bán cau môi đỏ như trầu, khăn rằn che tóc. Quê hương đẹp biết bao nhiêu. Ôi, còn nào chùa, nào lũy tre, nào vườn cau, nào giàn trầu, nào bến sông quen thuộc. Tôi muốn quay trở lui. Nhưng quay trở lui cũng không tìm thấy quê hương.

Đất quê hương, tôi đang đếm bằng những bước chân. Đất quê hương, bom đạn cày nát. Lời cầu nguyện cho những khu vườn xanh, có trúc đào, có xương rồng trước ngõ. Chắp tay tôi nhận chịu lửa đỏ như một lời cầu nguyện. Cho tôi thấy phố thấy nhà lần chót. Cho tôi thấy trời thấy nước thấy cây thấy cỏ lần chót. Cho tôi thấy trăng thấy sao. Cho tôi thấy người, thấy cô thấy bác thấy anh thấy chị thấy già thấy trẻ, thấy đồng bào cười nói. Cho tôi ôm tất cả vào hai vòng tay nhỏ. Tôi đã tìm thấy. Anh chị em ơi, tôi đi nhưng tôi còn ở lại. Sáng mai mặt trời mọc, thơ tôi sẽ tới với người.

Chúng ta hãy trả lời

Một bông sen nở trên đại dương

Bé sinh ra

Giữa muôn trùng sóng nước.

Giữa khuya này, đêm ba mươi tháng giêng

Hai trăm tám mươi mốt người trên thuyền lặng im

Nghe sóng đêm cầu nguyện

Tám người thủy thủ

Yên lặng cho thuyền hướng về phương Nam

Nước uống đã cạn rồi

Tàu chạy về gần cù lao Tiamen

Cầu cứu.

Biển đêm

Sóng vỗ mạn thuyền

Trăng lặn lâu rồi

Ánh sao soi đường cho bé vào đời

Dưới kia nhấp nhô đầu sóng bạc.

Một bà mẹ nằm trên boong tàu

Chuẩn bị cho bé vào đời

Cả thuyền không có một phòng riêng

Người bác sĩ

Cũng là giới lênh đênh bèo nước.

Tiếng khóc chào đời của bé

Bị át đi trong tiếng gió

Người mẹ mỉm nụ cười yếu ớt

Bác sĩ đứng lên loan báo tin mừng

Hai trăm tám mươi người vỗ tay

Vị thuyền trưởng hô to:

Chúng ta đi về phương Nam

Dân số chúng ta trở thành hai trăm tám hai

Xin mọi người cám ơn Trời Phật.

Chiếc máy điện thoại nối liền

Chuyển niềm vui lên lục địa

Khuya nay trên đất liền có người hay tin bé đã chào đời

Bé Rolanda Nguyễn Thị

Bé từ đâu tới nhỉ?

Và bé đang đi về đâu?

Tại sao lại chọn nơi ra đời giữa đại dương

trên chiếc thuyền lưu lạc?

Bé không hỏi

Nhưng chúng ta hãy trả lời

Ai nỡ để bông sen hé nửa đêm

Chìm sâu lòng đại dương

Bạn ơi hãy trả lời cho chúng tôi

Chúng ta phải đem bé đi về hướng nào?

Tôi cần bàn tay bạn.

Tịch tĩnh

Giấy thơm

Thấp thoáng pho huyền sử

Ly nước xanh

Cười nét mắt thủy tinh

Đã cao vươn từng lớp sóng bạc đầu

Và tảng đá lạnh

Gọi sương mù

Đỉnh cao gió thét

Tôi thức dậy

Chót lưỡi tê

Hạt sương ngọn cỏ trời khuya

Bỗng ánh sáng xuyên ngang

Lưỡi gươm lòe

Chớp giật

Những đám mây chạy mau

Phương đông giục giã tiếng kèn

Chiếc áo tơi năm nao

Gió đuổi lá bay

Nét bút anh

Màu nâu

Trên cánh tay nám màu sương gió

Màu nâu

Trên ruộng đồng năm nao

Mồ hôi tưới lúa

Giờ phút này, tinh cầu luân lạc giữa trời cao

Lay chuyển cánh chim bằng.

Không gian từng vũng tóe tung

Nổ vỡ

Một mặt trời đang ngụp lặn ngoài kia

Kình ngư mắt đỏ

Ống kính tôi

Thu hình tiền sử

Then cửa đã vừa bỏ lỏng

(Vạn kiếp xưa từng gài nẻo tương lai)

Sáng nay lối ra

Bên rừng chim hót

Em thoát về trên ngõ biếc

Những chồi non, nụ hoa, đọt mướp níu không gian

Bàn tay

Bàn tay nâng chiếc đũa người nghệ sĩ tài ba

Lùa vũ trụ âm thanh

Về ngưng tụ

Vào điểm không

Tịch tĩnh

Chói

(Lần đầu tiên đôi mắt trẻ thơ vào đời)

Tôi chợt thấy

Bà mẹ quê, củ hành búi tóc

Lá tre chiều gom đốt

Không gian un khói ấm

Phật cười sau mây hiền dịu:

Đêm nay tròn trăng.

Lời nguyện cầu tìm đất sống

Lênh đênh ngoài sóng gió

Thuyền nhỏ giữa đại dương

Quyết tâm tìm đất sống

Đói lạnh bao ngày đường

Chúng tôi là bọt biển

Trôi giạt giữa mênh mông

Chúng tôi là hạt bụi

Trong không gian vô cùng

Tiếng chúng tôi lạc mất

Trong gió rít từng không

Trên thuyền không nước uống

Trên thuyền hết thức ăn

Con chúng tôi kiệt sức

Khóc rã và lịm dần

Chúng tôi khao khát Đất

Nhưng chẳng được tới gần

Mặc sức mà kêu cứu

Tàu bè vẫn dửng dưng

Bao nhiêu thuyền đã lật

Vì sóng gió bất thần

Bao nhiêu là mạng sống

Đã chìm lòng đại dương

Chúa Ki Tô có nghe

Lời nguyện cầu rướm máu?

Phật Quan Âm có nghe

Lời kêu cứu không ngừng?

Loài người ơi có nghe

Tiếng gọi từ hố thẳm

Đất liền ơi có biết

Tâm sự này hay không?

Xin loài người có mặt!

Xin đất liền giang tay!

Cho chúng tôi tìm thấy

Hy vọng trên đất này!

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.