रत्नमालावदान

यावन् निवसते गेहे भर्ता कामरसारतः / तावत् स्त्री सेवयेन् नित्यं धर्मं भर्तुर् अनुज्ञया // rm_3.138{36} //

यदा भर्त्ता गृहे न स्याद् दूरदेशं गतस् तथा / यावद् गृहं न चायातस् तावद् देवं भजेत् पतिः // rm_3.139{37} //

पतेस् ते देवतास्माकं विष्णुर् नारायणो हरिः / तस्माद् एनं प्रभोर् नाम्ना स्मृत्वा नित्यं भजार्चय // rm_3.140{38} //

स एव कामदो देवः कामधात्वीश्वराधिपः / संसारस्थितिधर्मस्थो रतिभोग्यसुखप्रदः // rm_3.141{39} //

तस्यैव ह्य् अनुभावेन प्रेर्य्यमानो मनो भुवाः / भर्त्ता ते सहसा प्रायात् स्वस्ति रत्नैश् च संयुतः // rm_3.142{40} //

ततस् ते सफलं जन्म संसारे प्रभुना सह / दानं कृत्वा सुखं भुक्त्वा यावज्जीवं सुखं वस // rm_3.143{41} //

एवं सख्योदितं श्रुत्वा रमणी सा पतिव्रता / तथेति प्रतिसंश्रुत्य पुनस् ताम् अवदत् सखीं // rm_3.144{42} //

सत्यं भद्रे यथा प्रोक्तं त्वया मे हितकारणं / तथाहं संभजिष्यामि स्मृत्वा नाम्ना प्रभोर् हरिं // rm_3.145{43} //

यथा स्वस्ति समायातः स्वामी रत्नसमृद्धिभृत् / तदा ह्य् एकं सुवर्णस्य चक्रं दास्यामि विष्णवे // rm_3.146{44} // इत्य् एवं सा प्रतिज्ञाय विष्णुम् एवं समस्मरत् // rm_3.147{45} // नमस् ते भगवन् विष्णो हरे नारायण प्रभो / प्रसीद पश्य मां नारीं प्रभुं च प्रापयाशु मे // rm_3.148{46} //

यदा मे पुरुषो भर्त्ता स्वस्ति गेहसमागतः / तदोपढौकयिष्यामि स्वर्णचक्रं हरे तव // rm_3.149{47} //

इति सख्याः पुरः प्रोक्त्वा स्मृत्वा नित्यं हरिं मुदा / स्वर्णचक्रं च संकल्प्य तस्थौ भर्तुः स्मरन्ति स // rm_3.150{48} //

तदैव सार्थवाहो ऽसौ सर्वसार्थगणैः सह / बहुरत्नानि संगृह्य प्रतस्थे सहसा ततः // rm_3.151{49} //

ततः स्वस्ति समुत्तीर्य्य महोदधेस् तदागतः / सर्वसार्थगणैः सार्द्धं सहसा गृहम् आययौ // rm_3.152{50} //

ततस् तं गृहसंप्राप्तं दृष्ट्वा सा नंदिता सती / पादौ नत्वा पुरः स्थित्वा स्वं प्रवृत्तम् अभाषत // rm_3.153{51} //

स्वामिन् यदा भवान् गेहात् प्रस्थितो मां विहाय च / तदारभ्य सदा स्मृत्वा त्वाम् एवास्मि स्थिता गृहे // rm_3.154{52} //

तदाहम् अनया सख्या दृष्ट्वा त्वद्विरहातुरा / तद् दुःखं मे विनोदार्थं प्रेरिता स्मरणे हरेः // rm_3.155{53} //

तदारभ्य सदा नित्यं स्मृत्वा तवेष्टदेवतां / भजामि सततं भक्त्या तवाशु गमनार्थिनी // rm_3.156{54} //

चक्रं एकं सुवर्णस्य संकल्प्य श्रद्धया मया / प्रार्थनापि कृता नित्यं तव यात्राप्रसिद्धये // rm_3.157{55} //

यथा मे प्रार्थितं सर्वं तथा सिद्धं हि सांप्रतं / तन् मे संकल्पितं देव पूरयेयं तथा प्रभो // rm_3.158{56} //

तत् पूजांगं समादाय शक्रं समुपढोकितुं / देवकुलं गमिष्यामि तद् अनुज्ञां प्रदेहि मे // rm_3.159{57} //

इति भार्योदितं श्रुत्वा सार्थवाहो ऽनुमोदितः / पूरय त्वं प्रिये सत्यं गच्छेत्य् एवम् अभाषत // rm_3.160{58} //

ततः सानुज्ञया भर्तुः सती सार्द्धं सखीजनैः / पूजांगानि च तं चक्रं धृत्वा देवकुलं ययौ // rm_3.161{59} //

तस्मिं क्षणे स संबुद्धो भगवान् करुणामयः / लोके सत्वान् समुद्धर्तुम् अपश्यद् बुद्धचक्षुषा // rm_3.162{60} //

ताम् एवं प्रस्थितां दृष्ट्वा भद्रां सद्धर्मचारिणीं / प्रैक्षच् च भगवान् एनां प्रत्येकबोधिलाभिनीं // rm_3.163{61} //

ततो ऽसौ भगवान् बुद्धः संनिरीक्ष्य च तां सतीं / सर्वान् भिक्षुगणां छिष्यान् समामंत्र्याब्रवीत् तथा // rm_3.164{62} //

पश्यध्वं भिक्षवो यूयं दारिकं तां सुभद्रिकां / नूनं मद्दर्शनाद् एषा बोधिचित्तम् अवाप्नुयात् // rm_3.165{63} //

सम्यक्कुशलमूलानि समवरोपयिष्यति / ध्रुवं प्रत्येकबोधौ च प्रणिधानं करिष्यति // rm_3.166{64} //

तस्मात् संदर्शनं दत्वा दारिकां तां सुभाविनीं / प्रत्येकबोधिचर्यायां सुप्रतिस्थापयाम्य् अहं // rm_3.167{65} //

तत्र च गन्तुम् इछन्ति ये मया सह भिक्षवः / पात्रचीवरम् आदाय ते प्रायातं चरेमहि // rm_3.168{66} //

इत्य् आदिष्टं जिनेन्द्रेण श्रुत्वा सर्वे ऽपि सांघिकाः / पात्रचीवरसंयुक्तास् तत्र गंतुम् उपाचरन् // rm_3.169{67} //

ततो ऽसौ भगवान् बुद्धः स्वप्रभावं प्रदर्शयन् / सर्वैश् च सांघिकैः सार्द्धं राजगृहम् उपासरत् // rm_3.170{68} //

तत्र मार्गे समायाता दारिका ससखीवृता / तं बुद्धं श्रीघनं दूराद् ददर्श संप्रभास्वरं // rm_3.171{69} //

द्वात्रिंशल्लक्षणोपेतम् अशीतिव्यंजनान्वितं / दिव्यातिक्रान्तसौन्दर्य्यं समन्तभद्ररूपकं // rm_3.172{70} //

सहस्रेणातिरिक्ताभं सौम्यं कान्तं मनोहरं / पुण्डरीकम् इवोद्भासं रत्नाङ्गम् इव जंगमं // rm_3.173{71} //

साक्षात् पुण्यावतारं च दृष्ट्वा चात्यनुमोदिता / सहसोपेत्य तच् चक्रम् उपढौकितुम् ऐछत // rm_3.174{72} //

एवं तां चक्रम् आदाय संबुद्धम् उपढौकितुं / प्रयातं तां सखी दृष्ट्वा निवारयितुम् अब्रवीत् // rm_3.175{73} //

नायं नारायणो भद्रे सुगतो ऽयं जितेन्द्रियः / तद् अस्मै मा प्रदेहीदं चक्रं संकल्पितं हरेः // rm_3.176{74} //

एवं निवार्य्यमानापि सखीभिः सा च भद्रिका / सद्धर्मगुणवांछन्ती ताः सखीः पुनर् अब्रवीत् // rm_3.177{175} //

सख्यो भाग्यान् मयाप्य् एवं संबुद्धो दृश्यते ऽधुना / तद् अद्य सफलं जन्म संसारे जीवितं च मे // rm_3.178{76} //

यदाभास्पर्शिता चापि सत्वाः क्लेशविमोचिताः / संवृत्तिसुखसंप्राप्ता निर्वृत्तिम् अपि चाप्नुयुः // rm_3.179{77} //

यन्नामोच्चारणाद् वापि संभाव्यस्मरणाद् अपि / मारपाशविनिर्मुक्ताः संबोधिपदम् आप्नुयुः // rm_3.180{78} //

यद्धर्मश्रवणाद् एवं नित्यानुमोदनाद् अपि / सर्वपापविनिर्मुक्ताः सद्गतिं समवाप्नुयुः // rm_3.181{79} //

यत्संघेषु सुपात्रेषु किंचिन्मात्रार्प्पनाद् अपि / संसारे ऽनन्तसौख्यानि भुक्त्वा यायुः सुखावतीं // rm_3.182{80} //

येनैवं पालिताः सत्वाः षड्गतिचरिता अपि / बोधयित्वा च सद्धर्मे स्थापिता निर्वृताव् अपि // rm_3.183{81} //

यस्य धर्मानुभावाच् च मंगलं भुवनत्रये / सर्वे सत्वा सुखाढ्याश् च संबोधिपदचारिणः // rm_3.184{82} //

सो ऽप्य् अयं भगवान् नाथः शास्ता त्रैलोक्याधिपः / नूनं मे पुण्यभाग्येन दृश्यते ऽयत्नतो ऽधुना // rm_3.185{83} //

तद् अहं कुशलिनी स्यां हि संबुद्धेन दर्शिता / महाभाग्यवती चास्मि यद् अयं सद्गुरुः सुधीः // rm_3.186{84} //

अमृग्यमान एवेत्थं लभ्यते पुरतो मया / तद् अहं पूजयित्वेमं चक्रं च समुपढौकितुं // rm_3.187{85} //

इछाम्य् अस्मै मुनींद्राय निर्वृतिपदलब्धये / अपि चात्र सदा नैव संबुद्धो लप्स्यते तथा // rm_3.188{86} //

कदा चिद् धि जिनोत्पत्तिः पुष्पम् औदुन्वरं यथा / मानुष्ये ऽपि सदा नैव जन्म भवानुचारिणां / पुण्यैर् एव हि मानुष्यं लप्ष्यते जन्म दुल्लभं // rm_3.189{87} //

मानुष्ये ऽलभ्यमाने तु कथं बुद्धानुसेवना / बुद्धसेवां विना केन बोधिचित्तम् अवाप्नुयात् // rm_3.190{88} //

बोधिचित्तं विना कस्य सद्धर्मेषु मतिश् चरेत् / विना धर्ममतिं को हि बोधिचर्य्यां समाचरेत् // rm_3.191{89} //

बोधिचर्यां विना लोके हितं कर्तुं कथं चरेत् / लोके हितम् अकृत्वैव कुतः पुण्यम् अवाप्नुयात् // rm_3.192{90} //

अपुण्येन कथं क्लेशान् हित्वा निर्वृतिम् आप्नुयात् / तस्मात् क्लेशविमुक्त्यर्थं निर्वृत्तिपदलब्धये // rm_3.193{91} //

इमं बुद्धं जगन्नाथम् इछाम्य् अभ्यर्चितुं मुदा / बुद्ध एव जगन्नाथः सर्वसत्वहितार्थदः // rm_3.194{92} //

सद्धर्मदेशकः शास्ता संबोधिज्ञाननायकः / तस्माद् एनं समुत्सृज्य नान्यम् इछामि चार्चितुं // rm_3.195{93} // अस्यैव शरणं गत्वा भजिष्यामि सदाप्य् अहं // rm_3.196{94} // इति सा दारिका प्रोक्त्वा चक्रम् आदाय मोदिता / संबुद्धं चार्प्पितुं तस्मै पूजां कर्तुम् उपाययौ // rm_3.197{95} //

अथ सा तं मुनिं नत्वा पूजाभिश् च समर्चयत् / तं चक्रं समुपस्थाप्य नत्वैवं प्रणिधिं व्यधात् // rm_3.198{96} //

यथायं सुगतो बुद्धो निःक्लेशो विजितेन्द्रियः / तथाहम् अपि शुद्धात्मा निर्वृतिपदम् आप्नुयां // rm_3.199{97} //

तथासौ भगवान् बुद्धो दृष्ट्वा तत्प्रणिधिं ततः / सुप्रसन्नमुखाम्भोजाद् व्यसृजत् संस्मितामृतं // rm_3.200{98} //

तत्स्मितसहोच्चार्यमाणा पंचविधांशवः / के चिद् ऊर्द्ध्वं गताः के चिद् अधो याताश् च ते ऽंशवः // rm_3.201{99} //

ये च याता अधोलोके ते संजीवनरके गताः / कालसूत्रे च संघाते तथा च रौरवे ततः // rm_3.202{100} //

महारौरवके चापि तपने च प्रतापने / अवीचौ चार्बुदे चापि निरर्बुदे तथाटटे // rm_3.203{1} //

हहवे हुहुवे चैवम् उत्पले पद्मके तथा / महापद्मे ऽपि चैतेषु षोडशेषु समंततः // rm_3.204{2} //

तथोपनारकेष्व् एवं सर्वेष्व् अपि च ते ऽंशवः / प्रसृता भासयित्वैवं प्राकाशयन् समंततः // rm_3.205{3} //

ये शीतनरकास् तेषु तूष्णीभूता निपातिताः / ये उष्णनरकास् तेषु शीतीभूता व्यभासयन् // rm_3.206{4} //

तेषु ये पापिनः सत्वा दुःखातिवेदनातुराः / ते सर्वे तद्द्युतिस्पृष्टास् तद्दुःखवेदनोज्झिताः // rm_3.207{5} //

शांतसौख्यानुभूताश् च विस्मयोद्धतमानसाः / दृष्ट्वैव सह संमील्य मिथश् चैवम् अभाषत // rm_3.208{6} //

अहो चित्रं भवन्तो ऽद्य किं नु वयम् इतश् च्युताः / अन्यत्र चरिताः स्मः किं वताहोस्विन् न मन्यते // rm_3.209{7} //

इति संदिग्धचित्तानां तेषां चित्तप्रबोधने / भगवान् निर्मितं तत्र प्रैषयच् च समंततः // rm_3.210{8} //

अथ तं निर्मितं सौम्यं दृष्ट्वा ते संप्रसादिताः / भूयो दृष्ट्वाभिमोदन्तो मिथश् चैवं वभाषिरे // rm_3.211{9} //

भवन्तो नु वयं सर्वे नान्यत्र चरिता इतः / अपि त्व् अयम् इहायातः सत्वो ह्य् अपूर्वदर्शनः // rm_3.212{10} //

नूनम् अस्यानुभावेन निर्दुःखा सुसुखा वयं / इति ते निर्मिते तस्मिन् बौद्धे चित्तं प्रसाद्य च // rm_3.213{11} //

नमो बुद्धाय ते तायिन्न् इत्य् उक्त्वा शरणं ययुः / ततः सर्वे च ते सत्वास् तद्बुद्धस्मृतिधारिणः // rm_3.214{12} //

निःपापाः कुशलाध्याश् च सद्गतिं सहसा ययुः / ये तथोर्द्धं गतास् ते च बुद्धस्मितोत्सृताः कराः // rm_3.215{13} //

गत्वा चातुर्महाराजभुवनेषु ततो गताः / त्रयस्त्रिंशाश् च यामाश् च तथा च तुषितां गताः // rm_3.216{14} //

निर्माणरतिकां चान्यनिर्मितवशवर्त्तिनः / ब्रह्मकायिकलोकं च तथा ब्रह्मप्रोहितं // rm_3.217{15} //

महाब्राह्मणलोकांश् च परीत्ताभं तथा गताः / अप्रमाणं ततो याता आभास्वरां तथा गताः // rm_3.218{16} //

परीत्तशुभम् एवं च ह्य् अप्रमाणशुभं तथा / शुभकृत्स्नम् अनभ्रं च पुण्यप्रसवसंज्ञिकं // rm_3.219{17} //

बृहत्फलं तथा चैवम् अबृहम् अतपं तथा / सुदृशं भुवनं चैव सुदर्शनं तथा गताः // rm_3.220{18} // अकनिष्ठं तथा गत्वा प्रोच्चैर् एवम् अघोषयन् // rm_3.221{19} // अनित्यं खलु संसारं दुःखं शून्यं ह्य् अनात्मकं / इति मत्वा त्रिरत्नानि संभजध्वं समाहिताः // rm_3.222{20} //

निष्क्रामतारभध्वं च युज्यध्वं बुद्धशासने / धुनीत मृत्युसैन्याश् च नडागारं यथा करी // rm_3.223{21} //

यो ऽप्य् अस्मिन् धर्मवैनेये ह्य् अप्रमत्तश् चरिष्यति / स हित्वा जातिसंसारं दुःखस्यान्तं करिष्यति // rm_3.224{22} //

एवं ता अर्चिषः सर्वांल् लोकधातून् समंततः / अवभास्य शुभे सत्वान् विनीय पुनर् आगताः // rm_3.225{23} //

भगवतो ऽग्रतः स्थित्वा कृत्वा प्रदक्षिणत्रयं / ऊर्णायां च मुनीन्द्रस्य सर्वा अन्तर्दधुस् त्विषः // rm_3.226{24} //

तदानन्दः समुत्थाय कृतांजलिपुटो नतः / जानुभ्यां भुवि संस्थित्वा भगवन्तं समब्रवीत् // rm_3.227{25} //

नानारङ्गकलापस् ते वक्त्रान् निष्कसितो मुनेः / येनावभासिताः सर्वा सूर्येणोदयता यथा // rm_3.228{26} //

विगतोद्धवा दैन्यमदप्रहीणा बुद्धा जगत्य् उत्तमहेतुभूताः / नाकारणं शंखमृणालगौरं स्मितम् उपदर्शयन्ति जिना जितारयः // rm_3.229{27} //

तत्कालं स्वयम् अधिगम्य धीरबुद्ध्या श्रोतॄणां श्रमणजिनेन्द्र कांक्षितानां / धीराभिर् मुनिवृष वाग्भिर् उत्तमाभिर् उत्पन्नं व्यपनय संशयं शुभाभिः // rm_3.230{28} //

नाकस्माल् लवणजलाद्रिराजधैर्य्याः संबुद्धाः स्मितम् उपदर्शयन्ति नाथाः / यस्यार्थे स्मितम् उपदर्शयन्ति धीरास् तं श्रोतुं समभिलषन्ति जनौघाः // rm_3.231{29} //

इत्य् आनंदवचः श्रुत्वा संबुद्धो भगवान् असौ / तत् स्मितहेतुम् आदेष्टुं तम् आनन्दं समब्रवीत् // rm_3.232{30} //

एवम् एतत् तथानन्द नाहेत्वप्रत्ययं स्मितं / प्राविष्कुर्वन्ति संबुद्धा अर्हन्तः सुगता जिनाः // rm_3.233{31} //

पश्यानन्दानया नार्य्या चक्रं मे समुपार्प्पितं / पूजयित्वा प्रणत्वा च बोधौ च प्रणिधिः कृता // rm_3.234{32} //

अनेन दानधर्मेण कुशलैश् च समन्विताः / दारिकेयं सुभद्रांशा दिव्यभोग्यं समाप्नुयात् // rm_3.235{33} //

न पंचदशकल्पानि विनिपातं गमिष्यति / ततश् चक्रान्तरो नाम प्रत्येकसुगतो सुधीः // rm_3.236{34} //

अर्हं क्लेशविमुक्तात्मा पंचाभिज्ञो जितेन्द्रियः / सर्वसत्वानुकंपी च ब्रह्मचारी भविष्यति // rm_3.237{35} //

यन् मयि सुगते बुद्धे चित्तम् अस्याः प्रसीदति / तेन पुण्यबलेनेयं प्रत्येकबोधिम् आप्स्यति // rm_3.238{36} //

सुगतेषु कृतं पुण्यं न क्षिणोति कदा चन / क्रमात् तेन विशुद्धात्मा संबोधिम् अपि चाप्नुयात् // rm_3.239{37} //

इति मत्वा त्रिरत्नेषु चित्तम् एवं प्रसाद्य च / श्रद्धया संप्रकर्त्तव्यं सत्कारं बोधिवांछिभिः // rm_3.240{38} //

इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वा सर्वे जनाश् च ते / तथेत्य् अभ्यनुमोदन्तस् त्रिरत्नसेविनो ऽभवन् // rm_3.241{39} //

ततो बुद्धानुभावेन तच् चक्रं खे समुद्गतं / क्षणं बुद्धोपरि स्थित्वा छत्रम् इवोज्ज्वलन् बभौ // rm_3.242{40} //

ततश् च वियतो गत्वा हरिहर्म्योपरि स्थितं / सुदर्शनम् इवोद्दीप्तं बभौ रस्मिसमुत्किरन् // rm_3.243{41} //

ततो ऽसौ भगवान् बुद्धो दृष्ट्वा तां दारिकां स्वयं / शिरसि पाणिना स्पृष्ट्वा स्वाशीर्वचनम् आदिशत् // rm_3.244{42} //

भद्रे ते मंगलं भूया विनिपातं न चाप्नुहि / क्रमात् पारमिताः पूर्य्य प्रत्येकं बोधिं आप्नुहि // rm_3.245{43} //

इत्य् आशीर्वचनं दत्वा संबुद्धो ऽसौ मुनीश्वरः / ततो राजगृहं गंतुं उपाचरत् ससांघिकः // rm_3.246{44} //

ततो ऽसौ दारिका चापि नत्वा तं सुगतं पुनः / दृष्ट्वैवं मुहुः स्मृत्वा स्वगेहं समुपाययौ // rm_3.247{45} //

तत्र गेहे प्रविष्ट्वासौ दारिका संप्रमोदिता / भर्त्तुर् अग्रे च तद्वृत्तम् आचख्ये सर्वम् आदरात् // rm_3.248{46} //

भर्त्ताप्य् असौ तथा श्रुत्वा बुद्धधर्मानुमोदितः / तयैवं भार्यया सार्द्धं भेजे रत्नत्रयं सदा // rm_3.249{47} //

एवं मे गुरुणा ख्यातं तथा ते कथ्यते मया / त्वम् अप्य् एवं महाराज त्रिरत्नानि सदा भज // rm_3.250{48} //

प्रजाश् चापि त्रिरत्नानां भजने प्रेरय प्रभो / तथा ते मंगलं नित्यं बोधिं चापि समाप्नुयाः // rm_3.251{49} //

इति तेनोपगुप्तेन भाषितं तत् सुभाषितं / श्रुत्वाशोको नरेन्द्रो ऽसौ मुमोद सह पार्षदैः // rm_3.252{50} //

एतच् चक्रावदानं मुनिवरगुणदं यः शृणोति प्रसाद्य / श्रुत्वा यश् चानुमोद्य प्रमुदितमनसा श्रावयत्य् एवम् अन्यान् / स जित्वा क्लेशसंघान् विगतकलिमलो बुद्धधर्मानुचारी / पूतात्मा सद्गुणाढ्यः मुनिवरनिलयैः संप्रयाति प्रमोदात् // rm_3.253{51} //

++ इति रत्नावदानमालायं चक्रावदानो नाम समाप्तम् ++

इव् प्रेतिकावदान अथाशोको महीपालः सद्धर्मचरणोत्सवः / उपगुप्तं गुरुं नत्वा कृताञ्जलिपुटो ऽवदत् // rm_4.1{1} //

भदन्त श्रोतुम् इछामि पुनरन्यत् सुभाषितं / यथा मे गुरुणा प्रोक्तं तथा वक्तुं समर्हसि // rm_4.2{2} //

इति तेन नरेन्द्रेण प्रार्थिते ऽसौ जिनांशजः / उपगुप्तो महाभिज्ञस् तं नरेशम् अभाषत // rm_4.3{3} //

यथा मे गुरुणादिष्टं तथा वक्ष्यामि ते ऽधुना / तथापि श्रूयतां राजन् तव धर्मप्रवृद्धये // rm_4.4{4} //

पुरैकसमये चासौ संबुद्धो भगवाञ् जिनः / चैलकैश् च तथान्यैस् तत्सद्धर्मगुणवांछिभिः // rm_4.5{5} //

राजगृहम् उपाश्रित्य वेणुवने जिनाश्रमे / करण्डकनिवापाख्ये तस्थौ धर्मं समादिशत् // rm_4.6{6} //

तद् धर्म्मदेशनां श्रोतुं सदेवासुरमानुषाः / सिद्धविद्याधराश् चापि यक्षगंधर्वकिन्नराः // rm_4.7{7} //

गरुडा नागराजाश् च राक्षसाश् च महोरगाः / सर्वे लोकाधिपाश् चापि ससैन्यपरिवारकाः // rm_4.8{8} //

राजानो राजमात्राश् च ब्राह्मणाश् च महाजनाः / मंत्रिणो श्रेष्ठिनश् चापि सार्थवाहाश् च पौरिकाः // rm_4.9{9} //

ऋषयो योगिनश् चापि यतयो ब्रह्मचारिणः / एवम् अन्ये ऽपि लोकाश् च परिवृत्य समंततः // rm_4.10{10} //

सत्कृत्य स्वर्य्य पूजाङ्गैः सर्वोपकरणैर् अपि / मानयित्वा च तं नाथं दृष्ट्वा तस्थुः समाहिताः // rm_4.11{11} //

तस्मिंश् च समये तत्र मौद्गल्यायन आत्मवित् / स प्रेतभुवने गत्वा चरन् प्रेतीम् अपश्यत // rm_4.12{12} //

स्वकेशरोमसंछन्नां दग्धस्थूनामहाकृतिं / सूचीमुखीं महत्कायीं पर्वतसंनिभोदरां // rm_4.13{13} //

पिङ्गलकेशिनीं रौद्रीं प्रदीप्ताग्निशिखाम् इव / तीव्रातिवेदनाक्रान्तां तृषार्त्तं परिमूर्छितां // rm_4.14{14} //

तत्रायुष्मान् स मौद्गल्यो दृष्ट्वा तां प्रेतिकां चिरं / कैषेति सहसोपेत्य पप्रछ समुपागतां // rm_4.15{15} //

किं त्वया प्रकृतं पापं येनैवं दुःखभागिनी / तृषार्त्ता जलमार्गन्ती भ्रमित्वा चरसे ऽधुना // rm_4.16{16} //

इति तेन यतीशेन पृष्ट्वा सा प्रेतिका ततः / तं यतिं सौगतं नत्वा प्ररुदित्वावदत् तथा // rm_4.17{17} //

भदन्त तद् विजानीयाः पापकारिण्य् अहं यतः / एवं तृष्णाप्रतप्ताङ्गा भ्रमामि जललालसा // rm_4.18{18} //

यत्राहम् उदकं पातुं गछामि तृष्णयान्विता / अत्र पश्यामि नद्यादिजलाधारान् विशोषितान् // rm_4.19{19} //

यदा वर्षति देवे च दृष्ट्वा तदम्बुपातितं / पातुम् इछन्त्ल् तृष्णार्त्ता सहसाहं प्रधाविता // rm_4.20{20} //

तदा पश्यामि तद्विन्दुविस्फुलिङ्गनिभोज्वलान् / दृष्ट्वैवं निराशान्धा भ्रमामि दिक्षु सर्वतः // rm_4.21{21} //

किं मया प्रकृतं पापं येनास्म्य् एवं सुपापिनी / तन् मे पापं जगच्छास्ता पृछ्यतां भवतादरात् // rm_4.22{22} //

नूनं सो भगवाञ् छास्ता यन् मे कर्मपुराकृतं / व्याकरिष्यति तत् सर्वं तथा लोकप्रबोधने // rm_4.23{23} //

यच् छ्रुत्वान्ये ऽपि सत्वाश् च संविग्नमनसो द्रुतं / विरम्य पापमार्गेभ्यश् चरिष्यन्ति शुभे सदा // rm_4.24{24} //

तस्माद् भदन्त सर्वज्ञस् तव शास्ता स पृछ्यतां / व्याकुर्यान् मम सर्वत्र यत् कर्म प्रकृतं पुरा // rm_4.25{25} //

अस्मन्नाम्ना स संबुद्धो वंद्यतां भवता यथा / इत्य् उक्त्वा सा तम् आत्मजं नत्वा प्रेता गृहं ययौ // rm_4.26{26} //

स मौद्गल्यस् तथेत्य् उक्त्वा तत् संदेशम् अनुस्मरन् / सहसैतत् परिप्रष्टुं वेणुवनम् उपाययौ // rm_4.27{27} //

तदादौ भगवान् दृष्ट्वा तन् मौद्गल्यम् उपागतं / प्रहसन् सुप्रसन्नास्यः समामंत्र्यैतद् अब्रवीत् / कंचित् ते कुशलं वत्स कुतो ऽत्रासि समागतः / लोकेषु किं प्रवृत्तांतं तत् प्रचक्ष्व महामते / इति पृष्टे जिनेन्द्रेण स मौद्गल्यः पुरोगतः // rm_4.28{28} //

आदौ तस्य मुनेर् नत्वा तत् प्रवृत्तम् उदाहरत् / आगतो ऽस्मि भदन्तो ऽहं चरित्वा प्रेतभूमिषु // rm_4.29{29} //

तत्र स्थितो ऽहम् ईक्षन् तां प्रेतीम् एकां भयानकीं / दग्धस्थूणानिभां नग्नां पर्वतसन्निभोदरां // rm_4.30{30} //

सूचीछिद्रमुखच्छिद्रां कंकारयन्त्रिकाम् इव / स्वकेशरोमसंछन्नां ज्वलिताग्निशिखाम् इव // rm_4.31{31} //

तिव्रातिवेदनाक्रान्ताम् आर्त्तस्वरानुरोदिनां / दुर्गन्धाम् अशुचिव्याप्तां स्वकेशपरितापितां // rm_4.32{32} //

विण्मूत्रानुभोक्तुं च साक्षात् पापावतारिकां / भगवन् सा मया दृष्ट्वा तृष्णार्त्ता जललालसा // rm_4.33{33} //

भ्रमन्ती जलमार्गन्ती जलाश्रयेषु सर्वतः / नदीकूपतडागादिन् उदपानजलाश्रयान् // rm_4.34{34} //

स्वेछाम्बुपूरितान् दृष्ट्वा प्राधावत् सहसा यदा / तस्या दर्शणमात्रेण ते सर्वे ऽपि जलाश्रयाः // rm_4.35{35} //

निर्जलाः पंकशेषेण शुशुषुश् च समंततः / तथा विशोषितां दृष्ट्वा नद्यादींस् ताञ् जलाश्रयान् // rm_4.36{36} //

निराशा परितप्ताङ्गा सा प्रेती पर्यमूर्छत / ततश् च पुनर् उत्थाय क्षुत्तृष्णोन्मादचारिणी // rm_4.37{37} //

जलं चान्नं समन्वेष्टुं बभ्राम दिक्षु सर्वतः / तथापि सा जलं नासादयत् कुहापि वा // rm_4.38{38} //

ततो ऽतितृष्णया तप्ता विण्मूत्रभोक्तुम् ऐछत / तद् अपि कृच्छ्रतो ऽन्विष्य भुक्त्वा तृप्तिं न सा ययौ // rm_4.39{38} //

तथामेध्यानि भुक्त्वापि कदाचिन् नैव तृप्तिता / क्षुत्तृष्णाहताक्लान्ता पतिता खेदितावसत् // rm_4.40{40} //

मां दृष्ट्वा सहसोत्थाय शनैर् मन्दस्वरावदत् / स्वागतं भो भवान् ऐतु रक्ष मां पापिनीं लघु // rm_4.41{41} //

पानीयं देहि मे भद्र पानीयं दातुम् अर्हसि / इति प्रोक्ताभिधावन्ति पानीयं माम् अयाचत // rm_4.42{42} //

ततो ऽहम् अवदं चैनां पानीयं नात्र विद्यते / कात्वम् एवं नु दुःखानि भुक्त्वात्र वससे कथं // rm_4.43{43} //

किं त्वया हि कृतं पापं येनैवं दुःखताधुना / वक्तव्यं चेच् च तत् पापं सर्वं मे वक्तुम् अर्हसि // rm_4.44{44} //

इति मे गदितं श्रुत्वा स प्रेती पुनर् अब्रवीत् / किं मया वक्ष्यते पापं यत् पुरा कुधिया कृतं // rm_4.45{45} //

सर्वज्ञो हि भवच्छास्ता स एवं परिपृछ्यतां / तत् सर्वाणि च मे पापं स व्याकुर्यात् स सर्ववित् // rm_4.46{46} //

अस्मन्नाम्ना च संबुद्धो वंद्यतां भवतादरात् / इति तयोदितं श्रुत्वा प्रतिज्ञाय तथेति च // rm_4.47{47} //

भवन्तं प्रष्टुम् आयामि तत् समादेष्टुम् अर्हसि / आर्त्तस्वरा रुदन्ती सा प्रेती विन्दति वेदनां // rm_4.48{48} //

येन विण्मूत्रधानानि तेन धावति दुःखिता / तद् अपि कृच्छ्रतो लब्ध्वा भुंक्ते किं चित् कदा चन // rm_4.49{49} //

एवं सा पापिनी प्रेती दृष्टातिदुःखिता मया / किं तया प्रकृतं पापं मर्त्यलोके सुदारुणं // rm_4.50{50} //

येनैवंविधदुःखं सा ह्य् अनुभवति सांप्रतं / कदा सा पापतो मुक्ता कथं च सुगतिं व्रजेत् // rm_4.51{51} //

तत् सर्वं वदतां शास्त सर्वसत्वप्रबोधने / इति तेनार्थिते चासौ भगवान् पुनर् अब्रवीत् // rm_4.52{52} //

मौद्गल्यायन सा प्रेती पापिनी मत्सरी कुधीः / तया यत् प्रकृतं पापं येन सा दुःखभागिनी // rm_4.53{53} // तत् सर्वं ते प्रवक्ष्यामि शृणु श्रोतुं यदीछसि // rm_4.54{54} // पुरासीद् भगवान् बुद्धः काश्यपो नाम सर्ववित् / सर्वविद्याधिपो नाथो धर्मराजस् तथागतः // rm_4.55{55} //

समन्तभद्रकृच् छास्ता त्रैधातुकविनायकः / जिनो ऽर्हन् सुगतस् त्रायी संबोधिमार्गदेशकः // rm_4.56{56} //

स सत्वानां हितार्थेन बोधिचर्याः प्रकाशयन् / वाराणसीम् उपाश्रित्य मृगदावे जिनाश्रमे // rm_4.57{57} //

श्रावकैर् भिक्षुभिः सार्द्धं बोधिसत्वगणैर् अपि / तस्मिन्न् एव पर्षत्मध्ये तस्थौ धर्मं समादिशत् // rm_4.58{58} //

तस्मिंश् च समये तस्य भिक्षुर् अन्यतमो यतिः / अन्यत्रनगरे गत्वा प्रत्यागछत् स्वम् आश्रमं // rm_4.59{59} //

तत्र मार्गे तृषार्त्तो ऽसौ दूरात् कूपं विलोकयन् / सहसा समुपागत्य कूपान्तिकम् उपाययौ // rm_4.60{60} //

तदैका दारिका तत्र पूरयित्वा घटं जलैः / सहसा शिरसोहित्वा गृहं गन्तुम् उपाचरत् // rm_4.61{61} //

स तृषार्त्तो यतिर् दृष्ट्वा ताम् अम्बुघटवाहिकां / समुपेत्य जलं पातुं प्रार्थयन् समुपाचरत् // rm_4.62{62} //

भगिन्यो ऽहं तृषार्त्तो ऽस्मि दूरदेशाद् उपागतः / त्वां दृष्ट्वा सहसोपेत्य जलं पातुम् इहागतः // rm_4.63{63} //

तद् भगिनी जलं देहि जीवय मां तृषातुरं / दत्वा मे जीवनं त्वं तच् चिरं जीव्या निरोगिनी // rm_4.64{64} //

इति तेनार्थितं दृष्ट्वा दारिकासौ दुराशया / मात्सर्य्यप्रहतत्वाता तं भिक्षुं पर्य्यभाषत // rm_4.65{65} //

अरे भिक्षो ऽत्र मायाहि म्रियसे यदि वा खलु / न ते ददामि पानीयं घटो पूर्णो भवेन् मम // rm_4.66{66} //

कूपे यत्नात् समुद्धृत्य पूरयित्वाम्बुना घटे / प्रोहित्वायं मयानीतस् त्वदर्थे किं न मन्यते // rm_4.67{67} //

निर्लज्ज क्व नु ते लज्जा परकीयाम्बुम् इछसि / राजा किं त्वं धनी वासि गुरुर् वा किं न मन्यते // rm_4.68{68} //

इत्य् आक्षेपं प्रतिक्षिप्य तं भिक्षुं सौगतं यतिं / अदत्वैवामृतं किं चित् सत्वरा सा गृहं ययौ // rm_4.69{69} //

ततो भिक्षुस् तृषार्त्तो ऽपि लज्जयासौ न्यवर्त्तते / अन्यत्रैवं समायाच्य पीत्वा ययौ स्वम् आश्रमं // rm_4.70{70} //

तत्राश्रमे तरोर् मूले पर्यण्कम् उपभुज्य सः / अनुशोचय तां नारीं मनसैवं व्यचिंतयत् // rm_4.71{71} //

अहो सा दुर्मती नारी मात्सर्य्यप्रहताशया / कथं न मन्यते ह्य् एवं मानुष्यजन्म दुर्ल्लभं // rm_4.72{72} //

मानुष्यं पुण्यतो लब्ध्वा निस्फलं क्रियते तया / धिक् तां दुराशयां मूढां यस्या जन्म निरर्थकं // rm_4.73{73} //

कदैषा पापतो मुक्त्वा सद्गतिं समवाप्स्यति / मा गात् सा नरके दुःखं भूयाद् धर्मानुमोदिनी // rm_4.74{74} //

शीघ्रं लोकेश्वरस्मार्त्तं लब्ध्वा व्रजतु सन्मतिं / इत्य् एवंमनसा भाष्य स भिक्षुर् विजितेन्द्रियः // rm_4.75{75} //

त्रिरत्नस्मरणं कृत्वा तस्थौ ध्यानसमाहितः / ततो ऽसौ दारिका गेहे प्राप्ता भर्तुः पुरोगता // rm_4.76{76} //

एतत् सर्वं प्रवृत्तांतं विस्तरेणाब्रवीन् मुदा / स्वामिन् नद्याम्बुसंपूर्णं घटं धृत्वागता पथि // rm_4.77{77} //

ततो भिक्षुर् उपागत्य पानीयं मां प्रयाचति / अदत्वैवं जलं तस्मै भिक्षवे सत्वरागता // rm_4.78{71} //

वहुशो याच्यमानापि किं चिन् नैव ददाम्य् अहं / इति तयोक्तमात्रे ऽसौ भर्त्ता साधुर् अपि क्रुधा / तां भार्यां रुक्षणेत्रेण दृष्ट्वा चैवम् अभाषत // rm_4.79{72} //

अरे पापिनि दुर्बुद्धे कथं न दीयते त्वया / कियद् व्येति जलं दत्वा भिक्षवे तृषिताय ते // rm_4.80{71!} //

जलमात्रप्रदाने ऽपि यस्याः श्रद्धा न विद्यते / सा किम् अन्नं धनं रत्नं कथां दातुं समुत्सहेत् // rm_4.81{72} //

धिक् त्वां पापिनीं दुष्टां यस्या नास्ति दयार्थिने / किं त्वया मम सत्यापि यशोधर्मप्रघातया // rm_4.82{73} //

यद्य् एवं न प्रदद्यास् त्वं कस्मै चिद् अर्थिने जलं / प्रेयसीम् अपि भार्ये त्वां परित्यक्ष्याम्य् अहं खलु // rm_4.83{74} //

यदि मे प्रियतां कर्तुम् इछसि स्नेहचेतसा / अर्थिनो मानयित्वा तद् दानं कर्तुं समुत्सहेः // rm_4.84{75} //

नो चेद् एवं मया त्यक्ता व्रज मा तिष्ठ मे गृहे / अवश्यं नौ वियोगः स्याद् एकान्ते मरणं ध्रुवं // rm_4.85{76} //

किं त्वादृश्या स्त्रिया पुंसः केवलं धर्महानये / धर्मं विना न मे कार्य्यं दाक्षिण्यापि च भार्यया // rm_4.86{77} //

किं त्वया कांतयाप्य् एवं मात्सर्य्यकुलदुर्धिया / धर्म एव विनश्येत तद् व्रज मा गृहे वस // rm_4.87{78} //

धर्मेण रक्ष्यते लोकः कान्तया किं हि रक्ष्यते / तत् कान्तापि परित्याज्या यदि पापनुरगिनी // rm_4.88{79} //

भार्या हि पालनीया सा यदि धर्मार्थिनी सती / किं त्वं पापार्थिनी दुष्टा यशोधर्मविनाशिनी // rm_4.89{80} //

नैवाहं च त्वया सार्द्धं भोक्तुं रन्तुं समुत्सहे / क्रियते चेत् त्वया धर्मस् तथा वस मया सह // rm_4.90{81} //

नो चेद् एवं मया त्यक्ता त्वं मा तिष्ठ गृहे व्रज / एवं भर्त्त्रोच्यमानापि प्रमदा सा न बोधिता // rm_4.91{82} //

मात्सर्य्यालीढचित्तत्वाद् रोषिता चैवम् अब्रवीत् / नैव स्थास्याम्य् अहं यास्ये किं स्थित्वैवं विनिन्दिता // rm_4.92{83} //

कियत् त्वय्य् अपराधं मे यत् तथाहं विमोचिता / किं स भिक्षुर् गुरुर् राजा मित्रं वा ते पिता सुहृत् // rm_4.93{84} //

ज्ञातिर् वा स सखा वन्धुः किं च भ्राता प्रभुर् धनी / प्रदत्तं किं अदत्तं च कियन् नष्टं भवेत् यतः // rm_4.94{85} //

नैव किंचिच् च दास्यामि कस्मै चिद् भिक्षवे ऽर्थितं / अदत्वा मे भवेत् किं हि दास्याम्य् अहं यथेछया // rm_4.95{86} //

दास्यामि वा न दास्यामि का चर्चात्र तथा तव / पापश् चेन् मयि पच्येत धर्मो वापि तथा मम // rm_4.96{87} //

त्वम् अत्र मा कृथाश् चिन्तां किं त्वयात्र विचार्य्यते / शुभं वाप्य् अशुभं वा मे तव किं तद् विचारता // rm_4.97{88} //

तथापि मम दोषं चेद् यास्यामि न वसाम्य् अहं / वरं प्राणपरित्याज्यं न तु दानं ददाम्य् अहं // rm_4.98{89} //

इत्य् असौ प्रमदाक्रुष्य भर्तुर् आक्षिप्य गर्विता / क्वचित् किंचिच् च कस्मैचिद् ददौ नैव कदाचन // rm_4.99{90} //

गृहे तिथीन् उपायातान् दृष्ट्वैवातिप्ररोषिता / वहुधा क्रुष्य तान् गेहान् न्यकासयद् बलादपि // rm_4.100{91} //

तदाशीर्वचनान्य् एवं श्रुत्वापि परिकोपिता / हसति निन्दयित्वैनां परिभाष्य न्यकासयत् // rm_4.101{92} //

सदा बध्वा गृहद्वारं याचकागतिशंकया / कोष्ठ एव समासीना कदाचिन् न विनिर्ययौ // rm_4.102{93} //

सर्वदा स्वामिना सार्द्धं कृत्वैवं कलहं मुहुः / स्वयम् एव प्रभुक्त्वासौ कालम् एवम् अयापयत् // rm_4.103{94} //

ततः काल उपायाते प्रमदा सा रुजान्विता / तदाप्य् एवं न चोत्सेहे किंचिद् दातुं समर्थिने // rm_4.104{95} //

ततः प्रवृद्धरोगार्त्ता तृष्णार्त्ता परिशोषिता / मृता सा नरके याता प्रेती भवति सांप्रतं // rm_4.105{96} //

या चाभूद् दारिका दुष्टा मात्सर्य्यप्रहताशया / सैवैषा हि त्वया दृष्टा प्रेती नरकवासिनी // rm_4.106{97} //

इति मौद्गल्य दृष्ट्वैवं प्रत्यक्षं पापदुःखिनीं / सर्वादा श्रद्धयार्थिभ्यो दातव्यं जलम् आदरात् // rm_4.107{98} //

सर्ववस्तुप्रदानानां जलदानं महत्तरं / सर्वेषां जीवनं यस्माद् अमृतं संवरं जलं // rm_4.108{99} //

जलपानं विना सर्वे न जीवन्ति हि जन्तवः / तद् अमृतं जलं शुद्धं दातव्यम् अर्थिने सदा // rm_4.109{100} //

जलम् एव हि पीत्वा ते निराहारास् तपस्विनः / योगिनो ऽनेकवर्षानि जीवन्ति प्राणिनो यथा // rm_4.110{1} //

सर्वाहाराभिसंत्यक्ता जिवंति प्राणिनो जलैः / सर्वान् न परिभुक्त्वापि न जीवन्ति जलैर् विना // rm_4.111{2} //

तद् अमृतप्रदानं तज् जीवदानं प्रचक्ष्यते / सर्ववस्तुप्रदानेभ्यो जलदानं प्रशस्यते // rm_4.112{3} //

विशेषाद् ग्रीष्मकाले तु तृषार्त्ताय च रोगिने / बालवृद्धातुरेभ्यश् च दातव्यं जलम् आदितः // rm_4.113{4} //

जलदानं महादानं जलदानसमं न हि / येनाभिधार्य्यते प्राणं तत् फलं संप्रशस्यते // rm_4.114{5} //

सर्वधातुप्रदानेभ्यः सर्वरत्नप्रदानतः / सर्वान्नभोग्यदानेभ्यो जलदानं महीयते // rm_4.115{6} //

कन्याकोटिप्रदानाच् च गजकोटिप्रदानतः / गवां कोटिप्रदानाच् च जलदानं महीयते // rm_4.116{7} //

सप्तरत्नमयीभूमिप्रदानाच् च महीयते / एवं सर्वप्रदानेभ्यो जलदानं महत्तरं // rm_4.117{8} //

तृप्यन्ते देवताः सर्वे पितृलोकास् तथापरे / सर्वे भूताश् च सत्वाश् च जलेनैव सदापि हि // rm_4.118{9} //

तथा द्रव्यानि सर्वाणि भूतानि ह्य् अशुचिन्य् अपि / जलाभिषिक्तमात्रेण शुद्ध्यन्ते सर्वदा खलु // rm_4.119{10} //

जलं विना न तृप्यन्ते भुक्त्वापि दिव्यभोजनं / तस्मात् सर्वप्रदानानां जलदानं महीयते // rm_4.120{11} //

तथा ये च सुधां पीत्वा दिव्यकान्ता समर्पिता / रमन्ति त्रिदशाः स्वर्गे ते हि सर्वे जलप्रदाः // rm_4.121{12} //

चक्रवर्त्ती नृपेन्द्रो यो रमणीभिः सहामृतं / भुक्त्वा रमति संमोदी सो ऽपि चाम्बुप्रदानतः // rm_4.122{13} //

एवं चान्ये ऽपि ये लोका यथेछा सुखभोगिनः / निःक्लेशा निरुजा भद्रास् ते हि सर्वे जलप्रदाः // rm_4.123{14} //

ये तु नीचाशयादीनाः क्षुत्पिपासातुराः कृशाः / याचकाः प्रेष्यकाश् चापि सर्वे ते ऽम्भोऽप्रदानिकाः // rm_4.124{15} //

जलदानोद्भवं पुण्यं संख्यातुं नैव शक्यते / सर्वैर् अपि मुनींद्रैश् च किम् अन्यैर् विबुद्धैर् जनैः // rm_4.125{16} //

मत्वेति श्रद्धया नित्यं दिव्यामृताभिवांछिभिः / अर्थिभ्यः सर्वसत्वेभ्यो दातव्यं जलम् आदरात् // rm_4.126{17} //

इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वा सर्वे च भिक्षवः / सर्वेभ्यः सर्वदा कर्तुं जलदानं समैछन् // rm_4.127{18} //

अथानन्दः समुत्थाय नत्वा तं श्रीघनं गुरुं / कृतांजलिपुटो पृछन् तत्पापपरिमोचनं // rm_4.128{19} //

कदा सा भगवन् प्रेती तत्पापात् परिमोक्ष्यते / सर्वसत्वाभिबोधार्थं तत् समादेष्टुम् अर्हसि // rm_4.129{20} //

इत्य् आनन्देन पृष्टे ऽसौ सर्वज्ञो भगवांस् तदा / तम् आनंदं समारभ्य प्राह पापविमोचनं // rm_4.130{21} //

शृण्व् आनंद समाधाय येन सा परिमोक्ष्यते / सर्वसत्वप्रबोधाय तद् उपायैः प्रचक्ष्यते // rm_4.131{22} //

सा प्रेती नरकेष्व् एवं सर्वेषु भ्रमिता सदा / दुःखाभिवेदनाखिन्ना परितप्तानुतापिता // rm_4.132{23} //

ततः कालान्तरे सैवं स्मृत्वा रत्नत्रयं यदि / नमो बुद्धाय धर्माय संघायेति वदेद् यदा // rm_4.133{24} //

तदा लोकेश्वरो सर्वलोकनाथो जिनात्मजः / दृष्ट्वा तां सहसोपेत्य स्वप्रभाभिः परिस्पृशेत् // rm_4.134{25} //

यदा लोकेश्वराभाभिः स्पर्शिता सा सुधी सती / तदातिसौख्यतां लब्ध्वा विस्मितैवं व्यचिन्तयेत् // rm_4.135{26} //

अहो सौख्यं मया लब्धं कस्यानुभावतो ऽधुना / किम् आहोस्विद् इतश् च्युत्वागतो ऽन्यत्र वसाम्य् अहं // rm_4.136{27} //

इति चिन्तारि तिष्ठन्ती विस्मयोद्धतमानसीं / दृष्ट्वा लोकेश्वरश् चैनां बोधयितुम् उपाचरेत् // rm_4.137{28} //

उपेत्य तर्पयित्वा च स्वतनुनिःसृतैर् जलैः / विविधैर् भोजनैश् चापि प्रतर्प्पयेत् स बोधिराट् // rm_4.138{29} //

ततो ऽसौ पापिनी प्रेती पीत्वा तत् तनुजामृतं / परितृप्ता विशुद्धाङ्गा नत्वा तं प्रार्थयेत् तथा // rm_4.139{30} //

नमस् ते भगवन् नाथ कृपया मां समुद्धर / दर्शय धर्ममार्गं मे सदा ते शरणं व्रजे // rm_4.140{31} //

तयैवं प्रार्थिते चासौ लोकनाथो दयानिधिः / दर्शयित्वार्यमार्गं च श्रावयेद् धर्मदेशनां // rm_4.141{32} //

यां श्रुत्वैव च सा प्रेती सर्वपापविमोचिता / ततश् च्युत्वा विशुद्धात्मा जन्म बोधिकुले लभेत् // rm_4.142{33} //

तत्र बोधिचरीः प्राप्तुं चरेद् व्रतम् उपोषधं / तद्व्रतपुण्यभावैश् च बोधिचर्य्याः समाचरेत् // rm_4.143{34} //

क्रमाद् बोधिचरीः पूर्य्य बोधिप्रणिधिमानसः / बोधिसत्वो महासत्वो भविष्यति न संशयः // rm_4.144{35} //

ततो लोकहितं कृत्वा संबोधिपदम् आश्रयन् / सर्वदा च सुखं भुक्त्वा सुखावतीं गमिष्यति / तत्रामिताभसंबुद्धं सेवित्वा समुपाश्रयन् / संबोधिज्ञानं आसाद्य निर्वृतिं चाप्य् अवाप्स्यति // rm_4.145{36} //

यद्य् असौ स्मरते प्रेती त्रिरत्नानां समाहिता / तदा चैवं ततश् च्युत्वा सौखावतीं गमिष्यति // rm_4.146{37} //

नो चेद् एवं हि सा प्रेती सदापि नरके वसेत् / यावन् न स्मरते बुद्धं तावन् न मोक्ष्यते ततः // rm_4.147{38} //

एवं सर्वे ऽपि ये सत्वा यावन्तो नरकास्थिताः / तावन्तस् ते ऽपि सर्वे च दुष्टाः पापानुचारिकाः // rm_4.148{39} //

यदैषां ये त्रिरत्नानां स्मरन्त्य् अनुतापिताः / नमो बुद्धाय धर्माय संघायेति वदंति च // rm_4.149{40} //

तदा तत्पापनिर्मुक्ता विशुद्धाङ्गाः शुभाशयाः / सद्धर्माचरणं कर्तुम् उत्सहेयुः समाहिताः // rm_4.150{41} //

ततो लोकेश्वरो दृष्ट्वा तान् सत्वान् धर्मभाजनान् / बोधयित्वा प्रयत्नेन बोधिमार्गे नियोजयेत् // rm_4.151{41!} //

ततः सर्वे च ते सत्वा बोधिप्रणिधिमानसाः / सर्वसत्वहितार्थेन समिछेयुः शिवां चरीं // rm_4.152{42} //

ततस् ते नरकाच् च्युत्वा संप्रयायुः सुखावतीं / तत्रामिताभनाथस्य धर्मं श्रुत्वानुमोदिताः // rm_4.153{33!} //

बोधिचर्य्याः समाश्रित्य कुर्युर् लोकहितानि ते / क्रमाद् बोधिचरीः पूर्य्य सर्वक्लेशविमुक्तिगाः // rm_4.154{34} //

संबोधिज्ञानम् आसाद्य निर्वृतिं समवाप्नुयुः / एवम् अन्ये ऽपि ये सत्वा लोकेशसरणं गताः // rm_4.155{35} //

ते आशु पापनिर्मुक्ताः सुखावतीं व्रजन्ति हि / ये ये लोकेश्वरं स्मृत्वा भजन्ति सततं मुदा / ते ते सर्वे च निःपापा भवन्ति बोधिभागिनः // rm_4.156{36} //

तस्माल् लोकेश्वरं स्मृत्वा गत्वा च शरणं सदा / त्रिमण्डलविशुद्धेन चरितव्यं व्रतोत्तमं // rm_4.157{37} //

व्रतोत्तमं समाख्यातम् आर्याष्टांगिकपोषाधं / सर्वेषां अपि पुण्यानां तद्व्रतपुण्यम् उत्तमं // rm_4.158{38} //

येनैवाशु विशुद्ध्यंते घोरपातकिनापि च / तस्माद् एतत् महत्पुण्यं व्रतराजं विदुर् जिनाः // rm_4.159{39} //

यस्य पुण्यानुभावेन पूर्य्य पारमितागणाः / सर्वक्लेशान् विनिर्जित्य शीघ्रं बोधिम् अवाप्नुयुः // rm_4.160{40} //

ये ऽप्य् अतीताश् च संबुद्धाः सर्वज्ञाः सुगता जिनाः / ते ऽपि तद्व्रतपुण्यैस् तु शीघ्रं बोधिम् अवाप्नुवन् // rm_4.161{41} //

ये ऽप्य् एतर्हि च संबुद्धाः संबोधिधर्मदेशकाः / ते ऽप्य् एतद्व्रतपुण्यैश् च भवन्ति बोधिपारगाः // rm_4.162{42} //

ये चाप्य् अनागता बुद्धा भविष्यन्ति तथागताः / ते ऽप्य् एतद्व्रतपुण्यैस् तु लप्स्यन्ते बोधिसंपदं // rm_4.163{43} //

एवम् अन्ये ऽपि ये प्राज्ञाः संबोधिपदवांछिताः / ते ऽप्य् एतद्व्रतम् आधाय लभन्ति बोधिसंपदं // rm_4.164{44} //

तस्माद् एतद्व्रतं धृत्वा दातव्यं दानम् अदरात् / एतत् फलं सदाक्षीणं सूते कल्पतरुर् यथा // rm_4.165{45} //

एतद्व्रतधराः सत्वाः सद्धर्माचरणोद्यताः / सर्वथा न व्रजंत्य् एव दुर्गतिषु कदाचन // rm_4.166{46} //

सदैव सुगतिं प्राप्ताः सर्वसत्वानुकंपिनः / सद्धर्माचरणं धृत्वा बोधिसत्वा भवन्ति ते // rm_4.167{47} //

ये च लोकेश्वरं स्मृत्वा चरन्त्य् एतद्व्रतं सदा / ते पश्यन्ति सदाप्य् एनं लोकनाथं जगत्प्रभुं // rm_4.168{48} //

तेन लोकेश्वरेणापि दृश्यंते ते ऽपि सर्वदा / ये च लोकेशसंदृष्टास् ते सर्वे बोधिभागिनः // rm_4.169{49} //

बोधिसत्वा महासत्वाः संबोधिं समवाप्नुयुः / ये स्मरन्ति सदा नित्यं लोकेशं करुणामयं / सहसा दुर्गतिं त्यक्त्वा मुक्त्वा यायुः सुखावतीं // rm_4.170{50} //

ये च तच्छरणं गत्वा भजंति तं जिनात्मजं / सर्वपापविनिर्मुक्तास् ते ऽपि यायुः सुखावतिं // rm_4.171{51} //

ये सुगन्धैर् जलैः शुद्धैः स्नापयन्ति जगद्गुरुं / मन्दाकिन्यां च ते स्नात्वा शुद्धा यांति सुखावतिं // rm_4.172{52} //

पंचगंधादिसौरभ्यैर् लोकेशं लेपयंति ये / चक्रवर्त्तिपदं भुक्त्वा ते ऽपि यांति सुखावतीं // rm_4.173{53} //

चीवरं ये ददंत्य् अस्मै ते दिव्यवस्त्रसंयुताः / सर्वधर्माधिनाथाश् च यांति चांते सुखावतीं // rm_4.174{53*} //

सत्कृत्य श्रद्धया ये ऽपि पुष्पैस् तम् अर्चयन्ति ये / ते सुरेन्द्रपदं प्राप्य यान्ति चान्ते सुखावतीं // rm_4.175{54} //

सौरभ्ययोजितैर् धूपैर् ये भजन्ति तम् ईश्वरं / ते नरेन्द्रपदं भुक्त्वा यांति चान्ते सुखावतिं // rm_4.176{55} //

ये ददन्ति च भैषज्यं तस्मै लोकाधिपाय च / चक्रवर्त्तिपदं प्राप्य यांति ते च सुखावतीं // rm_4.177{56} //

ये ददन्ति प्रदीपानि तस्मै लोकेश्वराय च / ते महेन्द्रपदं भुक्त्वा यान्ति चान्ते सुखावतीं // rm_4.178{57} //

नैवेद्यं ये ददन्त्य् अस्मै ते भवन्ति नरेश्वराः / दिव्यभोग्यानि भुक्त्वा च यान्ति चान्ते सुखावतीं // rm_4.179{58} //

ये च पानं ददन्त्य् अस्मै ते पीत्वा सततं सुधां / स्वर्गे रमन्ति देवेन्द्रा यान्ति चान्ते सुखावतीं // rm_4.180{59} //

फलमूलादिकं दत्तं यैश् च तस्मै सुतायिने / यथेप्सितसुखं भुक्त्वांते ऽपि यांति सुखावतीं // rm_4.181{60} //

ताम्बूलं पूगसंयुक्तं लोकेशाय ददन्ति ये / सुरूपाः सत्सुखं भुक्त्वांते ऽपि यान्ति सुखावतीं // rm_4.182{61} //

शय्यासनं प्रदत्तं यैस् तस्मै सत्वानुकंपिने / ते क्षितीशश्रियं भुक्त्वा यान्त्य् अंते च सुखावतीं // rm_4.183{62} //

सिंहासनं प्रदत्तं यैस् तस्मै धर्मानुशासिने / ते वंद्याः सर्वलोकैश् च यान्त्य् अन्ते च सुखावतीं // rm_4.184{63} //

छत्रं तस्मै प्रदत्तं यैस् ते नृपाश् चक्रवर्त्तिनः / यशोधर्मसुखं भुक्त्वा संप्रयान्ति सुखावतीं // rm_4.185{64} //

पताकां ये प्रयछन्ति तस्मै लोकाधिपाय चा / ते ऽपि सर्वां महीं भुक्त्वा यान्ति चान्ते सुखावतीं // rm_4.186{65} //

तस्मै ये च प्रयछन्ति धातुरत्नगणानि च / ते नरेन्द्राश् चतुर्द्वीपां भुक्त्वा यान्ति सुखावतीं // rm_4.187{66} //

ये वितानं वितन्वंति गेहे तस्य कृपानिधेः / ते नरेन्द्राः सुरेन्द्राश् च भूत्वा यांति सुखावतीं // rm_4.188{67} //

त्रैलोक्याधिपतेस् तस्य ये कुर्वन्ति प्रदक्षिणां / ते नरेन्द्रश्रियं भुक्त्वा यान्ति चान्ते सुखावतीं // rm_4.189{68} //

संगीतैर् ये प्रकुर्वन्ति पूजां तस्य जगत् प्रभोः / सदा सुभाषितान्य् एव शृण्वन्ति ते गुणाकराः // rm_4.190{69} //

चामरैर् व्यजनैर् वापि तं नाथं वीजयन्ति ये / ते नृपाः सुरलक्ष्मीं च भुक्त्वा यांति जिनालये // rm_4.191{70} //

शोधयन्ति च ये नित्यं विहारे कारुणानिधेः / दिव्यनेत्राश् च ते सौख्यं भुक्त्वा यांति सुरालयं // rm_4.192{71} //

कृत्वा रम्यं विहारं च लोकेशाय ददन्ति ये / ते महेन्द्रश्रियं भुक्त्वा संप्रयान्ति सुखावतीं // rm_4.193{72} //

विहारे तत्र संसिद्धे यष्टिम् आरोप्य ये नराः / सुवर्णकलशांश् छत्रध्वजघण्टावलीयुतान् // rm_4.194{73} //

पंचवर्णपताकाभिः पुष्पस्रग्भिश् च संयुतान् / संप्रतिस्थां प्रकुर्वति महोत्साहैर् विधानतः // rm_4.195{74} //

ते नरेन्द्राः सुरेन्द्राश् च यशोधर्मसुखान्विताः / माहेश्वर्य्यश्रियं भुक्त्व यान्ति चान्ते सुखावतीं // rm_4.196{75} //

पद्यगद्यमयैः स्तोत्रैर् ये स्तुवंति तं ईश्वरं / निःपापाः सुखिनः प्राज्ञास् ते प्रयान्ति सुखावतीं // rm_4.197{76} //

ये चाष्टांगप्रणामानि अस्मै शास्त्रे प्रकुर्वंते / चक्रवर्तीपदं भुक्त्वा ते प्रयान्ति जिनालयं // rm_4.198{77} //

ये स्मरन्ति सदा नित्यं तम् ईशं सुगतात्मजं / ते सद्यः पापनिर्मुक्ता अन्ते यान्ति सुखावतीं // rm_4.199{78} //

ये ये सत्वाश् च तं नाथं स्मृत्वा भजन्ति सर्वदा / ते ते सर्वे न यान्त्य् एव दुर्गतिषु कदाचन // rm_4.200{80} //

सदापि सद्गतिष्व् एव याताः सौख्यसमन्विताः / सद्धर्माचरणं कृत्वा संप्रयान्ति सुखावतीं // rm_4.201{81} //

एवं ये पापिनश् चापि लोकेशं शरणं गताः / ते ऽपि पापविनिर्मुक्ताः शुद्धा यांति जिनालयं // rm_4.202{82} //

एवं लोकेश्वरो नाथः पुण्यक्षेत्रं शुभप्रदः / चिंतामणिः कल्पवृक्षो यथेप्सितफलप्रदः // rm_4.203{83} //

न हि तेन समः कश्चिन् महत्पुण्यफलप्रदः / कुतो ऽधिकस् तु विद्येत त्रैधातुभुवनेष्व् अपि // rm_4.204{84} //

तेनैव सकलाः सत्वा बोधयित्वा प्रयत्नतः / आर्य्यमार्गे प्रतिष्ठाप्य प्रेरिता निर्वृताव् अपि // rm_4.205{85} //

पापिष्ठो अपि सत्वाश् च तेनोपेत्य स्वयं तथा / नरकेभ्यः समुद्धृत्य संप्रेरिताः सुखावतीं // rm_4.206{86} //

एवं सर्वे ऽपि सत्वाश् च नानोपायविधानतः / दर्शयित्वार्य्यमार्गाणि तेन बोधौ निवेशिताः // rm_4.207{87} //

तस्मात् सर्वाधिकेशः स लोकेश्वरो महेश्वरः / सर्वधर्मानुभर्ता स लोकनाथः प्रतीयते / केनापि गंतुं तस्य पुण्यस्कंधं न शक्यते / मयापि शक्यते नैवं सर्वैश् चापि मुनीश्वरैः / एवं मत्वा त्वम् आनंदः लोकनथं दयोदधिं // rm_4.208{88} //

सर्वदेवाधिदेवेशं स्मृत्वैव सततं भज / ततस् ते मंगलं नित्यं सर्वदापि समंततः // rm_4.209{89} //

कुतश् चिन् नैव विद्येरन् भयानि विविधान्य् अपि / यत्र लोकेश्वरस्मृतिस् तत्रोत्पातभयं न हि // rm_4.210{90} //

अग्नेर् अपि भयं नैव नाप्य् उत्पातमरुद्भयं / न चोदकभयं तत्र न च भूमिभयं खलु // rm_4.211{91} //

विद्युत्पातभयं नापि न चाशनिभयं सदा / न च शत्रुभयं क्वापि नापि राजभयं तथा // rm_4.212{92} //

न च चौरभयान्य् एवं न च रोगभयानि च / सर्वभयः प्रशाम्यन्ते लोकेशस्मृतिभावतः // rm_4.213{93} //

सर्वे ऽप्य् उपद्रवाश् चैवं प्रयांति विलयं ततः / एवं लोकेश्वरो नाथो महत्पुण्यानुभाववान् // rm_4.214{94} //

येनैवं त्रिजगल्लोकं पालितं पुत्रवत् सदा / तस्माल् लोकेश्वरो नित्यं सेवितव्यः शुभार्थिभिः // rm_4.215{95} //

यस्य धर्मानुभावेन सर्वत्रापि शिवं सदा / इति मत्वा त्वयानंद तद् धर्माञ् छ्रावयन् सदा // rm_4.216{97} //

प्रेरयित्वा च तद्भक्तौ संबोधौ संप्रवेशय / एतत्पुण्यानुभावैस् त्वम् अप्य् एवं कुशली भवन् // rm_4.217{98} // बोधिसत्वो महासत्वो भवेन् नूनं जिनात्मजः // rm_4.218{99} // इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वानंदः ससांघिकः / तथेति प्रतिमोदित्वा सदा लोकेशम् अस्मरत् // rm_4.219{100} //

एवं राजंस् त्वया चापि स्मृत्वा लोकेश्वरः सदा / सेवितव्यः प्रयत्नेन बोधिप्रणिधिचेतसा // rm_4.220{1} //

ततस् त्वं सहसा सर्वपापेभ्यः परिमोचितः / बोधिसत्वो विशुद्धात्मा प्रयास्यसि सुखावतीं // rm_4.221{2} //

इत्य् एवं गुरुणादिष्टं उपगुप्तेन धीमता / श्रुत्वा राजानुमोदित्वा सो ऽभ्यनन्दत् सपार्षदः // rm_4.222{3} //

इदं श्रुत्वावदानं ये श्रावयित्वा परान् अपि / भजंति लोकनाथं ते संप्रयायुः सुखावतीं // rm_4.223{4} //

++ इति रत्नावदानमालायं प्रेतिकावदानं समाप्तम् ++

व् शालपुष्पावदान अथाशोको महीपालो भूयः श्रोतुं सुभासितैः / उपगुप्तं गुरुं नत्वा कृतांजलिर् अवोचत् // rm_5.1{1} //

भदन्त श्रोतुम् इछामि पुनर् अन्यत् सुभाषितं / तद् अर्हसि समादेष्टुं लोकानां पुण्यवृद्धये // rm_5.2{2} //

इति विज्ञापिते तेन नृपेन्द्रेण प्रसादिना / उपगुप्तो यतिश् चापि तं नृपं प्रत्यभाषत // rm_5.3{3} //

शृणु राजन् महाभाग सर्वलोकहितार्थभृत् / यथा मे गुरुणादिष्टं वक्ष्ये ऽहं ते तथा खलु // rm_5.4{4} //

पुरैकसमये बुद्धो भगवाञ् छ्रीघनो जिनः / श्रावस्त्यां जेतकारण्ये विहारे मणिमण्डिते // rm_5.5{5} //

श्रावकैर् भिक्षुभिः संघैर् बोधिसत्वगणैः सह / सद्धर्मदेशनां कर्तुं व्यहरल् लोकशासितुं // rm_5.6{6} //

तद्धर्मदेशनां श्रोतुं सर्वे सत्वाः समागताः / ब्राह्मणाः क्षत्रियाश् चापि राजानो राजमात्रिकाः // rm_5.7{7} //

वैश्याः शूद्रा अमात्याश् च मंत्रिणः साधवो जनाः / श्रेष्ठिनः सार्थवाहाश् च धनिनश् च वणिग्गणाः // rm_5.8{8} //

पौराजानपदाश् चापि नानादेशसमागताः / देवा दैत्याश् च गन्धर्वा यक्षकिन्नरराक्षसाः // rm_5.9{9} //

सिद्धाविद्याधराः साध्या वसवश् च ग्रहाधिपाः / नागेंद्रा गरुडाश् चैवम् ऋषयो ब्रह्मचारिणाः // rm_5.10{10} //

योगिनो यतयश् चापि लोकपालाः ससैन्यकाः / सर्वे तं सुगतं नत्वा धर्मं श्रोतुम् उपागताः // rm_5.11{11} //

सत्कृत्य पूजयित्वा च कृतांजलिपुटो मुदा / परिवृत्य पुरस्कृत्य दृष्ट्वा तस्थुः समाहिताः // rm_5.12{12} //

अथासौ भगवान् दृष्ट्वा तान् सर्वान् धर्मवांछिनः / आदिमध्यान्तकल्याणं दिदेश धर्मम् उत्तमं // rm_5.13{13} //

तत्र देवादयः सर्वे तत् सद्धर्मामृतं मुदा / पीत्वा चाभ्यनुमोदन्तः प्रापुर् ज्ञानविशेषतां // rm_5.14{14} //

श्रावस्तेयात् तदानेके दारिका दारकाश् च ते / कुसुमान् याचितं शालभंजिकाख्यं गिरिं ययुः // rm_5.15{15} //

तत्र ते सहसा गत्वा दृष्ट्वा पुष्पाण्य् अनेकशः / प्रादाय समुपागत्वा श्रावस्त्याम् अचरन् मुदा // rm_5.16{16} //

तत्रैका दारिका वाला श्रेष्ठिपुत्री प्रमोदिता / शनैः सा शालपुष्पाणि प्रादाय पृष्ठतो ऽचरत् // rm_5.17{17} //

तदा च भगावान् बुद्धो भिक्षुसंघसमन्वितः / श्रावस्त्यां भोजनं भुक्त्वा ततो बहिर् विनिर्ययौ // rm_5.18{18} //

तत्र सा दारिकाद्राक्षीद् भगवन्तं तम् आगतं / द्वात्रिंशल् लक्षणाशीतिव्यंजनं समलंकृतं // rm_5.19{19} //

व्यामप्रभाविराजन्तं सहस्रेणाधिकप्रभं / जंगमम् इव रत्नाङ्गं समन्तभद्ररूपिकं // rm_5.20{20} //

दृष्ट्वैवं श्रीघनं नाथं दारिका सा प्रमोदिता / श्रद्धयार्चयितुं पुष्पैर् मनसैवं व्यचिंतयत् // rm_5.21{21} //

अहो पुण्यं मया लब्धं यत् संबुद्धो दृश्यते ऽधुना / एवं कदा कथं कुत्र द्रक्ष्यते ऽयं मुनीश्वरः // rm_5.22{22} //

भाग्येनैवं मया लब्धं संबुद्धदर्शनं तथा / नूनं भाग्यवती चास्मि यत् पुण्यनिधिर् आप्यते // rm_5.23{23} //

तस्मात् पुण्यं महारत्नं प्राप्तुम् उपेत्य सादरं / एतैश् च कुसुमैः सर्वैर् अर्हाम्य् एतं समर्चितुं // rm_5.24{24} //

कदायं लप्स्यते भूयः परवश्या स्त्रिया मया / तद् अहं सहसोपेत्य पुष्पाण्य् अस्माय् उपाकिरे // rm_5.25{25} //

सदा नोत्पद्यते नात्र संबुद्धो हि कदा चन / अतिसुदुर्ल्लभं ह्य् अस्य दर्शनं च सदा न हि // rm_5.26{26} //

मानुष्यं दुर्ल्लभं जन्म विना पुण्यैर् न लभ्यते / मानुष्ये ऽलभ्यमाने ऽपि संबुद्धे सेव्यते कथं // rm_5.27{27} //

मानुष्ये लभ्यमाने ऽपि क्षणं संपत् सुदुर्ल्लभा / नरैर् अप्य् अक्षणप्राप्तैः कथं बुद्धे ऽनुसेव्यते // rm_5.28{28} //

तद् अद्य मानुषी भूत्वा प्राप्यैवं सुकृतौ क्षणं / यद्य् अत्र कुसुमैर् एभिः संबुद्धं नार्चयाम्य् अहं // rm_5.29{29} //

ततो मे निष्फलं जन्म मानुष्ये व्यर्थम् एव हि / किं ममानेन देहेन सर्वथैकान्तनाशिना // rm_5.30{30} //

किम् अनेनापि जीवेन मृत्यौ नित्यं पुरःस्थिते / कियत् कालं च जीवेयं गछेयं मरणं ध्रुवं // rm_5.31{31} //

चिरं स्थित्वापि किं सारं संबुद्धभजनं विना / वरं प्राणपरित्यागं कृत्वा संबुद्धदर्शनं // rm_5.32{32} //

अनित्यं खलु संसारं सर्वदेहादिकं धनं / एतद् एव तु सत्सारं यद् बुद्धे भजनं सदा // rm_5.33{33} //

तदैतैः कुसुमैः सर्वैः पूजयामि मुनीश्वरं / कथं न पूजयिस्यामि संबुद्धं त्रिजगद्गुरुं // rm_5.34{34} //

इति निश्चित्य सा वाला दृष्ट्वा तं सुगतं मुदा / सहसोपेत्य तैः सर्वैः सालपुष्पैर् अवाकिरन् // rm_5.35{35} //

ततः प्रदक्षिणीकृत्य प्रणम्य तं प्रहर्षिता / किं चिद् दूरे परावृत्य तस्थौ दृष्ट्वा मुनिं मुदा // rm_5.36{36} //

ततो ऽसौ भगवान् बुद्धस् तस्या आयुर्विहीनतां / मत्वा तां संन्रीक्स्यैवं स्वं विहारं समाययौ // rm_5.37{37} //

अथ सा दारिका भूयस् तथान्यत्कुसुमानि च / गृहस्यार्थे समादातुं ततः शालवनं ययौ // rm_5.38{38} //

तत्र शालतरुं दृष्ट्वा प्रफुल्लकुसुमान्वितं / तत्पुष्पाणि समाचेतुं सहसा सा रुरोह तं // rm_5.39{39} //

तत्रावरुह्य पुष्पाणि चिन्वन्ती सा प्रमोदतः / अग्रशाखासमारूढा पपात सहसा ततः // rm_5.40{40} //

पतिता सा विरुग्नाङ्गा तीव्रातिवेदनातुरा / हा हतास्मीति निश्चित्य संबुद्धस्मरणं व्यधात् // rm_5.41{41} //

नमो बुद्धाय धर्माय संघाय सुगताय च / इति प्रोक्त्वैव संबुद्धं स्मरन्ति मरणं ययौ // rm_5.42{42} //

ततः स्वर्गोपपन्ना सा विस्मितैवं व्यचिन्तयत् / कुतश् च्युत्वा कुहोत्पन्ना केन वा कुशलेन च // rm_5.43{43} //

इति चिन्तापरीता सा सहसैवं व्यबुद्ध्यत / मर्त्याच् च्युत्वागता स्वर्गे बुद्धे पुष्पप्रदानतः // rm_5.44{44} //

इति बुद्ध्वा च सा भद्रा सुप्रसादितमानसी / तम् एव सुगतं नाथं स्मृत्वा नत्वाभ्यनन्दत // rm_5.45{45} //

ततो देवैर् उपनीतं दिव्यपुष्पस्वलंकृतं / विमानं सा समारुह्य देवसभाम् उपाययौ // rm_5.46{46} //

तस्मिंश् च समये शक्रः सुधर्मायां सुरैः सह / संबुद्धवर्णनां कृत्वा तस्थौ देवान् प्रमोदयन् // rm_5.47{47} //

तथा तां समुपायातां शालपुष्पाभ्यलंकृतां / दृष्ट्वा दिव्यातिवर्णाभां पप्रछ विस्मितो हरिः // rm_5.48{48} //

गात्रं केन विमृष्टकांचननिभं पद्मोत्पलाभं तव / दिव्यश्रीर् अतुलाकृतेयम् इह ते केन प्रभा निःसृता / वक्त्रं केन विबुद्धपद्मसदृशं चामीकराभं तव / कस्य त्वं वरदेवते फलम् इदं यत् कर्मजं भुज्यते // rm_5.49{49} //

इति प्रोक्ते सुरेन्द्रेण सा भद्रा देवकन्यका / तं देवाधिपतिं नत्वा कृतांजलिपुटो ऽब्रवीत् // rm_5.50{50} //

सश्रावका नरादित्य आकीर्णशालपुष्पकैः / तत्कर्मकुशलं कृत्वा राजते मे ऽधिकं तनुः // rm_5.51{51} //

जलजेन्दुविशुद्धाभं वदनं मे ऽभिरोचते / एतत्कर्मानुभावेन विजानीयाः सुरेश्वर // rm_5.52{52} //

तयेति प्रोदितं श्रुत्वा देवेन्द्रो ऽसौ सुविस्मितः / दृष्ट्वा चैनां सुभद्राङ्गीं प्रहर्षयन्न् अभाषत // rm_5.53{53} //

अहो गुणमयं क्षेत्रं सर्वदोषविवर्जितं / यत्र न्यस्तं त्वया वीजम् इत्थं स्वर्गोपपत्तये // rm_5.54{54} //

को नार्चयेत् प्रवरकांचनराशिगौरं बुद्धं विबुद्धकमलायतपत्रनेत्रं / यत्राधिकारजनितानि विशोभितानि कांतामुखानि कमलायतलोचनानि // rm_5.55{55} //

धन्यो ऽसि त्वं सुभद्रांगि संबुद्धगुणभाविनि / सर्वथा हि स संबुद्धः सेवितव्यः सदापि च // rm_5.56{56} //

यस्य पुण्यप्रसादात् त्वं सद्यः स्वर्गे समागता / स एव भगवान् नाथः संस्मृत्वा सेव्यतां सदा // rm_5.57{57} //

ततस् ते सर्वदा नित्यं मंगलं स्यात् समंततः / चिरं दिव्यसुखं भुक्त्वा यायाश् चान्ते सुखावतीं // rm_5.58{158} //

इत्य् आदिष्टं सुरेन्द्रेण सा देवकन्यका सुधीः / अनुमोद्य च तं शक्रं नत्वा स्वम् आलयं ययौ // rm_5.59{59} //

ततः सा संस्थिता देवीप्रासादे दिव्यमण्डिते / दिव्यभोग्यसुखप्राप्ता मोदित्वैवं व्यचिन्तयेत् // rm_5.60{60} //

यच् च्युत्वाहं मनुष्येभ्यो ऽधुना स्वर्गसमागता / तत् संबुद्धप्रसादेन जानामि नान्यथा खलु // rm_5.61{61} //

यन् मया पूजितो बुद्धः शालपुष्पैर् वनोद्भावैः / तत्पुण्यफलभोग्यार्थे आगताहं सुरालयं // rm_5.62{62} //

यद् दिव्यसुखसंप्राप्तं तत् संबुद्धप्रसादतः / तेन तम् एवं संबुद्धं पुनर् गछेय वंदितुं // rm_5.63{63} //

न युक्तं सौगते गन्तुं पर्य्युषितेन वाससा / युक्तं तु सौगते गंतुम् अपर्युषितवाससा // rm_5.64{64} //

इति सा मनसा मत्वा देवकन्या सुभद्रिका / स्नात्वा सौरभ्यलिप्तांगा दिव्यशुद्धाम्वरावृता // rm_5.65{65} //

दिव्यालंकारमालादिमौलीकुण्डलमंडिता / अनेकदेवकन्याभिर् अप्सरोभिः समन्विता // rm_5.66{66} //

दिव्यपूजोपचाराणि गृहीत्वा सहसा ययौ / तस्याम् एव निशि स्वर्द्ध्या भासयन्ती समंततः // rm_5.67{67} //

जेतवनम् उपेत्यासौ प्रविवेश जिनालयं / ततः प्रदक्षिणं कृत्वा प्रणम्य चरणौ मुनेः // rm_5.68{68} //

पंचोपहारपूजाभिः पूजयित्वा कृतांजलिः / नत्वा च पुरतः तस्थौ सद्धर्मश्रवणोत्सुका // rm_5.69{69} //

अथासौ भगवांस् तस्या ज्ञात्वाशयविशुद्धतां / आदिमध्यान्तकल्याणं दिदेश धर्मम् उत्तमं // rm_5.70{70} //

चत्वारि चार्य्यसत्यानि निःक्लेशपुण्यलब्धये / दशकुशलमूलानि सम्यक्सत्वविशुद्धये // rm_5.71{71} //

आर्य्याष्टाङ्गिकमार्गांश् च संबोधिमार्गलब्धये / बोधिपाक्षिकधर्मांश् च संबुद्धगुणलब्धये // rm_5.72{72} //

अथासौ देवकन्या तां सद्धर्मदेशणं मुनेः / श्रुत्वानुमोदिता चापि प्राप्य धर्मविशेषतां // rm_5.73{73} //

ज्ञानवज्रेण सत्कायदृष्टिशैलं विभेद सा / श्रोतापत्तिफलं प्राप्ता दृष्टसत्याभवत् तदा // rm_5.74{74} //

ततो भूयः प्रणम्यैवं भगवन्तं कृतांजलिः / सुप्रसन्नमुखाम्भोजो त्रिर् उदानम् उदाहरत् // rm_5.75{75} //

भगवन्न् इदम् अस्माकं महापुण्यसुखोदयं / जनन्यापि कृतं नापि न पित्रा न च वंधुभिः // rm_5.76{76} //

न ज्ञातिभिर् न मित्रैश् च न सहायसुहृज्जनैः / नापि सालोहितैश् चापि पितृलोकैर् न चापरैः // rm_5.77{77} //

न राज्ञा न चामात्यैर् न मंत्रिभिर् न च पौरिकैः / न गुरुभिर् न विप्रैश् च न यतिभिर् न तापसैः // rm_5.78{78} //

न देवैर् नापि दैत्यैश् च नापि लोकाधिपैर् अपि / तथान्यैश् च कृतं नैव यद् इदं भवता कृतं // rm_5.79{79} //

उछोषितो यद् अस्माकं रुधिराश्रुसरित्पतिः / अस्थिमयो महाछैलो यद् अस्माभिश् च लंघितः // rm_5.80{80} //

तवानुभावात् पिहितः सुघोरो ह्य् अपायमार्गो बहुदोषयुक्तः / अपावृता स्वर्गगतिः सुपुण्या निर्वाणमार्गश् च मयोपलब्धः // rm_5.81{81} //

भवत्प्रसादान् निरुपेतदोषं मयाद्य लब्धं सुविशुद्धचक्षुः / प्राप्तं च शान्तं पदम् आर्य्यकान्तं तीर्णश् च दुःखार्णवपारम् अस्मि // rm_5.82{82} //

नरवरेन्द्रसुरासुरपूजिते विगतजन्मजरामरणादयः / भवसहस्रसुदुल्लभदर्शने सफलम् अद्य मुने तव दर्शनं // rm_5.83{83} //

ततः प्रणत्वा चरणारविंदौ मुनेः प्रकृत्वा तृप्रदक्षिणां च / प्रजातहर्षा सुगतं जिनेंद्रं स्मृत्वा च भूयो दिवम् आययौ सा // rm_5.84{84} //

तथा स्वर्गसमायाता देवकन्या मुमोद सा / यथा वणिग् लब्धलाभो रोगमुक्तो यथातुरः // rm_5.85{85} //

सम्यग्निष्पन्नशस्याप्तो यथा च कृषिकार्मिकः / सिद्धयात्राप्रलब्धार्थः सार्थवाहो वणिग् यथा // rm_5.86{86} //

अथ ते भिक्षवः सर्वे दृष्ट्वैवम् अवभासितं / संदिग्धविस्मिताश् चैवं पप्रछुस् तं मुनीश्वरां // rm_5.87{87} //

भगवन्न् अद्य रात्रौ को भवतो ऽन्तिकम् आगतः / ब्रह्मा वा सुरराजो वा लोकपालगणा अपि // rm_5.88{88} //

अस्माभिर् ज्ञायते नायं यो ऽद्य रात्राव् इहागतः / तद् अस्मान् विस्मितान् सर्वान् बोधयितुं समर्हसि // rm_5.89{89} //

इति तैर् भिक्षुभिः पृष्टो भगवान् स मुनीश्वरः / तांश् च भिक्षुगणान् सर्वान् समामंत्र्याब्रवीत् तथा // rm_5.90{90} //

न हि स भिक्षवो ब्रह्मा नापि वासौ सुराधिपः / नैव लोकाधिपालाश् च याद्य रात्राव् इहागता // rm_5.91{91} //

अपि तु दारिका दृष्टा युष्माभिः सगता पथि / ययाहं सालपुष्पैश् च प्रावकीर्य्याभितोषितः // rm_5.92{92} //

सा मां पुष्पैर् अवाकीर्य्य गृहस्यार्थे पुनर् वनं / गता पुष्पाण्य् उपाहर्तुं वृक्षारूढापतत् तरोः // rm_5.93{93} //

ततो ऽसौ पतनोद्विग्ना वेदनाक्रांतचेतसा / त्रिरत्नानि स्मरन्त्य् एव देहं त्यक्त्वा दिवं ययौ // rm_5.94{94} //

तत्र स्वर्गे समासाद्य स्मृत्व मां सुगतं पुनः / द्रष्टुं धर्मं च मे श्रोतुम् इहासौ समुपागता // rm_5.95{95} //

तन् मया देशितं तस्यै संबोधिधर्मम् उत्तमं / श्रुत्वा सा चानुमोद्यैवं संहर्षिता दिवं ययौ // rm_5.96{96} //

इत्य् एवं भिक्षवो मत्वा त्रिरत्नानि शुभार्थिभिः / सेवितव्यानि संस्मृत्वा गत्वा च शरणं सदा // rm_5.97{97} //

ये भजन्ति त्रिरत्नानि संस्मृत्वा शरणं गताः / दुर्गतिं ते न गछंति व्रजन्ति सद्गतिं सदा // rm_5.98{98} //

ये निन्दन्ति त्रिरत्नानि प्रतिक्षिप्य प्रमादतः / सद्गतिं ते न गछन्ति वसन्ति नरके सदा // rm_5.99{99} //

तस्मान् नित्यां त्रिरत्नानि संस्मृत्वा शरणं गताः / सत्कृत्य भावयित्वा च भजध्वं बोधिवांछया // rm_5.100{100} //

तथा वो मङ्गलं नित्यं सर्वत्र सर्वदा भवेत् / क्रमाद् बोधिचरीं पूर्य संबोधिम् अपि लप्स्यथ // rm_5.101{1} //

इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वा ते भिक्षवो मुदा / तथेत्य् अभ्यनुमोदन्तस् त्रिरत्नानि सदाभजन् // rm_5.102{2} //

इत्य् एवं गुरुणादिष्टं मयैवं ते प्रचक्ष्यते / श्रुत्वैतच् छ्रावयित्वा च त्रिरत्नानि सदा भज // rm_5.103{3} //

ततस् त्वं क्रमशश् चैव बोधिचर्यां समाचरन् / सर्वपापविनिर्मुक्तः सुखावतीं समाव्रजेः // rm_5.104{3*} //

इत्य् एतद् गुरुणादिष्टं उपगुप्तेन भिक्षुणा / श्रुत्वा राजा तथेत्य् एवम् अभ्यनन्दत् सपार्षदः // rm_5.105{4} //

तत् संबुद्धानुभावं मुनिवरकथितं शालपुष्पावदानं / ये श्रुत्वा श्रावयन्ति प्रमुदितमनसः श्रद्धया बोधिकामाः / ते सर्वक्लेशमुक्ताः सकलगुणधरा बोधिचर्य्यानुरक्ताः / कृत्वा लोके हितार्थं जिनवरवसतिं संप्रयंति प्रहर्षैः // rm_5.106{5} //

++ इति शालपुष्पावदानं समाप्तं ++

वि सूकर्यवदान पुनर् एवं यतीशो ऽसाव् उपगुप्तो जिनांशजः / त्रिरत्नस्मृतिजं पुण्यं ख्यातुं नृपम् अब्रवीत् // rm_6.1{1} //

महत्पुण्यानुभावत्वं त्रिरत्नस्मृतिसंभवं / तद् अहं ते प्रवक्ष्यामि शृणु राजन् समाहितः // rm_6.2{2} //

धर्मता खलु देवानां स्वर्गच्यवनधर्म्मिणां / पंचपूर्वनिमित्तानि प्रादुर्भवेयुर् आत्मनि // rm_6.3{3} //

अक्लिष्टानि हि वासांसि क्लिश्येयुश् च्यवनान्तिके / अम्लानानि च माल्यानि म्लायेरन् सहसा खलु // rm_6.4{4} //

दौर्गन्धं निःसरेद् देहात् कक्षाभ्यां स्वेद उद्भवेत् / प्रच्युतिसमये प्राप्ते स्वासने न धृतिं लभेत् // rm_6.5{5} //

एतत्पंचनिमित्तानि स्वर्गाच् च्यवनधर्मिणां / सर्वेषां प्रोद्भवेयुश् च प्रच्युतिसमयागमे // rm_6.6{6} //

पुरैकदेवपुत्रस्य तथा च्यवनधर्मिणः / एतत्पंचनिमित्तानि प्रादुर् आसंश् च्युतेः पुरः // rm_6.7{7} //

अथ च्यवनधर्मासौ देवपुत्रो विषादितः / अवश्यं च्यवनं स्वर्गान् मत्वा रौत्सीद् अधीरितः // rm_6.8{8} //

आवर्त्य स्वविमानस्थः परिवर्त्त्य विमूर्छितः / पुनश् चैतन्यम् आसाद्य विलपं पर्य्यदेवतः // rm_6.9{9} //

हा मन्दाकिनि हेमाव्जव्याप्ते पुण्याम्बुवाहिनि / त्वयि स्नात्वप्य् अहं च्युत्वा यास्यामि दुर्गतिं कथं // rm_6.10{10} //

हा चैत्ररथम् उत्सृज्य क्व क्रीडेयं यथेछया / हा नन्दनवनं रम्यं त्यक्त्वाहं क्व रमेय च // rm_6.11{11} //

हा मिश्रिकावनं दिव्यं त्यक्त्वा रम्ये कुहाधुना / हा पारुष्यवनं त्यक्त्वा क्व रम्याम्य् अप्सरोगणैः // rm_6.12{12} //

क्व सुखं लप्स्यते पाण्डुकंवलकशिलां विना / हा देवसमितिं त्यक्त्वा क्व श्रोष्यामि सुभाषितां // rm_6.13{13} //

हा हा सुदर्शनं रम्यं पुरं त्यक्त्वा व्रजे च्युतः / प्रासादं वैजयंतञ् च कदा द्रक्ष्याम्य् अहं पुनः // rm_6.14{14} //

हा शक्रप्रमुखैर् देवैः सार्द्धं कृदाप्रमोदितः / अधुना मे क्व तत् सौख्यं श्रोतुं चापि न लप्स्यते // rm_6.15{15} //

हा देव्यम् अमृतं त्यक्त्वा किं प्रभोक्ष्यामि सांप्रतं / दिव्यकामसुखं भुक्त्वा पुनर् दुर्गतिम् आश्रयन् // rm_6.16{16} //

कियद् दुःखं च संभोक्तुं यास्यामि नरकेष्व् अहं / एतद् दिव्यमहोत्साहाद् भ्रष्टो ऽहं नरके गतः // rm_6.17{17} //

महद्दुःखाभिसंतप्तः सहिष्यामि कथं तदा / हा हतो ऽस्मि स्वपापेन किं पापं प्रकृतं मया // rm_6.18{18} //

येनेतः स्वर्गतश् च्युत्वा पुनर् यास्यामि नारकान् किं / उपायं करिष्यामि न यायां येन दुर्गतिं // rm_6.19{19} //

को मे शास्तात्र विद्येत यो मां धर्मे नियोजयेत् / धर्मेण रक्ष्यते प्राणी नरके संस्थितो ऽपि च // rm_6.20{20} //

धर्मं विनात्र देवो ऽपि स्वर्गात् प्रभ्रन्स्यते पुनः / किं करोमि क्व यास्यामि नात्रोपायं तु मन्यते // rm_6.21{21} //

सर्वथाहम् इतश् च्युत्वा गछेयं दुर्गतिं खलु / इतश् च्युतस्य मे जन्म लब्धव्यं भुवने कुह // rm_6.22{22} //

इति धैर्यं समाधाय मनसैवं व्यलोकयत् / च्युत्वेतः सौकरं जन्म प्राप्तव्यं सप्तमे दिने // rm_6.23{23} //

एवं स्वाप्तगतिं दृष्ट्वा पपात सविमूर्छितः / अथाद्राक्षीन् महेन्द्रस् तं पतितं भुवि मूर्छितं // rm_6.24{24} //

दृष्ट्वा च सहसोपेत्य सुधासेकैर् असिंचयत् / ततो ऽसौ चेतनां लब्ध्वा शनैर् उत्थाय तं प्रभुं // rm_6.25{25} //

दृष्ट्वा पादौ परिष्वज्य नत्वैवं प्रार्थयद् रुदन् / हा हा नाथ महेन्द्रो ऽसि सर्वलोकाधिपः प्रभुः // rm_6.26{26} //

माम् अधः पतितं दृष्ट्वा नोपेक्षां कर्तुम् अर्हसि / भवान् हि जगतां राजा स्वामी भर्त्ता पतिः प्रभुः // rm_6.27{27} //

नाथो धर्मानुशास्ता च तन् मां रक्षतुम् अर्हसि / त्वदृते ऽन्यो न मे कश्चिद् रक्षको विद्यते ऽत्र हि // rm_6.28{28} //

तद् अनुकंपया दृष्ट्या धृत्वा माम् उद्धर प्रभो / यदि मां रक्षितुं नाथ न शक्नोति भवान् अपि // rm_6.29{29} //

को मां समुद्धरेद् अन्यो हा हतो नरके व्रजे / मंडाकिन्यां त्वया सार्द्धं स्नात्वा पूतात्मको ऽप्य् अहं // rm_6.30{30} //

कथं च नरके गत्वा वसेयम् अशुचिं चरन् / सहाप्सरोगणैर् नित्यं चरित्वा नंदने वने // rm_6.31{31} //

दिव्यसंगीतिवाद्यैश् च रमामि संप्रमोदितः / अद्येतः पतितो पृथ्व्यां राजगृहोपजांगले // rm_6.32{32} //

सौकरं जन्म लप्स्यामि सप्तमे दिवसे खलु / तत्र मूत्रपुरिषादीन् अमेध्यान् अपि कृच्छ्रतः // rm_6.33{33} //

लब्ध्वा भुक्त्वा चरिष्यामि व्याधसंघैर् उपद्रुतः / बहुवर्षसहस्राणि भूत्वैवं सूकरात्मजः // rm_6.34{34} //

अमेध्यकर्दमे नित्यं वत्स्याम्य् आवर्त्य संचरन् / एवं दिव्यामृतं भुक्त्वा रमित्वा भवता सह // rm_6.35{35} //

कथं हि नारके गत्वा भोक्ष्ये ऽमेध्यानि संचरः / इमं कल्पतरुं त्यक्त्वा यथेप्सितफलप्रदं // rm_6.36{36} //

जांगलं वृक्षम् आश्रित्य स्थितो भोक्ष्यामि किं तदा / सर्वथाहं च्युतो ऽस्मीतः प्रेरितो हि स्वकर्मणा // rm_6.37{37} //

विविधानि च दुःखानि भोक्तुं यास्यामि नारके / तद् उपायं प्रदातव्यं भवता मे ऽनुकंपिना // rm_6.38{38} //

येनाशु दुर्गतेर् मुक्तः प्रागछेयं च स्वर्गतिं / सर्वथा रक्ष मां नाथ यद्य् अस्ति ते कृपा मयि // rm_6.39{39} //

भवान् मां पतितं दृष्ट्वा नोपेक्षां कर्तुम् अर्हति / भवान् एव जगच्छास्ता सर्वलोकाधिपः प्रभुः // rm_6.40{40} //

तद् आशु मां प्रयत्नेन समुद्धर्तुं समर्हति / इदं ते दर्शनं नाथ पश्चिमं मे भवेत् खलु // rm_6.41{41} //

जन्मशतसहस्रैश् च दुर्लभं स्याद् धि संगमं / इत्य् एवं विलपं देवपुत्रस् स तं सुराधिपं // rm_6.42{42} //

नत्वा पादौ निरीक्ष्यैव तस्थाव् अश्रुगलन्मुखः / अथ शक्रः सुरेन्द्रो ऽसौ दृष्ट्वैवं प्रविलापितं // rm_6.43{43} //

कारुण्या क्रान्तचित्तस् तम् आश्वासयन्न् अभाषत / मा कृथा रोदनं भद्र समाश्वसि हि धीरय // rm_6.44{44} //

क्रियन्ते किं प्रयत्नानि सर्वथा मरणं ध्रुवं / मृत्युर् महावलिष्ठो हि सर्वसत्वान्तकारकः // rm_6.45{45} //

ह्रीयन्ते मृत्युना सर्वे मृत्युः केन निहन्यते / अनिर्वायो हि सर्वत्र सर्वत्रैधातुकेष्व् अपि // rm_6.46{46} //

सर्वेषाम् अपि जन्तूनाम् एकान्ते मरणं ध्रुवं / तस्मान् मा भेस् तथा मृत्योः किं विषादेन सिध्यते // rm_6.47{47} //

तद् धैर्य्यतैः समालंव्य त्रिरत्नं शरणं व्रज / गत्वा च शरणं तेषां स्मर नित्यं समाहितः // rm_6.48{48} //

ततस् त्वं दुर्गतिं मुक्त्वा सद्गतिं समवाप्नुयाः / एतद् एव हि संसारे महोपायं शुभाप्तये // rm_6.49{49} //

नान्यद् धि विद्यते किंचिन् मृत्यौ साधारणे ध्रुवे / तद् अन्यच्चेतनां हित्वा त्रिरत्नान्य् अभिसंस्मरन् // rm_6.50{50} //

नमो बुद्धाय धर्माय संघायेति वदन् भज / ये त्रिरत्नस्मृतिं धृत्वा मृतास् ते पुण्यभागिनः // rm_6.51{51} //

क्रमाद् बोधिचरीं प्राप्य यायुश् चान्ते सुखवतीं / त्वं चापि त्रिरत्नानं स्मृत्वा मृतः सुपुण्यधृक् // rm_6.52{52} //

क्रमाद् बोधिचरीं प्राप्य संप्रयायाः सुखावतीं / इतीन्द्रेण समादिष्टं श्रुत्वा देवसुतो ऽथ सः // rm_6.53{53} //

तथेत्य् अनुसंमोद्य पुनर् नत्वैवम् अब्रवीत् / अद्यारभ्य महेन्द्राहं त्रिरत्नानं सदा स्मरन् // rm_6.54{54} //

गत्वा च शरणं तेषां उपासको भवे खलु / इत्य् उक्त्वा स महेन्द्रस्य पुरः स्थित्वा कृताञ्जलिः // rm_6.55{55} //

अनुस्मृत्य त्रिरत्नानां नमस्कृतिम् उदाहरत् / नमो बुद्धाय भद्राय नमो धर्माय तायिने // rm_6.56{56} //

नमः संघाय नाथाय सर्वदापि नमे भजे / अद्यारभ्य त्रिरत्नानां सदाहं शरणं व्रजे // rm_6.57{57} //

उपासको भवेन् नित्यं नमामि सततं स्मरेत् / इत्य् उक्त्वा देवपुत्रो ऽसौ कालधर्मयुतश् च्युतः // rm_6.58{58} //

तुषिते देवलोके ऽभूद् उपपन्नः सुपुण्यतः / धर्मता खलु देवानां ये देवाः स्वर्गतश् च्युताः // rm_6.59{59} //

ते ऽधोलोकेषु गछेयुर् न तूर्द्ध्वभुवनेषु हि / अथ शक्रो नरेन्द्रो ऽसौ दृष्ट्वा तं स्वर्गतश् च्युतं // rm_6.60{60} //

कुत्रासौ लभते जन्म इत्य् अधस्ताद् व्यलोकयत् / किम् असौ सूकरीगर्भ उत्पन्नो वा न वेति च // rm_6.61{61} //

अपश्यत् सर्वतश् चैनं न ददर्श कुहापि स / ततो ऽसौ विस्मितः शक्रो दिव्येन चक्षुषा पुनः // rm_6.62{62} //

कुत्रासौ लभते जन्म इत्य् एवं समलोकयत् / वत तिर्य्यक्षु जातो ऽसौ प्रेतेषु च प्रजायते // rm_6.63{63} //

अथ नरकेषु वा जात इत्य् एवं समलोकयत् / तेषु त्रिष्व् अप्य् अपायेषु नाद्राक्षीत् तं समंततः // rm_6.64{64} //

ततो मनुष्यलोकेषु जातो वेति ददर्श च / तत्रापि च स सर्वत्र नाद्राक्षीत् तं सुरेश्वरः // rm_6.65{65} //

ततश् चतुर्महाराजभुवनेषु प्रजायते / इति तेषु च सर्वत्र विलोकयन् ददर्श न // rm_6.66{66} //

ततश् च विस्मितः शक्रस् त्रयस्त्रिंशे व्यलोकयन् / तत्रापि तं न चाद्राक्षीत् कुत्रापि च समंततः / एवं सर्वत्र लोकेषु विलोकयंस् तदुद्भवं / अदृष्ट्वा विस्मितः शक्रः पुनर् एवं व्यचिंतयत् / अहो वत महाश्चर्य्यं यन् मयापि न दृश्यते // rm_6.67{67} //

कुत्रासौ जायते नूनं न मन्ये तत् प्रवृत्तितां / को नु ज्ञास्यति तद्वृत्तिं बुद्धाद् अन्यो न कश्चन // rm_6.68{68} //

बुद्ध एव जगद्दर्शी षडभिज्ञस् त्रिकालवित् / तस्माद् अहम् इतो गत्वा संबुद्धे समुपाचरन् // rm_6.69{69} //

विज्ञप्यैवं च तद्वृत्तिं प्रष्टुम् अर्हामि सांप्रातं / इत्य् एवं मनसा ध्यात्वा देवेन्द्रो ऽसौ सविस्मयः // rm_6.70{70} //

सहसा जेतकारण्ये जिनाश्रमम् अवातरत् / तत्रासौ सुगतं दृष्ट्वा सहर्षविस्मयान्वितः // rm_6.71{71} //

प्रणम्य पुरतः स्थित्वा कृतांजलिपुटो ऽवदत् / भगवंस् तद् विजानीया यद् इहाहम् उपागतः // rm_6.72{72} //

तथापि प्रष्टुम् इछामि तत् समादेष्टुम् अर्हसि / एकः कालगतो देवपुत्रः स्वर्गाच् च्युतो गतः // rm_6.73{73} //

षट्सु लोकेषु सर्वत्र दृश्यते न मया ह्य् असौ / कुत्रासौ जायते शास्तर् मया न दृश्यते क्वचित् // rm_6.74{74} //

तस्योत्पत्तिः कुह स्थाने तत् समादेष्टुम् अर्हसि / इतीन्द्रवचनैः श्रुत्वा स संबुद्धो मुनीश्वरः // rm_6.75{75} //

तस्य पुण्यात्मनः स्थानं इंद्राय समचक्षतच् / कौशिक तुषितो नाम लोकधातुः प्रसिद्धितः // rm_6.76{76} //

तत्रासौ मोदते देवो गत्वा त्रिशरणं च्युतः / इत्यादिष्टंअ मुनीन्द्रेण श्रुत्वा स त्रिदशाधिपः // rm_6.77{77} //

विस्मितः सुप्रसन्नात्मा प्रणत्वैवंम् उदानयत् / अहो बुद्धम् अहो धर्मम् अहो संघं शुभंकरं // rm_6.78{78} //

यत् संशरणमात्रे ऽपि सत्वा यान्ति शुभालयं / ये बुद्धं शरणं यान्ति न ते गछंति दुर्गतिं // rm_6.79{79} //

प्रहाय पातकान् सर्वान् दिव्यलोकम् उपासते / ये धर्मं शरणं यान्ति न ते गछंति दुर्गतिं / प्रहाय मानुषान् कायान् दिव्यान् कायान् उपासते // rm_6.80{80} //

ये संघं शरणं यान्ति न ते गछन्ति दुर्गतिं / प्रहाय सर्वदुःखानि दिव्यसौख्यान्य् उपासते // rm_6.81{81} //

धन्यास् ते पुरुषा भद्राः संबोधिपदगामिनः / ये संस्मृत्वा त्रिरत्नानि व्रजन्ति मरणं ध्रुवं // rm_6.82{82} //

अथासौ भगवाञ् छ्रुत्वा शक्रेणैवं सुभाषितं / तथानुवर्णयन् प्राह कौशिकं तं सुराधिपं // rm_6.83{83} //

एवम् एतद् धि देवेन्द्र यथैवं त्वं प्रभाषसे / धन्यास् ते पुरुषा भद्रा त्रिरत्नं भजंति ये // rm_6.84{84} //

ये बुद्धं शरणं यान्ति न ते गछन्ति दुर्गतिं / क्लेशवैरीं विनिर्जित्य संबोधिं समवाप्नुयुः // rm_6.85{85} //

ये धर्मं शरणं यान्ति न ते गछन्ति दुर्गतिं / मारधर्मविनिर्मुक्ता बोधिधर्मान् अवाप्नुयुः / ये संघं शरणं यांति न ते गछंति दुर्गतिं / पातकेभ्यो विनिर्मुक्ताः संप्रयान्ति सुखावतीं // rm_6.86{86} //

न भजन्ति मुनीन्द्रं ये ते भ्रमंति भवार्णवे / संबोधिमार्गतो भ्रष्टा नष्टा गछन्ति दुर्गतिं // rm_6.87{87} //

ये शृण्वंति न सद्धर्मं ते क्लेशपरिदाहिताः / मारधर्मरता दुष्टाः प्रणष्टा यांति दुर्गतिं / न मानयंति ये संघं न ते जानंति सद्गतिं / सदा दुःखाभिसंतप्ता भ्रष्टा गछंति दुर्गतिं / निन्दन्ति ये त्रिरत्नानि ते दुष्टा मारपाक्षिकाः / नैव चरंति सन्मार्गे विनष्टा यंति दुर्गतिं / तस्माद् ये मानवाः सन्तो वांछन्ति सद्गतिं सदा / तैः संस्मृत्वा त्रिरत्नानां कर्त्तव्यं शरणं मुदा // rm_6.88{88} //

ये स्मरन्ति त्रिरत्नानां न ते गछंति दुर्गतिं / प्रहाय पातकान् सर्वाञ् शीघ्रं यान्ति सुखावतीं // rm_6.89{89} //

सुखावत्यां जिनेन्द्रस्य धर्मं श्रुत्वानुमोदिताः / बोधिचित्तं समासाद्य चरन्ति बोधिचारिकां // rm_6.90{90} //

ततस् ताः क्रमतः पूर्य्य संवृत्तिपारम् आगताः / परमार्थचरीं प्राप्य निर्वृत्तिं समवाप्नुयुः // rm_6.91{91} //

इदं हि बोधिमार्गानां वीजं विज्ञाय कौशिक / त्रिरत्नस्मरणं नित्यं कर्त्तव्यं बोधिवांछिभिः // rm_6.92{92} //

कदापि नैव मोक्तव्यं त्रिरत्नस्मरणं सदा / गत्वा च शरणं तेषां त्रिरत्नानां समाचर // rm_6.93{93} //

एवं तेन मुनीन्द्रेण समादिष्टं स कौशिकः / श्रुत्वैवम् इत्य् अनुज्ञाय प्राभ्यनन्दत् प्रसादितः // rm_6.94{94} //

ततो ऽसौ भगवन्तं तं नत्वा स रचितांजलिः / त्रिधा प्रदक्षिणीकृत्य पुनर् नत्वा दिवं ययौ // rm_6.95{95} //

ततो देवपुरे गत्वा सुधर्ममंदिरे स्थितः / देवलोकान् समामंत्र्य तत् प्रवृत्तं समब्रवीत् // rm_6.96{96} //

भो भो देवगणाः सर्वे शृणुध्वं तत् समाहितः / यद् अद्भुतं महापुण्यं संबोधिहेतुम् उच्यते // rm_6.97{97} //

धर्मता खलु देवानां ये ये देवा हि नाकतः / च्युतास् ते ते प्रयान्त्य् अधो न तूर्द्ध्वं यान्ति के चन // rm_6.98{98} //

इदानीं तु व्रजेयुस् ते ये देवाः स्वर्गतश् च्युताः / त्रिरत्नशरणं कृत्वोर्द्ध्वगतिं न त्व् अधोगतिं // rm_6.99{99} //

दृश्यताम् अमुको देवपुत्रस् त्रिशरणं गतः / स्वर्गाच् च्युत्वा समुत्पन्नस् तुषिते ऽसौ प्रमोदते // rm_6.100{100} //

यूयम् अपि च तद् दृष्ट्वा त्रिरत्नानां समाहिताः / गत्वा च शरणं नित्यं स्मृत्वा भजध्वम् आदरात् // rm_6.101{1} //

ततो यूयं न यायात दुर्गतिषु कदा चन / सदा दिव्यसुखं भुक्त्वा प्रयास्यथ सुखावतीं // rm_6.102{2} //

ये बुद्धे शरणं यांति न ते गछन्ति दुर्गतिं / क्लेशवैरान् विनिर्जित्य संबोधिपदम् आप्नुयुः // rm_6.103{3} //

ये धर्मे शरणं यान्ति न ते गछन्ति दुर्गतिं / मारधर्मविनिर्मुक्ता बुद्धधर्माण्य् अवाप्नुइयुः // rm_6.104{4} //

ये संघे शरणं गत्वा न ते गछन्ति दुर्गतिं / सर्वपातकनिर्मुक्ता प्रयास्यंति सुखावतीं // rm_6.105{5} //

न भजन्ति त्रिरत्नं ये ते भ्रमन्ति भवार्णवे / सद्धर्मनिन्दका भ्रष्टा नष्टा गछन्ति दुर्गतिं // rm_6.106{6} //

दुर्गतिषु भ्रमंतस् ते दुःखानि विविधानि च / भुक्त्वा चरन्ति दुष्टांशा नैव गछंति सद्गतिं // rm_6.107{7} //

तद् दुःखं हातुम् इछंति सुखं प्राप्तुं च ये सदा / ते त्रिरत्नं सदा स्मृत्वा भजंतां शरणं गताः // rm_6.108{8} //

ततो वो मंगलं नित्यं नैव यायात दुर्गतिं / सद्गतिम् एव यायात संबोधिम् अपि लप्स्यथ // rm_6.109{9} //

इति तेन सुरेन्द्रेण समादिष्टं हितार्थिना / श्रुत्वा सर्वे ऽपि ते देवास् तथेत्य् उक्त्वा ननन्दिरे // rm_6.110{10} //

तदा सर्वे ऽपि देवाश् च त्रिरत्नं शरणं गताः / सर्वदानुस्मरन्तश् च सत्कृत्यैवं प्रभेजिरे // rm_6.111{11} //

एवं देवास् तदा ये ये त्रिरत्नशरणं गताः / ते ते स्वर्गाद् अपि च्युत्वा नैवागछन्न् अधोगतिं // rm_6.112{12} //

तत ऊर्द्ध्वं समुद्गम्य प्रागछंस् तुषितालये / त्रिरत्नशरणं याता मैत्रेयं समुपाश्रयन् // rm_6.113{13} //

तथा शक्रश् च तान् सर्वान् मैत्रेयसमुपाश्रितान् / दृष्ट्वानुमोदनां कुर्वन् प्राभ्यनन्दत् सुरैः सह // rm_6.114{14} //

इति मे गुरुणा ख्यातं तथा ते वक्ष्यते मया / एवं मत्वा महाराज त्रिरत्नशरणं व्रज // rm_6.115{15} //

ततस् ते मंगलं नित्यं सर्वत्रापि भवेद् ध्रुवं / क्रमाद् बोधिचरीः प्राप्य संबोधिपदम् आप्नुयाः // rm_6.116{16} //

प्रजाश् चापि महाराज बोधयित्वा प्रयत्नतः / त्रिरत्नशरणे स्थाप्य त्वया धर्मप्रवृद्धये // rm_6.117{17} //

इत्य् एवम् उपगुप्तेन समादिष्टं सुभाषितं / श्रुत्वा राजा तथेत्य् एवं प्रान्वमोदत् सपार्षदः // rm_6.118{18} //

ये पुण्यप्राप्तुकामास् तद् इदम् अविरतं सूकरीकावदानं / शृण्वन्ति श्रवयन्ति प्रमुदितमनसा दुर्गतिं ते न यान्ति / निर्जित्य क्लेशसंघांस् त्रिगुणहितकरा बोधिचर्य्यानुरक्ता / मैत्रेयं बोधिसत्वं तुषितभुवनागाः संभजन्ति प्रकामं // rm_6.119{19} //

++ इति रत्नावदानमालायां सूकर्य्यवदानं समाप्तं ++

विइ वपुष्मत्कुमारावदान अथशोको महीपालः कृतांजलिपुटो मुदा / उपगुप्तं गुरुं नत्वा पुनर् एवम् अभाषत // rm_7.1{1} //

भदन्त श्रोतुम् इछामि पुनर् अन्यत् सुभाषितं / सर्वसत्वहितार्थाय तत् समादेष्टुम् अर्हसि // rm_7.2{2} //

इति संप्रार्थिते तेन राज्ञाशोकेन भूभुजा / उपगुप्तो यतिश् चासौ दृष्ट्वा तं नृपम् अब्रवीत् // rm_7.3{3} //

साधु राजन् समाधाय श्रूयतां पुण्यवृद्धये / यथा मे गुरुणा ख्यातं तथा ते वक्ष्यते मया // rm_7.4{4} //

पुरासीद् भगवान् बुद्धः श्रीघनः शक्यकेशरी / सर्वविद्यागुणाचार्य्यस् त्रैधातुकविनायकः // rm_7.5{5} //

सुगतो ऽर्हन् महाभिज्ञो धर्मराजस् तथागतः / जिनः समन्तभद्रांशश् चतुर्ब्रह्मविहारकः // rm_7.6{6} //

स एकसमये तत्र कपिलाख्ये पुरोत्तमे / न्यग्रोधारमके रम्ये व्यहरच् छ्रावकैः सह // rm_7.7{7} //

तस्मिंश् च समये तत्र धर्म्मं श्रोतुं समागताः / देवासुरमहाराजा यक्षगंधर्वकिन्नराः // rm_7.8{8} //

गरुडा नागराजाश् च सिद्धविद्याधरा ग्रहाः / योगिनो यतयश् चापि मुनयो ब्रह्मचारिणः // rm_7.9{9} //

राजानः क्षत्रियाश् चापि वैश्यामात्याश् च मंत्रिणः / श्रेष्ठिनः सार्थवाहाश् च पौरा जानपदा अपि // rm_7.10{10} //

एवम् अन्ये ऽपि सत्वाश् च ये सद्धर्मगुणवांछिनः / ते सर्वे समुपागत्य वंदित्वा तं मुनीश्वरं // rm_7.11{11} //

पूजयित्वा पुरस्कृत्य परिवृत्य समन्ततः / कृतांजलिपुटो धर्मं श्रोतुं समुपतस्थिरे // rm_7.12{12} //

अथासौ भगवान् दृष्ट्वा तान् सर्वान् धर्मकांक्षिणः / आदिमध्यांतकल्याणं दिदेश धर्मम् उत्तमं // rm_7.13{13} //

तं च धर्मामृतं पीत्वा सर्वे ते संप्रमोदिताः / सत्कृत्य श्रद्धया नित्यं भजन्त उपतस्थिरे // rm_7.14{14} //

भगवांश् च तथा नित्यं सर्वसत्वहितार्थतः / सद्धर्मदेशनां कृत्वा व्यहरत् सांघिकैः सह // rm_7.15{15} //

तस्मिंश् च समये तत्र पुरे कपिलवस्तुनि / आसीच् छाक्यो महासाधुर् महाभोगो महाधनः // rm_7.16{16} //

तेन कलत्रम् आनीतं स्वकुलसदृशात् कुलात् / तया स कान्तया सार्द्धं रराम परिचारयन् // rm_7.17{17} //

तस्यैवं रममाणस्य सा भार्यासीत् सुगर्भिणी / ततो ऽसौ समये ऽसूत दारकं दिव्यसुंदरं // rm_7.18{18} //

मर्त्यातिक्रान्तवर्णाभं दिव्यकल्पसुवर्णितं / सूक्ष्मछविं सुभद्रांगं गौरवर्णं मनोहरं // rm_7.19{19} //

महेशाख्यं मनापं च दर्शनीयं प्रसादिकं / अभिरूपं सुपुष्टांगं सर्वलक्षणमण्डितं // rm_7.20{20} //

तत्रासौ जनको दृष्ट्वा दारकं तं सुभद्रिकं / मोदितः सहसा ज्ञातिं समाहूयाब्रवीत् तथा // rm_7.21{21} //

भवन्तः पश्यतां पुत्रो ममायं दिव्यसुंदरः / अस्य जातिमहं कृत्वा नामधेयं प्रचक्ष्यतां // rm_7.22{22} //

इति तेनोदितं श्रुत्वा ज्ञातयस् ते ससंमताः / दृष्ट्वा तं वालकं दिव्यं कल्यवर्णं सुसुंदरं // rm_7.23{23} //

संमील्य संमतं कृत्वा दृष्ट्वा तस्याङ्गलक्षणं / कृत्वा जातिमहं नाम स्थापितुं संवभाषिरे / यद् अयं दारको दिव्यवपुः कल्यातिसुंदरः / तस्माद् भवतु नाम्नायं वपुस्मान् इति विश्रुतः / इति संभाषणां कृत्वा सर्वे ते ज्ञातिवर्गिकाः // rm_7.24{24} //

पुरस्तात् तस्य शाक्यस्य गत्वा चैवं वभाषिरे / यद् अयं भवतः पुत्रो दिव्यवपुर् गुणान्वितः // rm_7.25{25} //

तस्माद् भवतु नाम्नायं वपुष्मान् इति विश्रुतः / तथेति समभिख्याय पित्रा स सुत आत्मजः // rm_7.26{26} //

अष्टाभ्य उपमातृभ्य उपन्यस्तो ऽभिपालने / ततो ऽसौ दारकस् ताभिर् धात्रीभिर् उपचारणैः // rm_7.27{27} //

पालितो वर्द्धितः पुष्ट आसीत् पद्मं यथा ह्रदे / क्रमात् प्रवर्द्धितश् चासौ कुमारो ऽभूद् यदा ततः // rm_7.28{28} //

तदा सुहृत्सहायैश् च सार्द्धं क्रीडितुम् आचरत् / यत्र यत्र वपुष्मान् स चक्राम भुवि संचरं // rm_7.29{29} //

तत्र तत्राभवन् मेध्या भूप्रदेशाः समंततः / एवंविधमहापुण्यमहेशाख्यः शिवाशयः // rm_7.30{30} //

कारुणिको महाश्राद्धः स्वपरात्महितार्थभृत् / धर्मकामः सुभद्रात्मा पूज्यो मान्यो जितेन्द्रियः // rm_7.31{31} //

अभिवाद्यः कुमारो ऽपि वपुष्मान् स व्यराजत / ततः कर्मविपाकेन प्रेर्य्यमानः कुमारकः // rm_7.32{32} //

स वपुष्मान् सुहृत्संघैः सार्द्धं पुरो विनिर्ययौ / ततो ऽसौ जेतकारण्यं दूराद् दृष्ट्वा प्रमोदितः // rm_7.33{33} //

रमितुं तत्र महोद्याने सहसा समुपाचरत् / ततः समुपविष्टो ऽसौ दृष्ट्वोद्यानं प्रमोदितः // rm_7.34{34} //

शान्तरूपान् यतीन् पश्यन् विहारे हर्षितो ऽविशत् / तत्रासौ भगवन्तं तं ददर्श समितिस्थितं // rm_7.35{35} //

द्वात्रिंशल्लक्षणाशीतिव्यञ्जनपरिमण्डितं / व्यामाभालंकृतं काम्यं शतसूर्य्याधिकप्रभं // rm_7.36{36} //

समंतभद्ररूपं च रत्नांगम् इव जंगमं / दृष्ट्वासौ सुप्रसन्नात्मा समुपेत्य पुरोगतः // rm_7.37{37} //

पादौ तस्य मुनेर् नत्वा धर्मं श्रोतुम् उपाविशत् / अथासौ भगवान् दृष्ट्वा तस्य चित्तं विशोधितं // rm_7.38{38} //

अर्य्यसत्यानि मार्गं च दिदेश बोधिसाधनं / तच् छ्रुत्वा सुगतोदितं वपुष्मान् स प्रहर्षितः // rm_7.39{39} //

भवाभिसरणोद्विग्नः सद्धर्मगुणम् ऐछत / भित्वा स ज्ञानवज्रेण सत्कायदृष्टिपर्वतं // rm_7.40{40} //

श्रोतापत्तिफलं लब्ध्वा दृष्टसत्यो ऽभवत् सुधीः / संसारं चास्थिरं मत्वा भवभोग्यसुनिस्पृहः // rm_7.41{41} //

प्रव्रज्यां चरितुम् ऐछत् स्वाख्याते सुगताश्रमे / ततो ऽसौ पुरतो गत्वा मुनीन्द्रस्य कृतांजलिः // rm_7.42{42} // पादौ नत्वा प्रसन्नास्यः प्रव्रज्यां समयाचत // rm_7.43{43} // नमस् ते भगवञ् छास्तः शरणं भवतां व्रजे / तत् प्रव्रज्याव्रतं देहि चरिष्ये ब्रह्मचारिकां // rm_7.44{44} //

इति तेनार्थितं दृष्ट्वा भगवांस् तं कुमारकं / प्रव्रज्याचरणारक्तं मत्वा चैवं समब्रवीत् // rm_7.45{45} //

कुमार यदि ते वांछा प्रव्रज्याचरणे ऽस्ति हि / पित्रोर् आदेशम् आसाद्य प्रागछ दास्यते तदा // rm_7.46{46} //

इति श्रुत्वा मुनीन्द्रस्य निर्देशं तत् तथेति सः / नंदितश् चरणौ नत्वा स्वगृहं सहसागतः // rm_7.47{47} //