Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Kinh tạng › Bộ Hoa Nghiêm

SỐ 278 — KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT HOA NGHIÊM

Dịch giả: HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
Thông tin: Đại tập 36Đại Chính số 278

Phẩm 6 : Bồ - Tát Thuyết Minh Câu Hỏi

Bấy giờ, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Giác Thủ:

–Này Phật tử! Tâm tánh là một, tại sao có thể sinh các loại quả báo, hoặc đến cõi thiện, hoặc đến cõi ác, hoặc đủ các căn hoặc khiếm khuyết, hoặc sinh chỗ thiện hoặc sinh chỗ ác, xinh đẹp xấu xí, vui khổ không giống nhau?

Nghiệp không biết tâm, tâm chẳng biết nghiệp. Thọ nhận không biết quả báo, quả báo không biết thọ. Tâm không biết thọ, thọ không biết tâm. Nhân không biết duyên, duyên không biết nhân. Trí không biết pháp, pháp không biết trí?

Bồ-tát Giác Thủ nói kệ đáp:

Vì giáo hóa chúng sinh

Nên hỏi ý nghĩa này

Tánh như thật các pháp

Tôi nói, ngài lắng nghe.

Các pháp không tự tại

Tìm thật không thể được

Thế nên tất cả pháp

Cả hai chẳng biết nhau,

Như dòng nước chảy mạnh

Chảy mãi không gián đoạn

Cả hai không biết nhau

Các pháp cũng như vậy.

Như ngọn lửa đèn sáng

Lửa cháy mãi không ngừng

Cả hai không biết nhau

Các pháp cũng như vậy.

Cũng như gió thổi mạnh

Đẩy nhau sinh sức động

Cả hai không biết nhau

Các pháp cũng như vậy.

Như mặt đất rộng sâu

Dựa nhau mà đứng vững

Cả hai không biết nhau

Các pháp cũng như vậy.

Mắt tai mũi lưỡi thân

Tâm ý các tánh căn

Nhân đó chuyển các khổ

Mà thật không sự chuyển

Pháp tánh không sự chuyển

Biểu hiện nên có chuyển

Trong ấy không biểu hiện

Biểu hiện không thật có

Mắt, tai, mũi, lưỡi, thân

Tâm ý, các tánh căn

Tánh nó đều rỗng không

Hư vọng chẳng chân thật.

Quán sát tánh tư duy

Có ấy, không thật có

Là thấy không điên đảo

Được mắt pháp thanh tịnh

Hư vọng, chẳng hư vọng

Dù thật hay chẳng thật

Thế gian xuất thế gian

Chỉ có lời giả nói.

Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Tài Thủ:

–Này Phật tử! Tất cả chúng sinh chẳng phải chúng sinh, vậy Như Lai làm thế nào tùy theo thời gian của chúng sinh, tùy theo mạng sống, tùy theo thân thể, tùy theo hành động, tùy theo ưa thích, tùy theo thệ nguyện, tùy theo ý muốn, tùy theo phương tiện, tùy theo tư duy, tùy theo sự trù tính, tùy theo nhận thức của chúng sinh mà giáo hóa họ?

Bồ-tát Tài Thủ nói kệ đáp:

Thấy rõ cảnh trí tâm

Thường ưa hạnh tịch diệt

Tôi giảng nói sự thật

Nhân giả nghe cho rõ.

Phân biệt quán nội tâm

Thân ta nào thật có

Ai quán được như vậy

Rõ có không về ngã

Quán các phần của thân

Chẳng thuộc về chỗ nào

Hiểu rõ về thân này

Không còn lệ thuộc thân.

Biết như thật về thân

Thì hiểu hết các pháp

Biết pháp đều hư vọng

Thì tâm không bị nhiễm

Thân, mạng nương tựa nhau

Làm nhân duyên cho nhau

Cũng như vòng lửa quay

Không biết điểm đầu cuối.

Người trí thường quán sát

Tất cả cõi vô thường

Các pháp không, vô ngã

Nên lìa tất cả tướng,

Nghiệp do nhân duyên sinh

Vô ngã cũng như mộng

Tánh quả báo tịch diệt

Tướng trước sau chẳng khác.

Tất cả pháp thế gian

Chỉ lấy tâm làm chủ

Theo ý thích lấy tướng

Đều chính là điên đảo.

Các pháp trong thế gian

Tất cả đều hư vọng

Làm sao hiểu các pháp

Chân thật chẳng có hai.

Tất cả pháp sinh diệt

Đều do nhân duyên sinh

Từng phút đi về diệt

Đầu đuôi tướng không khác.

Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Bảo Thủ:

–Này Phật tử! Tất cả bốn đại chủng của chúng sinh đều chẳng phải ngã hay ngã sở. Tại sao chúng sinh lại cảm thọ khổ hay vui, làm ác làm thiện, hoặc tốt đẹp bên trong hay bên ngoài, hoặc chịu ít quả báo hoặc chịu nhiều quả báo, hoặc có hiện báo hoặc có hậu báo, nhưng tánh các pháp vẫn không thiện, không ác?

Bồ-tát Bảo Thủ nói kệ đáp:

Theo các nghiệp đã làm

Chịu quả báo tương xứng

Người làm không thật có

Chư Phật dạy như vậy.

Như tấm gương trong sáng

Tùy mặt, hình hiện ra

Trong ngoài không thật có

Bản tánh nghiệp cũng vậy.

Như hạt giống trong ruộng

Chúng đều không biết nhau

Tự làm năng tác nhân

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Như vị ảo thuật gia

Ngay ở ngã tư đường

Hiện ra các hình sắc

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Như thợ làm người gỗ

Phát ra các tiếng nói

Nó hoàn toàn vô ngã

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Cũng như các loại chim

Kêu hót chẳng giống nhau

Phát ra nhiều loại tiếng

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Do nhân duyên gặp gỡ

Thọ sinh chẳng người đến

Các căn cũng khác nhau

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Như trong đại địa ngục

Chúng sinh chịu khổ não

Khổ ấy không nơi đến

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Cũng như vua Chuyển luân

Có bảy báu hơn người

Chúng chẳng từ đâu đến

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Cũng như các thế giới

Có thành hoặc có hoại

Thành hoại không đến đi

Tánh nghiệp cũng như vậy.

Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Đức Thủ:

–Này Phật tử! Như Lai chỉ giác ngộ một pháp, tại sao có thể thuyết giảng vô số pháp, âm thanh vang khắp vô lượng thế giới, đều có thể giáo hóa vô lượng chúng sinh, phát ra vô số âm thanh, hiện ra vô số thân, biết rõ tâm ý vô lượng chúng sinh, thị hiện vô lượng thần thông tự tại, thị hiện khắp vô lượng, vô biên thế giới, thị hiện vô số sự trang nghiêm đặc biệt, thị hiện vô lượng các cảnh giới khác nhau mà sự phân biệt pháp tánh ấy không thể nắm bắt được?

Bấy giờ, Bồ-tát Đức Thủ nói kệ đáp:

Phật tử mới hỏi nghĩa

Sâu xa vi diệu này

Bậc Trí biết việc này

Thì thích cầu công đức.

Như một tánh của đất

Là nâng giữ vạn vật

Không phân biệt một, khác

Pháp chư Phật cũng vậy.

Như một tánh của lửa

Là thiêu vật thế gian

Tánh lửa không phân biệt

Pháp chư Phật cũng vậy.

Như nước trong biển lớn

Tuy trăm sông chảy vào

Nhưng chỉ một vị mặn

Pháp chư Phật cũng vậy.

Như một tánh của gió

Thổi động tất cả vật

Tánh gió không phân biệt

Pháp chư Phật cũng vậy.

Như rồng nổi sấm chớp

Mưa xuống khắp mặt đất

Giọt mưa không phân biệt

Pháp chư Phật cũng vậy.

Như một tánh của đất

Là sinh các mầm cây

Tánh đất không phân biệt

Pháp chư Phật cũng vậy.

Mặt trời không mây che

Chiếu sáng khắp mười phương

Ánh sáng không khác tánh

Pháp chư Phật cũng vậy.

Như trăng giữa hư không

Thế gian thấy đều rõ

Trăng chẳng đi đâu cả

Pháp chư Phật cũng vậy.

Cũng như Đại Phạm Vương

Hiện khắp ba ngàn cõi

Nhưng thân không sai khác

Pháp chư Phật cũng vậy.

Bấy giờ, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Mục Thủ:

–Này Phật tử! Ruộng phước của Như Lai bình đẳng không khác nhau. Tại sao quả báo của bố thí không đồng nhau? Có khác nhau về hình sắc, tộc họ, gia đình, giới tánh, tài sản, sự đặc biệt, thân quyến, tự tại, công đức, trí tuệ, Như Lai bình đẳng chẳng có oán và thân?

Khi ấy, Bồ-tát Mục Thủ nói kệ đáp:

Ví như cả mặt đất

Hay mọc các mầm cây

Đất chẳng ghét thương mầm

Ruộng phước Phật cũng vậy.

Nước chỉ có một vị

Vật đựng khác nên khác

Ruộng phước Phật chỉ một

Chúng sinh nên có khác.

Như đại ảo thuật gia

Làm mọi người hoan hỷ

Ruộng phước Thánh chư Phật

Tùy nguyện khiến hoan hỷ.

Ví như vua Biện Tài

Làm mọi người hoan hỷ

Ruộng phước Thánh chư Phật

Làm chúng sinh hoan hỷ.

Như tấm gương trong sáng

Hiện ra nhiều hình tượng

Ruộng phước Thánh chư Phật

Chúng sinh nên có khác.

Ví như vua y dược

Diệt trừ tất cả độc

Ruộng phước Thánh chư Phật

Hay diệt các phiền não.

Như khi mặt trời mọc

Chiếu tan các bóng tối

Ruộng phước Thánh chư Phật

Chiếu các cõi mười phương.

Như mặt trăng trong sáng

Chiếu khắp bốn thiên hạ

Ruộng phước Thánh chư Phật

Bình đẳng không thiên vị.

Ví như trận cuồng phong

Chấn động cả mặt đất

Ruộng phước Thánh chư Phật

Chấn động nghiệp ba cõi.

Như kiếp hỏa nổi lên

Cháy khắp cả trời đất

Ruộng phước Thánh chư Phật

Thiêu cháy tất cả nghiệp.

Bấy giờ, Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Tấn Thủ:

–Này Phật tử! Chúng sinh được gặp Như Lai dạy bảo nên đoạn trừ phiền não phải không? Vì biết sắc, thọ, tưởng, hành, thức, si ái của Dục giới, Sắc giới, Vô sắc giới mà đoạn phiền não phải không? Nếu biết sắc, thọ, tưởng, hành, thức, si ái của Dục giới, Sắc giới, Vô sắc giới mà đoạn các phiền não thì giáo pháp của Như Lai làm cho tăng giảm như thế nào?

Lúc đó, Bồ-tát Tấn Thủ nói kệ đáp:

Phật tử hãy lắng nghe

Ta nói nghĩa chân thật

Có đường mau giải thoát

Cũng có chậm giải thoát.

Nếu muốn cầu trừ diệt

Vô số các lỗi ác

Cần phải trong một lúc

Rất dũng mãnh tinh tấn.

Cũng như đóm lửa nhỏ

Gặp ướt thì bị tắt

Trong giáo pháp của Phật

Kẻ biếng nhác cũng vậy.

Như người dùi lấy lửa

Chưa có đã ngừng lại

Sức nóng không cháy được

Người biếng nhác cũng vậy.

Dùng ngọc trong lấy lửa

Không để vật dẫn lửa

Lửa không thể phát sinh

Người biếng nhác cũng vậy.

Như ở giữa ban ngày

Nhắm mắt muốn thấy sắc

Trong giáo pháp của Phật

Người biếng nhác cũng vậy.

Như người không tay chân

Muốn bắn khỏi mặt đất

Chẳng bao giờ làm được

Người biếng nhác cũng vậy.

Như nước trong biển lớn

Muốn một lông tát cạn

Trong giáo pháp của Phật

Người biếng nhác cũng vậy.

Như kiếp lửa nổi lên

Muốn diệt bằng ít nước

Trong giáo pháp của Phật

Biếng nhác cũng như vậy.

Như người thấy hư không

Nói thân ta ở khắp

Trong giáo pháp của Phật

Người biếng nhác cũng vậy.

Bấy giờ, Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Pháp Thủ:

–Này Phật tử! Như lời Phật dạy, người nghe và thọ trì pháp thì có thể đoạn trừ phiền não.

Tại sao chúng sinh đều nghe chánh pháp, không thể đoạn trừ mà còn tùy thuộc dâm, nộ, si, mạn, ái, phẫn, keo kiệt, ganh tỵ, hận, nịnh bợ, những pháp cấu bẩn này không rời tâm. Tâm không có hành động gì để diệt trừ các kết sử ấy?

Lúc đó, Bồ-tát Pháp Thủ nói kệ đáp:

Phật tử lắng nghe kỹ

Nghĩa thật của câu hỏi

Chẳng phải chỉ học nhiều

Mà được vào pháp Phật.

Như người trôi trong nước

Sợ chìm mà chết khát

Không hành đúng như học

Học nhiều cũng như vậy.

Như người bố thí nhiều

Các loại món ăn ngon

Nhưng không ăn, chết đói

Học nhiều cũng như vậy.

Cũng như vị lương y

Biết hết các phương thuốc

Không thể cứu bệnh mình

Học nhiều cũng như vậy.

Cũng như kẻ nghèo cùng

Ngày đêm đếm báu người

Mình chẳng được nửa tiền

Học nhiều cũng như vậy.

Cũng như con Đế vương

Đáng hưởng thụ cực lạc

Nghiệp chướng nên nghèo khổ

Học nhiều cũng như vậy.

Như người bị tai điếc

Giỏi tấu các âm thanh

Người vui, mình chẳng nghe

Học nhiều cũng như vậy.

Như người bị mắt mờ

Quen theo nghề vẽ được

Người xem, mình chẳng thấy

Học nhiều cũng như vậy.

Cũng như người lái thuyền

Có thể cứu nhiều người

Vớt người, không tự cứu

Học nhiều cũng như vậy.

Như có người ở đời

Nói những điều rất hay

Nhưng trong lòng thiếu đức

Học nhiều cũng như vậy.

Bấy giờ, Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Trí Thủ:

–Này Phật tử! Trong Phật pháp, trí tuệ đi đầu. Tại sao Như Lai có khi vì chúng sinh mà khen ngợi các Ba-la-mật như Bố thí, Trì giới, Nhẫn nhục, Tinh tấn, Thiền định, Trí tuệ, Từ, Bi, Hỷ, Xả? Bởi từng mỗi pháp này thì không thể đắc Vô thượng Bồ-đề.

Lúc đó, Bồ-tát Trí Thủ nói kệ đáp:

Khó biết mà biết được

Tùy thuận tâm chúng sinh

Ý nghĩa Phật tử hỏi

Hãy nghe tôi trình bày.

Các Đạo Sư quá khứ

Hiện tại và tương lai

Chưa từng dùng một pháp

Mà thành đạo Vô thượng.

Như Lai biết căn cơ

Tu tập của chúng sinh

Nên tùy người đáng độ

Mà thuyết pháp tịnh diệu.

Keo kiệt, khen Bố thí

Phá giới, khen Trì giới

Sân hận, khen Nhẫn nhục

Biếng nhác, khen Tinh tấn

Ý loạn, khen Thiền định

Ngu si, khen Trí tuệ

Bất nhân, khen Từ mẫn

Giận hại, khen đại Bi

Buồn rầu, khen Hoan hỷ

Yêu, ghét thì khen Xả

Ai tu tập như vậy

Tuần tự hiểu các pháp.

Cũng như xây cung điện

Làm móng phải kiên cố

Thí, Giới cũng như vậy

Hạnh gốc của Bồ-tát,

Cũng như thành kiên cố

Phòng vệ các quân địch

Nhẫn, Tinh tấn cũng vậy

Bảo hộ các Bồ-tát,

Cũng như vua Đại Lực

Uy đức định thiên hạ

Thiền, Trí cũng như vậy

An ổn các Bồ-tát,

Cũng như vua Chuyển luân

Hưởng thụ tất cả lạc

Như Từ, Bi, Hỷ, Xả

An lạc các Bồ-tát.

Bấy giờ, Văn-thù-sư-lợi hỏi Bồ-tát Hiền Thủ:

–Này Phật tử! Tất cả chư Phật chỉ nhờ một thừa mà ra khỏi sinh tử. Tại sao hiện nay thấy các cõi Phật, các sự việc không giống nhau?

Đó là thế giới, chúng sinh, thuyết pháp, giáo hóa, tuổi thọ, hào quang, thần lực, chúng hội, Phật pháp, pháp trụ? Tất cả các việc này đều không giống nhau, nhưng cũng đều đầy đủ tất cả Phật pháp để thành tựu Vô thượng Bồ-đề?

Lúc đó, Bồ-tát Hiền Thủ nói kệ đáp:

Văn-thù, pháp là vậy

Pháp vương chỉ một pháp

Tất cả Bậc Vô Ngại

Một đường thoát sinh tử.

Tất cả thân chư Phật

Chỉ có một Pháp thân

Một tâm, một trí tuệ

Lực, Vô úy cũng vậy.

Tùy bản hạnh chúng sinh

Cầu Vô thượng Bồ-đề

Cõi Phật và chúng hội

Thuyết pháp đều bất đồng.

Tất cả các cõi Phật

Đều nghiêm tịnh bình đẳng

Chúng sinh vì khác nghiệp

Nên thấy chẳng giống nhau.

Chư Phật và Phật pháp

Chúng sinh khó thấy được

Cõi Phật và Pháp thân

Thuyết pháp cũng như vậy.

Bản hạnh rộng thanh tịnh

Đầy đủ tất cả nguyện

Người nào thấy chân thật

Là người biết thông suốt.

Tùy ý muốn chúng sinh

Các nghiệp và quả báo

Đều cho thấy Chân đế

Do Phật lực tự tại

Tướng cõi Phật như nhau

Như Lai không yêu ghét

Tùy nghiệp của chúng sinh

Mà thấy có như vậy.

Chẳng phải tất cả Phật

Hay Đạo Sư có lỗi

Vô lượng các thế giới

Hiển bày chẳng giống nhau,

Tất cả các thế giới

Ứng hiện theo giáo hóa

Thấy Bậc Hùng giữa đời

Pháp chư Phật là vậy.

Bấy giờ, các vị Bồ-tát ấy nói với Văn-thù-sư-lợi:

–Này Phật tử! Những điều chúng tôi hiểu, đã tuần tự nói ra. Nhân giả có biện tài thâm sâu, hãy tuần tự trình bày.

Thế nào là cảnh giới của Phật?

Thế nào là nhân của cảnh giới Phật?

Thế nào là sự nhập vào cảnh giới của Phật?

Thế nào là sự vượt qua cảnh giới Phật?

Thế nào là biết tùy thuận theo cảnh giới của Phật?

Thế nào là pháp tùy thuận cảnh giới của Phật?

Thế nào là biết phân biệt cảnh giới của Phật?

Thế nào là kiến thức về cảnh giới của Phật?

Thế nào là biết xác định về cảnh giới của Phật?

Thế nào là sự chiếu sáng của cảnh giới Phật?

Thế nào là sự rộng của cảnh giới Phật?

Lúc đó, Văn-thù-sư-lợi nói kệ đáp:

Cảnh giới của Như Lai

Rộng lớn như hư không

Chứa tất cả chúng sinh

Thật không có sự chứa.

Nhân cảnh giới của Phật

Chỉ Như Lai biết rõ

Cho đến vô lượng kiếp

Nói ra cũng chẳng biết.

Tùy thuận theo chúng sinh

Đi vào các thế gian

Trí tuệ thường tịch tĩnh

Không như thế gian thấy.

Độ thoát các chúng sinh

Tùy theo tâm trí họ

Thuyết giảng không cùng tận

Chỉ là cảnh giới Phật.

Nhất thiết trí của Phật

Ba đời không chướng ngại

Cảnh giới của chư Phật

Cũng đều như hư không.

Pháp giới không tướng khác

Nói thuận theo chúng sinh

Nếu muốn phân biệt đủ

Chỉ cảnh giới của Phật.

Tất cả các thế gian

Vô số các âm thanh

Tùy lúc đều hiện rõ

Kỳ thật không phân biệt,

Chẳng phải biết của thức

Chẳng phải cảnh giới tâm

Tự tánh chân thanh tịnh

Chỉ dẫn các chúng sinh.

Chẳng nghiệp chẳng phiền não

Tịch diệt không sự trú

Vô minh không sự hành

Bình đẳng đi trong đời,

Tất cả tâm chúng sinh

Ở trong cả ba đời

Như Lai trong một niệm

Đều hiểu rõ tất cả.

Khi ấy, nhờ thần lực của Phật, tất cả chúng sinh trong thế giới Ta-bà thấy chúng sinh trong thế giới của Phật này sự hành theo pháp, hành theo nghiệp, hành theo thế gian, hành theo thân, theo căn tánh, tùy theo quả báo, tùy chỗ sinh ra, quả báo trì giới, phá giới, thuyết pháp. Họ thấy tất cả sự việc hiện ra trong thế gian.

Như vậy, ở phương Đông trăm ngàn ức thế giới không thể lường, không thể đếm, không thể nghĩ bàn, không thể nêu ra, vô cùng vô biên, không hạn lượng, không thể nêu bày tất cả các thế giới cùng tận hư không pháp giới…, cho đến tất cả đều thấy rõ về quả báo thuyết pháp…

Các phương Nam, tây, Bắc, bốn góc, trên, dưới cũng vậy.

KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT

HOA NGHIÊM

QUYỂN 6

Phẩm 7: Tịnh Hạnh

Bấy giờ, Bồ-tát Trí Thủ hỏi Văn-thù-sư-lợi:

–Này Phật tử! Làm thế nào để nghiệp thân, miệng, ý của Bồ-tát không bị nhiễm ô; không gây hại nghiệp của thân, miệng, ý; không làm ngu si nghiệp của thân, miệng, ý; không thoái chuyển nghiệp của thân, miệng, ý; không động nghiệp của thân, miệng, ý? Nghiệp của thân, miệng, ý đáng khen ngợi; nghiệp của thân, miệng, ý thanh tịnh; nghiệp của thân, miệng, ý lìa xa phiền não; nghiệp của thân, miệng, ý tùy thuận trí tuệ?

Làm thế nào để Bồ-tát thành tựu về nơi sinh ra, thành tựu về dòng họ, thành tựu về gia đình, thành tựu về hình dáng, thành tựu về niệm, trí tuệ, xu hướng, không sợ hãi, giác ngộ?

Làm thế nào để Bồ-tát có trí tuệ đứng thứ nhất, trí tuệ tối thượng, trí tuệ thù thắng, trí tuệ tối thắng, trí tuệ không thể lường, trí tuệ không thể đếm, trí tuệ không thể nghĩ bàn, trí tuệ không thể nêu ra, trí tuệ không thể nêu bày?

Làm thế nào để Bồ-tát có đủ năng lực của nguyên nhân, đủ năng lực của ý, đủ năng lực của phương tiện, đủ năng lực của duyên, đủ năng lực của cảnh giới, đủ năng lực của căn tánh, đủ năng lực của chánh quán, đủ năng lực của thiền định?

Làm thế nào để Bồ-tát biết hoàn toàn về ấm, giới, nhập?

Biết hoàn toàn về pháp duyên khởi?

Biết hoàn toàn về Dục giới, Sắc giới, Vô sắc giới?

Biết hoàn toàn về quá khứ, vị lai và hiện tại?

Làm thế nào để Bồ-tát tu bảy Giác ý?

Tu Không, Vô tướng, Vô tác?

Làm thế nào để Bồ-tát đầy đủ các Ba-la-mật như Bố thí, Trì giới, Tinh tấn, Nhẫn nhục, Thiền định, Trí tuệ, Từ, Bi, Hỷ, Xả?

Làm thế nào để Bồ-tát được trí lực biết chỗ đúng chỗ sai, trí lực về quả báo trong ba đời, trí lực về các căn, trí lực về các loại tánh, trí lực về các dục, trí lực về cảnh giới mà tu hành đạt đến, trí lực về tịnh cấu của thiền định giải thoát Tam-muội, trí lực biết hết các đời trước, trí lực có Thiên nhãn vô ngại, trí lực đoạn trừ tất cả tập khí phiền não?

Làm thế nào để Bồ-tát được các Thiên vương bảo hộ cung kính cúng dường? Được Long vương, Quỷ thần vương, Càn-thát-bà vương, A-tu-la vương, Ca-câu-la vương, Khẩn-na-la vương, Ma-hầu-la-dà vương, Nhân vương, Phạm vương... bảo hộ cung kính cúng dường?

Làm thế nào để Bồ-tát vì chúng sinh mà làm nhà ở, làm sự cứu hộ, làm chỗ quy y, làm chỗ hướng đến, làm ngọn đuốc, làm ánh sáng, làm ngọn đèn, làm người hướng dẫn, làm người hướng dẫn vô thượng?

Làm thế nào để Bồ-tát đối với chúng sinh là đệ nhất, là lớn, là thắng, là thượng, là vô thượng, là không gì bằng, là không gì so sánh bằng?

Bấy giờ, Văn-thù-sư-lợi đáp lời Bồ-tát Trí Thủ:

–Lành thay, lành thay! Này Phật tử, vì nhiều sự lợi ích, vì nhiều sự an ổn, vì lợi ích thế gian, vì đem lợi ích cho tất cả, vì an lạc cho trời, người nên ông đã hỏi ý nghĩa như vậy.

Này Phật tử! Bồ-tát thành tựu nghiệp thân, miệng, ý thì được tất cả công đức thắng diệu, tâm không bị trở ngại đối với chánh pháp của Phật, tùy thuận chư Phật ba đời chuyển pháp luân, không bỏ chúng sinh, hiểu rõ thật tướng, đoạn trừ tất cả ác, đầy đủ các thiện, sắc đẹp đứng nhất đều như Đại Bồ-tát Phổ Hiền... Thành tựu Nhất thiết chủng trí của Như Lai, được tự tại với tất cả các pháp, làm bậc hướng dẫn thứ nhì cho tất cả chúng sinh.

Này Phật tử! Những gì là nghiệp thân, khẩu, ý được tất cả công đức thắng diệu?

Bồ-tát ở nhà

Nguyện cho chúng sinh

Từ bỏ nạn nhà

Được vào pháp không.

Hiếu dưỡng cha mẹ

Nguyện cho chúng sinh

Bảo hộ tất cả

Được an ổn mãi.

Vợ con hội họp

Nguyện cho chúng sinh

Thoát khỏi ngục ái

Không tâm luyến mộ.

Ở trong năm dục

Nguyện cho chúng sinh

Từ bỏ tham lam

Đầy đủ công đức.

Ở giữa lạc thú

Nguyện cho chúng sinh

Đều được pháp lạc

Thấy pháp như huyễn

Ở trong phòng thất

Nguyện cho chúng sinh

Vào bậc Hiền thánh

Lìa hẳn dục uế

Mang chuỗi ngọc báu

Nguyện cho chúng sinh

Vứt bỏ gánh nặng

Vượt bờ có không.

Khi lên lầu gác

Nguyện cho chúng sinh

Lên nhà Phật pháp

Được pháp vi diệu.

Bố thí trân bảo

Nguyện cho chúng sinh

Từ bỏ tất cả

Tâm không tham đắm.

Giữa nơi hội họp

Nguyện cho chúng sinh

Giải thoát hoàn toàn

Đến chỗ Như Lai.

Gặp phải ách nạn

Nguyện cho chúng sinh

Tùy ý tự tại

Không bị chướng ngại.

Phát tín, bỏ nhà

Nguyện cho chúng sinh

Xả bỏ nghiệp đời

Tâm không vướng mắc.

Vào nơi phòng Tăng

Nguyện cho chúng sinh

Tất cả hòa hợp

Tâm không giới hạn.

Đến Thầy lớn nhỏ

Nguyện cho chúng sinh

Mở cửa phương tiện

Vào sâu pháp yếu.

Cầu pháp xuất gia

Nguyện cho chúng sinh

Được không thoái chuyển

Tâm không chướng ngại.

Bỏ y phục đời

Nguyện cho chúng sinh

Hiểu đạo tu đức

Không còn biếng nhác.

Cạo bỏ râu tóc

Nguyện cho chúng sinh

Đoạn trừ phiền não

Tịch diệt hoàn toàn.

Nhận mặc ca-sa

Nguyện cho chúng sinh

Xả bỏ ba độc

Tâm được hoan hỷ.

Thọ pháp xuất gia

Nguyện cho chúng sinh

Như Phật xuất gia

Khai đạo tất cả.

Tự quy y Phật

Nguyện cho chúng sinh

Hiểu rõ đạo lớn

Phát tâm vô thượng.

Tự quy y Pháp

Nguyện cho chúng sinh

Vào sâu kinh tạng

Trí tuệ như biển.

Tự quy y Tăng

Nguyện cho chúng sinh

Thống nhất đại chúng

Tất cả không ngại.

Thọ trì tịnh giới

Nguyện cho chúng sinh

Tu tập đầy đủ

Học tất cả giới.

Nhận sự răn dạy

Nguyện cho chúng sinh

Đầy đủ đạo giới

Tu nghiệp như thật.

Cầu thỉnh Hòa thượng

Nguyện cho chúng sinh

Được trí vô sinh

Đến bờ bên kia.

Thọ giới Cụ túc

Nguyện cho chúng sinh

Được pháp thắng diệu

Thành tựu phương tiện.

Đi vào phòng xá

Nguyện cho chúng sinh

Lên nhà Vô thượng

Được pháp không thoái.

Khi bày tòa ngồi

Nguyện cho chúng sinh

Bày tòa pháp thiện

Thấy tướng chân thật.

Thẳng người ngồi ngay

Nguyện cho chúng sinh

Ngồi cây giác ngộ

Tâm không lệ thuộc.

Ngồi chân kiết già

Nguyện cho chúng sinh

Căn lành kiên cố

Đạt địa bất động.

Tam-muội chánh định

Nguyện cho chúng sinh

Hướng môn Tam-muội

Được định hoàn toàn.

Quán sát các pháp

Nguyện cho chúng sinh

Thấy chân thật pháp

Không bị ngăn ngại.

Xả thế kiết già

Nguyện cho chúng sinh

Biết tánh các hành

Đều phải tiêu diệt.

Đặt chân xuống giường

Nguyện cho chúng sinh

Bước trên Đạo tích

Bất động giải thoát.

Cất bước chân đi

Nguyện cho chúng sinh

Vượt qua sinh tử

Đầy đủ pháp thiện.

Mặc y phục vào

Nguyện cho chúng sinh

Mặc các căn lành

Biết rõ xấu hổ.

Sửa y cột dây

Nguyện cho chúng sinh

Tự kiểm tu tập

Không hoại pháp thiện.

Mặc y trên vào

Nguyện cho chúng sinh

Được căn thượng thiện

Thắng pháp rốt ráo.

Mặc Tăng-già-lê

Nguyện cho chúng sinh

Đại Bi che chở

Đắc pháp bất động.

Tay cầm chà răng

Nguyện cho chúng sinh

Tâm được chánh pháp

Tự nhiên thanh tịnh.

Dùng cây chà răng

Nguyện cho chúng sinh

Được răng bén nhọn

Cắn đứt phiền não.

Khi đại tiểu tiện

Nguyện cho chúng sinh

Trừ sạch cấu uế

Hết dâm, nộ, si.

Khi cần đến nước

Nguyện cho chúng sinh

Hướng đạo Vô thượng

Được pháp xuất thế.

Dùng nước rửa dơ

Nguyện cho chúng sinh

Đủ nhẫn nhục tịnh

Hoàn toàn không cấu.

Dùng nước rửa tay

Nguyện cho chúng sinh

Được tay thượng diệu

Thọ trì Phật pháp.

Súc rửa răng miệng

Nguyện cho chúng sinh

Hướng pháp môn tịnh

Cứu cánh giải thoát.

Tay cầm gậy chống

Nguyện cho chúng sinh

Thiết hội bố thí

Thấy đạo như thật.

Tay bưng bình bát

Nguyện cho chúng sinh

Thành tựu Pháp khí

Nhận trời, người cúng.

Chân bước lên đường

Nguyện cho chúng sinh

Hướng giác ngộ Phật

Cứu cánh giải thoát.

Đang trên đường đi

Nguyện cho chúng sinh

Thành tựu đường Phật

Không đi đường khác.

Đi bộ trên đường

Nguyện cho chúng sinh

Đạt pháp giới tịnh

Tâm không chướng ngại.

Thấy đến đường cao

Nguyện cho chúng sinh

Lên đường vô thượng

Vượt khỏi ba cõi.

Thấy đến đường thấp

Nguyện cho chúng sinh

Khiêm tốn nhu hòa

Vào Phật pháp sâu.

Nếu thấy đường hiểm

Nguyện cho chúng sinh

Từ bỏ đường ác

Diệt trừ tà kiến.

Nếu thấy đường chánh

Nguyện cho chúng sinh

Được ý trung chánh

Thân miệng chân thật.

Thấy đường tung bụi

Nguyện cho chúng sinh

Lìa hẳn bụi dơ

Hoàn toàn thanh tịnh.

Thấy đường không bụi

Nguyện cho chúng sinh

Huân tập đại Bi

Thấm nhuần tâm ý.

Thấy hố khe sâu

Nguyện cho chúng sinh

Hướng pháp giới chánh

Diệt trừ các nạn.

Thấy nhà kiện tụng

Nguyện cho chúng sinh

Thuyết pháp sâu xa

Hòa hợp tất cả.

Nếu thấy cây lớn

Nguyện cho chúng sinh

Lìa tâm tranh cãi

Không còn giận hờn.

Khi thấy rừng cây

Nguyện cho chúng sinh

Lễ kính tất cả

Bậc Thầy trời người.

Nếu thấy núi cao

Nguyện cho chúng sinh

Được thiện vô thượng

Đỉnh khó thấy được.

Nếu thấy gai góc

Nguyện cho chúng sinh

Nhổ gai ba độc

Không tâm sát hại.

Thấy cây rậm lá

Nguyện cho chúng sinh

Được đạo che phủ

Vào thiền Tam-muội.

Thấy cây nở hoa

Nguyện cho chúng sinh

Tươi đẹp như hoa

Đầy đủ tướng tốt.

Thấy cây nhiều trái

Nguyện cho chúng sinh

Trồng hàng cây đạo

Thành quả Vô thượng.

Thấy các dòng nước

Nguyện cho chúng sinh

Được dòng chánh pháp

Vào biển trí Phật.

Nếu thấy vũng nước

Nguyện cho chúng sinh

Đến được chánh pháp

Bất hoại của Phật.

Nếu thấy ao hồ

Nguyện cho chúng sinh

Vào biển trí Phật

Vấn đáp vô cùng.

Nếu thấy giếng nước

Nguyện cho chúng sinh

Được biện tài Phật

Không thể cùng tận.

Nếu thấy suối nước

Nguyện cho chúng sinh

Căn lành vô tận

Cảnh giới thanh tịnh.

Thấy nước khe núi

Nguyện cho chúng sinh

Rửa sạch trần cấu

Tâm ý thanh tịnh.

Nếu thấy cây cầu

Nguyện cho chúng sinh

Tạo nên cầu pháp

Độ chúng không ngừng.

Thấy sửa vườn rau

Nguyện cho chúng sinh

Cày trừ nhơ bẩn

Không sinh căn dục.

Thấy rừng du ngoạn

Nguyện cho chúng sinh

Tâm được hoan hỷ

Trừ hết ưu não.

Thấy vườn ao đẹp

Nguyện cho chúng sinh

Siêng tu các thiện

Giác ngộ đầy đủ.

Thấy người trang sức

Nguyện cho chúng sinh

Được trang sức bằng

Ba hai tướng tốt.

Thấy mặc thường phục

Nguyện cho chúng sinh

Rốt ráo đến được

Bờ kia Đầu-đà.

Thấy người ưa thích

Nguyện cho chúng sinh

Thích pháp thanh tịnh

Tự vui với đạo.

Thấy người sầu buồn

Nguyện cho chúng sinh

Đối pháp hữu vi

Tâm sinh nhàm chán.

Thấy người hoan lạc

Nguyện cho chúng sinh

Được lạc vô thượng

Đạm bạc không lo.

Thấy người khổ não

Nguyện cho chúng sinh

Diệt trừ các khổ

Được trí tuệ Phật.

Thấy người khỏe mạnh

Nguyện cho chúng sinh

Được thân Kim cang

Không có suy già.

Thấy người tật bệnh

Nguyện cho chúng sinh

Biết thân chẳng bền

Giải thoát các khổ.

Thấy người xinh đẹp

Nguyện cho chúng sinh

Hoan hỷ cung kính

Chư Phật Bồ-tát.

Thấy người xấu xí

Nguyện cho chúng sinh

Xa lìa xấu ác

Trang điểm bằng thiện.

Thấy người báo ân

Nguyện cho chúng sinh

Thường niệm ân đức

Chư Phật, Bồ-tát.

Thấy người bội ân

Nguyện cho chúng sinh

Thường gặp Thánh hiền

Không làm việc ác.

Nếu thấy Sa-môn

Nguyện cho chúng sinh

Tịch tịnh điều phục

Đạt đến cứu cánh.

Thấy Bà-la-môn

Nguyện cho chúng sinh

Được chốn thanh tịnh

Lìa tất cả ác.

Thấy bậc Tiên nhân

Nguyện cho chúng sinh

Hướng đạo chân chánh

Giải thoát hoàn toàn.

Thấy người khổ hạnh

Nguyện cho chúng sinh

Kiên cố tinh cần

Không thoái Phật đạo.

Thấy mặc mão giáp

Nguyện cho chúng sinh

Thệ mặc giáp pháp

Được pháp không thấy.

Thấy không giáp trượng

Nguyện cho chúng sinh

Xa lìa các khổ

Thân cận các thiện.

Thấy người luận nghị

Nguyện cho chúng sinh

Luận nghị vô thượng

Thu phục ngoại đạo.

Thấy người chánh mạng

Nguyện cho chúng sinh

Được mạng thanh tịnh

Không đổi uy nghi.

Nếu thấy Đế vương

Nguyện cho chúng sinh

Mau thành Pháp Vương

Chuyển bánh xe pháp.

Thấy con Đế vương

Nguyện cho chúng sinh

Theo đường con Phật

Hóa sinh trong pháp.

Nếu thấy trưởng giả

Nguyện cho chúng sinh

Lìa hẳn ái dục

Hiểu sâu Phật pháp.

Thấy quan đại thần

Nguyện cho chúng sinh

Luôn được chánh niệm

Tu hành các thiện.

Nếu thấy thành quách

Nguyện cho chúng sinh

Được thân Kim cang

Tâm không trở ngại.

Nếu thấy kinh đô

Nguyện cho chúng sinh

Thông hiểu chiếu xa

Công đức tự tại.

Nếu thấy sắc đẹp

Nguyện cho chúng sinh

Được sắc đẹp nhất

Trời, người khen ngợi.

Vào làng khất thực

Nguyện cho chúng sinh

Vào trong pháp giới

Tâm không chướng ngại.

Đến cửa nhà người

Nguyện cho chúng sinh

Vào cửa Tổng trì

Thấy pháp chư Phật.

Vào trong nhà người

Nguyện cho chúng sinh

Vào một Phật thừa

Thông hiểu ba đời.

Gặp khó trì giới

Nguyện cho chúng sinh

Không bỏ các thiện

Qua đến bờ kia.

Thấy người xả giới

Nguyện cho chúng sinh

Vượt qua các nạn

Khỏi ba đường ác.

Nếu thấy bát không

Nguyện cho chúng sinh

Tâm ý thanh tịnh

Không còn phiền não.

Nếu thấy bát đầy

Nguyện cho chúng sinh

Đầy đủ viên mãn

Tất cả pháp thiện.

Khi vào bữa ăn

Nguyện cho chúng sinh

Được cúng dường pháp

Chí tại Phật đạo.

Khi không được ăn

Nguyện cho chúng sinh

Xa lìa tất cả

Các hạnh không thiện.

Thấy người tàm quý

Nguyện cho chúng sinh

Tàm quý làm đúng

Khống chế các căn.

Thấy không tàm quý

Nguyện cho chúng sinh

Lìa không tàm quý

Hành các đại Từ.

Được thức ăn ngon

Nguyện cho chúng sinh

Ít muốn biết đủ

Tâm không tham luyến.

Được thức ăn dở

Nguyện cho chúng sinh

Đầy đủ mỹ mãn

Tam-muội vô nguyện.

Được thức ăn mềm

Nguyện cho chúng sinh

Huân tập đại Bi

Tâm ý nhu hòa.

Được thức ăn cứng

Nguyện cho chúng sinh

Được xa lìa hẳn

Vị ái của đời.

Khi nhai thức ăn

Nguyện cho chúng sinh

Ăn bằng thiền duyệt

Đầy đủ pháp hỷ.

Ăn món nhiều vị

Nguyện cho chúng sinh

Được vị của Phật

Hóa thành cam lộ.

Ăn uống đã xong

Nguyện cho chúng sinh

Đức hạnh đầy đủ

Thành bậc Mười lực.

Khi thuyết giáo pháp

Nguyện cho chúng sinh

Biện tài vô tận

Đạt sâu Phật pháp.

Xuống tòa ra nhà

Nguyện cho chúng sinh

Vào sâu trí Phật

Ra hẳn ba cõi.

Khi vào trong nước

Nguyện cho chúng sinh

Vào sâu Phật đạo

Thông suốt ba đời.

Tắm rửa thân thể

Nguyện cho chúng sinh

Thân tâm không cấu

Ánh sáng vô cùng.

Trời nóng thiêu đốt

Nguyện cho chúng sinh

Lìa nóng phiền não

Được định mát mẻ.

Trời lạnh đông nước

Nguyện cho chúng sinh

Cứu cánh giải thoát

Mát mẻ vô thượng.

Đọc tụng kinh điển

Nguyện cho chúng sinh

Được môn Tổng trì

Gồm tất cả pháp.

Nếu thấy Như Lai

Nguyện cho chúng sinh

Đều được mắt Phật

Thấy các Tối thắng.

Quán sát Như Lai

Nguyện cho chúng sinh

Thấy hết mười phương

Xinh đẹp như Phật.

Thấy tháp miếu Phật

Nguyện cho chúng sinh

Tôn trọng như tháp

Được trời, người kính.

Cung kính nhìn tháp

Nguyện cho chúng sinh

Tôn trọng như Phật

Trời, người tín ngưỡng.

Đảnh lễ tháp Phật

Nguyện cho chúng sinh

Được đạo như Phật

Không thể thấy đỉnh.

Nhiễu phải tháp miếu

Nguyện cho chúng sinh

Đi theo đường chánh

Rốt ráo ý đạo.

Nhiễu tháp ba vòng

Nguyện cho chúng sinh

Được ý nhất hướng

Siêng cầu Phật đạo.

Khen ngợi Như Lai

Nguyện cho chúng sinh

Đến bờ công đức

Khen vô cùng tận.

Khen tướng hảo Phật

Nguyện cho chúng sinh

Thần đức quang minh

Như Pháp thân Phật.

Khi rửa chân sạch

Nguyện cho chúng sinh

Được bốn Thần túc

Giải thoát hoàn toàn.

Ngủ nghỉ ban đêm

Nguyện cho chúng sinh

Ngăn chận các nghiệp

Tâm tịnh, không uế.

Sáng sớm thức dậy

Nguyện cho chúng sinh

Hiểu biết tất cả

Không bỏ mười phương.

Này các Phật tử! Đây là nghiệp thân, miệng, ý của Bồ-tát có thể được tất cả công đức thắng diệu; không bị các Trời, Vua, Phạm, Sa-môn, Bà-la-môn, Nhân, Phi nhân, Thanh văn, Duyên giác làm cho lay động.

Phẩm 8: Bồ-Tát Hiền Thủ (Phần 1)

Khi ấy, vì muốn hỏi về sự thông đạt tịnh đức với ý nghĩa sâu xa, nên Bồ-tát Văn-thù dùng kệ hỏi Bồ-tát Hiền Thủ:

Phật tử, tôi đã nói

Tịnh hạnh của Bồ-tát

Tất cả các Thế Tôn

Đều cùng nhau khen ngợi.

Và các chúng Đại sĩ

Hạnh vi diệu sâu xa

Nghĩa rộng lớn công đức

Nhân giả nên diễn thuyết.

Bồ-tát Hiền Thủ đáp

Phật tử, hãy lắng nghe

Các công đức Bồ-tát

Vô lượng, không giới hạn.

Tôi sẽ tùy sức nói

Ít phần công đức ấy

Sự trình bày của tôi

Như một giọt nước biển.

Bồ-tát nơi sinh tử

Khi bắt đầu phát tâm

Chuyên nhất cầu giác ngộ

Kiên cố không lay động,

Công đức trong một niệm

Sâu rộng không bờ bến

Nếu Như Lai giảng rõ

Suốt kiếp cũng không hết,

Huống chi trong vô lượng

Vô số, vô biên kiếp

Tu đầy đủ các độ

Hành công đức các địa,

Trong thế giới mười phương

Tất cả các Như Lai

Nói mây công đức ấy

Cũng không thể tận cùng.

Tôi xin nói phần nhỏ

Công đức của Bồ-tát

Như chim che hư không

Hạt bụi trong mặt đất,

Chẳng phải không có nhân

Cũng chẳng phải không duyên

Bồ-tát mới phát tâm

Trực tâm, công đức lớn,

Đối với Phật, Pháp, Tăng

Tín thanh tịnh sâu xa

Do kính tín Tam bảo

Nên phát tâm Bồ-đề.

Không cầu năm dục lạc

Bảo vật các tài lợi

Không cầu an cho mình

Hy vọng được danh tiếng,

Chỉ diệt khổ chúng sinh

Hết sạch không còn gì

Thệ độ hữu tình ấy

Bồ-tát mới phát tâm.

Thường muốn cho chúng sinh

Lìa khổ được an lạc

Nghiêm tịnh tất cả cõi

Cúng dường vô lượng Phật,

Vui sống trong chánh pháp

Muốn đắc đạo Vô thượng

Tịnh tu Nhất thiết trí

Bồ-tát mới phát tâm.

Chánh tín tâm vững không bị hoại

Cung kính cúng dường tất cả Phật

Tôn trọng Chánh pháp và Thánh tăng

Tín, kính Tam bảo nên phát tâm.

Tin chắc chư Phật và Chánh pháp

Tin sự hành đạo của Bồ-tát

Chánh tín tâm hướng giác ngộ Phật

Nhân của Bồ-tát mới phát tâm.

Tín là dẫn đầu, biển công đức

Tăng trưởng tất cả các pháp thiện

Trừ diệt tất cả các nghi hoặc

Chỉ bày mở ra đường vô thượng.

Tịnh tín, ly cấu tâm kiên cố

Diệt trừ kiêu mạn, luôn cung kính

Tín là kho báu pháp đệ nhất

Là tay thanh tịnh nhận các hạnh.

Tín hay từ bỏ các nhiễm ô

Tín hiểu pháp sâu xa vi diệu

Tín chuyển các việc thành các thiện

Rốt ráo đến chỗ của Như Lai.

Các căn lành thanh tịnh sáng suốt

Sức tín kiên cố không thể hoại

Tín trừ diệt hẳn các điều ác

Tín làm đạt đến báu không thấy.

Tín không chướng ngại với pháp môn

Xả ly tám nạn được không nạn

Tín hay vượt khỏi cảnh giới ma

Hiển bày đạo giải thoát vô thượng.

Hạt giống các công đức chắc thật

Mọc ra cây Bồ-đề vô thượng

Nuôi dưỡng môn trí tuệ Tối thắng

Tín hay hiện bày tất cả Phật.

Thế nên diễn thuyết trình tự làm

Tin thích tối thượng thật khó được

Cũng như hoa Linh thụy, Ưu-đàm

Cũng như bảo châu Như ý đẹp.

Nếu tin cung kính tất cả Phật

Thì trí tịnh giới thuận chánh pháp

Nếu trí tịnh giới thuận chánh pháp

Thì được chư Phật, Hiền Thánh khen.

Giới là gốc giác ngộ vô thượng

Cần phải giữ đầy đủ tịnh giới

Nếu giữ đầy đủ các tịnh giới

Thì được tất cả Phật khen ngợi.

Nếu tin cung kính tất cả Phật

Tức cúng dường đặc biệt Tối thắng

Nếu cúng dường đặc biệt Tối thắng

Tâm ấy tin Phật khó nghĩ bàn.

Nếu tin Chánh pháp của Như Lai

Thì thường thích nghe không nhàm chán

Nếu ưa nghe Pháp không nhàm chán

Vui hiểu Pháp không thể nghĩ bàn.

Nếu tin cung kính Tăng thanh tịnh

Thì tin kiên cố không thể hoại

Nếu tin kiên cố không thể hoại

Tín lực người ấy thật bất động.

Nếu tín kiên cố không thể động

Các căn sáng suốt đều thanh tịnh

Nếu căn sáng suốt đều thanh tịnh

Thì lìa tất cả ác tri thức.

Nếu lìa xa được ác tri thức

Thì được thân cận Thiện tri thức

Nếu được thân cận Thiện tri thức

Thì tu vô lượng các công đức.

Nếu tu tập nhiều các công đức

Thì hiểu hoàn toàn về nhân quả

Nếu hiểu hoàn toàn về nhân quả

Thì được quả giải thoát thù thắng.

Nếu được quả giải thoát thù thắng

Thì được tất cả Phật hộ trì

Nếu được tất cả Phật hộ trì

Thì sinh tâm giác ngộ vô thượng.

Nếu sinh tâm giác ngộ vô thượng

Thì chuyên tu tập công đức Phật

Nếu chuyên tu tập công đức Phật

Thì được sinh vào nhà chư Phật.

Nếu được sinh vào nhà chư Phật

Thì không còn lệ thuộc các pháp

Nếu không lệ thuộc với các pháp

Thì được thâm tâm rất thanh tịnh.

Nếu được thâm tâm rất thanh tịnh

Thì được tâm vô thượng thù thắng

Nếu được tâm vô thượng thù thắng

Thì tu tất cả Ba-la-mật.

Nếu tu tất cả Ba-la-mật

Thì được đầy đủ pháp Đại thừa

Nếu được đầy đủ pháp Đại thừa

Thì cúng dường pháp tất cả Phật.

Nếu cúng dường pháp tất cả Phật

Thì định niệm Phật không tán loạn

Nếu định niệm Phật không tán loạn

Thì thường thấy rõ mười phương Phật.

Nếu thường thấy rõ mười phương Phật

Thì biết Như Lai thường an trụ

Nếu biết Như Lai thường an trụ

Thì người ấy, pháp luôn tồn tại.

Nếu người ấy, pháp luôn tồn tại

Thì được biện tài vô cùng tận

Nếu được biện tài vô cùng tận

Thì hay diễn thuyết vô lượng pháp.

Nếu hay diễn thuyết vô lượng pháp

Thì độ thoát được các chúng sinh

Nếu độ thoát được các chúng sinh

Thì được tâm đại Bi kiên cố.

Nếu được tâm đại Bi kiên cố

Thì được hoan hỷ pháp thậm thâm

Nếu hay hoan hỷ pháp thậm thâm

Thì từ bỏ được lỗi hữu vi.

Nếu từ bỏ được lỗi hữu vi

Thì lìa ngã mạn, các phóng dật

Nếu lìa ngã mạn, các phóng dật

Thì làm lợi ích tất cả chúng.

Nếu làm lợi ích tất cả chúng

Thì giữa sinh tử chẳng lo buồn

Nếu giữa sinh tử chẳng lo buồn

Thì được tinh tấn chẳng gì hơn.

Nếu được tinh tấn chẳng gì hơn

Thì được tất cả các thần thông

Nếu được tất cả các thần thông

Thì hiểu tất cả nghiệp chúng sinh.

Nếu hiểu tất cả nghiệp chúng sinh

Thì làm chúng sinh được thành tựu

Nếu làm chúng sinh được thành tựu

Thì được thành tựu trí chúng sinh.

Nếu được thành tựu trí chúng sinh

Thì được đầy đủ bốn Nhiếp pháp

Nếu được đầy đủ bốn Nhiếp pháp

Thì cho chúng sinh vô số lợi.

Nếu cho chúng sinh vô số lợi

Thì được đầy đủ tuệ phương tiện

Nếu được đầy đủ tuệ phương tiện

Thì đứng vững trên đường vô thượng.

Nếu đứng vững trên đường vô thượng

Thì tất cả ma không thể phá

Nếu tất cả ma không thể phá

Thì vượt ra khỏi bốn đường ma.

Nếu vượt ra khỏi bốn đường ma

Thì đến địa bất động kiên cố

Nếu đến địa bất động kiên cố

Thì được vô sinh thâm pháp nhẫn.

Nếu được vô sinh thâm pháp nhẫn

Thì được chư Phật thọ ký cho

Nếu được chư Phật thọ ký cho

Thì thường thân cận trước chư Phật.

Nếu thường thân cận trước chư Phật

Thì hiểu pháp vi diệu của Phật

Nếu hiểu pháp vi diệu của Phật

Thì được chư Phật thường hộ niệm.

Nếu được chư Phật thường hộ niệm

Thì trang hoàng bằng công đức Phật

Nếu trang hoàng bằng công đức Phật

Thì được vô số thân công đức.

Nếu được vô số thân công đức

Thì thân sáng rực như núi vàng

Nếu thân sáng rực như núi vàng

Thì có đủ ba mươi hai tướng.

Nếu có đủ ba mươi hai tướng

Thì trang nghiêm tám mươi vẻ đẹp

Nếu trang nghiêm tám mươi vẻ đẹp

Thì thân rực sáng không thể lường.

Nếu thân rực sáng không thể lường

Thì hào quang đẹp khó nghĩ bàn

Nếu hào quang đẹp khó nghĩ bàn

Thì xuất vô số hoa sen báu.

Nếu xuất vô số hoa sen báu

Thì mỗi hoa có vô lượng Phật

Hiện khắp vô số cõi mười phương

Giáo hóa độ thoát tất cả chúng.

Nếu độ thoát được tất cả chúng

Thì được vô lượng sức tự tại

Nếu được vô lượng sức tự tại

Thì làm nghiêm tịnh các cõi Phật.

Giải nói pháp vi diệu sâu xa

Vô số, vô biên chúng hoan hỷ.

Nếu nói pháp thậm thâm vi diệu

Không thể nghĩ bàn chúng hoan hỷ

Thì đủ năng lực bốn biện tài

Tự tại độ thoát tất cả chúng.

Nếu đủ năng lực bốn biện tài

Tự tại độ thoát tất cả chúng

Người ấy trí tuệ thường hiện tiền

Nghiệp thân, miệng, ý không lầm lỗi.

Nếu được trí tuệ thường hiện tiền

Thân, khẩu, ý nghiệp không lầm lỗi

Người ấy nguyện lực được tự tại

Tùy theo chúng sinh mà hiện thân.

Nếu nguyện lực đã được tự tại

Tùy theo chúng sinh mà hiện thân

Khi thuyết pháp cho các chúng sinh

Âm thanh vi diệu khó nghĩ bàn.

Nếu khi thuyết pháp cho chúng sinh

Âm thanh vi diệu khó nghĩ bàn

Vị ấy đối với khắp chúng sinh

Một niệm, đều biết rõ tâm chúng.

Nếu đối với khắp các chúng sinh

Một niệm, đều biết rõ tâm chúng

Người ấy không còn bị sinh tử

Diệt trừ tất cả khổ phiền não.

Nếu người ấy không còn sinh tử

Diệt trừ tất cả khổ phiền não

Đủ trí tuệ công đức Pháp thân

Giải rõ tất cả các pháp thật.

Nếu thân đủ trí tuệ công đức

Giải rõ tất cả các Pháp thật

Mười địa, mười năng lực tự tại

Tất được giải thoát đến cứu cánh.

Nếu mười Địa, mười Lực tự tại

Tất được giải thoát đến cứu cánh

Thọ ký trang nghiêm đều đầy đủ

Vô lượng pháp môn được tự tại.

Nếu thọ ký trang nghiêm đầy đủ

Vô lượng pháp môn được tự tại

Thì được chư Phật khắp mười phương

Cùng nhau thọ ký không bỏ sót.

Nếu được chư Phật khắp mười phương

Cùng nhau thọ ký không bỏ sót

Nước pháp cam lộ rưới trên đảnh

Chư Phật mười phương thọ ký xong.

Nếu nước cam lộ rưới trên đảnh

Chư Phật mười phương thọ ký rồi

Pháp thân ở khắp cả hư không

An trú bất động mười phương cõi.

Nếu thân ở khắp cả hư không

An trú bất động mười phương cõi

Tất cả chư Thiên cùng nhân loại

Vô lượng thế giới đều chẳng biết.

Những việc đã làm đều kết quả

Ai được thấy nghe đều lợi ích

Đây là ruộng phước lớn vô thượng

Cúng dường thì được quả báo lớn.

Thần lực của thiện nam tử ấy

Làm chánh pháp trụ mãi không diệt

Công đức mười thiện, các diệu hạnh

Vô lượng pháp bảo thật vô thượng.

Biển Phật pháp uy thần lực ấy

Pháp bảo cứng chắc như Kim cang

Trí tuệ đầy đủ không cùng tận

Vô lượng biển công đức như vậy.

Hoặc có thế giới không có Phật

Nơi ấy, thị hiện thành Chánh giác

Hoặc có thế giới không có pháp

Nơi ấy, thị hiện giảng Pháp tạng.

Bồ-tát đoạn tất cả mong muốn

Chỉ trong một niệm đến mười phương

Hiện khắp mười phương như trăng rằm

Vô số phương tiện dạy chúng sinh.

Trong các thế giới mười phương ấy

Từng niệm thị hiện thành Phật đạo

Chuyển chánh pháp luân, nhập Niết-bàn

Hiện vì chúng sinh, chia xá-lợi.

Hoặc hiện đạo Thanh văn, Duyên giác

Thị hiện thành Phật rất trang nghiêm

Hiện vô lượng kiếp độ chúng sinh

Mở cửa ba thừa giáo hóa khắp.

Hoặc hiện nhiều thân hình nam nữ

Trời, Rồng, Người, Thần, A-tu-la

Hiện các loại thân tùy chúng sinh

Vô số hành động, nhiều âm thanh,

Thị hiện tất cả không thiếu sót

Do lực của Tam-muội Hải ấn

Không thể nghĩ bàn cõi trang nghiêm

Cung kính cúng dường tất cả Phật.

Hào quang trang nghiêm khó nghĩ bàn

Giáo hóa chúng sinh vô số lượng

Trí tuệ tự tại thật vô cùng

Thuyết pháp giáo hóa được tự tại.

Thí, Giới, Nhẫn nhục, Tinh tấn, Thiền

Phương tiện trí tuệ, các công đức

Tất cả tự tại khó nghĩ bàn

Do năng lực Tam-muội Hoa nghiêm.

Vào các Tam-muội nhiều như bụi

Một Tam-muội sinh định như bụi

Trong hạt bụi hiện vô số cõi

Mà số bụi ấy cũng chẳng tăng,

Trong hạt bụi hiện cõi có Phật

Hoặc có hạt hiện cõi không Phật

Hoặc hiện ra cõi tịnh, bất tịnh

Hoặc hiện các cõi lớn, vừa, nhỏ,

Có cõi ngang bằng hay nghiêng lệch

Hoặc như sóng nắng hay bốn cạnh

Hoặc có quốc độ như lưới trời

Thế giới thành hoại đều hiện rõ,

Như một hạt bụi hiện rõ ra

Tất cả hạt bụi khác cũng vậy

Gọi là lực tự tại của định

Cũng là lực giải thoát vô thượng.

Nếu muốn cúng dường tất cả Phật

Phát sinh vô lượng môn Tam-muội

Với một tay che ba ngàn cõi

Cúng dường tất cả các Như Lai,

Hoa đẹp các cõi khắp mười phương

Ngọc báu vô giá, hương thơm nhất

Đều tự nhiên từ tay tuôn ra

Cúng dường cây Bồ-đề, chư Phật.

Y báu vô giá, các loại hương

Trang hoàng bằng tràng phan, lọng báu

Trướng báu, sen vàng giăng xinh đẹp

Vật cúng hoàn hảo khắp mười phương,

Đều tự nhiên từ tay tuôn ra

Cúng dường cây Bồ-đề, chư Phật

Tất cả âm nhạc khắp mười phương

Vô số âm thanh hay tuyệt diệu,

Và đem tất cả các kệ hay

Khen ngợi công đức báu của Phật

Âm thanh vang khắp mười phương cõi

Đều tự nhiên từ tay phát ra,

Vô số các hạnh nghiệp thanh tịnh

Làm cho tay phải phóng ánh sáng

Nước thơm rưới khắp cõi mười phương

Cúng dường hết Đấng đèn chiếu đời,

Phóng hào quang lớn trang nghiêm đẹp

Xuất ra vô lượng hoa sen quý

Trong mỗi hoa sen vô số Phật

Đầy đủ tướng tốt rất xinh đẹp.

Phóng hào quang trang nghiêm bằng hoa

Trướng báu trang hoàng bằng hoa đẹp

Rải các loại hoa khắp mười phương