SỐ 193 — PHẬT BỔN HẠNH KINH

Phẩm 25: HÀNG VOI

Khi ấy Thế Tôn

Đến thành Vương xá

Làm phước chúng sinh

Mặt đất chuyển động

Chư Phật điềm lành

Cảm biến lạ lùng

Khi sắp vào thành

Đều hiển hiện lên.

Bấy giờ Điều-đạt

Có tâm độc hại

Biết Phật vào thành

Liền hiện điềm lành

Vội vàng tìm đến

Vua A-xà-thế

Dối trá dụ dỗ

Xúi bảo ác nghịch:

“Tôi sẽ giết Phật

Ngài soán ngôi cha

Cả hai huy hoàng

Giống như trời, trăng.”

Vua nghe theo lời ngụy

Cho voi uống rượu say

Voi điên vì say rượu

Kêu rống như sấm rền

Tức thời thả voi say

Chạy nhanh về phía Phật,

Như một cơn gió dữ

Muốn dập tắt đèn Phật

Giống như gió kiếp tận

Muốn hoại diệt thế gian

Khỏe như chim cánh vàng

Giận như vua Diêm-la

Tâm Phật vững không lay

Không bị voi làm động

Giống như núi Ma-la

Chẳng bị gió biển lay.

Xông đến trước mặt Phật

Quỳ xuống lễ chân Ngài

Nhiếp phục tâm sát đất

Như bụi gặp mưa lớn

Như từ trong mây đỏ

Mặt trời chiếu sáng rỡ

Rực rỡ như sao rơi

Rớt xuống đỉnh núi lạ,

Từ trong mây ca-sa

Tay phải phóng ánh sáng

Rọi sáng ngời voi lớn

Như nhật chiếu núi đen

Tay đức tướng sờ voi

Voi tức thời tỉnh ngộ

Giống như đuốc sáng hiện

Đêm tối càng rút ngắn.

Voi bàng hoàng tỉnh ngộ

Ý liền được yên ổn

Giống như chú thần tiên

Trừ nọc rắn hổ mang

Voi tức thời khắc phục

Quỳ dưới chân Thế Tôn.

Phật hiển hiện ánh sáng

Như mặt trời ló dạng

Thời, điều hóa voi say

Dạy bảo gieo gốc lành

Kẻ nên độ đã độ

Liền trở về tinh xá.

Bấy giờ, trong thành ấy

Có một kẻ danh gia

Tuổi trẻ tính mềm mỏng

Chí thông minh lanh lợi

Dốc tín, làm điều lành

Yêu kính pháp giới luật

Tôn trọng thầy, thờ Phật

Tên gọi là Cao Độ.

Điều-đạt tìm đến gặp

Dụ bằng những ngôn từ:

“Hãy chịu nghe lời ta

Ắt hậu tướng sẽ chờ

Tước vị cao hiển hách

Vinh lộc tăng thêm nhiều

Nếu nghe theo lời ta

Về sau sẽ làm vua”.

Thời, Hiền sĩ Cao Độ

Nghe Điều-đạt nói càn

Liền dùng lời chánh pháp

Đáp lời Điều-đạt rằng:

“Hãy lắng nghe ta nói

Khen ngợi đức thờ Thầy!”

Tức thời quay lưng lại

Hướng về phía Đức Phật

Gối bên phải sát đất

Chắp tay, tâm cung kính

Cúi mình, đầu mặt lễ

Cao Độ bèn khen rằng:

“Đã độ đến cùng cực

Vực biển các khổ não

Đã được Thập Lực độ

Cứu chúng sinh không mệt

Ngày đêm không dừng nghỉ

Dẫn người lập căn lành

Bậc Thầy ta phụng thờ

Hiệu là Phật Thế Tôn.

Ta chẳng thờ Thầy khác

Chỗ khác không nương được

Nên không nghe lời khác

Ông nên biết rõ đó”.

Khi ấy Điều-đạt ác

Trong tâm rất giận tức

Hai bàn tay nắm chặt

Cúi đầu bỏ ra về

Tâu vua lời siểm mị

Để gièm pha Cao Độ.

Vua ra lệnh quan hầu

Người có tâm hung ác

Trao hắn chuỗi ngọc báu

Giá mấy ngàn lượng vàng

Rằng: “Ngươi phải bí mật

Đem chuỗi báu này sang

Ném vào nhà Cao Độ

Chớ để người khác biết.”

Đêm tối, tên đó đến

Làm theo đúng lời vua.

Người nhà ấy sáng sớm

Được chuỗi ngọc báu kia

Liền trao cho gia chủ.

Gia chủ rất vui mừng

Sai người mời chồng đến

Đem chuỗi báu khoe chồng

Cao Độ thấy chuỗi báu

Rất sợ và than dài

Dùng những lời chua xót

Mà bảo vợ mình rằng:

“Của được không này độc

Đem ác gia hại người

Điều-đạt tìm mọi cách

Muốn hoại diệt ta thôi!

Đêm qua ném chuỗi báu

Vào trong nhà của ta.”

Ông ngồi buồn giây lát

Quan đến cửa rồi kia

Chúng lấy chuỗi báu ấy

Đeo vào cổ Cao Độ

Lập tức tâu vua rằng

Rằng: “Cao Độ trộm đây!”

Vua ra lệnh các quan:

“Xử phân theo phép nước”.

Sai quan là tên ác

Như sứ giả Thái sơn

Mắt đỏ cầm binh trượng

Hình dung như ngục tốt

Đều mặc áo màu đen

Máu tô đỏ thân mình.

Tội chém đầu bị kết

Sắp đến nơi hành hình

Trống đánh vang như sấm

Tiếng thổi ốc chấn động

Buộc chuông trên búi tóc

Ngựa, lừa đưa khỏi thành.

Đến nơi ban thức ăn

Cho người sắp hành hình

Thời, Điều-đạt sai người

Cho người nhà kia hay:

“Hãy đến quy phục ta

Sẽ giúp cho được sống.”

Thân thuộc vây chung quanh

Đều cất tiếng kêu gào

Tiếng vang xa khắp chốn

Khiến nơi xử Cao Độ

Người tụ lại vô số

Vang vọng đến thành kia.

Đến nhà Nhất thiết trí

An trụ tâm Đại từ

Đi bằng giầy Đại bi

Ngày đêm đi tìm kiếm

Mê hoặc trong năm đường

Lạc lối trong suối hang

Như bà mẹ thương con

Muốn cứu nghé đơn côi.

Thời, Phật bảo A-nan:

“Ông hãy đi vào thành

Rao khắp mọi đường phố

Lớn tiếng nói kệ này:

Ngày hôm nay Cao Độ

Xuất gia ra khỏi ngục!

Làm Sa-môn bậc nhất

Uống nước thuốc cam lộ”.

Khi ấy, có Phạm chí

Nghe được lời A-nan

Về nói bạn đồng tu:

“Cớ sao lại nói dối?”

Người đạt trong Phạm chí

Liền cất tiếng đáp rằng:

“Lửa có thể thành nước

Cam lộ thành thuốc độc

Bốn đại lại có thể

Bỏ bản tính của nó

Lời dạy của Đức Phật

Không bao giờ đổi thay!”

Bấy giờ con Cao Độ

Còn thơ dại đáng thương

Níu cổ cha mình xuống

Kêu khóc mãi không ngừng:

“Xin cha rủ lòng thương

Tự nguyện theo cọp sói!

Điều chúng sinh quý trọng

Chỉ mạng người khó được

Nếu lệnh quan phải giết

Xin chết thay cho cha!

Không nên quy thú về

Với Điều-đạt hung tàn.”

Cao Độ chí mạnh mẽ

Bảo với con mình rằng:

“Nguyện bỏ thân mạng mình

Không bao giờ lìa Phật.”

Vợ ông vội chạy đến

Xõa tóc buồn kêu khóc

Máu lệ rơi lã chã

Thấm ướt áo ngực nàng

Kêu than khổ sở rằng:

“Chồng tôi người nhân từ

Đã cùng nhau ăn ở

Vì sao bỗng chia lìa

Xưa có thệ nguyện rằng

Không bao giờ lìa nhau

Nay hiện như xa lạ

Giống như khách qua đường?

Tại sao không thương tưởng.

Thiếp chỉ có một con

Xin đoái hoài tiện thiếp

Thương xót con mồ côi

Ngoài mặt giả vờ hướng

Về Điều-đạt cứu mạng

Trong lòng luôn dốc lòng

Lén tôn Phật làm Thầy!”

Hồi lâu Cao Độ nói

Đáp lời vợ mình rằng:

“Hãy nghe ta sẽ nói

Quyết định trong tâm ta

Cõi Tam thiên đại thiên

Tối Tôn đáng nương cậy

Ta đã tự quy Phật

Vì sao lại sợ chết?

Ta đã tự quy Phật

Núi Tu-di các báu

Sao lại quy thấp kém

Nương tựa đống phân hôi?

Ta đã tự quy Phật

Ngửa đội ánh thái dương

Thì sao lại phải bỏ

Để theo lửa đóm thường?

Ta đã tự quy Phật

Loài vua chim cánh vàng

Thì sao lại phải bỏ

Về theo con quạ nhỏ?

Ta vốn phát thệ nguyện

Muốn uống nước biển cả

Nay nước chân trâu này

Ta sao hết khát được?

Ta nay tự quy Phật

Đức tướng tốt các pháp

Làm sao đi đến với

Kẻ làm ác thấp kém?”

Vợ đáp lời chồng rằng:

“Phải cứu giúp mạng sống

Hiện chàng với Điều-đạt

Hãy nhớ lại tình xưa”.

Ông liền đáp lời vợ:

“Thà gặp độc hại như

Kiếm, mãng xà, rắn độc…

Lửa oán đốt cháy rụi

Nhưng vẫn còn tìm cách

Thuốc hay trí tuệ trừ

Không bao giờ gần gũi

Bọn ác, tâm dơ bẩn

Cùng bọn xấu ô nhiễm

Hoại ý lành của người

Phật dạy không theo chúng

Kéo đến ngục Vô trạch”.

Liền đem Cao Độ đến

Nơi gò mộ rừng cây

Liền phát tâm Từ bi

Cấm giới ân cần Phật

Ngục tốt bèn rút kiếm

Định hành hình Cao Độ

Kiếm bén không hại được

Thân hiền sĩ Cao Độ.

Lính về tâu vua rằng:

“Kiến bén không đả thương

Thân hiền sĩ Cao Độ”.

Vua lệnh tìm cách khác

Điều-đạt bèn thêm rằng:

“Hãy xỏ vào chiếc gậy

Trói lại bằng da sống

Rồi dựng ở ven đường

Hành hình theo lời bàn”

Cao Độ lòng niệm Phật

Phật như chim cánh vàng

Bay đến bên gò mộ

Phật dùng tám thứ tiếng

Mà bảo Cao Độ rằng:

“Nay Ta cứu ông khỏi

Độc hại khổ ách này”.

Lòng Từ bi của Phật

Pháp cam lộ thanh tịnh

Thứ lớp vì Cao Độ

Giảng nói bốn Thánh đế

Cao Độ liền chứng được

Đạo quả A-la-hán

Lập tức dùng sáu thông

Nhẹ nhàng bay lên trời

Trước mặt A-xà-thế

Ở giữa cõi hư không

Hiện các thứ thần biến

Cả đại chúng đều thấy,

Nói pháp mầu vua nghe

Nói cho vua biết là:

“Ta chính là Cao Độ

Vua nên hối việc mình.”

Vua nghe Cao Độ nói

Lăn ra đất mê man

Người đứng quanh vẩy nước

Hồi lâu tỉnh dậy nghĩ:

Đều chẳng đáng sợ hãi

Kẻ thù, lửa dữ hừng

Cũng không sợ quỉ mị

Và rồng dữ hung ác

Tâm như gươm kiếm bén

Miệng nói lời như mật

Lời cùng việc trái nhau

Phải thuận bạn ác này!

Điều-đạt vẻ ngoài thân

Chính là kẻ thù ta

Hiện như cờ chánh pháp

Dẫn ta vào đường ác

Tự thiêu khiến không còn

Dùng hư vọng đốt ta.

Chao ôi! Sao khổ quá

Gặp phải bạn xấu ác!

Ta làm bạn với nó

Gạt cha soán đoạt ngôi

Cho voi uống rượu say

Thả ra hại Như Lai.

Dạy ta điều ác nghịch

Lăn đá hại thân Phật

Nghe lời bạn xấu ác

Trái nghịch Phật, Thánh Sư.

Nhà vua liền buồn thảm

Cúi dưới chân Cao Độ

Xin dứt trừ tội nặng

“Vì nương tựa bạn ác

Ta từ nay về sau

Sẽ làm đệ tử Phật

Kính Phật làm bậc Thầy

Xa lìa bạn xấu ác!”

Phật dùng sức thần thông

Điều phục voi say cuồng

Hóa đô vào đường chánh

Gieo trồng gốc căn lành

Như cứu hiền Cao Độ

Khỏi nạn khổ cọc cây

Uống thuốc hay cam lộ

Các khổ độc dứt hết

Vua nghe vậy vâng làm

Dốc lòng hướng về Phật

Vâng làm nhân duyên lành

Đều khiến các khổ dứt.

Phẩm 26: MA KHUYÊN XẢ THỌ MẠNG

Như nhật mới mọc

Lộ ở sườn non

Bóng tối tiêu tan

Phóng ánh rực rỡ

Chánh pháp chói lọi

Phật, trời trong trời

Sáng sạch không nhơ

Ban dạy lời nói.

Tâm ngu si tối tăm

Như khe động thâm u

Mặt trời sáng rực rỡ

Xua hết nguồn tối mù

Như trời trong không mây

Ánh mặt trời chiếu khắp

Chỗ Phật đến giáo hóa

Ai cũng được cứu độ.

Giống như núi vàng lớn

Cúng tế đốt lửa lớn

Như cá ghét ánh sáng

Làm nước cạn trần lao,

Vua trần lao cõi Dục

Tên gọi là Tệ Ma

Kéo đến chỗ Đức Phật

Liền nói những lời này:

‘Xưa, Phật ngồi tĩnh tọa

Bên sông Ni-liên-thiền

Lúc ấy, Ta nói rằng:

Những lời đầu tiên nhất

Việc có thể làm được

Việc ấy đã làm xong

Đã có thể giác ngộ

Đạt “Vô hữu dư” rồi.

Sở nguyện đã đầy đủ

Nay xả bỏ tuổi thọ.

Khi ấy đáp lại ma

Phật quyết định dạy rằng:

“Vì nay Ta chưa có

Bốn bộ đại đệ tử

Vả lại chưa thông suốt

Mắt trí tuệ mở mang

Xây dựng bày Phật sự

Chỗ đáng được tôn trọng

Chẳng phải ít phương tiện

Nên vôi vàng đuổi kịp

Tối tăm, chưa sáng sủa

Ánh quang chưa chiếu sáng.

Mặt trời chưa qua trọn

Không thể lại lặn mất,

Biển khơi, vũng nước chứa

Rồng và A-tu-luân,

Như người dùng mình trần

Muốn vượt qua biển lớn,

Như muốn dùng cánh muỗi

Che mười phương hư không,

Hoặc như con kiến nhỏ

Muốn đấu cùng sư tử,

Nếu lại có ý muốn

Một lúc uống hết đi

Vô lượng vũng nước lớn

Cạn hết không còn dư;

Hoặc muốn dùng hơi miệng

Thổi núi báu Tu-di

Cho tơi bời tan nát

Đều trở thành bụi nhỏ,

Vũng ao nước tràn đầy

Núi Tu-di báu lớn

Sư tử, biển, hư không

Việc ấy có thể làm

Ao công đức của Phật

Tu-di, biển, hư không

Mười phương trời, người đời

Không có thể đo lường.

Cho nên, lúc ấy Ta

Nói với ma như thế.

Nay chẳng cần khuyên Ta

Khi quyết nói diệt độ

Như nay tiện bày tỏ

Chí sở nguyện tâm ngươi”.

Nên theo đó mà nói

Ma liền bạch Phật rằng:

Các đệ tử của Phật

Nay đều thành hiền lương

Giữ giới cấm tinh tấn

Sáng ngời thành La-hán

Thân đứng ở trên đất

Đưa tay bắt mặt trời

Biến hiện thân to lớn

Lớn đến trời Vô kết

Từ trong sinh tử lớn

Đoạt chúng sinh của ta.

Ta ra khỏi giới, nhập

Vô vi như về nhà

Thế Tôn Nhất Thiết Trí

Việc làm nào cũng xong

Tiếng tăm như biển cả

Vang đồn khắp mười phương

Thế Tôn, Thánh không sánh

Dùng mười lực của Phật

Ngồi ở dưới cây đạo

Mặc giáp nhẫn vững bền

Dùng tay giữ vững chắc

Chiếc cung cứng đại Từ

Bắn ra tên trí tuệ

Sắc bén thật nhanh chóng.

Ta và mười tám ức

Các tướng quân vua ma

Vừa bắn một phát tuệ

Đánh bại binh chúng ta

Như liệt sĩ đời xưa

Một mình đấu đại quân

Vừa bắn một phát nhọn

Thắng Bàn Đạp đại quân,

Ghét, yêu hai nhỏ lớn

Đều diệt hết không còn.

Voi say hàng phục tâm

Khiến được điều phục hẳn

Dùng lọng lớn đại pháp

Che những người đáng độ

Khiến tất cả chúng sinh

Tránh được mưa trần lao,

Hủy bỏ miệng tham ăn

Tâm lấp đầy không chán

Tính lăng xăng điên đảo

Như đánh A-tu-luân,

Dùng cày tuệ cứng chắc

Trên hết và bậc nhất

Cày những mảnh đất rộng

Lật ra gốc ngu si

Rồi đem cây đại pháp

Chân chánh và nhiệm mầu

Xuống trồng ở cõi thế.

Hương hoa ngát chúng sinh

Giáng hiện ở trong biển

Sinh tử rộng mênh mông

Dùng ý thân không vô

Ngọc chánh pháp kêu vang

Ở tại trong cõi Dục

Bị buộc ràng trong ái

Là bờ lũy sinh tử

Rất vững chắc khó qua.

Thế Tôn như lực sĩ

Mở cửa cho thoát ra

Được an trụ cồn bãi

Quý báu và vô lậu.

Thế Tôn nằm nghỉ ở

Ao trí tuệ rộng lớn

Trong ao mọc đóa hoa

Sen chánh pháp nhiệm mầu

Hương thơm ngọt không sánh

Cảm động tâm trời người

Nhóm đến nhận dạy bảo

Như ong hút mật hoa.

Dùng hình tướng sư tử

Mạnh mẽ của Phật-đà

Nguyện điều phục khó phục

Trần lao A-tu-luân

Đã diệt hết thế gian

Lực sĩ của sinh tử

Hơn khắp cả ba cõi.

Thế Tôn là bậc nhất

Có người dùng bú sữa

Lớn lên của thế gian

Có người dùng biến hóa

Thần biến rất khéo léo

Đối các trời, người đời

Được tốt đẹp bậc nhất.

Dùng hạnh lành của mình

Riêng bày ở trên đời

Nay chính là đúng lúc

Xả thọ mạng thế gian.”

Khi Phật nghe những lời

Khuyến khích của vua ma

Phật liền dùng tiếng Phạm

Mà bảo vua ma rằng:

“Nay ma sẽ vui mừng

Ắt không còn lo âu

Sau đây, chẳng bao lâu

Ba tháng Ta xả thọ

Nên bỏ lòng nôn nóng

Nguyện ngươi đã thỏa rồi”.

Nghe Phật nói thế ấy

Vua ma rất mừng vui

Tức thời ở trước Phật

Liền lập tức biến mất.

Bấy giờ Thế Tôn liền

Định ý trong giây lát

Giác ý cùng trí tuệ

Sau đó liền tán ý

Phóng xả thần thông trước

Tuổi thọ dài vô hạn;

Thánh dùng sức thần thông

Tuổi thọ còn ba tháng

Thế Tôn đã phóng xả

Trường thọ dài vô hạn.

Thần đất liền kinh hãi

Rung chuyển mạnh sáu lần

Bốn phương đều mưa rơi

Sét đánh, lửa khắp nơi

Giống như lúc kiếp tận,

Tu-di mưa lửa đuốc

Sét đánh mau liên tục

Đầy khắp cả hư không

Giống như lúc kiếp tận

Mắt đất lửa thiêu đốt.

Đức Phật trời trong trời

Liền nói bài kệ rằng:

“Như xe bị gãy trục

Gằn sức chở thân này.”

Bấy giờ A-nan thấy

Điềm xấu ác lạ lùng

Tâm hoài nghi rúng động

Đến Phật hỏi duyên ấy.

Thời, Phật bảo A-nan

Rằng: “Ta xả thọ mạng

Cho nên đất rung chuyển

Nên hiện điềm xấu này.”

Khi A-nan nghe Phật

Dạy những lời như vậy

Liền gieo mình xuống đất

Như cây chiên-đàn đổ,

Lỗ chân lông toàn thân

Tất cả đều ra máu

Lòng mang nặng đớn đau

Mặt đầy máu nghẹn ngào

Một là tôn làm thầy

Hai là tình anh em

Tình nghĩa nặng chưa hết,

Đau đớn tâm mê man

Trìu mến nhìn Đức Phật

Hồi lâu mới nói được

Lời chua cay khổ sở

Luyến mến đầy buồn bã:

“Than ôi! Sao ác khổ?

Vô thường quá mau chóng

Ngọn đèn ánh sáng Phật

Bỗng nhiên sắp hoại diệt

Như trời lạnh được lửa

Lúc nóng hạn gặp mưa

Mệt được dù che nắng

Ai chẳng mong nương tựa.

Chúng sinh đáng thương xót

Đang mê hoặc lạc đường

Ở trong sinh tử lớn

Ruộng hoang rộng vô biên

Chỉ người con đường lành

Xét kỹ biết đường chân.

Thầy dẫn đường ba cõi

Sao bỏ đời nhanh chóng?

Thấy chúng sinh khắp đời

Bị lửa ái thiêu đốt

Quanh đường dài mỏi nhọc

Hạn khát đã lâu rồi

Ao ngọt làm nước giải

Vị nước rất ngon mát

Ao mát mẻ trên hết

Bỗng nhiên sắp khô cạn.

Ba đời quá khứ, lai

Hiện tại đều thấu suốt

Tâm vào pháp nhiệm mầu

Khuôn mặt của trí tuệ

Cõi Tam thiên thế giới

Như nhìn gương sáng sạch

Mắt đời bỗng mờ tối

Còn nỗi đau nào hơn!

Chúng sinh dốc lòng tin

Rễ mầm mới sinh được

Như có cái dần lớn

Hay có cái đã thành

Các giống loại như thế

Khát cầu mây mưa Phật

Những chồi vừa thành ấy

Bỗng gặp hạn thiêu đốt.

Thế Tôn bốn mươi thứ

Lửa trí tuệ sáng làu

Đỉnh lớn Nhất thiết trí

Chiếu khắp cõi Tam thiên

Chiếu hiện sáng rực rỡ

Mắt tất cả chúng sinh

Chúng sinh sao đáng thương

Sẽ lại rơi vào tối?

Biển sâu của tuệ giác

Rộng lớn và sâu xa

Phật riêng trước hóa độ

Đoái thương xót chúng sinh

Nay sắp bỏ thế gian

Chúng con nương cạy ai?

Như cha nghiêm, mẹ hiền

Xa con vạn dặm trường

Thương khắp mọi chúng sinh

Bầu sữa lành rất đầy

Nước sữa của chánh pháp

Rất đầy đủ ngọt ngon,

Đức Thế Tôn đại từ

Như trâu mới sinh con

Nay bỏ nghé cô độc

Chúng con sắp hạn khô.

Mê hoặc lâu lạc đường

Trong năm hang âm u

Chúng sinh đáng được độ

Như nghé con cô đơn.

Thế Tôn tìm khắp nơi

Như mẹ hiền tìm con

Nay ai sẽ tìm kiếm?

Chúng con sao đáng thương

Sầu này bỗng nhiên gặp

Sau tiếp tục lại đến?

Ngày đêm cùng đun đẩy

Xoay vòng như bánh xe

Ngày đêm như hai tay

Phương tiện không dừng nghỉ

Múc nước mạng vô thường

Uống vào chẳng thỏa mãn.

Tâm con mê man lắm

Không hề hay biết gì!

Lòng là nhóm kim cang

Nhẫn được, không tan hoại

Thường theo hầu Đức Phật

Cũng như bóng với hình

Hình bỗng nhiên sắp diệt

Bóng sẽ nương vào đâu?

Con nay sẽ lìa bỏ

Đức Phật, trời trong trời

Như thân lìa thọ mạng

Tên mình cũng chẳng còn

Oán đối vô thường trước

Sao không theo đuổi con?

Thọ đã rời thân ấy

Sao khoảnh khắc còn đây?

Ngài ở giữa chúng hội

Từng lời nói như sau:

Có ai chứng Đạo đế

Bốn Thần túc đầy đủ

Tuổi thọ đến một kiếp

Hoặc có thể vượt hơn.

Thần lực đạo của Phật

Tự tại không chướng ngại

Đời chỉ nương vào Phật

Nay xin Phật trụ thế

Vì thương xót chúng sinh.

Mong sống lâu hơn kiếp

Nguyện Ngài rủ lòng thương

Thương xót các chúng sinh

Mà kéo dài thọ mạng

Người chưa độ còn nhiều.”

Bấy giờ Phật Thế Tôn

Thấy A-nan buồn khổ

Quá tiều tụy như thế,

Ngài rủ lòng an ủi

Phật Thế Tôn đại Từ

Nói lời thương tràn trề:

“Ông quán kỹ tự nhiên

Đời động, quy diệt tận

Tất cả việc thế gian

Nhất định phải như thế

Cái gì có thành lập

Nhất định phải hoại thôi

Cái gì có thành lập

Thì phải có đầu đuôi

Không bao giờ phát tâm

Cầu về thành Nê-hoàn.

Ta trước vì các ông

Giảng nói các giáo pháp

Lời dạy người làm thầy

Không còn giấu điều gì.

Thân Ta như trụ lại

Và sau khi độ đời

Các ông siêng thờ pháp

Dùng thân Ta làm gì!

Cần nỗ lực tinh tấn

Suốt đời giữ giới cấm

Phương tiện cầu tuệ giác

Gấp như cứu cháy đầu.

Đạo phẩm để tu hành

Gồm có ba mươi bảy

Phải mau lập phương tiện

Khiến tâm được giải thông,

Cội gốc các điều lành

Đều sẽ từ đó sinh

Dùng diệt định giữ gìn

Ràng buộc lòng voi say

Dùng móc sắt trí tuệ

Chế ngự khiến trở về,

Dùng chánh đế quán kỹ

Trói không cho buông lung

Diệt tâm khiến định tĩnh

Mắt từ bi trí tuệ

Các ông phải nhờ đó

Nhìn thấy pháp thân Ta.

Kia có thấy được Ta

Chính là thân chánh pháp

Ta hiện tại ở đời

Thường thấy Ta không rời

Nay Ta vì các ông

Cho đến đời tương lai

Nguyện biến cây khổ độc

Thành ra quả ngọt ngon.

Trước phải siêng uống ăn

Tinh túy hoa giác ý

Chứng thành bốn đạo quả

No đủ cõi thế gian

Ngoài tục học Thánh hiền

Đều không đợi giác rõ.

Hậu Vân và Thượng Thể

Khiết Trì cùng Ái Sinh

Trời Ngã khiết an tường

Lực Lự và vua trời

Họ đều không đạt đạo

Ta giúp các ông giác

Họ đều không thể biết.

Đầu mối ra khỏi đời

Chỗ ngoại sư ngừng nghỉ

Gặp mê hoặc lại rơi

Chỉ có Phật Thế Tôn

Vô ngại rất linh tuệ.

Cho nên ở trong hữu

Dứt sạch gốc trần lao

Giống như thầy thuốc giỏi

Có tám phương thuốc hay

Ta đã riêng phân biệt

Các loại thuốc hay này

Người nặng về tham dâm

“Quán ác lộ” là thuốc

Dùng “từ” dứt tức giận

Đem “tuệ” bỏ ngu si.

Như trước kia A-nan

Những điều ông bày tỏ

Xin Phật thọ một kiếp

Hoặc lâu hơn một kiếp

Hãy quán Phật quá khứ

Tùy theo hạnh đời trước

Không trọn đời thượng thọ

Thọ bốn trong năm phần

Ta làm gì ở với

Vỏ rắn này lâu hơn?

Kéo mạnh không trở lại

Duyên cừu oán hết rồi

Nhà hư mục nghiêng ngả

Hổ mang rất đáng sợ!

A-nan chẳng nên vội

Bỏ thân này trốn lánh?

Người tìm nước trong lửa

Tìm vàng ở trong sắt

Từ cành hoa sen hồng

Muốn được gậy Kim cang!

Từ trong đồ xấu độc

Muốn tìm thuốc cam lộ

Cùng kẻ điên tìm kế

Từ kẻ oán tìm thương

Trong địa ngục tìm thuốc

Trong nhà xí tìm thơm

Muốn giáo huấn khỉ vượn

Làm cho không lăng xăng

Nhà mục nát, tường rêu

Xây thành bằng cát ướt.

Chùm bọt trên mặt nước

Đèn trước gió đâu bền

Như chén nung gặp nước

Khó thể giữ lâu bền,

Mỏng manh còn hơn thế

Không mạnh chóng tiêu tan

Phải giác biết như thế

Sẽ được thân bốn đại.

Sao thấy được chánh đế

Mặc tình cho thân này

Vì chúng sinh ngu si

Thỏa mãn không lo buồn?

Thấy người khác bị chết

Chẳng nghĩ mình sẽ vậy

Buông lung không cần thiết

Hao tổn thọ mạng này.

Không hề lập phương tiện

Cầu gốc lành cho mình

Nên giác biết như thế

Thế gian đều vô thường

Trời, đất, báu, đá núi

Đều sẽ trở về diệt,

Biển cả, vũng, ao nước

Chẳng lâu đều khô cạn

Núi Tu-di châu báu

Cũng ắt sẽ sụp đổ.

PHẬT BỔN HẠNH KINH

(PHẬT BỔN HẠNH TÁN TRUYỆN)

QUYỂN 6

Phẩm 27: ĐIỀU-ĐẠT VÀO ĐỊA NGỤC

Phật, Bậc Thầy trời người

Thân tâm đều thanh tịnh

Thương người xuống sông tắm

Mặc áo tắm đứng trông.

Bấy giờ, Phật Thế Tôn

Bèn xuống dòng sông trong

Giống như vua mặt trời

Tắm ở ao Thiên hoa,

Cũng như cột kim cang

Dùng báu mầu trang hoàng,

Như Thiên sư điêu khắc

Các tướng đều sáng đủ

Thân hình Phật Thế Tôn

Cũng xinh đẹp như thế.

Do hạnh lành đời trước

Thợ giỏi đã tạo thành

Trăm tướng phước đức đủ

Thiện đời trước in rõ,

Hoặc như ngón tay đẹp

Hoặc như phát âm thanh

Để nói hạnh lành xưa.

Hình tướng Phật như thế

Trùng trên không, dưới nước...

Nhìn đều sinh ngạc nhiên

Đều tự bỏ hờn oán

Đối nhau bằng tâm Từ

Chẳng ăn thịt nhau nữa

Mắt đắm nhìn Thế Tôn

Ngắm ngài không thỏa mãn.

Thời, Phật bảo A-nan:

“Xem các loài vật ấy

Đều cùng nhìn tướng Phật

Tuy trùng thú không tuệ

Không phân biệt lành, dữ

Quán thân tướng Phật đẹp

Như nhìn ảnh trong gương

Đã gieo giống gốc lành”.

A-nan bạch Phật rằng:

“Thưa hãy xem Điều-đạt

Đốt cháy bản thân mình

Người họ Thích siêng tu

Học pháp nương hư không

Được vua A-xà-thế

Thờ làm thầy trên hết

Thọ ân sủng vô cùng

Cung kính như hiền tài

Không xét nhân do đâu

Muốn biến thành kẻ ác?”

Thời, Phật bảo A-nan:

“Bố thí khắp, học rộng

Tịnh hạnh, siêng tự giữ

Tâm luôn nghĩ việc ác

Chắc chắn không thể giữ.

Tâm ác, quen các ác

Quên mất hạnh lành ấy

Tự nhơ cội gốc lành

Người ngu được vinh lộc

Tự rất lấy làm mừng

Chỉ chuốc lấy tự sát

Như con la có mang

Do đó tự tiêu diệt,

Cội gốc các điều lành

Không còn mảy may thiện

Cứu ra bỏ không đành

Có thể giúp ra khỏi.

Lòng ta thương chúng sinh

Lòng Từ đối tất cả

Lên núi, vào hỏa ngục

Cứu những người khổ ách

Không tiếc thân mạng mình.

La-vân là con Ta

Điều-đạt lăn đá hại

Thương cả hai như nhau.

Không lâu ở Vương xá

Hạnh ác đã dẫy đầy

Điều-đạt bị bệnh nặng

Chữa trị bằng mọi cách

Rồi lại bảo đệ tử:

“Nay nên đem ta sang

Chỗ vua nước Ma-kiệt

Là bạn thân của ta.”

Bấy giờ, các đệ tử

Tìm cách cáng đưa ông

Kiệu ba bậc ấy gãy

Té rơi gối bị thương

Lại thay kiệu ngồi khác.

Kiệu đến cửa cung vua

Đi đường gặp nhiều thứ

Các điềm hiện chẳng lành;

Trâu đực rống lên đón

Vừa húc đất vừa đi

Chân sau hất tung đất

Bốc bụi bẩn lên người,

Đàn quạ gọi ở trên

Giống như tiếng nói người

Rằng: “Mưu đồ của ông

Chẳng làm người hài lòng”.

Đến cửa liền tâu vua

Vua ra lệnh cho quan:

“Người ác gần cửa tử

Lại đến mê hoặc nhau

Hắn dùng ác đốt ta

Trở lại tự thiêu đốt

Như mưa đá hại vật

Làm tiêu mất tất cả

Trở lại tội chúng sinh

Chúng ta không nên thấy.

Người thân không màng đến

Mọi người đã bỏ rơi

Chống báng Phật Thế Tôn

Vì tế trời Cát tường

Nếu vào ngục Vô trạch

Sợ liên lụy chúng ta.

Có người kính trọng ta

Các khanh tự yêu mạng

Thì mau phải ra khỏi

Ác lại gặp đây rồi.

Ta thường khen Phật đức

Theo cầu nguyện thầy trời

Thề rằng nơi sinh ra

Không ở chung bạn ác,

Quan hầu lệnh thị vệ

Mau đuổi những người tội.”

Tâm Điều-đạt dua nịnh

Khoe với các đệ tử:

“Như ta tự suy nghĩ

Chỉ Phật với ta thân

Có thể cứu nạn vậy

Ngoài ra không nhờ ai

Mau đem ta đến Phật.”

Lá rụng trở về cội

Như hạt rơi đất mọc

Đất nuôi dưỡng, cưu mang

Các đệ tử cho rằng

Thầy lầm lẫn vô cùng

Có ác ý đối Phật

Phạm các thứ tội lỗi.

Điều-đạt nghi sợ nói:

“Ta tuy trái phạm Phật

Không hề bỏ người ác

Vì người lành không nhờ.”

Bấy giờ đệ tử hắn

Thấy thầy như vậy thì

Vì sợ Điều-đạt nên

Vội lên kiệu ra đi.

Chấn động thành Vương xá

Mọi người tụ lại xem

Thời, đuổi theo Điều-đạt

Mới giải được hoài nghi

Thấy Điều-đạt gặp nạn

Nhan sắc rất tiều tụy

Thường làm ác bất kể

Nên nay gặp họa thôi.

Như tàu biển sắp lật

Vào miệng cá Ma-kiệt,

Giống như cờ lớn đổ

Sắp rơi trên mặt đất,

Thí như mổ dê nhà

Dụ phước trời đều ứng

Điều-đạt nguy như thế

Đi vào miệng cửa tử.

Như nhật trùm bóng núi

Mau dần che mặt đất

Điều-đạt hành ấm xấu

Theo đuổi phủ không khắp,

Các người xem trong thành

Thấy điềm ứng như thế

Mọi người chuyền nhau nói:

“Trên đất nặng oán thù

Thường làm ác với Phật

Mặt dày không thẹn ư?

Làm sao mà gặp Phật?

Trong có tráo trở đây

Chứa nhóm sự hao tổn

Vậy không nên nhìn coi.”

Có người rất kinh sợ

Hoặc có người xót thương

Có người rơi nước mắt

Có người đứng lặng nhìn

Có người khen ngợi Phật

Công đức tâm Từ bi

Nên mới dung thọ được

Kẻ độc ác như vầy.

Đệ tử hắn mệt nhọc

Dừng lại nghỉ, thở than

Sự mang nặng đất ấy

Làm sao kham nổi được.

Vừa dừng lại giây lát

Mọi người đã bao quanh

Màu vẻ chết đã ứng

Dần dần vì đó hiện

Phút chốc đất chấn động

Tiếng vang khắp cõi nước:

“Ta chẳng thắng người ác

Như giác ngộ cõi đời.”

Bấy giờ, trong hư không

Có tiếng sấm chấn động

Lại có biết bao thứ

Âm hưởng ác đáng sợ

Các trời bảo thần đất:

“Hạnh ác đã đến gần

Nên đất động lên tiếng

Bày duyên đối xấu ác

Không thắng ác hạnh kia.”

A-nan bạch Phật rằng:

“Điều-đạt đã đến rồi

Xin được gặp Thế Tôn!”

Thời, Phật dùng tiếng Phạm

Mà bảo A-nan là:

“Điều-đạt tội rất nặng

Không thể đến gặp Ta

Dù gió tỳ-lam thổi

Cũng không thể lay động

Dù cho rồng dắt dẫn

Rồng tuyệt nhiên không lay.”

Phật nói lời quyết định:

“Điều-đạt không gặp Ta”

Tức thời run xuất hạn

Nhan sắc liền biến xấu

Giống như chim cánh vàng

Muốn bắt rồng chúa ăn

Vì chết đã tìm bắt

Run rẩy không tự dừng

Gặp sứ Diêm vương triệu

Sợ hãi không biết gì,

Đất nứt như miệng cá

Trong đó lửa đỏ ngời

Há miệng rất đáng sợ

Như muốn nuốt Điều-đạt.

Lửa cháy bốc như lửa

Hừng hực liếm thiêu thân

Bị lửa nóng trói buộc

Lôi cuốn đến đường ác

Giơ cao cả hai tay

Lớn tiếng xưng danh Phật

Gọi rằng: “Trời trong trời

Chỗ chúng sinh cậy nương

Thường có tâm thương xót

Đối tất cả chúng sinh.

Con tuy ngu, nhiều lỗi

Nhân từ chẳng biến đổi

Như núi chúa Tu-di

Gió không thể thổi ngã

Lòng Từ ái vô lượng

Soi sáng đời xưng hô.

Nếu được Ngài soi chiếu

Mong đợi chút dừng nghỉ

Để ngộ cõi Tam thiên.

Lên tiếng Phạm âm vang

Duyên tiếng mầu sâu này

Được thoát khổ địa ngục

Nguyện được Phật Thế Tôn

Đất bụi bám chân Ngài

Đem đội trên đỉnh đầu

Hoặc sẽ được cứu giúp.

Thế Tôn không tự đến

Xin sai đệ tử khác

Ca-diếp, A-na-luật

Xá-lợi-phất, Mục-liên

Cầu được các vị ấy.

Còn hiền đệ A-nan

Tình cốt nhục dòng họ

Làm sao bỏ nhau được

Anh em cùng khổ não

Chúng Tăng cũng như vậy

Từ vua đến các quan

Người quen và họ hàng

Chỉ trừ có kẻ ác

Không bao giờ bỏ con

Không ai rời một chút

Như bóng mãi theo hình.”

Người đông đầy mặt đất

Các trời chật hư không

Đều đứng xem Điều-đạt

Lăn lóc trong khổ đau

Giống như hai lực sĩ

Cùng giao đấu với nhau

Lực sĩ đối duyên trước

Trong chúng bắt Điều-đạt

Trời, người đồng thanh kêu:

“Vinh Lộc nay ở đâu?

Báo lành dữ rõ ràng

Bị lửa kéo dắt đi.”

Bấy giờ vô số người

Bỗng sợ ác đối này

Phật còn không cứu được

Huống chi là người khác

Xưng Phật cúi mình lễ

Hết lòng tự quy y

Chưa kịp nói nửa lời

Liền bị lửa bủa vây

Lửa như dáng Anh lạc

Lan khắp cả thân thể

Bỗng nhiên liền biến mất

Như cá đói nuốt mồi

Chợt đến ngục Vô-trạch.

Bấy giờ quỉ ngục tốt

Đầu cháy rất đáng sợ

Sức mạnh, thân như núi

Tâm độc, rất tức giận

Vôi vã liền tìm đến

Lùng bắt mang đi mất,

Như chim vàng bắt rồng

Dùng dây sắt cháy nóng

Trói ngược cả hai tay

Lôi đi chửi thậm tệ

Đem đến tâu Diêm-la

Rằng: “Đây vật tệ ác

Hung bạo ở thế gian

Mang hờn ghen, nịnh hót

Nghịch chánh lý, ác hung

Nhớ ác, không phản tỉnh

Không từ, chuyên làm ác

Chủ tâm tìm hay dở

Không thẹn, kết oán thù

Độc chuyên quyền, cậy thế.

Thác loạn vượt chân lý

Chánh pháp nói phi pháp.

Phi pháp nói chánh pháp

Sông hay vắng lặng kia

Thể báu tuệ tràn đầy

Phật như núi Tu-di

Y lăn đá muốn giết.

Nước định ý thanh tịnh

Các biển, vực Thánh hiền

Vốn lặng trong lại sâu

Hắn quậy dơ bẩn lên.

Vô tội sinh oán sát

Tỳ-kheo-ni Liên Hoa

Nhổ hết cội gốc lành

Đều khiến không còn sót.

Tối như đồng sương phủ

Các lành ngày một tổn

Ví như trăng lặn mất

Tan chuyển vận tối tăm

Chứa tội đất đã nuốt

Nay đến miệng ác đối

Vua nên xử tội ấy

Tội nặng không thể tha”.

Vua nghe ngục tốt tâu

Phải dùng pháp xử đoán

Vua nổi giận nhiếc mắng

Cùng dạy bảo rõ ràng:

“Ôi! Người dòng giàu sang

Làm những việc thấp kém

Con cháu vua Cam Giá

Ngươi đã làm tan hoang.

Phải chăng ngươi điên dại

Gây ra tội lớn lao

Không uống pháp cam lộ

Tự nuốt độc hại kia

Làm việc hung ác ấy

Muốn cắn gậy ta ư?

Muốn nuốt chày Thiên đế

Hay muốn nắm hư không?

Ngươi bị dục trói buộc

Tính tháo lộng như gió

Đem dục làm việc ấy

Nên hết lòng làm ác.

Ngươi muốn dùng bàn tay

Mà che ánh dương Phật

Lại muốn dùng ngón tay

Nâng Tu-di của Phật

Ngươi muốn uống biển cả

Khiến cạn hết không còn

Việc đến tự cột chặt.”

Nói rồi sai ngục tốt

Bèn làm việc đáng làm

Quỉ tốt lớn tiếng thét

Người tội đều kinh hãi

Tự nói chuyền với nhau:

“Nay kẻ làm ác đến

Nhờ duyên vật ác này

Sẽ lợi ích chúng ta

Bao nhiêu thứ khổ đau

Đều đến trong hội này

Cùng trị vật ác độc,

Lột da, đâm mài giã

Thái thịt bỏ cối nghiền

Tiêu tan thân thể ấy.”

Quỉ tốt như nói trên

Độc trị khiến đầy đủ

Ép ngặt các khổ đau

Quỉ ngục dùng lửa đốt

Cây sắt banh miệng ra

Đồng sôi rót vào miệng

Phải nuốt hòn sắt nóng.

Các địa ngục Đô hợp

Ở trong đó khổ sở

Đi đến ngục Vô trạch

Gia hại Điều-đạt kia.

Ngục Vô trạch thiêu đốt

Cùng người tội phải chịu

Tội riêng của Điều-đạt

Tranh nhau mà hiện ra.

Núi Kim cang đảo lộn

Lửa trào càng nóng hơn

Rớt trên đầu Điều-đạt

Khiến thân nát như bụi,

Núi như biết giận dữ

Thường tự đứng, tự ngã

Âm thanh như xướng họa

Đập nát xương cốt kia.

Người tội nghe tiếng ấy

Đều sợ hãi kinh hoàng

Bốn phía chạy tứ tán

Không còn đất lánh thân

Che mặt mày, vỗ đất

La lớn, bảo nhau rằng:

“Làm ác sao quá đổi!

Khiến đều chịu khổ đau

Điều ác nay đã đến

Vác nặng rất ương đối

Do chúng sinh ác này

Làm chúng ta thêm đau.”

Điều-đạt đau đớn quá

Bảo các người tội rằng:

“Đau đớn ở cùng khắp

Đâu riêng một mình ta?”

Các quỉ coi giữ ngục

Đều mắng Điều-đạt là:

“Hãy nghe tội ác ngươi

Kẻ bạo ngược tàn độc

Thuốc của Nhất Thiết Trí

Tuệ pháp báu rất nhiều.

Mười tám hang núi Phật

Ao vực của từ bi

Núi Phật mầu như thế

Người dùng núi mà ném

Vì thế mắc tội lỗi

Các núi mưa trên ngươi.”

Tự nhiên núi Kim cang

Mưa trên đầu Điều-đạt

Núi cao, chày cháy bỏng

Rơi như mưa không dứt

Làm thân hắn nát vụn

Rồi sống lại như cũ

Bấy giờ lại kêu la

Kinh động trong địa ngục.

Voi đá có trăm chân

Như núi một do-diên

Đen như mây mù tối

Nhanh hơn gió kiếp tận

Kêu thét như sấm động

Điều-đạt thấy kinh hoàng

Gào thét lớn thất thanh

Liền nói lên lời này:

“Các ngươi sao ác quá

Dùng voi ép bức ta!

Đến muốn khủng bố chết

Nay đến dày xéo nhau”.

Quỉ địa ngục hỏi hắn:

“Biết đạp ngươi hay không?

Ngươi dùng voi khủng bố

Nên bị tội voi dày.”

Trong giây lát lại có

Quỉ ngục thân bằng sắt

Hình dáng lớn như núi

Mang chày sắt cháy hồng

Một do-tuần vuông vức

Đi đến chỗ Điều-đạt

Dỡ năm trăm chày sắt

Giáng xuống đầu Điều-đạt

Giã nát thân Điều-đạt

Giống như kiến con nhỏ.

Quỉ ngục, giận mắng rằng:

“Nói sao hết tội này

Ngươi phá người đắc đạo

Cô Liên Hoa là đầu

Đã phạm tội lỗi này

Nay chày giã đầu ngươi

Lại có xe sắt cháy

Trâu kéo thân than đỏ

Tay chân buộc xe sắt

Phân ra làm hai phần

Đánh xe đi hai ngã

Xé tan thân Điều-đạt

Mỗi xe chia thân ấy

Đau đớn không nói được.

Quỉ địa ngục lại mắng:

“Nay xe mới xé ngươi

Phân ra làm hai mảnh

Đúng ra xé thân ngươi

Tám mươi sáu ngàn muôn

Thánh chúng ngươi chê bai

Chia rẽ làm hai bộ

Nên nay xẻ thân ngươi.”

Tiếng Điều-đạt vọng đến

Ngục Hồng hoa xa xôi

Cù-hòa-ly nghe tiếng

Liền tìm đến mắng rằng:

“Thà gặp lửa dữ đốt

Kiếm bén độc bên trong

Hổ mang, trăn, ác độc

Đừng gặp bạn ác tà.

Tìm phương tiện cứu giúp

Có thể thoát tội này

Bạn ác không phương tiện

Nên địa ngục đành chịu

Bị quỉ giữ ngục kia

Không đợi đường giải thoát.

Có bốn thứ phương tiện

Thuật ấy lại không làm

Tổn hại danh xưng

Như ngày cạn nước

Tiêu các hạnh lành

Như lửa cháy đồng

Hại trí tuệ sáng

Như hoa gặp sương

Bẩn hoại mùi hương

Giới cấm tâm tịnh

Che lấp ánh sáng tâm

Như trăng lúc nguyệt thực.

Điều-đạt gốc là bạn

Đối ta bằng oán độc

Ngục tốt gia độc trị

Cất tiếng kêu đau đớn”

Điều-đạt nghe tiếng hỏi:

“Tiếng Cù-hòa-ly ư?”

Ngục tốt mắng ngược lại:

“Đó là lửa địa ngục

Đã vào trong tội lỗi

Lại phải hỏi làm gì?

Do ngươi người bạn ác

Cuồng đặt ngục Hồng hoa

Vì tà đạo, phản nghịch

Hầm gian nan phải sa.

Ngươi là lái tàu ác

Dắt vào dòng nước ngược

Trước, sau quanh quẩn mãi

Vĩnh viễn không lối ra”.

Điều-đạt đau đớn nói:

“Cù-hòa-ly đã đến

Còn các bạn thân khác

Đều đến địa ngục chăng?

Bạn ác sao quá vậy?

Dẫn ta vào đường ác

Đến ở trong địa ngục

Mà cũng dẫn ta theo.”

Mục-liên, đệ tử Phật

Thần thông được tự tại

Xót thương ba đường ác

Nhân đi gặp Điều-đạt

Thấy vua A-xà-thế

Vua cúi đầu cung kính

Lễ chân Mục-kiền-liên

Sau đó bèn hỏi rằng:

“Được đi xem đường ác

Nguyện xin thầy nói cho

Việc thấy Điều-đạt ác

Chịu thứ khổ đau nào?”

Mục-liên đáp vua rằng:

“Khổ đau Điều-đạt chịu

Nỗi đau khổ đầy đủ

Không thể nói hết đâu!

Có tám địa ngục lớn

Ngục có mười sáu thành

Trăm hai mươi tám ngục

Hợp chung các khổ ấy,

Chỉ riêng ngục A-tỳ

Dụ khổ các ngục này

Khổ không an giây lát

Nên gọi ngục Vô-trạch

Chịu khổ rất tệ ác

Thống khổ chồng chất lên

Lụi đền trả tội khác

Không bao giờ ngừng nghỉ.

Mười sáu ngục lửa cháy

Vây đốt thân người tội

Bị các tên đau khổ

Bắn trúng đích không chừa.

Lúc ấy, vua Diêm-ma

Trách Điều-đạt đủ điều

Ngục tốt lại mắng nhiếc

Thảy đều tâu với vua.”

Vua nghe lòng bỗng sợ

Toàn thân đều nổi ốc

Kinh sợ hướng Mục-liên

Chắp tay và cúi mình,

Lòng vua liền héo rũ

Như hoa gặp lửa hừng

Mặt nước mắt ràn rụa

Như hoa sen gặp mưa

Vừa bi thương vừa sợ

Hướng về Mục-kiền-liên

Tự trách mình từ trước

Làm nhiều việc bất thiện

Nếu lòng biết hổ thẹn

Tránh xa bạn ác rồi

Nay ăn năn ngàn muôn

Như roi thúc ngựa hay.

Ý giống như dầu mè

Gặp thơm thì bèn thơm

Gặp hôi thì chịu hôi

Tâm ông cũng như thế.

Mục-liên tâu vua rằng:

“Biết hối hận bậc nhất

Hối trách bệnh đã thấm

Thuốc hay Phật chữa khỏi.”

Vua nghe ngài dạy bảo

Rất sợ hãi địa ngục

Xin nương nhờ Đức Phật

Như bệnh theo thầy hay

Lệnh lập lầu quán báu

Trang hoàng bằng ngọc quý

Như điện Thiện pháp trời

Bốn bên có lan can

Bốn phía thềm thang báu

Bốn phía bốn ao tắm

Hoa bằng bốn chất báu

Các thứ đẹp nhiệm mầu.

Ở trên có cây báu

Các vua đều kỹ xảo

Cung Đế Thích, Đao-lợi

Như cây Trú độ trời

Lập tòa cao bên dưới

Như vua trời Đao-lợi

Ở dưới cây Trú độ

Tòa đại ngự Đế Thích

Vua thỉnh Phật vào cung

Phật ra như mặt trời

Phát ngàn ánh sáng mầu

Vua đích thân ra đón

Cờ, phướn, lọng bốn báu

Hoa hương các kỹ nhạc

Đủ thứ báu nhiệm mầu

Thành kính dâng lên Phật,

Tức thời đánh tất cả

Hai mươi ức cái trống

Các trời đều tung hoa

Như mưa che khắp đất.

Phật tức thời đi đến

Lên điện ngồi tòa cao

Giống như vua trời Phạm

Ngồi cung Phạm bậc nhất.

Vua vô vàn ý kính

Hình dung rất đẹp lành

Như mặt cung điện trời

Ở bên núi Tu-di

Tay cầm bình nước vàng

Rót rửa tay Như Lai

Tay ngó sen của Phật

Tướng bánh xe sáng ngời.

Vua tự dâng thức ăn

Món ăn ngon trăm vị

Rất thơm ngon, thanh tịnh

Như món ăn trời dâng.

Phật cùng các đệ tử

Sau khi thọ trai xong

Súc miệng, rửa bình bát

Thanh tịnh như ý Phật.

Lầu quán, điện cao vời

Chúng sinh nhiều vô số

Như các trời ngắm Phật.

Ở cung Trú độ thọ

Vua trời lòng sầu thảm

Cùng các trời đi đến

Tự quán sẽ bị đọa

Thọ thân trong thai lừa

Vua sầu thảm như vậy

Nhìn kỹ khổ địa ngục.

Đại Quốc vương Ma-kiệt

Cùng các vị thể nữ

Phục sức rất đẹp đẽ

Sáng chói như ánh chớp

Theo bên vua mà đến

Cung kính lễ Thế Tôn

Hoặc cầm các hoa báu

Hoặc cầm hoa vàng bạc

Lúa vàng hoặc lúa bạc

Đủ các thứ châu báu;

Lại có các thể nữ

Tay cầm đồ vàng bạc

Đều đựng đầy nước thơm

Và bình báu cát tường

Chứa nước thơm danh tiếng

Vẩy sạch đất bụi bặm

Biết bao hoa nhiều màu

Tung rải khắp mặt đất

Đem y phục nổi tiếng

Chuỗi ngọc báu đủ loại

Đều cởi ra dâng cúng

Chất gom đầy mặt đất.

Vua cùng với đại chúng

Gieo mình trước Như Lai:

“Phật từ giúp chúng sinh

Xin rủ thương loài ác.”

Phật thấy các trời người

Lòng đều sinh lo sợ

Đại chúng số ngàn ức

Đều mong muốn được độ

Tức thời nói họ nghe

Pháp yếu rất sâu nhiệm

Nước cam lộ bốn đế

Pháp quyết định giải thoát.

Có sáu ức chúng sinh

Hiểu đế thấy dấu đạo

Vô số chúng sinh khác

Đều phát tâm đại đạo.

Phẩm 28: HIỆN NHŨ BỘ LỰC

Phật nhập vào Vô dư

Diệt đau đớn của thân

Cùng đệ tử La-hán

Rời thành Duy-da-ly

Đi qua các làng xóm

Khoan thai theo thứ lớp

Giác ngộ các chúng sinh

Khiến trồng gốc đức lành

Vì vô số chúng sinh

Hiển bày hạnh lành xưa

Độ thoát vô lượng số

Khiến uống vị cam lộ.

Lần đến thành Thành hữu

Nơi Lực sĩ sinh ra

Cùng với các đệ tử

Dừng nghỉ tại xứ ấy.

Cách nơi ấy không xa

Thành Câu-di-na-kiệt

Trong cửa thành có núi

Năm trăm Lực sĩ nhóm

Cùng họp lại bàn luận:

“Núi này chướng ra thành

Nên cùng họp sức dời

Tỏ chúng ta mạnh hơn

Để tiếng tăm đời sau

Trùm khắp cả bốn phương

Sức tinh tấn đầy đủ

Không lúc nào đứt đoạn”.

Bàn rồi bèn ra thành

Đem voi, ngựa, trâu xanh

Mang dây thừng, cây gỗ

Cùng nhau đến dưới núi

Lập ra đủ mọi cách

Cột núi vào con vật

Tay thì nắm dây kéo

Dùng cây gỗ đẩy bồi

Cùng nhau lớn tiếng hô

Đồng thời xuất toàn lực

Tiếng lớn vang cả nước

Không thể lay động núi.

Phật dẫn các đệ tử

Thứ lớp đến chỗ này

Các Lực sĩ thấy Phật

Tỏa ánh sáng màu vàng

Như ngàn mặt trời mọc

Ba mươi hai tướng mầu,

Thấy Phật họ mừng rỡ

Bỏ núi, đến chỗ Phật

Cung kính làm lễ Phật

Đi quanh phải ba vòng

Phật nhân đó hỏi họ:

“Vì sao các tráng sĩ

Nhóm họp ở đây thế?”

Họ cùng bạch Phật rằng:

“Chúng con sống ở đây

Thuộc dòng họ Lực sĩ

Núi này cản cửa thành

Chúng con cùng họp bàn

Muốn dời ngọn núi ấy

Khiến đường vào thành phẳng.

Hầu để tiếng mai hậu

Hiển bày sức Lực sĩ

Nên dùng voi, gia súc

Và hết sức lực mình

Đã tận dụng phương tiện

Mà núi vẫn không lay”.

Phật cùng với đại chúng

Đi đến chân núi này

Thu gọn lại y phục

Dùng tay trái nhấc núi

Để vào bàn tay phải

Rồi ném lên hư không

Lên mãi tận trời Phạm.

Trong núi phát tiếng nói:

“Thế gian đều vô thường

Các pháp đều vô ngã

Chỉ vô vi diệt khổ.”

Núi từ trên hạ xuống

Trở về tay phải Phật

Phật dùng miệng thổi tan

Nát vụn ra thành bụi

Rồi lại gom nhóm lại

Trở lại ngọn núi cũ

Đem dời đến chỗ khác

Bấy giờ các Lực sĩ

Thấy Thế Tôn Đại sĩ

Lòng vô vàn mừng rỡ

Toàn thân đều nổi ốc

Lòng thêm cung kính Phật

Đến làm lễ chân Phật

Quỳ xuống, chắp tay bạch:

“Thưa Đấng Trời trong trời

Sức lực dùng vừa rồi

Là năng lực Nhũ bộ

Là năng lực thần thông

Hay định lực của đạo?”

Phật bảo các tráng sĩ:

“Lắng nghe lời Ta nói

Tay trái Ta nhấc núi

Đặt trong bàn tay phải

Ném lên hư không ấy

Là năng lực Nhũ bộ

Lên đến tận trời Phạm

Trong núi phát tiếng nói

Thế gian đều vô thường

Tất cả đều vô ngã

Riêng vô vi diệt khổ.”

Lại chắp tay bạch rằng:

“Xin Đấng Trời trong trời

Hoan hỷ giảng nói lại

Sức bú mớm cha mẹ

Thì có hạn lượng thôi.”

Phật bảo các Lực sĩ:

“Các ngươi có muốn nghe

Sức Nhũ bộ Phật chăng?”

Đáp rằng: “Dạ muốn nghe!

Sức Nhũ bộ Thế Tôn”.

Phật dạy: “Hãy nghe đây!

Sức mười con trâu thường

Bằng một con trâu xanh,

Sức mười con trâu xanh

Bằng một con trâu mao,

Sức mười con trâu mao

Bằng một con độc giác,

Sức mười con độc giác

Bằng một con voi thường,

Sức mười con voi thường

Bằng một voi sổ sinh,

Sức mười voi sổ sinh

Bằng một con tả tượng,

Sức mười con tả tượng

Bằng một con hương tượng,

Sức mười con hương tượng

Bằng một đại đức tượng,

Sức mười đại đức tượng

Bằng một voi ngà chày,

Sức mười voi ngà chày

Bằng sức một long tượng,

Như sức mười long tượng

Bằng lực sĩ vai rộng,

Mười lực sĩ vai rộng

Bằng sức một Thiên tiết,

Mười lực sĩ Thiên tiết

Bằng một trời Sĩ thừa,

Ba trăm hai mươi sĩ

Bằng một lóng tay Phật.

Sức bú mớm cha mẹ

Sức bú mớm của Phật

Trạng thái giống như vậy.

Các Đức Phật quá khứ

Và các Phật vị lai

Và hiện nay như Ta

Tất cả đều bình đẳng;

Bình đẳng âm thanh xưng

Bình đẳng lượng tướng tốt

Bình đẳng phước báo ứng

Bình đẳng giác trí tuệ

Bình đẳng giới định ý

Chỉ hai việc không bình

Hình tướng và tuổi thọ”.

Bấy giờ các Lực sĩ

Cúi đầu lễ chân Phật

Chắp tay bạch Phật rằng:

“Nay thấy sức bú mớm

Cha mẹ của Thế Tôn

Nguyện rủ lòng xót thương

Giảng nói chúng con nghe

Phước lực công đức Phật”.

Phật bảo các Lực sĩ:

“Người muốn nghe, lắng tai!”

“Thưa chúng con muốn nghe”

Phật bảo các Lực sĩ:

“Khắp cả Diêm-phù-đề

Sức phước đức chúng sinh

Sánh với một phía thành,

Sức Chuyển luân thánh vương

Sức phước đức gốc lành

Gấp thêm trăm, gấp ngàn

Không được so sánh nhau.

Vua Chuyển luân hai phương

Vua Chuyển luân ba phương

Vua Chuyển luân bốn phương,

Thiết luân một phương hiện

Đồng luân hai phương hiện

Ngân luân ba phương hiện

Kim luân bốn phương hiện

Bánh xe có ngàn căm

Bảy báu xen lẫn nhau

Chiếu sáng như mặt trời.

Sức phước đức hai phương

Ví như trước đã bồi

Vua phước lực ba phương

Cũng dụ kiến hiểu vậy

Phước lực vua bốn phương

Dụ để chúng sinh hiểu,

Sức phước đức chúng sinh

Trăm lần, ngàn muôn lần

Kể sức công đức ấy

Không bao giờ ví được.

Giả sử khiến bốn cõi

Tất cả loài chúng sinh

Đều là vua Chuyển luân

Hợp sức phước đức này

Tất cả sức công đức

Của bốn vị vua trời

Trăm ngàn, hàng ức muôn

Không bao giờ ví được.

Người khắp bốn vua trời

Đều làm bốn vua trời

So sánh sức phước đức

Của vua trời Đế Thích

Trăm ngàn, hàng ức muôn

Không thể ví dụ được.

Các vị trời Đao-lợi

Đức như trời Đế Thích

Không sánh vua trời Diệm

Tất cả sức công đức

Trăm ngàn muôn ức lần

Không thể ví dụ được.

Giả sử các trời Diệm

Phước như vua trời Diệm

Không sánh sức phước đức

Của vị vua trời Gia.

Nếu có sức phước đức

Khiến các trời Đâu-thuật

Đức như vua trời này

Không sánh sức công đức

Của vua trời Hóa lạc.

Đức của vua Hóa lạc

Không sánh sức phước đức

Vua trời Ứng hóa thanh.

Các trời Ứng hóa thanh

Phước lực như vua trời

Không sánh sức công đức

Của Phạm thiên bậc nhất.

Giả sử các trời Phạm

Như Phạm lực bậc nhất

Sức công đức không bằng

Với vị trời Đại Phạm.

Vô số không thể kể

Không bằng sức công đức

Của một vị Duyên giác

Trăm ngàn muôn vạn ức

Không thể nào ví dụ.

Tam thiên đại thiên giới

Tất cả loài chúng sinh

Đức lực như Duyên giác

Không bằng một Bồ-tát.

Tất cả sức phước đức

Loài chúng sinh mười phương

Đều khiến thành Bồ-tát

Sức phước đức đầy đủ

Không được sức công đức

Của một tướng Đức Phật

Trăm ngàn muôn ức ức

Không thể nào ví dụ.

Chư Phật ở quá khứ

Cùng chư Phật vị lai

Và Ta trong hiện tại

Đức lực đều bình đẳng

Âm bằng, xưng lượng bằng

Tướng bằng, phước đức bằng

Các pháp báo ứng bằng

Chỉ tuổi thọ không đồng.”

Bấy giờ các Lực sĩ

Cúi đầu lễ chân Phật

Quỳ thẳng, chắp tay bạch:

“Bạch Đấng Trời trong trời

Đã thấy sức bú mớm

Nghe đủ sức phước đức

Cúi xin được nghe lại

Sức trí tuệ của Phật.”

Phật bảo các Lực sĩ:

“Người thích nghe, lắng tâm

Nay Ta sẽ nói đủ

Sức trí tuệ của Phật.

Cõi Diêm-phù-đề này

Rộng bảy ngàn do-diên

Hình đất có ba góc:

Phương Tây Cù-da-ni

Rộng tám ngàn do-diên

Hình đất là vuông vức.

Phương Đông Phất-vu-đãi

Rộng chín ngàn do-diên

Hình đất như trăng khuyết.

Phương Bắc Uất-đơn-việt

Rộng một muôn do-tuần

Địa hình như trăng tròn.

Địa vực bốn phương ấy

Các cỏ cây, tre trúc

Đều dùng để làm bút,

Nước tất cả biển lớn

Sâu rộng dài ba trăm

Ba mươi sáu muôn dặm

Dùng nước hòa làm mực.

Núi Tu-di vào đất

Dưới đến mé kim cang

Cũng lại có ba trăm

Ba mươi sáu muôn dặm

Ngang mặt nước trở lên

Cũng lại có ba trăm.

Ba mươi sáu muôn dặm

Bốn phương bốn báu thành

Phương Bắc bằng vàng ròng

Phương Đông bằng bạc trắng

Phương Nam lưu ly xanh

Phương Tây bằng thủy tinh

Giống như núi Tu-di

Đều khiến thành lụa trắng

Viết hết bút cây cối

Cạn hết nước các biển

Ghi hết lụa trắng này

Không tả hết trí tuệ

Đệ tử Xá-lợi-phất

Nhật nguyệt sáng soi chiếu.

Ngàn cõi nước như thế

Ngàn mặt trời, mặt trăng

Bốn ngàn các địa vực

Ngàn Đông, Tây, Nam, Bắc

Ngàn núi chúa Tu-di

Và bốn ngàn vua trời

Ngàn Đế Thích Đao-lợi

Ngàn vua trời Đâu-thuật

Ngàn vua trời cõi Diệm

Ngàn vua trời Hóa lạc

Ngàn trời Hóa tự tại

Và ngàn các vua trời

Gọi là ngàn thế giới

Ngàn thế giới như vậy

Đó gọi là tiểu thiên,

Ngàn ngàn tiểu thiên giới

Gọi đệ nhị trung thiên,

Đệ nhị trung thiên ấy

Đủ số một ngàn ngàn

Thì đó gọi tên là

Cõi Tam thiên đại thiên.

Giả sử cõi Tam thiên

Đại thiên thế giới ấy

Tất cả loài chúng sinh

Tuệ như Xá-lợi-phất

Đem sánh trí tuệ Phật

Gấp trăm và gấp ngàn

Muôn muôn ức ức lần

Không thể tính, thí dụ

Sức tuệ Phật như thế.

Các Phật thời quá khứ

Và các Phật vị lai

Như Ta là hiện tại

Tất cả đều bình đẳng

Bằng âm, bằng danh xưng

Bằng đức, bằng tướng hảo

Bình đẳng các báo ứng.”

Bấy giờ các Lực sĩ

Cúi đầu lễ chân Phật

Chắp tay, bạch Phật rằng:

“Bạch Đấng Trời trong trời

Đã thấy sức bú mớm

Nghe sức tuệ công đức.

Cúi xin Ngài giải thích

Sức thần túc của Phật.”

Phật bảo các lực sĩ:

“Người thích nghe, lắng lòng.”

“Thưa vâng, xin muốn nghe.”

Phật bảo các tráng sĩ:

“Xưa lương thực thiếu thốn

Người dân đều nghèo đói

Các đệ tử khất thực

Không thể tự nuôi thân

Ngồi thiền ý không định

Không thể tu pháp lành,

Thời đệ tử Mục-liên

Bèn tìm đến chỗ Ta

Cúi đầu lễ chân Phật

Rồi lui sang một bên

Chắp tay bạch Phật rằng:

“Nhớ xưa nghe Phật dạy

Đất này đều ăn được

Vì chúng sinh bạc phước

Đất màu mỡ chìm xuống

Sỏi, đá, cát nổi lên

Như con nay biết rõ

Đất màu mỡ ở dưới

Chúng sinh đáng thương xót!

Nay muốn lấy đất này

Đảo trên đem xuống dưới

Đảo dưới đem lên trên.”

Ta liền quở Mục-liên:

“Chớ nhọc làm việc ấy

Chúng sinh này đời trước

Không tu các gốc lành

Không có công đức kia

Xứng ăn đất màu mỡ.”

Đệ tử Mục-kiền-liên

Dùng tay trái nâng lên

Đất Tam thiên thế giới

Đặt trong bàn tay phải

Mang để ở cõi khác

Tất cả loài chúng sinh

Không loài nào hay biết

Cũng không tâm sợ hãi.

Cõi Tam thiên đại thiên

Thế giới như thế ấy

Tam thiên thế giới này

Đầy các loại chúng sinh

Thần lực như Mục-liên

So thần lực Phật thân

Thì trăm ngàn muôn ức

Không thể ví dụ được.

Dù chúng sinh mười phương

Thần lực như Duyên giác

Thần lực các đệ tử

Và thần lực Phật thân

So sánh ý lực Phật

Trăm, ngàn muôn ức lần

Vô lượng không tính kể

Không thể ví dụ được.”

Bấy giờ, các Lực sĩ

Cúi đầu lễ chân Phật

Chắp tay bạch Phật rằng:

“Bạch Đấng Trời trong trời

Đã thấy sức bú mớm

Sức thần túc phước tuệ

Xin nói sức định ý

Giải thích cảnh giới ấy”

Phật bảo các Lực sĩ:

“Người thích nghe, lắng tâm.”

“Thưa, chúng con xin nghe!”

Phật bảo các Lực sĩ:

“Bốn phía núi Tu-di

Các rồng bay lên không

Đồng thời tuôn mưa lớn.

Khắp cùng bốn thiên hạ

Nước ở bốn phương ấy

Đều chảy vào biển cả

Phật đều phân biệt biết

Các giọt nước mưa này:

Trước rơi xuống nơi nào

Vùng nào, làng xóm nào

Nhà nào, vườn ruộng nào

Cây nào, cành nhánh nào

Hoa nào và trái nào?

Vì chảy vào biển cả

Của bốn phương vực này

Tất cả nước đã có

Sức định ý của Phật

Đều phân biệt biết được

Nguồn gốc các giọt nước

Từ nơi nó đã sa.

Đó là định ý Phật

Sức thần rất nhiệm mầu.

Các Phật đời quá khứ

Các Phật đời vị lai

Như nay Ta nói pháp

Tất cả đều bình đẳng

Bằng âm, bằng xưng lượng

Bằng đức, bằng tướng tốt

Bình đẳng pháp báo ứng

Chỉ hai việc không bằng

Hình thể và tuổi thọ.

Tại sao lại không bằng?

Lúc người đời sống lâu

Vì thân người cao lớn

Phật cũng tùy thế tục

Sống lâu, thân cao lớn.

Người đời mạt chết yểu

Thân hình xấu, nhỏ con

Nên các Phật ra đời

Có hai điều không bằng.”

Phật bảo các lực sĩ:

“Ta đã vì các ông

Giảng nói giải thích đủ

Sức bú mớm của Phật

Sức phước đức, trí tuệ

Sức thần thông định ý

Các năng lực đã nói

Vào chiều tối hôm nay

Bị sức mạnh vô thường

Sẽ kích phá hoại diệt.

Những người như vậy thảy

Thế gian là vô thường

Tất cả loại có hình

Đều là pháp chia lìa

Diệt vong và tan hoại

Có thành ắt có hoại

Có sinh phải có chết

Có nhóm phải có tan

Có đứng phải có rơi.”

Phật vì các Lực sĩ

Nhân đó nói yếu kệ:

“Hữu vi là vô thường

Sinh khởi là diệt tận

Các hưng suy tự nhiên

Siêng cầu an vắng lặng.

Hữu vi là vô thường

Sinh khởi là diệt tận

Phật là Bậc Tối Tôn

Tuổi thọ cũng chung tân.

Đời sống ngắn ngủi ấy

Như mộng bỗng trôi qua

Buông lung không siêng tu

Ngu này đáng thương xót.

Như nước trên núi cao

Chảy nhanh không trở lại.

Mạng người cũng như thế

Đã qua không trở lại.

Như cung bắn tên rồi

Đã đi không quay về

Mạng người cũng như thế

Đã đi không trở lại.

Nguồn gốc của các khổ

Phải siêng cầu diệt khổ

Biết tám đường Hiền thánh,

Uống cam lộ ngọt ngon.”

Lúc Phật nói kệ xong

Cõi Tam thiên đại thiên

Đất rung chuyển sáu cách

Vô số các vị trời

Bỗng rời cung điện mình

Đến đầy lấp không gian

Mưa các hương hoa trời

Bột vàng, bạc, chiên-đàn

Chư Thiên trổi kỹ nhạc.

Phạm thiên lễ chân Phật

Chắp tay ở trước Phật

Nhân đó nói kệ rằng:

“Các Phật khó gặp gỡ

Ý Chánh Giác khó có

Như hoa Ưu-đàm-bát

Phật lại còn khó hơn.

Thích Sư Tử trên người

Khỏe mạnh càng khó gặp

Cùng các chúng trời người

Nay chắp tay kính lễ.”

Trời Đế Thích khi ấy

Bước đến lễ chân Phật

Quỳ thẳng ở trước Phật

Nhân nói bài tụng này:

“Khiến con được mắt tịnh

Sáng soi đuốc pháp đây

Đóng kín cửa đường tà

Không sợ rơi đường ác,

Thầy Đại Bi cõi thế

Vì thương xót chúng sinh

Nên cùng các chúng trời

Ở trước chắp tay lễ.”

Thời, sáu muôn vị trời

Thấy đế được dấu đạo

Lễ Phật, nhiễu ba vòng

Rồi trở về cõi trời.

Lúc ấy người trong hội

Quy mạng Đấng Tam Tôn

Phật pháp các Hiền thánh

Từ đây đến cuối đời

Giữ giới, tu mười lành

Xuất gia, rời thế tục

Thọ giới làm Sa-môn

Thấy đế, chứng vắng lặng

Trở về đạo Bất hoàn

Hoặc thành Vô trước chân

Hoặc phát ý Duyên giác

Hoặc phát tâm Đại đạo

Vô hạn không thể lường.

Lại có loài chúng sinh

Chưa từng có gốc lành

Chỉ mới phát tâm đạo

Vô số các chúng sinh

Nhớ Phật, thầy trời người

Siêng nhiếp thân, miệng, ý

Nay sẽ về vô vi

Thấy rồi! Quá kinh sợ!

Tu hành lìa các khổ

Thân người rất khó được

Như cứu lửa trên đầu

Nhân đó làm điều lành

Siêng tu không biếng nhác

Lìa khỏi các khổ não

Được vô vi mát mẻ.

PHẬT BỔN HẠNH KINH

(PHẬT BỔN HẠNH TÁN TRUYỆN)