Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Sách › Thích Giác Nghiên
Việc Lớn Nhất Của Đời Người
- Dịch giả
- Thích Giác Nghiên
- Thông tin
- Ghi trên sách: Thích Giác Nghiên Chuyển ngữTôn Giáo, 2011
Phần IV. Tại Sao Lại Làm Các Phật Sự
quỷ, đầu gối đọa vào làm súc sinh, dưới gan bàn chân ắt đọa vào trong địa ngục. Do đó khi chúng ta còn sống, mà tạo thiện ác hai nghiệp, thì đều chiêu cảm ra như vậy, không có thể nhờ vào thần lực của mình mà hiện ra như vậy được. Lúc này mà người bệnh luôn chí thành niệm Phật, thân bằng quyến thuộc bạn bè lại vì họ trợ niệm, thì quyết định họ sẽ đới nghiệp vãng sinh, siêu phàm nhập thánh rồi. Không cần phải kiểm nghiệm thăm dò nóng lạnh, làm trở ngại sự vãng sinh của người mất.
PHẦN IV – TẠI SAO LẠI LÀM CÁC PHẬT SỰ?
Tất cả mọi người chúng ta đều vì chúng chủng ý nghĩa, chúng chủng nhân duyên, mà hết lòng tìm cầu truy tiến, để báo đáp, trả nghĩa thâm ân, hay là siêu độ quyến thuộc tổ tiên nội ngoại, hay kỷ niệm người thân quá vãng, hoặc là trồng cây phúc tiêu tai diên thọ, trừ tai giải hạn cho bản thân cũng như gia đình, mà làm một đàn tràng Phật sự long trọng thù thắng trang nghiêm, thỉnh chư Tăng tụng kinh bái sám, cúng cấp siêu độ. Chúng ta cũng đều vì việc này mà tiêu tốn rất nhiều tài lực, vật lực, nhân lực một cách không hề hối tiếc, để thành tựu một điều thiện cử, thỏa mãn tâm linh của
I. Tại Sao Lại Làm Các Phật Sự?
chúng ta. Nhưng ý nghĩa chân thực của việc làm Phật sự, chúng ta đã hiểu hết chưa? Biết hết chưa? Xin mời mọi người chúng ta hãy đem quyển sách này đọc cho xong, đọc cho hết, nghiền ngẫm cho kỹ, thì đến khi chúng ta làm các Phật sự càng có ý nghĩa, càng có công đức. Cho nên trong phần này của quyển sách tôi xin giới thiệu với tất cả mọi người chúng ta có một sự nhận biết, định nghĩa về ý nghĩa Phật Sự, cái công dụng khi làm Phật sự, vấn đề tử vong, tính chất bản thể của vong linh, và ý nghĩa của việc tụng kinh lễ sám, cúng Mông Sơn, v.v…
I – TẠI SAO LẠI LÀM CÁC PHẬT SỰ?
Nếu dùng nghĩa rộng mà nói, phàm những việc như tin Phật, cầu Phật, tu Phật, cúng Phật, thành Phật v.v… thì đều gọi là Phật sự. Đức Phật nói tất cả chúng ta, ai ai cũng đều có khả năng thành Phật, chỉ cần chúng ta tin vào Phương Pháp Thành Phật của Đức Phật đã nói, lại y theo phương pháp đó mà thực hành, thì ắt có khả năng thành Phật. Bởi vì Phật sự phạm vi có rộng có hẹp, mới gọi là Phật pháp vô biên, cái ý nghĩa rộng lớn của phương pháp thành Phật thì rất nhiều, nhiều đến nỗi không thể phương pháp nào cũng có thể nói ra được. Ví dụ như lễ Phật, niệm Phật, hành thiện chỉ ác, nói những điều Đức Phật đã nói, làm
những điều đức Phật đã làm. Phải làm đến trì hết thảy tịnh giới, mà không có một giới nào là không trì, tu hết thảy các pháp lành, mà không có một pháp lành nào không tu, độ hết thẩy chúng sinh, mà cũng không có một chúng sinh nào là không độ. Nói cách khác là không làm các việc ác, thành tựu các hạnh lành, đó cũng là những việc làm một cách tích cực cứu mình cứu người.
Trong Phật giáo chủ trương, muốn thành Phật thì phải bắt đầu là việc kiến lập một con người có một tính cách hoàn mỹ. Do đó trước tiên là phải khuyên người không được sát sinh, không được trộm cắp, không tư tình với vợ con của người khác, không được lừa dối, cũng chẳng tối ngày say sưa rượu chè, những điều này cũng rất gần với những điều Nhân – Nghĩa – Lễ – Trí – Tin của nhà Nho. Tiến thêm một bước là khiến cho con người ta siêu xuất phàm phu vào dòng giống thánh của bậc thánh nhân, đó cũng là người giải thoát hết mọi khổ não của nhân gian, như sinh và tử, lão và bệnh v.v… Cảnh giới mà chúng ta đạt được sau khi giải thoát được hết thảy khổ não, đó cũng là mục đích tìm cầu của Phật Giáo.
Làm như thế nào để đạt được mục đích giải thoát
II. Mời Người Xuất Gia Làm Các Phật Sự Thì Được Những Lợi Ích Gì?
hết sinh tử khổ não, thì chúng ta cần phải tin vào phương pháp mà Đức Phật nói ra, theo phương pháp đó mà đi thực hành. Đó chính là xem kinh, đọc kinh, nghe kinh rồi đi thực hành tu tập thiền tọa, niệm Phật, đó chính là phương pháp, là con đường để đạt được sự giải thoát đích thực. Mong tất cả mọi người đều đến thực hành tu tập. Nhưng đối với một số người không hiểu Phật Pháp, không biết tu tập, đến khi cha mẹ anh em trong nhà họ tử vong, họ cũng chẳng còn phương pháp nào, liền thỉnh sư tăng đến để làm các Phật sự. Đích thực việc làm này đều có lợi ích của nó, bài viết này nói về Phật Sự đại bộ phận đều chú trọng về phương diện ý nghĩa hẹp của nó để thuyết minh.
II – MỜI NGƯỜI XUẤT GIA LÀM CÁC PHẬT SỰ THÌ ĐƯỢC NHỮNG LỢI ÍCH GÌ?
Người xuất gia là người tu học và hành trì các phương pháp theo lời dạy của Đức Phật và cũng là người hoằng dương Phật Pháp, chức nghiệp của họ là tu hành, là hoằng pháp vậy. Bởi vì những người này năng làm các Phật sự, cho nên có Công đối với mọi người, lại có Đức đối với ngay bản thân mình. Nếu chúng ta cung cấp bố thí cho họ những đồ dùng sinh
III. Người Khi Chuẩn Bị Lâm Chung Thì Chúng Ta Nên Làm Như Thế Nào?
hoạt hàng ngày, khiến cho họ yên tâm đi làm các Phật sự, thì chúng ta cũng được rất nhiều công và đức, bởi thế mà Đức Phật có nói “Người xuất gia là công đức phúc điền của tất cả mọi người chúng ta gieo trồng”.
Chức vụ và trách nhiệm của người xuất gia không phải là việc chuyên đi siêu độ cầu cúng cho vong linh, thậm chí có thể nói người xuất gia đi siêu độ là cho người sống, chứ không phải cho người chết. Tuy nhiên người tu hành ở trong Phật Pháp rất coi trọng pháp môn cứu trợ cho người bệnh khi chuẩn bị lâm chung.
III – NGƯỜI KHI CHUẨN BỊ LÂM CHUNG THÌ CHÚNG TA NÊN LÀM NHƯ THẾ NÀO?
Mỗi chúng ta khi bắt đầu sinh ra trên cuộc đời này, đều nhận cho mình một mệnh vận là sẽ có ngày chết đi, cho nên khi sinh ra cũng không cần phải vui mừng, mà khi chết đi cũng chẳng cần phải bi ai. Dùng Phật Pháp mà nói, nếu chúng ta chưa ra ngoài sinh tử, thì đều là người đáng thương cả. Do đó mà người tin Phật học Phật, hàng ngày thường làm các Phật sự, đến khi lâm chung thì rất có diệu dụng, xuất ly sinh tử, ra khỏi cảnh giới phàm tục vãng sinh về nơi nước Phật. Cho nên người sau khi mất đi đầu thai vào nơi nào, phải dựa vào ba yếu tố để quyết định người đó được sinh lên hay hạ
xuống ở cảnh giới nào.
1 – TÙY NẶNG
Có nghĩa là tùy theo việc làm thiện ác của mình khi còn sống mà thành nghiệp, cái nào mà nặng thì sẽ theo cái nghiệp nặng đó để đi chịu quả báo.
2 – TÙY TẬP
Có nghĩa là ngày bình thường chúng ta có một thói quen hay còn gọi là tập khí (ví dụ như ham mê tửu sắc) mà không có cách gì để cai, để sửa đổi, để trừ bỏ, thì khi lâm chung sẽ đến chỗ có hoàn cảnh tương tự để đi đầu thai.
3 – TÙY NIỆM
Có nghĩa là khi người bệnh chuẩn bị mệnh chung, mà trong tâm niệm của người ta nghĩ về cái gì nặng, thì người ta sẽ đi đầu thai về trong sáu ngả hay sinh về nơi nước Phật.
Bởi có những nguyên nhân như vậy, nên trong Phật giáo chủ trương “Không làm các điều ác – Thành tựu các hạnh lành”, nên quét dọn nhổ trừ các tập khí thói quen, chú trọng các tâm niệm tốt lành, cho đến không bao giờ quên “Phật – Pháp – Tăng” là ba ngôi báu. Mỗi niệm mỗi niệm đều nghĩ đem hết thảy những công đức mà mình đã làm được, để làm vốn vãng sinh tịnh độ.
Công phu của người học Phật là dựa vào việc tu hành hàng ngày, quy y Tam Bảo, thọ trì ngũ giới, cúng dường bố thí, lễ sám tụng kinh, cứu tế người khốn khó bần tiện, thăm hỏi trợ giúp người bệnh, tạo phúc cho xã hội v.v… Nếu như ngày bình thường mà không thâm nhập Phật Pháp, đến khi mệnh chung, chỉ còn phương pháp trợ niệm khai thị cho họ đó là thượng sách. Cứ căn cứ vào đạo lý “Tùy niệm vãng sinh”, khuyên người bệnh nhất tâm niệm Phật, buông xuôi tất cả các hệ lụy trần ai, nhất nhất không được sợ chết, không được thương mến nhớ nhung bạn bè quyến thuộc và cơ nghiệp tài sản, lại cũng không được hoảng loạn. Nên chuyên tâm thuần nhất niệm “A Di Đà Phật”, nếu không còn sức để niệm thành tiếng, thì chỉ cần niệm thầm ở trong tâm cũng được. Gia đình bạn bè nếu thật sự là yêu thương người bệnh, thì trong lúc hấp hối mà kêu gào khóc lóc, đó chính là khiến cho người bệnh tăng thêm sự đau khổ nhớ thương, từ đó mà dẫn đến khả năng đọa lạc. Do đó mà chúng ta cần phải khuyên người nhà bạn bè của họ, vì người bệnh mà chuyên tâm niệm Phật, khiến cho người chuẩn bị lâm chung tâm niệm hòa hợp, một lòng khẩn thiết chí thành nhất tâm niệm Phật trong tiếng niệm Phật của chúng ta. Nếu quả
được như thế, thì sau khi mệnh chung, nhất định sẽ được vãng sinh về Tịnh Độ nước Phật. Nhưng khi thọ mệnh của người bệnh chưa hết, thì cũng nhờ vào công đức niệm Phật, khiến cho họ nhanh được bình phục, phúc thọ diên trường.
Người khi chuẩn bị mệnh chung, hoặc nằm hay ngồi, nằm nghiêng nằm ngửa, đều để mặc cho người bệnh cảm nhận được nằm ở tư thế nào cảm thấy thích nghi dễ chịu là được. Khi người bệnh đến lúc hôn mê tâm thần bất tỉnh, nhưng khí vẫn chưa đoạn, mà phóng uế bẩn tưởi, cơ thể nhơ nhuốc, cũng không được nhân đó mà lau chùi tắm rửa, đó chỉ làm tăng thêm nỗi thống khổ của người sắp chết, người sắp chết tăng thêm phiền não sân hận, ảnh hưởng đến con đường vãng sinh của họ. Sau khi mệnh chung, hơi thở mà chúng ta cảm nhận không còn nữa, thì trong cơ thể của người chết vẫn còn một chút hơi ấm, thần thức của họ vẫn chưa rời khỏi cơ thể, từ lúc tắt hơi phải trải qua tám tiếng đồng hồ sau, mới được tắm rửa thay quần áo. Nếu dùng Hỏa táng, thì tốt nhất là nên sau hai mươi bốn tiếng đồng hồ mới nên hỏa hóa. Người bình thường sau khi chết đi, nếu không siêu phàm nhập thánh, thì đều gọi là vong linh.
IV. Vong Linh Là Cái Gì?
IV – VONG LINH LÀ CÁI GÌ?
Bây giờ nói đến siêu độ vong nhân, trước tiên nói đến tính chất của vong linh: Có nghĩa là chủ thể sinh mệnh của người chết gọi là “Vong Linh”. Người thế gian thường có một quan niệm cho rằng người sau khi chết đi liền trở thành “Quỷ” rồi cho rằng mãi mãi vẫn phải làm kiếp Quỷ không được chuyển thân. Trong Phật giáo không có quan niệm đó, nếu không thì đừng nói đến chuyện thỉnh người xuất gia đến làm lễ để cầu siêu độ. Cảnh giới phàm trần của chúng sinh được Phật giáo phân làm sáu loại, bao gồm: cõi trời – người – a tu la – súc sinh – quỷ và địa ngục, trong sáu loại này sống đi chết lại, chết lại tái sinh luân hồi xoay chuyển mãi mãi chẳng thôi. Vì thế người sau khi chết đi một phần sáu có khả năng là “Quỷ”. Phật giáo khiến cho người ta siêu xuất ra khỏi sinh tử sáu nẻo luân hồi, vì thế gọi là “Siêu Độ”.
Người bình thường “phàm phu” sau khi chết đi liền chuyển sinh đầu thai vào các cõi, trừ những người tội ác cực nặng lập tức liền bị đọa vào địa ngục, người làm lành công đức lớn liền sinh về cõi trời. Vong linh hay còn gọi là linh hồn nếu chưa chuyển sinh, thì gọi là “Quỷ”, trong Phật giáo thì gọi là “Trung Hữu Ấm” hay
gọi là “Trung Ấm Thân”, nghĩa là cái thân trung gian, mà trong khoảng thời gian chuyển sinh từ khi bắt đầu chết đến lúc đầu thai làm một thân khác. Cái thân “Trung Ấm” này không ngờ bị mọi người ngộ nhận gọi là “Quỷ” hay “Hồn”, kỳ thực nó là một dạng cơ thể dạng khí cực kỳ nhỏ bé mà linh chất tồn tại ở đó, chứ không phải là “Quỷ” hay “Hồn”.
Thời gian tồn tại của thân trung ấm, thường thường là bốn mươi chín ngày, trong giai đoạn chờ đợi cơ duyên chín muồi để chuyển thân đầu thai sang một thân khác, vì thế mà người sau khi chết trong thời gian bẩy tuần, những người thân vì họ mà làm các “Phật Sự” thì công dụng và hiệu quả của nó rất là lớn không thể nghĩ bàn. Nếu người mất khi còn sinh thời có những của cải rất là yêu quí không nỡ rời bỏ, mà con cháu chúng ta đem những thứ mà người mất yêu quí đó đem cúng dàng Tam Bảo, cứu giúp kẻ khốn khó, thăm viếng người bệnh, đồng thời khi làm nói rằng tôi làm công đức vì người mất tên là ….. được siêu sinh. Người mất nhân đó mà được đầu thai sinh vào cảnh giới tốt lành, do đó mà trong Phật giáo chủ trương “Trong vòng bốn chín ngày là thời gian tốt nhất để siêu độ tiến bạt vong nhân”.
Nếu như qua vòng bốn mươi chín ngày mà người thân quyến thuộc mới làm các Phật Sự để hồi hướng siêu độ cho vong linh, đương nhiên là vẫn còn tác dụng của nó, đó chính là tăng thêm phúc báo cho người mất, chứ không thể cải biến định nghiệp của người mất đã sinh về chốn nào. Ví như trong vòng bốn mươi chín ngày ta không làm gì hết, cứ theo nghiệp của họ phải đầu thai trở về cõi người, nếu ta làm Phật sự hồi hướng trong vòng bẩy tuần thì có khả năng họ thác sinh về cõi trời hưởng phúc báo, nhưng chúng ta lại không làm gì hết, thì cứ theo định nghiệp họ đầu thai trở lại làm người. Khi đã đầu thai làm người rồi đó cũng là qua bốn chín ngày, lúc này chúng ta mới làm lễ cầu siêu độ hồi hướng cho vong linh, mặc dù vong linh người thân của mình đã đầu thai làm người, nếu sinh vào trong nhà nghèo khổ thì nhờ phúc báo hồi hướng của mình, mà người ta bớt đi nghèo khổ, nếu hơn nữa sẽ được giầu sang phú quý. Cho nên làm các Phật sự để hồi hướng tiến bạt dù nhanh dù chậm, thì vong linh cũng đều được lợi ích.
Ví dụ như có một người khi còn sống làm rất nhiều việc ác, chết đi nhất định phải đầu thai làm Trâu hay Lợn, nhưng sau khi người này mất trong vòng bốn mươi chín ngày, người thân của họ vì họ mà làm các
V. Ai Nên Làm Phật Sự, Cúng Bái Tụng Kinh?
Phật sự, tụng kinh bái sám, phóng sinh tu phúc, in ấn kinh điển, tạo tượng đúc chuông, v.v…, đồng thời khiến cho người mất ở giai đoạn thân trung ấm nghe được tiếng tụng kinh của người xuất gia, nhân đó mà biết được một chút đạo lý ở trong Phật Pháp, liền cảm thấy ăn năn hối hận, lập tức hướng thiện, thì người đó có khả năng miễn trừ nghiệp duyên phải đầu thai làm trâu làm ngựa, lại có khả năng làm người. Nhưng nếu như người đó đã sinh vào làm kiếp trâu kiếp lợn rồi, mà chúng ta lúc này mới làm Phật sự, thì có thể cải đổi được điều kiện sinh sống của con trâu con lợn đó, như ăn uống đầy đủ, không phải làm lụng vất vả, miễn trừ nghiệp khổ bị người giết chết, được người phóng sinh. Nếu như họ được sinh ở trong nhân gian, liền có thể khiến cho họ thân thể khỏe mạnh, bạn bè yêu mến, sự nghiệp thuận lợi. Nếu như họ đã sinh về cõi Cực Lạc ở bên phương Tây thì cũng đều khiến cho họ được sinh ở phẩm vị Đài Sen cao hơn, mau sớm thành Phật.
V – AI NÊN LÀM PHẬT SỰ, CÚNG BÁI TỤNG KINH?
Mọi người chúng ta đều ngộ nhận rằng việc làm các Phật sự, tụng kinh, bái sám, là việc làm của các vị
Tăng Ni, kỳ thực thì đó chỉ là đúng một nửa thôi. Đương nhiên người xuất gia là làm các Phật sự, nhưng nếu chúng ta mà nghĩ đến cái thụ dụng của Phật Pháp, thì tất nhiên là chúng ta phải tự bản thân mình đi làm các Phật sự. Đừng nên đợi đến sau khi chết đi, thì những người thân của mình vì mình mà làm các Phật sự, tụng kinh, cúng lễ, đàn tràng siêu độ, vì cớ gì mà lại không nhân khi hãy còn sống đây, tự bản thân mình đi làm các Phật sự đi?
Đối tượng siêu độ chính của Phật Pháp đó là người sống. Nhưng nếu bình thường không tu hành, đến lúc chết ôm lấy chân Phật, công hiệu có thể nói là cũng khả quan, nhưng cũng không bằng lúc còn sinh thời có chuẩn bị cho mình một chỗ nương dựa đáng tin cậy. Nếu như tự bản thân mình không làm các Phật sự, đến sau khi chết đi, nương dựa vào những người thân quyến thuộc, thỉnh mời chư vị Tăng Ni đến thay mình để tụng kinh bái sám, cúng cấp đàn tràng, công hiệu cũng tự nhiên nhưng cũng thấp kém hơn hai cấp. Vì thế trong kinh “Địa Tạng Bồ Tát Bản Nguyện” có nói: nếu người sống mà vì người chết làm các Phật sự thì trong bẩy phần công đức, người chết chỉ được hưởng một phần, còn lại sáu phần kia đều quy về cho người sống.
Nhân đó tôi khuyên tất cả mọi người, tự bản thân chúng ta nên đi làm các Phật sự, tụng kinh, bái sám, cúng tế trai đàn, phóng sinh, làm phúc v.v… Nếu thỉnh người xuất gia đi cúng bái lễ niệm thay cho mình, tất nhiên là có ý cung kính đối với Phật Pháp, nếu như các bạn chưa quy y Phật Giáo làm đệ tử của Tam Bảo, thì hoan nghênh bạn sớm nên quy y, sau khi quy y rồi, chúng ta lúc đó sẽ dần dần tìm hiểu học tập Phật Pháp, như Pháp tu hành, thì không phải là tốt lắm sao?
Chúng ta thỉnh mời quý Thầy về làm lễ tụng kinh bái sám, siêu độ người thân của chúng ta, hoặc là tâm luôn hoài niệm tưởng nhớ, động viên an ủi chút nào cho người sống cảm thấy đỡ buồn hiu cô quạnh. Cho nên người chủ động làm các Phật sự này chính là chúng ta. Trong Phật Pháp quan trọng nhất là việc Tâm Thành, có thành tâm thì ắt sẽ có sự ứng nghiệm. Người xuất gia chư Tăng Ni tụng kinh bái sám một cách kiền thành khẩn thiết, chúng ta đến mời họ cũng với tâm thành, phải một niệm tin rằng chư Tăng Ni làm các Phật sự ắt khiến cho người thân vong linh nhà mình thu hoạch được nhiều lợi ích.
Trong Phật Pháp có nói đến chuyện cảm ứng, nhưng chúng ta không biết động lực của việc cảm ứng
chính là sự thành tâm của con người, thành ý sâu hay nông, kiền thành hết lòng hay hời hợt, thì sự cảm ứng sẽ to hay nhỏ, cũng như người gõ chuông, dùng hết sức mà gõ chuông sẽ kêu to, gõ nhẹ chuông sẽ kêu bé.
Nhân đó chúng ta cùng làm một đàn tràng siêu độ giống nhau, nhưng hiệu quả của nó phải căn cứ vào sự thành tâm khác nhau, mà sự cảm ứng hiệu quả lớn nhỏ không đồng. Do đó mà Phật giáo chủ trương tất cả mọi người chúng ta đều cùng nhau làm Phật sự tụng kinh bái sám, nguyên nhân là ở chỗ này đây. Vì thế có câu nói rằng “Người nào ăn cơm, người ấy no – Việc sinh tử của người nào, người ấy quyết”. Nếu như chúng ta chỉ mời người khác đến thay chúng ta làm các Phật sự, tụng kinh bái sám, thì kết quả thụ dụng kém rất nhiều. Chẳng may người chúng ta mời đến cũng chưa tin Phật, học Phật thì há chẳng phải chính chúng ta đã cô phụ cho vong linh lắm ư? Cho nên chọn người trong huyết thống làm các Phật sự tụng kinh bái sám là tốt nhất. Vì sao lại nói câu này? Vì rằng mẹ con tâm liên tâm, khi còn sống cũng rất dễ cảm ứng, tình cảm thân thiết đó đến khi mất đi cũng rất dễ phát khởi tâm chí thành khẩn thiết. Vì thế trong kinh có nói về một kiếp xa xưa của Địa Tạng Bồ Tát, đã bao lần làm người con gái hiếu thảo, mỗi lần đều
rất thành tâm vì vong mẫu mà làm các Phật sự, lễ Phật, cúng Phật, niệm Phật, cầu Phật, cảm ứng được Phật và các vị A La Hán v.v... chỉ bảo cho cách báo ân, khiến cho vong linh Mẫu thân được siêu độ.
Nếu như không có cốt nhục tình thâm, hoặc là không có tình thân huyết tộc, vậy những người đối với vong linh khi còn sống có quan hệ đi lại, so sánh với người không quen biết, thì rất dễ phát khởi tâm thành, lại cũng rất dễ sản sinh hiệu quả cảm ứng.
Vì thế nên tôi khuyên tất cả mọi người, đã đến chùa thỉnh chư Đại đức Tăng làm các Phật sự, nhưng trọng tâm của Phật sự là Ta và người thân của ta, chứ không phải là quý vị Tăng Ni. Chư Tăng Ni tụng kinh bái sám là tu tập hàng ngày của họ, ngày nào họ cũng phải làm, dù chúng ta có thỉnh mời hay không thì họ vẫn cứ làm. Còn chúng ta làm các Phật sự tụng kinh bái sám, là vì siêu độ cho vong linh của người thân mình. Nếu cứ như lý mà nói thì chúng ta và người thân của chúng ta đều nên tham gia tụng kinh bái sám, chứ không được phó mặc giao khoán cho quý Thầy và các Phật tử. Còn như chúng ta không biết, thì ít nhất trong ngày hôm đó chúng ta cần phải trai giới tắm gội, từ bỏ rượu thịt, dâm dục, chuyên tâm niệm “Nam mô
VI. Tụng Kinh Để Làm Gì?
A Di Đà Phật”.
VI – TỤNG KINH ĐỂ LÀM GÌ?
Kinh Phật là do lời Đức Phật nói ra sau này biên chép thành kinh. Trong đó có nói đến tin Phật và phương pháp để thành Phật. Phương pháp có nhiều cho nên số lượng và danh mục cũng rất nhiều, hiện nay trong chúng ta phổ thông và lưu hành nhiều nhất như Kinh Hoa Nghiêm, Kinh Pháp Hoa, Kinh Địa Tạng, Kinh Dược Sư, Kinh Kim Cang, Kinh Di Đà, v.v…
Khởi nguồn của việc tụng kinh là như thế nào? Xuất xứ tại Ấn Độ ngày đức Phật vẫn còn tại thế. Khi đó kinh Phật không có in ấn thành quyển, lại cũng không có biên chép, tất cả đều nhờ vào việc truyền miệng, người này truyền cho người kia “Khẩu khẩu tương truyền”. Do đó mà muốn nghe lời Phật nói, thì cũng đều nghe từ những vị đệ tử của Phật thay Phật nói ra, mà những người đệ tử này sau khi đọc tụng thuộc lòng rồi mới nói ra, tự mình muốn thuộc bộ Kinh nào, liền hạ thủ công phu học thuộc bộ đó. Sau này việc tụng kinh trở thành việc học tập Phật pháp, và công tác tuyên truyền chính Pháp tại thế gian.
Vậy thì tại sao các Phật giáo đồ lại đem một bộ kinh tụng đọc đến khi thuộc trơn làu làu rồi, vẫn còn đem ra trước tượng Phật từng biến từng quyển đọc lại nữa ư? Ở đây có hai lý do:
Thứ nhất là coi kinh Phật như một cái gương sáng đủ tiêu chuẩn, để giám sát tâm tư hành động của chúng ta.
Người phàm phu ai dám bảo đảm là mình không phạm sai lầm, có lúc phạm sai mà cũng không biết mình phạm sai, và sửa sai. Nhưng đến lúc đối diện với tượng Phật, trong khi miệng đọc tụng kinh điển, cũng giống như Đức Phật từ kim khẩu thuyết pháp để nhắc nhở răn dạy chúng ta, khiến cho chúng ta không ngớt lần này sang lần khác, tự mình sách tiến, tinh tiến tu hành cải sửa, nếu đã phạm sai lầm từ trước, thì hãy mau chóng cải sửa, còn nếu như chưa phạm thì quyết tâm không phạm; còn nếu đã làm các việc phúc thiện, thì nỗ lực làm tiếp, chưa làm việc phúc thiện, thì lập tức đi làm. Cũng giống như một người con gái yêu mến cái đẹp, ở trong khuê phòng có một cái kính, đi ra ngoài cũng mang theo làm vật tùy thân, sớm hôm đều soi, hễ gặp một động tác, một việc làm xong lại soi, ngày nay soi, ngày mai soi, ngày kia soi, ngày kìa soi,
cho đến sang năm, năm sau vẫn cứ soi, đó không phải là vì bảo vệ giữ gìn sắc đẹp của cô ta cho trong sạch trang nghiêm mỹ lệ hay sao.
Thứ hai là coi việc đọc tụng kinh điển là sứ mệnh thần thánh của mình thay Phật thuyết pháp.
Đối tượng chủ yếu của Phật Pháp chính là con người, ngoài con người ra còn có chúng sinh trong các đường Thiên – Nhân – A Tu La – Quỷ và một số ít loài bàng sinh hay súc sinh cũng có khả năng tín thụ Phật Pháp. Vì thế mà ở chỗ không có người, hay ở chỗ tuy có người mà nghe không hiểu ý nghĩa của Kinh, chỉ cần có người tụng kinh, thì liền có các loài khác như chư Thiên, A Tu La, Quỷ, Súc sinh đến nghe chúng ta tụng kinh. Thiên, Tu La, Quỷ, Súc sinh dù to hay nhỏ cũng có chút ít thần thông. Khi chúng ta tụng kinh, cần phải chí thành thiết tha, liền có thể cảm ứng họ tới nghe kinh. Nếu chúng ta tụng kinh cầu siêu độ cho người thân của mình, chỉ cần chúng ta khởi một niệm tâm thành vì vong linh mà cầu siêu độ, thì lập tức vong linh kia liền biết, liền đúng như thời gian do ta ấn định đến nghe kinh. Linh tính của vong linh rất cao, nếu như khi còn sinh thời cũng từng chưa nghe được một câu Phật Pháp, nhưng sau khi chết đi cũng có thể nương
VI. Bái Sám Để Làm Gì?
theo căn lành của mình mà thông giải tín thọ.
VI – BÁI SÁM ĐỂ LÀM GÌ?
“Bái Sám” thường thường chúng ta hay gọi là “Lễ Sám”, đó chính là lễ bái chư Phật, Bồ Tát, sám hối hết thảy tội lỗi.
Cử chỉ lời nói hành động của mỗi chúng ta, nếu quan sát một cách cẩn thận kỹ lưỡng, thì có thể nói chúng ta luôn luôn phạm tội, tạo nghiệp ác cho chính bản thân mình. Vì thế việc sinh tử luân hồi đều do nghiệp lực của chính chúng ta lôi kéo dẫn đi các ngả. Nếu như kiếp ở đời quá khứ không từng tạo tội nghiệp, thì kiếp này ắt không sinh làm người phàm phu bần tiện, kiếp này chúng ta đoạn trừ hết tất cả các tội nghiệp, thì lập tức nhập vào cảnh giới của các bậc thánh nhân.
Người phàm phu sống một cuộc đời đầy dẫy những khổ não và phiền muộn, đối với những tội nghiệp mang lại ở đời quá khứ không làm sao hóa giải nổi, tội nghiệp đã tạo trong kiếp hiện tại cũng không làm sao hóa giải nổi. Từ nay về sau mong muốn không tạo tội nữa, nhưng liệu có làm được không, có thực hiện được không? Cho nên Đức Phật vĩ đại của chúng
ta, với lòng đại từ bi thương xót phàm phu chúng sinh mà nói một pháp môn Sám hối tội nghiệp.
Phía trước nói việc tụng kinh là khiến cho chúng ta lấy Phật Pháp làm tấm gương sáng, để quán chiếu bản thân mình. Bây giờ nói về việc sám hối, đó chính là đức Phật dạy chúng ta đem chính “Tâm” của bản thân mình, rửa ở trong bể nước Phật Pháp. Công dụng của việc “Bái Sám” chính là quét dọn rửa lau cái “Tâm” đang bị nhiễm ô dơ bẩn đầy tội lỗi của mỗi chúng ta.
Do đó mà đối trước tượng Phật sám hối, không phải là cầu xin Đức Phật xá tội, mà là cầu Phật chứng minh, đối trước Phật nói ra hết thảy tội lỗi của mình đã làm, hạ quyết tâm từ này không phạm vào những tỗi lỗi ấy nữa. Có lỗi đối với người gọi là “Sám”, nhận lỗi của chính bản thân mình gọi là “Hối”. Chư Phật, Bồ Tát là những con người vĩ đại đầy lòng thương yêu thanh tịnh đối với hết thảy chúng sinh một cách tròn đầy. Các Ngài cũng mong muốn chúng ta trở thành những bậc thánh nhân, cũng có lòng từ bi thương yêu chúng sinh một cách tròn đầy như các Ngài không khác. Nhưng chúng ta lại tự mình tạo tác, tự mình gánh lấy quả bảo tội nghiệp do chính bản thân mình gây ra, luẩn quẩn loanh quanh không biết đâu là bến bờ, cho nên cần
phải sám hối. Chúng ta bái sám cũng như chúng ta đang gột rửa cái tâm tội lỗi của chính bản thân mình, cũng như đãi cát tìm vàng, một chút một chút loại bỏ cát đi, thì vàng sẽ hiện ra. Chúng ta sám hối trước tượng chư Phật, Bồ Tát mỗi ngày mỗi ngày, dần dần tội nghiệp sẽ được tiêu trừ, cái tâm thanh tịnh giải thoát dần dần sẽ hiện ra.
Ở trong Đại Thừa Phật giáo có rất nhiều các nghi thức sám hối, đều do chư vị Tổ Sư căn cứ ở trong kinh Phật mà biên tập thành. Thịnh hành nhiều nhất như Lương Hoàng Bảo Sám, Tam Muội Thủy Sám, Đại Bi Sám, Dược Sư Sám, Tịnh Độ Sám, Địa Tạng Sám, Thiên Phật Sám, v.v… Từ xưa đến nay, những người tu theo pháp sám này đều có rất nhiều sự linh ứng mầu nhiệm không thể nghĩ bàn, đích thị là “Công bất đường quyên”.
Cho nên việc bái sám tốt nhất là chính bản thân chúng ta phải đi làm, nếu như bản thân mình chưa biết hết nghi thức cách bái, hay là tự cảm nhận thấy mình bái cũng chưa đủ, thì liền lễ thỉnh chư Đại Đức Tăng Ni đến cùng với mình để lễ bái, hoặc là thay cho chư vị vong linh mà lễ sám, tự nhiên sẽ có công đức, còn các ý nghĩa và đạo lý khác thì cũng giống như việc
VII. Cúng Diệm Khẩu Để Làm Gì?
tụng kinh.
VII – CÚNG DIỆM KHẨU ĐỂ LÀM GÌ?
Cúng “Diệm Khẩu” hay còn gọi là cúng “Mông Sơn”, cúng “Du Gia”, cúng chẩn tế cô hồn. Hình thức và tên gọi, nghi thức có dài ngắn khác nhau, nhưng mục đích chính cũng là tế độ chấn bạt cô hồn uổng tử, ở đây chúng ta nói đến cúng “Diệm Khẩu”.
Diệm Khẩu là chỉ các loài Quỷ đói ở trong đường Quỷ. Chúng sinh ở trong Quỷ Đạo (đường quỷ) được chia làm ba loại:
1 – Là những người khi còn sống làm rất nhiều việc thiện, nếu đầu thai vào làm Quỷ, đó là những bậc Quỷ có nhiều phúc đức, nhiều tài lực, ví như các bậc thành hoàng, thổ địa thần kỳ v.v…
2 – Là những người khi còn sống họ có làm việc thiện nhưng không nhiều, khi chết đi đầu thai làm Quỷ, nhưng ít phúc đức, ít tài lực, đây là những loại quỷ phổ thông ở trong nhân gian.
3 – Là những người khi còn sống gian tham bỏn xẻn, một cắc cũng không chịu bố thí cho người, chuyên đi lợi dụng lòng tốt của người khác để thu lợi về mình. Hạng người này sau khi mất đi nếu đầu thai vào làm
Quỷ, thì là loại Quỷ vô phúc vô lực, là loại quỷ mà mọi người thường gọi là cô hồn dã Quỷ, đó chính là loài Quỷ đói Quỷ khát. Loại Quỷ này sức ăn của họ rất lớn, nhưng khốn nỗi cái cổ họng lại rất nhỏ, có thức ăn rồi cũng khó mà đưa vào trong bụng được. Hơn nữa là có liên quan đến nghiệp báo, họ khó mà nhìn thấy đồ ăn, nếu có được, thì khi đưa vào miệng, lại biến thành những thứ đờm rãi, máu huyết tanh hôi, do đó mà họ phải chịu cái đói khổ thiêu đốt cồn cào gan ruột, cho nên lửa từ trong miệng bốc cháy phun ra, chúng ta thường gọi đó là “ Diệm Khẩu ”.
Vì tình thương yêu vô hạn của Đức Phật với hết thảy chúng sinh, nên ngài nói ra rất nhiều câu thần chú, ví dụ như “Tịnh nghiệp chướng chân ngôn”, “Biến thực chân ngôn” “Khai yết hầu chân ngôn” v.v… Nếu như chúng ta cứ đúng như pháp khi đọc tụng các câu chân ngôn thần chú kia, thì những loài ngã Quỷ được thỉnh mời đến tham dự Pháp Hội đều trượng uy thần lực, nguyện lực của Phật mà được một bữa no nê hả hê. Sau khi ăn no, lại vì bọn họ mà tuyên dương Phật Pháp, khuyên họ nên quay về nương tựa với Phật – Pháp – Tăng là ba ngôi báu của thế gian, vì họ mà truyền thụ “Tam muội na mật giới ” để siêu thoát
VIII. Việc Cúng Bái Siêu Độ Giữa Người Và Quỷ
sự thống khổ trong đường Ngã Quỷ. Đó chính là mục đích và lợi ích của việc chúng ta cúng “Diệm Khẩu”.
Do đó mà nói, mỗi khi chúng ta cúng Diệm Khẩu cho đường Ngã Quỷ, thì cũng đồng nghĩa như chúng ta đem hết đồ ăn thức uống cho người khác một cách không hạn chế, để bố thí chẩn tế cô hồn, vì thế mà gọi là “Thí thực”.
Nếu như người mất là những người thân của chúng ta không phải đọa vào đường Ngã Quỷ, nhưng chúng ta cúng Diệm Khẩu thí thực cô hồn, thì cũng như chúng ta đã thay họ để làm các công đức thí thực, cái đó cũng đều có tác dụng cả, chẳng mất đi đâu.
VIII – VIỆC CÚNG BÁI SIÊU ĐỘ GIỮA NGƯỜI VÀ QUỶ.
Nhiều người ngộ nhận rằng, việc làm các Phật sự, nghi thức cúng tiến, siêu độ là chuyên vì những người chết, các loại cô hồn mà làm, do đó mà có những quyển sách hay nghi thức để chuyên dùng cho việc này. Cũng vì việc cúng bái, lễ niệm, cầu siêu tiến cho người mất quá nhiều, khiến cho đại đa số quần chúng cho rằng Phật giáo là một tôn giáo chuyên độ người chết, ở đâu có người chết là có Sư Tăng, đồng thời ở đâu có
Sư Tăng là có người chết, có sự đau thương v..v... Hôm nay tôi xin thông báo với tất cả mọi người rằng đối tượng chính của Phật Pháp là người sống chứ không phải người chết, còn việc siêu độ cho người chết chỉ là biện pháp còn nước còn tát, được chút nào hay chút đó mà thôi (làm còn hơn không). Đó không phải là việc làm trọng tâm của Phật Giáo.
Do đó việc tụng kinh bái sám nên làm khi mình vẫn còn sống, đương nhiên lúc chết đi vẫn phải tụng kinh siêu độ, còn như các việc kết hôn, sinh nở, cầu an, giải bệnh, chúc thọ, tìm việc, khai trương, giao dịch, xây dựng, dọn nhà, buôn bán, v.v… cũng đều nên tụng kinh cầu phúc, tu công tích đức, hành thiện làm phúc, chứ không chỉ là việc tụng kinh siêu độ vong linh. Trong Phật Pháp dạy cho con người ta nên làm Phúc đời này, lưu Phúc kiếp sau, nhờ việc gieo trồng Phúc Đức đó khiến cho con người được hưởng phú quý ở cõi người cõi trời, hay quả phúc ở nhân gian, thậm chí có thể khiến cho chúng ta đạt được quả vị Phật cứu kính phúc trí tròn đầy.
Tập tục trong dân gian mọi người thường quan niệm rằng việc tụng kinh bái sám cũng ví như món tiền âm phủ đốt cho các quỷ hồn ở dưới âm sử dụng, lại đốt
tiền vàng nhà cửa, xe cộ, v.v..., để cho các vong hồn người thân ở dưới âm ti thêm giầu có sung túc. Kỳ thực ở trong Phật pháp không hề có quan niệm này. Tụng kinh bái sám là mong muốn cho vong linh người thân nghe những lời đạo lý ở trong kinh mà tỉnh ngộ quay về bến giác, phát tâm tu hành liễu sinh thoát tử, thứ nữa cũng để tăng phúc báo cho người mất, nếu có sinh vào nơi đâu cũng gặp nhiều duyên lành. Cho nên chúng ta phải biết không phải người nào mất đi cũng đều sinh vào đường Ngã Quỷ, nếu phải đầu thai vào làm ngã quỷ thì những vong linh này cũng không dùng được tiền vàng của chúng ta đốt cho họ, tiền là đồ để cho người sống tại nhân gian mua sắm trao đổi đồ vật thôi. Phong tục đốt vàng mã là tập tục dân gian được lưu hành khoảng từ đời nhà Hán Đường.
Tuy nhiên người sau khi mất, nếu không giải thoát sinh tử, thì có khả năng là một phần sáu đầu thai vào đường Ngã Quỷ. Cho nên chúng ta không được ngộ nhận thấy rằng, người thân của mình sau khi mất đi nhất định sẽ đầu thai vào đường Ngã Quỷ. Chúng ta phải dùng cái tâm thành kính cầu xin chư Phật, Bồ Tát từ bi gia hộ người thân bạn bè của chúng ta được siêu sinh về cõi Tây Phương Cực Lạc
thế giới, hay ít nhất cũng được sinh về cõi người, hoặc sinh về cõi trời mới được.
Ở trong dân gian ta thường có một phong tục rất kỳ quái, là người chết đến tuần bốn chín, nếu là con trai sau khi cúng bái xong, thì mời quý Thầy diễn “Quá độ Kiều” đi qua cầu Kiều, hay “Phá Địa Ngục ”, nếu là con gái thì diễn “Huyết Hồ”, những thứ này quả thật ở trong Phật Pháp không có cơ sở căn cứ. Phật giáo không cho rằng mỗi con người chúng ta sau khi chết đi đều phải đọa vào địa ngục, vì thế tại làm sao lại cứ phải đem vong linh của người mới chết đưa xuống địa ngục, rồi lại từ trong địa ngục đưa qua cầu “Nãi Hà” hay “Huyết Hồ” để phá địa ngục đi ra ư?
Vì thế tôi xin khuyên tất cả các bạn đọc, nên tự bản thân mình đi làm các Phật sự tụng kinh bái sám, lại phải hiểu hết được ý nghĩa và lợi ích của việc tụng kinh bái sám mà mình đang làm, và tụng kinh gì, làm Phật sự gì, v.v… sao cho có lợi ích.
Phần IV: Nghệ Thuật Của Việc Chết
PHẦN IV
NGHỆ THUẬT CỦA VIỆC CHẾT
1 – CÁC SỰ VIỆC CẦN CHÚ Ý KHI LÂM CHUNG.
Bản thân không được kêu gào khóc la, ngược lại phải an ủi vong linh, xử lý hết các việc sau khi người bệnh chết để lại, hoặc chưa làm xong, để tránh cho người sau khi mất đi còn day dứt, lo lắng, nuối tiếc, chấp trước các việc ở thế gian.
Sau khi tắt hơi thở, trong vòng từ tám tiếng cho đến mười hai tiếng tuyệt đối không được động đến người mất, lại cũng không được sờ mó, thăm dò người chết xem chỗ nào lạnh chỗ nào còn nóng, sợ là làm chướng ngại đến sự vãng sinh của người chết.
Những người xấu, bất đồng quan điểm, kẻ thù của người chết, oan gia trái chủ, v.v.., những người này tuyệt đối không được xuất hiện trước mặt người chết khi họ sắp sửa ra đi, sợ là người chết nhìn thấy họ liền khởi tâm sân hận, đọa vào ba đường ác.
2 – XỬ LÝ MỘT CÁCH THÍCH ĐÁNG KHI LÂM CHUNG.
Người bệnh khi chữa trị không còn công hiệu, thì liền lập tức xin về nhà, chuẩn bị trợ niệm.
“Ta thấy người khác chết
Trong lòng nóng xót xa
Chẳng phải xót kẻ mất
Vì sẽ đến phiên ta.”
Bảo thủ những quan niệm sai lầm, làm ảnh hưởng đến người chết, ví dụ như vội vàng thay quần áo, chuyển động tư thế, nắn vuốt tay chân, v.v..., trừ khi người bệnh vẫn còn một chút hơi thở, thần thức tỉnh táo, thì có thể làm được.
Nhất thiết không được, người bệnh vừa mới dứt hơi xong, liền đưa vào nhà đông lạnh để bảo quản, như thế làm cho thần thức người mất rất là đau khổ.
Chú ý: Mắt không còn thần, mạch đập dừng hết, toàn thân giá lạnh, lúc đó mới đích thực là chết.
3 – CÁC HẠNG MỤC KHI TRỢ NIỆM.
Ngài Ấn Quang Đại Sư có dạy: Khi trợ niệm không được dùng mõ, chỉ dùng một cái linh nhỏ thôi, vì mõ âm trầm trược khó đi vào linh thức của người
mất, âm thanh của linh nghe được dễ dàng, cho nên đại sư khuyên chúng ta nên dùng ‘Linh’ là vì vậy.
Không nên lễ tán xướng tụng, ngâm nga kinh kệ và sáu chữ hồng danh đức Phật, nhanh quá hay chậm quá, lại cũng không được vui sướng mà niệm hay sân hận mà niệm. Chỉ nên niệm bốn chữ A Di Đà Phật là đủ rồi .
Tuyệt đối không được dùng băng đĩa, hay chíp Niệm Phật để trợ niệm, mà không có người bên cạnh, vì băng đĩa hay chíp là những thứ phát ra âm thanh không có cảm tình.
Lại cũng không được lắp tai nghe vào tai của người bệnh sắp sửa ra đi.
Nếu là trợ niệm ở trong chùa thì có thể dùng âm thanh lớn để thu nhiếp chính niệm.
Trong trường hợp đặc thù của người bệnh, khi người bệnh chuẩn bị lâm chung, thần thức điên đảo, kêu gào dãy dụa, thì phải dùng mõ niệm chú vãng sinh 108 lần, có thể khiến cho những hiện tượng trên dừng hẳn, sau đó lại tiếp tục trợ niệm như cũ.
Khi trợ niệm không được khóc, nước mắt không được để rơi trên thân thể người mất (để miễn cho người mất lưu luyến tình cảm, chấp trước người thân mà không nhắm mắt đi được).
4 – LÀM SAO ĐỂ CHO VONG LINH ĐƯỢC LỢI ÍCH.
Trong sách An Lạc Diệu Bảo có nói: Nếu chúng ta trì 108 biến “Tỳ Lư Giá Na Phật Đại Quán Đỉnh Quang Chân ngôn” vào cát “ Kim quang minh” rồi rải lên thân thể người mất thì rất có lợi ích.
Om a mo gha vai ro ca na ma hā pro, ma ni pa dme jvā la pra va rda ya hūm!
Áo vãng sinh hay còn gọi là áo lục phù.
Châu luấn (phù chú) của Mật tông.
5 – PHƯƠNG PHÁP DÙNG CÁT KIM QUANG MINH.
Bất luận người chết được bao lâu, hay vẫn chưa đi đầu thai, thì dùng cát này đều có hiệu nghiệm cả.
Người bệnh khi còn nằm ở trên giường bệnh, đem cát bỏ vào trong túi áo, thì chúng ác quỷ âm giới không đến gần.
5.1- CÁCH DÙNG CÁT CHO NGƯỜI CHÔN.
Khi chưa thay quần áo thì rải một chút khắp bên trên, khi thay rồi cũng rải một chút.
Nếu chưa đậy nắp quan tài, thì rải một chút ở phía đầu.
Đậy nắp quan tài rồi, thì dùng keo dán bôi đều trên bề mặt quan tài, sau đó rải một chút trên bề mặt quan tài, sao cho cát dính vào keo, di chuyển không rơi xuống mất.
Nếu đã chôn, thì rắc ở trên phần mộ, lấy đầu làm trung tâm rắc nhiều hơn.
Khi sang cát nhặt xương, đợi khi xếp xong xương thì rắc một chút vào bốn xung quanh là được.
Chú ý: Khi rắc cát này vừa rắc vừa niệm Phật hay trì chú vãng sinh rất có hiệu nghiệm trợ lực cho người mất.
5.2- CÁCH DÙNG CÁT CHO NGƯỜI HỎA TÁNG.
Khi chưa thay quần áo thì rải một chút khắp bên trên, khi thay rồi cũng rải một chút.
Khi hỏa hóa xong, đợi khi nhặt xương cho vào bình thì rắc một chút vào bốn xung quanh là được.
Chú ý: Khi rắc cát này vừa rắc vừa niệm Phật hay trì chú vãng sinh rất có hiệu nghiệm trợ lực cho người mất.
6 – PHƯƠNG PHÁP DÙNG ÁO VÃNG SINH.
Áo vãng sinh hay còn gọi là áo Đà La Ni, hay còn gọi là áo lục phù. Phương pháp sử dụng như sau:
Người bệnh chuẩn bị hấp hối, chưa vội thay y phục, lấy áo này phủ nhẹ lên thân người mất, sau đó trợ niệm từ tám đến mười hai tiếng xong, rồi mới tắm rửa thay quần áo. Khi tắm rửa thay quần áo thì nhấc áo để sang một bên, tắm rửa thay quần áo xong lại phủ lên như cũ.
Khi tẩm liệm, làm lễ nhập quan, thì tốt nhất lấy áo ra phủ ra ngoài quan tài, còn không thì cứ cho vào bên trong phủ lên trên người mất cũng được (để người mất xuống đất, lấy vải liệm quấn lại, sau đó mới đưa áo này phủ ra ngoài cùng).
Khi hỏa hóa, nếu áo này phủ ở bên ngoài quan tài thì ta thu lại, còn để ở bên trong thì cứ để nguyên hỏa hóa luôn. Sau khi hóa đem áo này bọc nấy cốt cho vào trong hũ, nếu hũ nhỏ thì có thể gấp nhỏ lại để ở trên đỉnh hũ, trong ngoài được cả.
Vì áo này có in thần chú của Phật tốt nhất là không nên đốt đi, nếu đốt đi rồi, thì nên mua một cái khác để bọc cốt hay hũ tro là tốt nhất. Còn như người đem đi chôn thì cứ để như vậy mà chôn không có sao cả.
7 – PHÙ CHÚ ĐỂ Ở NGỰC.
Phép này là ở Vô Thượng Mật Bộ hay còn gọi là Mật Tông, bạt độ thiên đạo chúng sinh Đà La Ni (phép
này chỉ có thể dẫn dắt chúng sinh được sinh về cõi trời mà thôi), công đức uy thần không thể nghĩ bàn. Tất cả thân bằng quyến thuộc của người mới mất và hết thảy vong linh, nếu gia trì chú này xong rồi để ở trên ngực, nhất định sẽ được tiêu trừ tội chướng, lìa khỏi khổ nạn, ra khỏi sáu đường, sinh về thiên giới thậm chí có thể vãng sinh Tây Phương.
8 – LÀM THẤT THẤT LAI TUẦN NHƯ THẾ NÀO?
Đó là cứ mỗi bẩy ngày, mời chư tăng hay quý Phật tử vì người mất mà đọc tụng các kinh điển đại thừa như Địa Tạng, Thủy Sám, Mục Liên Sám, Lương Hoàng Sám, Di Đà, Vu Lan, Đại Phương Tiện Phật Báo Ân, v.v…, làm bẩy lần như vậy để hồi hướng cho vong linh. Chân linh nếu không có nội lực tu hành, thì chìm nổi không có nhất định, vì thế mà vì người mất làm nhiều việc thiện tu nhiều công đức để hồi hướng cho vong linh.
9 – LÀM SAO ĐỂ GIÚP CHO VONG LINH ĐƯỢC LỢI ÍCH.
Khi trong gia đình có người thân ra đi, thì những người thân của họ tốt nhất là nên ăn chay tránh
việc giết hại, nếu không được thì cũng nên ăn thứ “Tam tịnh nhục”, đó là ba thứ thịt thanh tịnh, không nghe, không thấy, không biết. Nếu chúng ta sát sinh mà ăn thì tất cả các tội nghiệp người mất phải thay chúng ta chịu đựng hết.
Trong vòng bốn mươi chín ngày, toàn thể gia đình nên ăn chay, vì ăn chay có được nhiều lợi ích.
10 – CHÚ THÍCH.
10.1- Đỉnh Thánh nhỡn thăng thiên
Nhân tâm Ngã Quỷ phục
Bàng Sinh tất cái ly
Địa Ngục khước bản xuất.
Trong Duy Thức học có nói, từ lúc người bệnh trút hơi thở cuối cùng, trải qua tám tiếng đồng hồ, nếu kiểm tra thấy đỉnh đầu của người chết vẫn còn nóng, thì họ muốn báo hiệu cho chúng ta biết, họ đã vãng sinh về cõi Tây Phương. Nếu ở hai con mắt vẫn còn nóng, đó là người mất vẫn còn chấp trước ngũ dục thế gian, nên người này sẽ sinh về cõi trời. Còn tim miệng và tay đều lạnh cả, chỉ còn lại chỗ bụng là còn hơi ấm thì người mất sẽ thác sinh vào làm Ngã Quỷ. Nhưng sờ lên đầu gối nếu vẫn thấy còn hơi ấm, thì đầu thai làm
Súc sinh, gan bàn chân còn nóng, đọa vào địa ngục chịu khổ vô cùng .
10.2- Người đại thiện hay đại ác thì hai loại người này không có thân Trung Ấm. Tại sao lại nói vậy? Vì người cực thiện sau khi chết đi, ngay lập tức đầu thai vào cảnh giới tốt lành, còn người cực ác sau khi chết đi lập tức đọa Địa Ngục.
10.3- Tại sao con người chúng ta lại bị luân hồi lưu chuyển trong sáu đường, mà không ra được? Bởi vì khả năng của con người không vượt được Không Gian vô tận và Thời Gian vô cùng.
10.4- Những điều ghi chú ở trên, chúng ta nên nhớ kỹ để tiện cho việc xử lý, để làm lợi ích cho vong linh người thân của mình.
Phân V: Kiến Thức Cơ Bản Khi Trợ Nhiệm
PHẦN V
KIẾN THỨC CƠ BẢN KHI TRỢ NIỆM.
1 – NHỮNG ĐIỀU NÊN BIẾT VỀ CÁCH TRỢ NIỆM SINH TÂY.
1.1 – Kệ phát nguyện của Bồ Tát Phổ Hiền:
Xin cho con chuẩn bị lâm chung
Tiêu trừ hết tất cả chướng ngại
Gặp được đức Phật A Di Đà
Liền được vãng sinh An Lạc Quốc.
1.2 - Ấn Quang Đại Sư nói :
Giúp cho một người được vãng sinh về cõi Tây Phương, tức là giúp cho một chúng sinh thành Phật, chúng ta thử nghĩ xem công đức đó lớn biết chừng nào!
1.3 - Ba yếu tố quan trọng để giúp cho chúng ta trợ niệm thành công, đó là:
1.3.1 – Người được chúng ta đến trợ niệm, bản thân họ phải đầy đủ ba điều kiện “Tín – Nguyện - Hành”. Khi còn khỏe mạnh thường dặn dò gia đình những điều cốt yếu chuẩn bị cho mình khi vãng sinh. Ngài Ngẫu Ích Đại sư có nói: “Vãng sinh được hay
không, đều là do bản thân người mất có tín nguyện hay không, phẩm vị vãng sinh cao hay thấp, đều do việc niệm Phật sâu hay cạn, chí thành tha thiết hay chỉ hời hợt thôi”.
1.3.2 – Con trai, con gái, người thân, quyến thuộc phát đại hiếu tâm, từ bi tâm, ân huệ tâm, y theo lời dạy của Đức Phật, giúp cho Cha Mẹ người thân được vãng sinh, vì thế có câu nói: “Thân đắc ly trần cấu, tử đạo phương thành tựu”, nghĩa là giúp cho người thân lìa khỏi trần lao vãng sinh Tây Phương, thì đó chính là đã làm được trọn vẹn đạo hiếu làm con, không có cái hiếu nào hơn hiếu này, không có người con nào hơn người con này.
1.3.3 – Chư Đại Đức và tất cả các Liên Hữu đạo hữu đồng tu, thâm thiết khát thành đạo nghĩa trợ niệm cho người, thành tựu cho người được vãng sinh, thì liền được quả báo người khác đến trợ niệm vãng sinh cho mình. Ngài Ấn Quang Đại sư từng nói: “Khuyên thân tu tịnh tận Nho đạo - Kỳ chúng vãng sinh dương Phật hoài”, nghĩa là khuyên bảo người thân của mình tu Tịnh độ, niệm Phật A Di Đà, làm hết các điều hiếu nghĩa trong đạo nhà Nho, cầu nguyện cho người thân được vãng sinh, để hiển dương bản hoài của
chư Phật.
Tóm lại, nếu mỗi chúng ta nếu có thể y theo ba điều kiện đã nêu ở trên, đúng như Pháp mà hộ trì trợ niệm, thì nhất định vạn người tu vạn người vãng sinh.
Tác thành cho chúng sinh vãng sinh Tây Phương viên tròn quả Phật, công đức bất khả tư nghì. Nếu khi vãng sinh còn có chướng ngại, thì phải chí thiết khẩn thành cầu Phật gia hộ, tiêu trừ chướng ngại, thành tựu việc lớn vãng sinh.
1.4 - Ấn Quang Đại Sư khai thị: “Ba điều cốt yếu khi lâm chung”
1.4.1 – Khéo léo khai thị giãi bầy, khiến cho người mất sinh tâm chính tín.
Hết lòng khuyên nhủ người mất, từ bỏ tất cả mọi thứ trần duyên ràng buộc, một lòng niệm Phật. Nếu có việc gì cần phải dặn dò con cháu thì hãy mau chóng dặn dò, sau khi dặn dò xong tất cả mọi duyên dứt bặt không hướng ra ngoài, một dạ chí thành quán tưởng ta hôm nay theo Phật vãng sinh đi sang nước của ngài. Liền dùng cái tâm chí thành mà niệm Phật, nhất định sẽ cảm được đại uy thần của Phật phát đại bi tâm, đưa tay tiếp dẫn vãng sinh về bên nước ngài.
1.4.2 – Mọi người thay phiên nhau chia thành
nhóm để niệm Phật để giữ cho tịnh niệm không bị gián đoạn.
Tâm và lực của người bệnh đều rất yếu ớt mỏng manh, không dễ để kéo dài thời gian niệm Phật, lúc này họ hoàn toàn đều nương tựa vào sức giúp đỡ tương trợ của mọi người xung quanh trợ niệm, mà được vãng sinh. Nên biết người chịu giúp đỡ cho người giữ được tịnh niệm vãng sinh, thì cũng được quả báo được người khác trợ niệm cho mình vãng sinh. Nữa là cha me anh em thì cứ như thế mà làm tròn phận hiếu, cho đến người bình thường không phải thân thích quyến thuộc, thì đó cũng là duyên lành để cho chúng ta bồi đắp thêm ruộng phúc, tăng trưởng thiện căn của chính mình. Giúp cho một người vãng sinh tịnh độ, đó chính là giúp đỡ thành tựu cho một chúng sinh thành Phật. Trợ niệm nên chia thành từng tốp nhỏ, pháp khí thì chỉ dùng linh, tiếng niệm Phật không nhanh không chậm, câu câu rõ ràng.
1.4.3 – Đề phòng việc bất trắc xảy ra, nên không được chuyển động khóc lóc kêu than.
Người bệnh chuẩn bị khi lâm chung, đó cũng chính là quãng thời gian ngắn ngủi để quyết định đầu thai vào làm phàm phu hay thánh nhân, người hay quỷ,
do đó chỉ dùng tiếng niệm Phật để khai đạo dẫn dắt thần thức của họ. Không được tắm rửa, thay quần áo, chuyển động, khóc lóc, mặc cho người bệnh nằm ngồi ở tư thế nào. Mọi người xung quanh chỉ cần chí thành niệm Phật, không được thăm dò nóng lạnh nơi đâu, quyết định người mất sẽ đới nghiệp vãng sinh.
1.5 – Hoằng Nhất Đại Sư khai thị “Việc tối hậu của đời người”.
1.5.1 – Bệnh chưa nặng.
Có thể kéo dài tìm thầy thuốc chữa trị, nhưng vẫn phải niệm Phật, không nên nghĩ và hy vọng là uống thuốc bệnh sẽ giảm.
1.5.2 – Khi bệnh nặng.
Nên vứt bỏ tất cả những chuyện thế gian, một lòng niệm Phật cầu sinh Tây Phương (nếu thọ mệnh chưa hết, thì bệnh liền thuyên giảm và ngược lại). Nếu đau đớn thống khổ ngày một tăng thêm, không được kinh hoàng sợ hãi, phải nên nghĩ rằng mình đang trả nghiệp và chuyển nghiệp để vãng sinh. Thần thức nếu tỉnh táo rõ ràng, nên mời các bậc thiện hữu tri thức vì mình mà thuyết pháp, khiến lòng sinh hoan hỷ vui vẻ.
1.5.3 – Khi chuẩn bị lâm chung.
Không được gặng hỏi di chúc ra sao, có căn dặn gì không, chẳng được nói năng tạp chuyện. Nếu mà người bệnh tự nói là muốn tắm rửa thay quần áo, thì hãy thuận theo họ, nhưng chỉ thử xem họ có phản ứng gì không, nếu không có phản ứng thì cứ tiếp tục làm.
Tùy theo từ thế của người bệnh ngồi hay nằm, nghiêng hay úp, không được miễn cưỡng bắt người bệnh nằm theo thế của mình. Mời các liên hữu bạn đồng tu trợ niệm, để tượng Phật A Di Đà tiếp dẫn, khiến cho người bệnh nhìn được. Khi trợ niệm thì thay phiên nhau, thăm hỏi khích lệ, thói quen của bệnh nhân, niệm theo có được không, nhanh chậm như thế nào sao cho phù hợp, tiếng niệm Phật phải êm dịu, nhẹ nhàng, du dương, không được lanh lảnh, chanh chua, hờn giận, căm phẫn .
1.5.4 – Đã lâm chung.
Không được khóc lóc kêu than, xê dịch chuyển động, thay rửa tắm gội, lại cũng không được cố chấp thuyết xem đỉnh đầu còn nóng hay không (không nên thăm dò). Sau tám tiếng trợ niệm mà cơ thể không mềm mại, các đốt xương khớp tay chân cứng như băng không co duỗi được, thì chúng ta nên dùng khăn nóng đắp lên một lúc tự nhiên sẽ mềm lại, qua đó cũng thầm
hiểu được người mất vãng sinh ở chốn nào.
1.6 – Chứng nghiệm việc vãng sinh.
* Người xưa chứng nghiệm như thế nào?
Các mẩu chuyện được trích ra trong “Vãng sinh chuyện”, “Vãng sinh tập” của bộ sách Tịnh Độ Thánh Hiền (chưa dịch) có ghi các chuyện vãng sinh của các vị như: Đường Trang Thiện Hòa, Tống Vương Long Thư, Hoàng Đanh Thiết và Khả Cửu Pháp Sư, năm Dân Quốc có ngài Ấn Quang Đại Sư, Hoằng Nhất Đại Sư, Đế Nhàn Đại Sư và các vị cư sỹ như Giang Vị Nông, Hồ Tùng Niên v.v…
* Người đời nay chứng nghiệm như thế nào?
Gần đây có các chuyện vãng sinh như ngài Quảng Khâm lão Hòa Thượng, Đạo Nguyễn lão Pháp sư và các vị cư sỹ như Lý Bỉnh Nam, Lại Tạ Diệu, Khâu Phan Thụ, Lý Tế Hóa v.v… Nếu các vị muốn xem, thì hãy đọc cuốn sách “Cận Đại Vãng Sinh Lục”.
1.7 – Tư liệu để tham khảo khi trợ niệm vãng sinh.
Chúng ta nên tham khảo các tài liệu của các vị như: Ý nghĩa và quy củ việc trợ niệm của Tuyết Lư Lão Nhân, Lâm trung tu tri, Lâm trung tân lương, v.v…
2 – Ý NGHĨA VÀ QUY TẮC KHI TRỢ NIỆM.
Trợ niệm là một hành vi cao thượng, là nghĩa cử tốt đẹp giúp cho người vãng sinh về cõi Tây Phương, người đi trợ niệm phải thông hiểu một cách rõ ràng rành mạch những đạo lý, nguyên tắc và phương pháp khi trợ niệm, thì đối phương mới đạt được lợi ích.
Con người khi mệnh chung, mỗi người đều có thần thức và nghiệp lực không giống nhau. Khi còn sống chúng ta làm những gì, nghĩ những gì, thì đến lúc này nó như cuộn phim ảnh, từng cái từng cái hiện ra trước mắt, lôi kéo bản tính của chúng ta chạy ra bên ngoài. Lúc này Nghiệp Lực hoàn toàn làm chủ, cái nghiệp nào lớn thì chạy ra đầu tiên. Ví như người làm nhiều nghiệp ác, thì chủng tử nghiệp ác cũng lớn và xuất hiện trước tiên, liền ngay tức khắc đọa vào ba đường ác. Nếu người làm nhiều nghiệp thiện, thì chủng tử thiện lớn liền đưa người đó về hai đường Trời và Người. Còn người hàng ngày thường chuyên cần công phu niệm Phật, liền có chủng tử niệm Phật, chủng tử này mà lớn mạnh, khi lâm chung nó sẽ hiện ra đầu tiên, liền nhờ uy thần Phật tiếp dẫn vãng sinh Tây Phương. Nếu sức mạnh của chủng tử niệm Phật yếu, không trội lên được, người khác ở bên cạnh trợ niệm, thì dễ dàng trội lên được. Cho nên khi
còn sống hàng ngày tinh tiến tu trì niệm Phật, thì khi lâm chung chủng tử niệm Phật sẽ hiện ra trước nhất, mới có hy vọng vãng sinh. Vì thế nên biết trợ niệm là giúp người bệnh khởi được chính tâm niệm Phật.
Tôi có câu này hết sức quan trọng, xin chia sẻ cùng với mọi người, mong mọi người hãy ghi nhớ cho thật kỹ và suy ngẫm cho thật sâu: “Phàm là người đệ tử Phật không cần biết ngày bình thường đọc được bao nhiêu bộ kinh, niệm được bao nhiêu bài chú, nhưng đến khi lâm chung muốn hạt giống chủng tử Phật xuất hiện, chỉ có bốn chữ A Di Đà Phật mới có tác dụng, mới có thể giúp cho người bệnh vãng sinh Tây Phương”.
Trong khi trợ niệm, tất cả mọi người đều phải tuân theo quy định, người nhà không được ra vào ý kiến này, ý kiến nọ, như thế này, như thế kia, v.v… Người đã chết rồi, không cần chúng ta phải tập trung nhau lại cho đông vui, bàn này tán nọ. Khi đoàn trợ niệm đến tới nhà, chúng ta chỉ cần chuẩn bị chè nước, ngoài ra không cần chuẩn bị gì hết.
Người trợ niệm cần phải chú ý hai điểm:
- Một là tự chuẩn bị cơm nước cho riêng mình, đừng làm phiền đến người nhà, đến người xung quanh, có thể uống trà nước của nhà chủ.
- Hai là khi đi trợ niệm nhất định không được nhận phong bì của gia chủ, cũng không được vì lý do này hay lý do kia mà phá lệ, dù chỉ nhận một lần.
Chúng ta chỉ cần phá lệ một lần nhận phong bì, lần sau khi chúng ta đi trợ niệm mà chưa thấy có phong bì là tâm xao động suy nghĩ lăng xăng, không thành tâm niệm Phật được, trợ niệm biến thành đi kiếm tiền. Đó chính là việc làm tưởng chừng không có ý gì, nhưng vô hình dung đã hủy hoại Phật Pháp.
Giúp đỡ người trợ niệm, khi gia đình người mất có ý tặng các phẩm vật của gia đình họ cho chúng ta cũng không thể được. Là người Phật tử tại gia khi đi giúp người trợ niệm mà còn lấy tiền, thì chúng ta đã tự tạo nghiệp cho mình, lấy phong bì của người thì tổ trợ niệm không còn ý nghĩa gì nữa. Cho nên là người đi trợ niệm chúng ta phải học gương của ngài Ấn Quang Đại Sư, nếu không chỉ kẻ phản đồ. Không tuân thủ quy định là lừa Thầy diệt Tổ vậy.
Phạm vi của tổ trợ niệm là khi có bạn đồng tu muốn gia nhập vào tổ niệm Phật, đều phải có danh sách cụ thể, trong gia đình của hội viên thâm tín Tam Bảo có việc, chúng ta liền đi trợ niệm. Nếu gia đình của hội viên không tin Tam Bảo thì chẳng cần nói làm gì.
Khi đi trợ niệm cần phải chuẩn bị các đồ như tượng đức A Di Đà tiếp dẫn cao khoảng chừng tám mươi phân, lô hương nằm, hai chiếc linh dẫn thanh, hai cây nến, hương, một cốc hay bát đựng nước là đủ. Những thứ này chúng ta đem đi, không cần biết là nhà chủ có hay không. Tượng Phật đặt ở vị trí sao cho người bệnh nhìn thấy là được. Không nhất thiết phải đính hay treo cao trên tường, đặt ở bàn cũng được. Vì mỗi phòng của từng người không giống nhau, nên không nhất định phải phân biệt đông tây nam bắc. Bản thể của mười phương là không phân đông tây nam bắc, tượng Phật ở chỗ nào thì hướng đó là Tây phương.
Sáu chữ hay bốn chữ cứ chiếu theo quy định mà làm, đầu tiên là niệm “Nam mô Tây Phương cực lạc thế giới đại từ đại bi tiếp dẫn đạo sư A Di Đà Phật”, sau đó chuyển sáu chữ rồi bốn chữ, dùng hai dẫn thanh để phối hợp cùng nhau đánh nhịp nhàng theo tiếng niệm Phật. Hương nến đem đi nếu dùng hết thì có thể dùng của gia chủ, nếu không có cũng không sao.
Sau khi đến tới nhà người bệnh, tổ trưởng liền tìm chỗ để bày tượng Phật, đốt hương và nến, vị trí ngồi sắp xếp chu tất thì bắt đầu vào niệm Phật. Sắp xếp chỗ ngồi rất quan trọng, vì ổn định vị trí giúp cho bệnh
nhân yên tâm, không phải dõi theo chúng ta liếc đông nhìn tây. Nếu người bệnh chưa đến lúc nguy kịch thì có thể bắt đầu niệm từ câu “Nam mô Tây Phương cực lạc thế giới đại từ đại bi tiếp dẫn đạo sư A Di Đà Phật ”, nguy cấp rồi thì bắt đầu từ sáu chữ. Nếu tình trạng khẩn cấp bệnh nhân sắp ra đi thì trực tiếp vào niệm từ bốn chữ là được. Chúng ta nên biết một câu A Di Đà Phật đã bao gồm cả ba thừa diệu nghĩa ở trong đó, việc cốt yếu của người trợ niệm Phật là dẫn khởi người bệnh phát tâm niệm Phật, ghi nhớ danh hiệu Phật ở trong tâm, công đức ấy là vô lượng vô biên.
Người đi trợ niệm cần phải chú ý, trước khi vào nhà người bệnh, phải gặp chủ nhà trước, sau đó mới vào phòng của bệnh nhân, để tránh việc nghi ngờ khi đồ đạc bị thất lạc. Chủ nhà dẫn chúng ta đi đâu thì chúng ta đi đó. Nếu không trợ niệm thì nghỉ một chỗ không làm gì cả, còn đến lượt trợ niệm, thì toàn tâm toàn ý vào danh hiệu Phật. Khi mọi người đang tập trung trợ niệm, thì những người nhàn rỗi không được tự tiện ra vào làm rối tâm loạn ý người trợ niệm, mà chỉ nên đứng ở xa nhìn thôi. Cũng không được viện cớ vào thăm người bệnh mà đến xem xét bệnh nhân, nói những lời tình cảm, những cử chỉ yêu thương, khiến
cho người bệnh động tâm. Khi tâm người bệnh động thì mọi việc cố gắng trợ niệm của chúng ta đều coi như mây khói.
Khi trợ niệm, tất cả mọi người trong đoàn trợ niệm đều phải tuân thủ quy tắc của đoàn trợ niệm đã đề ra. Khi trợ niệm người khác không được đi khám xét bệnh nhân, hay rẽ ngang phá bĩnh, khiến cho người bệnh khởi lên niệm ái, mất đi chính niệm. Cũng không được cho người bệnh nghe được những tạp âm khác, đặc biệt là tiếng khóc lóc kêu than. Nếu như có người ngộ nhận cho rằng cấm đoán nhiều quá khiến cho người trợ niệm phải chịu đựng như thế là sai lầm. Người bệnh trước khi lâm chung nếu muốn uống nước hay ăn uống, thì chúng ta lấy cho họ ăn, nhưng không được nói linh tinh, chỉ nên miệng thì niệm Phật tay cầm đồ ăn đút cho họ ăn. Nếu chúng ta nói chuyện, người bệnh sẽ phân tâm khó lòng định tâm niệm Phật được.
Mỗi ngày người tu chúng ta đều có hai thời công phu, khi công phu chúng ta cũng cố gắng sao cho nhất tâm bất loạn, thì đến khi lâm chung càng cần sự nhất tâm không xáo động. Cho nên người trợ niệm không được ho hay ngáp ngủ, hoặc phát ra bất cứ một âm thanh nào khiến cho người bệnh nghe được đều
không tốt cho họ. Vì thế mà người trợ niệm hàng ngày phải luyện tập sao cho tự bản thân mình cũng không có tạp âm, nếu không thì khi người bệnh đang nhất tâm niệm Phật, bị một tiếng ho hay ngáp của ta làm nhiễu loạn, thì không biết hồn phách của họ bay đi chỗ nào rồi.
Lúc tắt hơi là giờ phút hết sức quan trọng, thông thường con cái cháu chắt trong nhà đều muốn quây quần bên người bệnh, điều này nên cấm bặt không cho đến gần, vì sao lại vậy? Vì rằng người bệnh đang nhất tâm trong tiếng niệm Phật để ra đi, chỉ cần một tiếng Ba hay Mẹ thì mọi cố gắng đều mất hết. Vì thế nói rằng làm trở ngại việc vãng sinh của người mất phần nhiều đều là chính do người thân của họ gây ra.
Sau khi người mất tắt hơi thở, thì linh hồn của họ vẫn chưa đi ra, nghiệp lực của tám thức vẫn còn ở trên cơ thể chưa ra khỏi được. Người tu tốt và người nghiệp nặng thì chỉ cần gẩy móng tay là đi ra rồi, còn người bình thường thì ra không được, ví như con Sên con Ốc muốn thoát ra khỏi vỏ khó khăn biết chừng nào. Cho nên trong vòng 24 giờ cứ tiếng niệm Phật mà niệm thì đó là cách an toàn nhất. Người xưa rất trọng thị vấn đề này, đức Khổng tử từng có nói “Ba ngày sau mới được
nhập đại liệm” vì ba ngày sau linh hồn mới đi ra hết, điều này các bậc thánh nhân ai ai cũng biết, mà người bình thường phần nhiều không hiểu.
Người tổ trưởng phải nói với tất cả mọi người trong nhà, nội trong vòng mười hai tiếng đồng hồ dù là ai cũng không được động đến người chết, cũng không được thay quần áo, hay sờ mó thân thể người mất v.v… Qua thời gian trợ niệm này mới được động đến thân thể người mất, nếu thân thể cứng rồi, thì dùng khăn nóng đắp một lúc là được.
Đến lúc này trợ niệm đã có thể tạm dừng, chúng ta có thể niệm bài văn hồi hướng rồi xá một xá là xong. Tổ trưởng có vải Đà Na Li hay áo lục thì tặng cho người mất một chiếc, có cát Quang Minh thì cho một gói, xong việc chúng ta ra về, còn lại mọi việc tiếp theo giao cho gia chủ, không phải bận tâm hơn nữa.
Tóm lại ý, nghĩa và quy củ của việc trợ niệm, mọi người chúng ta đều nên biết. Các bậc cổ đức của tông Tịnh độ có viết một quyển sách “Lâm chung tu chi” là quyển sách nói về những điều nên biết khi lâm chung, mọi người có thể tìm đọc nghiên cứu. Nếu có thể giúp cho một người vãng sinh tịnh độ, cũng là thành tựu một vị Phật, công đức không thể nghĩ bàn.
3 – THAM KHẢO PHÁP NGỮĐỂ KHAI THỊ KHI TRỢ NIỆM.
Con người ta sống ở trên đời không ai tránh khỏi cái khổ ốm đau già chết. Khi mà những nỗi khổ đó đến, thì chỉ còn cách duy nhất là bỏ hết mọi duyên một lòng niệm Phật. Nếu không đủ hơi thì chỉ niệm bốn chữ A Di Đà Phật cầu đức Phật từ bi thương xót, tiếp dẫn mình vãng sinh Tây Phương. Trừ cái niệm này ra, trong tâm mình không được có một cái niệm nào khác dù chỉ là một chút thoáng qua. Đến lúc này khi đã biết mệnh mình sắp hết, thì chính bản thân người bệnh không được mong cầu hy vọng cho bệnh mau khỏi, cầu cúng thần thánh, trời đất cầu xin giúp đỡ, cố gắng lẩn tránh, cố gắng hy vọng, không dám đối đầu với vô thường thực tế sắp đến đối với bản thân mình. Người bệnh mà khởi lên suy nghĩ này, thì đối với Phật A Di Đà ở trong tâm đã cách xa lắm rồi, như thế thì làm sao được Phật lực từ bi gia hộ. Chúng ta nên biết: trời đất, quỷ thần, cha mẹ, bà con quyến thuộc, cũng không thể cứu giúp ta ra khỏi sáu nẻo luân hồi, chỉ có nhờ vào Phật lực mới mong được tế bạt siêu thoát.
Chỉ cần chúng ta bỏ hết mọi duyên, một lòng niệm Phật, nếu tuổi thọ của ta chưa hết, thì bệnh mau
khỏi, còn nếu tuổi thọ ở thế gian đã hết rồi liền được vãng sinh Tây Phương. Người bệnh không được dấy lên cái tâm cầu bệnh thuyên giảm, mà chỉ nên cầu vãng sinh. Tại sao nói vậy? Vì rằng nếu cầu bệnh thuyên giảm, mà tuổi thọ ở trên cõi đời đã hết, thì không được vãng sinh. Ngược lại nếu cầu vãng sinh mà tuổi thọ chưa hết, thì bệnh ắt mau khỏi. Cái tốt của việc vãng sinh về nước Phật thì không thể nói cho hết được, so với việc sinh về cõi trời làm Thiên Đế, Thiên Vương thì cao siêu hơn ngàn ngàn vạn lần. Người bệnh lại cũng không được loạn tâm vọng tưởng sợ hãi cái chết, chỉ cần có cái tâm sợ hãi thì không được vãng sinh.
Chúng ta sống ở trên thế gian này, nếu dùng Phật nhãn mà quán xét thì cũng giống như con trùng đang ra vào ở trong đống phân nhơ, như người ở trong nhà tù lao ngục, khổ sở không cùng. Vãng sinh Tây Phương cũng như ra khỏi phân nhơ, tù ngục khổ đau, về với quê hương thanh tịnh tiêu diêu tự tại an lạc, thì vì cớ sao chúng ta lại sợ chết. Nếu có tâm sợ hãi như vậy, thì mãi mãi chịu khổ ở trong sinh tử sáu nẻo luân hồi, không biết đến ngày nào có thể ra khỏi.
Người bệnh nếu còn có sức thì có thể niệm Phật thành tiếng, hay niệm nhỏ, nếu không cất tiếng niệm
được, thì phải mặc niệm ở trong tâm. Tai nghe người khác niệm Phật, thì tâm mình cũng phải niệm như thế, vừa niệm theo mắt lại phải nhìn vào tôn tượng đức A Di Đà, trong lòng luôn nhớ nghĩ A Di Đà Phật. Khi trong lòng khởi lên niệm khác, thì liền tự trách mà nghĩ rằng “Ta nay nương vào oai thần của Phật để vãng sinh, vì cớ sao mà lại có cái suy nghĩ này, vì nó mà làm hỏng việc lớn của ta”.
Nếu mọi người cứ y theo lời tôi nói, thực hành theo phép của tôi mà làm, thì nhất định vãng sinh, thoát ly sinh tử, siêu phàm nhập thành, mãi mãi hưởng mọi thứ thù thắng an vui vi diệu, không còn có cái niệm khổ hay việc khổ dù là chỉ bằng một chút móng tay, nữa sao lại còn ốm đau tật bệnh khổ não ư? Khi trong tâm khởi lên phiền não thì phải biết rằng đó chính là những nghiệp báo của đời quá khứ mà khiến ra vậy, làm hỏng việc vãng sinh của ta, khiến ta phải chịu luân hồi sinh tử. Nó đến làm hại ta, lôi kéo ta, trở ngại ta, cho nên ta không theo nó, chỉ nghĩ niệm đến Phật, còn tất cả các việc khác không nhớ biết. Được như vậy thì tâm mình và tâm Phật dung thông tương ứng, mong Phật tiếp dẫn vãng sinh nước Ngài. Cầu xin mọi người hãy ghi nhớ lời của tôi nói, lợi ích chẳng phải nhỏ vậy.
4 – CÁC HẠNG MỤC CẦN BÀN GIAO KHI LÂM CHUNG.
Viết cho những người con hiền cháu thảo:
Cả cuộc đời ta niệm Phật, được lợi ích không phải là nhỏ. Nếu các con đều là những con người có lòng hiếu hạnh thực sự, thì hãy trợ giúp để ta vãng sinh về Tây Phương, ở bên đó mãi mãi ta sẽ được vui vẻ, an lạc, thanh tịnh, đi đến đều tự tại. Đó chính là nguyện vọng lớn nhất của cả cuộc đời, mà cũng là nguyện vọng cuối cùng của ta.
Nên biết con người khi chuẩn bị tắt hơi thở cũng giống như con rùa sống bị lột mai vô cùng đau khổ, nếu tất cả các con cháu muốn tốt cho ta, lại muốn cho ta phù hộ cho cả nhà bình an, thì nhất định các con phải vì ta hoàn thành các tâm nguyện sau đây:
1- Khi thấy bệnh của ta chuyển sang nguy cấp, thì nhất thiết không được di chuyển cơ thể của ta, lại không được tắm rửa thay quần áo, càng không được khóc lóc kêu gào, chỉ nên kiền thành vì ta mà niệm Phật A Di Đà, cầu Phật tiếp dẫn ta vãng sinh Tây Phương.
2 – Nếu thần thức của ta hôn mê, hơi thở chuẩn bị dứt, thì không nên mời bác sỹ tiêm thêm bất cứ một loại thuốc trợ giúp nào như thuốc trợ tim chẳng hạn, hô
hấp nhân tạo, hay các hình thức cấp cứu khác, để khỏi động đến thân tâm, làm tăng sự thống khổ của ta. Nên giữ gìn sao cho thật yên tĩnh, một lòng niệm Phật thì mới là người con đại hiếu.
3 – Trước khi ta chuẩn bị lâm chung, khi thấy nguy kịch thì phải liên lạc với các liên hữu để mời đến trợ niệm, mọi việc nhất nhất đều phải nghe theo lời liên hữu chỉ dạy, không được trái lại.
4 – Tiếng niệm Phật không được ngừng nghỉ sau hai mươi bốn tiếng đồng hồ từ khi ta tắt hơi, quyến thuộc các con đều phải thay phiên nhau trợ niệm cho ta. Việc giúp đỡ lớn nhất của các con đối với ta lúc này là liên tục trì niệm danh hiệu đức A Di Đà Phật, còn mọi việc tang sự khác đợi qua giai đoạn này rồi hãy làm.
5 – Cho đến việc tắm rửa, thay quần áo v.v…, cứ đợi qua hai mươi bốn tiếng, lúc đó mới mời người ở ban tổ chức tang lễ đến xử lý. Nếu thời tiết nóng bức sợ để lâu có mùi, thì nên trong phòng đốt hương trầm và để đá lạnh cũng được.
6 – Tất cả các đồ cúng tế vong linh, tiếp đãi khách tang nên dùng đồ chay, tuyệt đối không được sát sinh, để tránh làm tăng thêm tội nghiệp cho ta.
7 – Các nghi lễ cúng tế trong tang lễ, nên dùng
nghi quỹ trong Phật giáo, lấy niệm Phật làm gốc, nghi thức cần nên giản lược hình thức đầy đủ nhẹ nhàng, không nên phô trương lãng phí.
8 – Sau khi chôn cất (hỏa táng) xong, trong vòng bốn mươi chín ngày, toàn thể gia đình mỗi ngày đều ngồi niệm Phật theo tiếng niệm Phật ở trong băng, đem công đức đó hồi hướng cho ta vãng sinh Tây Phương. Chỉ có làm như thế thì ta mới được hưởng an lạc, vui vẻ một cách chân thực, gia đình quyến thuộc con cháu mới được cát tường quang minh.
Hy vọng sau này toàn thể gia đình con cháu đều có lòng tin Phật niệm Phật. Như thế tất cả chúng ta đều được bình an và hạnh phúc.
Nguyện này – Mong tuân theo – A Di Đà Phật !
5 – THÔNG CÁO CHO MỌI NGƯỜI BIẾT, KHI ĐOÀN TRỢ NIỆM ĐANG LÀM VIỆC
Những bạn bè người thân quyến thuộc khi đến thăm viếng người mất, đều phải tuân thủ các điều sau đây:
1 – Trong khi mọi người đang niệm Phật cần phải giữ gìn sự yên tĩnh trang nghiêm.
2 – Con cháu và tất cả mọi người lúc này muốn biểu hiện tấm lòng hiếu thuận, thương yêu, thì chỉ có
cách duy nhất là vì người mất mà phát tâm niệm Phật, trong khi niệm Phật là đã trợ giúp cho người mất an tường vãng sinh Tây Phương. Còn ngược lại kêu gào khóc lóc kể lể thật to để cho mọi người xung quanh được biết, biểu lộ lòng thương yêu hiếu kính của mình đối với người chết, như vậy chỉ là sai lầm.
3 – Xin mời toàn thể những người thân quyến thuộc niệm Phật theo đại chúng. Nếu không biết niệm có thể thầm niệm theo.
4 – Những điều cầm kỵ khi trợ niệm:
- Không được đốt tiền vàng, làm ô nhiễm không khí và ảnh hưởng đến việc niệm Phật.
- Không được sờ mó thân thể, để tránh cho người mất khởi nên niệm yêu thương tình ái, mất đi chính niệm.
- Không được kêu gào khóc lóc, nếu cảm thấy trong lòng xúc động không kìm nổi thì nên đi ra chỗ khác.
- Nếu có hỏi thăm này nọ, tình hình bệnh nhân, chia sẻ đau thương với gia quyến thì nên đi ra chỗ khác, để không làm trở ngại cho việc niệm Phật.
5 – Nói năng chuyện tạp mời ra chỗ khác.
HỒI HƯỚNG
Nguyện đem công đức này
Hồi hướng ………………
Trên báo bốn ân nặng
Dưới cứu khổ ba đường
Nếu có người thấy nghe
Ắt phát tâm Bồ Đề
Sau hết báo thân này
Đồng sinh An Lạc Quốc
Mười phương ba đời hết thảy chư Phật
Chư tôn Bồ Tát Ma Ha Tát
Ma Ha Bát Nhã Ba La Mật.
6 – GIA THUỘC CẦN BIẾT KHI TRỢ NIỆM LÚC LÂM CHUNG.
6.1 – Người bệnh được nằm ở một nơi yên tĩnh trang nghiêm, nghe danh hiệu Phật, thì đó thực là một việc cực tốt cực thiện của con cháu đối với họ. Mệnh lớn chưa hết, thì có thể kéo dài thời gian nằm bệnh, tuổi thọ đã hết thì liền được vãng sinh.
Người đời không tường mà nghĩ cho rằng, Phật pháp dùng để siêu độ các u hồn nơi cõi u minh, chứ người vẫn còn sống nằm trên giường bệnh, mà lại
tụng kinh niệm Phật, thì đó là không tốt, không lành, mong cho người chết bệnh nhanh đi, đó là bất hiếu. Nghi như vậy thật là mù mắt ngu si, sai lắm sai lắm. Trong kinh Hoa Nghiêm có nói: “ Khi Đức Phật lên trời vì chư thiên mà thuyết pháp, có vô lượng Thiên Đế cùng niệm Phật Pháp”. Trong Tối Vi Cát Tường có nói: “Niệm Phật đó chính là nhớ những lời đức Phật nói Pháp vậy, cho nên người nhất tâm niệm Phật thì công đức bất khả tư nghì”.
6.2 – Phàm là người thân quyến thuộc, không được vào phòng sợ rằng nói những lời yêu thương hay rơi lệ trên thân thể người bệnh, làm rối loạn chính niệm của người bệnh, có thể khiến cho họ đọa lạc.
6.3 – Người bệnh chuẩn bị đứt hơi, kỵ nhất là không được khóc lóc kêu gào, cũng không được lau rửa tay chân, chuyển động thân thể, thay đổi y phục, v.v…, bởi vì thần thức của người mất lúc này chưa xả, chưa từ bỏ thân thể để đi ra, đừng để những việc đau khổ buồn thương của mình mà đánh mất đi chính niệm của họ. Chỉ cần cứ như hàng ngày nhất tâm niệm Phật đợi đến khi thần thức đi ra khỏi, trợ niệm hoàn tất, thì những việc kia lúc này mới có thể làm.
6.4 – Tinh giác của người chết, sau khi đi ra khỏi
cơ thể hết, các khớp gối, tay chân co quắp không thẳng, có thể dùng khăn nóng đắp lên những chỗ đó, một lúc sau là thẳng như cũ. Kỳ thực việc chân tay co quắp như vậy cũng không hề có chướng ngại gì, một số người có quan điểm cho rằng bây giờ chết chân tay co quắp thì sang kiếp sau sinh làm người chân tay cũng co quắp như vậy. Đây là cái nhìn sai lầm, phàm là người tri thức phải biết đó là vọng tưởng.
Nếu là người tu hành có công phu, thì phần nhiều là nằm nghiêng phía tay phải mà đi, đó gọi là thế Cát Tường, lại cũng có người hoặc ngồi hay đứng mà đi. Phàm đã ngồi mà đi thì chân tay có quắp theo dáng ngồi làm sao có thể thẳng ra được, cho nên chúng ta phải thấu suốt điều này. Cũng ví như đức Phật Thích Ca của chúng ta, khi Niết Bàn ngài nằm nghiêng đầu gối lên tay phải vậy. Cho nên cái vấn đề thân thể của người chết khi ra đi cong hay thẳng đều không quan trọng, chúng ta đừng nên bận tâm làm gì.
6.5 – Người bệnh sau khi mất đi, thay vào việc là đứng trước quan tài khóc lóc kể lể kêu gào, thì chúng ta hãy vì họ mà niệm Phật.
6.6 – Cúng bái nên dùng đồ chay thay cho rượu thịt, gia đình quyến thuộc không được sát sinh, cũng
không được bảo người khác sát sinh, hoặc thấy người sát sinh lòng sinh vui vẻ.
6.7 – Trong tang lễ nên hết sức tiết kiệm, đừng lãng phí vào những hình thức phô trương rườm rà, thay vào đó là nên làm nhiều Phật sự, hay mua chim cá phóng sinh, để giúp một tay trợ thêm sức cho người mất vãng sinh.
6.8 – Thân bằng quyến thuộc người nhà bệnh nhân, nếu không tuân thủ điều hai, điều ba thì đoàn trợ niệm liền ngừng không trợ niệm nữa.
7 – NÊN BIẾT KHI TRỢ NIỆM.
7.1 - THIẾT BỊ TRỢ NIỆM.
7.1.1 – Trước tiên là phải an trí tượng Phật, lô hương, nên đặt ở phía Tây là tốt nhất, nếu phía Tây không thuận lợi thì cũng không nên miễn cưỡng cố đặt. Trong phòng người bệnh đã có tượng rồi thì không cần bày thêm nữa, đốt hương không được quá nồng, để tránh cho sự hô hấp của người bệnh có chướng ngại.
7.1.2 – Đặt tượng Phật ở chỗ nào chỉ cốt cho người bệnh nhìn được.
7.2 - BẮT ĐẦU TRỢ NIỆM.
7.2.1 – Người trợ niệm chỉ dùng linh gõ nhẹ, và niệm A Di Đà Phật, không được dùng bất kì một pháp khí khác, hay tụng các kinh điển.
7.2.2 – Người trợ niệm khi đến nhà người bệnh, thấy người bệnh đã đến giai đoạn nguy cấp, thì miễn hết mọi nghi thức thiết bị, mà trực tiếp gõ linh niệm ngay bốn chữ A Di Đà Phật.
7.3 - SỐ NGƯỜI TRỢ NIỆM.
Mỗi một nhóm chỉ cần từ hai đến năm người trợ niệm là đủ, nếu có nhiều thì cũng không quá mười người, thời gian mỗi nhóm trợ niệm không quá hai tiếng làm chuẩn.
7.4 – PHÁP NGỮ KHAI THỊ .
7.4.1 – Nếu như thần thức của người bệnh tỉnh táo, thì người phụ trách trợ niệm hãy khuyên bảo họ bỏ lại mọi duyên trần, không nên níu kéo day dứt ở trong tâm, tùy theo tiếng niệm Phật mà niệm theo, hay là niệm ở trong tâm hay dùng tai chuyên chú nghe cũng được.
7.4.2 – Nếu như người bệnh có ý luyến tiếc thế gian nhà cửa tiền bạc con cái, thì người phụ trách trợ niệm giảng giải cho người bệnh hiểu, nếu tuổi thọ chưa
hết thì bệnh ắt khỏi, còn tuổi thọ đã hết thì nên vãng sinh về Tây Phương, khuyên người bệnh hãy phát khởi chính niệm nhất tâm niệm Phật.
7.5 - DỰ PHÒNG CHƯỚNG NGẠI.
7.5.1 – Trong gia đình của người bệnh, nên cử một người để phụ trách giúp đỡ đoàn trợ niệm, để tiện cho đoàn trợ niệm liên lạc khi người bệnh trong khi trợ niệm mà có xảy ra việc đột xuất gì.
7.5.2 – Từ khi bắt đầu trợ niệm, bất luận là người thân quyến thuộc, tuyệt đối không được trước mặt người bệnh mà bàn tán những việc khác. Nếu người thân muốn tham gia trợ niệm, thì cũng phải thông qua người trợ niệm báo cho người phụ trách, đợi cho người phụ trách đồng ý mới được tham gia trợ niệm.
7.6 – NHỮNG ĐIỀU CẤM KỴ.
7.6.1 – Người bệnh tự muốn tắm rửa thay quần áo, thì gia đình quyến thuộc phụ trách, nên đồng ý cho họ và phải làm trước khi trợ niệm, nhưng thấy tình hình bệnh nhân chuyển sang nguy cấp thì phải dừng ngay. Còn như người bệnh không muốn tắm rửa, thì không được miễn cưỡng chỉ làm thêm sự đau đớn cho họ.
7.6.2 – Khi bắt đầu vào trợ niệm thì dừng hết tất cả các việc như chuyển động, tắm rửa, thay quần áo, v.v…
7.6.3 – Không được hướng đến người bệnh mà nói những chuyện linh tinh ở thế gian, hay những lời an ủi động viên khích lệ của người thế tục, hỏi thăm di chúc, than ngắn thở dài khóc lóc kêu than, để tránh cho người bệnh tâm sinh niệm ái, động tình thế gian, chướng ngại cho việc vãng sinh.
7.6.4 – Tư thế của người bệnh đến khi lâm chung, hãy mặc cho họ dù ngồi hay nằm, dù úp hay ngửa, nghiêng phải nghiêng trái, thì cứ mặc họ không được miễn cưỡng theo ý của mình.
7.6.5 – Trong vòng tám tiếng đồng hồ sau khi lâm chung, không được dùng tay va chạm vào thân thể người chết, thăm dò nóng lạnh còn ở nơi đâu, càng không được khóc lóc rơi lệ vào thi thể người chết.
7.6.6 - Trong vòng tám tiếng đồng hồ sau khi lâm chung, tuyệt đối không được di động, tắm rửa thay quần áo. Nếu sợ để lâu chân tay co quắp không duỗi ra được, chỉ dùng khăn nóng đắp lên một lúc là co duỗi lại được như khi còn sống.
7.7 - SAU KHI TRỢ NIỆM XONG.
7.7.1 – Sau khi người bệnh mất trong vòng tám tiếng đồng hồ không ngớt tiếng niệm Phật, qua thời gian này, việc trợ niệm cũng coi như xong.
7.7.2 – Sau khi đoàn trợ niệm xong, gia đình con cháu có thể tắm rửa tô điểm, thay quần áo, chuyển động nơi này nơi khác, hay khóc lóc kêu than cũng cho tùy ý.
Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.
