Số 2 (1974)

Lá Thư Tòa Soạn

TƯ TƯỞNG

VIỆN ĐẠI HỌC VẠN HẠNH CHỦ TRƯƠNG

NĂM THỨ VII, SỐ 2 THÁNG 5 NĂM 1974

Chủ Nhiệm : T.T. THÍCH MINH CHÂU

Tổng Thư Ký : G.S. ĐOÀN VIẾT HOẠT

BAN BIÊN TẬP :

Ngành Phật Học : T.T. THÍCH QUẢNG ĐỘ, Đ.Đ. TUỆ SỸ,

Đ.Đ. CHƠN HẠNH

Ngành Văn Học : T.T. THÍCH THUYỀN ẤN, G.S. NGUYỄN

ĐĂNG THỤC, G S. LÊ KIM NGÂN

Ngành Khoa Học : Đ.Đ. THÍCH GIÁC ĐỨC, G.S. BÙI TƯỜNG

Xã Hội HUÂN

Ngành Giáo Dục : Đ.Đ. THÍCH NGUYÊN HỒNG.

Tòa soạn và Trị sự: 222 Trương Minh Giảng Sg 3, Đ.T 25.946

• Nguyệt san xuất bản do Nghị định số: 521/BTT/HCBC ngày 20 – 4 – 1970.

* Chi phiếu, Bưu phiếu xin gửi T.T THÍCH MINH CHÂU (Chủ Nhiệm)

* Thư từ, bản thảo, xin gửi ông ĐOÀN VIẾT HOẠT (Tổng Thư Ký)

* Giao dịch trực tiếp, ông NGUYỄN HIỀN (Thu ký Tòa soạn) Văn phòng Tòa Viện Trưởng

Số Đặc Biệt :

VẠN HẠNH,

10 NĂM

Nguyệt san TƯ TUỞNG do Viện Đại Học Vạn Hạnh chủ trương, phát hành 10 số một năm, kể từ đầu tháng 3 mỗi năm.

TƯ TƯỞNG nhằm giới thiệu các công trình nghiên cứu và sáng tạo của các Học giả, các nhà Nghiên cứu và Giáo sư tại Đại Học Vạn Hạnh cũng như các Đại Học khác. Ý kiến do các tác giả phát biểu không nhất thiết phản ánh quan điểm chính thức của Viện Đại Học Vạn Hạnh.

LÁ THƯ TÒA SOẠN

VIỆN Đại Học Vạn Hạnh tới nay đã được đúng 10 tuổi. Nhân đại lễ Phật Đản 2518 vừa qua, Viện Đại Học Vạn Hạnh đã làm lễ Ký Niệm Đệ Thập Chu Niên ngày thành lập. Đây là một dịp hiếm có để Giáo sư, Nhân viên, Sinh viên và Thân hữu từng bảo trợ và giúp đỡ VĐHVH cùng nhau ngồi lại kiểm điểm quãng đường đã di qua, duyệt xét những thành quả đã đạt dược, nhận chân những mục đích chưa thành tựu và vạch tỏ con đường tương lai phải tiến tới.

Để đánh dấu lễ ký niệm mười năm thành lập này và cũng để cung ứng những tài liệu sống động và xác thực cho quí vị độc giả hằng lưu tâm theo dõi những hoạt dộng đa diện của Viện Đại Học Vạn Hạnh trong 10 năm qua, Tư Tưởng số này đặc biệt dành riêng để đăng tải những bài diễn văn, phát biểu... đã được tuyên đọc trong tuần lễ Ký niệm vừa qua.

Những tài liệu được đăng tải trong các trang sau đây không những đãnổi lên những hoạt động tích cực của Viện Đại Học Vạn Hạnh trong 10 năm qua, mà còn kín đáo và chân thành xác định thêm một lần nữa mục tiêu và đường hướng văn hóa giáo dục mà Viện Đại Học Vạn Hạnh đã yên lặng và kiên trì theo đuổi giữa một hoàn cảnh cực kỳ khó khăn của đất nước trong mười năm qua (1964-1974).

Tất cả những bài dưới đây đều nói lên lòng tin tưởng vô biên của Viện Đại Học Vạn Hạnh vào giá trị thiêng liêng và miên trường của một nền giáo dục nhằm mục đích đào tạo một con ngươi toàn diện, một con người có thể làm chủ được cuộc sống cá nhân cũng như đóng góp tích cực vào việc xây dựng một xã hội nhân bản trong đó con người làm chủ được những tiến bộ kỹ thuật, đặt những tiến bộ đó phục vụ cho sự phát huy những giá trị nhân bản và phát triển đời sống toàn diện của con người. Một nền giáo dục như thế không những thích hợp với bản chất giải thoát về giác ngộ của Phật giáo mà còn thích hợp với tất cả những quan điểm nhân bản tiến bộ hiện đại cũng như tương lai của nhân loại.

Trong niềm tin tưởng mãnh liệt vào đường hướng giáo dục ấy, Viện Đại Học Vạn Hạnh đã kiên trì vượt thắng bao nhiêu trở ngại, thử thách trong 10 năm qua để trưởng thành và dần dần thực hiện được mục tiêu dự liệu. Viện Đại Học Vạn Hạnh còn tiếp tục nỗ lực hơn nữa để phát triển

cơ sở giáo dục nầy hầu nối tiếp những thành quả đã qua để đặt thêm được những mục tiêu mới thể hiện được tinh thần Chân Kim Cang của Phật giáo trên hành trình phục vụ chuyên biệt cho giáo dục.

Tuy nhiên đường hướng văn hóa bao giờ cũng là nền tảng cho một đường hướng giáo dục. Nếu trên phương diện giáo dục Viện Đại Học Vạn Hạnh đã cố gắng hướng về việc phát triển con người toàn diện và phát huy giá trị đích thực của con người thì trên phương diện văn hóa nền tảng, Viện Đại Học Vạn Hạnh tất nhiên không thể không hướng tới việc phát huy một nền văn hóa dân tộc và nhân bản. Trên khía cạnh nhân bản, văn hóa thời đại của chúng ta cần chuyển hóa thành công tất cả những tinh hoa văn hóa thế giới để có thể thực hiện được một cuộc đại tổng hợp mới mà kích thước và nội dung chắc chắn sẽ lớn lao và huy hoàng hơn cuộc tổng hợp thời đại Đinh, Lê, Lý, Trần. Tuy nhiên chúng ta chỉ có thểchuyển hóa thành công những tinh hoa văn hóa thế giới nếu chúng ta phát quật và hiện đại hóa được hết những tinh hoa của giáng văn hóa Việt lấy đó làm trụ cốt cho cuộc đại tổng hợp mới. Thiếu trụ cột ấy thì văn hóa thời đại của chúng ta sẽ còn mãi mãi bị chòng chành trong cơn giao động Đông Tây, ý muốn tổng hợp sẽ chỉ dẩn tới những vay mượn và vá víu, thiếu sáng tạo và mất độc lập.

Chính trong ý hướng đó Viện Đại Học Vạn Hạnh nhân dịp kỷ niệm 10 năm đã trao tặng văn bằng Tiến Sĩ Văn Khoa Danh Dự cho cụ Nguyễn Đăng Thục. Việc trao tặng bằng tiến sĩ danh dự này ngoài ý nghĩa công nhận sự cố gắng kiên trì của một cá nhân còn là một biểu trưng cho quyết tâm của Viện Đại Học Vạn Hạnh hướng tới thể hiện cho bằng được đường hướng văn hóa có sáng tạo và độc lập tính ấy.

Để kết thúc lá thư tòa soạn nhân dịp đại lễ Phật đản 2518 và lễ Kỷ niệm mười năm thành lập Viện Đại Học Vạn Hạnh, Tư Tưởng xin chân thành tri ân các cơ quan đoàn thể, các thân hữu và độc giả trong và ngoài nước trực tiếp hoặc gián tiếp khuyến khích, phê phán, và đóng góp vào sự tồn tại và tiến triển của tập san. Tự nhận là một tiếng nói nhiều khi cô đơn và lạc điệu giữa một xã hội đầy phân hóa và rối loạn hiện tại, Tư Tưởng sẽ dĩ còn tồn tại được và sẽ tiếp tục tồn tại phần lớn nhờ ở sự tin tưởng và chỉ bảo cùng giúp đỡ cả tinh thần lẫn vật chất của Quí vị. Cùng với sự trưởng thành của Viện Đại Học Vạn Hạnh, Tư Tưởng nguyện sẽ cải tiến không ngừng về mọi mặt và mong mỏi sẽ tiếp tục nhận được những chỉ bảo và hỗ trợ của Quí vị.

Toàn Ban Biên Tập Tư Tưởng

(Phật đản 2518)

Diễn Văn Thượng Tọa Viện Trưởng

DIỄN VĂN

CỦA THƯỢNG TỌA

VIỆN TRƯỞNG

ĐỌC TRONG DỊP ĐẠI LỄ PHẬT ĐẢN 2518 VÀ

LỄ KỶ NIỆM 10 NĂM THÀNH LẬP

VIỆN ĐẠI HỌC VẠN HẠNH

Kính bạch Hòa thượng Viện trưởng Viện Hóa Đạo chứng minh,

Kính thưa ông Tổng trưởng Bộ Văn hóa Giáo dục và Thanh niên,

Kính bach chư tôn Hòa thượng, Thượng tọa, Đại đức,

Kính thưa Quí vị Quan khách và Thân hữu,

Kính thưa Quí vị Giáo sư,

Cùng toàn thể Anh Chị Em Sinh viên.

Kính thưa Quí vị,

Hôm nay là ngày Lễ PHẬT ĐẢN và cũng là ngày Lễ KỶ NIỆM 10 NĂM THÀNH LẬP VIỆN ĐẠI HỌC VẠN HẠNH, chúng tôi xin kính lời tri ân Hòa thượng Viện trưởng đã đến chứng minh buổi lễ, kính lời cảm tạ Ông Tổng trưởng Văn hóa Giáo dục và Thanh niên đã đến chủ tọa và toàn thể Quí vị Quan

khách, Thân hữu, Giáo sư và Sinh viên đã đến tham dự đông đảo lễ Kỷ niệm 10 năm Thành lập Viện Đại Học Vạn Hạnh này. Sự hiện diện của Quí vị đông đủ hôm nay chứng tỏ lòng ưu ái đặc biệt, sự lưu tâm tha thiết và sự hợp tác chân thành và liên tục của Quí vị đối với cơ sở giáo dục này, một cơ sởgiáo dục đã sinh trưởng trong chỉến tranh, lớn lên trong chỉến tranh và đã trưởng thành trong chỉến tranh.

Mười năm đã qua, thật sự như trong nháy mắt, như bóng câu qua cửa sồ. Giữ chức vụ Viện trường từ 1964 đến nay 1974, tôi xin phép được trình bày cùng Quí vị những nguyên tắc lãnh đạo mà chúng tôi luôn luôn phải trung thành và tận lực bảo vệ để duy trì và phát triển cơ sởgiáo dục này, trong một hoàn cảnh Giáo hội và Quốc gia rất phức tạp, khó khăn và nhiều xáo trộn. Nếu gói ghém các kinh nghiệm trong 10 năm qua, chúng tôi cóthểnói Viện Đại Học Vạn Hạnh đã sống với sự thăng trầm chung của đất nước và của Giáo hội trong suốt 10 năm chinh chiến, đã san sẻ những vui buồn, vinh nhục của cả một Dân tộc và của cả một thế hệ Sinh viên khi bị chỉến tranh tàn phá Quê hương. Và sự phát triển của Viện Đại Học Vạn Hạnh cũng nói lên được sức chịu đựng phi thường, sự dẽo dai cao độ và kỹ lưỡng xây dựng một môi trường giáo dục đại học của những con người Việt nam, của những Nhân sĩ, Giáo sư và Sinh viên Việt nam trong một giai đoạn cực kỳ giao động và cực kỳ nguy hiểm từ năm 1964 đến năm 1974.

Khi nhận lãnh chức vụ Viện trưởng Viện Đại Học Vạn Hạnh vào năm 1964, với trụ sở đặt tạm ở chùa Pháp Hội, với tiền thân là Viện Cao Đẳng Phật Học, chúng tôi ý thức được trách nhiệm số một của chúng tôi là gìn giữ cơ sở này là một

cơ sở giáo dục, và cơ sởgiáo dục này là một cơ sở giáo dục Đại học, và Đại học này là một ĐẠI HỌC PHẬT GIÁO. Chúng tôi nghĩ, mục tiêu của giáo dục nhắm đến những chuẩn đích dài hạn, có tánh cách miên trường, và quan hệ nhất, đào tạo và xây dựng một thế hệ mới cho đất nước, cho nhân loại. Giáo dục không phải chỉ trao truyền kiến thức khô đọng cằn cỗi, từ thế hệ này qua thế hệ khác, từ thế hệ Giáo sư qua đến thế hệ Sinh viên, mà phải là những cố gắng làm sống động những tư tưởng, làm bừng sáng những tâm tư, làm phát huy những kinh nghiệm, mà chính các thế hệ trước đã trả một giá rất đắt để thâu nhận được, và chính thế hệ giáo dục hiện tại cũng phải trả một giá rất đắt để trao truyền lại cho thế hệ Sinh viên hiện tại. Chúng tôi nói rất đắt, vì một Giáo sư biến thành một máy ghi âm và phát âm thời quá rẻ mạt, ai cũng mua được. Nhưng những Giáo sư làm sống lại những tình cảm, những ưu tư, những khắc khoải, những thao thức của thế hệ đàn anh rồi truyền trao lại cho khối óc, cho con tim của thế hệ đàn em hiện tại, rồi biến chúng thành những sức mạnh sống động, tác thành những nguồn giao cảm mãnh liệt giữa các thế hệ, thời thật là thiên nan vạn nan, và chỉ có những Giáo sư biệt tài, thâm hiểu sứ mạng của giáo dục, mới may ra có thể thực hiện nổi. Hơn nữa giáo dục đâu phải nhằm đào tạo những thế hệ làm thầy thông thầy phán để hầu hạ cho ngoại bang, cũng không phải để tác thành những đệ tử cuồng tín trung kiên cho ý thức hệ, cho độc tôn, cho giáo điều ; giáo dục lại càng không phải là một trung tâm đào tạo những con người máy móc để phục vụ cho một thế giới máy móc. Giáo dục phải có sứ mệnh đào tạo những con người còn giữ được tình người Nhân loại trong cộng đồng Nhân loại, những con người Việt nam còn giữ được

tình người Việt nam trong cộng đồng Việt nam, những con người Vạn hạnh còn giữ được tình người Vạn hạnh trong cộng đồng Vạn hạnh. Và chính những con người còn giữ được Tình Người này mới cóthể biến thành những động lực tốt đẹp xây dựng cho con người Nhân loại, cho con người Việt nam, cho con người Vạn hạnh.

Không những chúng tôi phải trung thành với lý tưởng giáo dục, chúng tôi còn phải tạo cho Viện Đại Học Vạn Hạnh trở thành một môi trường thật sự Đại học, trong ấy Giáo sư thoải mái giảng dạy, Sinh viên thoải mái học tập và Nhân viên thoải mái phục vụ. Một Giáo sư phải nể tình một chức sắc cho thêm điểm, một Sinh viên chỉ biết nhắm mắt tin thầy, tin sách, một Nhân viên bất nhã với Sinh viên, thế là đủ tiêu tan sự nghiệp Đại học. Một Giáo sư không nghiên cứu sáng tác, một Sinh viên khôngcó chí cầu tiến, một Nhân viên Đại học trở thành một công chức thụ dộng, thế là môi trường Đại học đã bị phá sản ngay từ căn bản. Cho nên chúng tôi luôn luôn cố gắng làm thế nào để xây dựng một môi trường thật sự Đại học, cố gắng tạo thêm nhiều sinh hoạt giảng huấn và ngoài giảng huấn, để sự học hỏi bớt tánh cách từ chương, đểGiáo sư và Sinh viên sống với tình thầy trò huynh đệ, để tinh thần vô tư sáng tác được tôn trọng và thực hiện. Chúng tôi cũng hiểu, trong bối cảnh của một nước Việt nam chiến tranh và rối loạn xã hội, thật rất khó xây dựng được một môi trường thật sự Đại học. Nhưng Đại Học Vạn Hạnh với những cố gắng thầm lặng và khiêm tốn, luôn luôn muốn đóng góp một phần nào trong trách nhiệm chung xây dựng những môi trường thật sự Đại học. Một điểm mà chúng tôi cảm thấy may mắn và sung sướng là tinh thần và phương pháp Đại học không có gì mâu thuẫn với tinh thần và

phương pháp Phật học. Và nhờ vậy trách nhiệm thứ ba của chúng tôi, xây dựng một ngôi trường Đại học trung thành và thấm nhuần Chánh pháp được dễ dàng và dễ thành tựu hơn nhiều. Đức Phật với lời khuyên các Hoàng tử Kalãma, không có nhắm mắt tin theo truyền thống, tin theo tin đồn, tin theo giáo điều, đề cao sự tìm hiểu cá nhân, sự nhận xét riêng biệt, sự kinh nghiệm bản thân để đánh giá sự vật. Thật là cả một thái độ cân nhắc, tìm hiểu vô tư và khách quan đúng với tinh thần Đại học. Đức Phật đã ví dụ Chánh pháp Ngài dạy giống như chiếc bè qua sông. Chánh pháp còn phải bỏ đi, huống nữa là phi pháp. Thái độ cởi mở, giải thoát, không độc tôn, không cuồng tín này đã thổi một luồng không khí thoải mái nhẹ nhàng thanh thoát, vào những môi trường Đại học mà sự tự do cá nhân, sự tôn trọng các tư tưởng dị biệt được áp dụng. Khi bị các ngoại đạo cật vấn, có phải khi được hoàn toàn thanh tịnh, đức Phật thấy mọi vật đều là bất tịnh, đức Phật trả lời, khi Ngài đã thanh tịnh Ngài thấy mọi vật đều có thể thanh tịnh. Câu trả lời này đã nói lên hiệu năng và sứ mệnh của Giáo dục có thể hoán cải con người và hoàn cảnh, và đề cao cái nhìn đầy tin tưỏmg và tích cực của những nhà Giáo dục tin tưởng ở vạn năng của lý tưởngGiáo dục. Thiền học trong khung cảnh một Đại học đã trở thành một phương pháp giáo dục, điều hòa thân, điều hòa hơi thở, điều hòa tâm, để phát triển một cách thăng bằng và trọn vẹn cả 5 khía cạnh của một con người toàn diện: Thân thể, tình cảm, tính tình, tri thức và tâm linh. Khi đức Phật phủ nhận vai trò lãnh đạo Giáo hội của mình trong kinh Đại bát Niết bàn, và đề cao chính Chánh pháp (Dhamma), mới là bậc Đạo sư cho Giáo hội tương lai, đức Phật là vị Giáo chủ đầu tiên, nếu không phải là độc nhất đã đặt nặng tiêu chuẩn lãnh đạo

trên cá nhân lãnh đạo, đã đề cao nguyên tắc lãnh đạo trên khả năng lãnh đạo. Hay nói một cách gần với Đại Học Vạn Hạnh hơn là tinh thần và phương pháp Đại học mới chính là tiêu chuẩn để thẩm định và đo lường giá trị của một cơ sở Đại học. Một vài nhận định trên cho chúng ta thấy tinh thần Đại học tự nhiên được nẩy nở và phát triển tốt đẹp trong một cơ sở giáo dục được thấm nhuần tinh thần và phương pháp Phật học.

Kính thưa Quí vị,

Một sự cố gắng liên tục và kiên trì nữa của chúng tôi trong suốt 10 năm có mặt của Viện Đại Học Vạn Hạnh là tinh thần xây dựng của một nhà Giáo dục, trong bối cảnh của một cuộc chiến tàn khốc, những phá hoại rối loạn cực kỳ nghiêm trọng và thường xuyên. Khi một Giáo sư ngoại quốc vào năm 1965 đặt chúng tôi câu hỏi sao can đảm xây dựng một đại học trong khi chỉến tranh tiếp diễn khốc liệt, chúng tôi đã trả lời : « Chiến tranh là tàn phá, Đại học là Xây dựng », và chúng tôi đã trung thành với câu châm ngôn này và cố gắng đóng vai trò xây dựng của một nhà Giáo dục, trong khi xung quanh, chỉến tranh phá hoại tiếp diễn không ngừng. Trước hết chúng tôi xây dựng cơ sở, xây dựng tòa lầu chính vào năm 1966, xây dựng tòa lầu Giáo dục vào năm 1970, xây dựng tòa lầu Trung tâm Ngôn ngữ vào năm 1971. Tiếp đến xây dựng các tiện nghi vật chất. Thư viện được khánh thành vào năm 1968, Sân thể thao vào năm 1969, Câu lạc bộ vào năm 1970, Trung tâm Sinh hoạt Sinh viên vào năm 1970, Giảng đường 18 do Tòa Đại sứ Đức bảo trợ vào năm 1968. Song song với những cố gắng xây dựng cơ sở và những tiện nghi vật chất, chúng tôi phải lo xây dựng các Phân khoa. Phân khoa Phật học và Văn học từ năm 1964, Trung tâm Ngôn ngữ từ năm 1966-1967, Phân khoa Khoa học Xã hội từ năm 1967

1968 và Phân khoa Giáo dục từ năm 1970-1971. Cao học Phật khoa từ năm 1971-1972 và Văn khoa 1971-1972, Cao học Khoa học Xã hội năm 1972-1973. Rồi chúng tôi phải xây dựng sĩ số sinh viên với con số 696 năm 1964, con số tăng dầnlên đến 2.150 năm 1969-1970 và năm nay 1974, sĩ số sinh viên có thể xem là đông nhất lên đến 4.451 Sinh viên. Nếu cộng thêm số học viên Trung tâm Ngôn ngữ, thì sĩ số lên đến 5.150 Sinh viên. Dầu trọng tâm số một của chúng tôi là sinh hoạt giảng huấn, chúng tôi cũng ý thức được tầm mức quan trọng của các sinh hoạt ngoài giảng huấn, nên chúng tôiđã thành lập Nha Sinh viên vụ vào năm 1970. Nha này có trách nhiệm tổ chức và khuyến khích các hoạt động Hướng dẫn, thể thao, Văn nghệ, Xã hội V..V... và nhờ vậy sinh hoạt của Viện đã trở thành rất linh động, rất đa diện, và chính những sinh hoạt này đều đóng vai trò giáo dục cho con người Sinh viên,

Chúng tôi cũng ý thức được trách nhiệm xã hội của Viện Đại Học Vạn Hạnh trong bối cảnh của một nước Việt nam bị chiến tranh và tai nạn tàn phá. Do vậy, Trung tâm An sinh và Phát triển Xã hội Viện Đại học Vạn Hạnh đã hoạt động tích cực để cứu giúp nạn nhân chiến cuộc, nạn nhân thiên tai bão lụt trong suốt 10 năm qua. Với sự quyên góp cá nhân, sự đóng góp của các Sinh viên và sự hỗ trợ tích cực của Cơ quan OXFAM, Anh quốc, Viện đã quyên và Phân phát một số tiền trên Năm mươi hai triệu đồng (52.000.000$) để cứu trợ các nạn nhân chiến cuộc và thiên tai bão lụt. Bao giờ Sinh viên Viện Đại Học Vạn Hạnh cũng đi đầu trong những sinh hoạt cứu trợ và dân chúng toàn quốc biết đến Viện Đại Học Vạn Hạnh cũng nhờ rất nhiều vào các hoạt động xã hội này. Sự xây dựng cơ sở vật chất đã khó, nhưng khó hơn tất cả là sự xây dựng

lòng tin tưởng cho Sinh viên, sự lạc quan yêu đời của tuổi trẻ và trách nhiệm xây dựng nước nhà sau này.

(Tòa soạn tự ý bỏ 9 dòng.)

Nhà Giáo dục chúng tôi quan niệm tuổi trẻ mất lòng tin thời không còn là tuổi trẻ, tuổi trẻ bi quan đầu hàng cũng không còn là tuổi trẻ. Tuổi trẻ chỉ biết phá hoại đạp đồ cũng không còn là tuổi trẻ. Cho nên chúng tôi tự nghĩ làm nhà giáo dục trong thời buổi chiến tranh không phải chỉ lo phần giảng huấn chương trinh là đủ, mà còn phải lo xây dựng lòng tin cho tuổi trẻ, xây dựng sự lạc quan cầu tiến của tuổi thanh niên, và xây dựng ý thức trách nhiệm kiến thiết nước nhà cho giới Sinh viên. Trong buổi Hội thảo Quốc tế về Hướng dẫn và Khải đạo họp tại Mễ tây cơ vào năm 1968 chúng tôi đã nói lên trách nhiệm hướng dẫn và xây dựng này của viện Đại Học Vạn Hạnh và chúng tôi được sự tán thưởng nồng nhiệt của toàn thể hội trường. Và Vị giáo sư người Pháp chủ tọa hôm ấy cảm ơn chúng tôi đã cho cảHội trường một bài học tin tưởng, tin tưởng ở tinh tuần xây dựng miên trường của giáo dục, tin tưởng ở trách nhiệm xây dựng một cơ sở đại học trong thời chiến và tin tưởng ở khả năng xây dựng của tuổi trẻ cho tương lai đất nước.

Kinh nghiệm 10 năm qua cho chúngtôi thấy không gì khó khăn hơn và nguy hiểm hơn là đóng vai trò của một nhà giáo

dục xây dựng trong giai đoạn từ năm 1964 đến 1974, trong khi chiến tranh vẫn tiếp diễn khốc liệt, trong khi tâm lý của con người Việt nam chỉ biết nghi kỵ và phá hoại, trong khi con người chỉ nghĩ đến cá nhân và phục vụ cho quyền lợi cá nhân. Dẫu chúng tôi chỉ thuần túy chuyên lo giáo dục rõ ràng như ban ngày, dẫu chúng tôi chỉ lo Xây dựng Đại Học Vạn Hạnh, không chỉ trích, phê bình một ai. Tuy vậy chúng tôi phải luôn luôn đối mặt với biết bao nhiêu phá hoại xuyên tạc, từ trong ra ngoài, từ ngoài vào trong. Chúng tôi bị xuyên tạc là muốn lập Viện Hóa đạo thứ ba, muốn biến Đại Học Vạn Hạnh thành cơ sở tư hữu cá nhân. Thỉnh thoảng chúng tôi được nghe những nhà không biết gì giáo dục lại dạy chúng tôi làm giáo dục. Mỗi khi Sinh viên sắp ghi danh, thời thế nào cũng có một vài xáo trộn xẩy đến, tạo nên hình ảnh Vạn Hạnh luôn luôn có xáo trộn, để phụ huynh e ngại không dám cho con cháu ghi danh. Mỗi khi có Giáo sư nào muốn đến hợp tác với Đại Học Vạn Hạnh, thời thế nào cũng có một vài người bắn tiếng xuyên tạc cản trở. Mỗi khi có Cơ quan Văn hóa nào muốn giúp đỡ Viện Đại Học Vạn Hạnh thời có một số người sẵn sàng tổ chức những buổi tiệc để xuyên tạc ngăn chặn hảo ý. Thậm chí, một hồi nào, một quán cà phê đã được dựng lên để quy tụ một số sinh viên đập phá Vạn Hạnh, vì theo người chủ xưởng, Đại Học Vạn Hạnh là một cơ sở thối nát cần phải đập phá. Cho đến có một vài tờ báo chuyên đăng những tin tức có hại cho Viện Đại Học Vạn Hạnh. Đứng trước những kế hoạch tinh vi, do những cá nhân, những đoàn thểở trong ở ngoài chủ xướng, hợp tác với một số sinh viên có cơ tâm hay bị mua chuộc, chúng tôi chỉ biết dùng lý tưởng của giáo dục để đối phó, chúng tôi chỉ biết xây dựng cho kỳ được một

môi trường thật sự đại học để những Nhân sĩ thật sự tha thiết với giáo dục đến hợp tácvới chúng tôi và chúng tôi luôn luôn cố gắng làm cho Sinh viên ý thức được Viện Đại Học Vạn Hạnh là cơ sởgiáo dục của anh chị em và anh chị em có trách nhiệm tự đứng lên bảo vệ. Viện Đại Học Vạn Hạnh có thể nói là không có hậu thuẫn chính trị, khôngcó hậu thuẫn tài chánh, không có hậu thuẫn báo chí, nên chỉ biết nhẫn nại, khiêm tốn và kiên trì đóng vai trògiáo dục của mình. Và chính nhờ chúng tôi trung thành với lý tưởng giáo dục, chính nhờ thái độ dứt khoát và rõ ràng của chúng tôi trong lãnh vực giáo dục, chính nhờ những đóng góp rất thiết thực của Viện Đại Học Vạn Hạnh trong những năm qua trong lãnh vực giáo dục, mà Viện Đại Học Vạn Hạnh được sự ủng hộ và giúp đỡ của Giáo hội, của Bộ Giáo dục, được sự hợp tác của các nhà Giáo dục chân chánh, của các Giáo sư, các Sinh viên, các Đoàn thể Văn hóa, cùng đồng bào Phật tử trong và ngoài nước. Chính nhờ Giáo hội nhận định sáng suốt, biết kính trọng sự tự trị của Đại học về hành chánh và tài chánh, mà chúng tôi có đủ khả năng để duy trì và phát triển Viện Đại Học Vạn Hạnh. Cũng nhờ chúng tôi trung thành với lý tưởng giáo dục, tôn trọng những nguyên tắc căn bản của Bộ Giáo dục đề ra để nâng cao phầm chất và giá trị văn bằng đại học, mà Viện chúngtôiđã được ông Tổng trưởng Văn hóa Giáo dục và Thanh niên luôn luôn dành cho những ưu ái đặc biệt. Cũng nhờ chúng tôi đề cao lý tưởng đại học và có những đóng góp thiết thực cho nên đại học chung mà chúng tôi được một số Cơ quan trong và ngoài nước ủng hộ và giúp đỡ. Chính nhờ sự hợp tác chân thành và tận tụy của một sốGiáo sư mà Viện luôn luôn có một đoàn thể Giáo sư thượng thặng và có uy tín để giảng dạy trong suốt 10 năm qua. Chính nhờ sự

hưởng ứng và ủng hộ của tập thể Sinh viên, nên chính Sinh viên đã nhiều lần tự động đứng lên bảo vệ và duy trì cơ sởgiáo dục Vạn Hạnh này. Đã nhiều lần trong quá khứ, đối với đa số Sinh viên trầm lặng gần như là thụ động, đa số trầm lặng ấy đã có những phản ứng kịp thời để đứng lên bảo vệ Viện Đại Học Vạn Hạnh này. Chúng tôicóthể nói, chúng tôi đã thành công một phần nào trong sự cố gắng đặt mối tương quan liên hệ giữa Viện và Sinh viên, và chính nhờ sự liên hệ tương quan ấy mà Viện được duy trì và phát triển cho đến ngày nay.

Kính thưa Quí vị,

Nhìn lại quá khứ với những thành tích thâu hoạch trong 10 năm qua, chúng tôi thấy rõ những trách nhiệm về những kế hoạch mà Viện Đại Học Vạn Hạnh cần phải gánh vác và thực hiện trong những năm sắp đến.

Viện Đại Học Vạn Hạnh ngoài trách nhiệm trau dồi kiến thức tổng quát, chuyên môn, chuyên nghiệp cho sinh viên như các Đại học khác trong nước, còn có trách nhiệm giúp Sinh viên phát triển con ngưòi toàn diện về cả 5 mặt, thân thể, tình cảm, tánh tình, trí thức và trí tuệ, để Sinh viên có đủ sức mạnh nội tâm, đủ sáng suốt lý trí, chống đỡ mọi cám dỗ ngoại cảnh, nuôi dưỡng sự trong sạch của tuổi trẻ, giữ vững tình người Nhân loại, và phục vụ cho những lý tưởng cao đẹp của Con Người.

Viện Đại Học Vạn Hạnh vẫn phải đóng vai trò phát huy nền Văn hóa Dân tộc, nêu cao những truyền thống tốt đẹp của Dân tộc Việt nam, làm nhỏ bớt những khoảng ngăn cách giữa con người Việt nam, xây dựng tình người Việt nam, sự hòa giải dân tộc và hợp tác giữa những con người Việt nam.

Viện Đại Học Vạn Hạnh sẽ cố gắng tổ chức nhiều hơn nữa những sinh hoạt gỉảng huấn, và ngoài giảng huấn, đểxây dựng sự liên hệ giữa những bài học lý thuyết với những bài học thực hành, giữa những hoạt động trong lớp, trong khuôn viên Viện với sự hoạt động ngoài Viện, ngoài đời. Và muốn vậy, chúng tôi dự định thành lập nhiều trung tâm để làm môi trường trung gian, làm nhịp cầu liên lạc nối liền Sinh viên vớicác hoạt động ngoài đời.

Chúng tôi cũng dự định tổ chức một số Phân khoa có tánh cách thực dụng để phục vụ những mục tiêu của Quốc gia và đáp ứng những nhu cầu của giới Sinh viên hiện tại, tùy theo khả năng nhân sự và tài chánh của chúng tôi.

Mặc dù đã có chương trình Học bổng, Quán cơm rẽ tiền để giúp đỡ Sinh viên, chúng tôi vẫn chưa thấy thỏa mãn vì chưa lập lên được những Cư xá cho Sinh viên để giúp dỡ Sinh viên có chỗ ăn ở rẽ tiền và đầy đủ tiện nghi cần thiết. Do vậy chúng tôi có dự định thành lập những Cư xá cho Sinh viên, nếu khả năng tài chánh và cơ sở cho phép.

Đây chỉ là những nét phác qua về một vài dự định cho hoạt động tương lai, và những chương trình tương lai này chỉ cóthể thực hiện được nếu chúng tôi vẫn được sự giúp đỡ và hợp tác quí báu của Quí vị. Chúngtôi mong rằng Giáo hội sẽ dành cho chúng tôi nhiều ưu ái hơn nữa đểchúngtôicóthể thực hiện được những mục tiêu Giáo dục mà Giáo hội đề cao. Chúng tôi mong ông Tổng trưởng Văn hóa Giáo dục và Thanh niên luôn luôn hỗ trợ cho chúng tôi trong những cố gắng Xây dựng một môi trường thật sự Đại học có lợi cho Quốc gia xứ sở, có lợi cho thế hệ Sinh viên. Chúng tôi hy

vọng Quí vị Ân nhân và các Đoàn thể sẽ tiếp tục hỗ trợ cho chúng tôi trong những chương trình dự án liên quan đến sự phát triển Đại học. Chúng tôi mong ước vẫn được đón nhận nơi Quí vị Giáo sư sự hợp tác tốt đẹp trong nhiệm vụ giảng huấn, nghiên cứu, sáng tác, để xây dựng một môi trường thật sự Đại học cho Viện Đại Học Vạn Hạnh. Chúng tôi mong rằng trong những năm sắp tới, Hội Bảo trợ Viện Đại Học Vạn Hạnh sẽ gánh vác giúp chúng tôi trách nhiệm bảo trì xây cất cơ sở, phát triển tài chánh, để chúng tôi thuần túy lo việc giảng huấn và thực hiện các mục tiêu giáodục. Chúng tôiđặt tin tưởng nơi Hội Ái hữu Cựu Sinh viên Vạn Hạnh sẽ hậu thuẫn chúng tôiđể thực hiện các dự án giáo dục cần thiết và giúp đỡ các tân Sinh viên Tốt nghiệp khi mới bước vào ngưỡng cửa cuộc đời. Chúng tôi đặt trọn niềm tin nơi anh chị em Sinh viên hiện tại của Viện Đại Học Vạn Hạnh, với hy vong anh chị em sẽ làm chói sống, bừng sáng Viện Đại học này với tuổi trẻ trong sạch của anh chị em, với chí cầu tiến, học hỏi không ngừng của anh chị em, nhất là với tình người nhân loại, tình người Việt nam, tình người Vạn Hạnh đang được nẩy nở phát triển nơi mỗi cá nhân tốt đẹp của từng anh chị em.

Kính thưa Quí vị,

Trong giờ phút thiêng liêng của Đại lễ Phật Đản, trong không khí trang nghiêm của lễ Kỷ Niệm 10 Năm Thành Lập Viện Đại IIọc Vạn Hạnh này, chúng tôi xin được phép nói lên đây lời tri ân chân thành nhất của chúng tôi đối với Giáo hội đối với Bộ Giáo dục, đối vớicác Đoàn thể, đối vớicác cá nhân trực tiếp hay gián tiếp đã đóng góp cho sự trưởng thành củẳ Viện Đại Học Vạn Hạnh này trong suốt 10 năm qua. Trong suốt 10 năm hoạt động lể dĩ nhiên khó lòng tránh khỏi những

va chạm, những chống đối, những hiểu lầm, chúng tôi xin chân thành sám hối tất cả những điều gì bất như ý đãxảy ra giữa Quí vị và chúng tôi. Chúng tôi tin tưởng rằng tất cả Quí vị sẽ vì tương lai của thế hệ trẻ Việt nam mà tiếp tục dành cho Viện Đại Học Vạn Hạnh này sự họp tác và giúp đỡ quí báu của Quí vị đểchúng ta cùng nhau thực hiện cho kỳ được những nguyên tắc chỉ đạo và những đường hướng giáo dục mà Viện Đại Học Vạn Hạnh đã đề cao và nguyện phục vụ.

Kính thưa Quí vị,

Đứng trước sức mạnh của vũ khí và của vật dục, đứng trước những áp lực tinh vi về chính trị và kinh tế, đứng trước những sức mạnh cuồng tín của đảng phái, và ý thức hệ và sống trong những rối loạn xã hội thường xuyên, các nhà giáo dục chúng ta nhiều khi cảm thấy bất lực và vô vọng. Đó như là thân phận của những nhà giáo dục thuần túy trong bối cảnh của một quốc gia bị xáo trộn bởi chiến tranh. Nhưng kinh nghiệm trong 10 năm của Viện Đại Học Vạn Hạnh vẫn cho phép chúng ta được khiêm tốn hãnh diện và tin tưởng. Chúng ta hãnh diện vìchúng ta vẫn cóthểđóng vai trò của một nhà giáo dục bất khuất trong bất cứ hoàn cảnh nào nếu chúng ta có thành tín và can đảm. Chúng ta có quyền hãnh diện vì giá trị của nhữpg Tư tưởng, của những sáng tác Văn hóa, Khoa học, Mỹ thuật mà chúng ta có trách nhiệm truyền trao và phổ biến luôn luôn vẫn có giá trị và sức mạnh miên trường. Chúng ta vẫn có quyền tin tưởng vào thế hệ « Hậu sanh khả úy » mà chúng ta có trách nhiệm hướng dẫn và xây dựng, thế hệ này có thể làm được những gì đáng làm cho con người Việt nam, cho Quốc

gia Việt nam, cho nền Giáo dục Việt nam. Trong niềm tin tưởng ấy, chúng tôi xin phép được nói lên một lần nữa lòng tri ân chân thành nhất của chúng tôi đối với tất cả Quí vị và các Đoàn thể đã trực tiếp hay gián tiếp đóng góp vào sự duy trì và phát triển của Viện Đại Học Vạn Hạnh trong suốt 10 năm qua.

Xin trân trọng kính chào Quí vị.

Tỷ Kheo THÍCH MINH CHÂU

Viện Trưởng Viện Đại Học Vạn Hạnh

Đã phát hành trong dịp Đại Lễ Phật Đản 2518 và Lễ Kỷ Niệm 10 Năm Thành Lập Viện Đại Học Vạn Hạnh :

TRUNG BỘ KINH TẬP II

(Majjhima-Nikãya)

Tỷ kheo THÍCH MINH CHÂUPhiên dịch

PÃLI - VIỆT ĐỐI CHIẾU

Đạo Từ Của Hòa Thượng Thích Trí Thủ

ĐẠO TỪ

CỦA HÒA THƯỢNG

THÍCH TRÍ THỦ

VIỆN TRƯỞNG VIỆN HÓA ĐẠO ĐỌC TRONG DỊP

LỄ KỶ NIỆM 10 NĂM THÀNH LẬP

VIỆN ĐẠI HỌC VẠN HẠNH

Kính thưa Ông Tổng trưởng Bộ Văn hóa Giáo dục và Thanh niên,

Kính thưa Quí vị Quan khách,

Kính thưa Thượng tọa Viện trưởng, Quí vị Khoa trưởng, Giáo sư và Nhân viên Viện Đại Học Vạn Hạnh, Cùng Anh Chị Em Sinh Viên thân mến.

Sứ mệnh của đạo Phật được nhắc đến trong Kinh Pháp Hoa là « Khai thị chúng sinh ngộ nhập Phật tri kiến » — chỉ rõ cho chúng sinh cái phương pháp phát triển và làm sáng tỏ bản tính sáng suốt toàn giác sẵn có của mình. Vì vậy, một phương pháp giáo dục nhằm vào sự phát triển con người toàn diện chính là phương pháp giáo dục của Phật giáo đã có từ lâu, và đã được thể hiện phần nào qua nền giáo dục Tam giáo đồng nguyên đểxây dựng một xã hội, một nếp sống Việt nam an lạc hàng thế kỷ.

Cũng trong ý hướng này, chư Tăng Việt nam trong quá khứ đã giới thiệu Khổng giáo và Lão giáo với dân chúng để thêm phong phú cho nền giáo dục và nếp sống Việt nam. Nhưng khi nước ta tiếp xúc với nền văn minh Tây phương và nhất là với những công cụ của chủ nghĩa thực dân Âu châu, thìKhổnggiáo và Lão giáo đã không còn đủ sinh khíđể đối kháng và thích nghi với những tư tưởng ngoại lai, và những sinh hoạt mới trong một xã hội kiểu mới. Phật giáo, tuy cũng gặp những khó khăn này trong bước đầu nhưng vì Phật giáo là sức mạnh tiềm ẩn của dân tộc Việt nam, cái sức mạnh khi âm thầm khi bộc phát đã cùng dân tộc chuyển mình tồn tại đúng như câu: «Thủy biên lâm hạ trưởng dưỡng Thánh thai», nghĩa là nép minh bên suối nước bìa rừng để ấp ủ bào thai sinh Thánh...

Cho mãi đến năm 1964, tuy vẫn còn nhiều khó khăn, Giáo hội tương đối có được chút cơ duyên thuận tiện sau bao nhiêu năm chịu chung với dân tộc cảnh điêu linh vì ngoại xâm và nội chiến, và nhất là nhờ vào sự hy sinh đónggóp bằng xương máu của Phật tử Việt nam từ năm 1963, Giáo hội đă thiết lập được Viện Cao Đẳng Phật Học Sài Gòn. Nửa năm sau, đổi thành Viện Đại Học Vạn Hạnh. Đây là một trong những sinh hoạt cần thiết của Giáo hội.

Từ đó, Giáo hội đã tin tưởng và chỉ định Thượng tọa Thích Minh Châu đứng ra điều khiển, duy trì và pháttriển Viện Đại Học Vạn Hạnh trong sự hướng dẫn bằng tinh thần giáo dục Phật giáo của Giáo hội. Một tinh thần và một đường hướng giáo dục phát huy nhân bản sáng tạo, phát huy con người toàn diện chứ không đẩy con người lang thang vào những giấc mộng siêu hình để rồi làm nô lệ cho thần quyền, và cũng không biến con người thành công cụ sản xuất, thành những sinh vật chuyên

môn hóa, khiến con người trởnên cô đơn và làm nô lệ cho cơ khí ; vì chỉ khi nào con người toàn diện được phát triển thì cuộc sổng mới trở nên đáng sống và đời sống chúng ta mới có ý nghía đích thực. Chúng tôi thiết tưởng đó là những điều mà quý vị Giáo sư và anh chị em Sinh viên thường tâm niệm trong khi phát triển kiến thức chuyên môn của mình, hầu xây dựng xã hội tiến bộ về cả tinh thần lẫn vật chất kỹ thuật đểkhỏi mắc vào những cực đoan kểtrên.

Giáo hội ghi nhận là mười năm qua, giữa lúc Giáo hội và dân tộc chìm trong binh lửa, Thượng tọa Viện trưởng, Quí vị Khoa trưởng và Nhân viên đã đóng góp đức hạnh và khả năng của mình cho Viện Đại Học Vạn Hạnh được phát triển. Chúng tôi xin thay mặt Giáo hội tán thán công đức Quí vị.

Với các anh chị em Sinh viên, chúng tôi mong anh chị em hãy cố gắng không ngừng để học hỏi và trau dồi đức hạnh, xứng đáng là con dân một nước Việt nam anh hùng và thấm nhuần Chánh Pháp.

Trong chiều hướngđó, Giáo hội đón chờ những công trình suy tư và sáng tạo nhiều hơn nữa của Quí vị và anh chị em.

Kính lạy đức Phật chứng minh,

Trân trọng kính chào Quí vị.

Hòa Thượng THÍCH TRÍ THỦ

Viện Trưởng Viện Hóa Đạo

Diễn Văn Của Ông Ngô Khắc Tỉnh

DIỄN VĂN

CỦA

ÔNG NGÔ KHẮC TỈNH

TỔNG TRƯỞNG BỘ VĂN HÓA GIÁO DỤC VÀ

THANH NIÊN

ĐỌC TRONG DỊP ĐẠI LỄ PHẬT ĐẢN 3518 VÀ

LỄ KỶ NIỆM 10 NĂM THÀNH LẬP

VIỆN ĐẠI HỌC VẠN HẠNH

(06 - 5 - 1974)

Kính thưa chư tôn Hòa thượng,

Thưa Thượng tọa Viện trưởng,

Thưa Quí vị,

Tôi rất hân hoan đón nhận vinh dự mà Viện Đại Học Vạn Hạnh đãdânh cho tôi, đến chủ tọa lễ kỷ niệm mười năm thành lập Viện ngày hôm nay. Nhân cơ hội này, tôi gửi lời chào mừng chư tôn Hòa thượng, cùng toàn thể liệt Quí vị quan khách.

Thấm thoát mười năm trôi qua. Trong khoảng thời gian qua nhanh như chớp mắt ấy, Viện Đại Học Vạn Hạnh đă thắng lướt không biết bao nhiêu khó khăn, thử thách để trưởng thành và dầndần hoàn tất mục tiêu dự liệu.Với một cơ sở khang trang và đầy đủ phương tiện giảng huấn bậc Đại học như hiện có, cộng thêm những nổ lực không ngừng nhằm kiện toàn chuơng trình giảng dạy, cải thiện lề lối sinh hoạt của sinh viên,

Viện Đại Học Vạn Hạnh đã biểu lộ tinh thần Chân Kim Cang của Phật giáo trong hành trình phục vụ chuyên biệt cho giáo dục. Hiện nay Viện Đại Học Vạn Hạnh đã đủ sức thu hút hơn năm ngàn người theo học. Tôi xin ghi nhận thành quả lớn lao ấy, và nồng nhiệt ca ngợi tài lãnh đạo khôn khéo, sáng suốt của Thượng tọa Viện trưởng, cùng sự kiên trì cộng tác của toàn thể quý vị hằng tâm, hằng sản liên lục đóng góp xây dựng cơ sở giáo dục nầy.

Thưa Quí vị,

Khi nhận lãnh trọng trách phát huy văn hóadân tộc, đào tạo những lớp người lãnh đạo và cung ứng đầy đủ chuyên viên cho mọi ngành hoạt động của Quốc gia ; thâu nhận, định giá, giảng dạy và quảng bá các loại kiến thức cùng tiến hành các công trình sưu tầm nghiên cứu và sáng tạo trong mọi lãnh vực, nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển quốc gia và góp phần tiến bộ của nhân loại, mặc nhiên Đại học đã xóa bỏ lằn mức ngăn cách giã tạo giữa Đại học công và Đại học tư. Ít nhất điều nầy cũng được chứng tỏ qua chính sách của Bộ Văn hóa Giáo dục và Thanh niên, nhằm khuyến khích và nâng đỡ các Đại học tư lập phát triển trong nhiều năm qua.

Chúng ta cũng thừa hiểu rằng khi một quốc gia hứng chịu tai họa tàn phá của chiến tranh mà vẫn phải kiên cường kiến tạo nếp sống thịnh vượng cho tổ quốc như nước ta, thì mọi tầng lớp côngdânhiển nhiên phải chung lưng góp sức vào sự ngbiệp bảo vệ và xây dựng xứ sở. Do đó, một chánh sách giáo dục đa diện rộng rãi và cởi mở sẽ tạo cho mọi người có cơ hội tham gia vào việc phát triểngiáo dục, ngõ hầu kịp thời đáp ứng với nhu cầu nhân dụng trong nước. Ở những nước kém mở mang, sự thiếu hụt về tư bản nhân lực dễ nhận thấy rõ

ràng hơn là sự nghèo nàn về tài nguyên thiên nhiên. Vì thế, quan niệm giáo dục là công việc do Chánh phủ chiếm độc quyền, chắc chắn không thể chấp nhận được ; và mọi sự đóng góp của tư nhân cho công cuộc giáo dục đầu tư đã trở thành quý báu và cấp thiết.

Nhưng đầu tư vào giáo dục Đại học, nhất là Đại học Tư lập, thì kinh nghiệm cho thấy rằng hầu hết các viện Đại học thuộc các tôn giáo lớn, trong nước, thường có nhiều yếu tố thuận lợi để dễ hoàn tất sứ mệnh giáo hóa của mình.

Yếu tố đầu tiên tôi muốn đề cập đến là nền tảng giáo lý mà trên đó Viện Đại học đã được thiết lập nên. Chính kho tàng giáo lý vô tận làm nền tảng đó đã giúp cho tính cách phong phú của giáo dục Đại học càng thêm phong phú. Thật vậy, do sự khẳng định về bản chất thiết yếu và quan trọng của Đại học trong công cuộc phát triển Quốc gia mà Đại học thường không tránh khỏi chú tâm về các kiến thức chuyên môn, trong khi vẫn nhận thức rõ ràng giáo dục đào tạo con người toàn diện với những giá trị muôn thuở là Chân Lý, Tự Do và Nhân Tính. Trường hợp Viện Đại Học Vạn Hạnh lại may mắn hơn vì được đặt vào trong đường hướng giáo dục Phật giáo. Mà đường hướng giáo dục ấy lại đặt trọng tâm vào việc giáohóa con người, đưa con người trở về đúng bản vị làm người. Chẳng những thế, Phật giáo lại đưa đến sự siêu hóa, tự vượt mình thường xuyên để thể nhập cuộc sống toàn diện. Giáo dục Phật giáocó cứu cánh là đưa con người trở về con người toàn diện, về con người biết thể hiện Chánh kiến trong từng động tác thường nhật. Nhưng Trí huệ là đồng lúc với Bi và Dũng. Nói rõ hơn, Trí chỉ là Trí khi có Bi và Dũng đi theo. Con người trí thức cũng là con người từ bi, dễ động lòng trước cảnh thương

tâm của xã hội, nhất là một xã hội hứng chịu thảm họa chiến tranh dai dẳng. Nhưng đồng thời người trí thức cũng thừa can đảm nhận chân và tranh đấu cho sự thật, một khi phân định được tắc nhân lật lọng, gian manh.

Mặt khác, giáo dục Phật giáo khởi đi từ sự tự giác, có nghĩa con người giáo dục Phật giáo phải tự giáo dục mình trước tiên (tự giác), từ đó giáo dục người khác (giác tha) hầu mọi người cùng đi đến chân lý (giác hành viên mãn). Trong Kinh Lăng Già (Lan Kãvatãra sutra), đức Phật dạy, chân lý chính là Bất Nhị (advaya), là con đường của sự thật (margasatyam). Con người giáo dục Phật giáo phải là con người thể hiện tinh thần Bất Nhị, trong nhà trường và đời sống, không tìm phân cách Thầy, Trò, không phân biệt đối tượng và chủ thể. Nói cách khác, giáo dục là để thể nhập với đời sống phong phú, giáo dục không phải chỉ giới hạn ở nhà trường, cũng không phải chỉ kết thúc ở trường thi. Giáo dục phải tự tiêu hóagiáo dục để trở thành hơi thở dinh dưỡng của đời sống trọn vẹn, tước bỏ những chi tiết mà hòa đồng với những nguyên lý bất diệt của nhân sinh. Tóm lại, đạo Phật là một đạo của giáo dục và đức Phật là một nhà Đại Giáo dục.

Những yếu tố thuận lợi khác không kém phần quan trọng trong việc phát triển cho những Viện Đại học thuộc các tôn giáo lớn là tầm mức hậu thuẫn rộng lớn của tập thể tín đồ. Bằng phương thức Hội đồng Chỉ đạo hay ủy ban Tư vấn, tập thể tín đồ đã hỗ trợ tích cực cho viện Đại học trên nhiều phương diện. Điều nầy phù hợp với nhận định là nếu Đại học không mời dân chúng có tiếng nói trong việc định hướng, ít nữa thì cũng là trong việc thiết lập chương trình, sợ rằng tới một lúc nào đó, vì tiêu chuẩn đào tạo sinh viên không đúng đòi

hỏi trên thị trường nhân dụng, dân chúng sẽ không để yên cho Đại học, trái lại sẽ áp lực Đại học phải giảng dạy những chương trình mà họ mong muốn. Lúc ấy Đại học, mất rất nhiều tự do trong việc ấn định chương trinh giảng huấn. Chính tập thể tín dồ sẽ mãi mãi giúp Đại học thuộc tôn giáo mình trong những lúc khó khăn hoặc trước các vấn đề nan giải thoát khỏi cảnh đơn độc mà các Đại học khác thường lâm phải.

Thêm vào đó, những tôn giáo lớn với quá trình tranh đấu hiển hách để bảo vệ quốc gia, một khi nhận trọng trách giáo hóa, ắt sẽ ý thức rõ sứ mệnh lịch sử của mình mà gia tăng nỗ lực tô bồi công trình huyết hản của tiền nhân trong việc xây dựng văn hóa dân tộc.

Thưa Quí vị,

Với các nhận thức trên, tôi minh xác rằng không thểcó sự kỳ thị bất cứ về phương diện gì giữa Đại học Công lập và Đại học Tư lập. Sự phân biệt hoàn toàn bị xóa bỏ vì Bộ Văn hóa Giáo dục và Thanh niên luôn nghĩ rằng sẽ không có sự đòi hỏi nhiều thứ và một chiều về phía tư nhân, cũng như sẽ không có sự cung ứng bất kham và một chiều về phía Chánh phủ. Với nguyên tắc giáo dục đầu tư, Đại học công hay tư cũng hướng chung về một mục đích : đem lại Thịnh vượng và An lạc cho quốc gia.

Hòa chung niềm hân hoan đón mừng Đại lẽ Phật đản 2518, cùng với nỗi phấn khởi nhân lễ Kỷ niệm 10 năm thành lập Viện Đại Học Vạn Hạnh, tôi xin cầu chúc Quí Viện tinh tiến trên đường phục vụ giáo dục quốc gia.

Xin cảm ơn Quí vị.

NGÔ KHẮC TỈNH

Tổng Trưởng

Bộ Văn Hóa Giáo Dục và Thanh Niên

Diễn Văn Của Ông Hội Trưởng Hội Bảo Trợ

DIỄN VĂN

CỦA ÔNG HỘI TRƯỞNG

HỘI BẢO TRỢ

ĐỌC TRONG BUỐI TIỀP TÂN

KỶ NIỆM 10 NĂM THÀNH LẬP

VIỆN ĐẠI HỌC VẠN HẠNH

05-05-1974 (14-04-2518)

Kính bạch chư tôn Hòa thượng, Thượng tọa, Đại đức,

Kính thưa Thượng tọa Viện trưởng,

Kính thưa Quí vị Quan khách và Quí vị Giáo sư,

THAY mặt Hội Bảo Trợ Viện Đại Học Vạn Hạnh, chúng tôi chân thành cảm tạ chư tôn Hòa thượng, Thượng tọa cùng tất cả Quí vị đã dành cho chúng tôi được hân hạnh đón tiếp liệt Quí vị trong buổi tiếp tân trang trọng KỶ NIỆM 10 NĂM TI1ÀNH LẬP VIỆN ĐẠI HỌC VẠN HẠNH hôm nay. Sự hiện diện đông đủ của tất cả Quí vị trong buổi tiếp tân này đã nói lên cảm tình sâu đậm mà quí vị đã dành cho Viện Đại Học chúng tôi trong suổt 10 năm qua.

Kính thưa Quí vị,

Viện Đại Học Vạn Hạnh được thành lập vào cuối năm 1964 với một số nhân sự lãnh đạo ít ỏi và hầu như với hai bàn tay

trắng : Về tài chánh cũng như về cơ sở. Vì vậy lúc đầu phải mượn tạm chùa Pháp hội và chùa Xá lợi làm nơi tá túc. Khởi đầu đã gặp nhiều khó khăn như thế, lại tiếp theo thời gian xáo trộn của những năm 1965-1966-1967 là những năm mà Giáo hội Phật giáo cũng như Quốc gia gặp phải nhiều khó khăn và khủng hoảng nhất, và đó cũng chính là thời kỳ chiến tranh bộc phát mạnh mẽ nhất, vả mọi tổ chức, mọi đoàn thế tôn giáo đều bị phân tán mãnh liệt. Trước hoàn cảnh vô củng rối loạn đó, nhiều người đã nghĩ rằng Viện Đại Học Vạn Hạnh khó lòng mà duy trì nổi chứ đừng nói là hy vọng phát triển. Nhưng ngoài sự mong ước của mọi người, Viện Đại Học Vạn Hạnh, dưới sự lãnh đạo sáng suốt và khôn khéo của Thượng tọa Viện trưởng Thích Minh Châu, không những đã vượt qua được những khó khăn nội tại của mình mà còn vượt khỏi những khó khăn do ảnh hưỏmg hoàn cảnh của Giáo hội và xã hội lúc ấy đưa lại, như một phép lạ.

Thật thế, từ một con số không trong lúc đầu, thế mà chưa đầy hai năm sau, Viện đã xây cất xong một cao ốc đồ sộ và tân kỳ tại đây vào cuối năm 1966 và tiếp theo đó những cơ sở và tiện nghi khác lần lượt được xây dựng :

• Thư viện được khánh thành vào năm 1968, có thể nói đây lả một Thư viện rộng rãi vả trang bị đầy đủ tiện nghi nhất trong các Thư viện lúc đó.

• Giảng đường 18 với hơn 400 chỗ ngồi và một sân khấu khang trang, đẹp đẽ được khảnh thành vào năm 1968.

Cao ốc B với một Trung tâm Sinh hoạt Sinh viên rộng rãi và đủ tiện nghi, một Câu lạc bộ khang trang và ba từng lầu cho Phân khoa Giáo dục được hoàn tất vào năm 1970.

• Cao ốc C dùng làm Trung tâm Ngôn ngữ, ba phòng thí nghiệm Lý, Hóa, Vạn vật và Trung tâm An sinh Xã hội xây cất vào năm 1971.

• Một Cổng chính uy nghi, đồ sộ và một nhà gác dan được khánh thành vào năm 1973.

• Một dãy nhà làm việc của Giáo sư Cơ hữu và một Thư quán đẹp đẽ vừa được khánh thành mới đây.

Song song với những phát triển mau chóng về mặt cơ sở và các tiện nghi Sinh viên, Viện Đại Học Vạn Hạnh cũng đã phát triển mạnh mẽ về mặt giảng huấn và Sinh viên : Với hai Phân khoa Phật học và Văn học lúc đầu với 1696 Sinh viên, niên khóa 1966-1967 mở thêm Trung tâm Ngôn ngữ, niên khóa 1967-1968 mở Phân khoa Khoa học Xã hội, niên khóa 1970-1971 mở Phân khoa Giáo dục, đến niên khóa 1971-1972 mở thêm các ban Cao học Phật học và Văn khoa, niên khóa 1972-1973 mở Cao học Khoa học Xã hội. Hiện nay, Viện Đại Học Vạn Hạnh đã có 4 Phân khoa và một Trung tâm Ngôn ngữ với hơn 5.000 Sinh viên, trên 300 vị Giáo sư nồi tiếng và đã đào tạo được hơn 700 Sinh viên tốt nghiệp Cử nhân đủ mọi ngành : Phật học, Triết học, Văn học, Báo chí, Sử địa, Chính trị, Xã hội, Kinh tế, Thương mại... và hiện đang giữ nhiều chức vụ quan trọng trong mọi ngành sinh hoạt của Quốc gia và đã chứng tỏ có đầy đủ khả năng chuyên môn cũng như tác phong đạo đức. Và một điều cũng cần lưu ý là sau 10 năm hoạt động Viện Đại Học Vạn Hạnh đã tạo được cho mình một thế đứng đặc biệt trong cộng đồng Đại học Quổc gia và Quốc tế và là một Đại học tư có nhiều uy tín tại quốc nội cũng như quốc ngoại.