Phân Tích Giới Tỳ Khưu 1

02. Tụng phẩm thứ nhì

[126] Bài kệ về các câu chuyện dẫn giải

Về những người thợ nhuộm

năm chuyện được đề cập,

bốn chuyện tấm vải choàng,

năm chuyện về ban đêm,

năm chuyện vị mang vác,

đáp thuận theo câu nói

năm chuyện được kể lại,

hai chuyện khác về gió,

ở thi thể chưa hoại,

rút thăm cỏ kusa,

chuyện nhà tắm thứ mười,

vật thú ăn thừa lại

năm chuyện được nói đến,

vị không có hiện diện

cũng đề cập năm chuyện,

lúc khó khăn vật thực

cơm, thịt, và bánh nướng,

bánh ngọt, và thịt ngọt,

vật dụng, cùng túi xách,

tấm nệm, sào máng y,

vị đã không đi ra,

được ăn do thân thiết,

tưởng của mình hai chuyện,

“Chúng tôi không lấy trộm”

như thế có bảy chuyện,

và lấy trộm bảy chuyện,

của hội chúng bảy chuyện,

hai chuyện khác về hoa,

nhân danh người khác nói

có ba chuyện cả thảy,

đem qua ba viên ngọc,

heo rừng, nai, và cá,

di chuyển cả chiếc xe,

chim tha đi hai chuyện,

các khúc gỗ hai chuyện,

vải paṃsukūla,

nước cuốn trôi hai chuyện,

từng chút, sự phân công,

chuyện khác chưa đủ số,

ở thành Sāvatthi

đầy nắm tay bốn chuyện,

phần còn thừa hai chuyện,

có hai chuyện về cỏ,

trái cây thuộc hội chúng

chia phần có bảy chuyện,

không phép chủ bảy chuyện,

gỗ, nước, và đất sét,

và hai chuyện về cỏ,

vị lấy trộm chiếc giường, v.v...

của hội chúng bảy chuyện,

và vật có chủ nhân

cũng không nên di chuyển,

chỉ tạm thời mang đi

vật có chủ thì được,

Campā, và Vương Xá,

và ngài Ajjuka

ở thành Vesālī,

chuyện Bārāṇasī,

và ở Kosambī,

và vị Daḷhika

ở thành Sāgalā.

[127] Các câu chuyện dẫn giải

Vào lúc bấy giờ, các vị tỷ-kheo nhóm Lục Sư đã đi đến chỗ nhuộm y và lấy trộm gói đồ nhuộm. Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: “Điều học đã được đức Thế Tôn quy định; phải chăng chúng ta đã phạm tội pārājika?” Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, các ngươi đã phạm tội pārājika.

[128] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đến chỗ nhuộm y nhìn thấy tấm vải quý giá nên đã khởi tâm trộm cắp. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: “Phải chăng ta đã phạm tội pārājika?” Vị ấy đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này tỷ-kheo, vô tội trong (trường hợp) sanh khởi tâm.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đến chỗ nhuộm y nhìn thấy tấm vải quý giá nên khởi tâm trộm cắp và sờ vào. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội tác ác (dukkaṭa).

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đến chỗ nhuộm y nhìn thấy tấm vải quý giá nên khởi tâm trộm cắp và làm lay động. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm trọng tội (thullaccaya).

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đến chỗ nhuộm y nhìn thấy tấm vải quý giá nên khởi tâm trộm cắp và làm dời khỏi vị trí. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[129] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi khất thực nhìn thấy tấm vải choàng quý giá nên đã khởi tâm trộm cắp. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, vô tội trong (trường hợp) sanh khởi tâm.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi khất thực nhìn thấy tấm vải choàng quý giá nên đã khởi tâm trộm cắp và sờ vào. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội tác ác (dukkaṭa).

... (như trên)... nên đã khởi tâm trộm cắp và làm lay động. ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm trọng tội (thullaccaya).

... (như trên)... nên đã khởi tâm trộm cắp và làm dời khỏi vị trí. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[130] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi nhìn thấy đồ vật vào ban ngày rồi đã làm dấu hiệu (nghĩ rằng): “Ta sẽ lấy trộm vào ban đêm.” Vị ấy nhận ra vật ấy rồi lấy trộm vật ấy. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

... (như trên)... Vị ấy nhận ra vật ấy rồi lấy trộm vật khác. ... (như trên)... Vị ấy nhận ra vật khác rồi lấy trộm vật ấy. ... (như trên)... Vị ấy nhận ra vật khác rồi lấy trộm vật khác. ... (như trên)... Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi nhìn thấy đồ vật vào ban ngày rồi đã làm dấu hiệu (nghĩ rằng): “Ta sẽ lấy trộm vào ban đêm.” Vị ấy nhận ra vật ấy rồi lấy trộm đồ vật của chính mình. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội tác ác (dukkaṭa).

[131] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ trong lúc đang mang đồ vật của người khác đã khởi tâm trộm cắp rồi sờ vào gói đồ ở trên đầu. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội tác ác (dukkaṭa).

... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi làm lay động. ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm trọng tội (thullaccaya).

... (như trên)... nên đã khởi tâm trộm cắp và đã đưa xuống vai. ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi sờ vào gói đồ ở trên vai. ... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi làm lay động. ... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp và đã đưa xuống hông. ... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi sờ vào gói đồ ở hông. ... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi làm lay động. ... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi cầm lấy ở tay. ... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi đặt gói đồ ở tay xuống đất ... (như trên)... đã khởi tâm trộm cắp rồi nhấc lên khỏi mặt đất. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[132] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã căng y ở ngoài trời rồi đi vào trong trú xá. Có vị tỷ-kheo nọ (nghĩ rằng): “Chớ để y này bị hư hỏng,” nên đã đem cất đi. Vị kia đi ra rồi đã hỏi vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Này đại đức, y của tôi đã bị ai lấy trộm?

Vị ấy nói như vầy:

- Đã bị tôi lấy trộm.

Vị kia đã giữ vị ấy lại (nói rằng):

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con (chỉ đáp lại) thuận theo câu nói (niruttipatho).

- Này tỷ-kheo, vô tội trong việc (đáp lại) thuận theo câu nói.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã để y ở trên ghế. ...(như trên)... đã để tọa cụ ở trên ghế ...(như trên)... đã để bình bát ở dưới ghế rồi đi vào trong trú xá. Có vị tỷ-kheo nọ (nghĩ rằng): “Chớ để bình bát này bị hư hỏng,” nên đã đem cất đi. Vị kia đi ra rồi đã hỏi vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Này đại đức, bình bát của tôi đã bị ai lấy trộm?

Vị ấy nói như vầy:

- Đã bị tôi lấy trộm.

Vị kia đã giữ vị ấy lại (nói rằng):

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, vô tội trong việc (đáp lại) thuận theo câu nói.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo ni nọ đã căng y ở hàng rào rồi đi vào trong trú xá. Có vị tỷ-kheo ni nọ (nghĩ rằng): “Chớ để y này bị hư hỏng,” nên đã đem cất đi. Vị ni kia đi ra rồi đã hỏi vị tỷ-kheo ni ấy rằng:

- Này ni sư, y của tôi đã bị ai lấy trộm?

Vị ni ấy nói như vầy:

- Đã bị tôi lấy trộm.

Vị ni kia đã giữ vị ni ấy lại (nói rằng):

- Cô không còn là nữ sa-môn nữa.

Vị ni ấy đã có nỗi nghi hoặc. Sau đó, vị tỷ-kheo ni ấy đã kể lại sự việc ấy cho các tỷ-kheo ni. Các tỷ-kheo ni đã kể lại sự việc ấy cho các tỷ-kheo. Các tỷ-kheo đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, vô tội trong việc (đáp lại) thuận theo câu nói.

[133] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ nhìn thấy một tấm vải choàng bị cuốn đi bởi cơn gió xoáy nên đã nhặt lấy (nghĩ rằng): “Ta sẽ cho lại những người chủ.” Những người chủ đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con không có ý định trộm cắp.

- Này tỷ-kheo, vị không có ý định trộm cắp thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã nhặt lấy khăn xếp đội đầu bị cuốn đi bởi cơn gió xoáy với ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải nhặt lấy) trước khi những người chủ nhìn thấy.” Những người chủ đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con có ý định trộm cắp.

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[134] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi vào nơi nghĩa địa đã nhặt lấy vải paṃsukūla ở thi thể chưa hoại. Và có ngạ quỷ (peta) trú trong thi thể ấy ⁴⁶. Khi ấy, ngạ quỷ ấy đã nói với vị tỷ-kheo điều này:

- Thưa ngài, xin chớ lấy đi tấm vải choàng của tôi.

Vị tỷ-kheo ấy không chú ý đến nên đã nhặt lấy. Khi ấy, thi thể ấy đã đứng dậy và đi sát phía sau vị tỷ-kheo ấy. Sau đó, vị tỷ-kheo ấy đã đi vào trú xá và đóng cửa lại. Khi ấy, thi thể ấy đã té xuống ngay tại chỗ ấy. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika. Và này các tỷ-kheo, không nên lấy vải paṃsukūla ở thi thể chưa hoại; vị nào lấy thì phạm tội tác ác (dukkaṭa).

[135] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ trong lúc phân chia các y cho hội chúng đã tráo thăm (kusa) với ý định trộm cắp và lấy được y.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[136] Vào lúc bấy giờ, ở trong nhà tắm hơi đại đức Ānanda nghĩ là của mình nên đã mặc vào y nội của vị tỷ-kheo nọ. Khi ấy, vị tỷ-kheo ấy đã nói với đại đức Ānanda điều này:

- Này đại đức Ānanda, sao đại đức lại mặc y nội của tôi?

- Này đại đức, tôi tưởng là của tôi.

Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là của mình thì vô tội.

[137] Vào lúc bấy giờ, nhiều vị tỷ-kheo trong lúc đi xuống từ núi Gijjhakūṭā đã nhìn thấy phần thịt ăn còn thừa của sư tử (sīhavighāsaṃ) nên đã cho nấu chín rồi thọ dụng. Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, (trong trường hợp) phần thịt ăn còn thừa của sư tử thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, nhiều vị tỷ-kheo trong lúc đi xuống từ núi Gijjhakūṭā đã nhìn thấy phần thịt ăn còn thừa của loài cọp ... (như trên)... đã nhìn thấy phần thịt ăn còn thừa của loài beo ... (như trên)... đã nhìn thấy phần thịt ăn còn thừa của loài linh cẩu ... (như trên)... đã nhìn thấy phần thịt ăn còn thừa của chó sói nên đã cho nấu chín rồi thọ dụng. Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này các tỷ-kheo, (trong trường hợp) vật thuộc về loài thú thì vô tội.

[138] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ trong khi cơm của hội chúng được phân chia (đã nói rằng): “Hãy trao cho tôi phần của vị khác” rồi lấy phần của vị không có hiện diện (amūlakaṃ). Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội ưng đối trị (pācittiya) trong việc cố tình nói dối.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ trong khi vật thực cứng của hội chúng được phân chia ... (như trên)... trong khi bánh nuớng (pūva) của hội chúng được phân chia ... (như trên)... trong khi mía cây của hội chúng được phân chia ... (như trên)... trong khi dưa (timbarūsake) của hội chúng được phân chia ... (như trên)... (nói rằng): “Hãy trao cho tôi phần của vị khác” rồi lấy phần của vị không có hiện diện. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội ưng đối trị (pācittiya) trong việc cố tình nói dối.

[139] Vào lúc bấy giờ, trong thời kỳ khó khăn về vật thực có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã đi vào cửa hàng bán cơm lấy trộm đầy bát cơm. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, trong thời kỳ khó khăn về vật thực có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã đi vào cửa hàng bán thịt lấy trộm đầy bát thịt. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, trong thời kỳ khó khăn về vật thực có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã đi vào cửa hàng bán bánh nướng lấy trộm đầy bát bánh nướng. ... (như trên)... có ý định trộm cắp đã lấy trộm đầy bát bánh ngọt (sakkhali) ... (như trên)... có ý định trộm cắp đã lấy trộm đầy bát thịt ngọt (modaka). Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[140] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi nhìn thấy vật dụng vào ban ngày rồi đã làm dấu hiệu (nghĩ rằng): “Ta sẽ lấy trộm vào ban đêm.” Vị ấy nhận ra vật ấy rồi lấy trộm vật ấy. ... (như trên)... Vị ấy nhận ra vật ấy rồi lấy trộm vật khác. ... (như trên)... Vị ấy nhận ra vật khác rồi lấy trộm vật ấy. ... (như trên)... Vị ấy nhận ra vật khác rồi lấy trộm vật khác. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi nhìn thấy vật dụng vào ban ngày rồi đã làm dấu hiệu (nghĩ rằng): “Ta sẽ lấy trộm vào ban đêm.” Vị ấy nhận ra vật ấy rồi lấy trộm vật dụng của chính mình. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội tác ác (dukkaṭa).

[141] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi nhìn thấy túi xách ở trên ghế (nghĩ rằng): “Trong khi lấy từ chỗ này thì ta sẽ phạm tội pārājika” nên đã di chuyển luôn cả cái ghế rồi mới đoạt lấy. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[142] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ có định trộm cắp đã lấy trộm nệm của hội chúng. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[143] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ có định trộm cắp đã lấy trộm y ở sào máng y. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[144] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi đã lấy trộm y ở trong trú xá (nghĩ rằng): “Khi đi ra khỏi đây thì ta sẽ phạm tội pārājika,” rồi đã không đi ra khỏi trú xá. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, kẻ rồ dại ấy có đi ra hay không đi ra cũng đã phạm tội pārājika.

[145] Vào lúc bấy giờ, có hai vị tỷ-kheo là bạn bè, một vị đã đi vào làng để khất thực. Còn vị thứ nhì, trong khi vật thực cứng của hội chúng được phân phát, đã nhận phần của người bạn và đã thọ dụng do sự thân thiết với vị ấy. Vị kia biết được đã quở trách vị ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con lấy do sự thân thiết.

- Này tỷ-kheo, trường hợp lấy do sự thân thiết thì vô tội.⁴⁷

[146] Vào lúc bấy giờ, có nhiều vị tỷ-kheo thực hiện việc may y. Khi vật thực cứng của hội chúng được phân chia, các phần chia của tất cả các vị đã được mang đến và để ở bên cạnh. Có vị tỷ-kheo nọ (lầm) tưởng phần chia của vị tỷ-kheo khác là của mình nên đã thọ dụng. Vị kia biết được đã quở trách vị ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là của mình thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, có nhiều vị tỷ-kheo thực hiện việc may y. Khi vật thực cứng của hội chúng được phân chia, phần chia của vị tỷ-kheo nọ được mang lại bằng bình bát của vị tỷ-kheo khác và được để xuống gần đó. Vị tỷ-kheo chủ nhân của bình bát tưởng (lầm) là của mình nên đã thọ dụng. Vị kia biết được đã quở trách vị ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, vị tưởng (lầm) là của mình thì vô tội.

[147] Vào lúc bấy giờ, có các kẻ trộm xoài đã hái xoài rồi mang theo gói (xoài) bỏ đi. Những người chủ đã đuổi theo các kẻ trộm ấy. Khi nhìn thấy những người chủ, các kẻ trộm đã đánh rơi gói (xoài) rồi tẩu thoát. Các vị tỷ-kheo tưởng rằng gói (xoài) ấy là vật quăng bỏ (paṃsukūla) nên đã cho người nhặt lấy rồi thọ dụng. Những người chủ đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, (khi ấy) các ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, chúng con (lầm) tưởng là vật quăng bỏ.

- Này các tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là vật quăng bỏ thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, có các kẻ trộm trái táo hồng (jambū) ...(như trên)... các kẻ trộm trái bánh mì (labuja) ...(như trên)... các kẻ trộm trái mít (panasa) ...(như trên)... các kẻ trộm trái chà là (tālapakka) ...(như trên)... các kẻ trộm mía (ucchu) ...(như trên)... các kẻ trộm dưa (timbarūsaka) sau khi gom các quả dưa lại rồi mang theo gói (dưa) bỏ đi. Những người chủ đã đuổi theo các kẻ trộm ấy. Khi nhìn thấy những người chủ, các kẻ trộm đã đánh rơi gói (dưa) rồi tẩu thoát. Các vị tỷ-kheo tưởng rằng gói (dưa) ấy là vật quăng bỏ (paṃsukūla) nên đã cho người nhặt lấy rồi thọ dụng. Những người chủ đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này các tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là vật quăng bỏ thì vô tội.

[148] Vào lúc bấy giờ, có các kẻ trộm xoài đã hái xoài rồi mang theo gói (xoài) bỏ đi. Những người chủ đã đuổi theo các kẻ trộm ấy. Khi nhìn thấy những người chủ, các kẻ trộm đã đánh rơi gói (xoài) rồi tẩu thoát. Các vị tỷ-kheo có ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải ăn) trước khi những người chủ nhìn thấy,” rồi đã thọ dụng. Những người chủ đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này các tỷ-kheo, các ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, có các kẻ trộm trái táo hồng ...(như trên)... các kẻ trộm trái bánh mì ...(như trên)... các kẻ trộm trái mít ...(như trên)... các kẻ trộm trái chà là ...(như trên)... các kẻ trộm mía ...(như trên)... các kẻ trộm dưa sau khi gom các quả dưa lại rồi mang theo gói (dưa) bỏ đi. Những người chủ đã đuổi theo các kẻ trộm ấy. Khi nhìn thấy những người chủ, các kẻ trộm đã đánh rơi gói (dưa) rồi tẩu thoát. Các vị tỷ-kheo có ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải ăn) trước khi những người chủ nhìn thấy,” rồi đã thọ dụng. Những người chủ đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này các tỷ-kheo, các ngươi đã phạm tội pārājika.

[149] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ với ý định trộm cắp đã lấy trộm xoài của hội chúng. ...(như trên)... trái táo hồng của hội chúng. ...(như trên)... trái bánh mì của hội chúng. ...(như trên)... trái mít của hội chúng. ...(như trên)... trái chà là của hội chúng. ...(như trên)... mía của hội chúng. ...(như trên)... dưa của hội chúng. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[150] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đến vườn hoa với ý định trộm cắp đã lấy trộm bông hoa đã được hái trị giá năm māsaka. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đến vườn hoa. Sau khi hái bông hoa trị giá năm māsaka, vị ấy có ý định trộm cắp nên đã lấy trộm. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[151] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ trong lúc đi đến ngôi làng nhỏ đã nói với vị tỷ-kheo khác điều này:

- Này đại đức, được đại đức cho phép nên tôi sẽ nhân danh đại đức nói với gia đình hộ độ của đại đức.

Vị ấy sau khi đi đến đã bảo đem lại một tấm vải choàng và đã sử dụng cho bản thân. Vị kia biết được đã quở trách vị ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã không phạm tội pārājika. Và này các tỷ-kheo, không nên nói rằng: “Được đại đức cho phép nên tôi sẽ nói nhân danh đại đức (vutto vajjemi).” Vị nào nói thì phạm tội tác ác (dukkaṭa).

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đến ngôi làng nhỏ. Có vị tỷ-kheo nọ đã nói với vị tỷ-kheo ấy điều này:

- Này đại đức, được tôi cho phép nên đại đức hãy nhân danh tôi nói với gia đình hộ độ của tôi.

Vị ấy sau khi đi đến đã bảo đem lại hai tấm vải choàng và đã sử dụng cho bản thân một tấm, còn đưa cho vị tỷ-kheo kia một tấm. Vị kia biết được đã quở trách vị ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã không phạm tội pārājika. Và này các tỷ-kheo, không nên nói rằng: “Được tôi cho phép nên đại đức hãy nói nhân danh tôi (vutto vajjehi).” Vị nào nói thì phạm tội tác ác (dukkaṭa).

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ trong lúc đi đến ngôi làng nhỏ đã nói với vị tỷ-kheo khác điều này:

- Này đại đức, được đại đức cho phép nên tôi sẽ nhân danh đại đức nói với gia đình hộ độ của đại đức.

Vị kia cũng đã nói như vầy:

- Được tôi cho phép nên đại đức hãy nhân danh tôi nói với gia đình hộ độ của tôi.

Vị ấy sau khi đi đến đã bảo đem lại một āḷhakaṃ bơ lỏng, một tulaṃ mật đường, và một doṇaṃ⁴⁸ gạo rồi đã thọ dụng cho bản thân. Vị kia biết được đã quở trách vị ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã không phạm tội pārājika. Và này các tỷ-kheo, không nên nói rằng: “Được đại đức cho phép nên tôi sẽ nói nhân danh đại đức (vutto vajjemi),” và không nên nói rằng: “Được tôi cho phép nên đại đức hãy nói nhân danh tôi (vutto vajjehi).” Vị nào nói thì phạm tội tác ác (dukkaṭa).

[152] Vào lúc bấy giờ, có người đàn ông nọ mang theo viên ngọc ma-ni quý giá cùng đi đường xa với vị tỷ-kheo nọ. Rồi khi nhìn thấy trạm thuế, người đàn ông ấy đã lén bỏ viên ngọc ma-ni vào trong túi xách của vị tỷ-kheo ấy và sau khi qua khỏi trạm thuế đã lấy lại. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con không biết.

- Này tỷ-kheo, vị không biết thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, có người đàn ông nọ mang theo viên ngọc ma-ni quý giá cùng đi đường xa với vị tỷ-kheo nọ. Rồi khi nhìn thấy trạm thuế, người đàn ông ấy giả vờ bị bệnh rồi đã trao gói đồ của mình cho vị tỷ-kheo ấy. Sau khi qua khỏi trạm thuế, người đàn ông ấy đã nói với vị tỷ-kheo ấy điều này:

- Thưa ngài, xin hãy trao gói đồ cho tôi. Tôi không có bệnh.

- Này đạo hữu, tại sao ngươi làm như thế?

Khi ấy, người đàn ông ấy đã kể lại sự việc ấy cho vị tỷ-kheo ấy. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con không biết.

- Này tỷ-kheo, vị không biết thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đi đường xa cùng với chiếc xe ngựa. Một người đàn ông nọ đã dùng tài vật mua chuộc vị tỷ-kheo ấy, đến khi nhìn thấy trạm thuế đã trao cho vị tỷ-kheo ấy một viên ngọc ma-ni quý giá (nói rằng):

- Thưa ngài, hãy đem viên ngọc ma-ni này qua khỏi trạm thuế.

Rồi vị tỷ-kheo ấy đã đem viên ngọc ma-ni ấy qua khỏi trạm thuế. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[153] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã thả ra một con heo rừng bị mắc bẫy vì lòng trắc ẩn. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con vì lòng trắc ẩn thôi thúc.

- Này tỷ-kheo, vị vì lòng trắc ẩn thôi thúc thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã thả ra một con heo rừng bị mắc bẫy với ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải hành động) trước khi các người chủ nhìn thấy.” Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã thả ra một con nai bị mắc bẫy vì lòng trắc ẩn. ...(như trên)... đã thả ra một con nai bị mắc bẫy với ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải hành động) trước khi các người chủ nhìn thấy.” ...(như trên)... đã thả ra những con cá bị bị vướng vào rọ vì lòng trắc ẩn. ...(như trên)... đã thả ra những con cá bị bị vướng vào rọ với ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải hành động) trước khi các người chủ nhìn thấy.” Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[154] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi nhìn thấy gói đồ ở trong chiếc xe (nghĩ rằng): “Trong khi lấy từ chỗ này thì ta sẽ phạm tội pārājika” nên đã bước lên đánh xe đi rồi mới đoạt lấy. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[155] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã nhặt lấy miếng thịt bị chim ưng tha đi (nghĩ rằng): “Ta sẽ cho lại những người chủ.” Những người chủ đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, vị không có ý định trộm cắp thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ đã nhặt lấy miếng thịt bị chim ưng tha đi với ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải hành động) trước khi các người chủ nhìn thấy.” Những người chủ đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[156] Vào lúc bấy giờ, dân chúng buộc (các khúc gỗ) lại thành bè rồi thả xuôi dòng sông Aciravatī. Khi các dây buộc bị đứt, các khúc gỗ đã bị phân tán trôi đi. Các vị tỷ-kheo tưởng là vật quăng bỏ nên đã vớt lên. Những người chủ đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này các tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là vật quăng bỏ thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, dân chúng buộc (các khúc gỗ) lại thành bè rồi thả xuôi dòng sông Aciravatī. Khi các dây buộc bị đứt, các khúc gỗ đã bị phân tán trôi đi. Các vị tỷ-kheo đã vớt lên với ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải hành động) trước khi các người chủ nhìn thấy.” Những người chủ đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này các tỷ-kheo, các ngươi đã phạm tội pārājika.

[157] Vào lúc bấy giờ, có người chăn bò nọ đã treo tấm vải choàng trên cây rồi đi đại tiện. Có vị tỷ-kheo tưởng là vật quăng bỏ nên đã nhặt lấy. Khi ấy, người chăn bò ấy đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này các tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là vật quăng bỏ thì vô tội.

[158] Vào lúc bấy giờ, trong lúc vị tỷ-kheo nọ đang lội qua sông, có một tấm vải choàng bị truột khỏi tay của những người thợ nhuộm (trôi đến) vướng vào chân (của vị ấy). Vị tỷ-kheo ấy đã nhặt lên (nghĩ rằng): “Ta sẽ cho lại những người chủ.” Những người chủ đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, vị không có ý định trộm cắp thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, trong lúc vị tỷ-kheo nọ đang lội qua sông, có một tấm vải choàng bị truột khỏi tay của những người thợ nhuộm (trôi đến) vướng vào chân (của vị ấy). Vị tỷ-kheo ấy nên đã nhặt lấy với ý định trộm cắp (nghĩ rằng): “(Phải hành động) trước khi các người chủ nhìn thấy.” Những người chủ đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[159] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ nhìn thấy hũ bơ lỏng nên đã thọ dụng mỗi lần một chút ít (thokaṃ thokaṃ). Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội tác ác (dukkaṭa).⁴⁹

[160] Vào lúc bấy giờ, nhiều vị tỷ-kheo đã cùng nhau phân công rồi ra đi (nghĩ rằng): “Chúng ta sẽ lấy trộm đồ vật.” Một vị đã lấy trộm đồ vật. Các vị ấy đã nói như vầy:

- Chúng ta không phạm tội pārājika. Vị nào lấy trộm thì phạm tội pārājika.

Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, các ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, nhiều vị tỷ-kheo sau khi đã cùng nhau phân công rồi đã lấy trộm đồ vật và chia phần. Phần chia được các vị ấy chia ra cho mỗi một vị không đủ năm māsaka. Các vị ấy đã nói như vầy:

- Chúng ta không phạm tội pārājika.

Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, các ngươi đã phạm tội pārājika.

[161] Vào lúc bấy giờ, trong lúc ở thành Sāvatthi có khó khăn về vật thực, có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã lấy trộm một nắm (tay) gạo của người chủ tiệm. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, trong lúc ở thành Sāvatthi có khó khăn về vật thực, có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã lấy trộm một nắm (tay) đậu ...(như trên)... một nắm (tay) đậu tây ...(như trên)... một nắm (tay) hạt mè của người chủ tiệm. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[162] Vào lúc bấy giờ, trong khu rừng Andha ở thành Sāvatthi, các kẻ trộm sau khi giết con bò cái, đã ăn thịt, sau khi thu dọn phần còn thừa (để ở một nơi), rồi đi. Các vị tỷ-kheo tưởng là vật quăng bỏ nên đã cho người nhặt lấy và thọ dụng. Các kẻ trộm đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này các tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là vật quăng bỏ thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, trong khu rừng Andha ở thành Sāvatthi, các kẻ trộm sau khi giết con heo rừng, đã ăn thịt, sau khi thu dọn phần còn thừa (để ở một nơi), rồi đi. Các vị tỷ-kheo tưởng là vật quăng bỏ nên đã cho người nhặt lấy và thọ dụng. Các kẻ trộm đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này các tỷ-kheo, vị (lầm) tưởng là vật quăng bỏ thì vô tội.

[163] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ, sau khi đi đến cánh đồng cỏ, có ý định trộm cắp rồi đã lấy trộm cỏ được cắt sẵn trị giá năm māsaka. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[164] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ sau khi đi đến cánh đồng cỏ và cắt (số lượng) cỏ trị giá năm māsaka, có ý định trộm cắp rồi đã lấy trộm. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[165] Vào lúc bấy giờ, các tỷ-kheo vãng lai sau khi bảo chia phần xoài của hội chúng rồi đã thọ dụng. Các tỷ-kheo thường trú đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, (khi ấy) các ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, chúng con có nhu cầu về thọ thực (paribhogatthāya).

- Này các tỷ-kheo, (trường hợp) có nhu cầu về thọ thực thì vô tội.

Vào lúc bấy giờ, các tỷ-kheo vãng lai sau khi bảo chia phần trái táo hồng của hội chúng ...(như trên)... trái bánh mì của hội chúng ...(như trên)... trái mít của hội chúng ...(như trên)... trái chà là của hội chúng ...(như trên)... mía của hội chúng ...(như trên)... dưa của hội chúng rồi đã thọ dụng. Các tỷ-kheo thường trú đã quở trách các vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Các người không phải là sa-môn.

Các vị ấy đã có nỗi nghi hoặc. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, (khi ấy) các ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, chúng con có nhu cầu về thọ thực.

- Này các tỷ-kheo, (trường hợp) có nhu cầu về thọ thực thì vô tội.

[166] Vào lúc bấy giờ, những người canh giữ xoài dâng trái xoài đến các vị tỷ-kheo. Các vị tỷ-kheo (nghĩ rằng): “Các người chủ bảo họ canh giữ các vật này chớ không bảo dâng các vật này,” nên đã ngần ngại không thọ nhận. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, vô tội trong việc bố thí của những người giữ vườn.

Vào lúc bấy giờ, những người canh giữ táo hồng ...(như trên)... những người canh giữ trái bánh mì ...(như trên)... những người canh giữ mít ...(như trên)... những người canh giữ trái chà là ...(như trên)... những người canh giữ mía ...(như trên)... những người canh giữ dưa dâng những quả dưa đến các vị tỷ-kheo. Các vị tỷ-kheo (nghĩ rằng): “Các người chủ bảo họ canh giữ các vật này chớ không bảo dâng các vật này,” nên đã ngần ngại không thọ nhận. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, vô tội trong việc bố thí của những người giữ vườn.

[167] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ lấy có tính cách tạm thời cây gỗ của hội chúng để chống đỡ bức tường của trú xá của bản thân. Các tỷ-kheo đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc. Vị ấy đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này tỷ-kheo, (khi ấy) ngươi có tâm gì?

- Bạch Thế Tôn, con (lấy) có tính cách tạm thời.

- Này tỷ-kheo, (trường hợp) có tính cách tạm thời thì vô tội.

[168] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã lấy trộm nước của hội chúng ...(như trên)... có ý định trộm cắp đã lấy trộm đất sét của hội chúng ...(như trên)... có ý định trộm cắp đã lấy trộm cỏ muñja của hội chúng ...(như trên)... Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã đốt cháy cỏ muñja của hội chúng ...(như trên)... Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi không phạm tội pārājika mà phạm tội tác ác (dukkaṭa).

[169] Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã lấy trộm giường của hội chúng. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

Vào lúc bấy giờ, có vị tỷ-kheo nọ có ý định trộm cắp đã lấy trộm ghế của hội chúng ...(như trên)... nệm của hội chúng ...(như trên)... gối của hội chúng ...(như trên)... cánh cửa lớn của hội chúng ...(như trên)... cửa sổ của hội chúng ...(như trên)... đà gỗ của hội chúng. Vị ấy đã có nỗi nghi hoặc: ... (như trên)...

- Này tỷ-kheo, ngươi đã phạm tội pārājika.

[170] Vào lúc bấy giờ, các tỷ-kheo sử dụng chỗ nằm ngồi là vật dụng trong trú xá của người nam cư sĩ nọ tại một địa điểm khác. Khi ấy, người nam cư sĩ ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng:

- Vì sao các ngài đại đức lại sử dụng đồ đạc của địa điểm này tại địa điểm khác?

Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, không nên sử dụng đồ đạc của địa điểm này tại địa điểm khác. Vị nào sử dụng thì phạm tội tác ác (dukkaṭa).

Vào lúc bấy giờ, các tỷ-kheo ngần ngại di chuyển (thảm lót) đến nhà hành lễ Uposatha và phòng hội họp nên đã ngồi xuống ở nền nhà. Các thân mình và y phục đều bị dơ bẩn. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, ta cho phép di chuyển có tính cách tạm thời.

[171] Vào lúc bấy giờ ở xứ Campā, vị tỷ-kheo ni học trò của tỷ-kheo ni Thullanandā đã đi đến gia đình hộ độ tỷ-kheo ni Thullanandā (nói rằng): “Ni sư muốn uống cháo gồm ba thứ;” sau khi bảo nấu, đã mang đi, rồi đã thọ dụng cho chính bản thân. Tỷ-kheo ni Thullanandā biết được đã quở trách rằng:

- Ngươi không phải là nữ sa-môn.

Vị ni ấy đã có nỗi nghi hoặc. Sau đó, vị tỷ-kheo ni ấy đã kể lại sự việc ấy cho các tỷ-kheo ni. Các tỷ-kheo ni đã kể lại sự việc ấy đến các tỷ-kheo. Các tỷ-kheo đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, vị ni ấy không phạm tội pārājika mà phạm tội ưng đối trị (pācittiya) trong việc cố tình nói dối.

Vào lúc bấy giờ ở thành Rājagaha, vị tỷ-kheo ni học trò của tỷ-kheo ni Thullanandā đã đi đến gia đình hộ độ tỷ-kheo ni Thullanandā (nói rằng): “Ni sư muốn ăn mật viên;” sau khi bảo nấu, đã mang đi, rồi đã thọ dụng cho chính bản thân. Tỷ-kheo ni Thullanandā biết được đã quở trách rằng:

- Ngươi không phải là nữ sa-môn.

Vị ni ấy đã có nỗi nghi hoặc: ...(như trên)...

- Này các tỷ-kheo, vị ni ấy không phạm tội pārājika mà phạm tội ưng đối trị (pācittiya) trong việc cố tình nói dối.

[172] Vào lúc bấy giờ ở thành Vesālī, người gia chủ hộ độ đại đức Ajjuka có hai đứa trẻ trai: (một) là con trai và (đứa kia) là cháu trai. Khi ấy, người gia chủ ấy đã nói với đại đức Ajjuka điều này:

- Thưa ngài, trong hai đứa trẻ trai này, đứa nào có đức tin và mộ đạo thì ngài nên trao cơ hội (okāsaṃ) này cho đứa ấy.

Người ấy đã qua đời. Vào lúc bấy giờ, đứa cháu trai của người gia chủ ấy thì có đức tin và mộ đạo. Khi ấy, đại đức Ajjuka đã trao cơ hội (okāsaṃ) ấy cho đứa trẻ trai ấy. Với của cải ấy, người ấy đã bảo quản được tài sản và còn tạo việc bố thí nữa. Rồi người con trai của vị gia chủ ấy đã nói với đại đức Ānanda điều này:

- Thưa ngài Ānanda, ai thật sự là người thừa tự của người cha: là con trai hay là cháu trai?

- Này đạo hữu, người con trai chính là người thừa tự của người cha.

- Thưa ngài, đại đức Ajjuka này đã bảo rằng của cải của chúng tôi là thuộc về người anh (em) họ của chúng tôi

- Này đạo hữu, đại đức Ajjuka không phải là sa-môn.

Sau đó, đại đức Ajjuka đã nói với đại đức Ānanda điều này:

- Này đại đức Ānanda, hãy cho tôi một cuộc phân xử.

Vào lúc bấy giờ, đại đức Upāli là thuộc về phe của đại đức Ajjuka. Khi ấy, đại đức Upāli đã nói với đại đức Ānanda điều này:

- Này đại đức Ānanda, vị (tỷ-kheo) được sở hữu chủ nói rằng: “Hãy trao cơ hội này cho người tên như vầy” rồi đã trao cho người ấy (theo lời dặn dò) thì phạm tội gì?

- Thưa ngài, vị ấy không phạm tội gì cho dù là tội tác ác (dukkaṭa) đi nữa.

- Này đại đức, đại đức Ajjuka được sở hữu chủ nói rằng: “Hãy trao cơ hội này cho người tên như vầy” rồi đã trao cho người ấy (theo lời dặn dò). Này đại đức, đại đức Ajjuka là vô tội.

[173] Vào lúc bấy giờ, ở thành Bārāṇasī, gia đình hộ độ đại đức Pilindavaccha bị bọn đạo tặc cướp bóc và hai đứa trẻ trai đã bị bắt đi. Sau đó, đại đức Pilindavaccha đã dùng thần thông đưa hai đứa trẻ ấy về lại và để ở sân nhà. Dân chúng sau khi nhìn thấy hai đứa trẻ (đã nói rằng): “Đây là năng lực thần thông của ngài Pilindavaccha!” rồi đã đặt trọn niềm tin nơi đại đức Pilindavaccha. Các vị tỷ-kheo phàn nàn, phê phán, chê bai rằng:

- Tại sao đại đức Pilindavaccha lại đưa về những đứa trẻ đã bị bọn đạo tặc bắt đi?

Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, trong lãnh vực về thần thông, vị có thần thông thì vô tội .

[174] Vào lúc bấy giờ, có hai vị tỷ-kheo là bạn bè, Paṇḍaka và Kapila. Một vị cư trú ở ngôi làng nhỏ, vị kia cư trú ở thành Kosambī. Rồi vị tỷ-kheo ấy trong lúc đi từ ngôi làng nhỏ đến thành Kosambī, ở giữa đường trong lúc lội qua con sông, có xâu thịt mỡ bị truột khỏi tay đám thợ săn heo rừng (trôi đến) vướng vào chân (của vị ấy). Vị tỷ-kheo ấy (nghĩ rằng): “Ta sẽ trao lại cho các người chủ,” rồi đã nhặt lấy. Các người chủ đã quở trách vị tỷ-kheo ấy rằng:

- Ngươi không phải là sa-môn.

Một cô chăn bò nọ khi nhìn thấy vị ấy đi ngang qua đã nói điều này:

- Thưa ngài, hãy đến. Hãy thực hiện việc đôi lứa.

Vị ấy (nghĩ rằng): “Tự trong bản chất, ta không phải là sa-môn nữa rồi!” nên đã thực hiện việc đôi lứa với cô ấy, sau đó đã đi đến thành Kosambī và kể lại sự việc ấy cho các tỷ-kheo. Các tỷ-kheo đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

- Này các tỷ-kheo, vị ấy không phạm tội pārājika trong việc trộm cắp, vị ấy phạm tội pārājika có liên quan đến việc đôi lứa.

[175] Vào lúc bấy giờ, ở thành Sāgalā, vị tỷ-kheo đệ tử của đại đức Daḷhika bị bực bội bởi sự không thỏa thích nên đã lấy trộm khăn xếp đội đầu của người chủ tiệm rồi nói với đại đức Daḷhika điều này:

- Bạch ngài, tôi không phải là sa-môn, tôi sẽ hoàn tục.

- Này đại đức, ngươi đã làm điều gì?

- Bạch ngài, tôi đã lấy khăn xếp đội đầu của người chủ tiệm.

Vị ấy đã cho người đem lại và cho người định giá (vật ấy). Trong khi được định giá, vật ấy có giá trị không đến năm māsaka.

- Này đại đức, ngươi không phạm tội pārājika.

Rồi vị ấy đã thuyết Pháp thoại và vị tỷ-kheo ấy đã trở nên hoan hỷ.

Dứt điều pārājika thứ nhì.

III. Chương Pārājika thứ ba (Tatiyapārājikakaṇḍaṃ): Tội giết người

01. Tụng phẩm thứ nhất

[176] Câu chuyện về nhiều vị tỳ-khưu

Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự ở thành Vesālī, Mahāvana (Đại Lâm), giảng đường Kūṭāgāra. Vào lúc bấy giờ, đức Thế Tôn thuyết giảng về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự tu tập về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự chứng đạt về (đề mục) bất tịnh một cách cặn kẽ bằng nhiều phương thức đến các tỷ-kheo. Sau đó, đức Thế Tôn đã bảo các tỷ-kheo rằng:

- Này các tỷ-kheo, ta muốn thiền tịnh trong nửa tháng. Không ai đến gặp ta ngoại trừ một vị mang lại vật thực.

- Bạch ngài, xin vâng. Các tỷ-kheo ấy đã trả lời đức Thế Tôn.

Và quả thật không có vị nào đi đến gặp đức Thế Tôn ngoại trừ một vị mang lại vật thực. Các vị tỷ-kheo (nghĩ rằng): “Quả thật, đức Thế Tôn thuyết giảng về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự tu tập về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự chứng đạt về (đề mục) bất tịnh một cách cặn kẽ bằng nhiều phương thức;” rồi các vị ấy sống chuyên chú gắn bó vào việc hành thiền đề mục bất tịnh do nhiều động cơ khác nhau. Các vị ấy bị khổ sở, bị xấu hổ, và nhờm gớm với cơ thể của chính mình cũng giống như người nữ hoặc người nam còn trẻ, ở tuổi thanh niên, ưa thích trang điểm, vừa mới gội đầu bị khổ sở, bị xấu hổ, và nhờm gớm với xác rắn, hoặc xác chó, hoặc thây người chết máng vào cổ; tương tợ như thế, các vị tỷ-kheo ấy trong khi bị khổ sở, bị xấu hổ, và nhờm gớm với cơ thể của chính mình (một số) tự mình đoạt lấy mạng sống của chính mình, (một số) đoạt lấy mạng sống lẫn nhau, (một số) đi đến gặp sa-môn giả mạo Migalaṇḍika nói như vầy:

- Này đạo hữu, tốt thay ngươi hãy đoạt mạng sống của chúng tôi, y và bình bát này sẽ thuộc về ngươi.

Sau đó, được trả công bằng các y và bình bát sa-môn giả mạo Migalaṇḍika đã đoạt lấy mạng sống nhiều vị tỷ-kheo rồi cầm cây gươm đẫm máu đi đến giòng sông Vaggumudā. Khi ấy, sa-môn giả mạo Migalaṇḍika trong khi chùi rửa cây gươm đẫm máu ấy đã khởi lên sự ăn năn, đã khởi lên nỗi ân hận: “Thật là điều không lợi ích đã có cho ta! Thật là điều lợi ích đã không có cho ta! Ta đã đạt được điều xấu! Ta đã không đạt được điều tốt! Quả thật ta đã gây ra nhiều điều bất thiện là việc ta đã đoạt lấy mạng sống của các vị tỷ-kheo giới hạnh có thiện pháp!” Khi ấy, có vị thiên nhân nọ là tùy tùng của Ma vương đã đi đến trên mặt nước vẫn không bị làm chao động và nói với sa-môn giả mạo Migalaṇḍika điều này:

- Lành thay, lành thay, kẻ thiện nhân! Này kẻ thiện nhân, điều lợi ích đã có cho ngươi! Này kẻ thiện nhân, ngươi đã đạt được điều tốt! Này kẻ thiện nhân, ngươi đã tạo nên nhiều điều thiện là việc ngươi đã giải thoát cho những kẻ chưa được giải thoát!⁵⁰

Khi ấy, sa-môn giả mạo Migalaṇḍika (nghĩ rằng): “Nghe nói điều lợi ích đã có cho ta! Nghe nói ta đã đạt được điều tốt! Nghe nói ta đã tạo nên nhiều điều thiện là việc ta đã giải thoát cho những kẻ chưa được giải thoát!” rồi đã cầm cây gươm bén đi đến từ trú xá này đến trú xá khác, từ phòng này đến phòng khác nói như vầy:

- Vị nào chưa giải thoát? Ta giải thoát cho vị nào đây?

Tại nơi ấy, những vị tỷ-kheo nào chưa dứt bỏ tham ái thì các vị ấy, vào thời điểm ấy, trở nên sợ hãi, thân run rẩy, lông dựng đứng. Còn những vị tỷ-kheo nào đã dứt bỏ tham ái thì các vị ấy, vào thời điểm ấy, không trở nên sợ hãi, thân không run rẩy, lông không dựng đứng. Rồi sa-môn giả mạo Migalaṇḍika trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống một vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống hai vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống ba vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống bốn vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống năm vị tỷ-kheo, ...(như trên)... trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống mười vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống hai mươi vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống ba mươi vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống bốn mươi vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống năm mươi vị tỷ-kheo, trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống sáu mươi vị tỷ-kheo.

[177] Khi đã trải qua nửa tháng ấy, đức Thế Tôn đã xuất khỏi thiền tịnh và bảo đại đức Ānanda rằng:

- Này Ānanda, có phải hội chúng tỷ-kheo dường như bị ít đi?

- Bạch ngài, sở dĩ như thế là vì đức Thế Tôn thuyết giảng về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự tu tập về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự chứng đạt về (đề mục) bất tịnh một cách cặn kẽ bằng nhiều phương thức đến các tỷ-kheo. Và bạch ngài, các tỷ-kheo ấy (nghĩ rằng): “Quả thật, đức Thế Tôn thuyết giảng về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự tu tập về (đề mục) bất tịnh, ngợi khen sự chứng đạt về (đề mục) bất tịnh một cách cặn kẽ bằng nhiều phương thức,” rồi các vị ấy sống chuyên chú gắn bó vào việc hành thiền đề mục bất tịnh do nhiều động cơ khác nhau. Các vị ấy bị khổ sở, bị xấu hổ, và nhờm gớm với cơ thể của chính mình cũng giống như người nữ hoặc người nam còn trẻ, ở tuổi thanh niên, ưa thích trang điểm, vừa mới gội đầu bị khổ sở, bị xấu hổ, và nhờm gớm với xác rắn, hoặc xác chó, hoặc thây người chết máng vào cổ; tương tợ như thế, các vị tỷ-kheo ấy trong khi bị khổ sở, bị xấu hổ, và nhờm gớm với cơ thể của chính mình (một số) tự mình đoạt lấy mạng sống của chính mình, (một số) đoạt lấy mạng sống lẫn nhau, (một số) đi đến gặp sa-môn giả mạo Migalaṇḍika nói như vầy: “Này đạo hữu, tốt thay ngươi hãy đoạt mạng sống của chúng tôi, y và bình bát này sẽ thuộc về ngươi.” Bạch ngài, khi ấy, sa-môn giả mạo Migalaṇḍika được trả công bằng các y và bình bát trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống một vị tỷ-kheo, ...(như trên)... trong một ngày đã đoạt lấy mạng sống sáu mươi vị tỷ-kheo. Bạch ngài, lành thay xin đức Thế Tôn hãy chỉ dạy đề mục khác theo đó hội chúng tỷ-kheo này có thể đạt được trí giải thoát.

- Này Ānanda, như thế thì có bao nhiêu tỷ-kheo sống nương tựa vào thành Vesālī, ngươi triệu tập lại tất cả các vị ấy ở tại phòng hội họp.

- Bạch ngài, xin vâng. Đại đức Ānanda đã đáp lời đức Thế Tôn.

Rồi có bao nhiêu tỷ-kheo sống nương tựa vào thành Vesālī, đại đức Ānanda sau khi triệu tập lại tất cả các vị ấy ở tại phòng hội họp rồi đã đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã nói với đức Thế Tôn điều này:

- Bạch ngài, hội chúng tỷ-kheo đã được triệu tập. Bạch ngài, bây giờ là thời điểm của việc gì xin đức Thế Tôn hãy suy tính (về việc ấy).

[178] Định hơi thở ra hơi thở vào

Sau đó, đức Thế Tôn đã đi đến phòng hội họp, sau khi đến đã ngồi xuống ở chỗ ngồi được sắp đặt sẵn. Sau khi ngồi xuống, đức Thế Tôn đã bảo các tỷ-kheo rằng:

- Này các tỷ-kheo, định của niệm hơi thở ra hơi thở vào này được làm cho phát triển, được làm cho tăng trưởng, được trở nên thanh tịnh, cao quý, thuần khiết, có lạc là sự an trú, làm biến mất ngay lập tức các ác bất thiện pháp đã sanh hoặc chưa sanh khởi và làm cho tịch lặng. Này các tỷ-kheo, cũng giống như vào tháng cuối của mùa nóng, cơn mưa lớn sái mùa làm biến mất ngay lập tức và làm yên lặng các bụi bặm đã bốc lên; này các tỷ-kheo, tương tợ như thế, định của niệm hơi thở ra hơi thở vào này được làm cho phát triển, được làm cho tăng trưởng, được trở nên thanh tịnh, cao quý, thuần khiết, có lạc là sự an trú, làm biến mất ngay lập tức các ác bất thiện pháp đã sanh hoặc chưa sanh khởi và làm cho tịch lặng. Và này các tỷ-kheo, thế nào là định của niệm hơi thở ra hơi thở vào này được làm cho phát triển? Thế nào là được làm cho tăng trưởng, được trở nên thanh tịnh, cao quý, thuần khiết, có lạc là sự an trú, làm biến mất ngay lập tức các ác bất thiện pháp đã sanh hoặc chưa sanh khởi và làm cho tịch lặng? Này các tỷ-kheo, ở đây vị tỷ-kheo đi đến khu rừng, hoặc đi đến gốc cây, hoặc đi đến nơi thanh vắng, ngồi xuống, xếp chân thế kiết già, giữ thân thẳng và thiết lập niệm luôn hiện diện. Có niệm, vị ấy thở ra; có niệm, vị ấy thở vào ⁵¹. Hoặc trong khi thở ra dài, vị ấy biết: “Tôi thở ra dài;” hoặc trong khi thở vào dài, vị ấy biết: “Tôi thở vào dài.” Hoặc trong khi thở ra ngắn, vị ấy biết: “Tôi thở ra ngắn;” hoặc trong khi thở vào ngắn, vị ấy biết: “Tôi thở vào ngắn.” “Nhận biết rõ toàn bộ hơi thở, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Nhận biết rõ toàn bộ hơi thở, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Làm cho an tịnh các thành phần của hơi thở, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Làm cho an tịnh các thành phần của hơi thở, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Nhận biết rõ hỷ, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Nhận biết rõ hỷ, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Nhận biết rõ lạc, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Nhận biết rõ lạc, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Nhận biết rõ các thành phần của tâm, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Nhận biết rõ các thành phần của tâm, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Làm cho an tịnh các thành phần của tâm, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Làm cho an tịnh các thành phần của tâm, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Nhận biết rõ tâm, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Nhận biết rõ tâm, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Tâm được hân hoan, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Tâm được hân hoan, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Tâm được định tĩnh, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Tâm được định tĩnh, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Tâm được giải thoát, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Tâm được giải thoát, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Với sự quán xét về vô thường, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Với sự quán xét về vô thường, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Với sự quán xét về ly tham, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Với sự quán xét về ly tham, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Với sự quán xét về đoạn diệt, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Với sự quán xét về đoạn diệt, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. “Với sự quán xét về dứt bỏ, tôi sẽ thở ra” vị ấy thực tập, “Với sự quán xét về dứt bỏ, tôi sẽ thở vào” vị ấy thực tập. Này các tỷ-kheo, định của niệm hơi thở ra hơi thở vào này được làm cho phát triển như thế, được làm cho tăng trưởng như thế, được trở nên thanh tịnh, cao quý, thuần khiết, có lạc là sự an trú, làm biến mất ngay lập tức các ác bất thiện pháp đã sanh hoặc chưa sanh khởi và làm cho tịch lặng.

[179] Sự quy định lần thứ nhất

Khi ấy, đức Thế Tôn nhân lý do ấy, nhân sự kiện ấy đã triệu tập hội chúng tỷ-kheo lại và hỏi các vị tỷ-kheo rằng:

- Này các tỷ-kheo, nghe nói các tỷ-kheo (một số) tự mình đoạt lấy mạng sống của chính mình, (một số) đoạt lấy mạng sống lẫn nhau, (một số) đi đến gặp sa-môn giả mạo Migalaṇḍika nói như vầy: “Này đạo hữu, tốt thay ngươi hãy đoạt mạng sống của chúng tôi, y và bình bát này sẽ thuộc về ngươi,” có đúng không vậy?

- Bạch Thế Tôn, đúng vậy.

Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng:

- Này các tỷ-kheo, thật không đúng đắn cho những tỷ-kheo ấy, thật không hợp lẽ, không tốt đẹp, không xứng pháp sa-môn, không được phép, không nên làm! Này các tỷ-kheo, vì sao các tỷ-kheo ấy lại tự mình đoạt lấy mạng sống của chính mình, lại đoạt lấy mạng sống lẫn nhau, lại đi đến gặp sa-môn giả mạo Migalaṇḍika nói như vầy: “Này đạo hữu, tốt thay ngươi hãy đoạt mạng sống của chúng tôi, y và bình bát này sẽ thuộc về ngươi” vậy? Này các tỷ-kheo, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ...(như trên)... Và này các tỷ-kheo, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy: “Vị tỷ-kheo nào cố ý đoạt lấy mạng sống con người hoặc tìm cách đem lại vũ khí cho người ấy; vị này cũng là vị phạm tội pārājika, không được cộng trú.”Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỷ-kheo như thế.

[180] Câu chuyện về các tỳ-khưu nhóm Lục Sư. Sự quy định thêm

Vào lúc bấy giờ, có người nam cư sĩ nọ bị bệnh. Vợ của người ấy thì đẹp đẽ, đáng nhìn, xinh xắn. Các tỷ-kheo nhóm Lục Sư đem lòng say đắm người đàn bà ấy. Khi ấy, các tỷ-kheo nhóm Lục Sư đã bàn bạc rằng: “Này các đại đức, nếu người nam cư sĩ ấy còn sống thì chúng ta sẽ không đạt được người đàn bà ấy. Này các đại đức, vậy chúng ta hãy ca ngợi lợi ích của sự chết đến người nam cư sĩ ấy.” Sau đó, các tỷ-kheo nhóm Lục Sư đã đi đến gặp người nam cư sĩ ấy, sau khi đến đã nói với người nam cư sĩ ấy điều này:

- Này cư sĩ, quả thật ngươi có điều tốt đã làm, có điều thiện đã làm, sự sợ hãi lúc lâm chung đã được khắc phục (katabhīruttāṇo), có điều ác không làm, điều tàn bạo không làm, điều tội lỗi không làm, ngươi đã làm điều tốt đẹp, ngươi đã không làm điều ác, vậy thì còn gì với mạng sống tội lỗi xấu xa này của ngươi, sự chết đối với ngươi còn tốt hơn sự sống vậy. Từ chỗ này, khi tuổi thọ đã đến, khi tan rã thân xác và chết đi, ngươi sẽ được tái sanh về cảnh giới tốt đẹp là cõi trời. Ở đó, được cung phụng và được sở hữu năm loại dục lạc thiên đường, ngươi sẽ mãn nguyện.

Khi ấy, người nam cư sĩ ấy (nghĩ rằng): “Các ngài đã nói sự thật bởi vì ta là người có điều tốt đã làm, có điều thiện đã làm, sự sợ hãi lúc lâm chung đã được khắc phục, có điều ác không làm, điều tàn bạo không làm, điều tội lỗi không làm, ta đã làm điều tốt đẹp, ta đã không làm điều ác, vậy thì còn gì với mạng sống tội lỗi xấu xa này của ta, sự chết đối với ta còn tốt hơn sự sống vậy. Từ chỗ này, khi tuổi thọ đã đến, khi tan rã thân xác và chết đi, ta sẽ được tái sanh về cảnh giới tốt đẹp là cõi trời. Ở đó, được cung phụng và được sở hữu năm loại dục lạc thiên đường, ta sẽ mãn nguyện.” Và người ấy đã ăn những vật thực mềm không thích hợp, đã nhai những vật thực cứng không thích hợp, đã nếm những thức nếm không thích hợp, và đã uống những thức uống không thích hợp. Khi người ấy đã ăn những vật thực mềm không thích hợp, đã nhai những vật thực cứng không thích hợp, đã nếm những thức nếm không thích hợp, và đã uống những thức uống không thích hợp, một cơn bệnh ngặt nghèo đã phát khởi. Chính vì cơn bệnh ấy, người ấy đã từ trần. Vợ của người ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng:

- Các vị sa-môn Thích tử này không biết hổ thẹn, giới hạnh xấu xa, nói láo. Chính các vị này giả vờ là những vị thực hành Pháp, là những vị thực hành sự an tịnh, là những vị có Phạm hạnh, nói lời chân thật, có giới hạnh, có thiện pháp! Các vị này không có sa-môn hạnh, các vị này không có Phạm hạnh! Sa-môn hạnh của các vị này đã bị hư hỏng, Phạm hạnh của các vị này đã bị hư hỏng! Sa-môn hạnh của các vị này đâu rồi? Phạm hạnh của các vị này đâu rồi? Sa-môn hạnh của các vị này đã không còn! Phạm hạnh của các vị này đã không còn! Các vị này đã ca ngợi lợi ích của sự chết đến chồng của tôi. Chồng của tôi đã bị các vị này giết chết.

Những người khác cũng phàn nàn, phê phán, chê bai rằng:

- Các vị sa-môn Thích tử này không có khiêm tốn, ác giới, nói láo. Bởi vì các vị này làm ra vẻ là những vị thực hành Pháp, là những vị thực hành sự an tịnh, là những vị có Phạm hạnh, nói lời chân thật, có giới hạnh, có thiện pháp (nhưng) các vị này không có sa-môn hạnh! Các vị này không có Phạm hạnh! Sa-môn hạnh của các vị này đã bị hư hỏng! Phạm hạnh của các vị này đã bị hư hỏng! Sa-môn hạnh của các vị này đâu rồi? Phạm hạnh của các vị này đâu rồi? Sa-môn hạnh của các vị này đã không còn! Phạm hạnh của các vị này đã không còn! Các vị này đã ca ngợi lợi ích của sự chết đến người nam cư sĩ. Người nam cư sĩ đã bị các vị này giết chết.

Các tỷ-kheo đã nghe được những người ấy phàn nàn, phê phán, chê bai. Các vị tỷ-kheo ít ham muốn, ...(như trên)... các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng:

- Vì sao các tỷ-kheo nhóm Lục Sư lại ca ngợi lợi ích của sự chết đến người nam cư sĩ?

Sau đó, các vị tỷ-kheo ấy đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ...(như trên)...

- Này các tỷ-kheo, nghe nói các ngươi đã ca ngợi lợi ích của sự chết đến người nam cư sĩ, có đúng không vậy?

- Bạch Thế Tôn, đúng vậy.

Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng:

- Này những kẻ rồ dại, thật không đúng đắn, không hợp lẽ, không tốt đẹp, không xứng pháp sa-môn, không được phép, không nên làm! Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi lại ca ngợi lợi ích của sự chết đến người nam cư sĩ vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ...(như trên)... Và này các tỷ-kheo, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy: “Vị tỷ-kheo nào cố ý đoạt lấy mạng sống con người, hoặc tìm cách đem lại vũ khí cho người ấy, hoặc ca ngợi lợi ích của sự chết, hoặc xúi giục đưa đến sự chết: “Này người ơi, còn gì với mạng sống tội lỗi xấu xa này của ngươi, sự chết đối với ngươi còn tốt hơn sự sống!” Vị có tâm ý và có tâm tư như thế rồi bằng nhiều phương thức ca ngợi lợi ích của sự chết hoặc xúi giục đưa đến sự chết, vị này cũng là vị phạm tội pārājika, không được cộng trú.”

[181] Giải nghĩa từ ngữ của điều học pārājika thứ ba

Vị nào: là bất cứ vị nào ...(như trên)...

Tỷ-kheo: ...(như trên)... Vị này là “vị tỷ-kheo” được đề cập trong ý nghĩa này.

Cố ý: sự vi phạm trong khi biết, trong khi có ý định, sau khi đã suy nghĩ, sau khi đã khẳng định.

Con người nghĩa là vật gì ở khoảng giữa thời gian từ lúc tâm đầu tiên được sanh lên (tức là) thức đầu tiên hiện hữu trong bụng mẹ cho đến lúc chết; vật ấy gọi là con người

Đoạt lấy mạng sống: Cắt đứt mạng quyền, làm hủy hoại, làm tổn hại sự tiếp nối.

Hoặc tìm cách đem lại vũ khí cho người ấy: hoặc là thanh gươm, hoặc là cây giáo, hoặc là mũi tên, hoặc là cọc nhọn, hoặc là đùi cui, hoặc là tảng đá, hoặc là cây kiếm, hoặc là thuốc độc, hoặc là dây thừng.

[182] Hoặc ca ngợi lợi ích của sự chết: làm cho thấy được sự nguy hiểm trong sự sống và nói khen ngợi về sự chết.

[183] Hoặc xúi giục đưa đến sự chết: (Nói rằng): “Hãy mang lại cây kiếm, hoặc hãy nhai thuốc độc, hoặc hãy dùng dây thừng treo lên rồi chết đi.”

[184] Này người ơi: Đây là lối nói xưng hô “Này người ơi!”

Còn gì với mạng sống tội lỗi xấu xa này của ngươi, sự chết đối với ngươi còn tốt hơn sự sống: Cuộc sống nghĩa là tội lỗi. So với cuộc sống của những người giàu, cuộc sống của những người nghèo là tội lỗi. So với cuộc sống của những người có tài sản, cuộc sống của những người không có tài sản là tội lỗi. So với cuộc sống của chư thiên, cuộc sống của loài người là tội lỗi.

Mạng sống xấu xa: nghĩa là (mạng sống) của người bị cụt tay, của người bị cụt chân, của người bị cụt tay và chân, của người bị đứt tai, của người người bị đứt mũi, của người bị đứt tai và mũi. (Nói rằng): “Còn gì với sự tội lỗi này, với mạng sống xấu xa này, sự chết đối với ngươi còn tốt hơn sự sống!”

Có tâm ý như thế: Ý nào tâm nấy, tâm nào ý nấy.

Có tâm tư: có ý tưởng về sự chết, có ý định về sự chết, có suy nghĩ về sự chết

Bằng nhiều phương thức: bằng nhiều cách khác nhau.

Ca ngợi lợi ích của sự chết: làm cho thấy được sự nguy hiểm trong sự sống và nói khen ngợi về sự chết: “Từ chỗ này, khi tuổi thọ đã đến, khi tan rã thân xác và chết đi, ngươi sẽ được tái sanh về cảnh giới tốt đẹp là cõi trời. Ở đó, được cung phụng và được sở hữu năm loại dục lạc thiên đường, ngươi sẽ mãn nguyện.”

[185] Hoặc xúi giục đưa đến sự chết: (Nói rằng): “Hãy mang lại cây kiếm, hoặc hãy nhai thuốc độc, hoặc hãy dùng dây thừng treo lên rồi chết đi, hoặc nhảy vào khe nứt, vào hố sâu, xuống vực thẳm.”

[186] Vị này cũng: là liên quan đến các vị trước đây đã được đề cập.

Là vị phạm tội pārājika: cũng giống như tảng đá lớn bị bể làm hai không thể gắn liền lại được; tương tợ như thế, vị tỷ-kheo cố ý đoạt lấy mạng sống con người thì không phải là sa-môn, không phải là Thích tử; vì thế được gọi là “vị phạm tội pārājika.”

Không được cộng trú: Sự cộng trú nghĩa là có chung hành sự, có chung việc đọc tụng (giới bổn Pātimokkha), có sự học tập giống nhau, điều ấy gọi là sự cộng trú. Vị ấy không có được điều ấy, vì thế được gọi là “không được cộng trú.”

[187] Các tiêu đề của sự phân tích

Tự mình, bằng cách khẳng định, bằng người đưa tin, bằng người đưa tin theo lối dây chuyền, bằng người đưa tin không theo lối dây chuyền, bằng người đưa tin đã đi rồi quay trở lại, không hiện diện tưởng là hiện diện, hiện diện tưởng là không hiện diện, không hiện diện tưởng là không hiện diện, hiện diện tưởng là hiện diện, vị ca ngợi bằng thân, vị ca ngợi bằng lời nói, vị ca ngợi bằng thân và bằng lời nói, vị ca ngợi bằng người đưa tin, vị ca ngợi bằng chữ khắc, cái hố đào, sự trợ giúp, việc để bên cạnh, dược phẩm, sự đem lại cảnh sắc, sự đem lại cảnh thinh, sự đem lại cảnh khí, sự đem lại cảnh vị, sự đem lại cảnh xúc, sự đem lại cảnh pháp, sự chỉ bảo, sự dạy dỗ, hành động theo giờ hẹn, hành động theo dấu hiệu.

[188] Tự mình: vị đích thân giết bằng (cách sử dụng) thân thể (tay, chân, nắm đấm, đầu gối, v.v...), hoặc bằng vật dính liền với thân thể (gươm, dao, v.v...), hoặc bằng vật được phóng ra (ví dụ mũi tên).

Bằng cách khẳng định: sau khi khẳng định rồi ra lệnh rằng: “Người hãy đâm như vầy, hãy đánh như vầy, hãy giết như vầy.”

[189] Các trường hợp phạm tội

Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị kia nhận biết người ấy rồi đoạt lấy mạng sống của người ấy thì cả hai phạm tội pārājika.

Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị kia nhận biết người ấy rồi đoạt lấy mạng sống của người khác thì vị khởi xướng vô tội còn vị giết người phạm tội pārājika.

Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị kia nhận biết người khác rồi đoạt lấy mạng sống của người ấy thì cả hai phạm tội pārājika.

Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị kia nhận biết người khác rồi đoạt lấy mạng sống của người khác thì vị khởi xướng vô tội còn vị giết người phạm tội pārājika.

[190] Vị tỷ-kheo (A) ⁵² chỉ thị vị tỷ-kheo (B) rằng: “Hãy bảo vị tên (C) rằng: Vị tên (C) hãy nói với vị tên (D) rằng: ‘Vị tên (D) hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy’” thì vị ấy (A) phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị (nào) nói cho vị khác thì vị (nói) ấy phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị giết người (D) đồng ý thì vị khởi xướng (A) phạm trọng tội (thullaccaya); vị ấy (D) đoạt lấy mạng sống của người ấy thì tất cả đều phạm tội pārājika.

Vị tỷ-kheo (A) chỉ thị vị tỷ-kheo (B) rằng: “Hãy bảo vị tên (C) rằng: Vị tên (C) hãy nói với vị tên (D) rằng: ‘Vị tên (D) hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy’” thì vị ấy (A) phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị ấy (B) chỉ thị vị khác (D) thì vị ấy (B) phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị giết người (D) đồng ý thì vị ấy (D) phạm tội tác ác (dukkaṭa); vị ấy (D) đoạt lấy mạng sống của người ấy thì vị khởi xướng (A) vô tội, vị truyền chỉ thị (B) và vị giết người (D) phạm tội pārājika.

[191] Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị kia đi rồi quay trở lại (nói rằng): “Tôi không thể đoạt lấy mạng sống người ấy.” Vị ấy lại chỉ thị thêm: “Khi nào ngươi có thể thì khi ấy ngươi hãy đoạt lấy mạng sống người ấy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Vị kia đoạt lấy mạng sống người ấy thì cả hai phạm tội pārājika.

[192] Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi chỉ thị, vị ấy có sự hối hận nhưng không nói rõ cho vị kia nghe rằng: “Chớ có giết.” Vị kia đoạt lấy mạng sống người ấy thì cả hai phạm tội pārājika. Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi chỉ thị, vị ấy có sự hối hận rồi nói rõ cho vị kia nghe rằng: “Chớ có giết.” Vị kia (đáp lại rằng): “Tôi đã được ngài chỉ thị” rồi đoạt lấy mạng sống người ấy thì vị khởi xướng vô tội, còn vị giết người phạm tội pārājika. Vị tỷ-kheo chỉ thị vị tỷ-kheo rằng: “Hãy đoạt lấy mạng sống người tên như vầy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi chỉ thị, vị ấy có sự hối hận rồi nói rõ cho vị kia nghe rằng: “Chớ có giết.” Vị kia (đáp lại rằng): “Tốt thôi” rồi ngưng lại thì cả hai vô tội.

[193] Không hiện diện vị ấy tưởng là hiện diện rồi xác định rằng: “Người tên như vầy nên bị giết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Hiện diện vị ấy tưởng là không hiện diện rồi xác định rằng: “Người tên như vầy nên bị giết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Không hiện diện vị ấy tưởng là không hiện diện rồi xác định rằng: “Người tên như vầy nên bị giết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Hiện diện vị ấy tưởng là hiện diện rồi xác định rằng: “Người tên như vầy nên bị giết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa).

[194] Vị ca ngợi bằng thân nghĩa là vị ấy làm cử chỉ bằng thân: “Người nào chết như vầy, người ấy đạt được tài sản, hoặc đạt được danh vọng, hoặc sanh về cõi trời” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng nghĩ rằng): “Ta sẽ chết theo cách khen ngợi ấy” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Vị ca ngợi bằng lời nói nghĩa là vị ấy phát ngôn bằng lời nói: “Người nào chết như vầy, người ấy đạt được tài sản, hoặc đạt được danh vọng, hoặc sanh về cõi trời” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng nghĩ rằng): “Ta sẽ chết theo cách khen ngợi ấy” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Vị ca ngợi bằng thân và bằng lời nói nghĩa là vị ấy làm cử chỉ bằng thân và phát ngôn bằng lời nói: “Người nào chết như vầy, người ấy đạt được tài sản, hoặc đạt được danh vọng, hoặc sanh về cõi trời” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng nghĩ rằng): “Ta sẽ chết theo cách khen ngợi ấy” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

[195] Vị ca ngợi bằng người đưa tin nghĩa là vị ấy nói ra lời chỉ dẫn cho người đưa tin: “Người nào chết như vầy, người ấy đạt được tài sản, hoặc đạt được danh vọng, hoặc sanh về cõi trời” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nghe lời chỉ dẫn của người đưa tin, (Đối tượng nghĩ rằng): “Ta sẽ chết theo cách khen ngợi ấy” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Vị ca ngợi bằng chữ khắc nghĩa là vị ấy khắc chữ: “Người nào chết như vầy, người ấy đạt được tài sản, hoặc đạt được danh vọng, hoặc sanh về cõi trời” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa) với mỗi mẫu tự. (Đối tượng) sau khi nhìn thấy chữ khắc (nghĩ rằng): “Ta sẽ chết” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

[196] Cái hố đào nghĩa là vị ấy đào cái hố dành cho người (nghĩ rằng): “Người rơi xuống sẽ chết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Trong khi rơi xuống, cảm thọ khổ sanh khởi (cho đối tượng) thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Vị ấy đào cái hố không dành riêng cho ai (nghĩ rằng): “Bất cứ ai rơi xuống sẽ chết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Nếu) con người rơi vào cái hố ấy thì vị ấy phạm tội tác ác (dukkaṭa). Trong khi rơi xuống, cảm thọ khổ sanh khởi (cho đối tượng) thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika. (Nếu) dạ-xoa, hoặc ngạ quỷ, hoặc thú có dạng người rơi vào cái hố ấy thì vị ấy phạm tội tác ác (dukkaṭa). Trong khi rơi xuống, cảm thọ khổ sanh khởi (cho đối tượng) thì vị ấy phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Nếu) thú vật rơi vào cái hố ấy thì vị ấy phạm tội tác ác (dukkaṭa). Trong khi rơi xuống, cảm thọ khổ sanh khởi (cho đối tượng) thì vị ấy phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội ưng đối trị (pācittiya).

[197] Sự trợ giúp nghĩa là trong sự trợ giúp vị ấy đặt vũ khí, hoặc thoa thuốc độc, hoặc làm cho yếu đi, hoặc đem để ở chỗ khe nứt hoặc ở hố sâu hoặc nơi vực thẳm (nghĩ rằng): “Với việc này, người rơi xuống sẽ chết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Do vũ khí, hoặc do thuốc độc, hoặc do bị rơi xuống khiến cảm thọ khổ sanh khởi (cho đối tượng) thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

[198] Việc để bên cạnh nghĩa là đem lại bên cạnh hoặc là thanh gươm, hoặc là cây giáo, hoặc là mũi tên, hoặc là cọc nhọn, hoặc là đùi cui, hoặc là tảng đá, hoặc là cây kiếm, hoặc là thuốc độc, hoặc là dây thừng (nghĩ rằng): “(Người ấy) sẽ chết bằng vật này” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng) (nghĩ rằng): “Ta sẽ chết bằng vật ấy” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

[199] Dược phẩm nghĩa là (vị ấy) trao cho bơ lỏng (sappi), bơ đặc (navanītaṃ), dầu ăn (telaṃ), mật (madhu), đường mía (phānitaṃ) (nghĩ rằng): “Sau khi nếm vật này (người ấy) sẽ chết” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Trong khi nếm vật ấy, cảm thọ khổ sanh khởi (cho đối tượng) thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

[200] Sự đem lại cảnh sắc nghĩa là (vị ấy) đem lại cảnh sắc trái ý, dễ sợ, và khủng khiếp (nghĩ rằng): “Sau khi nhìn thấy cảnh sắc này (người ấy) sẽ bị hoảng hốt và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nhìn thấy cảnh sắcấy, (đối tượng) bị hoảng hốt thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika. (Vị ấy) đem lại cảnh sắc hợp ý, dễ thương, và đáng yêu(nghĩ rằng): “Sau khi nhìn thấy cảnh sắc này (người ấy) sẽ bị thất vọng vì không đạt được và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nhìn thấy cảnh sắcấy, (đối tượng) bị thất vọng vì không đạt được thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Sự đem lại cảnh cảnh thinh nghĩa là (vị ấy) đem lại cảnh thinh trái ý, dễ sợ, và khủng khiếp(nghĩ rằng): “Sau khi nghe được tiếng này (người ấy) sẽ bị hoảng hốt và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nghe được tiếng ấy, (đối tượng) bị hoảng hốt thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika. (Vị ấy) đem lại cảnh thinh hợp ý, dễ thương, và đáng yêu(nghĩ rằng): “Sau khi nghe được tiếng này (người ấy) sẽ bị thất vọng vì không đạt được và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nghe được tiếng ấy, (đối tượng) bị thất vọng vì không đạt được thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Sự đem lại cảnh khí nghĩa là (vị ấy) đem lại cảnh khí trái ý, ghê tởm, và khó chịu(nghĩ rằng): “Sau khi ngửi mùi này (người ấy) sẽ có sự ghê tởm và khó chịu rồi chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Khi ngửi mùi ấy, (đối tượng) có sự ghê tởm và khó chịu, cảm thọ khổ sanh khởi thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika. (Vị ấy) đem lại cảnh khí hợp ý (nghĩ rằng): “Sau khi ngửi mùi này (người ấy) sẽ bị thất vọng vì không đạt được và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi ngửi mùi ấy, (đối tượng) bị thất vọng vì không đạt được thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Sự đem lại cảnh vị nghĩa là (vị ấy) đem lại cảnh vị trái ý, ghê tởm, và khó chịu(nghĩ rằng): “Sau khi nếm vị này (người ấy) sẽ có sự ghê tởm và khó chịu rồi chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Khi nếm thử vị ấy, (đối tượng) có sự ghê tởm và khó chịu, cảm thọ khổ sanh khởi thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika. (Vị ấy) đem lại cảnh vị hợp ý (nghĩ rằng): “Sau khi nếm vị này (người ấy) sẽ bị thất vọng vì không đạt được và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nếm vị ấy, (đối tượng) bị thất vọng vì không đạt được thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Sự đem lại cảnh xúc nghĩa là (vị ấy) đem lại cảnh xúc trái ý, gây đau đớn, thô cứng (nghĩ rằng): “Đụng chạm vào vật này (người ấy) sẽ chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Khi (đối tượng) đụng chạm vật ấy, cảm thọ khổ sanh khởi, thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika. (Vị ấy) đem lại cảnh xúc hợp ý, gây khoái lạc, mềm mại (nghĩ rằng): “Đụng chạm vào vật này (người ấy) sẽ bị thất vọng vì không đạt được và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Khi đụng chạm vật ấy, (đối tượng) bị thất vọng vì không đạt được thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Sự đem lại cảnh pháp nghĩa là (vị ấy) thuyết bài giảng về địa ngục của người đi địa ngục (nghĩ rằng): “Sau khi nghe điều này (người ấy) sẽ bị hoảng hốt và chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nghe được điều ấy (đối tượng) bị hoảng hốt thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika. (Vị ấy) thuyết bài giảng về cõi trời của nghiệp lành (nghĩ rằng): “Sau khi nghe điều này (người ấy) sẽ bị tác động rồi chết đi” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). Sau khi nghe được điều ấy (đối tượng) bị tác động (nghĩ rằng): “Ta sẽ chết” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

[201] Sự chỉ bảo nghĩa là khi được hỏi (vị ấy) nói rằng: “Nên chết như vầy, người nào chết như vầy người ấy đạt được tài sản, hoặc đạt được danh vọng, hoặc sanh về cõi trời” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng nghĩ rằng): “Ta sẽ chết theo cách chỉ bảo ấy” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

Sự dạy dỗ nghĩa là khi không được hỏi (vị ấy) nói rằng: “Nên chết như vầy, người nào chết như vầy người ấy đạt được tài sản, hoặc đạt được danh vọng, hoặc sanh về cõi trời” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa). (Đối tượng nghĩ rằng): “Ta sẽ chết theo cách dạy dỗ ấy” rồi gây nên cảm thọ khổ thì vị ấy phạm trọng tội (thullaccaya). (Đối tượng) chết đi thì vị ấy phạm tội pārājika.

[202] Hành động theo giờ hẹn nghĩa là quy định giờ hẹn hoặc là trước bữa ăn, hoặc là sau bữa ăn, hoặc là ban đêm, hoặc là ban ngày. (Bảo rằng): “Hãy đoạt lấy mạng sống người ấy vào giờ hẹn ấy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa); (nếu) vị kia đoạt lấy mạng sống người ấy vào giờ hẹn ấy thì cả hai phạm tội pārājika; (nếu) vị kia đoạt lấy mạng sống người ấy trước hay sau giờ hẹn ấy thì vị khởi xướng vô tội còn vị giết người phạm tội pārājika.

Hành động theo dấu hiệu nghĩa là (vị ấy) làm dấu hiệu (bảo rằng): “Tôi sẽ nháy mắt, hoặc là tôi sẽ nhướng mày, hoặc là tôi sẽ ngẩng đầu lên, ngươi hãy đoạt lấy mạng sống người ấy theo dấu hiệu ấy” thì phạm tội tác ác (dukkaṭa); (nếu) vị kia đoạt lấy mạng sống người ấy theo dấu hiệu ấy thì cả hai phạm tội pārājika; (nếu) vị kia đoạt lấy mạng sống người ấy trước hay sau dấu hiệu ấy thì vị khởi xướng vô tội còn vị giết người phạm tội pārājika.

[203] Các trường hợp không phạm tội

Vị không cố ý, vị không biết, vị không có ý muốn gây tử vong, vị bị điên, vị có tâm bị rối loạn, vị bị thọ khổ hành hạ, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội.

Dứt Tụng phẩm thứ nhất trong phần “Tội pārājika vì giết người.”