Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 6/6

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tác giả và toàn tập › Tịnh Không

Tịnh Độ Đại Kinh Khoa Chú 2018 Giảng Lần Thứ 5

Thông tin
Nguồn: adidaphat.net

Tịnh Độ Đại Kinh Khoa Chú 2018 Giảng Lần Thứ 5 Tập 12

Kính chào chư vị Pháp sư, quý vị đồng học, mời an tọa. Mời mọi người cùng tôi quy y Tam Bảo: A xà lê tồn niệm, ngã đệ tử Diệu Âm, thỉ tùng kim nhật, nãi chí mạng tồn, quy y Phật Đà, lưỡng túc trung tôn, quy y Đạt Ma, ly dục trung tôn, quy y Tăng Già, chư chúng trung tôn. (3 lần)

Mời xem Đại Kinh Khoa Chú, trang 150, hàng cuối cùng, 自始至終,唯為此大事因緣“Tự thủy chí chung, duy vi thử đại sự nhân duyên”(từ đầu đến cuối, chỉ vì đại sự nhân duyên ấy), đại sự nhân duyên ấy là: 欲令眾生開示悟入佛之知見“Dục linh chúng sanh khai thị ngộ nhập Phật chi tri kiến”(Mong khai thị cho chúng sanh ngộ nhập tri kiến của Phật), là câu nói này. Khai thị là việc của Phật, còn ngộ nhập là việc của chúng sanh. Quý vị không ngộ nhập được, thì giảng cho quý vị lần đầu, rồi giảng lại lần nữa, không thể thật tin thì không giảng thật sự. 亦即欲一切眾生開明本心,同佛知見,等成正覺“Diệc tức dục nhất thiết chúng sanh khai minh bản tâm, đồng Phật tri kiến, đẳng thành Chánh Giác”(Cũng là muốn cho tất cả chúng sanh khai sáng bản tâm, tri kiến giống Phật, cùng thành Chánh Giác). Đó là nguyện vọng của Phật. Đẳng là bình đẳng, mục đích là dạy quý vị thành Phật, mục đích dạy quý vị được tri kiến giống như Phật. Được hay không? Được. Bởi vì quý vị vốn là Phật, mà chính quý vị không biết. Đại sư Ấn Quang thường nói: ‘Tất cả chúng sanh, đều có Phật tánh, đều đang làm Phật’. Chư Phật Như Lai dạy học ở mười pháp giới, dụng ý của quý Ngài ở tại đâu? Mục đích của quý Ngài là gì? Thật sự nói, bởi vì quý Ngài biết tất cả chúng sanh vốn là Phật, nên vô tận đại bi, thương xót chúng sanh mê mất tự tánh. Vì mê mất tự tánh nên họ mới làm những việc trái ngược với tánh đức, trái ngược với tánh đức thì biến hiện ra lục đạo tam đồ. Địa ngục những cảnh giới bất thiện đó là như nằm ngủ thấy ác mộng, tuy chỉ là giả, nhưng họ đem giả đó cho là thật, nên cơn ác mộng đó rất là đau khổ, cũng khiến cho người kinh hãi. Vì vậy, Phật giúp chúng ta tỉnh trở lại, làm tất cả thị hiện để dạy bảo chúng ta, khiến chúng ta hiểu rõ chân tướng sự thật, đó gọi là nhìn thấu. Khuyên bảo chúng ta buông xuống vạn duyên, trở về tự tánh, bởi vì tự tánh đều không có ba loại hiện tượng, nó không phải là hiện tượng vật chất, cũng không phải là hiện tượng tinh thần, cũng không phải là hiện tượng tự nhiên, thứ gì cũng đều không phải, nhưng có thể sanh vạn pháp; cũng chính là nói: ba loại hiện tượng đó đều là do tự tánh biến, do tự tánh sanh, do tự tánh hiện, nên tự tánh là gì cũng không phải. Làm sao mới có thể minh tâm kiến tánh? Buông xuống thì được thôi.

Chúng ta đã hiểu đại ý của đoạn này rồi, tại sao Phật xuất hiện ở thế gian? Là tìm những chúng sanh căn tánh chín muồi, để giúp đỡ họ thành Phật; cũng chính là nói, cơ duyên thành Phật của họ đã đến, cơ duyên chín muồi rồi, nên Phật lấy họ làm đương cơ. Chúng sanh khác thì sao? Chúng sanh khác đều là phụ thêm, phụ giúp họ nâng thiện căn phước đức lên, vì đời này họ không thể thành tựu. Cứ từng lần từng lần nâng lên, nâng lên đến chín muồi, thì nhất định quý thành tựu thôi. Nhưng ở nơi đây phải biết, vãng sanh Tịnh độ cũng là chín muồi, chưa phải chín muồi thì không vãng sanh Tịnh độ được. Làm sao để biết tôi đã chín muồi hay chưa? Tôi đối với pháp môn này, tôi thật tin, thật sự tin tưởng có Thế giới Cực Lạc, thật sự tin tưởng có A Di Đà Phật, thật sự tin tưởng Thích Ca Mâu Ni Phật giới thiệu cho chúng ta là thật chứ không phải giả, tôi thật muốn cầu sanh Thế giới Cực Lạc, tôi niệm câu Phật hiệu A Di Đà Phật này, vậy là thiện căn của tôi chín muồi rồi. Cho nên thiện căn tôi chín muồi hay chưa, không cần phải đi hỏi người khác, người khác không biết đâu, phải hỏi chính mình. Nói cách khác, chính mình thật sự buông xuống rồi, thật sự đem câu Phật hiệu A Di Đà Phật này coi như sinh mạng của chính mình. Cổ đức nói coi như bổn mạng nguyên thần, quyết cầu vãng sanh, thì họ chín muồi rồi. Trong 24 giờ, không rời khỏi A Di Đà Phật, niệm niệm liên tục, trong tâm ngoại trừ A Di Đà Phật ra, điều gì cũng không có, không để trong tâm; đem tâm này quét dọn được thật sạch sẽ, tôi không cần thứ gì nữa, trừ sạch sẽ ý niệm bất thiện, cũng trừ sạch sẽ ý niệm thiện. Nhất định quý vị phải biết rằng, ý niệm bất thiện là dẫn đến ba đường ác, ý niệm thiện dẫn tới ba đường thiện, tất cả đều là sự việc của lục đạo luân hồi, khiến không ra được lục đạo luân hồi. Đã sáng tỏ rồi, thì trừ hết toàn bộ thiện và ác, tôi không cần tất cả nữa, tâm tôi để vào đức A Di Đà Phật, tôi niệm đó là một câu A Di Đà Phật, thì thiện căn tôi chín muồi thôi.

Tôi tin tưởng được bộ kinh này chính là Phật tri Phật kiến, tôi không hoài nghi chút nào đối với kinh này, cách nghĩ cách nhìn của tôi giống với trong kinh đã nói, là Phật tri Phật kiến. Dựa vào bộ kinh này, để chúng ta khế nhập Phật tri kiến, vãng sanh Thế giới Cực Lạc, gặp được A Di Đà Phật, thì quý vị liền đại triệt đại ngộ. Giống như cảnh giới mà đức Thế Tôn đã thị hiện ở dưới cây Bồ đề, và Đại sư Huệ Năng đã khai ngộ ở trong phòng phương trượng. Khi chúng ta gặp A Di Đà Phật, thì cảnh giới ấy liền hiện tiền, chúng ta liền nhập cảnh giới ấy, là khai sáng bản tâm, đồng tri kiến với Phật, cùng thành Chánh giác, hoàn toàn là chân thật.

Tiếp theo mời xem trang 151, hàng thứ năm: 本經興起因緣亦復如是“Bổn kinh hưng khởi nhân duyên diệc phục như thị”(Nhân duyên hưng khởi của kinh này cũng là như vậy), tức là giống như Kinh Pháp Hoa và Kinh Hoa Nghiêm đã nói ở trên, ‘vì một đại sự nhân duyên mà xuất hiện ở đời’, kinh này cũng là vì một đại sự nhân duyên như vậy mà xuất hiện ở đời, là vì khai thị ngộ nhập Phật tri kiến cho chúng sanh. Trong phẩm thứ hai của kinh này nói, là vì ‘khai hóa hiển thị bên trong chân thật cho chúng sanh’, đó là Phật vì chúng ta mà chỉ bày tri kiến của Phật. Nếu thọ trì kinh này, y giáo phụng hành, thì chúng ta liền có thể nhanh chóng hoàn thành ngộ nhập tri kiến của Phật. 心得開明第三十四“Tâm đắc khai minh đệ tam thập tứ”(Trong phẩm thứ 34 Tâm Được Khai Sáng nói rằng): 今得值佛,復聞無量壽聲,靡不歡喜,心得開明“Kim đắc trị Phật, phục văn Vô Lượng Thọ thanh, mỹ bất hoan hỷ, tâm đắc khai minh”(Nay được gặp Phật, lại nghe danh Vô Lượng Thọ, hoan hỷ không gì bằng, tâm được khai sáng), tâm được khai sáng chính là khai phát Phật trí, ngộ rõ tự tánh.

Người thượng thượng căn nghe Kinh Hoa Nghiêm và Pháp Hoa, thì họ có thể thành Phật, đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh. Có người thuộc loại căn tánh, mà khi họ nghe được bộ kinh này, thật tin thật nguyện, niệm Phật thật vãng sanh, thì công đức của họ là bình đẳng với người thượng thượng căn, cũng là tâm được khai sáng, đó là không thể nghĩ bàn. Người xưa có một câu nói, mà chúng ta cũng nghe được nhiều rồi, cũng biết giảng, nhưng thật ra không hiểu ý nghĩa, đó là câu: ‘Chỉ có bậc thượng trí và hạ ngu là không thay đổi’. Không thay đổi là sao? Là họ sẽ không thay đổi, chỉ có thượng trí và hạ ngu thôi. Thượng trí thì thế nào? Là đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh, thành Phật rồi; còn hạ ngu, thì vãng sanh Thế giới Cực Lạc, cũng thành Phật rồi. Vậy thì chúng ta liền biết, phiền phức ở chỗ nào? Phiền phức là ở hạng giữa. Bậc giữa, người chúng ta gọi là kẻ lơ mơ, không phải thượng, cũng chẳng phải hạ. Hạng người này rất là khó độ, hạng người này phải mất thời gian rất là dài, phải vô lượng kiếp huân tập thành thiện căn. Hiện nay chúng ta thấy được người thượng thượng căn và những người hạ ngu, họ cũng là rất nhiều kiếp vun bồi thiện căn. Huân thành rồi, mà trong đời này chưa có duyên. Hoàn cảnh gia đình tốt, gặp được cha mẹ tốt dạy bảo họ, thầy tốt chỉ bảo cho họ, căn tánh lại nhạy bén. Có những người sanh trong gia đình nghèo khó, căn bản là từ nhỏ không có đi học, làm việc nặng nhọc, nhưng thiện căn trong đời quá khứ sâu dày, mà chưa có dẫn phát ra, khi gặp được pháp môn này, thì họ thật tâm dẫn phát ra rồi.

Cho nên, căn tánh như vậy, người của căn tánh thành Phật là có hai loại: một loại là thượng thượng căn, một loại thật sự là hạ hạ căn, hạ hạ căn thích hợp với Phật, là bậc hạ hạ căn đầy đủ hai chữ ‘hiếu kính’ thì viên mãn rồi, đã viên mãn hai chữ đó, thì hạ hạ căn cũng là thượng thượng căn. Hiếu kính mà có khiếm khuyết, vậy thì không có cách nào. Người hạ hạ căn tôn kính đối với Phật, hiếu thuận đối với Phật, hiếu thuận viên mãn, tôn kính viên mãn, thì họ không nghi ngờ, họ nghe lời, họ thật làm. Quý vị thấy cô Lưu Tố Thanh ở đông bắc, cô thật tin, cô không hoài nghi, thật làm, đem A Di Đà Phật để ở trên tâm, không có điều gì khác nữa. Đó chính là bổn sự, mọi lúc mọi nơi, đều là một câu A Di Đà Phật, em gái Lưu Tố Vân của cô nói, chưa có người làm ra tấm gương sống mà vãng sanh cho mọi người xem, thì cô liền nói để cô làm tấm gương cho. Cô vẫn còn 10 năm thọ mạng, nhưng không cần nữa, muốn ra đi lúc nào thì ra đi lúc đó, thời điểm ra đi rất là rõ ràng, rất là sáng tỏ, nói với em gái là chị lên đài sen rồi, cô là đứng bên cạnh A Di Đà Phật, đồng thời trước đó họ giao hẹn dùng tay ra hiệu biểu thị viên mãn, hoan hoan hỷ hỷ đi làm Phật rồi. Nếu chúng ta học tập theo cô, thì cũng tự tại vãng sanh.

Gần đây có đồng tu hỏi tôi về một sự kiện, nói ở một đạo tràng niệm Phật, có những người khi niệm Phật, niệm đến trong cơ thể có luồng khí khống chế thân thể, khiến không làm chủ được thân thể, nghiêng ngã hai bên, giống như say sóng vậy, vả lại không phải một người bị như vậy, mà nhiều người như vậy. Hỏi tôi: trả lời thế nào?

Người chân chánh niệm Phật, thì được sự bảo hộ của mười phương ba đời tất cả chư Phật Bồ tát. Hiện tượng đó là do chấp trước trong tâm của họ chưa buông xuống, tín nguyện có vấn đề, niềm tin không đủ chân thật, nguyện không đủ thiết. A Di Đà Phật là Vô Lượng Giác, trong miệng họ là Vô Lượng Giác, nhưng trong tâm là mê hoặc điên đảo, là chấp trước mãnh liệt, đủ loại chấp trước, có người chấp trước: người thân, tài sản; có sự chấp trước thấy Phật, thấy điềm lành; có sự chấp trước công phu thành phiến, có mong cầu thần thông cảm ứng; đặc biệt có chấp trước hình thức, âm điệu, số lượng niệm Phật... Vì vậy nhất định phải nghe giảng kinh, nghe kinh giúp quý vị buông xuống, giúp kiên cố tín nguyện. Có người nói họ đã nghe kinh mười, hai mươi năm rồi, họ hiểu rồi, không cần nghe nữa. Thật ra quý chưa hiểu. Tiêu chuẩn nghe hiểu của Đại sư Chương gia là chính là buông xuống, quý vị chưa buông xuống chính là chưa hiểu.

Ngoài ra có loại tình huống, đó là nghiệp chướng, oán thân trái chủ của quý vị đến chướng ngại quý vị, họ không muốn quý vị thành tựu. Tại sao vậy? Bởi họ đối với quý vị vẫn còn nhiều oán thù chưa báo, nên họ đang đợi cơ hội. Quý vị thật tu hành, thật vãng sanh, thì họ không báo thù được nữa. Cho nên, người chân chánh tu hành phải thường thường nghĩ đến oán thân trái chủ của mình, mỗi ngày đem công phu tu học của chính mình hồi hướng cho họ. Nhất định phải phát nguyện như vầy: sau khi tôi đến Thế giới Tây Phương Cực Lạc, sẽ nhất định trở lại độ quý vị. Vậy thì họ sẽ không gây phiền phức nữa. Tại sao vậy? Vì họ ở trong lục đạo luân hồi cũng rất khổ, cũng rất muốn thoát khỏi lục đạo. Quý vị có tâm nguyện như vậy, sau khi đến Thế giới Cực Lạc lại dìu dắt họ, thì họ rất hoan hỷ, họ sẽ không gây phiền phức, chướng ngại quý vị nữa. Tâm của quý vị phải chân thành, nói được làm được, không thể lừa gạt được chúng sanh; lừa gạt chúng sanh, thì họ tìm đến quý vị, phiền phức liền lớn rồi!

稱讚淨土佛攝受經“Xưng Tán Tịnh Độ Phật Nhiếp Thọ Kinh” (Kinh Xưng Tán Tịnh Độ Phật Nhiếp Thọ), thật ra bộ kinh này chính là Phật Thuyết A Di Đà Kinh, là bản dịch của Đại sư Huyền Trang. Chúng ta thường tụng niệm là bản dịch của Đại sư Cưu Ma La Thập, bởi vì Đại sư Huyền Trang là trực dịch. 即阿彌陀經唐譯本“Tức A Di Đà Kinh Đường dịch bản”(Tức là bản dịch Kinh A Di Đà thời Đường), trong bản kinh đó có một câu nói: 我觀如是利益安樂大事因緣,說誠諦語“Ngã quán như thị lợi ích an lạc đại sự nhân duyên, thuyết thành đế ngữ”(Ta quán đại sự nhân duyên lợi ích an lạc như vậy, nên nói lời thật đế). Ta quán, chữ ‘ta’ là Thích Ca Mâu Ni Phật tự xưng, ta thấy được lợi ích an lạc như vậy; sự an ổn, bình an, tự tại, hạnh phúc của Thế giới Cực Lạc, là không tìm được trong thế giới mười phương, đó là đại sự nhân duyên. Vì thế, Thích Ca Mâu Ni Phật thấy được Thế giới Cực Lạc, nên vì chúng ta mà giới thiệu. 說誠諦語“Thuyết thành đế ngữ”(Nói lời thật đế), chính là giới thiệu, chân thành là thành thật, ‘đế’ tức là vô cùng thành thật, không có chút nào giả dối, vì chúng ta mà giới thiệu Thế giới Tây Phương Cực Lạc.

Trong kinh này, phẩm Đại Giáo Duyên Khởi cũng nói: 如來以無盡大悲,矜哀三界,所以出興於世。光闡道教,欲拯群萌,惠以真實之利“Như Lai dĩ vô tận đại bi, căng ai tam giới, sở dĩ xuất hưng ư thế. Quang xiển đạo giáo, dục chửng quần manh, huệ dĩ chân thật chi lợi ”(Như Lai dùng vô tận đại bi, thương xót ba cõi, nên xuất hiện ở đời. Mở sáng đạo giáo, muốn cứu quần sanh, nên ban cho lợi ích chân thật). Huệ chính là ban cho, bố thí lợi ích chân thật cho chúng sanh. Thế nào gọi là lợi ích chân thật? Thành Phật mới là lợi ích chân thật. Tôi đem phương pháp này dạy cho quý vị, quý vị áp dụng phương pháp này có thể thành Phật, thì lợi ích đó mới là chân thật. Nếu tôi đem phương pháp này dạy cho quý vị, quý vị có thể làm Bồ tát, thì đó không phải là thuần túy chân thật, bởi chân thật nhất định là Vô Thượng Bồ đề. 84 ngàn pháp môn đều là pháp phương tiện, duy chỉ có pháp này là pháp chân thật.

Thấy cơ duyên chúng sanh chín muồi rồi, cho nên mới 出此一門,橫截生死“xuất thử nhất môn, hoành tiệt sanh tử”(mở ra một cửa, cắt ngang sanh tử), vượt tam giới theo chiều ngang, quả báo của họ là sanh ngang tứ độ, thật không thể nghĩ bàn. Không chỉ có Thích Ca Mâu Ni Phật giới thiệu Thế giới Cực Lạc, mà chư Phật trong mười phương cũng xưng tán sự lợi ích an lạc rốt ráo của Pháp môn này. Trong phẩm thứ 25 Chánh Nhân Vãng Sanh chép: 以此義利故,無量無數,不可思議,無有等等,無邊世界,諸佛如來,皆共稱讚無量壽佛所有功德“Dĩ thử nghĩa lợi cố, vô lượng vô số, bất khả tư nghị, vô hữu đẳng đẳng, vô biên thế giới, chư Phật Như Lai, giai cộng xưng tán Vô Lượng Thọ Phật sở hữu công đức”( Vì nghĩa lợi ích này, nên vô lượng vô số, chẳng thể nghĩ bàn, không thể tính đếm, vô biên thế giới, chư Phật Như Lai, đều cùng xưng tán công đức của Phật Vô Lượng Thọ). Bởi vì có lợi ích chân thật như vậy, cho nên tất cả chư Phật Như Lai, không có vị Phật nào mà không tán thán A Di Đà Phật, quý Ngài đều vì vô lượng chúng sanh mà tuyên giảng Kinh Vô Lượng Thọ, khuyên bảo mọi người cầu sanh Thế giới Tây Phương Cực Lạc. Do vậy, đây cũng chính là đại sự nhân duyên của chư Phật Như Lai xuất hiện ở thế gian, mười phương chư Phật Như Lai đều là trợ giáo của A Di Đà Phật.

可見淨土法門之興起,正同於《華嚴》《法華》,同為一大事因緣也“Khả kiến Tịnh độ pháp môn chi hưng khởi, chính đồng ư Hoa Nghiêm Pháp Hoa, đồng vị nhất đại sự nhân duyên dã”(Có thể thấy sự hưng khởi của pháp môn Tịnh độ, là đồng nhất với Kinh Hoa Nghiêm và Pháp Hoa, cũng vì một đại sự nhân duyên vậy). Cùng vì một đại sự nhân duyên, nhưng trên thực tế pháp môn Tịnh độ vượt hơn Hoa Nghiêm và Pháp Hoa. Tại vì sao? Bởi Hoa Nghiêm và Pháp Hoa cuối cùng quay về Tịnh độ, mà pháp môn này thẳng tắp, bảo quý vị tu Tịnh độ, là không quanh co lòng vòng, là đơn giản nhất, thuận tiện nhất, phương pháp vững chắc nhất, khiến phàm phu lập tức thành Phật, nên pháp môn này hơn hẳn Hoa Nghiêm và Pháp Hoa. Hoa Nghiêm, Pháp Hoa đi một vòng lớn, đến cuối cùng tới Thế giới Cực Lạc; còn đây là một đường thẳng, không có quanh co lòng vòng, là thẳng tắp ngay trong thẳng tắp.

Phật nói câu này, quý vị thấy được, 如是利益安樂大事“Như thị lợi ích an lạc đại sự”(việc lớn lợi ích an lạc như vậy), đó là Thế giới Cực Lạc A Di Đà Phật rộng độ chúng sanh của khắp pháp giới hư không giới. Không giống với chư Phật thông thường, vì A Di Đà Phật là dạy người một đời thành Phật. Vì vậy, không khác với Hoa Nghiêm và Pháp Hoa. Hoa Nghiêm, Pháp Hoa là nhất thừa giáo, được gọi là nhất thừa giáo, là chỉ cho một đời thành Phật, là giảng những lý luận và phương pháp như vậy. Kinh Vô Lượng Thọ cũng là dạy người một đời thành Phật, ưu điểm đó là, ở trong đây nói ‘lợi ích an lạc như vậy’. Ưu điểm đó là trùm khắp ba căn, gồm nhiếp lợi độn, người hạ hạ căn cũng có thể một đời thành Phật, điều này bất khả tư nghị, cho nên là cùng vì một đại sự nhân duyên với Hoa Nghiêm và Pháp Hoa.

Như Lai vì đại sự nhân duyên nên xuất hiện ở đời, mục đích là giúp đỡ chúng sanh khai Phật tri kiến, thị Phật tri kiến, ngộ tri Phật kiến, nhập Phật tri kiến. Nên bảo rằng Phật thuyết pháp môn, thật ra mục đích là giúp đỡ vô biên chúng sanh thành Phật, nhưng vì căn tánh của chúng sanh không giống nhau, căn tánh lớn thì tu tập đại pháp, đời này thành Phật; căn tánh nhỏ nên không thể tu pháp lớn, thì lập ra pháp môn phương tiện, dạy cho tiệm tu. Người mà ngay một đời có thể liễu thoát sanh tử tuy có, nhưng rất ít rất ít. Phật vì đại từ đại bi, nên ở ngoài tất cả pháp môn dựa vào tự lực, đặc biệt mở ra pháp môn dựa vào Phật lực, tức là chỉ thị cho người pháp môn tín nguyện niệm Phật vãng sanh Tịnh độ. Do đó, bất luận là căn tánh lớn hay nhỏ, đều được dựa vào Phật lực để liễu thoát sanh tử, vậy thì đại sự nhân duyên của Phật ta cũng do đó mà đã được viên mãn.

Thời gian hôm nay hết rồi, chúng ta học tập đến đây thôi. Cảm ơn mọi người.

( Hết tập 12)

Nguyện đem công đức giảng kinh nghe pháp hồi hướng đến:

Biến pháp giới, hư không giới, cõi nước mười phương, vi trần pháp giới, tất cả chúng linh, nghe kinh giác ngộ, đều biết niệm Phật, cầu sanh Tịnh độ, viên thành Phật đạo. (đọc 3 lần)

Tất cả những người bị thiên tai thảm họa các nơi trên địa cầu, thỉnh cầu chư Phật Bồ tát từ bi hóa giải.

Tất cả những người bị chiến tranh, thiên tai thảm họa các nơi trên địa cầu, chúng sanh gặp nạn, chúng vong linh vân vân.

Tất cả chúng sanh có duyên với đệ tử chúng con trong đời quá khứ cũng như đời hiện tại, nghe kinh giác ngộ, phát Bồ đề tâm, nhất hướng chuyên niệm A Di Đà Phật, cầu sanh Tịnh độ, gặp Phật nghe pháp, hoặc tận huệ khai, chân thật an lạc, mau thoát sanh tử, chóng thành Chánh Giác, như Phật độ sanh.

Nguyện đem công đức này, hồi hướng cho: các quốc chủ toàn cầu, các nước đều hưng thịnh, tiêu trừ các tai ách, thế giới mãi hòa bình, trên đền bốn ơn nặng, dưới cứu khổ ba đường, nếu có ai thấy nghe, đều phát tâm Bồ đề, hết một báo thân này, đồng sanh cõi Cực Lạc.

Nguyện đem công đức này

Trang nghiêm Phật Tịnh độ

Trên đền bốn ơn nặng

Dưới cứu khổ tam đồ

Nếu có ai thấy nghe

Đều phát tâm Bồ đề

Hết một báo thân này

Đồng sanh cõi Cực Lạc.

Nam Mô A Di Đà Phật.

Tịnh Độ Đại Kinh Khoa Chú 2018 Giảng Lần Thứ 5 Tập 13

Kính chào chư vị Pháp sư, quý vị đồng học, mời an tọa. Mời mọi người cùng tôi quy y Tam Bảo: A xà lê tồn niệm, ngã đệ tử Diệu Âm, thỉ tùng kim nhật, nãi chí mạng tồn, quy y Phật Đà, lưỡng túc trung tôn, quy y Đạt Ma, ly dục trung tôn, quy y Tăng Già, chư chúng trung tôn. (3 lần)

Mời xem Đại Kinh Khoa Chú, trang 151, đếm ngược đến hàng thứ hai, 何以故?如《彌陀疏鈔》云:今但一心持名,即得不退。此乃直指凡夫自心究竟成佛。若能諦信,何須遍歷三乘,久經多劫?不越一念,頓證菩提,豈非大事。“Hà dĩ cố? Như Di Đà Sớ Sao vân: kim đản nhất tâm trì danh, tức đắc bất thoái. Thử nãi trực chỉ phàm phu tự tâm cứu cánh thành Phật. Nhược năng đế tín, hà tu biến lịch tam thừa, cửu kinh đa kiếp? Bất việt nhất niệm, đốn chứng Bồ đề, khởi phi đại sự”(Tại vì sao? Như sách Di Đà Sớ Sao viết: Nay chỉ nhất tâm trì danh, liền được bất thoái. Đây chính là con đường thẳng tắp để chính tâm phàm phu cứu cánh thành Phật. Nếu thật tin được như thế, thì đâu cần phải qua lần lượt tam thừa, trải qua nhiều kiếp? Không vượt một niệm, liền chứng Bồ đề, chẳng phải là đại sự hay sao?). Ở trong sách Di Đà Sớ Sao, Đại sư Liên Trì nói: ‘Nay chỉ nhất tâm trì danh, liền được bất thoái’, chỉ cần nhất tâm trì danh, thì quý vị liền được bất thoái chuyển, hàm nghĩa của bất thoái chuyển ở đây rất là sâu. Ý nghĩa thế nào? Chính là vãng sanh Thế giới Cực Lạc đều làm A duy việt trí Bồ tát, chỉ có A duy việt trí Bồ tát mới không thoái chuyển, mà vãng sanh chính là A duy việt trí Bồ tát.

Kinh vãng sanh của Tịnh tông, kinh vãng sanh ở đây chính là chỉ cho Tịnh độ năm kinh một luận, những bộ kinh luận đó đều là dạy người vãng sanh đến Thế giới Cực Lạc, đều nói viên chứng tam bất thoái, đây là pháp khó tin. Về ba loại bất thoái, vị bất thoái là chứng đắc của Tiểu thừa, còn Bồ tát Đại thừa chứng được hạnh bất thoái, đến Pháp thân Bồ tát mới chứng được niệm bất thoái. Viên giáo Sơ trụ trở lên mới chứng được niệm bất thoái, tức ba loại bất thoái, nhưng vẫn chưa được viên mãn, không thể nói là viên mãn. Chứng đắc tam bất thoái viên mãn là hạng người nào? Là từ thất địa trở lên, quý vị thấy vị thứ này rất cao, đó là A duy việt trí Bồ tát.

Trong 48 nguyện A Di Đà Phật nói, hễ là người vãng sanh đến Thế giới Tây Phương Cực Lạc, tất cả đều là A duy việt trí Bồ tát, viên chứng tam bất thoái. Ngài cũng không có nói cõi Phàm thánh đồng cư là ngoại lệ, không nói, không nói lời này, hay nói cách khác: sanh đến Phàm thánh đồng cư độ hạ hạ phẩm vãng sanh, cũng thành A duy việt trí Bồ tát. Làm sao nói cho thông việc này? Chúng ta đã học Phật nhiều năm như vậy, nên cuối cùng đã làm sáng tỏ, làm rõ ràng rồi: là do bổn nguyện của 48 nguyện A Di Đà Phật gia trì cho họ, cho nên trí huệ, thần thông của họ bằng với thất địa Bồ tát, không có sai khác so với thất địa Bồ tát; đó không phải là năng lực của chính họ, mà do A Di Đà Phật cho họ thêm, 48 nguyện cho họ thêm. Nếu đến khi quý vị chứng được, quý vị ở Thế giới Tây Phương Cực Lạc bao giờ thì chứng được? Trong kinh thường nói: ‘Hoa khai kiến Phật ngộ vô sanh’, đó là quý vị thật chứng được rồi. Hiện nay chưa có, cũng chính là bốn độ ba bậc chín phẩm của Thế giới Tây Phương Cực Lạc, quý vị vẫn chưa có khả năng thăng cấp thật sự đạt đến thật báo độ, đến khi chính vị quý thật sự chứng được thật báo độ, thì không cần A Di Đà Phật gia trì nữa; khi chưa chứng được cõi thật báo, thì đều là A Di Đà Phật gia trì, khiến trí huệ, thần thông, năng lực, hưởng thụ của quý vị giống với cõi thật báo, điều này là sanh đến Thế giới Cực Lạc thì đạt được. Như đầu thai trong lục đạo luân hồi, mà quý vị đầu thai đến nhà vua chúa, thì một khi sanh ra liền hưởng thụ giàu sang của vua chúa. Cho nên chúng ta sanh đến Thế giới Cực Lạc, là hưởng thụ thần thông, đức tướng của A Di Đà Phật. Điểm này cần phải làm sáng tỏ, phải nhận thức rõ ràng, thì chúng ta đối với Thế giới Cực Lạc, sự vãng sanh vô cùng thù thắng trang nghiêm đã nói trong kinh sẽ không hoài nghi, là do Phật lực gia trì. Đó là giảng về ‘chỉ nhất tâm trì danh, liền được bất thoái’.

此乃直指凡夫自心究竟成佛“Thử nãi trực chỉ phàm phu tự tâm cứu cánh thành Phật”(Đây chính là con đường thẳng tắp để chính tâm phàm phu cứu cánh thành Phật). Nơi đó là thành Phật cứu cánh nhất, tại sao vậy? Bởi A duy việt trí Bồ tát mới đạt tới cứu cánh. Nếu không nói hai chữ ‘cứu cánh’ này, chỉ nói thành Phật, thì viên giáo sơ trụ là thành Phật rồi; thêm vào hai chữ ‘cứu cánh’ này, thì khẳng định là thất địa trở lên, viên chứng tam bất thoái. ‘Chính tâm phàm phu cứu cánh thành Phật’, đây là chúng ta nói về nhân. Còn duyên; thì A Di Đà Phật làm tăng thượng duyên cho chúng ta. Quý vị có nguyện, có tâm như vậy, thì Phật mới có thể giúp đỡ quý vị, tiếp dẫn quý vị đến Thế giới Tây Phương Cực Lạc. Vì vậy, càng đơn giản hơn nhiều so với Hoa Nghiêm và Pháp Hoa, không có lòng vòng, mà gọn gàng dứt khoát để giúp đỡ quý vị, thành tựu cho quý vị. Thành tựu là viên mãn, không phải theo tính giai đoạn, tính giai đoạn là có A la hán, Bích chi Phật, Bồ tát, giống như có rất nhiều trạm ở giữa đường; ở đây không có, mà thẳng tắp đến mục đích, rốt ráo thành Phật.

此乃直指凡夫自心究竟成佛“Thử nãi trực chỉ phàm phu tự tâm cứu cánh thành Phật”(Đây chính là con đường thẳng tắp để chính tâm phàm phu cứu cánh thành Phật), là đi con đường này để thành Phật. Then chốt nhất của con đường này là một câu nói, chính là 若能諦信“nhược năng đế tín”(Nếu thật tin được), là câu nói đó. Cho nên, gọi là pháp khó tin. Đế tín là thật tin, một tơ hào hoài nghi cũng không có. Quý vị thật tin thì sẽ thật làm! Thật tin, thì thật nguyện vãng sanh, thật niệm Phật. Thật niệm Phật là thế nào? Là buông xuống tất cả duyên, suốt cả ngày trong tâm xác xác thật thật chỉ có A Di Đà Phật, ngoài A Di Đà Phật ra, điều gì khác cũng đều buông xuống, ngay cả kinh giáo mà Thích Ca Mâu Ni Phật đã thuyết trong 49 năm cũng đều buông xuống. Tại sao vậy? Vì quý vị sẽ từ câu A Di Đà Phật này mà đắc niệm Phật tam muội. Niệm Phật tam muội chính là nhất tâm bất loạn, từ sự nhất tâm đến lý nhất tâm. Đạt được lý nhất tâm bất loạn, sau khi đạt lý nhất tâm sẽ giảng được giống chúng tôi, đó là đã kiến tánh, kiến tánh thật sự thành Phật rồi. Được lý nhất tâm bất loạn, thì vãng sanh Thế giới Cực Lạc không phải là Phàm thánh đồng cư độ, cũng không phải Phương tiện hữu dư độ. Niệm đến sự nhất tâm bất loạn thì sanh đến cõi Phương tiện hữu dư, niệm đến lý nhất tâm bất loạn thì đến cõi Thật báo. Thật niệm được hay không? Có thể niệm được. Chúng ta rất rõ ràng đạo lý này, tại sao vậy? Bởi họ đã buông xuống toàn bộ vọng tưởng phân biệt chấp trước, đạo lý ở chỗ đó. Nghĩ lại chúng ta, chúng ta chưa buông xuống, còn họ thật buông xuống rồi. Buông xuống thì kiến tánh, kiến tánh thì viên mãn. Viên mãn trí huệ, viên mãn đức hạnh, viên mãn tướng hảo, được đại viên mãn. Viên mãn thì còn có chỗ nào chướng ngại nữa? Không chỉ đối với tất cả kinh mà Thích Ca Mâu Ni Phật đã thuyết trong 49 năm, quý vị không có chướng ngại, mà đối với vô lượng vô biên kinh luận của tất cả chư Phật mười phương đã giảng, quý vị cũng không có một chút chướng ngại. Tại sao vậy? Bởi đều từ tự tánh lưu xuất ra, mà quý vị kiến tánh rồi. Trong Phật pháp không dạy quý vị gì khác, là dạy quý vị đem vọng xả sạch sẽ, thì trở về tự tánh, trở về tự tánh thì quý vị chứng được Phật quả cứu cánh, rốt ráo thành Phật.

若能諦信,何須遍歷三乘,久經多劫“Nhược năng đế tín, hà tu biến lịch tam thừa, cửu kinh đa kiếp”(Nếu thật tin được như thế, thì đâu cần phải qua lần lượt tam thừa, trải qua nhiều kiếp?). Then chốt là ở chữ ‘tín’, thật tin! Thật, phải giảng chân thật, cần phải giảng thật. Nếu quý vị thật tin, thì không phải trải qua ba thừa, là: Thanh văn, Duyên giác, Bồ tát, đi lên từng bước từng bước, không cần như vậy, không cần trải qua giai đoạn. Như đoạn phiền não, quý vị trước tiên đoạn kiến tư phiền não thì chứng quả A la hán, rồi đoạn trần sa phiền não để chứng quả Bồ tát, sau cùng phá vô minh phiền não thì thành Phật, đi lên từng giai đoạn như vậy. Ở đây không như vậy, là một bước lên trời, không có con đường ở giữa. Mấu chốt là đế tín, đế tín chính là thật tin. Thì nhất định không đi đường vòng, tôi thực hành là một câu A Di Đà Phật, ngoài A Di Đà Phật ra thì đều buông xuống toàn bộ, vậy thì quý vị một đời thành Phật rồi, không phải trải qua tam thừa, không cần trải qua nhiều kiếp. Bởi vì nếu quý vị đi đường A la hán, Bích chi Phật, Bồ tát, thì thời gian con đường đó rất dài. Quý vị dùng thời gian rất lâu mới chứng được quả A la hán. Quý vị xem, thời gian của quý vị chứng được sơ quả, sau sơ quả thì qua lại cõi trời cõi người bảy lần, thời gian ở nhân gian ngắn, thời gian ở trên trời dài, bảy lần qua lại mới chứng được A la hán. A la hán không đến thế gian nữa, ngài ở trong tứ thánh pháp giới tu hành, từ A la hán đến Bích chi Phật, phải đem tập khí của kiến tư phiền não đoạn hết, điều này cần thời gian rất dài, rồi đoạn trần sa phiền não, tiếp tục đoạn tập khí trần sa, lại phá vô thủy vô minh, thời gian là tính bằng kiếp, chứ không phải tính bằng số năm.

久經多劫“cửu kinh đa kiếp”(trải qua nhiều kiếp), như ba a tăng kỳ kiếp, không cần vậy, chỉ một đời thì quý vị thành công, thành tựu rồi. Giáo lý Đại thừa thông thừa nói: Bồ tát tu hành, a tăng kỳ kiếp đầu tiên trải qua 40 vị thứ, gồm: thập tín, thập trụ, thập hạnh, thập hồi hướng, là một a tăng kỳ kiếp; a tăng kỳ kiếp thứ hai, từ sơ địa đến thất địa; a tăng kỳ kiếp thứ ba, gồm bát địa, cửu địa, thập địa, thời gian dài như vậy, trải qua nhiều thứ bậc như thế. Còn pháp môn Tịnh độ thì không cần, pháp môn Tịnh độ chỉ một câu Phật hiệu.

Trải qua tam thừa thật sự là trải qua rất nhiều kiếp, không chỉ là ba đại a tăng kỳ kiếp, ba đại a tăng kỳ kiếp là trong Kinh Hoa Nghiêm nói, nếu từ phàm phu tu đến viên giáo sơ trụ hoặc là biệt giáo sơ địa, phải cần vô lượng kiếp. Viên giáo sơ trụ chính là minh tâm kiến tánh, kiến tánh thành Phật, chúng ta học qua ở Kinh Hoa Nghiêm, thì chưa đoạn tập khí vô thủy vô minh; thật đoạn vô minh rồi, thì thật sự không khởi tâm không động niệm, tập khí khởi tâm động niệm còn, nhưng nó không trở ngại. Muốn đoạn hết tập khí ấy, cần phải thời gian bao lâu? Cần phải ba a tăng kỳ kiếp để đoạn tập khí. Không có cách nào khác để đoạn hết tập khí này, ngoài dùng thời gian dài thôi, thì tự nhiên không còn nữa. Đoạn tập khí ở Thế giới Cực Lạc cũng nhanh, đem thời gian dài rút ngắn lại rồi. Vì thế, những Pháp thân Bồ tát ở Thế giới Hoa Tạng, cùng với ngài Văn Thù, Phổ Hiền đi đến Thế giới Cực Lạc, để làm gì? Để đem thời gian của việc đoạn tập khí này rút ngắn lại, là đạo lý như vậy. Trong phẩm 26 Lễ Cúng Nghe Pháp của kinh này nói: 觀彼殊勝剎,微妙難思議。功德普莊嚴,諸佛國難比。因發無上心,願速成菩提“Quán bỉ thù thắng sát, vi diệu nan tư nghị. Công đức phổ trang nghiêm, chư Phật quốc nan tỷ. Nhân phát vô thượng tâm, nguyên tốc thành Bồ đề”(Quán cõi ấy thù thắng, vi diệu khó nghĩ bàn, công đức rộng trang nghiêm, cõi chư Phật khó bằng. Nên phát vô thượng tâm, nguyện mau thành Bồ đề). Vô lượng vô biên quý đại Bồ tát ở mười phương thế giới, đều thấy được công đức lợi ích vô cùng thù thắng của Thế giới Cực Lạc, có thể nhanh chóng viên thành Phật đạo, cho nên vãng sanh Thế giới Cực Lạc. Ở trong phẩm 42 Bồ Tát Vãng Sanh, lại đã nêu ra số lượng Bồ tát bất thoái vãng sanh Thế giới Cực Lạc từ các cõi Phật phương khác như cõi nước Phật Viễn Chiếu v.v.., để làm chứng minh cho chúng ta: Thế giới Cực Lạc là con đường thông suốt rất nhanh của Pháp thân Bồ tát viên mãn thành Phật.

不越一念,頓證菩提“Bất việt nhất niệm, đốn chứng Bồ đề”(Không vượt một niệm, liền chứng Bồ đề). Một niệm đây chính là danh hiệu A Di Đà Phật! Đốn chứng, không phải tiệm tu, lập tức liền chứng được. Trong phẩm 43: Không Phải Là Tiểu Thừa của kinh này nói: 若有善男子、善女人,得聞阿彌陀佛名號,能生一念喜愛之心,歸依瞻禮,如說修行,當知此人為得大利,當獲如上所說功德。“Nhược hữu thiện nam tử, thiện nữ nhân, đắc văn A Di Đà Phật danh hiệu, năng sanh nhất niệm hỷ ái chi tâm, quy y chiêm lễ, như thuyết tu hành, đương tri thử nhân vi đắc đại lợi, đương hoạch như thượng sở thuyết công đức”(Nếu có thiện nam tử, thiện nữ nhân nào, được nghe danh hiệu A Di Đà Phật, có thể sanh một niệm tâm ưa thích, quy y chiêm lễ, như thuyết tu hành, phải biết rằng người ấy được lợi ích lớn, được công đức như đã nói ở trên). Đại lợi ích này chính là công đức vô lượng vô biên, vô số vô tận đã nói trong bộ Kinh Vô Lượng Thọ này, quý vị đạt được toàn bộ rồi, nói đơn giản chính là Vô Thượng Bồ đề, tức là nhập được cảnh giới của Phật. Làm thế nào đạt được? Như thuyết tu hành, chính là tín, nguyện, trì danh.

Chấp trì danh hiệu, danh hiệu chính là bốn chữ A Di Đà Phật. Nam Mô không phải là danh hiệu, A Di Đà Phật mới là danh hiệu. Ý nghĩa của Nam Mô là quy y, quy mạng, lễ kính. Cả đời Đại sư Ấn Quang dạy người, ngài dạy người niệm sáu chữ, tại sao vậy? Bởi xem xét đông đảo chúng sanh không có bao nhiêu người thật muốn vãng sanh, nên niệm sáu chữ hồng danh để kết pháp duyên với A Di Đà Phật. Người ta chưa có quyết tâm kiên định thật sự muốn sanh Tịnh độ, nên thêm vào hai chữ ‘Nam Mô’, đó chính là quy y A Di Đà Phật, quy mạng A Di Đà Phật, cung kính A Di Đà Phật. Họ không quyết định đời này sẽ đi, nên thêm vào lời cung kính. Quý vị hiểu được Tổ sư dạy người khác: ngài là dụng tâm thế nào, thì quý vị rõ ràng rồi. Kiên định tín nguyện, không một chút hoài nghi, tôi quyết định đời này phải đi, vậy thì quý vị thật buông xuống được vạn duyên. Công phu niệm Phật không đắc lực, mọi người lo lắng, nghĩ cách này, tìm phương pháp nọ, không tìm đúng được. Quy kết đến tận gốc đều là tín nguyện xảy ra vấn đề. Nếu thật sự đầy đủ chân tín thiết nguyện, thì nhất định vạn người tu vạn người đi.

Pháp môn này, ‘Không vượt một niệm’, thật là quá nhanh rồi! Một niệm này không cách nào tưởng tượng được, một niệm giác thì phàm phu thành Phật, một niệm giác thì niệm niệm giác. Tại sao vậy? Bởi những niệm giác đó sinh ra sức mạnh, ảnh hưởng đến một niệm cuối cùng vẫn là giác. Một niệm giác, hai niệm giác, ba niệm giác, niệm niệm giác, thì đi làm Phật rồi. Một niệm chúng ta ngày nay là mê, niệm niệm đều là mê. Không nên cho rằng tôi một niệm giác rồi, một niệm giác thì quý vị làm Phật rồi; quý vị có một niệm giác, nhưng niệm thứ hai không giác, thì căn bản là niệm trước của quý vị không giác. Tự cho rằng là giác, nhưng không phải giác, nếu giác thì thành Phật rồi. Như Đại sư Huệ Năng, đó là giác. Như Thích Ca Mâu Ni Phật ở dưới cây Bồ đề, đó là giác, thì không mê lại nữa.

頓證菩提,豈非大事“đốn chứng Bồ đề, khởi phi đại sự”(liền chứng Bồ đề, chẳng phải là đại sự hay sao?). Còn có sự việc nào lớn hơn sự việc này nữa hay sao? Không có đâu, đây là đại sự thật sự, là đi làm Phật. Quý vị xem vô lượng kiếp tạo ra sanh tử luân hồi, ngay trong đời này lại đi làm Phật, vĩnh viễn thoát khỏi lục đạo luân hồi, không phải là đại sự thì việc gì là đại sự chứ? Phàm phu một đời thành Phật, xem quý vị có phước báo hay không, nếu tin tưởng thì đó là có phước báo, không tin tưởng thì đó là không có phước báo.

可見淨宗正是直指頓證之法“Khả kiến Tịnh tông chánh thị trực chỉ đốn chứng chi pháp”(Có thể thấy Tịnh tông chính là pháp trực chỉ đốn chứng). Phải ghi nhớ câu nói này, đây chính là chỗ mà pháp môn này vượt qua tất cả các pháp môn thông thường khác, pháp môn này thuộc về thẳng tắp, đốn chứng, không phải đường vòng, mà là đường thẳng, không phải là tiệm tu, rất nhanh thì có thể chứng được, có thể khiến cho phàm phu một đời chứng được quả vị cứu cánh, chỉ có một pháp môn này, đây là nói lời thật.

以念佛心,入佛知見“Dĩ niệm Phật tâm, nhập Phật tri kiến”(dùng tâm niệm Phật, để nhập Phật tri kiến). Trong tâm quý vị chỉ có A Di Đà Phật, thì tâm chính là Phật, Phật chính là tâm, tri kiến của quý vị chính là Phật tri Phật kiến. Quý vị ở thế gian này vô sự rồi, buông xuống hết cả, người khác hỏi điều gì, đều đáp ‘A Di Đà Phật’, thì quý vị chính là nhập Phật tri kiến. Ai hỏi quý vị điều gì, đều đáp là một câu A Di Đà Phật, không có câu trả lời khác. Trong bộ kinh này dạy chúng ta: ‘dùng tâm niệm Phật, để nhập Phật tri kiến’, quý vị thấy nhập Phật tri kiến là Hoa Nghiêm, là Pháp Hoa. Chúng ta dùng tâm niệm Phật để nhập cảnh giới Hoa Nghiêm, nhập cảnh giới Pháp Hoa, cảnh giới Pháp Hoa, Hoa Nghiêm chính là Thế giới Cực Lạc.

淨宗之興起,正由此大事因緣也“Tịnh tông chi hưng khởi, chánh do thử đại sự nhân duyên dã”(Sự hưng khởi của Tịnh tông, chính là do đại sự nhân duyên này vậy). Đại sự nhân duyên, trước tiên nói là Đức Thích Ca Mâu Ni Phật xuất hiện, tại sao vậy? Bởi trong đại sự nhân duyên ấy lại sinh ra một đại sự, chính là Tịnh tông, vì Tịnh tông mới có thể rộng độ chúng sanh trong chín ngàn năm thời mạt pháp. Càng về sau, nghiệp chướng càng nặng càng khốn khổ, nhưng thiện căn phước đức của họ không có phai mờ, bộ kinh này có thể đem thiện căn phước đức họ dẫn phát ra, khiến họ có thể tin, có thể nguyện, có thể niệm Phật, thì được vãng sanh. Đó là thế nào? Là chánh pháp ở trong mạt pháp. Chỉ lưu lại pháp này, vì pháp này có thể giúp người thành Phật, còn phương pháp khác thì không được. Hoa Nghiêm, Pháp Hoa là đại sự, Tịnh tông là đại sự trực tiếp ngay ở trong đại sự, là con đường nhanh chóng.

Thời gian hôm nay hết rồi, chúng ta học tập đến đây thôi. Cảm ơn mọi người.

( Hết tập 13)

Nguyện đem công đức giảng kinh nghe pháp hồi hướng đến:

Biến pháp giới, hư không giới, cõi nước mười phương, vi trần pháp giới, tất cả chúng linh, nghe kinh giác ngộ, đều biết niệm Phật, cầu sanh Tịnh độ, viên thành Phật đạo. (3 lần)

Tất cả những người bị thiên tai thảm họa các nơi trên địa cầu, thỉnh cầu chư Phật Bồ tát từ bi hóa giải.

Tất cả những người bị chiến tranh, thiên tai thảm họa các nơi trên địa cầu, chúng sanh gặp nạn, chúng vong linh vân vân.

Tất cả chúng sanh có duyên với đệ tử chúng con trong đời quá khứ cũng như đời hiện tại, nghe kinh giác ngộ, phát Bồ đề tâm, nhất hướng chuyên niệm A Di Đà Phật, cầu sanh Tịnh độ, gặp Phật nghe pháp, hoặc tận huệ khai, chân thật an lạc, mau thoát sanh tử, chóng thành Chánh Giác, như Phật độ sanh.

Nguyện đem công đức này, hồi hướng cho: các quốc chủ toàn cầu, các nước đều hưng thịnh, tiêu trừ các tai ách, thế giới mãi hòa bình, trên đền bốn ơn nặng, dưới cứu khổ ba đường, nếu có ai thấy nghe, đều phát tâm Bồ đề, hết một báo thân này, đồng sanh cõi Cực Lạc.

Nguyện đem công đức này

Trang nghiêm Phật Tịnh độ

Trên đền bốn ơn nặng

Dưới cứu khổ tam đồ

Nếu có ai thấy nghe

Đều phát tâm Bồ đề

Hết một báo thân này

Đồng sanh cõi Cực Lạc.

Nam Mô A Di Đà Phật.

Tịnh Độ Đại Kinh Khoa Chú 2018 Giảng Lần Thứ 5 Tập 14

Kính chào chư vị Pháp sư, quý vị đồng học, mời an tọa. Mời quý vị cùng tôi quy y Tam Bảo: A xà lê tồn niệm, ngã đệ tử Diệu Âm, thỉ tùng kim nhật, nãi chí mạng tồn, quy y Phật Đà, lưỡng túc trung tôn, quy y Đạt Ma, ly dục trung tôn, quy y Tăng Già, chư chúng trung tôn. (3 lần)

Mời xem Đại Kinh Khoa Chú, trang 152, hàng thứ 6, chúng ta trực tiếp xem Chú Giải của Hoàng Niệm Tổ, 「《華嚴》《法華》均圓頓稱性之教,但其歸趣,卻在本經」“Hoa Nghiêm, Pháp Hoa quân viên đốn xứng tánh chi giáo, đãn kỳ quy thú, khước tại bản kinh” (Hoa Nghiêm, Pháp Hoa đều là giáo pháp viên đốn xứng tánh, nhưng chỗ hướng đến, lại ở kinh này). Hai bộ kinh này, từ trước đến nay, các bậc Tổ sư Đại đức thời Tùy Đường nhất trí công nhận, khẳng định là Kinh Nhất thừa. Kinh Nhất thừa là một trong những đại thời giáo của đức Thế Tôn, tổng cộng bên trong có 3 bộ: gồm Hoa Nghiêm, Pháp Hoa, và còn một bộ là Phạm Võng. Kinh Phạm Võng ngoài một phẩm Phạm Võng Bồ Tát Giới được phiên dịch sang chữ Hán, còn lại không truyền sang Trung Hoa. Bộ kinh ấy cũng là đại kinh, phân lượng rất lớn, chỉ truyền đến một phẩm “Bồ Tát Tâm Địa Giới Phẩm”. Đây đều là viên giáo viên mãn, đốn giáo đốn thành, một đời thành tựu, xứng tánh, bên trong không có quyền xảo, không có phương tiện, là gọn gàng dứt khoát.

Hoa Nghiêm là thời điểm đức Thích Ca Mâu Ni Phật khai ngộ, cũng là đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh. Sau khi kiến tánh, trong hai tuần đầu tiên, ở trong định, Ngài đã đưa ra báo cáo với chúng ta, nói rõ thể, tướng, tác dụng của tự tánh, cũng là chân tướng của toàn bộ vũ trụ nhân sinh, nói vô cùng tường tận, trực tiếp độ 41 vị Pháp thân Đại sĩ thành Phật. Những vị ấy có năng lực, có thể tin, có thể thọ nhận. Hàng đệ tử dưới tòa của Thế Tôn, như: Xá Lợi Phất là trí tuệ bậc nhất, Mục Kiền Liên là thần thông bậc nhất, mà trên hội Pháp Hoa, quý ngài đều như mù như điếc, quý ngài cũng không có phần, không thể khế nhập cảnh giới, huống chi những người dưới Mục Kiền Liên, Xá Lợi Phất, đương nhiên càng không có phần rồi. Vì vậy, Đức Phật bắt đầu giảng A Hàm, là lớp tiểu học. Thời A Hàm 12 năm, giảng về nhân thiên Tiểu thừa, làm sao giữ được thân người, làm sao sinh cõi trời, làm sao thoát khỏi tam giới chứng quả A la hán. Xây dựng nền tảng này trong 12 năm, Đức Phật thấy rằng ngay trong các đệ tử có thể tiếp nhận Phật Pháp Đại thừa, mới bắt đầu thuyết pháp Đại thừa, thời đó 8 năm. Thời thứ tư giảng Bát Nhã, gồm 22 năm. Khi đã có nền tảng, lý niệm của đại pháp, thì Đức Phật mới giảng lời thật, là giảng Bát Nhã, giảng Bát Nhã trong 22 năm. Giảng xong Bát Nhã thì giảng đến Pháp Hoa. Nghĩa lý của Pháp Hoa tương thông với Hoa Nghiêm, cùng là pháp Nhất thừa. Pháp Hoa giảng về cách thành Phật, chính là A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề.

Hoa Nghiêm là Nhất thừa Viên giáo. Trong Hoa Nghiêm chúng ta thấy ngài Văn Thù, Phổ Hiền phát nguyện cầu sinh Tịnh độ; Thiện Tài Đồng Tử vì chúng ta mà biểu diễn sự tu học của Bồ tát Đại thừa, đó chính là 53 lần tham vấn; cuối cùng 10 Đại Nguyện Vương của Bồ Tát Phổ Hiền dẫn về Cực Lạc. Hoa Nghiêm quy về Vô Lượng Thọ, hải hội Hoa Nghiêm có 41 vị Pháp thân Đại sĩ, số Bồ tát đó vô lượng vô biên, đều về thế giới Tây Phương Cực Lạc. Đây là sự thật, một chút cũng không giả, trong kinh giảng đã rất rõ ràng cho chúng ta. Pháp Hoa cũng là Viên giáo Nhất thừa, xác xác thật thật chỗ quy thú của hai bộ này là ở Kinh Vô Lượng Thọ, Kinh Vô Lượng Thọ đương nhiên cũng là Viên giáo Nhất thừa, xác thật là nói về xứng tánh, hoàn toàn là từ bên trong tự tánh mà biểu lộ ra.

「蕅益大師讚本經云:絕待圓融,不可思議」“Ngẫu Ích Đại Sư tán bản kinh vân: Tuyệt đãi viên dung, bất khả tư nghì” (Đại sư Ngẫu Ích tán thán kinh này rằng: Viên dung tuyệt đối, không thể nghĩ bàn), Đại Sư Ngẫu Ích tán thán Kinh Vô Lượng Thọ viên dung đến tột cùng, 「《華嚴》奧藏,《法華》祕髓」“Hoa Nghiêm áo tàng, Pháp Hoa bí tủy” (là áo tàng của Hoa Nghiêm, bí tủy của Pháp Hoa), áo tàng, bí tủy là hình dung: sâu xa, huyền diệu. Nói điều này với ai? Đối với Quyền giáo trở xuống, họ không hiểu được, nếu chưa đại triệt đại ngộ, thì quý vị không thể vào được cảnh giới này. Cảnh giới Hoa Nghiêm, cảnh giới Pháp Hoa, là nói về huyền bí của tự tánh, huyền bí của vũ trụ. Muốn thấu triệt điều này, thì người minh tâm kiến tánh có thể lĩnh ngộ, còn người chưa kiến tánh thì luôn cách xa một tầng.

Một khi sinh đến Thế giới Cực Lạc, những gì hiện ra đều vượt khỏi cảnh giới tình thức, ít nhiều vô ngại, rộng hẹp tự tại, lớn nhỏ cùng dung chứa, dài ngắn đồng thời, chẳng phải là thâm chứng pháp giới Hoa Nghiêm sao? Một khi đến Thế giới Cực Lạc rồi, thì có thể chứng nhập Sự Sự Vô Ngại pháp giới, chẳng phải là Hoa Nghiêm áo tàng ư? Một khi đến Thế giới Cực Lạc thì có thể viên thành Phật quả, không phải là 「一稱南無佛,皆共成佛道」 “Nhất xưng Nam Mô Phật, giai cộng thành Phật đạo” (Một xưng Nam Mô Phật, đều đã thành Phật Đạo) mà Kinh Pháp Hoa đã nói sao?

Tinh tủy thâm mật của Pháp Hoa, là giảng về lý của kinh. Vì sao pháp môn Tịnh độ gọi là「法華祕髓」“Pháp Hoa bí tủy” (bí tủy Pháp Hoa)? Tinh tủy của Kinh Pháp Hoa chính là muốn cho chúng sanh ngộ nhập tri kiến của Phật, cũng chính là để chúng sanh thành Phật. Pháp môn Tịnh độ là「以佛果覺,作我因心。因果如如,直趨究竟」 “Dĩ Phật quả giác, tác ngã nhân tâm. Nhân quả như như, trực xu cứu cánh” (Đem quả giác của Phật, làm nơi nương tựa tâm ta, Nhân quả như như, thẳng tắp mau chóng cứu cánh). Quả giác của Phật là gì? Chính là danh hiệu, danh hiệu tổng trì chư Phật viên mãn quả giác. Hiện tại chúng ta dùng quả giác của Phật làm nhân địa tu hành của tâm chúng ta, trong tâm ta chỉ có A Di Đà Phật, ngoài A Di Đà Phật thì chẳng có gì nữa, đó chính là ‘Đem quả giác của Phật, làm nơi nương tựa tâm ta’. Nhân quả như như, nhân như quả, quả như nhân, đó chính là「我心即是阿彌陀佛,阿彌陀佛即是我心」“Ngã tâm tức thị A Di Đà Phật, A Di Đà Phật tức thị ngã tâm” (Tâm ta tức là A Di Đà Phật, A Di Đà Phật tức là tâm ta). Sau khi sáng tỏ những việc này, thì mới hiểu được công đức niệm Phật không thể nghĩ bàn. Niệm Phật là niệm như thế nào? Niệm Phật là「全性起修,全修即性」“Toàn tính khởi tu, toàn tu tức tính” (Toàn tánh khởi tu, toàn tu tại tánh). Quý vị không hiểu những đạo lý này, nhưng quý vị chỉ cần thành thật, nghe lời, thật làm, thì sẽ tương ưng với điều này. Lấy vạn đức hồng danh của Như Lai cảm hóa nghiệp thức vô minh của chính mình, cảm hóa hồi lâu, thì vô minh nghiệp thức bèn thành trí huệ đức tướng, chính là「潛通佛智,暗合道妙」 “Tiềm thông Phật trí, ám hợp đạo diệu” (Ngầm thông Phật trí, thầm hợp diệu đạo) mà cổ đức nói.「暗合道妙」“Ám hợp đạo diệu” (thầm hợp diệu đạo), thầm hợp, là tuy dù không biết, nhưng ngầm tương ưng bên trong. Niệm đến lúc tâm thanh tịnh, hoát nhiên quán thông, giống như ‘Tịnh cực quang thông đạt’ được nói trong Kinh Lăng Nghiêm, thẳng nhanh đến cứu cánh quả Phật. Cho nên nói là tinh tủy tâm bí của Pháp Hoa, đó là không đi đường vòng, mà tiến thẳng rất nhanh, hướng theo đại đạo quả Phật cứu cánh, đây thực sự là pháp Nhất Thừa, thực là thuận tiện đến cực độ, viên đốn đến tột cùng, liễu nghĩa đến tột cùng.

Trong sách Di Đà Yếu Giải, Đại sư Ngẫu Ích tán thán rằng: Kinh Vô Lượng Thọ là tuyệt đãi viên dung. Chữ ‘tuyệt đãi’, người bình thường chúng ta nói là ‘tuyệt đối’, tuyệt đối viên dung, không thể nghĩ bàn. Giống với Pháp Hoa và Hoa Nghiêm, là: Lý Sự vô ngại, Sự Sự vô ngại. Kinh Hoa Nghiêm là lúc Đức Phật Thích Ca Mâu Ni mới thành đạo, Ngài trong đại tịch định xứng tánh mà tuyên giảng. Còn bộ kinh này, Phật nói ra trong tình huống nào? Trong Phẩm 3: Đại Giáo Duyên Khởi của kinh này nói, Đức Phật「入大寂定,住奇特法,住諸佛所住導師之行,最勝之道」“Nhập đại tịch định, trụ kì đặc pháp, trụ chư Phật sở trụ đạo sư chi hạnh, tối thắng chi đạo” (Nhập đại tịch định, trụ vào pháp đặc biệt, trụ vào hạnh đạo sư của chư Phật trụ, là đạo tối thắng), Phật trụ trong đại định rất sâu, trí tuệ Bát nhã chiếu kiến của tự tánh vốn có. Cuối phẩm này, Đức Thích Ca Mâu Ni nói với ngài A Nan, trên thực tế cũng là nói với chúng ta: 「如來正覺,其智難量,無有障礙,能於念頃,住無量億劫,身及諸根,無有增減。所以者何?如來定慧,究暢無極,於一切法,而得最勝自在故」“Như Lai chánh giác, kỳ trí nan lượng, vô hữu chướng ngại, năng ư niệm khoảnh, trụ vô lượng ức kiếp, thân cập chư căn, vô hữu tăng giảm. Sở dĩ giả hà? Như Lai định huệ, cứu sướng vô cực, ư nhất thiết pháp, nhi đắc tối thắng tự tại cố”. (Như Lai Chánh Giác, trí huệ khó suy lường, không gì chướng ngại, có thể trong một niệm, trụ vô lượng ức kiếp, thân và các căn, không có tăng giảm. Tại vì sao thế? Bởi định huệ của Như Lai, cứu cánh vô cùng, được tối thắng tự tại đối với tất cả pháp). Đây là vô cùng khen ngợi Pháp thân, Bát nhã, giải thoát đức dụng vô biên. Trong Giới Kinh Đức Phật dạy chúng ta, không được tự khen mình chê người, chúng ta xem đoạn kinh văn này, chẳng phải là Thế Tôn tự tán thán mình sao? Tại sao Thế Tôn cần dùng cách thức này để thuyết pháp? Đạo lý này rất sâu. Không có trí huệ chân thật, thì không nói ra được pháp môn này. Bởi y chánh trang nghiêm của Thế giới Cực Lạc, đều là do đức Di Đà trụ chân thật huệ, 5 kiếp viên mãn đại nguyện, tích lũy công đức vô lượng kiếp mà thành tựu được, tất cả đều là bên trong của chân thật, để mang đến lợi ích chân thật cho chúng sanh, cảnh giới này chỉ riêng Phật với Phật mới biết được, còn chúng ta thì không biết, không nhận thức, không liễu giải được pháp môn này, là pháp môn thù thắng nhất trong tất cả Phật pháp. Người đời thấy được rất cạn, không biết tất cả y báo trang nghiêm, chánh báo trang nghiêm của Thế giới Cực Lạc. Tất cả trang nghiêm đó đều là do Pháp thân của A Di Đà Phật mà hiện ra, đều quy về quang thọ Pháp thân. Chúng ta không biết, A la hán, Bích chi Phật, Bồ tát cũng không biết, giống như trong Phẩm 47: Phước Huệ Mới Được Nghe nói: 「如來深廣智慧海,唯佛與佛乃能知。聲聞億劫思佛智,盡其神力莫能測」“Như Lai thâm quảng trí huệ hải, duy Phật dữ Phật nãi năng tri. Thanh Văn ức kiếp tư Phật trí, tận kỳ thần lực mạc năng trắc” (Biển trí huệ Như Lai sâu rộng, chỉ Phật với Phật mới thể biết. Thanh Văn ức kiếp suy Phật trí, dùng hết thần lực chẳng lường được). Chỉ có Phật mới đủ hiểu biết và chứng minh thôi.

Bộ kinh này viên dung tuyệt đối, là Nhất thừa ngay trong Nhất thừa, Đại thừa ngay trong Đại thừa, Liễu nghĩa ngay trong Liễu nghĩa, bộ kinh này thật là không thể nghĩ bàn. Phật thuyết bộ kinh này, là từ trong tự tánh mà rất tự nhiên lưu lộ ra, huyền diệu không thể nói, bất khả tư nghị. Tư là ý nghiệp, nghị là khẩu nghiệp. Ý này là nói, Phật giảng bộ kinh này, không giống kẻ phàm phu chúng ta phải thông qua suy nghĩ, thông qua suy nghĩ chính là tư, tôi nghĩ vậy; Đức Phật không thông qua suy nghĩ, Đức Phật cũng không thông qua nghiên cứu nghị luận, không hề, mà ở trong đại định tự tự nhiên nhiên lưu lộ ra thôi, đó gọi là xứng tánh.

Phật thuyết bộ kinh này là trong không thể nghĩ bàn mà lưu lộ ra, chúng ta cũng có không thể nghĩ bàn; hay nói cách khác, là: không khởi tâm, không động niệm, không phân biệt, không chấp trước. Quý vị đi đọc bộ kinh này, học tập bộ kinh này, diễn thuyết bộ kinh này, nghe bộ kinh này, là huyền bí tương ứng với tự tánh, thì quý vị mới hiểu được. Nếu như quý vị có phân biệt chấp trước, thì nhất định quý vị nghe không hiểu, nhất định quý vị xem không hiểu. Nghe không hiểu, tôi phải suy nghĩ một lát mới hiểu. Càng suy nghĩ càng hỏng bét, suy nghĩ thì lạc vào ý thức thứ 6, lạc trong vọng tưởng. Thông qua suy nghĩ liền đi đến tâm ý thức rồi, đó là thế trí biện thông, không phải khai ngộ thật sự, bởi khai ngộ thật sự thì không dùng tâm ý thức, điều này thật không dễ dàng!

Nghe kinh này hiểu, hay nghe không hiểu cũng không sao, không quan trọng, quan trọng là xây dựng lòng tin thật sự trong quá trình nghe, tin tưởng Thế giới Cực Lạc có thật, tin tưởng thực sự có A Di Đà Phật, tin tưởng chúng ta muốn đến là nhất định sẽ đến được, lão lão thật thật niệm câu A Di Đà Phật là thành công, giải quyết được mọi vấn đề rồi. Mục đích đọc kinh, nghe kinh thật sự của chúng ta, là củng cố niềm tin, nghe hiểu được thì rất tốt, có thể giúp quý vị nâng cao cảnh giới; nghe không hiểu, cũng giúp tăng cường tín nguyện của chính mình, quyết định vãng sanh, vãng sanh rồi sẽ được A Di Đà Phật gia trì, thì điều gì cũng hiểu hết.

「一切諸佛之心要,菩薩萬行之司南,皆不出於此矣」“Nhất thiết chư Phật chi tâm yếu, Bồ tát vạn hạnh chi tư nam, giai bất xuất ư thử hỹ” (Tâm yếu của hết thảy chư Phật, kim chỉ nam của vạn hạnh Bồ tát, đều chẳng ra khỏi kinh này). Kinh này là Kinh Vô Lượng Thọ. Muôn hạnh của Bồ tát, nguyên tắc chỉ đạo tu hành tối cao của Bồ tát ở Kinh Vô Lượng Thọ. Kinh Vô Lượng Thọ trực tiếp dạy mọi người niệm Phật vãng sanh Tịnh độ, trực tiếp dẫn đường người vãng sinh Tịnh độ đạt được mục tiêu triệt ngộ tâm tánh trong thời gian rất ngắn, hơn nữa khi đến nơi đó, thì trí huệ, thần thông, thần lực giống với Thất địa Bồ tát. Lời này nghĩa là sao? Ý nghĩa rất sâu, chính là nói: một khi tới Thế giới Tây Phương Cực Lạc, quý vị sẽ có năng lực giống Pháp thân Bồ tát, ngàn nơi cầu thì ngàn nơi ứng, chúng sanh nơi nào có cảm, thì quý vị có thể liền đến nơi đó để giáo hóa họ, cần dùng thân nào độ được thì quý vị có thể hiện ra thân đó, giống như 32 ứng thân của Bồ Tát Quán Thế Âm, có khả năng lớn như vậy, thần thông như thế. Quý vị cần hiểu được rằng: đó không phải do chính quý vị tu thành, mà là uy lực bản nguyện của A Di Đà Phật gia trì cho quý vị, khiến quý vị khởi được hiệu dụng như thế, điều này không phải nghĩ bàn. Chẳng phải là nói đến Thế giới Tây Phương Cực Lạc, đợi tôi tu thành mới có thể độ chúng sanh, quý vị đến đó là độ được rồi! Điều này trong 10 phương thế giới chư Phật không có.「是故本經稱為稱性之極談也」“Thị cố bản kinh xưng vị xứng tánh chi cực đàm dã” (Cho nên kinh này gọi là lời giảng vô cùng xứng tánh vậy), cũng chính là nói, từ trong tự tánh của chư Phật Như Lai, của A Di Đà Phật Như Lai mà bộc lộ ra vô cùng viên mãn. Giảng đến cực điểm, cực chính là viên mãn. Bộ kinh này là Hoa Nghiêm ở trong Kinh Hoa Nghiêm, là Pháp Hoa trong Kinh Pháp Hoa; bộ kinh này toàn là chân thật, chẳng những là bộ kinh bậc nhất do Thích Ca Mâu Ni Phật thuyết, mà cũng là bậc nhất trong tất cả kinh do chư Phật Như Lai mười phương thuyết, cho nên gọi là xứng tánh cực đàm, cực đàm là nói đến tột cùng rồi, không hơn được nữa, vì đã nói ra tất cả.

Lại xem đoạn tiếp theo, 「又日道隱」“Hựu Nhật Đạo Ẩn” (Lại Đạo Ẩn Nhật Bản), là Đại sư Đạo Ẩn của Nhật Bản, 「於所著《無量壽經甄解》中曰:五濁之世,造惡之時,聖道一種今時難修,其難非一」“Ư sở trước Vô Lượng Thọ Kinh Chân Giải trung viết: ngũ trược chi thế, tạo ác chi thời, Thánh đạo nhất chủng kim thời nan tu, kỳ nan phi nhất”. (Trong tác phẩm Vô Lượng Thọ Kinh Chân Giải nói: đời ngũ trược, là thời đại tạo ác, thời này khó tu một loại Thánh đạo, vì không phải chỉ có một cái khó). Đời ác ngũ trược là chỉ thời đại chúng ta đây, khi đức Thích Ca Mâu Ni Phật xuất hiện đã chỉ ra rồi, thế giới này đã từng có trược ác, nhưng trược ác rất nhẹ, còn chưa nghiêm trọng. Dựa theo ghi chép của người Trung Hoa xưa, thì Thích Ca Mâu Ni Phật nhập diệt đến nay là 3046 năm, có khoảng cách rất lớn so với người nước ngoài nói, tất cả những vị lão Hòa thượng, lão Pháp sư của Trung Hoa chúng ta đều dùng theo năm này. Dựa theo cách nói này của Trung Hoa, thì kinh này được Thích Ca Mâu Ni Phật giảng từ 3000 năm trước. 3000 năm trước đã giảng về đời ác năm trược, là rất nhẹ, trược ác đó mới chỉ bắt đầu. Trược ác là gì? Trược, là nhiễm, nhiễm ô, nhưng chưa nghiêm trọng, chỉ mới bắt đầu.

Trong 3000 năm này, Bồ tát, Thánh nhân đã giáo huấn ở thế giới này. Mục đích dạy bảo là gì? Để ngăn chặn trược ác mở rộng, cũng đạt được thành tựu tương đối hiệu quả. Trung Hoa thời cổ, Thánh nhân dùng đạo trị nước, đạo là vô vi, vô vi mà vô sở bất vi, là đạo cao minh nhất! Đó là sao? Chính trị đại đồng. Đại đồng ở Trung Hoa không phải là lý tưởng, không phải là xã hội không tưởng, mà sự thật đã làm được. Ai đã làm được? Thời Tam Hoàng đã làm được. Sau khi đạo mất rồi thì còn đức, Ngũ Đế đã dùng đức, thời đạo đức trị lý quốc gia là chính trị đại đồng. Sau khi đức mất rồi, thì lại dùng nhân. Nhân là gì? Tam Vương, Tam Vương là Hạ, Thương, Chu, triều đại cũng rất dài, nhà Hạ 400 năm, nhà Thương 600 năm, nhà Chu 800 năm, tổng cộng 1800 năm. 1800 năm đó, người không có đạo đức, nên họ dùng nhân, người nhân yêu thương người, từ mình mà nghĩ đến người, cho nên không được gọi là đại đồng, đây gọi là tiểu khang. Thời Xuân Thu chiến quốc là 500 năm hỗn loạn, Tần Thủy Hoàng đã thống nhất Trung Quốc, ông dùng bá đạo, không dùng vương đạo; dùng vũ lực, không dùng văn hóa, cho nên 15 năm thì mất nước. Trong các triều đại Trung Hoa, nhà Tần là ngắn nhất, 15 năm mất nước. Nhà Hán kế thừa, Hán Vũ Đế rất thông minh, tiếp thu truyền thống Trung Hoa, ông tiếp nhận kiến nghị của Đổng Trọng Thư, tuyển chọn đạo của Khổng Mạnh trong Bách Gia Chư Tử để trị quốc. Khổng Mạnh giảng nhân nghĩa lễ, đặc biệt coi trọng lễ, cho nên dùng lễ trị thiên hạ, dùng lễ giáo để dạy nhân dân. Từ triều Hán đến cuối Mãn Thanh, gần 2000 năm, 2000 năm này Trung Quốc hoàn toàn tiếp nhận lễ. Lễ là tiêu chuẩn thấp nhất, trong 2000 năm đó tuy có thay đổi triều đại, nhưng thời gian không lâu, thời gian động loạn không dài, tổng thể mà nói, xã hội Trung Hoa ổn định hòa bình lâu dài, hàm chứa nguồn văn hóa vô cùng sâu sắc. Dùng văn hóa, có bốn điều mục tổ tông ngàn vạn năm truyền lại là: Ngũ luân, Ngũ thường, Tứ duy, Bát đức; dùng luân lí, dùng đạo đức, dùng nhân quả để giữ vững ổn định lâu dài của xã hội.

Thời gian hôm nay hết rồi, chúng ta học đến đây thôi, cảm ơn quý vị.

( Hết tập 14)

Nguyện đem công đức giảng kinh nghe pháp hồi hướng đến:

Biến pháp giới, hư không giới, cõi nước mười phương, vi trần pháp giới, tất cả chúng linh, nghe kinh giác ngộ, đều biết niệm Phật, cầu sanh Tịnh độ, viên thành Phật đạo. (đọc 3 lần)

Tất cả những người bị thiên tai thảm họa các nơi trên địa cầu, thỉnh cầu chư Phật Bồ tát từ bi hóa giải.

Tất cả những người bị chiến tranh, thiên tai thảm họa các nơi trên địa cầu, chúng sanh gặp nạn, chúng vong linh vân vân.

Tất cả chúng sanh có duyên với đệ tử chúng con trong đời quá khứ cũng như đời hiện tại, nghe kinh giác ngộ, phát Bồ đề tâm, nhất hướng chuyên niệm A Di Đà Phật, cầu sanh Tịnh độ, gặp Phật nghe pháp, hoặc tận huệ khai, chân thật an lạc, mau thoát sanh tử, chóng thành Chánh Giác, như Phật độ sanh.

Nguyện đem công đức này, hồi hướng cho: các quốc chủ toàn cầu, các nước đều hưng thịnh, tiêu trừ các tai ách, thế giới mãi hòa bình, trên đền bốn ơn nặng, dưới cứu khổ ba đường, nếu có ai thấy nghe, đều phát tâm Bồ đề, hết một báo thân này, đồng sanh cõi Cực Lạc.

Nguyện đem công đức này

Trang nghiêm Phật Tịnh độ

Trên đền bốn ơn nặng

Dưới cứu khổ tam đồ

Nếu có ai thấy nghe

Đều phát tâm Bồ đề

Hết một báo thân này

Đồng sanh cõi Cực Lạc.

Nam Mô A Di Đà Phật.

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.