Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Tịnh độ
Tịnh Độ Thực Hành Vấn Đáp
- Tác giả
- Thượng Tọa Thích Minh Tuệ
- Thông tin
- Nguồn: adidaphat.net
93- Hỏi: Nếu đại nạn bão mặt trời xảy ra khủng khiếp vào năm 2013, người niệm Phật đạt Bất niệm tự niệm có chắc chắn được vãng sanh không?
Đáp: Chắc chắn, bảo đảm được vãng sanh, y cứ vào những lý lẽ sau đây: 1- Kinh Quán Vô Lượng Thọ dạy: “Trước giờ phút lâm chung, chỉ cần niệm một câu A-di-đà Phật là được Phật A-di-đà tiếp dẫn sanh về Tây phương Cực Lạc”. 2- Thông thường chúng ta niệm Phật dưới sự chỉ đạo của ý thức (thức thứ 6), nhưng vì lý do gì đó, ý thức ngưng hoạt động, hoặc còn hoạt động mà bận rộn chuyện khác, hoặc điên đảo không chỉ đạo niệm Phật, nên ta mất phần vãng sanh (Xin xem Phần II -Điều kiện vãng sanh và lý do không vãng sanh, sách nói trên). Người đạt Bất niệm tự niệm sâu, niệm Phật không do ý thức chỉ đạo, mà do tạng thức (thức thứ tám) tự niệm 24/24 (cũng gọi là Tâm tự niệm hay Tự tánh tự niệm) bất luận tình huống nào. Tạng thức thường còn, hoạt động 24/24 chẳng những thế mà còn hiện hữu từ kiếp này qua kiếp khác cho đến khi chuyển thành Đại viên cảnh trí, thành Phật. Có Niệm Phật là chắc chắn được tiếp dẫn vãng sanh. (Xin xem nghe DVD đức Phật tiếp dẫn vãng sanh bằng cách nào?).
Do vậy nên nói là bảo đảm vãng sanh trong mọi tình huống.
94- Hỏi: Vậy con muốn vãng sanh trước khi đại nạn xảy ra được không?
Đáp: Được, nhưng phải niệm Phật đạt Lý nhất tâm bất loạn (Lý Niệm Phật tam muội). (Xin đọc phần I- Cách Hành Trì, sách nói trên hoặc câu đáp 35B).
Pháp sư Tịnh Không nói: “Công phu thành một mảng (một phiến, một khối)
cũng có thể tự tại vãng sanh (theo ý muốn) ở bậc Thượng phẩm”.
95- Hỏi: Con hiện đang làm việc ở một Công ty, con cảm nhận đi làm phải động não (lo nghĩ, tính toán việc làm) bị áp lực của ông chủ, không có thì giờ rảnh để tu hành, nhưng có điểm lợi là có tiền để cúng dường Phật, bố thí, phóng sanh…
Con muốn nghỉ việc ở nhà để có thì giờ rảnh, tâm con được an định hơn hầu tụng Kinh, niệm Phật cầu vãng sanh Cực Lạc. Nhưng con không biết nên chọn cách nào có lợi hơn cho bản thân và chúng sanh. Vậy, kính xin Thầy từ bi chỉ dạy con.
Đáp:
1- Con người sinh ra ở thế gian này là do nghiệp lực thúc đẩy, đến đây để trả nợ, đòi nợ, đền ơn hay báo oán. Xong rồi là chết, chết rồi đi về đâu? - Kinh Niết bàn dạy: “Người chết đi, được lại thân người như đất dính ở đầu ngón tay (quá ít), mà mất thân người như đất ngoài đại địa (quá nhiều).” Thí dụ khác: Như con rùa mù ở dưới đáy biển, một trăm năm trồi lên mặt biển để chui vào bọng cây. Nên biết rằng bọng cây bềnh bồng nổi trên mặt biển, một trăm năm bị sóng, gió đưa đẩy, trôi giạc biết đến phương trời nào mà tìm, dù có gặp, rùa mù không thấy đường làm sao chui vào bọng cây, thật là thiên nan, vạn, vạn nan (ngàn, muôn, muôn lần khó) thế mà đức Thế tôn nói còn dễ hơn được lại thân người.
- Mất thân người thì đi về đâu? Bị đọa vào ba đường ác là địa ngục, ngạ quỷ và súc sanh. Vì trong những tiền kiếp, và đời hiện tại, cố ý hoặc vô tình (vì kém hiểu biết) chúng sanh tạo quá nhiều ác nghiệp.
2- Kinh Kim Cang dạy: “Nhất thiết hữu vi pháp như mộng, huyễn, bào, ảnh, như lộ, diệc như điện”, nghĩa là mọi sự mọi việc trên đời này đều như: chiêm bao (mộng mị, không thật), giả dối (huyễn ảo, không thật có), bọt nước trên biển cả (bào, dễ bị tiêu diệt), hình bóng (ảnh, bóng trong gương, không thật), như hạt sương trên đầu ngọn cỏ (mặt trời vừa mọc là sương tan tức khắc), cũng như ánh chớp trên bầu trời (điện, không thật, bị mất nhanh chóng). Tóm lại mọi sự, mọi việc trên đời này (cõi Ta-bà) giả có, không thật, hư vọng (vô ngã), không ngừng biến chuyển, thay đổi nhanh chóng (vô thường). Do đó sanh ra tam khổ, bát khổ (xin đọc sách Niệm Phật Đạt Bất Niệm Tự Niệm Bảo Đảm Vãng Sanh, Phần II Tư
Lương Tịnh Độ- Hạnh).
3- Còn vãng sanh Cực Lạc thì chuyển phàm thành Thánh, thân tướng trang nghiêm, có sáu phép thần thông, vô lượng thọ, ở ngôi vị bất thoái chuyển, một đời thành Phật, tự tại cứu độ khắp chúng sanh.
4- Trong các pháp cúng dường, tu hành đúng theo pháp Phật dạy là pháp cúng dường tối thượng. Tại sao? Vì có hành trì, có chứng đắc, thì mạng mạch Phật pháp mới trường tồn, mới dài lâu cứu độ chúng sanh liễu sanh thoát tử. 5- Kinh Niết Bàn nói: “Một tiếng niệm Phật phân làm mười sáu phần công đức. Nếu có một người bố thí cho chúng sanh khắp cả một thế giới trải qua ba tháng, nhưng chỉ đem một phần trong mười sáu phần công đức của một tiếng niệm
Phật, thì cũng hơn công đức người bố thí kia”.
Thế nên biết niệm Phật hơn cả sự bố thí tiền của gấp trăm ngàn vạn lần. 6- Về phóng sanh, đâu cần phải có nhiều tiền mua chim, cá phóng sanh, mà hàng ngày, kiến, dán, ruồi, muỗi…. vào nhà, mình nhẹ tay bắt, rồi niệm Phật, chú nguyện cho chúng, xong đem ra ngoài thả là phóng sanh rồi. Vã lại, phóng sanh như vậy chỉ là cứu sống nhục thân của chúng mà thôi, chúng vẫn còn phải trôi lăn trong sáu nẻo luân hồi. Nếu liên hữu niệm Phật được vãng sanh Cực Lạc, sau đó trở về Ta-bà cứu độ chúng sinh liễu sanh thoát tử, như vậy mới thật là “phóng sanh rốt ráo”. 7- Người hiểu được sáu điều sơ lược ghi trên, quyết định phải chọn con đường niệm Phật cầu vãng sanh Cực Lạc, chứ không thể chọn con đường nào khác. 8- Tuy nhiên phải biết tùy duyên như sau:
a/Nếu đồng lương của liên hữu dùng nuôi sống gia đình, thì nhất định phải tiếp tục đi làm, đây gọi là tùy duyên nhưng phải biết bất biến. Là sao? Nghĩa là không bỏ ý chí tu hành của mình, mà uyển chuyển hành trì pháp: “Thập niệm”. (Xin đọc sách Niệm Phật Đạt Bất Niệm Tự Niệm Bảo Đảm Vãng Sanh - Phần IV, Phương pháp hành trì- Pháp Thập niệm).
b/Bằng như đồng lương của liên hữu chỉ để làm Phật sự, như liên hữu đã nói, thì nên nghỉ việc làm ở Công ty, để ở nhà, có nhiều thì giờ tu hành theo ý muốn của liên hữu là thượng sách. (Xin đọc sách Niệm Phật đạt Bất niệm tự niệm bảo đảm vãng sanh- Phần V, Chuyên tu Chánh hạnh).
96- Hỏi: Tu Tịnh nghiệp có cần phá ngã chấp không, nếu cần thì phá bằng cách nào?
Đáp: Ngã chấp là nguồn gốc sanh bất thiện pháp, cần phải phá chứ!
Nhưng không phải dễ, phá được ngã chấp thì đắc quả A-la-hán rồi. Phàm phu chúng ta niệm ngã tương tục, không ngừng nghỉ sát na nào cả, bởi vậy khi gọi đến tên là cái ta có mặt liền. Hành giả Tịnh nghiệp, niệm Phật để dẹp trừ niệm ngã. Hạt giống danh hiệu Phật chuyển hóa (giủa mòn) hạt giống ngã chấp tiềm phục trong tạng thức.
Hành trì đến khi đạt Nhất tâm bất loạn, thì tự nhiên phá được ngã chấp.
Niệm Phật bằng ý, để chuyển ý thức thành Diệu quan sát trí, kế tiếp chuyển Mạt na thức thành Bình đẳng tánh trí. Đó là phá tận gốc ngã chấp và pháp chấp.
97- Hỏi: Chân tướng người niệm Phật không được vãng sanh là sao?
Đáp: Liên tông Nhị Tổ Thiện Đạo đại sư dạy: Chân tướng của người niệm Phật không được vãng sanh như sau:
1- Ngay trong một ngàn người niệm Phật thì có hơn chín trăm chín mươi chín người giả niệm Phật. Thường ngày chúng ta niệm Phật, tâm miệng không đồng
nhau, giả tín, hư nguyện, trong tâm luôn quyến luyến vướng bận, tuyệt đối
chẳng phải vì việc lớn sanh tử, mà chỉ là vì lợi ích thế gian; khi vừa đến cửa ải sanh
tử, thì nhìn không thấu, buông bỏ không được, lo lắng đầu này, dính mắc đầu
kia, cho nên tuyệt đại đa số người niệm Phật đem của báu giá trị liên thành, chỉ để đổi thành một cục đường. Do đó niệm Phật chỉ thành phước báu trời người, tạo thành oan nghiệp cho đời thứ ba, mãi mãi ở trong luân hồi, chịu khổ không cùng. 2- Chúng sanh đời nay phần nhiều chướng nặng tâm thô, thức thần tán động, mà cảnh rất tế diệu, nên quán tưởng khó thành. Vì thế đức Phật xót thương, khuyên thẳng nên xưng danh hiệu. Chính vì xưng danh hiệu là hạnh dễ làm, nếu cứ giữ mỗi niệm nối nhau tu như thế suốt đời, thì mười người niệm, mười người được vãng sanh, trăm người tu, trăm người về. Tại sao thế? Vì không duyên tạp bên ngoài, nên dễ được chánh niệm. Vì hợp với bản nguyện của Phật. Vì không trái với Kinh giáo. Vì thuận theo lời Phật và chư Thánh chỉ dạy.
3- Nếu bỏ chuyên niệm mà tu xen tạp những hạnh khác, thì trong trăm ngàn người chỉ hy vọng được ba bốn người vãng sanh. Bởi tại sao? Vì duyên tạp loạn động khiến cho mất chánh niệm. Vì không hợp với bản nguyện của Phật A-di-đà. Vì trái với Kinh giáo và lời dạy của chư Phật, chư Thánh. Vì sự hệ niệm không nối tiếp nhau. Vì tâm không thường nhớ Phật. Vì tuy hành đạo mà thường tương ứng
với danh lợi. Vì thích theo duyên tạp, làm chướng chánh hạnh vãng sanh của
mình và người.
4- Gần đây, hàng đạo tục kiến giải không đồng, kẻ thích chuyên tu, người ưa tạp hạnh. Xin khuyên nhắc: Nếu chuyên niệm Phật, mười người niệm, mười người được vãng sanh. Như tạp tu mà không chí tâm, thì trong ngàn người khó mong được một. Nguyện tất cả mọi người đều nên chín chắn tự suy xét kỹ!
Nói chung người tu còn có mười hai (12) điều làm chướng ngại không vãng sanh.
- Tin không hết lòng.
- Phát nguyện không tha thiết.
- Làm không hết sức.
- Niệm không đúng cách. - Nhìn không thấu, buông bỏ không được.
- Tâm còn duyên quá nhiều việc đời.
- Chẳng nhàm chán Ta Bà, chẳng ưa thích Tịnh Độ.
- Ham học rộng hiểu nhiều về đời và đạo.
- Thích ngâm nga phân tâm (thích ca nhạc, ngâm thơ).
- Tán ngẫu, nói chuyện phím (thị phi). - Nghiệp chướng quá sâu dày.
- Không chuyên tu (không được nhất tâm).
Vậy, muốn được bảo đảm vãng sanh, thì phải Lão thật niệm Phật, đạt Bất niệm tự niệm.
Nam-mô Công Đức Lâm Bồ-tát Ma-ha-tát. Nam-mô A-di-đà Phật
-o0o- Cổ đức dạy:
Sông ái rộng ngàn thước Biển khổ muôn trùng sóng
Muốn thoát luân hồi khổ Hãy mau niệm Di Đà -o0o- Một câu Di Đà, Không niệm gì khác Không nhọc khảy tay, Liền đến Phương Tây (Cực Lạc).
70 Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
B- KIẾN GIẢI
1-Hỏi: Niệm Phật Vô tướng là sao?
Đáp: Niệm Phật Vô tướng là niệm Pháp thân Phật, cũng gọi là Thật tướng niệm Phật. Tức là nhập vào đệ nhất nghĩa tâm, là niệm tánh Phật bản lai của chính mình. Đây là quán pháp thân thật tướng của Phật, kết quả sẽ chứng được Chân như tam-muội. Pháp này dành cho bậc Thượng căn thượng trí, thuộc về Thiền tông, nhưng cảnh giới do tâm Thiền hiển lộ nên cũng nhiếp về Tịnh Độ. Nhưng nói đến phương tiện vãng sanh, Thật tướng niệm Phật vẫn chưa chánh thức thuộc Tịnh Độ, như ý nghĩa ba Kinh mà Đức Thế Tôn chỉ dạy. Do vậy, chư Tổ đề cập cho rộng thêm về nghĩa lý, mà không rộng tuyên hóa để khuyên người tu.
Nếu cần tham cứu thêm, kính xin liên hữu hãy đọc quyển Niệm Phật Vô tướng nguyên tác Hoa văn của Tiêu Bình Thật cư sĩ, cư sĩ Hạnh Cơ dịch ra Việt văn.
2-Hỏi: Niệm Phật Vô tướng là niệm Pháp thân Phật, còn quán tưởng niệm Phật thì sao?
Đáp: Quán tưởng niệm Phật là niệm Báo thân Phật tức là quán tưởng y báo, chánh báo cõi Cực Lạc. Cụ thể là tu mười sáu (16) phép quán tưởng mà Đức Thế Tôn dạy trong Kinh Quán Vô Lượng Thọ. Kết quả đắc quán Phật tam-muội.
Thứ nhất quán: mặt trời, kế đến quán nước, đất… Thứ chín quán: chân thân Vô Lượng Thọ Phật. Phép quán cuối cùng, phép thứ mười sáu (16) là xưng danh hiệu Phật.
Điều đặc biệt ở đây là, Kinh này dạy quán tưởng, thế mà ở đoạn kết thúc, Phật không phó chúc quán tưởng mà lại phó chúc thọ trì danh hiệu Phật.
Liên tông Nhị Tổ Thiện Đạo đại sư dạy: “Tâm chúng sanh thô, cảnh quá vi tế, nên quán tưởng khó thành tựu”. Do vậy, Ngài tuyên hóa rộng rãi pháp trì danh niệm Phật.
3-Hỏi: Còn trì danh niệm Phật thì sao?
Đáp: Trì danh niệm Phật là niệm Hóa thân Phật. Pháp này được Đức Thế Tôn dạy trong Kinh A-di-đà và Kinh Vô Lượng Thọ, được tất cả chư Tổ Tịnh Độ hoằng dương rộng rãi. Đây là pháp dễ tu, dễ chứng, hợp thời cơ nhất. Kết quả đắc niệm Phật tam-muội, liền được thấy Phật A-di-đà và Thánh chúng ở Cực Lạc. Hiện đời là Đại Bồ-tát, khi vãng sanh quyết định ở vào Thượng phẩm. Gọi là ở vào Sơ địa Bồ-tát. Sơ địa Bồ-tát có thể hiện một trăm thân Phật ở một trăm thế giới không có Phật để độ sanh.
Thiền.
Niệm Phật tam-muội ngang với Minh tâm kiến tánh, đại triệt đại ngộ của
Thời mạt pháp dù không đắc được niệm Phật tam-muội, thì cũng có thể đạt Bất niệm tự niệm bảo đảm vãng sanh.
Trong Quán Niệm Môn, Liên tông Nhị Tổ Thiện Đạo đại sư nói: “Hành giả mỗi ngày niệm Phật ba vạn câu trở lên là hành nghiệp Thượng phẩm thượng sanh”. Người niệm Phật đạt Bất niệm tự niệm sâu, mỗi ngày tự niệm từ sáu vạn đến mười hai vạn câu Phật hiệu, vậy là đã vượt quá mức ấn định trên rồi.
Dù không đạt được Bất niệm tự niệm, qua quá trình tu tập, nếu hành giả huân tập nhiều chủng tử Phật ở tạng thức, trước giờ phút lâm chung được Ban hộ niệm trợ lực, hành giả chỉ cần niệm một câu A-di-đà Phật liền được Phật tiếp dẫn vãng sanh Cực Lạc.
Vãng sanh Cực Lạc liền ở ngay ngôi vị bất thoái, một đời thành Phật, nên nói:
Vãng sanh tức thành Phật.
4-Hỏi: Tại sao người niệm Phật cầu vãng sanh mà không được vãng sanh?
Đáp: Hành giả Tịnh nghiệp không được vãng sanh vì không hội đủ điều kiện vãng sanh. Vấn đề này đã được nói rõ ở câu đáp 50A. Sở dĩ hành giả không đáp ứng đủ điều kiện này là vì những lý do sau:
- Hôn mê, bất tỉnh (stroke, coma) trước khi chết, lúc ấy ý thức không còn hoạt động nữa, làm sao nghe được sự hướng dẫn niệm Phật hay khởi ý muốn vãng sanh?. Do vậy, mất phần vãng sanh. - Cuồng loạn mất trí (điên), nên không thể chú tâm tưởng niệm.
- Trúng phong cứng họng, nên không thể xưng danh hiệu Phật.
- Bị thú dữ, cọp, sói, giặc cướp làm kinh hoàng, hốt hoảng.
- Bất đắc kỳ tử (hoạnh tử), chết đột ngột như chiến sĩ ở chiến trường, các tai nạn như xe đụng, máy bay rớt, tàu chìm, bom đạn, lửa cháy, nước trôi, v.v… tinh thần hốt hoảng, tán loạn. Lúc ấy ý thức không kịp niệm Phật hay sáng suốt muốn vãng sanh được nữa.
- Bệnh khổ bức bách thân thể như ung thư gan, v.v… hoặc vì tứ đại phân ly.
Sự đau nhức cùng cực như con cua bị bỏ vào nước sôi, hay con rùa bị lột mai vậy. 72 Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
- Tham sống sợ chết, luyến ái gia đình, vợ chồng con cháu, thân bằng quyến thuộc, tài sản…
- Không gặp bạn lành khai thị và trợ niệm, mà gặp bạn ác phá hoại lòng tin. Chư Tổ dạy: “Tâm vô nhị dụng” nghĩa là tâm không thể làm hai việc cùng một lúc. Ba trường hợp cuối cùng nói trên, tâm thần hành giả rối loạn, điên đảo, luyến ái đủ thứ. Vì tâm quá bận rộn, nên ý thức không thể nhớ mà niệm Phật hay khởi ý muốn vãng sanh được, nên mất phần vãng sanh.
-Niệm Phật còn bị xen tạp, bị gián đoạn nên chẳng tương ưng.
-Hành giả còn ba điều nghi sau đây, nên tự tạo chướng ngại, làm mất chánh niệm không được vãng sanh: a/Nghi từ lúc sanh ra đến giờ tạo nghiệp rất nặng, còn việc tu hành lại rất ít, e rằng không được vãng sanh. b/Nghi mình còn thiếu nợ người, hoặc có tâm nguyện chưa làm xong, tham, sân, si chưa dứt, e rằng không được vãng sanh.
c/Nghi tuy niệm A Di Đà Phật, nhưng lúc lâm chung, sợ Phật không đến tiếp dẫn.
5- Hỏi: Biên địa là gì? Vì sao sanh Biên địa?
Đáp:
1- Biên địa còn gọi là Nghi thành, nơi dành cho người còn nghi ngờ cư ngụ. 2- Hành giả phải có niềm tin tuyệt đối. Nếu còn chút xíu lòng nghi thì:
a. Khó được vãng sanh.
b. Dù có được vãng sanh cũng lạc vào Biên địa. Nơi đây tuy chúng sanh vẫn sung sướng như ở cõi trời Đao Lợi, nhưng không được gặp Phật, thấy Phật, Bồ-tát, không được nghe pháp và không được đi khắp mười phương cúng dường chư Phật.
Chúng sanh ở nơi này, sau năm trăm năm hết nghi, mới được sanh vào ba bậc chín phẩm.
6- Hỏi: Đức Phật tiếp dẫn vãng sanh bằng cách nào?
Đáp: Quán Kinh nói: “Vô Lượng Thọ Như Lai có tám muôn bốn ngàn tướng. Mỗi tướng có tám muôn bốn ngàn vẻ đẹp tùy hình. Mỗi vẻ đẹp tùy hình lại có tám muôn bốn ngàn tia sáng. Những tia sáng ấy soi khắp các cõi ở mười phương, thâu nhiếp tất cả chúng sanh niệm Phật”.
Khi chúng ta niệm Phật (miệng niệm hay ý niệm) từ nơi ta phát ra tâm thanh (âm thanh phát xuất từ tâm). Mà pháp thân Phật A-di-đà ở khắp các chốn, Phật quang (như đã nói ở trên) chiếu thấu mọi nơi. Lúc đó, tâm thanh hòa nhập với Phật quang, Phật quang lại nhập vào tâm thanh, Phật quang và tâm thanh dung thông nhau. Đó chính là cách thức Phật tiếp dẫn vãng sanh Cực Lạc. (Xin xem DVD tiếp dẫn vãng sanh bằng cách nào?).
7- Hỏi: Người chết thiêu có xá-lợi, nói chắc là người ấy đã được vãng sanh, có đúng không?
Đáp: Xá lợi là tiếng Phạn, Hán dịch là “linh cốt” (xương thiêng) hay “thân cốt” (xương nơi thân) do sức giới, định, huệ của người tu tạo thành, hay do đạo lực cảm thành. Xá lợi là xá lợi, vãng sanh là vãng sanh, hai thứ khác nhau, không thể nói là một. Người có xá lợi nếu giờ phút lâm chung có niệm Phật thì bảo đảm được vãng sanh, bằng như không có niệm Phật, thì không được tiếp dẫn vãng sanh Cực Lạc. Vì không đúng bổn nguyện của Đức Phật A-di-đà.
8-Hỏi: Hành giả đạt Bất niệm tự niệm sâu, trước giờ lâm chung bị hôn mê (stroke), bị kinh hoàng trước mọi tai nạn, thân nhân quấy phá, xúc chạm cơ thể, oan gia trái chủ lôi kéo … như vậy có chắc chắn được vãng sanh không?
Đáp: Chắc chắn bảo đảm vãng sanh bởi các lý lẽ sau:
-Bị hôn mê (stroke) ý thức không hoạt động, chứ tạng thức vẫn hoạt động.
Tạng thức niệm Phật liền được tiếp dẫn.
- Dù bị thân nhân quấy phá, bị xúc chạm cơ thể sanh đau nhức, bị kinh hoàng hốt hoảng trước mọi tai nạn, hành giả đạt Bất niệm tự niệm sâu, họ có định lực nên không bị ngoại cảnh chi phối. Dù cho bị chi phối cũng chỉ gây cho ý thức bận rộn với những việc này, đâu có can dự đến tạng thức. Tạng thức niệm Phật liền được tiếp dẫn. -Oan gia trái chủ lôi kéo, tình trạng này không thể xảy ra vì:
a. Hằng ngày hành giả đã hồi hướng công đức tu hành của mình cho oan gia trái chủ được vãng sanh Cực Lạc là đã tháo gỡ hết oan kết rồi.
b. Kinh Xưng Tán Tịnh Độ Phật Nhiếp Thọ nói: “Trước giờ phút lâm chung, Phật và thánh chúng đến, vây quanh hành giả, đức Phật phóng hào quang gia hựu giúp cho hành giả giữ chánh niệm, niệm Phật, để Phật tiếp dẫn vãng sanh Cực Lạc”. Đức Phật hiện diện ở đó, oan gia trái chủ không sao dám đến gần, nói chi đến việc lôi kéo hành giả. Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
9- Hỏi: Phản văn, văn tự tánh là sao?
Đáp: Là quay cái nghe lại, nghe tự tánh mình niệm. Người đạt Bất niệm tự niệm, nghe tự tánh mình niệm Phật bằng tánh nghe mới đúng nghĩa phản văn, văn tự tánh.
10- Hỏi: Người tu Tịnh Độ trước khi chết có những điềm lành gì không?
Đáp: Khảo cứu di tích vãng sanh của các bậc thánh hiền xưa nay, ta biết có mười một (11) thoại tướng sau:
1/Nhất tâm bất loạn: Tâm niệm được chăm chú vào một cảnh.
2/ Biết trước thời chết đã đến.
3/ Tịnh niệm không mất, tức là tâm niệm chỉ ưa cõi Tịnh Độ và quyết chí bỏ cõi Ta-bà.
4/ Biết trước mà lo tắm rửa và thay quần áo.
5/ Tự mình niệm Phật, hoặc niệm có tiếng hay niệm thầm.
6/ Ngồi ngay thẳng, hoặc đứng và chắp tay mà ra đi.
7/ Có mùi thơm lạ khắp nhà.
8/ Có hào quang sáng soi vào thân thể.
9/ Nhạc trời trỗi giữa hư không. 10/ Tự nói ra bài kệ để khuyên đồ chúng (đệ tử).
11/ Mỉm cười, hoặc gật đầu, hoặc chớp mắt rồi tắt thở.
Nếu có đủ mười một điều tốt trên đây chắc chắn vãng sanh ở phẩm vị cao.
Chỉ có một vài điều tốt thôi cũng được vãng sanh.
11- Hỏi: Trung ấm thân là gì?
Đáp: Thân người đã chết, giữa khoảng đã chết và chưa sinh, trong vòng bốn mươi chín ngày, có cái thân gọi là thân trung ấm (cũng gọi là trung hữu). Ngoại trừ những người có cực trọng nghiệp dù thiện hay ác, đều tức khắc tái sanh kiếp sau ngay sau khi chết (không có trung ấm thân). Không tuyệt đối như vậy, có những truờng hợp cá biệt, trung ấm thân vẫn còn sau bốn mươi chín ngày.
75 12- Hỏi: Con quy y với vị Thầy, Thầy con tu chứng được vãng sanh Cực Lạc, vậy con có được vãng sanh theo Thầy con không? Và bạn con lầm lỡ quy y với tà sư. Khi tà sư bị đọa, vậy bạn con có bị đọa theo vị tà sư đó hay không?
Đáp: Cả hai đều KHÔNG. Người xưa nói: “Ông tu, ông chứng, bà tu, bà đắc” và “Tội ai làm nấy chịu”. Luật nhân quả đấy “Tự tác hoàn tự thọ”, nghĩa là tự mình làm, tự mình chịu, không ai thay thế cho ai được cả.
13- Hỏi: Tu Tịnh Độ thuộc Tiểu thừa hay Đại thừa?
Đáp: Giáo pháp Tiểu thừa không có Tịnh Độ. Vậy Tịnh Độ thuộc Đại thừa. Nhưng nếu người niệm Phật cầu vãng sanh Cực Lạc mà không phát tâm cứu độ chúng sanh, như vậy là không có bồ-đề tâm, thuộc căn tánh Tiểu thừa. Không đúng đại nguyện của Phật A-di-đà nên không được vãng sanh.
14- Hỏi: Vậy sao Kinh nói ở cõi Cực Lạc có Thanh văn, Duyên giác nhiều vô số
kể?
Đáp: Những vị nầy, trước tu theo Tiểu thừa (Nguyên thủy), sau phát tâm hướng Đại thừa (thượng cầu hạ hóa), nghĩa là trên thì cầu thành Phật đạo, dưới là giáo hóa (độ) chúng sanh nên được vãng sanh.
15- Hỏi: Tại sao Phật giáo có nhiều Tông phái vậy?
Đáp: Ví như đường có nhiều loại như: đường vàng, đường trắng, đường kết tinh, đường cục (táng), đường cát, đường phèn…, nhưng tất cả đều là đường, duy có một vị ngọt. Nó được sản xuất thành nhiều hình thức khác nhau, để tùy ý thích mỗi người mà xử dụng khác nhau. Phật giáo cũng thế, Phật giáo Nguyên thủy, Tịnh Độ tông, Thiền tông, Mật tông… nhưng tất cả đều là Phật giáo, chỉ có một mục đích duy nhất là giác ngộ giải thoát. Có vậy để đáp ứng căn tánh sai biệt của chúng sanh, có nền văn hóa khác nhau và ở mỗi thời đại khác nhau.
Vãng Sanh Tức Thành Phật
16- Hỏi: Vì sao Thầy tu Tịnh Độ?
Đáp: Đầu tiên là tôi tu Thiền, tinh tấn hành trì một thời gian không thấy kết quả.
Tôi bỏ Thiền, chuyển sang tu Tịnh Độ vì lý do sau: 1- Pháp môn Tịnh Độ hợp thời cơ.
76 Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải a. Tượng Pháp Quyết Nghi Kinh dạy: “Sau khi Phật diệt độ là thời chánh pháp trong năm trăm năm trì giới kiên cố. Thời tượng pháp một ngàn năm kế tiếp thiền định kiên cố. Thời mạt pháp một muôn năm niệm Phật kiên cố”. Kiên cố nghĩa là thành tựu.
b. Đức Thế Tôn nhập Niết Bàn nay đã hơn hai ngàn năm trăm năm mươi lăm năm (2555). Như vậy, hiện ta đi vào thời mạt pháp hơn một ngàn năm rồi, mà càng đi sâu vào thời mạt pháp thì đức trí chúng sanh càng hạ liệt, nên tu các pháp môn khác rất khó chứng đắc. c. Kinh Đại Tập dạy: “Đời mạt pháp ức ức người tu hành, hiếm có một người đắc đạo. Chỉ có nương vào niệm Phật mới thoát khỏi sanh tử”.
d. Tổ thứ mười ba Ấn Quang đại sư dạy: “Cửu pháp giới chúng sanh lìa pháp môn này (Tịnh Độ) thì trên chẳng thể viên thành Phật đạo. Mười phương chư Phật bỏ pháp môn này (Tịnh Độ) thì dưới chẳng thể lợi khắp quần sanh”.
2- Pháp môn Tịnh Độ dễ tu.
Vì mọi người, mọi nơi, mọi lúc, mọi hoàn cảnh đều niệm Phật được.
Vì giản dị mà bao trùm các pháp, hiệu quả cao. Chỉ cần niệm sáu hay bốn chữ mà giải thoát sanh tử luân hồi, thành Phật. Tổ Liên Trì dạy: “Một câu A Di Đà Phật gồm hết tám giáo, nhiếp cả năm tông”.
Tổ Trí Húc dạy: “Niệm A Di Đà Phật được thuần thục, thời tam tạng giáo lý gồm trong đó, một nghìn bảy trăm công án cơ quan hướng thượng cũng ở trong đó, ba ngàn oai nghi, tám vạn tế hạnh, tam tụ tịnh giới cũng không ra ngoài câu Phật hiệu”.
3- Pháp môn Tịnh Độ dễ chứng, dễ đắc.
a. Tự lực cộng tha lực: Hành giả niệm Phật thuần thục thì trước giờ lâm chung được Phật A Di Đà tiếp dẫn vãng sanh Cực Lạc. (Nguyện thứ mười tám trong Kinh Vô Lượng Thọ). b. Dễ vãng sanh: Chỉ cần khởi ý muốn vãng sanh là được vãng sanh (Kinh Pháp Cổ). Cổ đức dạy: “Nhất cú Di Đà vô biệt niệm, bất lao đàn chỉ đáo Tây Phương”. Tạm dịch là: “Một câu Di Đà không niệm gì khác, không nhọc, khẩy tay đến Phương Tây (Thế giới Cực Lạc)”.
c. Dễ đắc: Một khi được vãng sanh thì chỉ cần một đời là thành Phật. Kinh Niệm Phật Ba la Mật dạy: “Vãng sanh đồng ý nghĩa với thành Phật, vì vãng sanh tức là thành Phật”. Vì vãng sanh Cực Lạc dễ thành Phật, nên trên có những Đại Bồ Tát, chư Tổ, dưới thì chúng sanh đều đồng nguyện vãng sanh, và đã vãng sanh nhiều vô số kể. 4- Vì Niệm Phật thành Phật.
Kinh Nguyệt Đăng Tam Muội nói: “Tất cả chư Phật trong mười phương ba đời (quá khứ, hiện tại và vị lai) đều học pháp niệm Phật, mau chóng chứng đắc đạo giác ngộ giải thoát”. Thế nên biết, chư Phật trong ba đời đều do niệm Phật được thành Phật.
(Xin đọc sách Niệm Phật Đạt Bất Niệm Tự Niệm Bảo Đảm Vãng Sanh- Phần I)
17- Hỏi: Thế nào là cực trọng nghiệp và ảnh hưởng việc tái sanh ra sao?
Đáp: Cực trọng nghiệp là nghiệp hết sức lớn. Có hai loại: thiện và bất thiện (ác). Người niệm Phật đạt Lý nhất tâm bất loạn là thiện cực trọng nghiệp. Trong lúc thân còn ở Ta-bà mà thần thức đã vãng sanh Cực Lạc như trường hợp Thừa Viễn đại sư, Tổ thứ ba Liên tông. Về thân xác muốn xả bỏ hay lưu giữ là tùy ý, gọi là sinh tử tự tại.
Người phạm tội ngũ nghịch là giết cha mẹ, giết A-la-hán, làm thân Phật ra máu, phá hòa hợp Tăng và phỉ báng Phật pháp là ác cực trọng nghiệp. Tội này sa địa ngục A-tỳ (địa ngục vô gián). Minh Tuệ tôi đã chứng kiến một vị chưa chết mà nửa đêm bị quỷ sứ hành hạ đủ cách.
18- Hỏi: Thế nào là tích lũy nghiệp, ảnh hưởng ra sao?
Đáp: Tích lũy nghiệp là nghiệp tích lũy nhiều đời, nhiều kiếp cộng với kiếp hiện tại. Tích lũy nhiều thành cực trọng nghiệp, ít thì thành cận tử nghiệp.
19- Hỏi: Cận tử nghiệp là gì?
Đáp: Là nghiệp trước giờ lâm chung.
Ngoại trừ cực trọng nghiệp. Cận tử nghiệp quyết định nơi, cõi sẽ tái sinh.
Cổ đức nói rằng con người trước khi chết, các chủng tử nghiệp đua nhau khởi hiện hành, như cuộn phim chiếu lại cả cuộc đời hoạt động của mình. Chủng tử nào mạnh nhứt (chín mùi) chiêu cảm cảnh giới tương ưng để mình hội nhập (tái sinh)
(chủ nợ nào mạnh kéo đi trước).
Hành giả Tịnh Độ hằng ngày niệm Phật là để huân tập chủng tử Phật vào tạng thức, hầu đem lại thành quả từ cao xuống thấp như sau: Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
1-Nhất tâm bất loạn (Cực trọng nghiệp) thì tự tại vãng sanh (sống, chết theo ý muốn).
2-Nhập tâm, đạt Bất niệm tự niệm (tích lũy nghiệp) thì bảo đảm vãng sanh, bất luận tình huống nào.
3-Chủng tử khá nhiều, khá mạnh, vừa chín (Cận tử nghiệp) đủ khả năng niệm theo khi được hộ niệm, mới được vãng sanh.
20- Hỏi: Người tu hành có bị cận tử nghiệp chi phối không?
Đáp: Cũng có, cũng không. Có hai trường hợp:
1) Những vị tu hành chứng đạo, đắc đạo như Tịnh Độ tông thì niệm Phật đạt Lý nhất tâm bất loạn hay Lý niệm Phật tam muội thì tự tại vãng sanh. Thiền tông thì nghiệp sạch tình không, Mật tông thì tam mật tương ưng (ba nghiệp thân, khẩu, ý hoàn toàn thanh tịnh) tùy nguyện tái lai. Những vị đắc quả A-la-hán thì nhập niết-bàn.
2) Ngoài những vị nói trên đều bị cận tử nghiệp chi phối, điển hình như: - Vua A-kỳ-đạt suốt đời hộ trì Tam bảo như cất chùa, nuôi tăng, v.v… Giờ chót bị người hầu làm rớt cây quạt vào mặt, nổi sân rồi chết, sanh làm con rắn mảng xà.
- Thiền sư công phu đắc lực, những ngày cuối cùng mến tiếc bụi mía trước am, để rồi chết sanh làm con sâu trong thân cây mía.
- Vị Ưu-bà-tắc nọ trước khi thân hoại mạng chung, vì quá yêu thương vợ nên tái sanh làm con dòi trong mũi vợ.
- Vua A-dục (Asoka) đã từng xây cất 84.000 cảnh chùa, 84.000 tháp đền, đài thọ chi phí cho kỳ kiết tập Kinh điển lần ba. Khi sắp lâm chung, vua ra lệnh đem của cải trong kho ra bố thí trọng đại để làm phước trước khi chết. Vị quan giữ kho phản đối. Nhà vua tức giận rồi chết, đầu thai làm con rắn độc trong vườn ngự uyển, chờ cơ hội thuận tiện cắn chết ông quan giữ kho để trả thù.
Hành giả Tịnh nghiệp hãy dõng mãnh tinh tấn hành trì, để đạt Bất niệm tự niệm bảo đảm vãng sanh, bằng như chưa đạt nổi, thì tối thiểu là chủng tử niệm Phật khá nhiều, khá mạnh, vừa chín, đủ khả năng niệm theo, khi được hộ niệm, hầu được vãng sanh Cực Lạc, thành Phật độ chúng sanh.
21- Hỏi: Người ăn thịt mà niệm Phật và người ăn chay mà không niệm Phật, ai hơn ai?
Đáp: Người niệm Phật hơn người kia. Tại sao? Vì:
1-Người ăn chay tuy có gieo được thiện căn, nhưng vẫn còn trôi lăn trong sáu nẻo luân hồi (trời, người, A tu la, súc sanh, ngạ quỷ và địa ngục). 2-Người niệm Phật, có niệm Phật là đã gieo hạt giống (chủng tử) Phật vào tạng thức, thì sớm muộn gì (đời này hay những đời kế tiếp) nhứt định được vãng sanh Cực Lạc, thành Phật. Kinh Pháp Hoa dạy: “Niệm một câu Phật là thành Phật đạo” là ý nghĩa này vậy!
Người biết niệm Phật mà không ăn chay là một thiếu sót lớn, thật đáng tiếc! cũng là do túc nghiệp đấy! Hãy tự phấn đấu để chiến thắng mình, Kinh Pháp cú dạy: “Thắng ngàn quân địch không bằng tự thắng mình”. Tự thắng được mình mới thật sự là vinh quang. (xin đọc câu đáp 75A)
22- Hỏi: Công danh, sự nghiệp tột đỉnh. Giàu sang, phú quý nhất đời. Đài sen chín phẩm ở Cực Lạc. Nên chọn cái nào?
Đáp: Người xưa nói: “Công danh cái thế, màn sương sớm. Phú quý kinh nhân, giấc mộng dài”. Ý nói: “Công danh tột đỉnh trên đời này cũng chỉ là màn sương sớm mai (mặt trời mọc, sương tan tức khắc). Giàu sang đến nỗi người phải kinh sợ cũng chỉ là giấc mộng dài mà thôi (giả không thật, không dài lâu). Đài sen chín phẩm (vãng sanh Cực Lạc) là chuyển phàm thành Thánh, tu hành không thoái chuyển, một đời thành Phật.
Chọn cái nào, tùy ở quý vị quyết định. Người trí nhứt định chọn đài sen chín phẩm ở Cực Lạc.
23- Hỏi: Người chuyên tu có nên đọc thêm nhiều Kinh sách hay nghe băng thuyết pháp để mở rộng thêm kiến thức không? Đáp: Hành giả chuyên tu Tịnh Độ chỉ cần học hiểu, nắm vững phương pháp hành trì là đủ rồi. Điều quan yếu là dũng mãnh tinh tấn hành trì, đạt tối thiểu là Bất niệm tự niệm để bảo đảm vãng sanh. Nên dùng hết thời gian học hỏi, mở rộng kiến thức để hành trì niệm Phật, chứng đạt sở nguyện bảo đảm vãng sanh vẫn tốt hơn. Trong Niệm Phật Tông Yếu, Pháp Nhiên thượng nhân bảo: “Tu Tịnh Độ môn thì trở lại ngu si để vãng sanh” (câu đáp 87 sách Niệm Phật Tông Yếu).
Pháp sư Tịnh Không nói: “Đối với những người đầy đủ thiện căn, phước đức, nhân duyên, họ chẳng có hoài nghi, công phu chẳng xen tạp thì chuyên niệm Phật là đủ rồi, nghe giảng Kinh có ích gì? (Nghĩa là không cần nghe giảng Kinh nữa)”.
(Ý nghĩa chân thật của Bổn nguyện niệm Phật- trang 80).
80 Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
Cổ đức nói: “Tất cả Kinh, sách Tịnh Độ đồng có một chủ đích duy nhứt là giúp cho hành giả Tin sâu, Nguyện Thiết và Hành chuyên”. Vậy nếu hành giả đã tin sâu, nguyện thiết thì quyết định phải dốc toàn thời gian nổ lực chuyên tu, chí tử lão thật niệm Phật, vãng sanh ở phẩm vị cao hầu sớm trở về Ta Bà cứu độ chúng sanh. Vãng Sanh Luận và Thánh Hiền lục cho thấy, từ xưa đến nay, có người cho đến một bộ Kinh cũng không biết, trọn đời chỉ niệm câu A-di-đà Phật, họ cũng đã đứng vãng sanh hoặc ngồi mà vãng sanh. (Điển hình nhất là học trò của Đế Nhàn pháp sư, dốt không học gì cả, chỉ chuyên niệm Phật A-di-đà, ba năm sau, đứng mà vãng sanh).
Liên Trì Cảnh Sách dạy: “Học hết tất cả học vấn thế gian không bằng không biết một chữ, chuyên niệm một câu Nam Mô A-di-đà Phật”.
Cổ đức cũng dạy: “Học Phật trước tiên phải học chữ “ngu”.
Nên nhớ:
- Thế trí biện thông là một trong tám nạn.
- Đa văn như Ngài A-nan vẫn thọ nạn sắc dục bởi Ma-đăng-già.
- Đừng cậy vào một ít học thức, địa vị thế gian, học được một ít Kinh điển Đại Thừa, chấp chặt vào danh từ ngôn ngữ ấy, tự cho mình là giỏi hơn mọi người, rồi đàm huyền, luận diệu với bạn đạo và quý Thầy, Sư cô, khởi tâm cống cao ngạo mạn, lên mặt chê bai, chỉ trích Tăng, Ni thất học, ngu dốt... Thật là tội lỗi vô cùng.
Tệ hại hơn, là sở tri chướng này, sẽ tự làm chướng ngại, ngăn chặn đường tiến tu của mình. Vì vậy chư Tổ dạy: “Hạnh giải phải tương ứng”. Hiểu biết như vậy, Minh Tuệ tự nhủ và hôm nay cũng khuyên quý vị, hãy bắt chước ngu phu, ngu phụ lão thật niệm Phật, hầu được vãng sanh Cực Lạc, để được “tận mặt gặp Di-đà, lo gì không khai ngộ”.
- Minh tâm kiến tánh không phải do học rộng hiểu nhiều, mà do hành trì chứng đắc.
24- Hỏi: Một người suốt đời làm ác, lúc lâm chung niệm A-di-đà Phật, có được vãng sanh không?
Đáp: Được vãng sanh, vì đáp ứng đúng đại nguyện của Đức Phật A-di-đà, nhưng thử hỏi có mấy ai niệm được? Thiên, thiên nan, vạn, vạn nan, ức, ức, ức, người chưa từng có một. Hành giả tu Tịnh nghiệp yếu, chưa đạt Bất niệm tự niệm, còn chưa bảo đảm vãng sanh (như đã nói ở phần III, sách Niệm Phật Đạt Bất Niệm Tự Niệm Bảo Đảm Vãng Sanh). Kế đến, người thiện mà chưa tu Tịnh Độ, giờ phút lâm chung cũng không tài nào niệm Phật được. Huống hồ gì người suốt đời làm ác.
25- Hỏi: Tổ thứ chín Ngẫu Ích đại sư dạy: “Vãng sanh hay không là do có Tín, Nguyện hay không. Còn phẩm vị cao hay thấp là do công phu sâu hay cạn”. Vậy thì hành giả chỉ có Tín, Nguyện mà không có Hạnh thì có được bảo đảm vãng sanh hay không?
Đáp: Tín và Nguyện, Tổ dạy đây là Tin sâu, Nguyện thiết. Có tin mới có nguyện, nguyện mà không hành là nguyện suông (không tha thiết), coi như không có nguyện, nên không vãng sanh. Ví như, quý vị ở Mỹ lâu năm, nhớ cha mẹ hay con cháu ở Việt Nam, khát khao, ao ước, muốn (nguyện) về Việt Nam, nhưng chỉ muốn suông, không có thông hành, không có chiếu khán, lại không mua vé máy bay hay vé tàu để đi về, thì thử hỏi quý vị có được về Việt Nam hay không? Vãng sanh Cực Lạc cũng không ngoài nguyên lý này. Tín, Nguyện, Hạnh là ba chân của cái đảnh, thiếu một, đảnh sẽ ngã.
Nói rõ hơn, có Tín sâu, mới Nguyện thiết, có Nguyện thiết mới có Hành chuyên, Hành bền chắc và ngược lại, ba thứ này tác động hỗ tương lẫn nhau, đồng tiến, đồng thoái, đồng diệt.
Kinh nghiệm bản thân cho thấy, khi hành càng chuyên, hành càng bền, nhất là đạt Bất niệm tự niệm, thì Tín và Nguyện càng sâu, càng thiết tha hơn.
26- Hỏi: Hành giả có Hạnh (niệm Phật A-di-đà đạt Bất niệm tự niệm) mà không có Tín, Nguyện có được bảo đảm vãng sanh hay không?
Đáp: Hành giả không có Tín, Nguyện khó mà đạt Bất niệm tự niệm, dù cho có đạt cũng không được vãng sanh. Vì lẽ đương nhiên không có cầu, không có cảm, làm sao có ứng?
Cổ đức đã từng dạy: “Dù cho niệm Phật vững như tường đồng vách sắt, mưa tạt không vào, gió thổi không lọt, như thế cũng không được vãng sanh”, vì thiếu cảm ứng. Tín, Nguyện, Hạnh là ba món tư lương của Tịnh Độ tông, chúng tương quan mật thiết với nhau, tác động hỗ tương lẫn nhau, cộng sinh, cộng tồn, thiếu một không phải là hành giả Tịnh nghiệp. Bởi vậy, người niệm Phật mà không có Tín, Nguyện thì không phải là hành giả Tịnh-độ, không thuộc Tịnh Độ tông. Ví như cái đảnh có ba chân thiếu một, đảnh sẽ ngã.
Trên đường Trời Người, tu phước làm đầu. Trong biển sinh tử, niệm Phật
bậc nhất. Nam Mô A Di Đà Phật. 82 Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
27- Hỏi: Niệm Phật được vãng sanh Cực Lạc là việc đời sau. Không biết hiện đời có lợi ích gì không?
Đáp: Danh hiệu A-di-đà Phật là vạn đức hồng danh, nên xưng Thánh hiệu này có vô lượng công đức cho đời quá khứ, hiện tại và vị lai (Xin đọc Phần IV, Lợi ích của sự niệm Phật, sách nói trên). Niệm một câu A-di-đà Phật sẽ diệt được tám mươi ức kiếp trọng tội sanh tử (quá khứ), hưởng được tám mươi ức kiếp công đức vi diệu (hiện tại và vị lai), hiện đời luôn được hai mươi lăm vị Bồ-tát, trong đó có Quán Thế Âm, Đại Thế Chí, Văn Thù Sư Lợi, Phổ Hiền Bồ-tát... thường theo sát bảo vệ, không cho ác thần, ác quỷ làm hại (Kinh Thập Vãng Sanh). Thân tâm thường an lạc và được trường thọ.
Nhị Tổ Thiện Đạo đại sư dạy: “Người niệm Phật, tức là người quý, người diệu hảo, người bậc thượng thượng, người hiếm có, người tối thắng trong loài người. Đời này đã được sự lợi ích như vậy, sau khi bỏ thân này, sanh vào nhà chư Phật, nghĩa là sanh về Tịnh Độ của chư Phật. Đến đó nghe pháp dài lâu, đi khắp mười phương cúng dường chư Phật. Nhân quả tròn đầy, sẽ ngồi đạo tràng thành
Phật”.
Tôi xin đơn cử vài trường hợp điển hình như sau:
1- Niệm Phật điều trị được bịnh ung thư (Pháp sư Đạo chứng- sách Niệm Phật chuyển hóa tế bào ung thư, cư sĩ Lưu tố Vân, cư sĩ Thanh Tịnh Vinh, v.v...).
2- Niệm Phật trị được bịnh tim (cư sĩ Lý mộc Nguyên- sách Lắng nghe tiếng hát sông Hằng).
3- Niệm Phật được trường thọ (Pháp sư Tịnh Không).
28- Hỏi: Người niệm Phật mới nhập tâm, để nuôi lớn mức nhập tâm nên quyết đóng cửa tịnh tu, cắt đứt mọi quan hệ bên ngoài như: không tiếp xúc bạn đồng tu, không làm những Phật sự lặt vặt hằng ngày… Như vậy có lỗi là chấp pháp, ích kỷ, thiếu trí huệ không?
Đáp: Hành giả niệm Phật mới nhập tâm, cần được tích cực huân trưởng mức nhập tâm để tiến lên Bất niệm tự niệm hầu bảo đảm vãng sanh. Có tự độ được mình, mới mong độ được người khác chứ (tự độ để độ tha)! Ví như không biết lội mà nhảy xuống sông vớt người chết đuối, thì cả hai đều bị chết chìm, là việc dĩ nhiên. Đành rằng mình có chấp pháp mà không vị kỷ và không phải thiếu trí huệ (mà là người đại trí).
Người xưa nói: “Trạch thiện cố chấp” nghĩa là chọn việc thiện rồi giữ vững việc thiện ấy. Mình còn non kém, phải chấp pháp để tiến tu hầu độ đời.
Hành giả Tịnh độ không chết, sống mà ra đi. Vãng sanh Cực lạc là chuyển phàm thành Thánh, liễu sinh thoát tử, bất thoái chuyển, nhất sanh bổ xứ, vô lượng thọ, một đời thành Phật.
29- Hỏi: Nói rằng Tịnh Độ môn là pháp môn cực viên đốn, thù thắng, vi diệu vô thượng, là thế nào?
Đáp: Là so với Tông môn mà nói. Chúng ta hãy phân tách kỹ như sau:
1) Cực viên đốn:
a- Thiền tông. Phải tu đến nghiệp sạch tình không, đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh, mới liễu sanh thoát tử, rồi tiến tu để thành Phật.
Thời mạt pháp này, đắc định còn quá hiếm, thì thử hỏi có mấy ai được đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh?
Trong quyển “Niệm Phật Luận” của Đàm Hư đại sư, Ngài nói cả đời Ngài gặp được, hoặc nghe đến những người tham thiền đến mức đắc thiền định, quả thật là rất ít, còn người tham thiền đến khai ngộ, thì không những một đời chưa gặp, mà cũng không nghe đến.
Nếu tham thiền mà không thể đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh thì không kể là thành công. Công phu đắc thiền định có sâu có cạn, công phu cạn thì sanh lên cõi trời Sơ thiền, Nhị thiền. Công phu sâu thì sanh lên cõi trời Tam thiền, Tứ thiền.
Cõi trời Tứ thiền và Tứ Không (Bát định) vẫn chưa thoát khỏi Thiên đạo (còn sinh tử luân hồi).
b- Tịnh Độ tông.
Người niệm Phật được đới nghiệp (mang nghiệp) vãng sanh. Vãng sanh đạt vô lượng thọ, được bất thoái chuyển, một đời thành Phật. Pháp môn này dễ tu, bất luận tăng tục, ngu trí, vua quan, dân dã, nam nữ, già trẻ, giàu nghèo, sang hèn, sĩ, nông, công, thương, binh, đau ốm bệnh tật gì… cũng đều tu thành công dễ dàng (dễ chứng). (Xin đọc Phần I, dễ tu, dễ chứng, sách nói trên).
Tăng tục Việt Nam nhờ niệm Phật dễ thành tựu, nên đã vãng sanh về cõi
Tây phương Cực Lạc nhiều vô số kể.
Điển hình, riêng tu học tại chùa Tịnh Luật thôi, trong hai năm qua đã có hơn chín mươi vị Tăng, Tục niệm Phật được nhập tâm và đạt Bất niệm tự niệm, bảo đảm sẽ vãng sanh về Cực Lạc, bất luận tình huống nào. Có những vị Tăng, Ni, Cư sĩ nhập Phật thất ở Tu viện Tịnh Luật niệm Phật hai ngày được ‘nhập tâm’ và bảy ngày đạt Bất niệm tự niệm.
Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
Cư sĩ Châu Quảng Đại ở Hoa Thịnh Đốn chỉ biết niệm Phật mới ba ngày mà được vãng sanh Cực Lạc (Phật thuyết Thanh Tịnh Tâm giảng ký do Pháp sư Tịnh Không giảng, trang 26, www. thuvienhoasen. org).
2- Thù thắng, vi diệu vô thượng.
Hành giả Tịnh Nghiệp sơ cơ niệm Phật bằng ý (ý trì) là chỉ quán song tu của Thiền, nhập Phật thất hai ngày được “nhập tâm”, bảy ngày đạt Bất niệm tự niệm (nhập môn) bảo đảm vãng sanh Cực Lạc, một đời thành Phật độ chúng sanh, thì không có pháp nào bằng được, nên nói rằng thù thắng, thâm diệu vô thượng. Kinh Đại Tập nói: “Pháp môn Niệm Phật cầu vãng sanh là pháp môn Vô thượng thâm diệu thiền”.
30- Hỏi: Từ ý trì ở sách này nói và tâm niệm ở sách khác nói, có khác nhau không? Nếu không, tại sao phải dùng hai từ khác nhau vậy?
Đáp: Từ “ý trì” ở đây và từ “tâm niệm” ở các sách không khác nhau mà là một. Lý do chúng tôi không dùng từ tâm niệm mà dùng ý trì như sau:
1/ Từ “Tâm niệm” dễ lẫn lộn, lầm hiểu là quan niệm.
2/ Chữ “tâm” quá trừu tượng, nghĩa quá rộng lớn. Theo Duy thức học, có tám tâm vương, năm mươi mốt tâm sở, không biết phải dùng tâm nào?
3/Trong sách “Tuyết Hư Lão Nhân Tịnh-độ Tuyển Tập” Ngài Lý Bỉnh Nam nói: “Ý trì vẫn có tiếng”. Ngài minh xác hai điều:
- Ý trì là một pháp trong những pháp trì danh.
- Niệm bằng ý vẫn có tiếng (đập tan mọi hiểu lầm của nhiều người cho rằng không có tiếng).
4/ Để phân biệt tiến trình hành trì qua hai giai đoạn:
a. Ban đầu dùng ý (ý thức là tâm vương thứ sáu) để niệm, huân tập thuần thục sẽ được “Nhập tâm”.
b. Huân trưởng mức nhập tâm sâu, đạt “Bất niệm tự niệm”. Lúc bấy giờ A-lại-da-thức (Tâm vương thứ 8) tự động nó niệm (cũng gọi là Tự tánh niệm, Tâm niệm). Như vậy thì tâm niệm là giai đoạn sau cùng.
Chú ý: Từ Tâm niệm có hai cách hiểu khác nhau:
1/ Tâm niệm là dùng tâm để niệm Phật (xưng danh hiệu Phật). Đây là cách tôi nghĩ, cùng ý trì là một.
2/ Tâm niệm là dùng tâm để nhớ (quán) sắc thân Phật, hay trí thân Phật (pháp quán tưởng). Như vậy, “tâm niệm” khác với ý trì.
31- Hỏi: Nhất tâm, Nhất niệm, Thành Khối giống hay khác nhau?
Đáp: Xin trình bày rõ như sau:
1- Định nghĩa:
-Nhất tâm là một lòng. Nhất tâm niệm Phật là một lòng niệm Phật, không có lòng làm gì khác.
Như đang niệm Phật mà còn nghĩ đến việc gì khác thì không phải nhất tâm mà là nhị tâm.
-Nhất niệm là chỉ có một niệm duy nhất thôi.
Như đang niệm Phật A Di Đà mà niệm Phật Dược sư, thì không phải nhất niệm mà nhị niệm.
Như A-di-đà Phật là bốn chữ rời rạt (có kẻ hở giữa các chữ). A-di-đà Phật, A-di-đà Phật là hai câu rời rạc có kẻ hỡ giữa hai câu. Thành khối là dồn bốn chữ lại thành như một chữ (không kẻ hỡ). Các câu cũng thế, dồn các câu khắn khít lại với nhau không còn kẻ hỡ ở giữa các câu. Ba nhóm từ trên khác nhau về về danh tự, nhưng đồng một hiện tượng (ý nghĩa).
2-Ý nghĩa:
a. Cạn (hẹp): Nhất tâm, Nhất niệm, Thành khối có số lượng, có thời gian hạn định, như:
Niệm một câu A-di-đà Phật mà không có gì khác xen vào, không có kẻ hở, (không xen tạp, không gián đoạn) gọi là Nhất tâm hay Nhất niệm hay thành khối một câu.
Niệm mười câu Phật hiệu mà không xen tạp, không gián đoạn gọi là Nhất tâm, hay Nhất niệm hay Thành khối mười câu.
Niệm Phật năm phút, mười phút, một giờ, mười giờ không xen tạp, không gián đoạn gọi là Nhất tâm, Nhất niệm, hay Thành khối năm phút, mười phút, một giờ, mười giờ. v.v… và v.v…
b. Sâu (rộng): Nhất tâm, Nhất niệm hay Thành khối không hạn định số lượng câu (vô lượng), không hạn định thời gian (toàn thời gian).
Nhất tâm bất Loạn và Thành Một Khối ý nghĩa cạn, sâu cũng tương tự.
32- Hỏi: Niệm Phật là huân tập chủng tử vào tạng thức cho đến khi nào nó đầy tràn sẽ khởi hiện hành. Khi tiếp tục huân tập thêm mãi mãi cho nó tràn mãi để nó khởi hiện hành liên tục, phải không thưa Thầy?
Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
Đáp: Tạng thức không hình tướng làm gì có việc “đầy tràn”. Mà hễ “đầy tràn” rồi, huân tập thêm nữa, làm sao vào được (vì không chỗ chứa), có cố thêm nữa cũng tràn ra thôi. Như vậy huân tập chỉ vô ích mà thôi.
Việc “đầy tràn” này, để cho dễ hiểu, tôi xin thí dụ: Nhỏ nước vào lu cho đến khi nào lu đầy nước (chủng tử nhiều trong tạng thức). Khi ấy tự nhiên (bắt buộc) nước phải tràn (tự nhiên chủng tử khởi hiện hành). Đó là một hiện tượng tự nhiên không có gì gọi là mầu nhiệm cả.
Niệm Phật là huân tập chủng tử Phật vào Tạng thức, cho đến khi nào nhiều, chủng tử sẽ khởi hiện hành, và tiếp tục huân tập thêm (huân trưởng) cho chủng tử càng lớn mạnh, để chủng tử khởi hiện hành liên tục.
33- Hỏi: có người nói: “Người tu niệm Phật phần đông tu trên các căn, phải tu trên linh hồn mới thật tốt”. Vậy cách tu đó như thế nào?
Đáp: Đại thừa Phật giáo không chấp nhận từ linh hồn. Vì người đời thường nói linh hồn là thường hằng bất biến, nghĩa là linh hồn con người sẽ vĩnh viễn đầu thai làm người, linh hồn con chó sẽ vĩnh viễn đầu thai làm chó (thường hằng, bất biến). Kinh Phật dạy: “Tất cả các pháp vô thường, biến chuyển không ngừng (hằng chuyển), là không…”.
Về từ “linh hồn”, nhà Phật thay thế bằng từ khác cho hai trường hợp khác nhau như sau: a. Đối với người chết: vong linh (dành cho người chưa thọ Tam qui), hương linh (dành cho Phật tử đã thọ Tam qui), giác linh (dành cho các vị Tỳ kheo đã thọ cụ túc giới).
b. Đối với người còn sống: Tâm, Phật tánh, tự tánh, tạng thức, bản lai diện mục…
Theo Tịnh Độ tông, trì danh có hai cách: sự trì và lý trì.
Còn việc tu trên các căn hoặc trên linh hồn mà liên hữu hỏi, có phải là sự trì và lý trì hay không, Minh Tuệ không rõ, nên xin miễn góp ý.
34- Hỏi: Vậy, sự trì và lý trì là thế nào?
Đáp:
1/ Người Sự trì là người tin có Phật A-di-đà ở Tây phương thật sự, nhưng mà chưa hiểu được suốt thế nào là “Tâm mình tạo tác ra Phật, tâm mình chính là Phật”; chỉ có cái tâm quyết chí phát nguyện cầu sinh sống ở Tịnh Độ thôi, cho nên lúc nào cũng như con thơ nhớ mẹ, không lúc nào tạm quên.
2/ Người Lý trì là người tin rằng Phật A-di-đà ở Tây phương là Phật đã sẵn có ở trong tâm mình, là Phật do tâm mình tạo ra, thì mình lấy ngay cái danh hiệu Phật lớn lao sẵn có ở trong tâm mình và do tâm mình tạo ra ấy, để làm cảnh giới buộc tâm mình vào đấy, khiến cho nó khó quên (tuy Lý trì mà vẫn chẳng bỏ Sự trì).
35- Hỏi: Nhất tâm bất loạn là thế nào?
Đáp: Nhất tâm bất loạn có hai lối: Sự nhất tâm bất loạn và Lý nhất tâm bất loạn. 1- Bất luận là người Sự trì hay Lý trì, hễ mà trì đến ngày đã phục trừ được mọi phiền não tham, sân, si, mạn, nghi, tà kiến, cho đến ngày diệt tận cả kiến hoặc và tư hoặc, thì cả hai người đều là Sự nhất tâm bất loạn. Sự nhất tâm bất loạn đối với Thiền tông là đắc Định, đối với Nhị thừa là A-la- hán. Sự nhất tâm bất loạn thì không bị kiến tư hoặc nó làm loạn.
Tâm mình chẳng bị kiến tư hoặc làm rối loạn, cho nên mình cảm thấy thân biến hóa của Phật và các vị Thánh chúng hiện ra trước mắt, khi ấy tâm mình chẳng còn biến khởi ra ba cảnh vật điên đảo, của Dục giới, Sắc giới và Vô sắc giới ở trong thế giới Ta-bà nữa, mà mình được đi sinh sống ở cõi Đồng cư hoặc cõi Phương tiện của thế giới Cực Lạc.
2- Bất luận là người Sự trì hay Lý trì, hễ mà trì đến ngày tâm mình mở ra, mình thấy được Phật của tâm tánh mình, thì cả hai người đều được Lý nhất tâm bất loạn. Lý nhất tâm bất loạn đối với Thiền tông là Minh tâm kiến tánh, Đại triệt đại ngộ, là Đại Bồ-tát. Đạt đến Lý nhất tâm bất loạn thì chẳng bị những tà thuyết nhị biên làm loạn. Tâm hành giả chẳng bị tà thuyết nhị biên làm rối loạn, cho nên hành giả cảm thấy Phật A-di-đà, chư Phật trong mười phương, cùng Thánh chúng thế giới Cực
Lạc hiện ra trước mắt.
Lúc bấy giờ hành giả:
-Được gột rửa hoàn toàn các chấp trước nhiễm ô.
-Đạt biện tài vô ngại, độ sinh một cách tự tại.
- Đắc thần thông.
-Chứng thật tướng, thấu suốt tất cả pháp.
-Tự tại vãng sanh bất cứ lúc nào (theo ý muốn). Phần I : Vấn Đáp – Kiến Giải
-Khi mãn báo thân này, hành giả hóa sanh Thượng phẩm, Thật báo trang nghiêm, hoặc Thường tịch quang Tịnh Độ.
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
