Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Phạn bản GRETIL — chữ La-tinh (IAST)Trang 1/8

Phạn tạng · Phạn bản GRETIL — chữ La-tinh (IAST) · Kinh tạng › Kinh Đại thừa

Gaṇḍavyūhasūtra

Thông tin
GRETIL — P.L. Vaidya. Gaṇḍavyūhasūtram, Darbhanga: The Mithila Institute, 1960 (Buddhist Sanskrit Texts No. 5).CC BY-NC-SA 4.0

Gaṇḍavyūhasūtra

// gaṇḍavyūhasūtram //

1 // nidānaparivartaḥ /

// om namaḥ sarvabuddhabodhisattvebhyaḥ //

evaṃ mayā śrutam / ekasmin samaye bhagavān śrāvastyāṃ viharati sma jetavane 'nāthapiṇḍadasyārāme mahāvyūhe kūṭāgāre sārdhaṃ pañcamātrairbodhisattvasahasraiḥ samantabhadramañjuśrībodhisattvapūrvaṃgamaiḥ / yaduta jñānottarajñāninā ca bodhisattvena mahāsattvena / sattvottarajñāninā ca / asaṅgottarajñāninā ca / kusumottarajñāninā ca / sūryottarajñāninā ca / candrottarajñāninā ca / vimalottarajñāninā ca / vajrottarajñāninā ca / virajottarajñāninā ca / vairocanottarajñāninā (gv 2) ca / bodhisattvena mahāsattvena // jyotirdhvajena ca / merudhvajena ca / ratnadhvajena ca / asaṅgadhvajena ca / kusumadhvajena ca / vimaladhvajena ca / sūryadhvajena ca / ruciradhvajena ca / virajadhvajena ca / vairocanadhvajrena ca bodhisattvena mahāsattvena // ratnatejasā ca / mahātejasā ca / jñānavajratejasā ca / vimalatejasā ca / dharmasūryatejasā ca / puṇyaparvatatejasā ca / jñānāvabhāsatejasā ca / samantaśrītejasā ca / samantaprabhatejasā ca / samantaprabhaśrītejasā ca bodhisattvena mahāsattvena // dhāraṇīgarbheṇa ca / gaganagarbheṇa ca / padmagarbheṇa ca / ratnagarbheṇa ca / sūryagarbheṇa ca / guṇaviśuddhigarbheṇa ca / dharmasamudragarbheṇa ca / vairocanagarbheṇa ca / nābhigarbheṇa ca / padmaśrīgarbheṇa ca bodhisattvena mahāsattvena //

sunetreṇa ca / viśuddhanetreṇa ca / vimalanetreṇa ca / asaṅganetreṇa ca / samantadarśananetreṇa ca / suvilokitanetreṇa ca / avalokitanetreṇa ca / utpalanetreṇa ca / vajranetreṇa ca / ratnanetreṇa ca / gagananetreṇa ca / samantanetreṇa ca bodhisattvena mahāsattvena // devamukuṭena ca / dharmadhātupratibhāsamaṇimukuṭena ca / bodhimaṇḍamukuṭena ca / digvairocanamukuṭena ca / sarvabuddhasaṃbhūtagarbhamaṇimukuṭena ca / sarvalokadhātūdgatamukuṭena ca / samantavairocanamukuṭena ca / anabhibhūtamukuṭena ca / sarvatathāgatasiṃhāsanasaṃpratiṣṭhitamaṇimukuṭena ca / samantadharmadhātugaganapratibhāsamukuṭena ca bodhisattvena mahāsattvena // brahmendracuḍena ca / nāgendracūḍena ca / sarvabuddhanirmāṇapratibhāsacūḍena ca / bodhimaṇḍacūḍena ca / sarvapraṇidhānasāgaranirghoṣamaṇirājacūḍena ca / sarvatathāgataprabhāmaṇḍalapramuñcanamaṇiratnanigarjitacūḍena ca / sarvākāśatalāsaṃbhedavijñaptimaṇiratnavibhūṣitacūḍena ca / sarvatathāgatavikurvitapratibhāsadhvajamaṇirājajālasaṃchāditacūḍena ca / sarvatathāgatadharmacakranirghoṣacūḍena ca / sarvatryadhvanāmacakranirghoṣacūḍena ca bodhisattvena mahāsattvena // mahāprabheṇa ca / vimalaprabheṇa ca / vimalatejaḥprabheṇa ca / ratnaprabheṇa ca / virajaprabheṇa ca / jotiṣprabheṇa ca / dharmaprabheṇa ca / śāntiprabheṇa ca / sūryaprabheṇa ca / vikurvitaprabheṇa ca / devaprabheṇa ca bodhisattvena mahāsattvena //

puṇyaketunā ca / jñānaketunā ca / dharmaketunā ca / abhijñāketunā (gv 3) ca / prabhāketunā / kusumaketunā ca / bodhiketunā ca / brahmaketunā ca / samantāvabhāsaketunā ca / maṇiketunā ca bodhisattvena mahāsattvena // brahmaghoṣeṇa ca / sāgaraghoṣeṇa ca / dharaṇīnirnādaghoṣeṇa ca / lokendraghoṣeṇa ca / śailendrarājasaṃghaṭṭanaghoṣeṇa ca / sarvadharmadhātuspharaṇaghoṣeṇa ca / sarvadharmadhātusāgaranigarjitaghoṣeṇa ca / sarvamāaramaṇḍalapramardanaghoṣeṇa ca / mahākaruṇānayameghanigarjitaghoṣeṇa ca / sarvajagadduḥkhapraśāntyāśvāsanaghoṣeṇa ca bodhisattvena mahāsattvena / dharmodgatena ca / viśeṣodgatena ca / jñānodgatena ca / puṇyasumerūdgatena ca / guṇaprabhāvodgatena ca / yaśodgatena ca / samantāvabhāsodgatena ca / mahāmaitryudgatena ca / jñānasaṃbhārodgatena ca / tathāgatakulagotrodgatena ca bodhisattvena mahāsattvena // prabhāśriyā ca / pravaraśriyā ca / samudgataśriyā ca / vairocanaśriyā ca / dharmaśriyā ca / candraśriyā ca / gaganaśriyā ca / ratnaśriyā ca / ketuśriyā ca / jñānaśriyā ca bodhisattvena mahāsattvena // śailendrarājena ca / dharmendrarājena ca / jagadindrarājena ca / brahmendrarājena ca / gaṇendrarājena ca / devendrarājena ca / śāntendrarājena ca / acalendrarājena ca / ṛṣabhendrarājena ca / pravarendrarājena ca bodhisattvena mahāsattvena //

praśāntasvareṇa ca / asaṅgasvareṇa ca / dharaṇīnirghoṣasvareṇa ca / sāgaranigarjitasvareṇa ca / meghanirghoṣasvareṇa ca / dharmāvabhāsasvareṇa ca / gagananirghoṣasvareṇa ca / sarvasattvakuśalamūlanigarjitasvareṇa ca / pūrvapraṇidhānasaṃcodanasvareṇa ca / māramaṇḍalanirghoṣasvareṇa ca bodhisattvena mahāsattvena // ratnabuddhinā ca / jñānabuddhinā ca / gaganabuddhinā ca / asaṅgabuddhinā ca / vimalabuddhinā ca / viśuddhabuddhinā ca / tryadhvāvabhāsabuddhinā ca / viśālabuddhinā ca / samantāvalokabuddhinā ca / dharmadhātunayāvabhāsabuddhinā ca bodhisattvena mahāsattvena //

evaṃpramukhaiḥ pañcamātrairbodhisattvasahasraiḥ sarvaiḥ samantabhadrabodhisattvacaryāpraṇidhānābhiniryātairasaṅgagocaraiḥ sarvabuddhakṣetraspharaṇatayā / anantakāyādhiṣṭhānaiḥ sarvatathāgatopasaṃkramaṇatayā / anāvaraṇacakṣurmaṇḍalaviśuddhaiḥ sarvabuddhavikurvitadarśanatayā / vijñaptiṣvapramāṇagataiḥ sarvatathāgatābhisaṃbodhimukhopasaṃkramaṇāpratiprasrabdhatayā / anantālokaiḥ sarvabuddhadharmasamudranayajñānāvabhāsapratilabdhatayā / anantakalpākṣīṇaguṇanirdeśaiḥ pratisaṃvidviśuddhyā / ākāśadhātuparamajñānagocaraviśuddhyanigṛhītairyathāśayajagadrūpakāyasaṃdarśanatayā / vitimirairniḥsattvanirjīvasattvadhātuparijñayā / gaganasamaprajñaiḥ sarvadharmadhāturaśmijālaspharaṇatayā / pañcabhiśca śrāvakamaharddhikaśataiḥ sarvaiḥ satyanayasvabhāvābhisaṃbuddhairbhūtakoṭipratyakṣagatairdharmaprakṛtyavatīrṇairbhavasamudroccalitaistathāgatagaganagocaraiḥ saṃyojanānuśayavāsanāvinivartitairasaṅgālayanilayairgaganaśāntavihāribhirbuddhakāṅkṣāvimativicikitsāsamucchinnaiḥ buddhajñānasamudrādhimuktipathāvatīrṇaiḥ // lokendraiśca pūrvajinakṛtādhikāraiḥ sarvajagaddhitasukhapratipannairanadhīṣṭakalyāṇamitraiḥ (gv 4) parasattvarakṣāpratipannaiḥ lokaviśeṣavartijñānasukhavatīrṇaiḥ sarvasattvāparityāgacittairbuddhaśāsanagocaraniryātaistathāgataśāsanarakṣāpratipannairbuddhavaṃśasaṃdhāraṇapraṇidhinirjātaistathāgatakulagotrasaṃbhavābhimukhaiḥ sarvajñatājñānābhilāṣibhiḥ //

atha khalu teṣāṃ bodhisattvānāṃ saparivārāṇāṃ teṣāṃ ca śrāvakamaharddhikānāṃ teṣāṃ ca lokendrāṇāṃ saparivārāṇāmetadabhavatna śakyaṃ sadevakenāpi lokena tathāgataviṣayaṃ tathāgatajñānagocaraṃ tathāgatādhiṣṭhānaṃ tathāgatabalaṃ tathāgatavaiśāradyaṃ tathāgatasamādhiṃ tathāgatavihāraṃ tathāgatādhipatyaṃ tathāgatakāyaṃ tathāgatajñānamavagantuṃ vā avagāhituṃ vā adhimoktuṃ vā prajñātuṃ vā vijñātuṃ vā vicārayituṃ vā vibhāvayituṃ vā vibhājituṃ vā prabhāvayituṃ vā parasattvasaṃtāneṣu vā pratiṣṭhāpayitum, anyatra tathāgatādhiṣṭhānena tathāgatavikurvitena tathāgatānubhāvena tathāgatapūrvaprāṇidhānena pūrvabuddhasukṛtakuśalamūlatayā kalyāṇamitraparigraheṇa śraddhānayanajñānapariśuddhyā udārādhimuktyavabhāsapratilambhena bodhisattvādhyāśayapariśuddhyā adhyāśayasarvajñatāpraṇidhānaprasthānena / apyeva nāma bhagavānasmākaṃ yathāśayānāṃ bodhisattvānāṃ sarveṣāṃ ca sattvānāmāśaya vimātratayā adhimuktinānātvatayā pratibodhanānātvatayā vacanasaṃketanānātvaprāptānāṃ nānādhipateyabhūmipratiṣṭhitānāṃ nānendriyaviśuddhānāṃ nānāśayaprayogānāṃ nānācetanāviṣayāṇāṃ nānātathāgataguṇaniśritānāṃ nānādharmanirdeśadigabhimukhānāṃ pūrvasarvajñatāprasthānaṃ ca saṃdarśayet / pūrvabodhisattvapraṇidhānābhinirhāraṃ ca saṃdarśayet / pūrvabodhisattvapāramitāmaṇḍalaviśuddhiṃ ca saṃdarśayet / pūrvabodhisattvabhūmyākramaṇavikurvitaṃ ca saṃdarśayet / pūrvabodhisattvacaryāmaṇḍalābhinirhāraparipūriṃ ca saṃdarśayet / pūrvabodhisattvayānābhinirhāravyūhāvabhāsaṃ ca saṃdarśayet /

pūrvabodhisattvamārgavyūhapariśuddhiṃ ca saṃdarśayet / pūrvabodhisattvaniryāṇanayasāgarābhinirhāravyūhānapi saṃdarśayet / pūrvabodhisattvasamudāgamavikurvitasāgaravyūhānapi saṃdarśayet / bodhisattvapūrvayogasamudrānapi saṃdarśayet / abhisaṃbodhimukhavikurvitasāgarānapi saṃdarśayet / tathāgatadharmacakrapravartanavikurvitavṛṣabhitāmapi saṃdarśayet / tathāgatabuddhakṣetrapariśuddhivikurvitasāgarānapi saṃdarśayet / tathāgatasattvadhātuvinayopāyamukhānyapi saṃdarśayet / tathāgatasarvajñatādharmanagarādhipateyatāmapi saṃdarśayet / tathāgatasarvasattvamārgāvabhāsānapi saṃdarśayet / tathāgatasattvabhavanapraveśavikurvitānyapi saṃdarśayet / tathāgatasattvadakṣiṇāpratigrahāṃśca saṃdarśayet / tathāgatasarvasattvapuṇyadakṣiṇādeśanāprātihāryāṇyapi saṃdarśayet / tathāgatasarvasattvacittagatiṣu buddhapratibhāsavijñaptīrapi saṃdarśayet / tathāgatasattvavikurvitaprātihāryāṇyapi saṃdarśayet / tathāgatasarvasattvadeśanānuśāsanīprātihāryāṇyapi saṃdarśayet / tathāgatasarvasattvācintyabuddhasamādhigocaravikurvitānyapi saṃdarśayediti //

atha khalu bhagavāṃsteṣāṃ bodhisattvānāṃ cetasaiva cetaḥparivitarkamājñāya mahākaruṇāśarīraṃ mahākaruṇāmukhaṃ mahākaruṇāpūrvaṃgamaṃ mahākaruṇādharmagaganayānugamaṃ siṃhavijṛmbhitaṃ nāma (gv 5) samādhiṃ samāpadyate sma jagadvirocanavyūham / samanantarasamāpannasya ca bhagavato mahāvyūhaḥ kūṭāgāro 'nantamadhyavipulaḥ saṃsthito 'bhūt / aparājitavajradharaṇītalavyūhaḥ sarvamaṇiratnarājajālasaṃsthitabhūmitalamanekaratnapuṣpābhikīrṇo mahāmaṇiratnasuvikīrṇo vaiḍūryastambhopaśobhito jagadvirocanamaṇirājasuvibhaktālaṃkāraḥ sarvaratnayamakasaṃghāto jāmbūnadamaṇiratnakūṭopaśobhitaḥ sarvaratnaniryūhatoraṇaharmyagavākṣāsaṃkhyeyavedikāviśuddhavyūhaḥ sarvalokendrasadṛśamaṇiratnavyūho jagatsāgaramaṇiratnavyūhaḥ sarvamaṇiratnasaṃchāditaḥ samucchritacchatradhvajapatākaḥ sarvadvāratoraṇavyūhamukhairdharmadhāturaśmijālapramuktaspharaṇavyūho bahiranabhilāpyaparṣanmaṇḍalabhūmitalavedikāvyūhaḥ samantadiksopānamaṇiratnakūṭaḥ paramasuvibhaktopaśobhitaḥ / sarvaṃ ca jetavanaṃ vipulāyāmavistāraṃ saṃsthitamabhūt / tānyapi ca buddhānubhāvena anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānibuddhakṣetrāṇi vipulāyāmavistārāṇi saṃsthitānyabhūvan / sarvaratnavicitravyūhāni anabhilāpyaratnacitrasaṃsthitabhūmitalāni asaṃkhyeyamaṇiratnaprākāraparikṣiptāni vividharatnatālapaṅktivyūhāni saṃsthitānyabhūvan / teṣu ca aparimāṇagandhodakanadyo 'nantāvartagandhodakaparipūrṇāḥ sarvaratnapuṣpaughakaluṣāḥ pradakṣiṇavāhinyaḥ sarvabuddhanirghoṣanigarjitavyūhāḥ samavatiṣṭhante sma /

acintyāśca ratnapuṇḍarīkapaṅktayaḥ sarvaratnodgatapraphullapadmavyūhopaśobhitatalāśca ratnavṛkṣāḥ, acintyāśca vicitraratnakūṭāgārapaṅktayaḥ sarvamaṇiratnajālasaṃchannā asaṃkhyeyamaṇiratnaraśmijālāvabhāsavyūhā asaṃkhyeyamaṇiratnavimānasarvamaṇiratnavyūhāḥ sarvagandhakośapramuktāḥ sarvadhūpapaṭalavyūhāḥ saṃsthitā abhūvan / aparimāṇāśca ratnadhvajāḥ, evam vastradhvajāḥ patākādhvajā ratnapaṭṭadhvajāḥ puṣpadhvajā ābharaṇadhvajā mālyadhvajāḥ sarvaratnakiṅkiṇījāladhvajā maṇirājacchatradhvajāḥ samantāvabhāsaspharaṇamaṇiratnadhvajāḥ sarvatathāgatanāmacakranirghoṣamaṇiratnarājadhvajāḥ siṃhakāntamaṇiratnarājadhvajāḥ sarvatathāgatapūrvayoganigarjanamaṇiratnarājadhvajāḥ sarvadharmadhātupratibhāsadhvajā maṇiratnarājadhvajavyūhāḥ sarvadhvajālaṃkārasamantadiksuvibhaktavyūhāḥ saṃtiṣṭhante sma / sarvāvacca jetavanamacintyadivyavimānameghagaganatalālaṃkāraṃ saṃsthitamabhūt / asaṃkhyeyasarvagandhavṛkṣameghasaṃchannālaṃkāram, anabhilāpyasarvavyūhasumerusaṃchannālaṃkāram, anabhilāpyavādyatūryameghasarvatathāgatastutisaṃgītimadhuranirghoṣālaṃkāram, anabhilāpyaratnapadmameghasaṃchannālaṃkāram, anabhilāpyaratnasiṃhāsanadivyamaṇiratnavastraprajñaptabodhisattvaniṣaṇṇatathāgatastutimeghamadhuranirghoṣālaṃkāram, anabhilāpyadevendrabimbasadṛśābhimukhamaṇivigrahameghālaṃkāram, anabhilāpyaśvetamuktijālameghālaṃkāram, anabhilāpyalohitamuktākūṭāgārameghasaṃchannālaṃkāram, anabhilāpyavajrasāramuktāmeghapravarṣaṇālaṃkāraṃ saṃsthitamabhūt /

tatkasya hetoḥ? tathā hi tadacintyaṃ tathāgatakuśalamūlam, acintyastathāgataśukladharmopacayaḥ, acintyaṃ tathāgatabuddhavṛṣabhitādhiṣṭhānam, acintyaṃ tathāgatasarvalokadhātvekakāyaspharaṇavikurvitam, acintyaṃ sarvatathāgataikakāyapraveśasarvabuddhakṣetravyūhasamavasaraṇādhiṣṭhānasaṃdarśanam acintyaṃ tathāgatānāmekaparamāaṇurajasi sarvadharmadhātupratibhāsavijñaptisaṃdarśanam, acintyaṃ tathāgatānāmekaromakūpe (gv 6) pūrvāntakoṭīgatasarvatathāgataparaṃparāsaṃdarśan, acintyaṃ tathāgatāmekaraśmimukhasarvalokadhātuparamāṇurajaḥprasarāvabhāsanam, acintyaṃ tathāgatānāmekaromamukhasarvalokadhātuparamāṇurajaḥsamaṃ nirmitameghasarvabuddhakṣetraspharaṇam, acintyaṃ tathāgatānāmekaromamukhasarvalokadhātusaṃvartavivartakalpasaṃdarśanaṃ ca /

yathā ca jetavanamevaṃrūpayā buddhakṣetrapariśuddhyā pariśuddhaṃ saṃsthitam, evaṃ daśasu dikṣu dharmadhātuparamākāśadhātuparyavasānāḥ sarvalokadhātavaḥ pariśuddhāḥ saṃsthitā alaṃkṛtāḥ pratimaṇḍitāḥ tathāgatakāyaparisphuṭā jetavanasamavasaraṇā bodhisattvaparipūrṇāḥ tathāgataparṣanmaṇḍalasamudrasuvyavasthitāḥ sarvavyūhameghabhipravarṣaṇāḥ, sarvaratnaprabhāvabhāsitāḥ sarvamaṇiratnameghapravarṣitālaṃkārāḥ, sarvakṣetravyūhameghasaṃchannālaṃkārāḥ, sarvadivyātmabhāvameghapravarṣitālaṃkārāḥ sarvapuṣpameghapravarṣitālaṃkārāḥ, supuṣpitakośaspharaṇālaṃkārāḥ, sarvavastrameghanānāraṅgaruciracīvaravarṣapramuktakośāḥ, sarvamālyadāmahāravyūhameghācchannadhārābhipravarṣaṇālaṃkārāḥ sarvadiksamutthitanānāgandhadhūpameghapaṭalasarvajagaccharīrasadṛśasaṃsthānapravarṣāṇālaṃkārāḥ sarvaratnakusumajālameghācchannaratnajālasūkṣmacūrṇapravarṣaṇālaṃkārāḥ sarvaratnadhvajapatākāmeghadivyakanyāpāṇiparigṛhītagaganatalāvartanaparivartanālaṃkārāḥ sarvaratnapadmavicitraratnapatramaṇḍalordhvadaṇḍādhaḥkesaranibaddhatūryasaṃghaṭṭitamadhuranirghoṣālaṃkārāḥ sarvaratnabimbajālasiṃhapañjaranānāratnacitrahāramālyālaṃkārāḥ saṃsthitāḥ saṃdṛśyante sma //

samanantarasamāpannasya bhagavata evaṃ siṃhavijṛmbhitaṃ tathāgatasamādhim, atha tāvadeva pūrvasyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa kanakameghapradīpadhvajāyā lokadhātorvairocanaśrītejorājasya tathāgatasya buddhakṣetrādvairocanapraṇidhānanābhiraśmiprabho nāma bodhisattvo mahāsattvaḥ sārdhamanabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalasamudrāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrānto nānāvyūhameghairgaganatalamalaṃkurvan / yaduta divyapuṣpameghavarṣamabhipravarṣan, divyagandhameghavarṣaṃ pramuñcan, divyaratnapadmameghavarṣamabhiprakiran, divyamālyameghavarṣamavarsṛjan, divyaratnameghavarṣamabhipravarṣan, divyābharaṇameghavarṣamabhipravarṣan, divyaratnacchatrameghānabhinirharan, vicitranānāraṅgasūkṣmadivyavastrameghavarṣamabhipravarṣan, divyaratnadhvajapatākāmeghān gaganatale 'dhitiṣṭhan, ruciraiḥ sarvaratnameghavyūhairgaganatalaṃ spharan, yena bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya pūrvāṃ diśamupaniśritya samantavyūhamaṇiratnajālasaṃchannāni kūṭāgārāṇi dikprabhāsamaṇirājapadmagarbhāṇi ca siṃhāsanānyabhinirmāya nyaṣidatparyaṅkamābhujya cintārājamaṇiratnajālālaṃkārasaṃchannāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

dakṣiṇāyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa vajrasāgaragarbhāyā lokadhātoḥ samantāvabhāsaśrīgarbharājasya tathāgatasya buddhakṣetrād duryodhanavīryavegarājo nāma bodhisattvo mahāsattvaḥ sārdhamanabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaiḥ tena ca bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalasamudrāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ (gv 7) sarvagandhadāmajālāvanaddhān sarvalokasamudrānadhitiṣṭhan, sarvaratnahāradāmajālāvanaddhān sarvabuddhakṣetraprasarānadhitiṣṭhan, sarvapuṣpadāmahārajālāvanaddhān sarvabuddhakṣetravaṃśānadhitiṣṭhan, sarvamālyadāmahārajālāvanaddhān sarvabuddhakṣetraparivartānadhitiṣṭhan, sarvavajrahārādhastalapratiṣṭhānasaṃgṛhītāni sarvabuddhakṣetraparṣanmaṇḍalānyadhitiṣṭhan, sarvamaṇiratnajālāvanaddhān sarvabuddhakṣetranayānadhitiṣṭhan, sarvavastradāmasamantaparigrahaparigṛhītān sarvalokadhātūnadhitiṣṭhan sarvaratnabimbahāradāmakalāpajālāvanaddhāni sarvabuddhakṣetrāṇyabhinirharan, śrīraśmimaṇiratnahāradāmajālāvanaddhāni sarvakṣetrāṇyadhitiṣṭhan, sarvavyūharaśmyavabhāsavairocanamaṇirājadāmajālāvanaddhāni sarvabuddhakṣetrāṇyadhitiṣṭhan, siṃhakāntamaṇiratnahāradāmajālapratiṣṭhānasaṃgṛhītān sarvalokadhātūnadhitiṣṭhan yena bhagavāstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya dakṣiṇāṃ diśamupaniśritya jagadvirocanamaṇikūṭāgārāṇi samantadigvirocanamaṇiratnapadmagarbhāṇi ca siṃhāsanānyabhinirmāya nyaṣīdat paryaṅkamābhujya sarvaratnakusumajālālaṃkārasaṃchannāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

paścimāyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa maṇisumerūvirocanadhvajapradīpāyā lokadhātordharmadhātujñānapradīpasya tathāgatasya buddhakṣetrātsamantaśrīsamudgatarājo nāma bodhisattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrānto 'nabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairnānāvarṇagandhadhvajasumerumeghaiḥ sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairvividhagandhakusumameghaiḥ sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairanekavarṇagandhasumerudhūpameghaiḥ sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairvicitravarṇagandhameghaiḥ sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ sarvapariṣkārasadṛśavarṇaiḥ romatejaḥsaṃbhavamaṇirājasumerumeghaiḥ sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairnānāprabhāmaṇḍalavyūhajyotirdhvajamaṇiratnasumerumeghaiḥ sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairnānāvarṇavajragarbhamaṇirājanānāvyūhaviṣayasumerumeghaiḥ sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ sarvalokadhātupratibhāsaviṣayairjāmbūnadamaṇiratnasumerumeghai sarvadharmadhātuṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ sarvaparvatadharmadhātupratibhāsamaṇirājasumerumeghaiḥ saṃchannaṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ

sarvatathāgatalakṣaṇapratibhāsamaṇirājasumerumeghaiḥ sarvadharmadhātuviṣayaṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ sarvatathāgatapūrvayogapratibhāsasaṃdarśanabodhisattvacaryānirghoṣasvaramaṇirājasumerumeghaiḥ sarvadharmadhātugaganaṃ spharan, anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ sarvatathāgatabodhimaṇḍapratibhāsamaṇirājasumerumeghairdaśa diśaḥ spharan yena bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya paścimāṃ diśamupaniśritya (gv 8) sarvagandharājaśarīramuktājālasaṃchāditān kūṭāgārān devendrapratibhāsadhvajamaṇiratnapadmagarbhāṇi ca siṃhāsanānyabhinirmāya nyaṣīdat paryaṅkamābhujya suvarṇamaṇirājasaṃchāditāni cintārājamakuṭāvabaddhāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

uttarāyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa ratnavastrāvabhāsadhvajāyāṃ lokadhātau dharmadhātugaganaśrīvairocanasya tathāgatasya buddhakṣetrādasaṅgaśrīrājo nāma bodhisattvo mahāsattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalasamudrāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ / sarvaratnapaṭṭameghālaṃkāram gaganatalamadhitiṣṭhan, pītavarṇapītanirbhāsaratnavastrameghālaṃkāraṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, nānāgandhaparivāsitamaṇivastrameghapravarṣitālaṃkāraṃ gananatalamadhitiṣṭhan, ādityadhvajamaṇirājavastrameghālaṃkāraṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, kanakaśrījvalanamaṇiratnavastrameghālaṃkāraṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, ratnajvalanamaṇirājavastrameghālaṃkāraṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, sarvajyotiḥpratibimbavicitramaṇivastrameghālaṃkāraṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, pāṇḍukambalaśilāvabhāsamaṇiratnavastrameghadaśadikparisphuṭaṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, vairocanaśrījvalanāvabhāsamaṇirājavastrameghadaśadikparisphuṭaṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, avabhāsottaptavaddikkulavairocanamaṇirājavastrameghadaśadikparisphuṭaṃ gaganatalamadhitiṣṭhan, sāgaravyūhamaṇirājavastrameghasaṃchannaṃ gaganatalamadhitiṣṭhan yen bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya uttarāṃ diśamupaniśritya sāgarasaṃbhavamaṇirājakūṭāgāravaiḍūryapadmagarbhasiṃhāsanāni ca abhinirmāya nyaṣīdat paryaṅkamābhujya siṃhakrāntamaṇirājajālasaṃchāditāni jyotirdhvajamaṇicūḍāvabaddhāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

uttarapūrvasyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa sarvamahāpṛthivīrājamaṇiraśmijālapramuktāyā lokadhātoranilambhacakṣuṣastathāgatasya buddhakṣetrāddharmadhātusunirmitapraṇidhicandro nāma bodhisattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalasamudrāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ / ratnakūṭāgāre meghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, gandhakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, dhūpakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, candanakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, kusumakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, maṇikūṭāgāramedhasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, vajrakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, kanakakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, vastrakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan, padmakūṭāgārameghasaṃchannān sarvalokadhātuprasarānadhitiṣṭhan yena bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya uttarapūrvāṃ diśamupaniśritya sarvaratnadharmadhātvabhimukhadvāraśikharamahāmaṇiratnakūṭāgārān (gv 9) atulyagandharājamaṇipadmagarbhasiṃhāsanāni ca abhinirmāya nyasīdat paryaṅkamābhujya kusumarājajālasaṃchāditāni vicitrakośajālamaṇimakuṭāvabaddhāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

pūrvadakṣiṇāyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa gandhameghavyūhadhvajāyā lokadhātornāgeśvararājasya tathāgatasya buddhakṣetrāddharmārciṣmattejorājo nāma bodhisattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalanayasamudrāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ / kanakavarṇaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan, anantavarṇaratnaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan, tathāgatorṇavarṇaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan, vicitraratnavarṇaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan, padmagarbhaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan, ratnadrumaśākhāmaṇḍalamaṇirājavarṇaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan, tathāgatoṣṇīṣavarṇaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvaṃ gaganatalaṃ saṃchādayan, jāmbūnadakanakavarṇaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan, ādityavarṇaprabhāmaṇḍalameghaiḥ sarvaṃ gaganatalaṃ saṃchādayan, candrajyotiścakramaṇḍalavarṇameghaiḥ sarvagaganatalaṃ saṃchādayan yena bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya purvadakṣiṇāṃ diśamupaniśritya virajovairocanamaṇiśrīkusumakūṭāgāran siṃhavajramaṇipadmagarbhasiṃhāsanāni ca abhinirmāya nyaṣīdat paryaṅkamābhujya ratnārcijvalanamaṇirājasaṃchāditāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

dakṣiṇapaścimāyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa maṇisūryapratibhāsagarbhāyā lokadhātordharmacandrasamantajñānāvabhāsarājasya tathāgatasya buddhakṣetrāt sarvamāramaṇḍalavikiraṇajñānadhvajo nāma bodhisattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalasamudrāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ / sarvaromavivarebhya ākāśadhātuvipulān kusumārcimeghān pramuñcan, sarvaromavivarebhya ākāśadhātuvipulān sarvavādyārcimeghān pramuñcan, sarvaromavivarebhya akāśadhātuvipulān maṇiratnārcimeghān pramuñcan, sarvaromakūpebhya ākāśadhātuvipulān nānāgandhadhūpadhūpitaratnavastrārcimeghān pramuñcan, sarvaromavivarebhya ākāśadhātuvipulān nāgavikurvitavidyudarcimeghān pramuñcan, sarvaromavivarebhya ākāśadhātuvipulān vairocanamaṇiratnārcimeghān pramuñcan, sarvaromavivarebhya ākāśadhātuvipulān suvarṇajvalanaratnārcimeghān pramuñcan, sarvaromavivarebhya ākāśadhātuvipulān śrīgarbhamaṇirājajvalanārcimeghān pramuñcan, sarvaromavivarebhya ākāśadhātuvipulāṃstathāgatasmṛtisamudrasadṛśatryadhvatalāvabhāsanayanaratnārcimeghān pramuñcan yena bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya dakṣiṇapaścimāṃ diśamupaniśritya samantadigabhimukharaśmijālabindusaddharmadhātuprabhāsamahāmaṇiratnakūṭāgārān (gv 10) gandhapradīpārcimaṇipadmagarbhasiṃhāsanāni ca abhinirmāya vyaṣīdat paryaṅkamābhujya vimalagarbhamaṇirājajālasaṃchāditāni sarvasattvaprasthānanirghoṣamaṇirājamakuṭāvabaddhani bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

paścimottarāyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa vairocanaśrīpraṇidhigarbhāyā lokadhātoḥ samantavairocanaśrīmerurājasya tathāgatasya buddhakṣetrādvairocanapraṇidhijñānaketurnām bodhisattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ /

sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptāṃstathāgatakāyapratibimbameghān niścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptabodhisattvakāyapratibimbameghān niścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptatathāgataparṣanmaṇḍalakāyapratibimbameghānniścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptabuddhanirmāṇacakrapratibimbakāyameghānniścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptatathāgatapūrvayogapratibimbakāyameghānniścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptaśrāvakapratyekabuddhakāyapratibimbameghānniścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrat sarvatryadhvaprāptatathāgatakāyabodhimaṇḍavṛkṣarūpapratibimbameghānniścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptabuddhavikurvitapratibimbakāyameghānniścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptalokendrakāyapratibimbameghānniścārayan, sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvaśarīrāt sarvatryadhvaprāptapariśuddhabuddhakṣetrameghānniścārayan, kṣaṇe kṣaṇe sarvamākāśadhātuṃ spharan yen bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya paścimottarāṃ diśamupaniśritya samantadigvairocanamaṇirājagarbhakūṭāgārān

jagadvirocanamaṇipadmagarbhasiṃhāsanāni ca abhinirmāya nyaṣīdat paryaṅkamābhujya ajitaprabhamuktājālasaṃchānnāni samantāvabhāsaprabhāmaṇimakuṭāvabaddhāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

adhodiśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa sarvatathāgataprabhāmaṇḍalavairocanāyā lokadhātorasaṅgajñānaketudhvajarājasya tathāgatasya buddhakṣetrāt sarvāvaraṇavikiraṇajñānavikrāmī nāma bodhisattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalasamudrādabhyudgamya yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ / sarvaromavivarebhyaḥ sarvajaganmantrasāgarasvaraniruktinirhāranirghoṣānniścārayan, sarvatryadhvabodhisattvaprasūtinayasāgarameghanirghoṣānnigarjan, sarvabodhisattvapraṇidhānābhinirhāranayasāgaranirghoṣān pramuñcan, sarvabodhisattvapāramitāpariśuddhiparipurinayasāgarameghanirghoṣān (gv 11) pramuñcan, sarvabodhisattvacaryāmaṇḍalasarvakṣetraspharaṇanayasāgaranirghoṣān pramuñcan, sarvabodhisattvasamudāgamavikurvitanayasāgaranirghoṣān pramuñcan, sarvatathāgatabodhimaṇḍopasaṃkramaṇamārakalivikiraṇabodhivibudhyanayavikurvaṇanirghoṣasāgarān pramuñcan, sarvatathāgatadharmacakrapravartanasūtrāntanayanāmasāgaranirghoṣameghānnigarjan, sarvajagadvinayakālacakravinayadharmanayopāyanirghoṣān pramuñcan, sarvajñānādhigamayathāpraṇidhikuśalamūlaviśeṣakālopāyadharmanayasāgaranirghoṣān pramuñcan yena bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya adhodiśamupaniśritya sarvatathāgatavimānapratibhāsagarbhasarvaratnavicitrakośakūṭāgārān sarvaratnaviddhapadmasaṃdhāritagarbhasiṃhāsanāni ca abhinirmāya nyaṣīdat paryaṅkamābhujya sarvabodhimaṇḍapratibhāsadhvajamaṇimakuṭacūḍāvabaddhāni sarvakṣetrāvabhāsamaṇirājajālasaṃchāditāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

urdhvāyāṃ diśi anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānāṃ lokadhātusamudrāṇāṃ pareṇa akṣayabuddhavaṃśanirdeśāyā lokadhātoḥ samantajñānamaṇḍalapratibhāsanirghoṣasya tathāgatasya buddhakṣetrāddharmadhātupraṇidhitalanirbhedo nāma bodhisattvaḥ sārdhamanabhilāpyalokadhātusamudraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvaistena bhagavatā anujñātaḥ tataḥ parṣanmaṇḍalasamudrāduccalitvā yena sahālokadhātustenopasaṃkrāntaḥ /

sarvalakṣaṇānuvyañjanebhyaḥ sarvaromamukhebhyaḥ sarvakāyāt sarvāṅgapratyaṅgebhyaḥ sarvavacanapathebhyaḥ sarvacīvaraparivārebhyaḥ sarvabodhisattvaparivārasya ātmano bhagavataśca vairocanasya pūrvāntakoṭīgatānāṃ ca atītānāgatānāṃ sarvatathāgatānāmaparāntakoṭīgatānāṃ ca anāgatānāṃ vyākṛtāvyākṛtānāṃ sarvatathāgatānāṃ pratyutpannānāṃ ca daśasu dikṣu sarvakṣetraprasarapratiṣṭhitānāṃ sarvadānapāramitāpratisaṃyuktān pūrvayogasamudrān sarvapratigrāhakadeyavastrapratibimbāni ca lakṣaṇānuvyañjanaromamukhasarvaśarīrāṅgapratyaṅgavacanapathasarvaśarīraparivāreṣu pratibhāsaprāptāni vijñāpayan, sarvaśīlapāramitāpratisaṃyuktānapi pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan, sarvakṣāntipāramitāsaṃprayuktānāṃ ca aṅgapratyaṅgacchedena nidarśanasaṃprayuktānapi pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan, sarvabodhisattvavīryavegavikramasaṃprayuktānapi pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan, sarvatathāgatadhyānasāgaraparyeṣṭiniṣpattisaṃprayuktānapi pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan, sarvatathāgatadharmacakragatipariniṣpattidharmaparyeṣṭisaṃprayuktānapi sarvāstiparityāgamahāvyavasāyaśarīramukhabimbavijñāpanān pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan, sarvatathāgatadarśanaprītisarvabodhisattvamārgasarvajagadabhirocanasaṃprayuktānapi pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan, sarvabodhisattvapraṇidhānasāgarābhinirhāramukhapariśuddhivyūhasaṃprayuktānapi pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan,

sarvabodhisattvabalapāramitāniṣpattivikramaviśuddhisaṃprayuktānapi pūrvayogasamudrān pratibhāsaprāptān saṃdarśayan, vipulavipulaṃ dharmadhātuṃ sarvavikurvitameghaiḥ spharitvā sarvabodhisattvajñānamaṇḍalasaṃprayuktānapi pūrvayogasamudrān (gv 12) pratibhāsaprāptān saṃdarśayan yena bhagavāṃstenopasaṃkramya sārdhaṃ parivāreṇa bhagavantaṃ namaskṛtya ūrdhvāṃ diśamupaniśritya sarvavajrendravicitravyūhakūṭāgāran vajrendradhārāsamantabhadrabodhisattvanīlapadmagarbhasiṃhāsanāni ca abhinirmāya nyaṣīdat paryaṅkamābhujya sarvaratnajvalanamaṇirājajālasaṃchannāni tryadhvatathāgatanāmanirghoṣamaṇirājahārapralambacūḍāmaṇiratnamakuṭāvabaddhāni bodhisattvaśarīrāṇyadhiṣṭhāya //

sarve ca te bodhisattvāḥ saparivārāḥ samantabhadrabodhisattvacaryāpraṇidhānaniryātāḥ sarvatathāgatapādamūlamukhoddarśanāya pariśuddhajñānacakṣuṣaḥ sarvatathāgatadharmacakrasūtrāntanayanirghoṣasamudrasuśrotrasamavasaraṇāḥ sarvabodhisattvavaśitāpratilambhaparamapāramiprāptāḥ sarvatathāgatopasaṃkramaṇakṣaṇakṣaṇasaṃdarśanavikurvitaniryātāḥ sarvalokadhātvekakāyaspharaṇaviṣayāḥ sarvatathāgataparṣanmaṇḍalābhyudgatavirocanakāyāḥ ekaparamāṇurajasi sarvalokadhātvekalokadhātupratibhāsasamavasaraṇasaṃdarśanaviṣayāḥ sarvajagatparipācanavinayakālāgamanapravaṇāḥ sarvatathāgatadharmacakramedhasarvaromamukhanigarjanaviṣayāḥ māyopamasarvasattvadhātuparijñāpratilabdhāḥ pratibhāsopamasarvatathāgatāvatīrṇāḥ svapnopamasarvabhavagatyupapattijñānaniryātāḥ pratibimbopamasarvakarmavipākajñānaviśuddhāḥ marīcyupamasarvābhinirvṛttijñānābhijñāḥ nirmitopamasarvalokadhātuprasarāvatīrṇāḥ daśatathāgatabalajñānāvabhāsapratilabdhāḥ vaiśāradyarṣabhasiṃhanādaparākramāḥ akṣayapratisaṃvitsamudrāvatīrṇāḥ sarvajaganmantrasāgaradharmaniruktijñānapratilabdhāḥ asaṅgadharmadhātugaganajñānagocarāḥ sarvadharmānāvaraṇajñānapratilabdhāḥ sarvabodhisattvābhijñājñānamaṇḍalaviśuddhāḥ sarvamāramaṇḍalavikṣobhaṇavīryāḥ sarvatryadhvajñānabalapratiṣṭhānāḥ anāvaraṇasarvajñānapratilabdhāḥ anālayagaganagocarāḥ anāyūhasarvajñatābhūmigaganavīryāḥ sarvabhavānilambhajñānagocarāḥ sarvadharmadhātunayasāgarajñānaprasaritāḥ sarvalokadhātvasaṃbhedajñānamukhapraviṣṭāḥ sarvalokadhātvanyonyasamavasaraṇavikurvitaniryātāḥ sarvalokadhātu kulopapatyupapannakāyasaṃdarśakāḥ sarvalokadhātusūkṣmodāravipulasaṃkṣiptanānāsaṃsthānapratividdhāḥ sūkṣmārambaṇaviopulakṣetrasamavasaraṇajñānādhigatāḥ vipulālambanasūkṣmajñānānugatāḥ sarvabuddhaikacittakṣaṇavihārapratilabdhāḥ sarvatathāgatajñānaśarīrāḥ sarvadiksāgarāsaṃmohajñānapratilabdhāsarvadiksamudraikacittakṣaṇavikurvitaspharaṇāḥ / evaṃrūpāpramāṇasamanvāgatairbodhisattvaiḥ sarvaṃ jetavanaṃ paripūrṇamabhūt yadut tathāgatānāmadhiṣṭhānena //

na ca te mahāśrāvakāḥ śāriputramaudgalyāyanamahākāśyaparevatasubhūtyaniruddhanandikakapphiṇakātyāyanapūrṇamaitrāyaṇīputrapramukhā jetavane tathāgatavikurvitamadrākṣuḥ / na ca tān buddhavyūhān buddhavṛṣabhitāṃ buddhavikrīḍitaṃ buddhaprātihāryaṃ buddhādhipateyatāṃ buddhacaritavikurvitaṃ buddhaprabhāvaṃ buddhādhiṣṭhānaṃ buddhakṣetrapariśuddhimadrākṣuḥ / nāpi tamacintyaṃ bodhisattvaviṣayaṃ bodhisattvasamāgamaṃ bodhisattvasamavasaraṇaṃ bodhisattvasaṃnipātaṃ bodhisattvopasaṃkramaṇaṃ bodhisattvavikurvitaṃ (gv 13) bodhisattvaprātihāryaṃ bodhisattvaparṣanmaṇḍalaṃ bodhisattvadigavasthānaṃ bodhisattvasiṃhāsanavyūhaṃ bodhisattvabhavanaṃ bodhisattvavihāraṃ bodhisattvasamādhivikrīḍitaṃ bodhisattvavyavalokita bodhisattvavijṛmbhitaṃ bodhisattvavikramaṃ bodhisattvatathāgatapūjāṃ bodhisattvavyākaraṇaṃ bodhisattvavipākaṃ bodhisattvaparākramaṃ bodhisattvadharmakāyapariśuddhiṃ bodhisattvajñānakāyaparipūriṃ bodhisattvapraṇidhikāyavijñaptiṃ bodhisattvarūpakāyapariniṣpattiṃ bodhisattvalakṣaṇasaṃpatpariśuddhiṃ bodhisattvānantabalaprabhāmaṇḍalavyūhaṃ bodhisattvaraśmijālapramuñcanaṃ bodhisattvanirmitameghāvasṛjanaṃ bodhisattvadigjālaspharaṇaṃ bodhisattvacaryāmaṇḍalavikurvitamadrākṣuḥ / tatkasya hetoḥ? kuśalamūlāsabhāgatayā / na hi taiḥ sarvabuddhavikurvitadarśanasaṃvartanīyāni kuśalamūlānyupacitāni / na ca teṣāṃ pūrvaṃ daśadiglokadhātuparyāpannāḥ sarvabuddhakṣetraguṇavyūhapariśuddhayaḥ saṃvarṇitāḥ / na ca teṣāṃ buddhairbhagavadbhirnānābuddhavikurvitāni saṃvarṇitāni /

na ca taiḥ pūrvaṃ saṃsāre saṃsaradbhiranuttarāyāṃ saṃyaksaṃbodhau sattvāḥ pāramitāsu samādāpitāḥ / na ca tairbodhicittotpādaḥ parasaṃtāneṣu pratiṣṭhāpitaḥ / na ca te tathāgatavaṃśasyānupacchedāya pratipannāḥ / na ca sarvasattvasaṃgrahāya prayuktāḥ / na ca tairbodhisattvāḥ pāramitāsu samādāpitāḥ / na ca taiḥ pūrvaṃ saṃsāre saṃsaradbhiḥ sarvajagadviśeṣavatījñānabhūmiradhyālambitā / na ca taiḥ sarvajñatāsaṃvartanīyaṃ kuśalamūlamupacitam / na ca taistathāgatalokottarakuśalamūlapariniṣpannāḥ sarvabuddhakṣetrapariśuddhivikurvitābhijñā jñātāḥ / na ca bodhisattvacakṣuṣpathavijñaptirasādhāraṇalokottarabodhyālambanakuśalamūlamahābodhisattvapraṇidhānasaṃbhavājñātāḥ / na ca tathāgatādhiṣṭhānaniryātamāyāgatadharmatā nirvṛttāḥ / svapnopamabodhisattvanānāsaṃjñāgrahādhiṣṭhānā mahābodhisattvaprītivegavivardhanāḥ samantabhadrabodhisattvajñānacakṣuṣpathavijñaptayo 'sādhāraṇāḥ sarvaśrāvakapratyekabuddhairjñātāḥ / tena te mahāśrāvakāḥ agrayugabhadrayugapramukhāstaṃ tathāgatavikurvitaṃ na paśyanti, na śṛṇvanti, na jānanti, na budhyanti, nāvataranti, nādhimucyante nādhigacchanti, na samanvāharanti, na vilokayanti, na nirīkṣante, na nidhyāyanti, nopnidhyāyanti / tatkasya hetoḥ? buddhajñānagocaro 'sau, na śrāvakagocaraḥ / tena te mahāśrāvakāstatraiva jetavane sthitāstāni buddhavikurvitāni na paśyanti / na hi teṣāṃ tadbhāgāya kuśalamūlamasti, na ca teṣāṃ tajjñānacakṣurviśuddham, yena tāni buddhavikurvitāni paśyeyuḥ /

na ca samādhiḥ saṃvidyate, yena parīttālambane vipulavikurvitādhiṣṭhānānyavatareyuḥ / nāṣṭau vimokṣāḥ saṃvidyate, na sā ṛddhiḥ, na sā vṛṣabhitā, na tadbalam, na tadādhipateyam, na tatsthānam, na saṃjñā, na cakṣurvikramaḥ saṃvidyate, yena tatsaṃjānīyurvā paśyeyurvā avatareyurvā adhigaccheyurvā sphareyurvā vyavalokayeyurvā anubhaveyurvā ākrameyurvā pareṣāṃ prabhāvayeyurvā deśayeyurvā sūcayeyurvā saṃvarṇayeyurvā saṃdarśayeyurvā upanāmayeyurvā upasaṃhareyurvā, tatra vā sattvāni samādāpayeyuḥ, niryojayeyuḥ pratiṣṭhāpayeyuḥ, tasyāṃ buddhavikurvitadharmatāyāṃ (gv 14) sattvānniyojayeyuḥ / tatteṣāṃ jñānaṃ na saṃvidyate / tatkasya hetoḥ? tathā hi te śrāvakayānena niryātāḥ, śrāvakamārgeṇa samudāgatāḥ, śrāvakacaryāmaṇḍalaparipūrṇāḥ śravākaphalapratiṣṭhitāḥ, satyāvabhāsajñānaniśritāḥ bhūtakoṭīpratiṣṭhitāḥ / atyantaśāntaniṣṭhāṃ gatāḥ mahākarūṇāvirahitacetasaḥ sarvalokanirapekṣaḥ ātmakāryapariprāptāḥ / te tatraiva jetavane saṃnipatitāḥ saṃniṣaṇṇāḥ / bhagavataḥ purato vāmadakṣiṇapṛṣṭhato bhagavato 'bhimukhaṃ saṃniṣaṇṇaḥ / na ca tāni jetavane buddhavikurvitānyadrākṣuḥ / tatkasya hetoḥ? na hi śakyamasamārjitasarvajñatājñānairasamudānītasarvajñatājñānaiḥ asaṃprasthitasarvajñatājñānaiḥ apraṇihitasarvajñatājñānaiḥ anabhinirhṛtasarvajñatājñānaiḥ aparibhāvitasarvajñatājñānaiḥ apariśodhitasarvajñatājñānaiḥ tattathāgatasamādhivikurvitamavatartuṃ vā pratipattuṃ vā draṣṭumadhigantuṃ vā / tatkasya hetoḥ? abhijātabodhisattvacakṣuṣpathavijñeyaṃ hi tat, na śrāvakacakṣuṣpathavijñeyam /

tena te mahāśrāvakāstatraiva jetavane sthitāstāni tathāgatavikurvitāni buddhādhiṣṭhānāni buddhakṣetrapariśuddhiṃ bodhisattvasaṃnipātaṃ na paśyanti //

tadyathāpi nāma gaṅgāyā mahānadyā ubhayatastīre bahūni pretaśatasahasrāṇi samāgatāni kṣutpipāsāprapīḍitāni nagnāni nirvasanāni vidagdhagātracchavivarṇāni vātātapapariśuṣkāṇi kākasaṃghopadrutāni vṛkaśṛgālairvitrāsyamānāni tāṃ gaṅgāṃ mahānadīṃ na paśyanti / kecitpunaḥ śuṣkāṃ paśyanti nirudakāṃ bhasmaparipūrṇām, āvaraṇīyakarmāvṛtatvāt / evameva te sthavirā mahāśrāvakāstatraiva jetavane sthitāḥ tāni tathāgatavikurvitāni na paśyanti, nāvataranti, sarvajñatāvipakṣikāvidyāpaṭalanetraparyavanaddhatvāt, sarvajñatābhūmikuśalamūlāparigṛhītatvāt //

tadyathāpi nāma puruṣo mahatyahni vartamāne mahato janakāyasya madhye styānamiddhamavakrāmet / sa suptaḥ svapnāntaragatastatraiva pradeśe devanagaraṃ paśyet / sudarśanacakranilayaṃ sarvaṃ ca sumerutalaṃ savṛkṣaṃ sodyānamaṇḍalamapsaraḥkoṭīniyutaśatasahasrākīrṇaṃ devaputrakoṭīniyutaśatasahasrādhyuṣitaṃ vicitradivyapuṣpābhikīrṇam / vividhadivyavastramuktāhāraratnābharaṇasrakpramuktakośāṃśca kalpavṛkṣān paśyet / nānāvidhadivyavādyasamīritamanojñamadhuranirghoṣāṃśca vādyavṛkṣān paśyet / anekavidhāṃśca ratikrīḍāvyūhān paśyet / madhurāṃśca divyāpsarogaṇasaṃgītivādyaśabdān śṛṇuyāt / tatrasthaṃ cātmānaṃ saṃjānīyāt / sarvāvantaṃ ca tatpradeśaṃ divyavyūhavibhūṣitaṃ paśyet / sa ca sarvo janakāyo na paśyet, na jānīyāt, na vilokayet, tatraiva pradeśe sthitaḥ san / tatkasya hetoḥ? tasyaiva hi puruṣasya svapnāntaragatasya taddarśanam, tatraiva ca pradeśe sthitasya tasya mahājanakāyasyādarśanam / evameva te bodhisattvāste ca lokendrā bodhyabhimukhā vipulena buddhādhiṣṭhānena svakuśalamūlasusamārjitatayā ca sarvajñatāpraṇidhānasvabhinirhṛtatayā ca sarvatathāgataguṇasupratipannatayā ca mahāvyūhabodhisattvamārgasupratiṣṭhitatayā ca sarvajñatājñānasarvākāradharmodgatasupariniṣpannatayā ca samantabhadrabodhisattvacaryāviśeṣapraṇidhānaparipūriviśuddhyā (gv 15) ca sarvabodhisattvabhūmijñānamaṇḍalākramaṇatayā ca sarvabodhisattvasamādhivihāravikrīḍanatayā ca sarvabodhisattvajñānagocarāsaṅgavicāraṇatayā ca tāmacintyāṃ buddhavṛṣabhitāṃ buddhavikrīḍitaṃ paśyanti, avataranti, anubhavanti / te ca mahāśrāvakā agrayugabhadrayugapramukhā na paśyanti na jānanti bodhisattvacakṣurvirahitatvāt //

tadyathāpi nāma himavati parvatarāje auṣadhyākarākīrṇe mantravidyauṣadhijñānagrahaṇasiddhavidyaḥ puruṣaḥ sarvauṣadhividhīn prajānan auṣadhigrahaṇakarma kuryāt / tatraiva ca śailendrābhirūḍhāḥ paśugaveḍakaṛkṣamṛgalubdhakāstadanye vā punarauṣadhyavidhijñāḥ puruṣāstamauṣadhirasavīryavipākaprabhāvopāyayogaṃ na prajānanti / evemeva te bodhisattvāstathāgatajñānaviṣayamavatīrṇā bodhisattvavikurvitaviṣayananiryātāstaṃ tathāgatasamādhivikurvitaviṣayaṃ prajānanti, te ca mahāśrāvakāagrayugabhadrayugapramukhāstatraiva jetavane viharantaḥ svakāryasaṃtuṣṭāḥ parakāryanirutsukā upekṣakā dṛṣṭadharmasukhavihāreṇa sukhasparśaṃ viharanti, taṃ ca tathāgatasamādhiviṣayavikurvitaviṣayaṃ na prajānanti //

tadyathāpi nāma iyaṃ mahāpṛthivī sarvaratnākarasamṛddhā nidhiśatasahasranicitā nānāvidhānantaratnaparipūrṇā / tatra ratnagotravidhijñānakṛtavidyaḥ puruṣo rantaparīkṣastatra paryavadātamatirvidhānatantrajñānaśilpasuśikṣito vipulapuṇyabalopastabdhaḥ tato yatheṣṭaṃ ratnānyādāaya ātmānaṃ samyak prīṇayet, mātāpitaraṃ samyakparicaret, putradāraṃ ca poṣayet / tadanyeṣāmapi sattvānāṃ vṛddhānāmāturāṇāṃ daridrāṇāṃ vinipatitānāmaśanavasanaviprahīṇānāṃ saṃvibhāgaṃ kuryāt / vividhāṃ ca artharatimanubhavet / ye tu punaste ratnākaranidhānāvidhijñāḥ sattvāḥ, akṛtapuṇyā apariśuddharatnajñānacakṣuṣasteṣāṃ ratnākarān ratnanidhīnna prajānanti, tatraiva ca vicaranti / na ca ratnāni gṛhṇanti / na ratnakāryāṇi kurvanti / evaṃ te bodhisattvā jetavane tatra acintye tathāgataviṣaye supariśuddhajñānacakṣuṣo 'cintyatathāgatajñānaviṣayāvatīrṇāstāni buddhavikurvitāni paśyanti / dharmanayasāgarāṃścāvataranti / samādhisamudrāṃśca niṣpādayanti / tathāgatapūjopasthāne ca prayujyante / sarvadharmaparigrahāya codyujyante / sarvasattvāṃśca saṃgṛhṇanti caturbhiḥ saṃgrahavastubhiḥ / te ca mahāśrāvakāstāni tathāgatavikurvitāni taṃ ca mahāntaṃ bodhisattvagaṇasaṃnipātaṃ na paśyanti na jānanti //

tadyathāpi nāma puruṣo dūṣyavastrābaddhābhyāṃ netrābhyāṃ ratnadvīpamanuprāptaḥ syāt / sa tatra ratnadvīpe caṃkramet, tiṣṭhet, niṣīdet, śayyāṃ vā kalpayet, na ca taṃ ratnākaraṃ paśyet / na ratnavṛkṣān, na vastraratnāni, na gandharatnāni, na sarvaratnāni paśyet / nāpi tāni ratnāni parijānīyādviṣayato vā mūlyato vā paribhogato va / sa tāni ratnāni na parigṛhṇīyāt, na ca ratnakāryamanubhavet / anāvṛtacakṣuṣaḥ etatsarvaṃ paśyeyurvijānīyuḥ / evameva te bodhisattvā dharmaratnadvīpamanuprāptā anuttaraṃ tathāgataratnaṃ sarvalokālaṃkāraṃ saṃmukhībhūtaṃ jetavane sthitamacintyāni (gv 16) buddhavikurvitāni saṃdarśayamānaṃ paśyanti / te ca mahāśrāvakāstatraiva bhagavataḥ pādamūle tiṣṭhanti yāpayanti, na ca taṃ tathāgatasamādhiviṣayavikurvitaprātihāryaṃ paśyanti, na ca taṃ mahāntaṃ bodhisattvasaṃnipātaṃ mahāratnākaram / tatkasya hetoḥ? tathā hi teṣāṃ sarvajñatāvipakṣāvidyādūṣyāvabaddhajñānacakṣuṣāṃ tadasaṅgabodhisattvajñānacakṣurna pariśuddham, na ca tairdharmadhātuparaṃparāpraveśo 'nubuddhaḥ, yena tadacintyatathāgatasamādhivṛṣabhitāvikurvitaprātihāryaṃ paśyeyuḥ //

tadyathāpi nāma asti virajaḥprabhāsavatī nāma cakṣuḥpariśuddhiḥ, yā sarvatamondhakāreṇa sārdhaṃ na saṃvasati / tāṃ kaścitpuruṣaḥ pratilabheta / sa virajaḥprabhāsavatyā cakṣuḥpariśuddhyā samanvāgatastamondhakāraparyavanaddhāyāṃ rātryāmanekeṣāṃ prāṇakoṭīniyutaśatasahasrāṇāṃ saṃnipatītānāṃ vividhākalperyāpathānāṃ nimirāndhakāraparyākulanetrāṇāṃ manuṣyāṇāṃ madhye 'nuvicaret, anucaṃkramet, tiṣṭhet, niṣīdet, nāneryāpathān, vā kalpayet / na ca te manuṣyāstaṃ puruṣaṃ paśyeyuḥ, na saṃjānīyuḥ vividhānīryāpathān kalpayamānam / sa ca puruṣastaṃ mahāntaṃ janakāyaṃ paśyet nāneryāpathākalpavihāriṇaṃ nānādigabhimukhaṃ nānāsaṃsthānaṃ nānāvarṇaṃ nānāprāvaraṇam / evemeva tathāgataḥ sabodhisattvagaṇaparivāro viśuddhāsaṅgajñānacakṣuḥ sarvalokaṃ jānāti paśyati / mahābuddhasamādhivikurvitaprātihāryaṃ saṃdarśayati / na ca te mahāśrāvakāstaṃ tathāgatamahājñānasamādhivikurvitaprātihāryaṃ paśyanti, na ca taṃ mahābodhisattvasaṃnipātaparivāram //

tadyathāpi nāma bhikṣurmahato janakāyasya madhye pṛthivīkṛtsnaṃ samādhiṃ samāpadyeta, apkṛtsnaṃ vā, tejaḥkṛstnaṃ vā, vāyukṛtsnaṃ vā, nīlakṛtnraṃ vā, pītakṛtsnaṃ vā, lohitakṛtsnaṃ vā, avadātakṛtsnaṃ vā, devakṛtsnaṃ vā, vividhasattvakāryakṛtsnaṃ vā, sarvarutaravitakṛtsnaṃ vā, sarvālambanakṛtsnaṃ vā samādhiṃ samāpadyeta / na ca sa mahājanakāyastamapskandhaṃ paśyet, na ca taṃ jvalanālokaṃ na ca tadvividhakāyakṛtsnam yāvat taṃ sarvālambanakṛtsnaṃ na paśyet, anyatra tatsamādhisamāpattivihāraprāptebhyaḥ / evameva tathāgatasya tadacintyabuddhasamādhiviṣayavikurvitaṃ saṃdarśayataḥ ye mahāśrāvakā na paśyanti, te ca bodhisattvastathāgatamārgapratipannāstaṃ tathāgataviṣayamavataranti //

tadyathāpi nāma añjanasiddhaḥ puruṣo netrayorañjitamātrayoḥ sarvajanakāyenādṛśyaśarīro bhavati / sa gacchan vā sthito vā niṣaṇṇo vā sarvajanakāyaṃ paśyati / evemeva tathāgato lokottarasarvajagadviṣayasamatikrāntaḥ sarvajñajñānaviṣayāvakrānto bodhisattvajñānacakṣurvijñeyaḥ / sa sarvajagat paśyati / te ca mahāśrāvakāstāni tathāgatavikurvitāni na paśyanti //

tadyathāpi nāma puruṣasya sahajātā devatā nityānubaddhā / sā taṃ puruṣaṃ paśyati, sa ca puruṣastāṃ devatāṃ na paśyati / evameva tathāgataḥ sarvajñajñānaviṣayāvasthito mahānti buddhavikurvitāni saṃdarśayati mahato bodhisattvagaṇasaṃnipātasya madhye / te ca mahāśrāvakāstaṃ tathāgatavikurvitaprātihāryaṃ tacca bodhisattvaparṣanmaṇḍalavikurvitaṃ na paśyanti na jānanti //

tadyathāpi nāma bhikṣuḥ sarvacetovaśiparamapāramitāprāptaḥ saṃjñāvedayitanirodhaṃ samāpanno na saṃjānāti na vedayati, na ca ṣaḍindriyeṇa kiṃcitkāryamanubhavati, na ca parinirvṛtaḥ saḥ / sarvalokavyavahāraśca tasmin pradeśe pravartante / na ca tān saṃjānāti, na vedayati yaduta tasyā eva samāpatteradhiṣṭhānādhipatyena / evemeva te mahāśrāvakāstatraiva jetavane viharanti, ṣaḍindriyaṃ caiṣāmasti, na ca taṃ tathāgatasamādhivikurvitavṛṣabhitāprātihāryaṃ paśyanti, nāvataranti, na saṃjānanti, na vijānanti, na ca taṃ mahābodhisattvasaṃnipātam bodhisattvaprātihāryaṃ bodhisattvavikurvitamavataranti, na paśyanti na jānanti / tatkasya hetoḥ? gambhīro hi buddhaviṣayo vipulo 'prameyo durdṛśo duṣpratibodho duravagāhaḥ sarvalokasamatikrāntaḥ / acintyo buddhaviṣayo 'saṃhāryaḥ sarvaśrāvakapratyekabuddhaiḥ / tena te mahāśrāvakāstatraiva jetavane bhagavataḥ pādamūlagatāstāni buddhavikurvitāni na paśyanti / taṃ ca mahābodhisattvasaṃnipātam tacca jetavanamacintyāsaṃkhyeyaviśuddhalokadhātuguṇavyūhasamavasaraṇaṃ na paśyanti na jānanti yathāpi tadabhājanībhūtatvāt //

atha khalu vairocanapraṇidhānābhiraścimaprabho bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

paśyadhvaṃ sattvasārasya buddhabodhiracintiyā / jetadhvaje nidarśeti jino buddhavikurvitam // 1 //

svayaṃbhuvāmadhiṣṭhānamasaṃkhyeyaṃ pravartate / yatra sa muhyate loko buddhadharmāṇajānakaḥ // 2 //

gambhīraṃ dharmarājānāmaprameyamacintiyam / pravartate prātihāryaṃ yatra loko na gāhate // 3 //

anantavarṇāḥ saṃbuddhā lakṣaṇaiḥ suvibhūṣitāḥ / alakṣaṇā hi te dharmā ye saṃbuddhaiḥ prabhāvitāḥ // 4 //

vikurvitāni darśeti jino jetāhvaye vane / anantamadhyagambhīrān vākpathaiśca suduṣkarān // 5 //

mahātmanāṃ saṃnipātaṃ bodhisattvā na paśyati / acintyakṣetrakoṭibhyo jinaṃ draṣṭumupāgatāḥ // 6 //

praṇidhānena saṃpannā asaṅgācāragocarāḥ / na śakyaṃ sarvalokena teṣāṃ vijñātumāśayam // 7 //

sarvapratyekasaṃbuddhāḥ śrāvakā ye ca sarvaśaḥ / na prajānanti te caryāṃ na caiṣāṃ cittagocaram // 8 //

bodhisattvā mahāprajñā durdharṣā aparājitāḥ / śūradhvajā asaṃkīrṇā jñānabhūmiparāyaṇāḥ // 9 //

aprameyāḥ samāpannāste samādhiṃ mahāyaśāḥ / spharitvā dharmadhātuṃ hi darśayanti vikurvitam // 10 //

atha khalu duryodhanavīryavegarājo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

puṇyagarbhān mahāprajñān bodhicaryāgatiṃgatān / kṣemaṃkarān sarvaloke paśyadhvaṃ sugatātmajān // 11 //

medhavino 'nantamatīn susamāhitacetasaḥ / anantamadhyagambhīravipulajñānagocarān // 12 //

jetāhvaye mahāraṇye mahāvyūhopaśobhite / bodhisattvasamākīrṇe samyaksaṃbuddhaāśrame // 13 //

aniketāpratiṣṭhānān paśyadhvaṃ sāgarān bahūn / daśabhyo digbhya āgatya niṣaṇṇān padmaāsane // 14 //

apratiṣṭhānanāyūhānniṣprapañcānanālayān / asaṅgacittān virajān dharmadhātuparāyaṇān // 15 //

jñānadhvajān mahāvīrān vajracittānakampiyān / anirvṛteṣu dharmeṣu nirvāṇaṃ darśayanti te // 16 //

daśadikkṣetrakoṭībhyo 'saṃkhyebhyaḥ samupāgatān / saṃbuddhamupasaṃkrāntān dvayasaṃjñāvivarjitān // 17 //

svayaṃbhoḥ śākyasiṃhasya paśyantīdaṃ vikurvitam / adhiṣṭhānena yasyeme bodhisattvāḥ samāgatāḥ // 18 //

buddhadharmeṣvasaṃbhedā dharmadhātutaleṣu ca / vyavahāramātrasaṃbhedapāraprāptā jinātmajāḥ // 19 //

dharmadhātorasaṃbhedakoṭyante munayaḥ sthitāḥ / akṣayaiśca prakurvanti padairdharmaprabhedanam // 20 //

atha khalu samantaśrīsamudgatatejorājo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

paśyadhvaṃ sattvasārasya vipulaṃ jñānamaṇḍalam / kālākālamabhijñāya dharmaṃ deśeti prāṇinām // 21 //

nānātīrthyasamākīrṇaparavādipramardanaḥ / yathāśayānāṃ sattvānāṃ saṃdarśeti vikurvitam // 22 //

na ca pradeśa saṃbuddho na ca buddho diśānugaḥ / apramāṇapramāṇāni nātikrānto mahāmuniḥ // 23 //

dinasaṃkhyo yathādityaḥ prabhāvayati khe vrajan / evaṃ jñānaviduḥ śāstā tryadhvāsaṅgaprabhāvitaḥ // 24 //

pūrṇamāsyāṃ yathā rātrau bhāsate candramaṇḍalam / paripūrṇaṃ tathā śukladharmaiḥ paśyati nāyakam // 25 //

antarīkṣe yathaiveha vrajatyādityamaṇḍalam / vitiṣṭhate naiveha taṃ tathā buddhavikurvitam // 26 //

yathāpi gaganaṃ dikṣu sarvakṣetraṣvaniśritam / evaṃ lokapradīpasya jñeyaṃ buddhavikurvitam // 27 //

yathā hi pṛthivī loke pratiṣṭhā sarvadehinām / loke lokapradīpasya dharmacakraṃ tathā sthitam // 28 //

yathāpi māruto 'sajjan kṣipraṃ vyomni pravāyati / buddhasya dharmatā tadvallokadhātuṣu vartate // 29 //

apskandhe hi yathā sarvakṣetrasaṃkhyāḥ pratiṣṭhitāḥ / evaṃ tryadhvagatā buddhā jñānaskandhe pratiṣṭhitāḥ // 30 //

atha khalu asaṅgaśrīgarbharājo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

yathāpi parvataḥ śaila udviddho vajrasaṃbhavaḥ / sarvalokaparitrātā buddho loke tathodgataḥ // 31 //

yathaiva sāgare toyamaprameyamanāvilam / buddhadarśanamevaṃ hi lokatṛṣṇāṃ chinatti ca // 32 //

parvato hi yathā meruḥ sāgarāmbhaḥsamudgataḥ / tathaiva lokapradyota udgato dharmasāgarāt // 33 //

yathaiva sāgaraḥ pūrṇaḥ sarvaratnamahākaraḥ / svayaṃbhuvastathā jñānamakṣayaṃ kṣaṇabodhanam // 34 //

gambhīraṃ nāyake jñānamasaṃkhyeyamathāmitam / darśayatyamitācintyaṃ yena buddho vikurvitam // 35 //

māyākāro yathā vidvān māyālakṣaṇadarśakaḥ / evaṃ jñānavaśī buddho vikurvitānidarśakaḥ // 36 //

cintāmaṇiryathā śuddho 'bhīpsitārthaprapūraṇaḥ / evamāśayaśuddhānāṃ jinaḥ praṇīdhipūraṇaḥ // 37 //

bairocanaṃ yathā ratnaṃ prabhāsayati bhāskaram / sarvajñatā viśuddhaivaṃ jagadāśayabhāsanī // 38 //

tathaiva digmukhaṃ ratnamaṣṭāṅgaṃ supratiṣṭhitam / tathāpyasaṅgapradyoto dharmadhātvavabhāsanaḥ // 39 //

dakaprabhāsaṃ śuddhābhaṃ āvilāmbuprasādanam / buddhasya darśanaṃ tadvajjagadindriyaśodhanam // 40 //

atha khalu dharmadhātupraṇidhisunirmitacandrarājo bodhisattvo buddhadhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

yathāpīhendranīlena ekavarṇā diśaḥ kṛtāḥ / bodhivarṇaḥ prajāmevaṃ kurute buddhadarśanam // 41 //

ekaikasminnasau buddho nānāvidhavikurvitam / vidarśayatyaprameyaṃ bodhisattvaviśodhanam // 42 //

taccāticitragambhīramaparyantaṃ durāsadam / yasminna gāhate loko dhīmatāṃ jñānagocare // 43 //

vyūhānapi ca saṃpannān buddhakāraviśodhitān / niṣpatterbodhisattvānāṃ dharmadhātupraveśanāt // 44 //

buddhakṣetrāṇyacintyāni yatra darśayate jinaḥ / dhīmatāṃ parivṛtairbuddhairākīrṇāni samantataḥ // 45 //

sarvadharmavaśī śāstā utpannaḥ śākyapuṃgavaḥ / prātihāryaṃ hi yasyedamaprameyaṃ pravartate // 46 //

nānātvacaryāṃ dhīrāṇāmaprameyāṃ vipaśyatha / vikurvitānyanantāni darśayatyamitadyutiḥ // 47 //

dharmadhātau śikṣayati lokanātho jinaurasān / bhavanti sarvadharmeṣu te 'saṅgajñānagocarāḥ // 48 //

adhiṣṭhānānnarendrasya dharmacakraṃ pravartate / prātihāryaśatākīrṇaṃ sarvalokaviśodhanam // 49 //

viṣaye sattvasārasya jñānamaṇḍalaśodhitāḥ / bhūriprajñā mahānāgāḥ sarvalokapramocanāḥ // 50 //

atha khalu dharmārciṣmattejorājo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

ye 'dhvatraye vinīyante śrāvakāḥ paramarṣiṇā / na kramotkṣepanikṣepaṃ saṃbuddhasya vidanti te // 51 //

ye 'pi pratyekasaṃbuddhāḥ triṣvapyadhveṣvaśeṣataḥ / na kramotkṣepanikṣepaṃ te 'pi jānanti tāyinaḥ // 52 //

kiṃ punaḥ sarvasattvā hi vijñāsyanti vināyakam / śveva gardulabaddha ye hyavidyātamasāvṛtāḥ // 53 //

pramāṇairaprameyo 'sau na śakyaṃ jānituṃ jinaḥ / asaṅgajñānavān buddhaḥ samatikrāntavākpathaḥ // 54 //

pūrṇacandraprabho dhīro lakṣaṇaiḥ suvicitritaḥ / kṣapayatyamitān kalpānadhitiṣṭhan vikurvitaiḥ // 55 //

nayādekaikato buddhaṃ cintayan susamāhitaḥ / anabhilāpyaḥ kṣapayetkalpakoṭīracintiyāḥ // 56 //

guṇaikadeśaparyantaṃ nādhigacchetsvayaṃbhuvaḥ / nirīkṣamāṇo buddho 'pi buddhadharmā hyacintiyāḥ // 57 //

yeṣāṃ ca praṇidhistatra yeṣāṃ ca manaso ratiḥ / te 'pyevaṃgocarāḥ sarve bhaviṣyanti sudurdṛśāḥ // 58 //

puṇyajñānamayānantaṃ mahāsaṃbhāravikramāḥ / nayaṃ hyavatarantyetaṃ dhīmaccitte 'male sthitāḥ // 59 //

vipulaḥ praṇidhisteṣāṃ vipulaścittasaṃvaraḥ / lapsyanti vipulāṃ bodhimākramya jinagocaram // 60 //

atha khalu sarvamāramaṇḍalavikiraṇajñānadhvajarājo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

asaṅgajñānakāyatvādaśarīrāḥ svayaṃbhuvaḥ / acintyajñānaviṣayāḥ śakyaṃ cintyayituṃ na te // 61 //

acintyaiḥ karmabhiḥ śuklairbuddhakāyaḥ samārjitaḥ / trailokyānupalipto 'sau lakṣaṇavyañjanojjvalaḥ // 62 //

samantāvabhāso loke dharmadhātuviśodhitaḥ / buddhabodherapi dvāraṃ sarvajñānamahākaraḥ // 63 //

virajo niṣprapañcaśca sarvasaṅgavivarjitaḥ / ādityabhūto lokasya jñānaraśmipramuñcanaḥ // 64 //

bhavasaṃtrāsavicchettā traidhātukaviśodhanaḥ / niṣpattirbodhisattvānāṃ buddhabodhyākarastathā // 65 //

anantavarṇadarśāvī sarvavarṇeṣvaniśritaḥ / darśayatyapi tān varṇānacintyān sarvadehibhiḥ // 66 //

śakyaṃ na jñānaparyanto gantuṃ buddhasya kenacit / ekakṣaṇe buddhabodhiracintyā yena śodhitā // 67 //

akṣayo jñānanirdeśo nirvikāraḥ svabhāvataḥ / ekakṣaṇe prabhāvyante yasmiṃstryadhvagatā jināḥ // 68 //

anantakarmā saprajño bodhyarthī cintayetsadā / cittamityapi yatrāsya citte cittaṃ na jāyate // 69 //

sarvābhilāpāviṣayā gambhīrā vākpathojjhitāḥ / acintyā buddhadharmāste yaiḥ saṃbuddhāḥ prabhāvitāḥ // 70 //

atha khalu vairocanapraṇidhānaketudhvajo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

amūḍhasmṛtayaḥ śuddhā dharmodgatasuniścitāḥ / acintyamatimantaste akṣayā bodhisāgarāḥ // 71 //

mano 'tra niścitaṃ teṣāṃ taccaryāgocaro hyayam / teṣāmatrācalaṃ jñānaṃ te 'tra cchinnakathaṃkathāḥ // 72 //

khedo notpadyate teṣāṃ na teṣāṃ sīdate manaḥ / teṣāṃ pravartate cittaṃ buddhadharmaparāyaṇam // 73 //

teṣāṃ prajāyate śraddhā mūlajātā samudgatā / jñāne 'tra hi ratisteṣāmanilambhe nirālaye // 74 //

saṃpūrṇāḥ kuśalairdharmaiḥ kalpakoṭīsamārjitaiḥ / nāmayanti ca tatsarve ete jñānārthino 'samāḥ // 75 //

vicaranti ca saṃsāre na ca saṃsāraniśritāḥ / niścitā buddhadharmeṣu ramante buddhagocare // 76 //

yāvatī lokasaṃpattiḥ sattvadhātau pravartate / sarva prahīṇā dhīrāṇāṃ buddhasaṃpasthitā hi te // 77 //

vṛthā samāśrito lokaḥ sadā baddhaḥ pravartate / asaṅgacāriṇastatra sadā sattvārthaniśritāḥ // 78 //

atulyaṃ caritaṃ teṣāmacintyaṃ sarvadehibhiḥ / lokasaukhyaṃ cintayanti yena duḥkhaṃ nivartate // 79 //

bodhijñānaviśuddhāste sarvalokānukampakāḥ / ālokabhūtā lokasya sarvalokapramocakāḥ // 80 //

atha khalu sarvāvaraṇavikiraṇajñānavikrāntarājo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

sudurlabho buddhaśabdaḥ kalpakoṭīśatairapi / kiṃ punardarśanaṃ sarvakāṅkṣāchedanamuttamam // 81 //

sa dṛṣṭo lokapradyotaḥ sarvadharmagatiṃ gataḥ / puṇyatīrthaṃ trilokasya sarvasattvaviśodhanam // 82 //

paśyatāṃ rūpakāyena sattvasāramaninditam / na samutpadyate tṛptiḥ kalpakoṭyayutairapi // 83 //

rūpakāyaṃ narendrasya prekṣamāṇā jinaurasāḥ / asaṅgāḥ svaṃ śubhaṃ bodhau nāmayanti parārthinaḥ // 84 //

buddhabodhermukhamidam rūpakāyo mahāmuneḥ / niścaranti yato 'saṅgā akṣayāḥ pratisaṃvidaḥ // 85 //

acintyānamitān sattvānavabhāsya mahāmuniḥ / avatārya mahāyāne vyākarotyagrabodhaye // 86 //

mahatpuṇyamayaṃ kṣetramuditaṃ jñānamaṇḍalam / bhāsayatyamitaṃ lokaṃ puṇyaskandhavivardhanam // 87 //

chedano duḥkhajālasya jñānaskandhaviśodhanaḥ / na durgatibhayaṃ teṣāṃ yairihārāgito jinaḥ // 88 //

vipulaṃ jāyate cittaṃ paśyatāṃ dvipadottamam / prajñābalamasaṃkhyeyaṃ jāyate candrabhāsvaram // 89 //

bhavanti niyatā bodhau dṛṣṭvā buddhaṃ narottamam / niścitaṃ ca bhavatyeṣāṃ bhaviṣyāmi tathāgataḥ // 90 //

atha khalu dharmadhātutalabhedajñānābhijñārājo bodhisattvo buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

anantaguṇasaṃpannaṃ dṛṣṭvā śākyarṣabhaṃ munim / pariṇāmayatāṃ cittaṃ mahāyāne viśudhyati // 91 //

arthāya sarvasattvānāmutpadyante tathāgatāḥ / mahākāruṇikā dhīrā dharmacakrapravartakāḥ // 92 //

pratikartuṃ kathaṃ śakyaṃ buddhānāṃ sarvadehibhiḥ / sattvārtheṣvabhiyuktānāṃ kalpakoṭiśatairapi // 93 //

kalpakoṭyo varaṃ pakvastryapāye bhṛśadāruṇe / na tvevādarśanaṃ śāstuḥ sarvasaṅgavivartinaḥ // 94 //

sarvasattvagatau yāvān duḥkhaskandhaḥ pravartate / utsoḍhavyaḥ sa nikhilo buddhānāṃ na tvadarśanam // 95 //

yāvantyaḥ sarvaloke 'sminnapāyagatayaḥ pṛthak / varaṃ tatra ciraṃ vāso buddhānāmaśrutirna ca // 96 //

ekaikatra varaṃ kalpān nivāso narake 'pi tān / na tvanyatra jināptāyāḥ sthito bodhervidūrataḥ // 97 //

kiṃ kāraṇamapāyeṣu nivāsaściramiṣyate / yatkāraṇaṃ jinendrasya darśanaṃ jñānavardhanam // 98 //

chidyante sarvaduḥkhāni dṛṣṭvā lokeśvaraṃ jinam / saṃbhavatyavatāraśca jñāne saṃbuddhagocare // 99 //

kṣapayatyāvṛtīḥ sarvā dṛṣṭvā buddhaṃ narottamam / vardhayatyamitam puṇyaṃ yena bodhiravāpyate // 100 //

chinatti kāṅkṣā vimatīḥ sattvānāṃ buddhadarśanam / prapūrayati saṃkalpāṃllaukikāṃllokottarānapi // 101 //

2 samantabhadraḥ /

atha khalu samantabhadro bodhisattvo mahāsattvaḥ sarvāvantaṃ bodhisattvagaṇaṃ vyavalokya bhūyasyā mātrayā vibhajan vistārayan deśayan uttānīkurvan saṃprakāśayan avabhāsayan prabhāsayan upadiśan dharmadhātunayena ākāśadhātusamatayā tryadhvasamatayā dharmadhātusamatayā sattvadhātusamatayā sarvalokadhātusamatayā sarvakarmavaṃśasamatayā sattvāśayasamatayā sattvādhimuktisamatayā dharmapratibhāsasamatayā sattvaparipākakālasamatayā sarvajagadindriyasamatayā ca, evaṃ siṃhavijṛmbhitaṃ tathāgatasamādhiṃ caiṣāṃ bodhisattvānāṃ saṃprakāśayati sma daśabhirnirdeśapadaiḥ / katamairdaśabhiḥ? yaduta sarvadharmadhātuparyāpanneṣu buddhakṣetrapramāṇurajaḥsarvabuddhaparaṃparākṣetraparaṃparānirdeśaḥ / yaduta ākāśadhātuparameṣu sarvabuddhakṣetreṣu aparāntakoṭīgatakalpatathāgataguṇānucaraṇanirdeśaḥ / yaduta sarvabuddhakṣetratathāgatasamutpattyanantamadhyābhisaṃbodhimukhasamudrasaṃdarśananirdeśaḥ / yaduta ākāśadhātuparamabuddhakṣetratathāgataparṣanmaṇḍalabodhisattvasaṃghabodhimaṇḍābhimukhāvasthānanirdeśaḥ / yaduta sarvatryadhvabuddhakāyasadṛśanirmāṇasarvaromamukhapramuñcanacittakṣaṇadharmadhātuspharaṇanirdeśaḥ / yaduta sarvadiksamudreṣu sarvakṣetrasāgarasamatalādhiṣṭhānaikakāyaspharaṇaprabhāsanirdeśaḥ / yaduta sarvārambaṇataleṣu buddhabhūmivikurvitasarvatryadhvasamavasaraṇadhiṣṭhānasaṃdarśananirdeśaḥ / yaduta sarvakṣetraparamāṇurajaḥsamatryadhvakṣetraparaṃparānānābuddhavikurvitakalpasāgarasaṃdarśananirdeśaḥ / yaduta sarvatryadhvabuddhapraṇidhānasāgarasarvaromanigarjanāparyantādhiṣṭhānabodhisattvasaṃbhavanirdeśaḥ / yaduta dharmadhātupramāṇabuddhasiṃhāsanabodhisattvaparṣanmaṇḍalāsaṃbhinnabodhimaṇḍālaṃkāranānādharmacakrapravartanāparāntādhiṣṭhānanirdeśaḥ / iti hi bho jinaputrā etān daśān pramukhān kṛtvā anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇūrajaḥsamān etasya siṃhavijṛmbhitasya samādhinirdeśananugacchāmi / api tu khalu punarbho jinaputrāḥ tathāgatajñānagocara eṣaḥ //

atha khalu samantabhadro bodhisattva etasyaiva siṃhavijṛmbhitasya tathāgatasamādherarthanirdeśaṃ dyotayamāno buddhādhiṣṭhānena tathāgatavadanaṃ prekṣamāṇaḥ sarvāvantaṃ parṣanmaṇḍalasamudraṃ vyavalokya acintyabuddhaviṣayānantamadhyatathāgatasamādhivikurvitāni vyavalokya acintyajñānamāyāgatadharmatāṃ vyavalokya acintyatrayadhvabuddhasamatāṃ vyavalokya acintyānantamadhyasarvavākpathaniruktisarvadharmanayān vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

sarvakṣetraparamāṇusādṛśā ekaromi jinakṣetrasāgarāḥ / bodhisattvaparṣatparīvṛtastatra buddha sthitu buddhaāsane // 1 //

ekaromi bahukṣetrasāgarā bodhimaṇḍasthita padmaāsane / dharmadhātu vipulam karitvanā dṛśyate drumavareṣu nāyakaḥ // 2 //

sarvakṣetraparamāṇusādṛśā ekaromi jina saṃniṣaṇṇakāḥ / bodhisattvaparṣatparīvṛtāḥ sarvabhadracariyāṃ prabhāṣate // 3 //

ekakṣetri jina saṃniṣaṇṇakāḥ sarvakṣetraprasarān spharitvanā / bodhisattva bahumegha akṣayā enti te daśadiśāṃ samantato // 4 //

kṣetrakoṭiparamāṇusādṛśā bodhisattvaguṇasāgaraprabhāḥ / utthihantu parṣāsu śāstuno dharmadhātu sphariṣu daśa diśaḥ // 5 //

sarvakṣetrapratibhāsadarśanā dharmarājajinajñānasāgarāḥ / te ca bhadracariyapratiṣṭhitāḥ sarvabuddhapariṣā upāgami // 6 //

sarvakṣetraprasare niṣaṇṇakā bodhisattvacaraprītigocarā / dharmamegha śruṇamāna sūratā ekakṣetri cari kalpakoṭiyaḥ // 7 //

bodhisattva vicaranti cārikāṃ dharmasāgaracarī virocanā / otaranti praṇidhānasāgarāṃste pratiṣṭha jinabhūmigocarāḥ // 8 //

anyamanyajinadharmasaṃbhavāste samantacari bhadrabuddhiṣu / sarvabuddhaguṇavarṇasāgarānotaranti vipulaṃ vikurvitam // 9 //

dharmadhātusugatiṃ spharitvanā sarvakṣetraparamāṇusādṛśān / kāyamegha satataṃ pramuñcato dharmavarṣatu upetu bodhaye // 10 //

atha khalu bhagavān bhūyasyā mātrayā teṣāṃ bodhisattvānāmatraiva siṃhavijṛmbhite buddhasamādhau saṃniyojanārthaṃ bhrūvivarāntarādūrṇākośāddharmadhātusamantadvāravijñaptitryadhvāvabhāsaṃ nāma raśmiṃ niścārayitvā anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaraśmiparivārāṃ daśadiksarvalokadhātusamudreṣu sarvakṣetraprasarānavabhāsayati sma //

atha khalu ye te bodhisattva jetavane saṃnipatitāḥ, te paśyanti sma sarvadharmadhātugateṣu sarvabuddhakṣetreṣu ākāśadhātuparyavasāneṣu sarvabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamabuddhakṣetraparamāṇurajontargateṣu buddhakṣetrasaṃgateṣu nānābaleṣu nānāviśuddheṣu nānāpratiṣṭhāneṣu nānāsaṃsthāneṣu buddhakṣetreṣu bodhimaṇḍavaragataṃ bodhisattvasiṃhāsananiṣaṇṇaṃ sarvalokendrasaṃpūjitaṃ bodhisattvagaṇaparivṛtamanuttarāṃ samyaksaṃbodhimabhisaṃbudhyamāṇaṃ kvaciddharmacakraṃ pravartayantaṃ dharmadhātuspharaṇena svaramaṇḍalena anabhilāpyabuddhakṣetravipuleṣu parṣanmaṇḍaleṣu, kvaciddevabhavanagataṃ kvacinnāgabhavanagataṃ kvacid yakṣabhavanagataṃ kvacid gandharvabhavanagataṃ kvacidasurabhavanagataṃ kvacidgaruḍabhavanagataṃ kvacitkinnarabhavanagataṃ kvacinmahoragabhavanagataṃ kvacinmanuṣyendrabhavanagataṃ kvacinmanusyaloke grāmanagaranigamajanapadarāṣṭrarājadhānīṣu nānāvikurvitairdharmaṃ deśayamānaṃ nāneryāpathairnānāvidhairātmabhāvairnānāsamādhimukhavijñaptibhirnānāsamādhyabhijñābhirnānākulagotrasaṃbhavairnānāvarṇavijñaptibhirnānāprabhāmaṇḍalairnānāraśmijālapramuñcanairnānāsvaramaṇḍalairnānāparṣanmaṇḍalairnānākathāpuruṣādhiṣṭhānairnānāśāsanādhiṣṭhānairnānāpadavyañjanairnānāniruktibhirdharmaṃ deśayantam paśyanti sma / yāvantaśca te bodhisattvāsteṣu teṣu parṣanmaṇḍaleṣu tathāgatasya gambhīrabuddhasamādhivikurvitāni paśyanti sma /

dharmadhātuparameṣu lokadhātuṣvākāśadhātuparyavasāneṣu daśadigvyavasthāneṣu anantadikparivartasamavasaraṇeṣu sarvadiksamudreṣu nānādharmadigdvāreṣu nānādiksaṃjñāgatesu nānādiksamavasaraṇeṣu nānādigbhāgeṣu nānādiganugameṣu nānādiksāgareṣu yaduta pūrvasyāṃ diśi dakṣiṇāyāṃ paścimāyāmuttarasyāmuttarapūrvāyāṃ pūrvadakṣiṇāyāṃ dakṣiṇapaścimāyāṃ paścimottarasyāmadhaḥ ūrdhvaṃ diśi kṣetrakāyadikṣu sattvakāyadikṣvapi sattvasaṃjñāgatadikṣvati pūrvāntakoṭīgatadikṣvapi daśadikpratyutpannadikṣvapi sarvākāśapathasūkṣmavālamukhanikṣepapragrahaṇadikṣvapi sarvakṣetraparamāṇurajaḥparaṃparādikṣvapi dikpraveśavataraṇadikṣvapi nānākarmābhisaṃskārasamutthitadikṣvapi ekavālapathānantamadhyākāśatalasaṃjñāgatadikpatheṣvapi samatānusṛtābhisaṃbhinnatryadhvatalasamatānugatasarvajagadasaṃbhinnasarvasattvasaṃjñāgatasamarutasarvajagaccitteṣu pratibhāsaprāptāni sarvasattvakāyeṣvabhimukhapralambasarvaparṣadupasaṃkramaṇarūpāṇi sarvakalpeṣu jñānāsaṃbhinnāni sarvakṣetreṣu sarvatra samatayā (gv 28) yathāśayānāṃ sattvānāmabhimukharūpasaṃdarśanavijñaptīni sarvabuddhadharmasaṃprakāśanasarvasattvavinayāpratiprasrabdhāni tathāgatavikurvitāni paśyanti sma /

sarve te bhagavatā vairocanena pūrvakuśalacaryāsabhāgatayā caturbhiḥ saṃgrahavastubhiḥ saṃgṛhītāḥ, darśanena śravaṇena anusmṛtyā paryupāsanena ca paripācitāḥ, pūrvamanuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpāditāḥ, tatra tathāgateṣūpasaṃkramantaḥ kuśalamūlaiḥ saṃgṛhītāḥ, yathākuśalamūlasabhāgatayā sarvajñatāparipākopāyasuparigṛhītattvāttadacintyaṃ bhagavato vairocanasya samādhivikurvitamavataranti dharmadhātuvipulamākāśadhātuparyavasānam / keciddharmakāyamavataranti, kecidrūpakāyam, kecitpūrvaṃ bodhisattvasamudāgamam, kecit pāramitāparipūrim, keciccaryāmaṇḍalaviśuddhivyūham, kecidbodhisattvabhūmivikurvitam, kecidabhisaṃbodhivikurvitam, kicidbuddhavihārasamādhyasaṃbhedavikurvitam, kecittathāgatabalavaiśāradyajñānam, kecidbuddhapratisaṃvitsāgaramavataranti / evaṃpramukhān daśabuddhakṣetrānabhilāpyaparamāṇurajaḥsamān buddhavikurvitasamudrānavataranti / nānādhimuktibhirnānāpathairnānādvārairnānāpraveśairnānāvatārainārnānayairnānānugamairnānādigbhirnānābhājanairnānādeśairnānālokairnānādhigamairnānāsaṃbhārairnānāvikurvitairnānopāyairnānāsamādhibhiḥ tān buddhavikurvitasamudrānavataranti nānāsamādhyavatāraiḥ / yaduta samantadharmadhātuvyūhena bodhisattvasamādhinā avataranti /

sarvatryadhvāsaṅgajñānaviṣayāvabhāsena bodhisattvasamādhinā, dharmadhātutalāsaṃbhedajñānālokena bodhisattvasamādhinā, tathāgataviṣayatalapraveśena bodhisattvasamādhinā, gaganatalāvabhāsena bodhisattvasamādhinā, daśatathāgatabalākramaṇavivareṇa bodhisattvasamādhinā, buddhacchambhitavyūhavikramavijṛmbhitena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmadhātunayāvartagarbheṇa bodhisattvasamādhinā, sarvadharmadhātvaṅganigarjanaspharaṇacandreṇa bodhisattvasamādhinā, samantavyūhadharmaprabheṇa ca bodhisattvasamādhinā te bodhisattvāstān bhagavato vairocanasya buddhavikurvitasamudrānavataranti /

asaṅgapaṭṭadharmarājadhvajena ca bodhisattvasamādhinā, sarvāvaraṇabuddhasamudravipaśyinā bodhisattvasamādhinā, sarvalokagatyasaṃbhedakāyapratibhāsadhvajena bodhisattvasamādhinā, tathāgatakāyāsaṃbhedaviṣayapraveśena bodhisattvasamādhinā, sarvalokāvartyanupravartanakaruṇārgarbheṇa ca bodhisattvasamādhinā, sarvadharmapadapratiṣṭhānādhiṣṭhānādhiṣṭhitena ca bodhisattvasamādhinā, atyantaśāntapraśāntasamatāvabhāsamaṇḍalena bodhisattvasamādhinā, anilambhasunirmitasamantanirmāṇapratibhāsena bodhisattvasamādhinā, sarvakṣetrasamantasamavasaraṇādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhakṣetrābhisaṃbodhyākāreṇābhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, sarvajagadindrabalavivaraṇena bodhisattvasamādhinā, sarvajagadviśeṣāsaṅgamaṇḍalavivaraṇena, bodhisattvasamādhinā, sarvatathāgatajanetrīsaṃbhavādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvasāgaraguṇapratipattyavatāreṇa bodhisattvasamādhinā, aśeṣasarvārambaṇavikurvitābhinirhārāparāntādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvatathāgatapūrvayogasamudrāvatāreṇa bodhisattvasamādhinā, (gv 29) aparāntasarvatathāgatavaṃśasaṃdhāraṇādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, pratyutpannadaśadiksarvakṣetrasāgarapariśuddhādhimuktyadhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhaikacittakṣaṇavihārāvabhāsena bodhisattvasamādhinā, sarvārambaṇāsaṅgakoṭipraveśena bodhisattvasamādhinā, sarvalokadhātvekabuddhakṣetrādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhakāyanirmāṇābhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, vajrendrasarvendriyasāgaraprativedhena bodhisattvasamādhinā,

sarvatathāgataikaśarīragarbhādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, cittakṣaṇakoṭisarvadharmadhātunayānugamakṣaṇavihāreṇa bodhisattvasamādhinā, sarvadharmadhātukṣetraprasaranirvṛtisaṃdarśanādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, adhamūrdhatalavihārādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhakṣetrasattvakāyāsaṃbhedādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvajñānāvartābhimukhasamavasaraṇena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmasvabhāvalakṣaṇāparijñāprabhedena bodhisattvasamādhinā, tryadhvaikacittakṣaṇasaṃbhedamaṇḍalena bodhisattvasamādhinā, sarvacittakṣaṇadharmadhātunayaśarīragarbheṇa bodhisattvasamādhinā, sarvatathāgatavaṃśānugamasiṃhena bodhisattvasamādhinā, sarvārambaṇadharmadhātumaticakṣurmaṇḍalena bodhisattvasamādhinā, daśabalākramavikramasamārambhena bodhisattvasamādhinā, sarvārambaṇasamantadarśanacakṣurmaṇḍalena bodhisattvasamādhinā, sarvavarṇamaṇḍalajadrocanābhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, acalāvartagarbheṇa bodhisattvasamādhinā, ekadharmasarvadharmasamavasaraṇanirdeśena bodhisattvasamādhinā, ekadharmavākpathaniruktipadaprabhedena bodhisattvasamādhinā te bodhisattvāstān bhagavato vairocanasya buddhavikurvitasamudrānavataranti /

sarvabuddhadhvajādhiṣṭhānadharmanirdeśena bodhisattvasamādhinā, tryadhvakoṭyasaṅgavabhāsena bodhisattvasamādhinā, sarvakalpānugamāsaṃbhinnajñānena bodhisattvasamādhinā, sūkṣmanayadaśabalāntargatena bodhisattvasamādhinā, anācchedyabodhisattvacaryāsarvakalpābhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, sarvadiksamantajavābhimukhameghena bodhisattvasamādhinā, abhisaṃbodhivikurvitaviṭhapanena bodhisattvasamādhinā, sarvavedayitāsparśakṣemadhvajena bodhisattvasamādhinā, sarvavyūhagaganālaṃkārābhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, kṣaṇakṣaṇajagadupanirmitabimbameghābhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, gaganavirajastathāgatacandraprabheṇa bodhisattvasamādhinā, sarvatathāgatagaganādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmendriyavyūhaprabhāsena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmārthavivaraṇapradīpena bodhisattvasamādhinā, daśabalamaṇḍalāvabhāsena bodhisattvasamādhinā, tryadhvabuddhaketudhvajena bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhakagarbheṇa bodhisattvasamādhinā, sarvakṣaṇakṣaṇārambhaniṣṭhena bodhisattvasamādhinā, akṣayapuṇyagarbheṇa bodhisattvasamādhinā, anantabuddhadarśanavinayāvabhāsena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmavajrasiṃhapratiṣṭhānena bodhisattvasamādhina, sarvatathāgatanirmāṇasaṃdarśanasamantavijñaptyabhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, sarvatathāgatadivasākramaṇāntinā bodhisattvasamādhinā, ekatryadhvasaṃtāpena bodhisattvasamādhinā, prakṛtiśāntasarvadharmasamantaprabhapramuktaghoṣasvareṇa bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhadarśanasīmāvatikrameṇa bodhisattvasamādhinā,

niravaśeṣasarvadharmadhātupadmanalinīpratibuddhena (gv 30) bodhisattvasamādhinā, anālayadharmagaganavyavalokanena bodhisattvasamādhinā, ekadigdaśadiksāgarasamavasaraṇāvartena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmadhātutalapramukhapraveśena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmasāgaravatigarbheṇa bodhisattvasamādhinā, sarvasattvaprabhāmuñcanapraśāntakāyena bodhisattvasamādhinā, ekacittakṣaṇasarvābhijñāpraṇidhyabhinirhāreṇa bodhisattvasamādhinā, sadāsarvatrasamantābhisaṃbodhyadhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvadharmadhātvekavyūhānugamapraveśena bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhasmṛtiśarīrāvabhāsena bodhisattvasamādhinā, sarvajagadbhūriviśeṣajñānābhijñena bodhisattvasamādhinā, cittakṣaṇānantadharmadhātunayasvakāyaspharaṇena bodhisattvasamādhinā, ekanayadharmadhātusarvadharmaikanayavyūhaprabheṇa bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhadharmamaṇḍalacakratejodhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, indrajālasattvadhātusaṃgrahapraṇidhicaryādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvalokadhātutalāsaṃbhedena bodhisattvasamādhinā, padmaśrīvikurvitasamantavikrāmiṇā bodhisattvasamādhinā, sarvasattvakāyaparivartajñānābhijñena bodhisattvasamādhinā, sarvasattvābhimukhakāyādhiṣṭhānena bodhisattvasamādhinā, sarvasattvasvarāṅgasāgarajaganmantrasaṃbhedanayābhijñena bodhisattvasamādhinā, sarvajagattalabhedajñānābhijñena bodhisattvasamādhinā, mahākaruṇākośāsaṃbhedagarbheṇa bodhisattvasamādhinā, sarvabuddhatathāgatakoṭipraveśena bodhisattvasamādhinā, sarvatathāgatavimokṣabhavanavyavalokanasiṃhavijṛmbhitena

bodhisattvasamādhinā, etatpramukhairanabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairbodhisattvasamādhivargāvatāraiste bodhisattvāstān bhagavato vairocanasya buddhavikurvitasamudrānavataranti /

pūrvasabhāgacaritavikurvitaṃ ca samanusmaranti /

cittakṣaṇe cittakṣaṇe sarvadharmadhātuspharaṇenāvatāreṇa teṣāṃ punarbodhisattvānāṃ bhagavataḥ saṃmukhībhāvagatānāṃ jetavanānuprāptānāṃ daśabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamalokadhātuvipulanānāratnapadmagarbhasiṃhāsanasaṃniṣaṇṇānāṃ mahājñānābhijñāvikurvitaniryātānāṃ tīkṣṇajñānābhijñāvatibhūmyanuprāptānāṃ samantajñānavyavacārāṇāṃ prajñākaragotrasaṃbhavānāṃ sarvajñajñānābhimukhānāṃ vitimirajñānacakṣuṣāṃ sattvasārathibhāvānuprāptānāṃ sarvabuddhasamatānugatānāṃ sadāvikalpadharmacaraṇānāṃ sarvadharmārambaṇapratividdhānāṃ sarvadharmaprakṛtiśāntarambaṇānāṃ sarvalokapraśāntanirvāṇālayaparamāṇāṃ sarvalokanānātvapratiṣṭhānām aniketasarvakṣetragamanānām apratiṣṭhānasarvadharmapadānām anāryūhasavadhamavimānapratiṣṭhānāṃ sarvajagatparipākavinayapratipannānāṃ sarvasattvakṣemagatisaṃdarśakānām abhyudgatajñānavimokṣabhavanagocarāṇāṃ virāgakoṭyanugatajñānaśarīrāṇāṃ sarvabhavasamudroccalitānāṃ sarvajagadbhūtakoṭīvipaśyakānāṃ dharmasāgaraprajñāvabhāsamaṇḍalānāṃ sāgaravatīdhātusamādhisusamāhitamahākaruṇācittānāṃ māyāgatadharmanayasupratividdhānāṃ svapnopamasarvalokadhātvavatīrṇānāṃ pratibhāsopamasarvatathāgatadarśanapratividdhānāṃ pratiśrutkopamasarvarutaravitaghoṣavijñaptīnāṃ nirmitopamasarvadharmābhinirvṛttijñānapratividdhānāṃ susamārjitaviṣayapraṇidhānānāṃ samantajñānamaṇḍalaviśuddhikauśalyānugatānām atyantaśāntapraśāntacittānāṃ sarvadhāraṇīgotrajñānaviṣayāṇāṃ acchambhitasamādhibalasamantaparākramāṇāṃ dharmadhātusthitikoṭīgatacakṣuṣāṃ (gv 31) sarvadharmānilambhavihāraprāptānāṃ

anantaprajñāsāgaravicāriṇāṃ jñānapāramitāpāraṃgatānāṃ prajñāpāramitābalādhānaprāptānām ṛddhipāramitāsarvajagatpāraṃgatānāṃ samādhipāramitāvaśagatānāṃ sarvatathāgatārthakauśalyāviparītajñānināṃ dharmakauśalyaprakāśanavidhijñānāṃ niruktijñānābhijñānāmakṣayapratibhānabaladharmameghānāṃ vaiśāradyarṣabhasiṃhanādinām anālayadharmāsamaratiratānāṃ vitimirasarvadharmaprasāritacakṣuṣāṃ sarvalokasaṃvittibhavajñānacandrāṇāṃ prajñāmaṇḍalasarvasatyanayavyavahāraraśmīnāṃ jñānavajrapuṇyacakravālānāṃ sarvaupamyaupamyasamatikrāntānāṃ sarvadharmendriyajñānāṅkuravirūḍhānāṃ śūradhvajānāṃ sarvamāradhvajapramardanavīryāṇāmanantajñānamaṇḍalatejasāṃ sarvajagadabhyudgatakāyānāṃ sarvadharmānāvaraṇaprajñānāṃ kṣayākṣayakoṭijñānavibuddhānāṃ samantakoṭyanugatabhūtakoṭipratiṣṭhānāṃ animittavyavaharaṇapratyavekṣajñānacakṣuṣāṃ sarvabodhisattvacaryābhinirhāranimittakuśalānām advayajñānagocarāṇāṃ sarvalokagativipaśyakānām aniketasarvabuddhakṣetragatipratibhāsaprāptānāṃ sarvadharmāndhakāravigatānām atamojñānamaṇḍalapratipannānāṃ samantadigdharmāvabhāsaprayuktānāṃ sarvajadvareṇyapuṇyakṣetrānām amodhaśravaṇadarśanapraṇidhicandrāṇāṃ sarvalokābhyudgatapuṇyasumerūṇāṃ sarvaparapravādicakravinigrahaśūurāṇāṃ sarvabuddhakṣetraghoṣasvaraśabdanirnādināṃ sarvabuddhakāyātṛptadarśanānāṃ sarvabuddhaśarīrapratibhāsavaśavartināṃ jagadvinayānukūlakāyādhiṣṭhānānāṃ sarvakṣetraprasaraikakāyaspharaṇānām abhisaṃskāravimaṇḍalapariśuddhānāmanāvaraṇagaganamahājñānayānapātrāṇāṃ jñānamaṇḍalasarvadharmadhātukāyaprabhāsanānāṃ

sarvajagaduditajñānādityānāṃ sarvajagaducitayathāśayabalānāṃ sarvajagadāśayendriyapratividdhajñānānām anāvaraṇaviṣayasarvadharmopapannānām anupapattisarvadharmasvabhāvavijñaptānāṃ sūkṣmodārānyonyasamavasaraṇajñānasaṃvardhitavartināṃ gambhīrabuddhabhūmigatiniścitānāṃ gambhīrārthapadavyañjanavyavahārajñānānām akṣayapadavyañjanārthasūcakānāṃ sarvasūtrasāgaraikapadapraveśaprabhāṣamāṇānāṃ vipuladhāraṇījñānaśarīrādhiṣṭhānānām anantakalpasaṃdhāraṇānugatādhiṣṭhānānām ekacittakṣaṇānabhilāpyakalpasaṃvāsapratividdhajñānānām ekacittakṣaṇatryadhvajñānasarvalokābhijñānānāṃ sarvadharmadhāraṇyanantabuddhadharmasāgarapratibhāsānāṃ sarvajagajjñānopanāyikadharmacakrapravartanānivartyānāṃ buddhaviṣayajñānāvabhāsapratilabdhānāṃ sudarśanasamādhisadāsamāpannānām asaṅgakoṭīsarvadharmaprabhedajñānābhijñānāṃ sarvadharmaviśeṣavimokṣaviṣayajñānavikrīḍitānāṃ sarvārambaṇaśubhavyūhādhiṣṭhānānāṃ daśadigdharmadhātudiganuśaraṇapraviṣṭānāṃ sarvadigvibhaṅgadharmadhātusamavasaraṇānāṃ susūkṣmodāraparamāṇurajobodhiṃ vibudhyatāṃ suvarṇaprakṛtisarvavarṇasaṃdarśakānāṃ ekadiksamavasaraṇānām ekarūpānantaguṇajñānasaṃvardhitajñānapuṇyagarbhāṇāṃ sarvabuddhastutastavitapraśastānām akṣīṇapadavyañjanaguṇavarṇanirdeśānāṃ bodhisattvānāṃ jetavane saṃnipatitānāṃ saṃniṣaṇṇānāṃ tathāgataguṇasamudramavataratāṃ tathāgataraśmyavabhāsitānāṃ sarvaśarīrebhyaḥ tebhyaśca kūṭāgārebhyo bodhisattvaparibhogebhyaḥ tebhyaśca bodhisattvāsanebhyaḥ sarvasmājjetavanānmahāprītivegapratilābhadharmatayā acintyabodhisattvadharmāvabhāsapratilābhena

prītivegasaṃbhavamahāvikurvitavyūhānniścaritvā (gv 32) sarvadharmadhātu spharanti sma /

yaduta cittakṣaṇe cittakṣaṇe vipularaśmijālameghāḥ sarvajagatsaṃtoṣaṇā niścaritvā daśa diśaḥ spharanti sma / sarvaratnamaṇighaṇṭāmegha niścaritvā sarvatryadhvatathāgataguṇavarṇanirdeśameghanirnādānanuravanto daśa diśaḥ spharanti sma / sarvajagadvādyameghaḥ sarvārambaṇebhyo niścaritvā sarvasattvakarmavipākamadhuravādyaghoṣasaṃprayuktā anuvaranto daśa diśaḥ spharanti sma / sarvabodhisattvapraṇidhānavicitrabodhisattvacaryāsaṃdarśanarūpameghā niścaritvā sarvabodhisattvapraṇidhānarutaghoṣān nigarjanto daśa diśaḥ spharanti sma / lakṣaṇānuvyañjanavibhūṣitabodhisattvakāyameghā niścaritvā sarvakṣetreṣvanugatabuddhopādaparaṃparāmudīrayanto daśa diśaḥ spharanti sma / sarvatryadhvatathāgatasadṛśabodhimaṇḍameghā niścaritvā sarvatathāgatātisaṃbodhiniryāṇavyūhān saṃdarśayanto daśa diśaḥ spharanti sma / sarvārambaṇebhyaḥ sarvanāgendrakāyameghā niścaritvā sarvagandhavarṣāṇi pravarṣanto daśa diśaḥ spharanti sma / sarvajagadindrasadṛśakāyameghā niścaritvā samantabhadrabodhisattvacaryāmudīrayanto daśa diśaḥ spharanti sma / sarvārambaṇebhyaḥ sarvaratnamayasarvapariśuddhabuddhakṣetrapratibhāsameghā niścaritvā sarvatathāgatadharmacakrapravartanāni darśayanto daśa diśaḥ spharanti sma / evaṃpramukhā anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamā mahāvyūhavikurvitameghā niścaranti sma teṣāṃ bodhisattvānāmadhiṣṭhānena acintyadharmasamudrāvabhāsapratilābhadharmatayā ca //

atha khalu mañjuśrīrbodhisattvo buddhādhiṣṭhānena etānyeva sarvavikurvitāni saṃdarśayan daśa diśo vyavalokya tasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -

saṃprekṣato jetavane anantaṃ buddhādhiṣṭhānaṃ vipulaṃ pravṛttam / ārambaṇā sarvatu kāyameghā niścārya te sarvadiśaḥ spharanti // 11 //

anantavarṇā vipulā viśuddhā vyūhā vicitrāḥ sugatātmajānām / dṛśyanti sarvehi ta āsanebhyaḥ sārambaṇebhyaḥ pratibhāsaprāptāḥ // 12 //

nānāviyūhā ratnārcimeghāḥ spharanti kṣetrāntara sarjamānāḥ / romṇāṃ mukhebhyaḥ sugatātmajānāṃ rutāni bauddhāni nigarjamānāḥ // 13 //

brahmendrarūpaiḥ sadṛśātmabhāvāḥ praśāntaīryāpatha śuddhakāyāḥ / vṛkṣāṇa puṣpebhi viniścaritvā vrajanti dhyānāṅgamudīrayantaḥ // 14 //

samantabhadropamabodhisattvāḥ salakṣaṇavyañjanabhūṣitāṅgāḥ / acintyā asaṅkhyāḥ sugatasya romṇo adhiṣṭhitā nirmita niścaranti // 15 //

tryadhvodbhavānāṃ sugatātmajānām ye varṇaniścāramahāsamudrāḥ / garjenti tān jetavanopaviṣṭāṃste vyūhameghā guṇasāgarāṇām // 16 //

ye sarvadiksattvagaṇasya karmamahāsamudrā nikhilā vicitrā / śrūyanti te jetavane drumāṇāṃ kośāntarebhyo 'pi viniścarantaḥ // 17 //

tryadhvasthitānāmiha yā jinanāṃ kṣetreṣu sarveṣvakhilā vikurvā / kṣetrādadhastātparamāṇusaṃkhyā pratyekamārambaṇamāvibhānti // 18 //

ekaikaromṇi pravibhaktu citrā buddhā dikkṣetre samudrameghāḥ / abhāsayanti jinādhivāsāṃ pratikṣaṇaṃ teṣu ca buddhameghāḥ // 19 //

jagatsamāḥ sarvadiśaḥ spharitvā sattvānupāyaiḥ paripācayantaḥ / teṣāṃ prabhābhyaśca viniścaranto gandhārcipuṣpaughasamudrameghāḥ // 20 //

vyomāpramāṇāni vimānaratnān aśeṣasadvyūhavirājitāni / spharanti sarvāṇyapi sarvadikṣu kṣetrāṇi sarvāṇyatha bodhimaṇḍān // 21 //

ye 'śeṣatastryaśvagatā hi dikṣu tryadhvasthitānāṃ sugataurasānām / samantabhadraiścaritaprakārairviśodhitāḥ kṣetra mahauṣadhīnām // 22 //

vyūhā vicitrā jagadapramāṇairviśodhitāḥ kalpamahāsamudraiḥ / dṛśyanti te 'pi pratibhāsayogādaśeṣato jetavanāntarikṣe // 23 //

atha khalu teṣāṃ bodhisattvānāṃ buddhasamādhyavabhāsitasaṃtānānāmekaikasya bodhisattvasya anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamāni mahākaruṇāmukhānyavakrāntāni / te bhūyasyā mātrayā sarvajagaddhitasaṃgrahāya pratipannāḥ / teṣāṃ tathā samāhitānāmekaikasmādromamukhādanabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamā raśmayo niścaranti / ekaikasmācca raśmimukhādanabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamā bodhisattvanirmāṇameghā niścaranti sma sarvalokendrasadṛśakāyāḥ sarvajaganmukhākāyāḥ sarvasattvaparipākānukūlakāyāḥ / niścaritvā sarvadikṣu dharmadhātuṃ spharitvā sattvān saṃbodhayanti paripācayanti vinayanti / anabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamairdevabhavanacyutisaṃdarśanamukhaiḥ sarvalokopapattisaṃdarśanamukhairbodhisattvacaryāmaṇḍalasaṃdarśanamukhaiḥ svapnasaṃdarśanamukhaiścittasūcanāmakārṣuḥ / sarvabodhisattvapraṇidhānaniryāṇamukhairlokadhātusaṃpannamukhairdānapāramitācaryāsaṃdarśanamukhaiḥ sarvatathāgataguṇapratipattinivṛttimaṇḍalamukhaiḥ aṅgapratyaṅgacchedanākṣāntipāramitāsaṃdarśanamukhaiḥ mahābodhisattvavikurvitavīryapāramitāsaṃdarśanamukhaiḥ sarvabodhisattvadhyānavimokṣasamādhisamāpattibuddhajñānamārgamaṇḍalālokaprabhāsasvaramukhaiḥ sarvabuddhadharmaparyeṣaṇāya ekaikasya dharmapadavyañjanasyārthāya asaṃkhyeyātmabhāvaparityāgasaṃdarśanamukhaiḥ sarvatathāgatopasaṃkramaṇasarvadharmaparipṛcchanamukhaiḥ yathākālayathāśayajagadupasaṃkramaṇopanāyikasarvajñatāparipūrakopāyanayasāgarālokavijñaptimukhaiḥ

sarvabodhisattvapuṇyajñānasaṃbhārasarvamāraparapravādyanavamṛdyabalaketusaṃdarśanamukhaiḥ sarvaśilpajñānābhijñāvatījñānabhūmisaṃdarśanamukhaiḥ sarvajagadviśeṣajñānābhijñāvatījñānabhūmisaṃdarśanamukhaiḥ sarvasattvāśayaviśeṣajñānābhijñāvatījñānabhūmisaṃdarśanamukhaiḥ sarvasattvendriyapraveśaprayoganānākleśavāsanāsamuddhātajñānābhijñāvatījñānabhūmisaṃdarśanamukhaiḥ sarvasattvanānākarmapratipattijñānābhijñāvatījñānabhūmisaṃdarśanamukhaiḥ / etatpramukhānanabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ sattvaparipākavinayopāyasaṃgrahamukhaistairbodhisattvāḥ sarvasattvabhavaneṣūpasaṃkrāntāḥ saṃdṛśyante sma / keciddevabhavaneṣu kecinnāgabhavaneṣu kecid yakṣabhavaneṣu kecidgandharvabhavaneṣu kecidasurabhavaneṣu kecidgaruḍabhavaneṣu kecitkinnarabhavaneṣu kecinmahoragabhavaneṣu kecidbrahmendrabhavaneṣu kecinmanuṣyendrabhavaneṣu kecid yamanagareṣu kecit sarvapretālayeṣu kecit sarvanarakalokeṣu kecit sarvatiryagyonigatiṣu (gv 35) asaṃbhinnayā mahākaruṇayā asaṃbhinnena praṇidhānena asaṃbhinnena jñānena asaṃbhinnena sattvasaṃgrahaprayogena darśanavainayikānāṃ sattvānāṃ śravaṇavainayikānāmanusmṛtivainayikānāṃ svaramaṇḍalavainayikānāṃ nāmanadīnirghoṣavainayikānāṃ prabhāmaṇḍalavainayikānāṃ raśmijālapramuñcanavainayikānāṃ yathāśayānāaṃ sattvānāṃ paripākavinayārthaṃ jetavanānte bodhisattvā nānāvikurvitavyūhaiḥ sarvalokadhātusamudreṣu sarvasattvadhātuprasarān spharantaḥ saṃdṛśyante sma / na ca tathagatāpādamūlāduccalanti / kecit svabhavanakūṭāgārāsanaparivārā daśa diśaḥ spharantaḥ saṃdṛśyante,

tathāgatapādamūlācca na calanti / kecinnirmitameghān pramuñcataḥ saṃdṛśyante sattvaparipākāya, tathāgataparṣanmaṇḍalācca na calanti / kecicchramaṇarūpeṇa kecidbrāhmaṇarūpeṇa kecitsarvapratiliṅgākalpārohapariṇāharūpeṇa kecidvaidyarūpeṇa kecidvaṇigrūpeṇa kecicchrubhājīvarūpeṇa kecinnartakarūpeṇa keciddevalakarūpeṇa kecit sarvaśilpādhārarūpeṇa sarvagrāmanagaranigamajanapadarāṣṭrarājadhānīṣūpasaṃkrāntāḥ saṃdṛśyante sma / kālavaśena kālamanuvartamānā anurūpakāyābhinirhārabhedena anurūpakāyavarṇasaṃsthānabhedena svarabhedena mantrabhedena īryāpathabhedena avasthānabhedena sarvajagadindrajālopamāyāṃ bodhisattvācaryāyāṃ sarvaśilpamaṇḍalaprabhāsanāyāṃ sarvajagajjñānoddyotanālokapradīpāyāṃ sarvasatyādhiṣṭhānavyūhāyāṃ sarvadharmāvabhāsanaprabhāyāṃ sarvadigyānavyavasthānaśodhanāyāṃ sarvadharmamaṇḍalapradīpāyāṃ bodhisattvacaryāyāṃ carantaḥ sarvagrāmanagaranigamajanapadarāṣṭrarājadhānīṣūpasaṃkrāntāḥ saṃdṛśyante sma sattvaparipākavinayāya //

kalyāṇamitrāṇi / 3 mañjuśrīḥ /

atha khalu mañjuśrīrapi kumarabhūtaḥ pratiṣṭhānakūṭāgāragataḥ sārdhaṃ sabhāgacaritairbodhisattvaiḥ, nityānubaddhaiśca vajrapāṇibhiḥ, sarvalokabalakaraṇaprayuktābhiśca sarvabuddhopasthānapraṇidhānacittābhiḥ śarīrakāyikābhirdevatābhiḥ, pūrvapraṇidhānānubaddhābhiśca padakāyikābhirdevatābhiḥ, dharmaśravaṇābhimukhābhiśca pṛthivīdevatābhiḥ, mahākaruṇāprayuktābhiśca utsasarohradataḍāgodadhānanadīdevatābhiḥ, prajñālokabalaprabhāvabhāsābhiśca jvalanadevatābhiḥ, ābaddhamakuṭābhiśca vāyudevatābhiḥ, sarvadigavabhāsajñānābhiśca digdevatābhiḥ avidyāndhakāravidhamanaprayuktābhiśca rātridevatābhiḥ, tathāgatadivasābhinirhāraprayuktābhiśca divasadevatābhiḥ, sarvadharmadhātugaganapratimaṇḍalaprayuktābhiśca gaganadevatābhiḥ, sarvajagadbhavasamudrasaṃtāraṇaprayuktābhiśca sāgaradevatābhiḥ, sarvajñatāsaṃbhārasamārjanaprayuktābhiśca kuśalamūlakūṭāgārabhyudgatacittābhiḥ parvatadevatābhiḥ, sarvajagaccharīrālaṃkāraprayuktābhiśca sarvabuddhavarṇādhiṣṭhānapraṇidhānaprayuktābhirnadīdevatābhiḥ, sarvajagaccittanagaraparipālanaprayuktābhiśca nagaradevatābhiḥ, sarvadharmanagarapraṇidhānādhimuktaiśca nāgendraiḥ sārdhaṃ sarvasattvārakṣāpratipannaiśca yakṣendraiḥ, sarvasattvaprītivegavivardhanaprayuktaiśca gandharvendraiḥ, sarvapretagativinivartanaprayuktaiśca kumbhāṇḍendraiḥ, sarvasattvabhavasāgarābhyuddharaṇapraṇidhipratipannaiśca garuḍendraiḥ, sarvalokābhyudgatatathāgatakāyabalapariniṣpattipraṇidhānasaṃjātaiśca asurendraiḥ, tathāgatadarśanaprītilabdhaiśca praṇatakāyairmahoragendraiḥ, saṃsārodvignamānasaiśca ullokitavadanairdevaendraiḥ, mahāgauravapratilabdhaiśca praṇataśarīrarbrahmendraiḥ, mahāgauravābhiṣṭutamahitam evaṃrūpayā bodhisattvavikramavyūhasaṃpadā mañjuśrīrbodhisattvaḥ svakādvihārānniṣkramya bhagavantamanekaśatakṛtvaḥ pradakṣiṇīkṛtya anekākārayā pūjayitvā bhagavato 'ntikādapakramya yena dakṣiṇāpathastena janapadacaryāṃ prakrāntaḥ //

atha khalu āyuṣmān śariputro buddhānubhāvena adrākṣīnmañjuśriyaṃ kumārabhūtamanayā īdṛśyā bodhisattvavikurvitavyūhasaṃpadā jetavanānniṣkamya yena dakṣiṇā dik tenopasaṃkramamāṇam / dṛṣṭvā ca asyaitadabhavat - yannvahaṃ mañjuśriyā kumārabhūtena sārdhaṃ janapadacaryāṃ prakrameyam / sa ṣaṣṭimātrairbhikṣubhiḥ parivṛtaḥ puraskṛtaḥ svakādvihārānniṣkramya yena bhagavāṃstenopasaṃkrāmat / upasaṃkramya bhagavataḥ pādau śirasābhivandya bhagavantamavalokya bhagavatābhyanujñāto bhagavantaṃ triḥ pradakṣiṇīkṛtya bhagavato 'ntikātprakramya yena mañjuśrīḥ kumārabhūtastenopajagāma sārdhaṃ taiḥ ṣaṣṭibhirbhikṣubhiḥ parivṛtaḥ puraskṛtaḥ, sārdhavihāribhirnavakairacirapravrajitaiḥ, yaduta sāgarabuddhinā ca bhikṣuṇā, mahāsudatena ca bhikṣuṇā, puṇyaprabheṇa ca mahāvatsena ca vibhudattena ca viśuddhacāriṇā ca devaśriyā ca indramatinā ca brahmottamena ca praśāntamatinā ca bhikṣuṇā / evaṃpramukhaiḥ ṣaṣṭibhirbhikṣubhiḥ parivṛtaḥ puraskṛtaḥ / sarve ca te bhikṣavaḥ pūrvajinakṛtādhikārā avaropitakuśalamūlā dūrānugatādhimuktayaḥ śraddhānayapariśuddhā mahācetanāsamudācārā (gv 37) buddhadigvilokanasamarthā dharmasvabhāvaprakṛtiniṣpatticetasaḥ parahitapariṇatabuddhayastathāgataguṇābhilāṣiṇo mañjuśrīdharmadeśanāvainayikāḥ //

atha khalu āyuṣmān śāriputro gacchanneva mārgaṃ sarvāstān bhikṣūnavalokya sāgarabuddhiṃ bhikṣumāmantrayāmāsa - paśya sāgarabuddhe mañjuśriyo bodhisattvasya kāyapariśuddhimacintyāṃ sadevakena lokena, lakṣaṇānuvyañjanavicitritāṃ prabhāmaṇḍalapariśuddhiṃ ca, aprameyasattvasaṃjananīraśmijālavyūhaṃ ca, aparimāṇasarvaduḥkhapraśamanaṃ parivārasaṃpadaṃ ca, pūrvakuśalamūlasuparigṛhītān mārgavyūhāṃśca gacchato 'ṣṭāpado mārgaḥ saṃtiṣṭhate / mārgavikramavyūhāṃśca sarvadigmaṇḍalābhimukhān vartamānān puṇyasamyagvyūhāṃśca vāmadakṣiṇena mahānidhānānyudvelāni bhavanti / pūrvabuddhopasthānakuśalamūlaniṣyandaiśca sarvavṛkṣakośebhyo vyūhā nirgacchanti / sarvalokendrāḥ pūjāmeghānabhipravarṣantaḥ praṇamanti / daśabhyo digbhyaḥ sarvatathāgatorṇākośebhyo raśmijālamaṇḍalāni niścaritvā sarvabuddhadharmānnigarjamānān mūrdhni nipatanti / evaṃpramukhānāyuṣmān śāriputro mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya aparimāṇān mārgakramaṇaguṇavyūhāṃsteṣāṃ bhikṣūṇāṃ saṃdarśayati, bhāṣate udīrayati prabhāvayati saṃvarṇayati vivarati vibhajati uttānīkaroti /

yathā yathā svaviraḥ śāriputro mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya guṇānudīrayati, tathā tathā teṣāṃ bhikṣūṇāṃ cittāni viśuddhyanti prasīdanti, prītivegā vivardhante, harṣa utpadyate, saṃtānāni caiṣāṃ karmaṇyāni bhavanti, indriyāṇi prasīdanti, saumanasyaṃ vivardhate, daurmanasyaṃ prahīyate, cittamalo 'pagacchati, sarvāvaraṇāni vinivartante, buddhadarśanamabhimukhībhavati, buddhadharmeṣu cittāni pariṇamanti, bodhisattvendriyāṇi pariśuddhyante, bodhisattvaprasādavegā utpadyante, mahākaruṇā saṃbhavati, pāramitāmaṇḍalamavakrāmati, mahāpraṇidhānāni saṃjāyante, daśasu dikṣu buddhasamudrā ābhāsībhavanti / te evamudāraṃ sarvajñatāprasādavegaṃ pratilabdhā etadavocan - upanayatu upādhyāyo 'smānetasya satpuruṣasya sakāśam / atha khalu āyuṣmān śāriputra trairbhikṣubhiḥ sārdhaṃ yena mañjuśrīḥ kumārabhūtastenopasaṃkramya etadavocat - ime mañjuśrīḥ bhikṣavaḥ tvaddarśanakāmāḥ / atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūto mahatā bodhisattvavikurvitena sārdha parṣanmaṇḍalapramāṇena bhūmimaṇḍalena nāgāvalokitena pratyudāvṛtya tān bhikṣūnavalokayāmāsa / atha khalu te bhikṣavo mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya pādau śirobhirabhivandya añjalīn pragṛhya etadavocan - anena vayaṃ satpuruṣa tvaddarśanakuśalamūlena yadapyasmākamanyatkuśalamūlaṃ tvaṃ jānīṣe, upādhyāyaśca, yacca bhagavataḥ śākyamunestathāgatasya pratyakṣam, tena vayaṃ kuśalamūlena īdṛśā eva bhavem, yādṛśastvam / evaṃrūpaṃ ca kāyaṃ pratilabhema, evaṃrūpaṃ ghoṣam, evaṃrūpāṇi lakṣaṇāni, īdṛśāni vikurvitāni yādṛśāni tava //

evamukte ebhirbhikṣubhiḥ mañjuśrīḥ kumārabhūtastān bhikṣūnidamavocat - daśabhiraparikhedacittotpādaiḥ samanvāgato bhikṣavo mahāyānasaṃprasthitaḥ kulaputro vā kuladuhitā vā (gv 38) tathāgatabhūmimavakrāmati, prāgeva bodhisattvabhūmim / katamairdaśabhiḥ? yaduta sarvatathāgatadarśanaparyupāsanapūjopasthāneṣvaparikhedacittotpādena, sarvakuśalamūlopacayeṣvanivartyāparikhedacittotpādena, sarvadharmaparyeṣṭiṣvaparikhedacittotpādena, sarvabodhisattvapāramitāprayogeṣvaparikhedacittotpādena, sarvabodhisattvasamādhipariniṣpādaneṣvaparikhedacittotpādena, sarvādhvaparaṃparāvatāreṣvaparikhedacittotpādena, daśadiksarvabuddhakṣetrasamudraspharaṇapariśuddhiṣu aparikhedacittotpādena, sarvasattvadhātuparipākavinayeṣvaparikhedacittotpādena, sarvakṣetrakalpabodhisattvacaryānirhāreṣu aparikhedacittotpādena, sarvabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamapāramitāprayogaikasattvaparipācanakrameṇa sarvasattvadhātuparipācanena, ekatathāgatabalapariniṣpādaneṣu aparikhedacittotpādena / ebhirbhikṣavo daśabhiraparikhedacittotpādaiḥ samanvāgataḥ śrāddhaḥ kulaputraḥ kuladuhitā vā saṃvartate sarvakuśalamūleṣu, vivartate sarvasaṃsāragatibhyaḥ, uccalati sarvalokavaṃśebhyaḥ, atikrāmati sarvaśrāvakapratyekabuddhabhūmibhyaśca / saṃbhavati sarvatathāgatakulavaṃśeṣu, saṃpadyate bodhisattvapraṇidhāneṣu, viśudhyate sarvatathāgataguṇapratipattiṣu, pariśudhyate sarvabodhisattvacaryāsu, samudāgacchati sarvatathāgatabaleṣu, pramardati sarvamāraparapravādinaḥ, ākrāmati sarvabodhisattvabhūmīḥ, āsannībhavati tathāgatabhūmeḥ //

atha khalu te bhikṣava imaṃ dharmanayaṃ śrutvā sarvabuddhavidarśanāsaṅgacakṣurviṣayaṃ nāma samādhiṃ pratyalabhanta, yasyānubhāvāddaśadiganantāparyantalokadhātusthitāṃstathāgatān parṣanmaṇḍalānadrākṣuḥ / ye ca teṣu lokadhātuṣu sarvajagatyupapannāḥ sattvāstānaśeṣānadrākṣuḥ / tāṃśca lokadhātūn nānāvibhaktitānapaśyan / yāni ca teṣu lokadhātuṣu paramāṇurajāṃsi, tānyapi gaṇanāyogena prajānanti sma / ye ca teṣāṃ sattvānāṃ nānāratnamayā bhavanavimānaparibhogāstānapi paśyanti sma / teṣāṃ ca tathāgatānāṃ svarāṅgasamudrānaśrauṣuḥ / tāṃ ca dharmadeśanāṃ nānāpadavyañjananiruktimantranāmasaṃjñābhirājānanti sma / teṣāṃ ca sattvānāṃ cittendriyāśayān vyavalokayanti sma / daśa ca pūrvāntāparāntajātiparivartānanusmaranti sma / teṣāṃ ca tathāgatānāṃ daśadharmacakraniruktinirhārānavataranti sma / daśarddhivikurvitavihārān daśādeśanānayanirhārān daśānuśāstipadanirhārānavataranti sma / teṣāṃ ca tathāgatānāṃ daśapratisaṃvinnayābhinirhārānavataranti sma / sahapratilambhādasya samādherdaśabodhicittāṅgasahasrāṇi pariniṣpādayanti sma / daśasamādhisahasrāṇyavakrāmanti sma / daśapāramitāṅgasahasrāṇi viśodhayanti sma / te mahāvabhāsapratilabdhā mahāprajñāmaṇḍalāvabhāsitā daśa bodhisattvābhijñāḥ pratilabhante sma / tān mṛdusūkṣmābhijñāṅkurapratilabdhān bodhicittotpādadṛḍhapratiṣṭhitān mañjuśrīḥ kumārabhūtaḥ samantabhadrāyāṃ bodhisattvacaryāyāṃ samādāpya pratiṣṭhāpayāmāsa / te samantabhadrabodhisattvacaryāpratiṣṭhitā mahāpraṇidhānasamudrānavatīrya abhinirharanti sma / te mahāpraṇidhānasāgarābhinirhṛtayā cittaviśuddhyā kāyaviśuddhiṃ pratilabhante sma / kāyaviśuddhyā kāyalaghutāṃ pratilabhante sma, yayā kāyaviśuddhyā (gv 39) kāyalaghutayā tānyabhijñāmukhāni vipulīkurvante, acyutāgāminīrabhijñāḥ pratilabhante sma, yenābhijñāpratilābhena mañjuśriyaśca kumārabhūtasya pādamūlānna calanti / daśasu ca dikṣu sarvatathāgatakāyameghānabhinirharanti sma sarvabuddhadharmapariniṣpattaye //

atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūtastān bhikṣūnanuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau pratiṣṭhāpya anupūrveṇa janapadacaryāṃ caran yena dakṣiṇāpathe dhanyākaraṃ nāma mahānagaraṃ tenopajagāma / upetya dhanyākarasya mahānagarasya pūrveṇa vicitrasāradhvajavyūhaṃ nāma mahāvanaṣaṇḍaṃ pūrvabuddhādhyuṣitacaityaṃ tathāgatādhiṣṭhitaṃ sattvaparipākāya anantakṣetrānuravitanāmanirghoṣam, yatra bhagavatā pūrvaṃ bodhisattvacaryāṃ caratā aneke duṣkaraparityāgāḥ parityaktāḥ, yasmin pṛthivīpradeśe satatasamitaṃ devanāgayakṣagandharvāsuragaruḍakinnaramahoragamanuṣyāmanuṣyāḥ pūjāṃ pratyutsukāḥ, tatra vāsamupagataḥ sārdhaṃ saparivāreṇa / tatra mañjuśrīḥ kumārabhūto dharmadhātunayaprabhāsaṃ nāma sūtrāntaṃ prakāśayāmāsa daśasūtrāntakoṭīniyutaśatasahasraprasravam / tasya saṃprakāśayato mahāsamudrādanekāni nāgakoṭīniyutaśatasahasrāṇyupasaṃkrāntāni / te taṃ dharmanayaṃ śrutvā nāgagatiṃ vijugupsantastathāgataguṇān spṛhayanto nāgagatiṃ vivartya devamanuṣyopapattiṃ parigṛhṇanti sma / tatra daśa nāgasahasrāṇyavaivartikānyabhūvannanuttarāyāḥ samyaksaṃbodheḥ / tasya taṃ dharmaṃ deśayataḥ kālāntareṇa anantamadhyasattvadhāturvinayaṃ gatastribhiryānaiḥ //

aśrauṣurdhanyākaramanuṣyāḥ - mañjuśrīḥ kumārabhūtaḥ idaṃ dhanyākaraṃ nagaramanuprāptaḥ, ihaiva vicitrasāradhvajavyūhe caitye viharatīti / śrutvā ca punarupāsakopāsikā dārakadārikā mahāprajñopāsakaśreṣṭhipūrvaṃgamāḥ pratyekaṃ pañcaśataparivārā dhanyākarānnagarānniṣkramya yena mañjuśrīḥ kumārabhūtastenopasaṃkrāntāḥ / tatra mahāprajñopāsakaḥ sudattena copāsakena sārdhaṃ vasudattena ca puṇyaprabheṇa ca yaśodevena ca somaśrityā ca somanandinā ca sumatinā ca mahāmatinā ca rāhulabhadreṇa ca bhadraśriyā copāsakena sārdhametatpramukhaiḥ pañcabhirupāsakaśataiḥ parivṛtaḥ puraskṛtaḥ yena mañjuśrīḥ kumārabhūtastenopasaṃkramya mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya pādau śirasābhivandya mañjuśriyaṃ kumārabhūtaṃ triḥ pradakṣiṇīkṛtya ekānte nyaṣīdat //

tatra mahāprajñā nāmopāsikā suprabhayā copāsikayā sārdhaṃ sugātrayā ca subhadrayā ca bhadraśriyā ca candraprabhāsayā ca ketuprabhayā ca śrībhadrayā ca sulocanayā copāsikayā sārdhametatpramukhaiḥ pañcabhirupāsikāśataiḥ parivṛtā puraskṛtā yena mañjuśrīḥ kumārabhūtastenopasaṃkramya mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya pādau śirasābhivandya mañjuśriyaṃ kumārabhūtaṃ triḥ pradakṣiṇīkṛtya ekānte nyaṣīdat //

tatra sudhanaḥ śreṣṭhidārakaḥ suvratena ca śreṣṭhidārakeṇa sārdhaṃ suśīlena ca svācāreṇa ca suvikrāmīṇā ca sucintinā ca sumatinā ca subuddhinā ca sunetreṇa ca subāhunā ca (gv 40) suprabheṇa ca śreṣṭhidārakeṇa sārdhametatpramukhaiḥ pañcabhiḥ śreiṣṭhidārakaśataiḥ parivṛtaḥ puraskṛto yena mañjuśrīḥ kumārabhūtastenopasaṃkramya mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya pādau śirasābhivandya mañjuśriyaṃ kumārabhūtaṃ triḥ pradakṣiṇīkṛtya ekānte nyaṣīdat //

tatra subhadrā dārikā mahāprajñasya gṛhapaterduhitā bhadrayā ca dārikayā sārdhamabhirāmavartayā ca dṛḍhamatyā ca śrībhadrayā ca brahmadattayā ca śrīprabhayā ca suprabhayā dārikayā sārdhametatpramukhaiḥ pañcabhirdārikāśataiḥ parivṛtā puraskṛtā yena mañjuśrīḥ kumārabhūtastenopasaṃkramya mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya pādau śirasābhivandya mañjuśriyaṃ kumārabhūtaṃ triḥ pradakṣiṇīkṛtya ekānte nyaṣīdat //

atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūto dhanyākarānnagarāt tāḥ strīpuruṣadārakadārikāḥ saṃnipatitāḥ saṃniṣaṇṇā viditvā yathāśayaṃ saṃdarśanādhipatyenābhibhūya mahāmaitryādhipatyena prahlādya mahākaruṇādhipatyena dharmadeśanāmabhinirhṛtya jñānādhipatyena cittāśayān pravicintya mahāpratisaṃvidā dharmamupadeṣṭukāmaḥ sudhanaṃ śreiṣṭhidārakamvalokayāmāsa / (sudhanaḥ khalu punaḥ śreṣṭhidārakaḥ kena kāraṇenocyate sudhana iti? sudhanasya khalu śreṣṭhidārakasya samanantarāvakrāntasya mātuḥ kukṣau tasmin gṛhe sapta ratnāṅkurāḥ prādurbhūtāḥ samantādgṛhasya suvibhaktāḥ / teṣāṃ ca ratnāṅkurāṇāmadhaḥ sapta mahānidhānāni, yataste ratnāṅkurāḥ samutpatya dharaṇitalamabhinirbhidya abhyudgatāḥ suvarṇasya rūpyasya vaiḍūryasya sphaṭikasya lohitamukteraśmagarbhasya musāaragalvasya saptamasya ratnasya / sa yadā sarvāṅgapratyaṅgaiḥ paripūrṇo daśānāṃ māsānāmatyayājjātaḥ, tadā tāni sapta mahānidhānāni saptahastāyāmavistārodvedhapramāṇāni dharaṇitalādabhyudgamya vivṛttāni virocanti bhrājante sma / pañca ca bhājanaśatāni tasmin gṛhe prādurbhūtāni nānāratnamayāni, yaduta sarpibhājanāni tailabhājanāni madhubhājanāni navanītabhājanāni, pratyekaṃ ca sarvopakaraṇaparipūrṇāni /

yaduta vajrabhājanāni sarvagandhaparipūrṇāni sugandhabhājanāni, nānāvastraparipūrṇāni śilābhājanāni, nānābhakṣyabhojyarasarasāgraparipūrṇāni maṇibhājanāni, nānāratnaparipūrṇāni suvarṇabhājanāni rūpyacūrṇaparipūrṇāni, rūpyabhājanāni suvarṇavarṇacūrṇaparipūrṇāni, suvarṇarūpyabhājanāni vaiḍūryamaṇiratnaparipūrṇāni, sphaṭikabhājanāni musāragalvaparipūrṇāni, musāragalvabhājanāni sphaṭikaratnaparipūrṇāni, aśmagarbhabhājanāni lohitamuktāparipūrṇāni, lohitamuktābhājanāni aśmagarbhaparipūrṇāni, jyotirdhvajamaṇīratnabhājanāni udakaprasādakamaṇīratnaparipūrṇāni, udakaprasādakamaṇīratnabhājanāni jyotirdhvajamaṇiratnaparipūrṇāni / etatpramukhāni pañca ratnabhājanaśatāni sahajātasya khalu sudhanasya śreṣṭhidārakasya gṛhe sarvakośakoṣṭhāgāreṣu dhanadhānyahiraṇyasuvarṇavividharatnavarṣāṇyabhipravarṣitāni / tasya naimittikairbrāhmaṇairmātāpitṛbhyāṃ jñātivargeṇa ca vipulasamṛddhirasya jātamātrasya gṛhe prādurbhūteti sudhanaḥ sudhana iti nāmadheyaṃ kṛtam /) sudhanaḥ khalu śreṣṭhidārakaḥ pūrvajinakṛtādhikāro 'varopitakuśalamūlaḥ (gv 41) udārādhimuktikaḥ kalyāṇamitrānugatāśayo 'navadyakāyavāṅmanaskarmasamudācāro bodhisattvamārgapariśodhanaprayuktaḥ sarvajñatābhimukho bhājanībhūto buddhadharmāṇāmāśayagamanapariśuddho 'saṅgabodhicittapariniṣpannaḥ //

atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūtaḥ sudhanaṃ śreṣṭhidārakamavalokya pratisaṃmodate sma, dharmaṃ cāsya deśayāmāsa - yaduta sarvabuddhadharmānārabhya sarvabuddhadharmasamudayāvāptimārabhya sarvabuddhānantatāmārabhya sarvabuddhaparaṃparāvatāramārabhya sarvabuddhaparṣanmaṇḍalaviśuddhimārabhya sarvabuddhadharmacakranirvāṇavyūhamārabhya sarvabuddharūpakāyalakṣaṇānuvyañjanaviśuddhimārabhya sarvabuddhadharmakāyapariniṣpattimārabhya sarvabuddhasarasvativyūhamārabhya sarvabuddhaprabhāmaṇḍalavyūhaviśuddhimārabhya sarvabuddhasamatāmārabhya dharmaṃ deśayāmāsa //

atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūtaḥ sudhanaṃ śreṣṭhidārakaṃ taṃ ca mahājanakāyaṃ dharmakathayā saṃdarśya samādāpya samuttejya saṃpraharṣayitvā anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpādya pūrvakuśalamūlaṃ saṃsmārya dhanyākare mahānagare yathāśayānāṃ sattvānāṃ dharmadeśanādhiṣṭhānaṃ pratiprasrabhya prakrāntaḥ //

atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārako mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya sakāśādidamevaṃrūpaṃ buddhaguṇamāhātmyaṃ śrutvā anuttarasamyaksaṃbodhyabhilāṣaparamaḥ pṛṣṭhataḥ pṛṣṭhato 'nubaddho mañjuśriyaṃ kumārabhūtaṃ gāthābhirabhyaṣṭāvīt -

tvatprabhāvata ahaṃ mahāmate bodhi prasthitu hitāya dehinām / tatra niścayu anantagocaro yo mamā bhavati taṃ śṛṇohi me // 1 //

nanditoyaparikhāvaropitaṃ mānadarpaprākāraucchritam / sarvasattvagatidvāramāpitaṃ tatpuraṃ tribhavanātmakaṃ mahat // 2 //

mohavidyatimirāvaguṇṭhitaṃ rāgadoṣaśikhinā pratāpitam / māraīśvaravaśaṃgatāḥ sadā yatra bāla abudhā bhiniśritāḥ // 3 //

tṛṣṇapāśanigaḍaiḥ sudāmitā māyaśāṭhiyakhilaiḥ khilīkṛtāḥ / saṃśayāvimatiandhalocanā mithyapṛthivīpathena prasthitāḥ // 4 //

īrṣya mātsarya sadā sudāmitāḥ pretatiryannarakākṣaṇe gatāḥ / jātivyādhijaramṛtyupiḍitāḥ saṃbhramanti gaticakramohitāḥ // 5 //

teṣa tvaṃ kṛpaviśuddhamaṇḍala jñānaraśmikiraṇaprabhaṃkara / kleśasāgarakṣayārthamudgata sūryabhūta avabhāsayāhi me // 6 //

maitrabhāvanasupūrṇamaṇḍalā puṇyajyotsnakiraṇā sukhaṃ dada / sarvasattvabhavanairudāgatā pūrṇacandrasadṛśā prabhāsase // 7 //

sarvaśuklabalakośasaṃbhṛtā dharmadhātugaganena sajjase / dharmacakraratanaṃ purojavā rājabhūta anuśāsayāhi me // 8 //

bodhiyānapraṇidhīparākramā puṇyajñānavipulā samārjitā / sarvasattvahitayābhiprasthitā sārthavāha paripālayāhi me // 9 //

kṣāntisāradṛḍhavarmavarmitā jñānakhaṅgakaruṇāyatābhujā / māramaṇḍalaraṇasmi āmukhe śūrabhūta abhivāhayāhi me // 10 //

dharmameruśikhare samāśritā apsarovarasamādhinirvṛtā / kleśarāhuasurapramardanā śakrabhūta avalokyāhi me // 11 //

tvaṃ pure tṛbhavabālaālaye kleśakarmavinaye viniścita / hetubhūmigaticakrasaṃbhrame dīpabhūta gati darśayāhi me // 12 //

durgatīgatapathādvivartanā sūgatīgatapathāviśodhana / sarvalokagativītisaṃkramā mokṣadvāramupanāmayāhi me // 13 //

nityaātmasukhasaṃjñasaṃhataṃ vitathagrāhapithanāsupīthitam / satyajñānabalatīkṣṇacakṣuṣā mokṣadvāru vivarāhi me laghu // 14 //

satyavitathapatheṣu kovidā mārgajñānavidhiṣū viśāradā / sarvamāragavinaye viniścitā bodhimārgamupadarśayāhi me // 15 //

samyadṛṣṭitalabhūmisaṃsthitā sarvabuddhaguṇatoyavardhitā / buddhadharmaguṇapuṣpavarṣaṇā bodhimārgamupadarśayāhi me // 16 //

yāmatītajina yāmanāgatā pratyutpannajinabhāskarāṃśca yān / sattvasārasugatān diśaṃ gatāṃstān pi darśayahi mārgadeśaka // 17 //

karmayantravidhiṣū viśāradā dharmayānarathayantrakovidā / jñānayānavidhiṣū viniścitā bodhiyānamupadarśayāhi me // 18 //

prārthanāpraṇidhicakramaṇḍalaṃ kṣāntivajrakṛpaakṣasaṃsthitam / śraddhaīṣaguṇaratnacitritaṃ bodhiyānamabhirohayāhi me // 19 //

sarvadhāraṇaviśuddhamaṇḍalaṃ maitrakūṭachadanaṃ svalaṃkṛtam / ghaṇṭamālapratisaṃvidaṃ śubhaṃ agrayānamupasaṃharāhi me // 20 //

brahmacaryaśayanābhyalaṃkṛtaṃ strīsamādhinayutaiḥ samākulam / dharmadundubhirutābhināditaṃ yānarājyamupanāmayāhi me // 21 //

saṃgrahaiścaturbhiḥ kośa akṣayaṃ jñānaratnaguṇahāralaṃkṛtam / dāmahrīvaravaratrasaṃyataṃ yānaśreṣṭhamupadarśayāhi me // 22 //

tyāgaraśmiśubhamaṇḍalaprabhe śīlacandanakṛpānulepane / kṣāntiśalyadṛḍhasaṃdhisaṃhate agrayāni laghu sthāpayāhi me // 23 //

sarvasattvavinayānivartiye dhyānapañjarasamādhiucchrite / prajñapāyasamayogavāha te dharmayāni pravare sthapehi me // 24 //

praṇidhicakragaticakraśodhanaṃ dharmadhāraṇidṛḍhaṃ mahātalam / jñānayantrasukṛtaṃ suniṣṭhitaṃ dharmayānamabhirohayāhi me // 25 //

tatsamantacaribhadraśodhitaṃ sattvavekṣasavilambavikramam / sarvataḥ śubhacarīparākramaṃ jñānayānamupanāmayāhi me // 26 //

tadṛḍhaṃ vajirasārasaṃsthitaṃ jñānamāryasukṛtaṃ suniṣṭhitam / sarvaāvaraṇasaṃprachedanaṃ bhadrayānamabhirohayāhi me // 27 //

tadviśālamamalaṃ jagatsamaṃ sarvasattvaśaraṇaṃ sukhāvaham / dharmadhātuvipulaṃ virocanaṃ bodhiyānamabhirohayāhi me // 28 //

tatpravṛttidukhaskandhachedanaṃ karmakleśarajacakraśodhanam / sarvamāraparavādimardanaṃ dharmayānamabhirohayāhi me // 29 //

tatsamantadiśajñānagocaraṃ dharmadhātugaganaṃ viyūhanam / sarvasattvaabhiprāyapūraṇaṃ dharmayānamabhivāhayāhi me // 30 //

tadviśuddhagaganāmitākṣayaṃ dṛṣṭividyatamadṛṣṭinirmalam / sarvasattvaupakārasaṃsthitaṃ dharmayānamabhirohayāhi me // 31 //

tanmahāanilavegavegitaṃ praṇidhivāyubalalokadhāraṇam / sarvaśāntipurabhūmisthāpanaṃ dharmayānamabhirohayāhi me // 32 //

tanmahāmahitalācalopamaṃ karuṇavegabalabhāravāhitam / jñānasaṃpajagatopajīvitaṃ agrayānamabhirohayāhi me // 33 //

tadraviṃ yatha jagopajīvitaṃ saṃgrahaṃ vipularaśmimaṇḍalam / dhāraṇīvaraviśuddhisuprabhaṃ jñānasūryamupadarśayāhi me // 34 //

taddhyanekabahukalpaśikṣitaṃ sarvahetunayabhūmikovida / jñānavajra dṛḍhamārya dehi me yena saṃskṛtapuraṃ vidāryate // 35 //

yatra te vipulajñānasāgare śikṣitā atulabuddhisāgarāḥ / sarvabuddhaguṇasiktasaṃpadā sādhu tanmama vadārya kīdṛśam // 36 //

yatra te samabhirūḍhacakṣuṣā jñānarājamakuṭābhyalaṃkṛtā / dharmapaṭṭavarabaddhaśīrṣayā dharmarājanagaraṃ vilokayi // 37 //

atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūto nāgāvalokitenāvalokya sudhanaṃ śreṣṭhidārakametadavocat - sādhu sādhu kulaputra, yastvamanuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpādya kalyāṇamitrāṇyanubadhnāsi / bodhisattvacaryāṃ paripraṣṭāvyāṃ manyase bodhisattvamārgaṃ paripūrayitukāmaḥ / eṣa hi kulaputra ādiḥ, eṣa niṣyandaḥ sarvajñatāpariniṣpattaye, yaduta kalyāṇamitrāṇāṃ sevanaṃ bhajanaṃ paryupāsanam / tasmāttarhi kulaputra aparikhinnena te bhavitavyaṃ kalyāṇamitraparyupāsanatāyai / sudhana āha - yadārya vistareṇa kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryāyāṃ śikṣitavyam? kathaṃ pratipattavyam? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryā prārabhyā? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryāyāṃ caritavyam? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryāṃ paripūrayitavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryā pariśodhayitavyā? katham bodhisattvena bodhisattvacaryā avatartavyā? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryā abhinirhartavyā? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryā anusartavyā? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryā adhyālambitavyā? kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryā vistartavyā? kathaṃ bodhisattvasya paripūrṇaṃ bhavati samantabhadracaryāmaṇḍalam? atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūtaḥ sudhanaṃ śreiṣṭhidārakaṃ gāthābhirabhyabhāṣata -

sādhu śubhapuṇyasāgara yo hi tvamupāgato mama sakāśam / vipulakṛpakaraṇamānasa paryeṣase anuttamāṃ bodhim // 38 //

sarvajaganmokṣārthaṃ vipulāṃ praṇidhi si cārikāmasamām / bheṣyasi jagatastrāṇaṃ eṣa nayo bodhicaryāyāḥ // 39 //

ye bodhisattva sudṛḍhā akhinnamanasaḥ saṃsāri te carim / samantabhadrāṃ labhate aparājitāṃ asaṅgāṃ hi // 40 //

puṇyaprabha puṇyaketu puṇyākara puṇyasāgara viśuddhim / yastvaṃ samantabhadrāṃ praṇidhi si sacārikāṃ jagadartham // 41 //

amitānanantadhyān drakṣyasi buddhān daśaddiśi loke / teṣāṃ ca dharmameghān dhārayitāsi smṛtibalena // 42 //

sa tvaṃ jinan daśaddiśi paśyannapi yeṣu buddhakṣetreṣu / teṣāṃ praṇidhānasāgara śodhayiṣyasi bodhicaryāyām // 43 //

ye eta nayasamudrānavatīrṇa sthihitva buddhabhūmiye / te bhonti sarvadarśī śikṣanto lokanāthānām // 44 //

tvaṃ sarvakṣetraprasare kṣetrarajaḥsamāṃścaritva bahukalpān / caryāṃ samantabhadrāṃ spṛśiṣyasi śivāṃ prasara bodhim // 45 //

caritavya kalpasāgara anantamadhya aśeṣakṣetresu / paripūritavya praṇidhī samantavarabhadracaryāyām // 46 //

prekṣasva sattvanayutān śrutvā tava praṇidhiprīti saṃjātā / ye bodhi prārthayante samantabhadreṇa jñānena // 47 //

atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūta imā gāthā bhāṣitvā sudhanaṃ śreṣṭhidārakametadavocat - sādhu sādhu kulaputra, yastvamanuttarāyai samyaksaṃbodhaye cittamutpādya bodhisattvacaryāṃ parigaveṣitavyāṃ manyase / durlabhāste kulaputra sattvā ye 'nuttarāyai samyaksaṃbodhaye cittamutpādayanti / ataste durlabhatamāḥ sattvā ye 'nuttarāyai samyaksaṃbodhaye cittamutpādya bodhisattvacaryāṃ parigaveṣante / tena hi kulaputra bhūtakalyāṇamitreṣu niścayaprāptena bodhisattvena bhavitavyaṃ sarvajñajñānapratilambhāya / aparikhinnamānasena bhavitavyaṃ kalyāṇamitraparyeṣṭiṣu / atṛptena bhavitavyaṃ kalyāṇamitradarśaneṣu / pradakṣiṇagrāhiṇā te bhavitavyaṃ kalyāṇamitrānuśāsanīṣu / apratihatena bhavitavyaṃ kalyāṇamitropāyakauśalyacariteṣu / asti kulaputra ihaiva dakṣiṇāpathe rāmāvarānto nāma janapadaḥ / tatra sugrīvo nāma parvataḥ / tatra meghaśrīrnāma bhikṣuḥ prativasati / tamupasaṃkramya paripṛccha - kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryāyāṃ śikṣitavyam, kathaṃ prayoktavyam / kathaṃ bodhisattvacaryā prārabhyā? kathaṃ bodhisattvacaryāyāṃ caritavyam? kathaṃ bodhisattvacaryā paripūrayitavyā? kathaṃ pariśodhayitavyā? kathamavatartavyā? kathamabhinirhartavyā? kathamanusartavyā? kathamadhyālambitavyā? kathaṃ vistārayitavyā? kathaṃ bodhisattvasya paripūrṇaṃ bhavati samantabhadracaryāmaṇḍalam? sa te kulaputra kalyāṇamitraḥ samantabhadracaryāmaṇḍalamupadekṣyati // atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārakastuṣṭa udagra āttamanāḥ pramuditaḥ prītisaumanasyajāto mañjuśriyaḥ kumārabhūtasya pādau śirasābhivandya mañjuśriyaṃ kumārabhūtamanekaśatasahasrakṛtvaḥ pradakṣiṇīkṛtya anekaśatasahasrakṛtvo 'valokya kalyāṇamitrapremānugatacittaḥ kalyāṇamitrādarśanamasahamāno 'śrumukho rudan mañjuśriyaḥ kumārabhūtasyāntikātprakrāntaḥ // 1 // 4 meghaśrīḥ /

atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārako 'nupūrveṇa yena rāmāvarānto janapadastenopajagāma / upetya rāmāvarānte janapade vicaran pūvakuśalamūlasaṃbhavo dārakarmādhiṣṭhānamanobhirucitān bhogān paribhuñjāno yena sugrīvaḥ parvatastenopasaṃkramya sugrīvaṃ parvatamadhiruhya meghaśriyaṃ bhikṣumanugaveṣamāṇaḥ pūrvāṃ diśaṃ niryayau / evaṃ dakṣiṇāṃ paścimāmuttarāmuttarapūrvāṃ pūrvadakṣiṇāṃ dakṣiṇapaścimāṃ paścimottarāmapi diśaṃ niryayau / meghaśriyaṃ bhikṣumanugaveṣamāṇaḥ ūrdhvato 'pyavalokayati sma, adhastādapi / sa saptāhasyātyayānmeghaśriyaṃ bhikṣumapaśyadanyatamasmin parvataśikharotsaṅge caṃkramyamāṇam / sa yena meghaśrīrbhikṣustenopasaṃkramya meghaśriyo bhikṣoḥ pādau śirasābhivandya meghaśriyaṃ bhikṣuṃ pradakṣiṇīkṛtya purataḥ prāñjaliḥ sthitvā etadavocat - yatkhalu āryo jānīyāt - mayā anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpāditam / na ca jāne kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryāyāṃ śikṣitavyam, kathaṃ pratipattavyam, kathaṃ bodhisattvacaryā prārabdhavyā, kathaṃ bodhisattvacaryāyāṃ caritavyam, kathaṃ bodhisattvacaryā paripurayitavyā, kathaṃ pariśodhayitavyā, kathamavatartavyā, kathamabhinirhartavyā, kathamanusartavyā, kathamadhyālambitavyā, kathaṃ vistārayitavyā, kathaṃ bodhisattvasya paripūrṇaṃ bhavati samantabhadracaryāmaṇḍalam / śrutaṃ ca me āryo bodhisattvānāmavavādānuśāsanīṃ dadātīti / tadvadatu me āryaḥ kathaṃ bodhisattvā niryānti anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau /

evamukte meghaśrīrbhikṣuḥ sudhanaṃ śriṣṭhidārakametadavocat - sādhu sādhu kulaputra, yastvamanuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpādya bodhisattvacaryāṃ paripṛcchasi / duṣkaraṃ hi etat kulaputra paramaduṣkaraṃ yaduta bodhisattvacaryāparimārgaṇaṃ bodhisattvogocaraparimārgaṇaṃ bodhisattvaniryāṇaviśuddhiparimārgaṇaṃ bodhisattvamārgaviśuddhiparimārgaṇaṃ bodhisattvacaryāvaipulyaviśuddhiparimārgaṇaṃ bodhisattvābhijñānirhāraviśuddhiparimārgaṇaṃ bodhisattvavimokṣasaṃdarśanaṃ bodhisattvalokakṛpāpracārasaṃdarśanaṃ bodhisattvayathāśayajagadanuvartanaṃ bodhisattvasaṃsāranirvāṇamukhasaṃdarśanaṃ bodhisattvānāṃ saṃskṛtāsaṃskṛtadoṣabhayānupalepavicāraparimārgaṇam / ahaṃ kulaputra adhimuktibalādhipateyatayā cakṣurmatiśraddhānayanaviśuddhayā aparāṅmukhajñānālokāvabhāsena samantābhimukhāvalokanayā samantaviṣayāpratihatena darśanena sarvāvaraṇavigatena vipaśyinā kauśalyena samantacakṣurviṣayapariśuddhayā śarīraviśuddhyā sarvadiksrotaḥprasarābhimukhapraṇatena kayapraṇāmakauśalyena sarvabuddhadharmameghasaṃdhāranena ca dhāraṇībalena sarvadikkṣetrābhimukhāṃstathāgatān paśyāmi / yaduta pūrvasyāṃ diśi ekaṃ tathāgataṃ paśyāmi / dvāvapi, daśāpi, buddhaśatamapi, buddhasahasramapi, buddhaśatasahasramapi, buddhakoṭīmapi, buddhakoṭīśatamapi, buddhakoṭīsahasramapi, buddhakoṭiśatasahasramapi, buddhakoṭīniyutaśatasahasramapi, yāvadaparimāṇānaprameyānasaṃkhyeyānacintyānatulyānasamantānasīmāprāptānamāpyānanabhilāpyānapi (gv 49) tathagatān paśyāmi / jambudvīpaparamāṇurajaḥsamānapi tathāgatān paśyāmi /

cāturdvīpakalokadhātuparamāṇurajaḥsamānapi, sāhasradvisāhasratrisāhasramahāsāhasrabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānapi tathāgatān paśyāmi / daśabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānapi tathāgatān paśyāmi / śatabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānapi, buddhakṣetrasahasraparamāṇurajaḥsamānapi, buddhakṣetraśatasahasraparamāṇurajaḥsamānapi, buddhakṣetrakoṭīparamāṇurajaḥsamānapi, buddhakṣetrakoṭīśataparamāṇurajaḥsamānapi, buddhākṣetrakoṭīsahasraparamāṇurajaḥsamānapi, buddhakṣetrakoṭīśatasahasraparamāṇurajaḥsamānapi, buddhakṣetrakoṭīniyutaśatasahasraparamāṇurajaḥsamānapi, yāvadanabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānapi tathāgatān paśyāmi / yatha pūrvasyāṃ diśi, evaṃ dakṣiṇāyāṃ paścimāyāmuttarāyāmuttarapūrvāyāṃ pūrvadakṣiṇāyāṃ dakṣiṇapaścimāyāṃ paścimottarāyāmadha ūrdhvaṃ diśi ekamapi tathāgataṃ paśyāmi / yāvadanabhilāpyānabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānapi tathāgatān paśyāmi / ekaikasyāṃ diśi anuvilokayan nānāvarṇāṃstathāgatān paśyāmi nānāsaṃsthānān nānāvikurvitān nānāvṛṣabhitāvikrīḍitān vicitraparṣanmaṇḍalavyūhān anekavarṇānanekavarṇaraśmijālāvabhāsamuktān vividhabuddhakṣetraviśuddhibhavanavyūhān nānavidhāyuḥpramāṇaviśuddhān yathāśayajagadvijñāpanān vividhābhisaṃbodhiviśuddhimukhavikurvitān buddharṣabhasiṃhanādavinarditāṃstathāgatān paśyāmi / asyā ahaṃ kulaputra samantamukhasarvārambaṇavijñaptisamavasaraṇālokāyā buddhānusmṛterlābhī /

kiṃ mayā śakyaṃ bodhisattvānāmanantajñānamaṇḍalaviśuddhānāṃ caryā jñātum, guṇān vā vaktum, ye te samantāvabhāsamaṇḍalabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sarvatathāgatamaṇḍalasarvabuddhakṣetrabhavanaviśuddhivyūhābhimukhapaśyanatayā / ye te sarvajagatsamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā yathāśayajagadvijñaptitathāgatadarśanaviśuddhyā / ye te daśabalasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā daśatathāgatabalāpramāṇānusaraṇatayā / ye te dharmasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā dharmaśravaṇākārasarvatathāgatakāyameghāvalokanatayā / ye te digvirocanagarbhabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sarvadiksamudreṣvasaṃbhinnabuddhasamudrāvataraṇatayā / ye te dasadikpraveśabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sūkṣmāvalambanasarvatathāgatavikurvitavṛṣabhitāvataraṇatayā / ye te kalpasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā avarahitasarvakalpatathāgatadarśanavijñaptyā / ye te kālasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sarvakālatathāgatakāladarśanasaṃvāsāvijahanatayā / ye te kṣetrasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sarvabuddhakṣetrābhyudgatānabhibhūtabuddhakāyadarśanavijñaptyā / ye te tryadhvasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāstryadhvatathāgatamaṇḍalasvacittāśayasamavasaraṇatayā / ye te ārambaṇasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sarvārambaṇatathāgataparaṃparāsamudāgamadarśanavijñaptyā / ye te śāntasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā ekakṣaṇasarvalokadhātuṣu sarvatathāgataparinirvāṇavijñaptyā /

ye te vigamasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā ekadivase sarvāvāseṣu sarvatathāgataprakramaṇavijñaptyā / (gv 50) ye te vipulasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā ekaikatathāgatadharmadhātuparyaṅkaparisphuṭabuddhaśarīravijñaptyā / ye te sūkṣmasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā ekavālapathena anabhilāpyabuddhotpādārāgaṇāvataraṇatayā / ye te vyūhasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā ekakṣaṇe sarvalokadhātuṣu abhisaṃbodhivikurvitasaṃdarśanavijñaptyā / ye te kārya samāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sarvabuddhotpādadharmacakravikurvitajñānāvabhāsapratilābhatayā / ye te samāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ svacittāśayadarśanasarvatathāgatapratibhāsaprāptyā / ye te karmasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāḥ sarvajagadyathopacitakarmapratibimbasaṃdarśanatayā / ye te vikurvitasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhā aśeṣasarvadharmadhātunalinīpadmaparisphuṭavipulabuddhavikurvitadarśanasamantadigabhimukhavijñaptyā / ye te gaganasamāropitabuddhānusmṛtimukhapratilabdhāstathāgatabimbamegharacitadharmadhātugaganālokanatayā //

gaccha kulaputra, ayamihaiva dakṣiṇāpathe sāgaramukho nāma dikpratyuddeśaḥ / tatra sāgaramegho nāma bhikṣuḥ prativasati / tamupasaṃkramya paripṛccha, kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryāyāṃ śikṣitavyam, kathaṃ pratipattavyam / sa te kulaputra kalyāṇamitraṃ paridīpayiṣyati / kuśalamūlasaṃbhārahetuṃ samavatārayiṣyati / vipulāṃ saṃbhārabhūmiṃ saṃjanayiṣyati / vipulaṃ kuśalamūlavegabalaṃ saṃvarṇayiṣyati / vipulaṃ bodhicittasaṃbhārahetuṃ janayiṣyati / vipulaṃ mahāyānāvabhāsahetumupastambhayiṣyati / vipulaṃ pāramitāsaṃbhārabalaṃ prabhāvayiṣyati / vipulaṃ caryāsāgarāvatāranayaṃ pariśodhayiṣyati / vipulaṃ praṇidhānamaṇḍalaṃ viśodhayiṣyati / vipulaṃ samantamukhaniryāṇavyūhaṃ saṃvardhayiṣyati / vipulaṃ mahākaruṇābalaṃ pravardhayiṣyati // atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārako meghaśriyo bhikṣoḥ pādau śirasābhivandya meghaśriyaṃ bhikṣumanekaśatasahasrakṛtvaḥ pradakṣiṇīkṛty avalokya ca meghaśriyo bhikṣorantikāt prakrāntaḥ // 2 // 5 sāgarameghaḥ /

atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārakastāṃ kalyāṇamitrānuśāsanīmanuvicintayan, taṃ lokamanusmaran, taṃ bodhisattvavimokṣaṃ vicārayan, taṃ bodhisattvasamādhinayamanumārjan, taṃ bodhisattvasāgaranayamavalokayan, taṃ buddhamaṇḍalamabhimukhamadhimucyamānaḥ, taṃ buddhadarśanadiśamabhilaṣan, taṃ buddhasamudramanuvicintayan, tāṃ buddhaparaṃparāmanusmaran, taṃ buddhanayānugamamanugacchan, taṃ buddhagaganamanuvilokayan, anupūrveṇa yena sāgaramukhaṃ dikpratyuddeśo yena ca sāgaramegho bhikṣustenopasaṃkramya sāgarameghasya bhikṣoḥ pādau śirasābhivandya sāgarameghaṃ bhikṣumanekaśatasahasrakṛtvaḥ pradakṣiṇīkṛtya sāgarameghasya bhikṣoḥ purataḥ prāñjaliḥ sthitvā etadavocat - ahamārya anuttarāṃ samyaksaṃbodhimabhisaṃprasthito 'nuttaraṃ jñānasāgaramavatartukāmaḥ / na ca jāne kathaṃ bodhisattvā vivartante lokavaṃśāt / āvartante tathāgatavaṃśe / uttaranti saṃsārasāgarāt / avataranti sarvajñajñānasāgaram / uccalanti bālapṛthagjanabhūmīḥ / saṃpadyante tathāgatakule / vivartante saṃsārasrotasaḥ / pravartante bodhisattvacaryāsrotasi, nivartante saṃsārasāgaragaticakrāt / āvartante bodhisattvacaryāpraṇidhānacakram / pramardayanti sarvamāramaṇḍalam / dyotayanti sarvabuddhamaṇḍalaprabhavam / śoṣayanti tṛṣṇāsāgaram / vivardhayanti mahākaruṇātoyam / pithanti sarvākṣaṇāpāyadurgativinipātadvārāṇi / vivṛścanti svarganirvāṇadvāram, vinirbhindanti traidhātukanagarakapāṭam / vivṛṇvanti sarvajñatāpuradvārakapāṭam / vijahanti sarvopakaraṇatṛṣṇām / utpādayanti sarvajagatsaṃgrahapraṇidhim //

evamukte sāgaramegho bhikṣuḥ sudhanaṃ śreṣṭhidārakametadavocat - sādhu sādhu kulaputra, yattvayā anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpāditam / na hi kulaputra anavaropitakuśalamūlānāṃ sattvānāṃ bodhāya cittamutpadyate / samantamukhakuśalāvabhāsapratilabdhānāmupāyagarbhamārgasamādhijñānālokāvabhāsitānāṃ vipulapuṇyasāgarasaṃbhṛtasaṃbhārāṇāṃ sarvaśuklopacayāpratiprasrabdhānāṃ sarvakalyāṇamitropastabdhopāyāparikhinnānāṃ kāyajīvitanapekṣāṇāṃ sarvavastūdgrahavigatānāmanimnonnatapṛthivīsamacittānāmā prakṛtikṛpāsnehānugatānāṃ sarvabhavagatisaṃvāsābhimukhānāṃ tathāgataviṣayābhilāṣiṇāṃ sattvānāṃ bodhāya cittamutpadyate / yaduta mahākaruṇācittaṃ sarvasattvaparitrāṇāya, mahāmaitrīcittam sarvajagatsamayogatāyai, sukhacittaṃ sarvajagadduḥkhaskandhavyupaśamanāya, hitacittaṃ sarvākuśaladharmavinivartanatāyai, dayācittaṃ sarvabhayārakṣāyai, asaṅgacittaṃ sarvāvaraṇavinivartanatāyai, vipulacittaṃ sarvadharmadhātuspharaṇatāyai, anantacittamākāśadhātusamavasaraṇasamatānugamāya, vimalacittaṃ sarvatathāgatadarśanavijñaptyai, viśuddhacittaṃ tryadhvāvaśeṣajñānaspharaṇatāyai, jñānacittaṃ sarvāvaraṇajñānavinivartanatāyai sarvajñajñāsāgarāvataraṇatāyai //

ahaṃ kulaputra pūrṇāni dvādaśa varṣāṇi iha sāgaramukhe dikpratyuddeśe viharāmi imaṃ mahāsāgaramārambaṇīkṛtya āmukhīkṛtya, yaduta mahāsāgarasya vipulāpramāṇatāmanuvicintayan vimalaprasannatāṃ ca gambhīraduravagāhatāṃ ca anupūrvanimnasusthitāṃ ca anekaratnākaravicitratāṃ ca vāriskandhāpramāṇatāṃ ca acintyodāravarṇavimātratāṃ ca anantabhūtāṃ ca vicitrodārapraṇādhivāsanatāṃ (gv 52) ca mahāmeghapraticchannatāṃ ca antarāpurṇatāṃ ca anuvicintayan / tasya mama kulaputra evaṃ bhavati - asti na punaranyaḥ kaścidiha loke yo 'smānmanāsāgarādvipulataraśca vistīrṇataraśca apramāṇataraśca gambhīrataraśca vicitrataraśca / tasya mama kulaputra evaṃ yoniśaścintāmanasikāraprayuktasya mahāsāgarasyādhastānmahāpadmaṃ prādurabhūt /

aparājitamaṇiratnendranīlamaṇivajradaṇḍaṃ mahāvaiḍūryamaṇiīratnāvataṃsakaṃ jāmbūnadasuvarṇavimalavipulapatraṃ kālānusāricandanakalikāvyūham aśmagarbharatnakesaropetaṃ sāgaravipulavistīrṇapramāṇaṃ daśāsurendraśatasahasrasaṃdhāritadaṇḍagarbhaṃ daśamaṇiratnaśatasahasravicitraratnajālasaṃchannaṃ daśanāgendraśatasahasragandhodakameghābhipravarṣitaṃ daśagaruḍendraśatasahasramukhapralambitapaṭṭamaṇidāmahāraṃ daśakinnarendraśatasahasrahitacittasaṃprekṣitaṃ daśamahoragendraśatasahasramukhapraṇatopacāraṃ daśarākṣasendraśatasahasrapraṇatakāyābhipūjitaṃ daśagandharvendraśatasahasravicitratūryasaṃgītistutopacitaṃ daśadevendraśatasahasradivyapuṣpagandhamālyadhūpavilepanacūrṇacīvaracchatradhvajapatākāmeghābhipravarṣitaṃ daśabrahmendraśatasahasramūrdhapraṇatopacāraṃ daśaśuddhāvāsakāyikādevatāśatasahasrakṛtāñjalipuṭanamaskṛtaṃ daśacakraparivartamanujendraśatasahasrasaptaratnapratyudgatābhipūjitaṃ daśasāgaradevatāśatasahasrābhyudgatanamaskṛtaṃ daśajyotīrasamaṇiratnaśatasahasraraśmivyūhāvabhāsitaṃ daśapuṇyaśuddhamaṇiratnaśatasahasrasuniścitavinyastopaśobhitaṃ daśavairocanamaṇiratnaśatasahasravimalagarbhaṃ daśaśrīmaṇiratnaśatasahasramahāśrīpratāpanaṃ daśavicitrakośamaṇiratnaśatasahasrānantāvabhāsitaṃ daśajambūdhvajamaṇiratnaśatasahasrasuparigṛhitasthitaprāptopaśobhitaṃ daśavajrasiṃhamaṇiratnaśatasahasrāparājitavyūhaṃ daśasūryagarbhamaṇiratnaśatasahasrodārottaptopacitaṃ daśaruciramaṇiratnaśatasahasravividhavarṇopacāraṃ daśacintārājamaṇiratnaśatasahasrākṣayavyūhaprabhojjvalitam /

tacca mahāpadmaṃ tathāgatalokottarakuśalamūlanirjātaṃ bodhisattvāśayaṃsaṃprasthitaṃ sarvadigabhimukhavijñapanaṃ mayāgatadharmaniryātaṃ nirāmagandhakarmasaṃbhutam araṇādharmatānayavyūhaṃ svapnasamadharmatāsamudācāram anabhisaṃskāradharmanayamudritam asaṅgadharmanayānugataṃ samantāddaśadikkuladharmadhātuspharaṇaṃ buddhaviṣayaprabhāvabhāsanākulam, yasya na śakyamasaṃkhyeyaiurapi kalpaśatasahasrairākāraguṇasaṃsthānavarṇavyūhaparyanto 'dhigantum / tacca mahāpadmaṃ tathāgatakāyaparyaṅkapariṣphuṭaṃ paripūrṇaṃ paśyāmi / taṃ ca tathāgatakāyamita upādāya yāvadbhavāgraparamaṃ paśyāmi / tasya ca tathāgatasya acintyamāsanavyūhaṃ paśyāmi / acintyaparṣanmaṇḍalavyūhān / acintiyān prabhāmaṇḍalavyūhān / acintyāṃ lakṣaṇasaṃpadamacintyāmanuvyañjanacitratāmacintyāṃ buddhavṛṣabhitām / acintyaṃ buddhavikurvitam / acintyāṃ tathāgatavarṇaviśuddhim / acintyāmavalokitamūrdhitām / acintyāṃ prabhūtajihvatāṃ paśyāmi / acintyān buddhasarasvatīvyūhān śṛṇomi / acintyāṃ balāpramāṇatām, acintyāṃ vaiśaradyavyūhaviśuddhim, acintyaṃ pratisaṃvidbalābhinirhāramanugacchāmi / acintyaṃ pūrvabodhisattvacaryāsamudāgamamanusmarāmi / acintyamabhisaṃbodhivikurvitaṃ paśyāmi / acintyaṃ dharmameghābhinigarjitam, acintyaṃ samantadarśanavijñaptyāśrayavyūhaṃ (gv 53) śṛṇomi / acintyāpramāṇāṃ vāmadakṣiṇena śarīravibhaktim, acintyaṃ sattvārthakāyapariprāptiṃ paśyāmi //

sa ca me tathāgato dakṣiṇaṃ pāṇiṃ prasārya śirasaṃ parimārjya samantanetraṃ nāma dharmaparyāyaṃ sarvatathāgataviṣayaṃ bodhisattvacaryāprabhāvanaṃ sarvadharmadhātutalaprabhedāvabhāsanaṃ sarvadharmamaṇḍalasamavasaraṇāvabhāsanaṃ sarvakṣetramaṇḍalākāraviśuddhyālokaṃ sarvaparapravādimaṇḍalavikiraṇaṃ sarvamārakalipramardanaṃ sarvasattvadhātusaṃtoṣaṇaṃ sarvasattvacittagahanāvabhāsanaṃ sarvasattvayathāśayavijñāpanaṃ sarvasattvendriyacakraparivartaprabhāsanaṃ prakāśayati / taṃ cāhaṃ samantanetraṃ dharmaparyāyamudgṛhṇāmi saṃdhārayāmi pravartayāmi puanidhyāyāmi evaṃrūpeṇodgaheṇa, yasya likhyamānasya mahāsamudrāpskandhapramāṇā ca maṣiḥ, sumeruparvatarājamātrakalamasaṃcayaḥ kṣayaṃ vrajet / na ca tasya dharmaparyāyasya ekaikasmātparivartādekaikasmāddharmadvārākaikasmāddharmanayādekaikasmāddharmayoneḥ ekaikasmāddharmapadaprabhedāt kṣaya upalabhyate, na ūnatvaṃ vā paryādānaṃ vā paryavasthānaṃ vā paryantaniṣṭhā vā //

iti hi kulaputra pūrṇāni dvādaśa varṣāṇyahamimaṃ samantanetraṃ dharmaparyāyamudgṛhītavān / evaṃrūpeṇodgaheṇa yadekadivasena asaṃkhyeyan parivartān paryavāpnomi śrutodgahaṇadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartānavatarāmi śāntamukhadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān avatarāmi śāntamukhadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān samavasarāmi anantāvartadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān vibhāvayāmi praticinomi bhūmyavacāraṇānugamadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān paryādadāmi tejovatīdhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān abhinirharāmi padmavyūhadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān saṃprakāśayāmi svaraviviktadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān pratibhajāmi gaganagarbhadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān pravistarāmi jyotiṣakūṭadhāraṇyālokāvabhāsena / asaṃkhyeyān parivartān parisaṃsthāpayāmi sāgaragarbhadhāraṇyālokāvabhāsena / ye ca me kecit sattvā upasaṃkrāmanti pūrvasyāṃ diśi devā vā devendrā vā nāgā vā nāgendrā vā yakṣā vā yakṣendrā vā asurā vā asurendrā vā garuḍā vā garuḍendrā vā mahoragā vā mahoragendrā vā manuṣyā vā manuṣyendrā vā brahmāṇo vā brahmendrā vā, tān sarvānatraiva samantanetre tathāgatabodhisattvacaryāvabhāse dharmaparyāye pratiṣṭhāpayāmi niveśayāmi / sarveṣāṃ ca teṣāmeva samantanetraṃ dharmaparyāyaṃ rocayāmi nirūpayāmi paridīpayāmi saṃvarṇayāmi saṃdarśayāmi vibhajāmi vistārayāmi uttānīkaromi vivarāmi pramuñcāmi avabhāsayāmi / yathā purvasyāṃ diśi, evaṃ dakṣiṇāyāḥ paścimāyā uttarāyā uttarapūrvāyāḥ purvadakṣiṇāyā dakṣiṇapaścimāyāḥ paścimottarāyā adha urdhvāyāśca diśaḥ ye kecit sattvā upasaṃkrāmanti - pūrvavat //

etamahaṃ kulaputra, ekaṃ dharmaparyāyaṃ jānāmi / kiṃ mayā śakyaṃ bodhisattvānāṃ caryā jñātuṃ guṇān vā vaktuṃ sarvabodhisattvacaryāsamudrāvatīrṇānāṃ pariśuddhapraṇidhyanugamena, sarvapraṇidhānasāgarāvatīrṇānāṃ sarvakalpasaṃvāsavyavacchedāya, sarvasattvasaṃsārāvatīrṇānāṃ yathāśayacaryānuvartanatāyaiḥ sarvajagaccittasāgarāvatīrṇānāmajñānavijñaptyā, sarvaguṇasāgarāvatīrṇānāmasaṅgadaśabalajñānāvalokasaṃjananatāyai, sarvasattvendriyasāgarāvatīrṇānāṃ paripācanavinayakālānatikramaṇatāyai, sarvakṣetrasāgarāvatīrṇānāṃ sarvakṣetraviśuddhipraṇidhyabhinirhāreṇa, sarvabuddhasāgarāvatīrṇānāṃ tathāgatapūjopasthānapraṇidhibalena, sarvadharmasāgarāvatīrṇānāṃ jñānavijñaptyā, sarvaguṇasāgarāvatīrṇānāṃ pratipatyanugamena, sarvajaganmantrasāgarāvatīrṇānāṃ sarvamantresu dharmacakrapravartanābhinirharaṇatāyai //

gaccha kulaputra, ayamihaiva dakṣiṇāpathe itaḥ ṣaṣṭiyojanaiḥ sāgaratīraṃ nāma laṅkāpatham / tatra supratisthito nāma bhikṣuḥ prativasati / tamupasaṃkramya paripṛccha kathaṃ bodhisattvena mahāsattvena bodhisattvacaryā pariśodhayitavyā // atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārakaḥ sāgarameghasya bhikṣoḥ pādau śirasābhivandya sāgarameghaṃ bhikṣumanekaśatasahasrakṛtvaḥ pradakṣiṇīkṛtya avalokya sāgarameghasya bhikṣorantikāt prakrāntaḥ // 3 // 6 supratiṣṭhitaḥ /

atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārakastāṃ kalyāṇamitrānuśāsanī taṃ ca samantanetraṃ dharmaparyāyamanusmaran, tacca tathāgatavikurvitamanuvicintayan, tāṃśca dharmapadavyañjanameghān dhārayan, tāṃśca dharmamukhasāgarānavataran, taṃ ca dharmavidhimanuvilokayan, tāṃśca dharmāvartanayānavagāhyamānaḥ, tacca dharmagaganaṃ samavasaran, tacca dharmamaṇḍalaṃ pariśodhayan, taṃ ca dharmaratnadvīpamanuvicārayan, anupūrveṇa yena sāgaratīraṃ laṅkāpathastenopasaṃkramya pūrvāṃ diśamavalokayāmāsa supratiṣṭhitasya bhikṣordarśanakāmatayā / evaṃ dakṣiṇāṃ paścimāmuttarāmuttarapūrvāṃ pūrvadakṣiṇāṃ dakṣiṇapaścimāṃ paścimottarāmadha ūrdhvāṃ diśamavalokayāmāsa supratiṣṭhitasya bhikṣordarśanakāmatayā / so 'paśyatsupratiṣṭhitaṃ bhikṣuṃ gaganatale caṃkramyamāṇamasaṃkhyeyadevatāśatasahasraparivṛtam, tacca gaganatalaṃ divyapuṣpameghābhikīrṇamadrākṣīdasaṃkhyeyadivyatūryameghanirghoṣam, asaṃkhyeyapaṭṭapatākālaṃkāraṃ devendraiḥ supratiṣṭhitasya bhikṣoḥ pūjakarmaṇi / acintyakālāgurumeghonnatanigarjanaṃ ca gaganatalamapaśyat nāgendraiḥ / asaṃkhyeyadivyamanojñavacanopacārastutisarvavādyatūryasaṃgītinirghoṣāṃśca kinnarendraiḥ saṃprayojitān gaganatalādaśrauṣīt / acintyāṃśca sūkṣmasphuṭavastrameghān gaganatale prītimanobhirmahoragendraiḥ prahitān prasṛtānapaśyat supratiṣṭhitasya bhikṣoḥ spṛhamāṇarūpaiḥ / acintyāṃśca maṇiratnameghān asurendragaganatalamadhiṣṭhitān acintyaguṇavyūhāvabhāsamapaśyat /

acintyāṃśca garuḍendragaṇānudāramānavarūpabalasaṃsthānān garuḍendrakanyāparivārān avihiṃsāparamān prāñjalībhūtān gaganatale 'paśyat / acintyāni ca yakṣendraśatasahasrāṇi saparivārāṇi vikṛtaśarīrāṇi gaganatalagatānapaśyat supratiṣṭhitasya bhikṣormaitryādhipateyatayā / acintyāni ca rākṣasendraśatasahasrāṇi saparivārāṇi gaganatale anuparivartamānāni supratiṣṭhitasya bhikṣorārakṣāpratipannānyapaśyat / acintyāni ca brahmendraśatasahasrāṇi gaganatale kṛtāñjalipūṭāni abhipretamanojñavacanopacārastutipratyudāhāraprayuktānyapaśyat / acintyāni ca śuddhāvāsakāyikadevatāśatasahasrāṇi gaganatale vimānagatānyapaśyat supratiṣṭhitasya bhikṣoḥ pūjākarmaṇi //

atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārakaḥ supratiṣṭhitaṃ bhikṣuṃ gaganatale caṃkramyamāṇaṃ dṛṣṭvā tuṣṭa udagra āttamanāḥ pramuditaḥ prītisaumanasyajātaḥ prāñjaliḥ supratiṣṭhitaṃ bhikṣuṃ namaskṛtya evamāha - mayā ārya anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpāditam / na ca jānāmi - kathaṃ bodhisattvena buddhadharmā anveṣṭavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmāḥ samudānayitavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmāḥ saṃhartavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmāḥ sevitavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmā bhāvayitavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmā anuvartitavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmāḥ paripiṇḍayitavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmāḥ paribhāvayitavyāḥ? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmā viśodhayitavyāḥ sarvabodhisattvakāryapariprāpaṇāya? kathaṃ bodhisattvena buddhadharmā anugantavyāḥ? śrutaṃ (gv 56) ca ma āryo bodhisattvānāmavādānuśāsanīṃ dadātīti / tadvadatu me āryaḥ - kathaṃ bodhisattvena buddhadharmeṣu prayoktavyam, yathā prayujyamāno 'virahito bhavati buddhadarśanena, yathābhūtavipravāsāya avirahito bhavati bodhisattvadarśanena / sarvabodhisattvakuśalamūlaikadhyātāyai avirahito bhavati buddhadharmaiḥ / jñānānugamāyāvirahito bhavati sarvabodhisattvapraṇidhānaiḥ / sarvabodhisattvakāryapariprāpaṇāya avirahito bhavati bodhisattvacaryayā / sarvakalpasaṃvāsāparikhedatāyai avirahito bhavati sarvabuddhakṣetraspharaṇena / sarvalokadhātupariśuddhaye avirahito bhavati buddhavikurvitadarśanena / sarvatathāgatavikurvitavijñaptyai avirahito bhavati saṃskṛtāvāsena / nirmitopamabodhisattvacaryāyāḥ sarvabhavagaticyutyupapattyāyatanasvaśarīrānugamanatāyai avirahito bhavati dharmaśravaṇena / sarvatathāgatadharmameghasaṃpratīcchanatāyai avirahito bhavati jñānālokena tryadhvajñānānugamānusaraṇatāyai //

evamukte supratiṣṭhito bhikṣuḥ sudhanaṃ śreṣṭhidārakametadavocat - sādhu sādhu kulaputra, yastvamanuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpādya buddhadharmān sarvajñatādharmān svayaṃbhūdharmān paripṛcchasi / ahaṃ kulaputra asaṅgamukhasya bodhisattvavimokṣasya lābhī / etaṃ me kulaputra asaṅgamukhaṃ bodhisattvavimokṣamāyūhatā niryūhatā anusaratā vibhajatā vicinvatā pravicinvatā pratibhāsayatā prabhāsayatā asaṅgakoṭirnāma jñānālokaḥ pratilabdhaḥ, yasya pratilambhānnāsti me sarvasattvacittacaritāvabhāseṣu saṅgaḥ / nāsti sarvasattvacyutyupapattiparijñāsu saṅgaḥ / nāsti pūrvanivāsānusmṛtimukhāvatāreṣu saṅgaḥ / nāstyaparāntakalpasarvajagatsaṃvāseṣu saṅgaḥ / nāsti pratyutpannādhvasarvajagadvijñaptiṣu saṅgaḥ / nāsti sarvasattvarutamantrasaṃvṛtiparijñāneṣu saṅgaḥ / nāsti sarvasattvasaṃśayacchedeṣu saṅgaḥ / nāsti rātriṃdivakṣaṇamuhūrtakālasaṃjñāgatāvatāreṣu saṅgaḥ / nāsti daśadigbuddhakṣetresu aśarīraspharaṇatāsu saṅgaḥ, yaduta abhāvapratiṣṭhitānabhisaṃskāravipratilambhena / asyāhaṃ kulaputra anabhisaṃskārikāyā ṛddheranubhāvena iha gaganatale caṃkramāmi, tiṣṭhāmi, niṣīdāmi, niṣadyāmi, vividhānīryāpathān kalpayāmi, antadardhāmi prādurbhavāmi, dhūmāyāmi prajvalāmi / eko bhūtvā bahudhā bhavāmi, bahudhā bhūtvaiko bhavāmi / āvirbhāvaṃ tirobhāvaṃ pratyanubhavāmi / tiraḥkuḍyaṃ tiraḥprākāramasajjan gacchāmi tadyathāpi nāma ākāśe / ākāśe 'pi paryaṅkena kramāmi tadyathāpi nāma pakṣī śakuniḥ / pṛthivyāmapi unmajjananimajjanaṃ karomi tadyathodake / udake 'pyasajjamāno gacchāmi tadyathā pṛthivyām /

dhūmāyāmi prajvalāmi tadyathāpi nāma mahānagniskandhaḥ / pṛthivīmapi kampayāmi / imāvapi candrasūryau evaṃ maharddhikau evaṃ mahānubhāvau evaṃ mahaujasvinau pāṇinā saṃparimārjayāmi / yāvadbrahmalokaṃ kāye ca saṃvartayāmi / gandhadhūpapaṭalameghasaṃchannaṃ lokaṃ kṛtvā prajvalāmi / sarvaratnārcimeghasaṃchannaṃ lokaṃ kṛtvā sarvajagatsadṛśanirmitameghān pramuñcāmi / anantavarṇaprabhājālameghān pramuñcan samantāddiśo niryāmi - yaduta pūrvāṃ diśaṃ niryāmi, (gv 57) dakṣiṇāṃ paścimāmuttarāmuttarapūrvāṃ pūrvadakṣiṇāṃ dakṣiṇapaścimāṃ paścimottarāmadha urdhvāmapi diśaṃ niryāmi / ekaikena cittakṣeṇena pūrvasyāṃ diśi ekaṃ lokadhātumatikramāmi / dvāvapi daśāpi lokadhātuśatamapi lokadhātusahasramapi lokadhātuśatasahasramapi lokadhātukoṭīmapi lokadhātukoṭīśatamapi lokadhātukoṭīsahasramapi lokadhatukoṭīśatasahasramapi lokadhātukoṭīniyutaśatasahasramapi, aparimāṇānapi lokadhātūnaprameyān, asaṃkhyeyānapi acintyānapi atulyānapi amāpyānapi asamantānapi aparyantānapi asīmāprāptānapi anabhilāpyānabhilāpyānapi lokadhātūnatikramāmi /

ye ca teṣu lokadhātuṣu buddhā bhagavantastiṣṭhanti dhriyante yāpayanti, teṣu teṣu lokadhātusamudreṣu, teṣu teṣu lokadhātuprasareṣu, tāsu tāsu lokadhātudikṣu, teṣu teṣu lokadhātuparivarteṣu, teṣu teṣu lokadhātusamavasaraṇeṣu, teṣu teṣu lokadhātusaṃbhaveṣu, teṣu teṣu lokadhātunirdeśeṣu, teṣu teṣu lokadhātudvāreṣu, teṣu teṣu lokadhātukalpanirdeśeṣu, teṣu teṣu lokadhātvavatāreṣu, teṣu teṣu lokadhātubodhimaṇḍavyūheṣu, teṣu teṣu lokadhātuparṣanmaṇḍaleṣu ye buddhābhagavanto dharmaṃdeśayanti, teṣāṃ tathāgatānāmekaikaṃ tathāgatamanantabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ kāyanānātvairekaikena kāyena anantabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamaiḥ pūjāmeghaiḥ pravarṣannupasaṃkramāmi / upasaṃkramya pūjāṃ karomyapratiprasrabdhaḥ sarvapuṣpaiḥ sarvagandhaiḥ sarvamālyaiḥ sarvavilepanaiḥ sarvavastraiḥ sarvadhvajaiḥ sarvapatākābhiḥ sarvavitānaiḥ sarvajālaiḥ sarvavigrahaiḥ / yacca te buddha bhagavanto bhāṣante deśayanti udīrayanti saṃprakāśayanti saṃvarṇayanti paridīpayanti upadiśanti nirdiśanti prabhāvayanti, tatsarvamājānāmi, udgṛhṇāmi / yā ca teṣāṃ buddhānāṃ bhagavatāṃ buddhakṣetrapariśuddhistāṃ sarvāmanusmarāmi / yathā purvasyāṃ diśi, evameva dakṣiṇāyāṃ paścimāyāmuttarāyāmuttarapūrvāyāṃ pūrvadakṣiṇāyāṃ dakṣiṇapaścimāyāṃ paścimottarāyāmadha ūrdhvāyāṃ diśi ekamapi lokadhātumatikramāmi / dvāvapi daśāpi lokadhātuśatamapi yāvadanabhilāpyānabhilāpyabuddhakṣetraparamāṇurajaḥsamānapi lokadhātūnatikramāmi /

ye ca teṣu lokadhātuṣu buddhā bhagavantastiṣṭhanti dhriyante yāpayanti, teṣu teṣu lokadhātusamudreṣu tāsu tāsu lokadhātuviśuddhiṣu, yāvat teṣu teṣu lokadhātuṣu parṣanmaṇḍaleṣu dharmaṃ deśayanti, tān sarvān paśyāmi / teṣāṃ ca tathāgatānāṃ pūjāṃ karomi sarvapuṣpairyāvatsarvaparigrahaiḥ / yacca te buddhā bhagavanto bhāṣante yāvatprabhāvayanti tatsarvamājānāmi udgṛhṇāmi / yā ca teṣāṃ buddhānāṃ bhagavatāṃ buddhakṣetrapariśuddhistāṃ sarvāmanusmarāmi / yeṣāṃ ca sattvānāmābhāsamāgacchāmi, yaiḥ samāgacchāmi, te sarve niyatā bhavantyanuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau / ye ca sattvā mamābhāsamāgacchanti, sūkṣmā vā udārā vā hīnā vā praṇītā vā sukhitā vā duḥkhitā vā, teṣāṃ sarveṣāṃ tatpramāṇāṃ kāyamadhitiṣṭhāmi paripākavinayakālānatikramaṇatāyai / ye ca sattvā māmupasaṃkrāmanti tān sarvānatraiva samantajave 'moghavikramaparyavasāne bodhisattvavimokṣe pratiṣṭhāpayāmi / etamahaṃ kulaputra samantajavaṃ tathāgatapūjopasthānaprayogaṃ (gv 58) sarvasattvaparipākānukūlamasaṅgamukhaṃ bodhisattvavimokṣaṃ prajānāmi / kiṃ mayā śakyaṃ bodhisattvānāṃ mahāsattvānāṃ mahākaruṇāśīlānāṃ mahāyānapratipattiśīlānāṃ bodhisattvamārgāvipravāsaśīlānāsaṅgaśīlānāṃ bodhisattvāśayagarbhāvipātanaśīlānāṃ bodhicittāparityāgaśīlānāṃ buddhadharmādhyālambanaśīlānāṃ sarvajñatāmanasikārāvipravasitaśīlānāṃ gaganasamaśīlānāṃ sarvalokāniśritaśīlānāmavinaṣṭaśīlāmanupahataśīlānāmakhaṇḍaśīlānāmacchidraśīlānāmaśabalaśīlānāmakalmāṣaśīlānāṃ viśuddhaśīlānāṃ virajonirmalaśīlānāṃ bodhisattvānāṃ caryā jñātuṃ guṇān vā vaktum //

gaccha kulaputra, ihaiva dakṣiṇāpathe vajrapuraṃ nāma dramiḍapaṭṭanam / tatra megho nāma dramiḍaḥ prativasati / tamupasaṃkramya paripṛccha - kathaṃ bodhisattvena mahāsattvena bodhisattvacaryāyāṃ śikṣitavyam, katham pratipattavyam // atha khalu sudhanaḥ śreiṣṭhidārakaḥ supratiṣṭhitasya bhikṣoḥ pādau śirasābhivandya supratiṣṭhitaṃ bhikṣumanekaśatasahasrakṛtvaḥ pradakṣiṇīkṛtya supratiṣṭhitasya bhikṣorantikāt prakrāntaḥ // 4 // 7 meghaḥ /

atha khalu sudhanaḥ śreiṣṭhidārakastaṃ dharmālokamanusmaran dharmaprasādavegāviṣṭo buddhānugatasaṃjñāmanasikāraḥ triratnavaṃśānupacchedaprayuktaḥ kalyāṇamitrāṇyanusmaran tryadhvalokāvabhāsitacitto mahāpraṇidhānānugatamanaskāraḥ sarvasattvadhātuparitrāṇayogaprasṛtaḥ sarvasaṃskṛtaratyaniśritacitto virāgavaṃśamudīrayan sarvadharmasvabhāvanidhyaptiparamaḥ sarvalokadhātupariśuddhipraṇidhyanuccalitaḥ sarvabuddhaparṣanmaṇḍalāniśritavihārī anupūrveṇa vajrapuraṃ nāma dramiḍapaṭṭanamupasaṃkramya meghaṃ dramiḍaṃ paryeṣan adrākṣīt madhyenagaraṃ śṛṅgāṭake dharmasāṃkathyāya siṃhāsane niṣaṇṇaṃ daśānāṃ prāṇisahasrāṇāṃ cakrākṣaraparivartavyūhaṃ nāma dharmaparyāyaṃ saṃprakāśayamānam //

atha khalu sudhanaḥ śreṣṭhidārako meghasya dramiḍasya pādau śirasābhivandya meghaṃ dramiḍamanekaśatasahasrakṛtvaḥ pradakṣiṇīkṛtya purataḥ prāñjaliḥ sthitvā evamāha - mayā ārya anuttarāyāṃ saṃyaksaṃbodhau cittamutpāditam / na ca jānāmi - kathaṃ bodhisattvena bodhisattvacaryāyāṃ śikṣitavyam? kathaṃ pratipattavyam? kathaṃ bodhisattvasya bodhisattvabodhicittotpādo na praṇaśyati? sarvabhavagatiṣu kathamāśayo dṛḍhībhavatyaparikhedatayā? kathamadhyāśayaḥ pariśuddhyatyanavamardyatayā? kathaṃ mahākaruṇābalaṃ saṃjāyate aparikhedatayā? kathaṃ dhāraṇībalamākrāmati samantamukhaviśuddhatayā? kathaṃ prajñālokaḥ saṃjāyate sarvadharmavitimirālokaḥ sarvājñānatimirapaṭavikiraṇatayā? kathaṃ pratisaṃvidbalamākrāmati arthadharmaniruktipratibhānakauśalasvaramaṇḍalaparipūraye? kathaṃ smṛtibalamākrāmati sarvabuddhadharmacakrāsaṃbhinnasaṃdhāraṇatayā? kathaṃ gatibalaṃ viśudhyati sarvadharmadiggatyālokānugamanugamanatayā? kathaṃ bodhisattvasya samādhibalaṃ niṣpadyate sarvadharmārthaniścayaprabhedaparamatayā?

atha khalu megho dramiḍo bodhisattvagauraveṇa tataḥ siṃhāsanādutthāya avatīrya sudhanasya śreṣṭhidārakasya sarvaśarīreṇa praṇipatya sudhanaṃ śreṣṭhidārakaṃ suvarṇapuṣparāśinā abhyavakirat / anarghaiśca maṇiratnairudāracandanacūrṇaiścābhiprākirat / nānācitraraṅgaraktaiśca anekairvastraśatasahasrairabhicchādayāmāsa / anekaiśca nānāvarṇai rucirairmanoramairgandhapuṣpairabhyavakīrya abhiprakīrya anyaiśca vividhaiḥ pūjāprakāraiḥ pūjayitvā satkṛtya gurukṛtya mānayitvā pūjayitvā sudhanaṃ śreṣṭhidārakametadavocat - sādhu sādhu kulaputra, yena te anuttarāyāṃ samyaksaṃbodhau cittamutpāditam /

Nguồn: Bản Phạn còn sót, từ GRETIL (ĐH Göttingen) — trọn phần Phật giáo: kinh Đại thừa · luận · luật · mật giáo · kinh A-hàm · thí dụ · tán ca · thi ca. Bản Devanāgarī là phép CHUYỂN TỰ TẠI MÁY từ bản IAST, không phải bản GRETIL phát hành. Giấy phép và ấn bản in gốc ghi ở từng bài, thuộc về người nhập liệu và nhà xuất bản đứng tên; phần lớn là CC BY-NC-SA. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ bài của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.