SỐ 2103 — QUẢNG HOẰNG MINH TẬP

QUYỂN 30

THIÊN THỨ MƯỜI: THỐNG QUY

- Đời Đại Đường, chùa Tây Minh, Sa-môn Thích Đạo Tuyên soạn

- Đời Tấn, Sa-môn Chi Đạo lâm làm thơ khen Phật (8 bài).

- Đời Tấn, Sa-môn Chi Đôn vịnh hoài đại đức Thiền sư làm thơ nói về Sơn cư.

- Đời Tấn, Sa-môn Thích Tuệ Viễn, soạn lời tựa thơ niệm Phật Tam-muội.

- Thơ niệm Phật Tam-muội của Tấn Vương Tề.

- Ca từ Pháp lạc của Vương Nguyên Trường, đời Tề.

- Lương Võ Đế thuật thơ Tam giáo

- Lương Chiêu Minh, ở chùa Khai Thiện làm thơ Pháp Hội.

- Lương Giản Văn ở chùa Đồng Thái, làm thơ về Phù Đồ.

- Văn năm ấm thức của Giản Văn vịnh.

- Thơ Bách Luận xả tội phước của Lưu Hiếu Xước, đời Lương.

- Thơ Mông Hoa lâm viên giới của Giản Văn đời Lương.

- Thơ Giản ngật phú ba mươi vận của Chiêu Minh đời Lương.

- Thơ Dự sám trực sớ của Giản Văn, đời Lương.

- Đời nhà Lương, Giản Văn ở chùa Hưng Nghiệp giảng thơ.

- Tập thơ Hòa ngũ minh của Nguyên Đế, đời Lương.

- Đời Lương, Chiếu Minh ở Chung Sơn giảng giải thơ các nhân hòa.

- Đời Lương, Hoàng Thái tử làm thơ Bát quan dạ thuật du tứ thành môn.

- Đời Lương, Giản Văn làm thơ dạo chơi chùa Quang Trạch.

- Thơ Bị u thuật chí của Giản Văn đời Lương.

- Đời Lương, Thẩm Ẩn Hầu lâm chung dâng biểu.

- Thơ lâm chung của Tạ Linh Vận đời Tống.

- Thơ lâm chung của Sa-môn Thích Trí Khải, đời Trần.

- Thơ Đạo núi và Tạp thơ của Hà Xử Sĩ, đời Trần.

- Trần Diêu Sát đến chùa Minh Khánh, Trướng nhiên hoài cổ.

- Thơ Dạo núi Nhiếp sơn của Thượng thư Linh Giang đời Tần.

- Thơ làm ở chùa Đại từ chiếu khi Lô Tư Đạo đời Bắc Tề theo hầu vua.

- Tạp thơ của Trương Quân Tổ, đời Trần (3 bài).

- Thơ Năm thứ Khổ của Sa-môn Thích Vong Danh.

- Thơ đến chùa Linh Nghiễm ở Phương Sơn của Dương Đế đời Tùy.

- Thơ lên lầu ngắm đèn xuân của Dương Đế, đời Tùy.

- Đời Tùy, Vương Vị thuật thơ Tịnh Danh.

- Thơ vào chùa Phụng Lâm của Tiết Đạo Hoành, đời Tùy.

- Thơ đến Tinh Châu, chùa Đại Hưng Quốc của Văn Đế, đời Đường.

- Thơ đến chùa Đại Từ Ân ở Kinh đô.

- Đời Đường, Pháp sư Tuyên ở Thường Châu vịnh Cao Tăng.

- Đời Đường, Pháp sư Tuyên đến Đông Sơn, Tìm hai Pháp sư Thù và Đàm.

THƠ KHEN PHẬT NGÀY MỒNG 08 THÁNG 04

Đời Đông Tấn, ở núi Ốc Châu, Sa-môn Chi Đạo Lâm

Ba xuân điệt gọi tạ

Dầu hạ ngậm ngọc sáng An lành ngày thái bình

Mênh mông huyền vắng lặng Bồ-tát thái linh hòa

Mênh mông nhân hóa sinh Tứ vương ưng mà đến

Kiểu chưởng thừa vương hình Phi thiên cổ nhược la

Đằng trạc rải chi anh Duyên lãn đồi Long thủ Phiêu nhị ế trôi chảy Hoa sen dục thân ba

Nghiêng cành hiến triều vinh Phương tân vụ bốn cảnh Cam lộ nhuận bình ngọc Trân tường doanh bốn tám Huyền huỳnh diệu tử hình Cảm long chẳng tình tưởng Sợ hãi không chỗ làm Huyền căn dân linh phủ Thần điều tú hình danh Viên quang lãng sáng đông Dáng vàng diễm xuân tinh Hàm hòa gồm tám âm

Thố nạp mùi thơm bay Tích theo nhân sóng chất Tâm và thái hư minh

Sáu độ khải cùng tục Tám giải trạc thế anh

Tuệ trạch dung không ngoài Không đồng vọng hóa tình

THƠ VỊNH NGÀY MỒNG TÁM (3 bài)

Đại khối huy khu tối

Sáng rực rỡ hai nghi

Muôn loài sinh hoa đẹp

Lóng trong ngưng huyền Thánh

Thích-ca nương linh hội

Viên thần đẹp cơ chánh

Giao dưỡng giữ điềm lành

Linh tri lưu tánh mạng

Động vi vụ hạ thi

Tịch vi vô trung cảnh

Chân nhân gieo thần hóa

Chảy, đọng vì có nhân

Rồng khen ấp Đâu-thuật

Phiêu cảnh bến Diêm-phù

Dừng xe ba xuân tàn

Ngựa bay Chu minh tuần

Tám phía vạch mây dày

Chín tầng trời rải hoa

Thần linh ca muôn khúc

Bàn giá tấu linh luân

Thuần trắng ngưng mưa thần

Lan tuyền đổi sắc thân

Đầu bộ ba tài thái

Dương thanh năm đạo dứt

Chẳng trái nên là quý

Vong kỳ nên kỳ thần

Xa ư, xa cổ tư

Tưởng thác do sự sinh

Tướng và đồ linh khí

Tượng ư, tượng hình kia

Xiêm vàng, màn chất lụa

Nguyên phục đà lụa xanh

Thần mà cung là tuệ

Tích mà động là hành

Nhà trống bày tiệc vui

Phát triển khởi tươi nhuần

Nghĩ tợ duỗi vui chơi

Ngã lượng tình tác giả

Ở đó sót chỗ chuộng

Tiêu tâm ngưng thái thanh.

THƠ THÁNG NĂM ĂN CHAY TRƯỜNG

Tinh lửa dưỡng trọng khí

Chu lìa thổ ngưng dương

Quảng chớ tán nguyên biến

Khởi gió nương hòa bay

Sức thấm nhuần vô biên

Bốn bộ kính vui mừng

Trong sạch lên nhà trống

Thanh tịnh hòa xuân sáng

Đêm sợ sương thu mạnh

Tiêu điều vịnh rừng đầm

Điềm tĩnh thành vị bàng

Dật dung nghiên xung cơ

Thải thài vận cung thương

Người thợ nắm thần nêu

Nương gió thổi cỏ thơm

Đạo hành nói hành sâu

Đẹp đẽ nói lý dài

Gắng gổ Duy-ma linh

Đức âm sướng du phương

Tráo lao mầu nghiêng huyền

Tuyệt trí do cận tạng

Lược lược vi dung giản

Tán tiếng chấn lưới đạo

Chọn phiền luyện câu trần

Ách đến dẹp chương hay

Rộng như sợ gió tan

Xa như ban đêm sáng

Ngụ ngôn há đã nương

Ý được thuyên tự táng

Thấm nhuần mầu tập dung

Ma ma khinh trần vong

Tiêu sách tình dữ đồi

Liêu lãng thần hiên trương

Ai cho bến tối xa

Nếu ngộ thì chống lại

Nguyện vi thầy Hải du

Chèo thuyền vào sông thương

Vượt sóng sấm nêu khách

Huyền quy hội đạo tràng.

TỰA THƠ "BÁT QUAN TRAI"

Gian Dữ Hà phiêu kỵ kỳ đương vi hợp thành Bát quan trai

Ngày 22 tháng 10, tập trung những người cùng ý tại Ngô Huyện dưới mộ Sĩ Sơn.

Sáng ngày mồng ba là trai giới, Đạo sĩ, người tại gia gồm hai mươi bốn vị. Thanh hòa tú mục đâu không thanh tịnh.

Đến sáng ngày mồng bốn, các bậc hiền đều đi, tôi đã vui lặng lẽ nơi nhà vắng, lại có tâm tìm thuốc, liền một mình đi đến. Lúc đó bèn vẫy tay đưa về. Có tư tưởng hướng đến đường đi, tịnh cung hư phòng. Ngộ được chân ngoài thân, lên núi tìm thuốc và niềm vui bên vách đá và nước, để an ủi hai ba tình.

THƠ "BÁT QUAN TRAI" (ba bài)

Kiến ý làm pháp trai

Lý nhân khế minh trù

Tướng và kỳ ngày tốt

Mộc dục tạo gò nhàn

Vui vẻ lên nhà hiền

Sáng sủa tâm tu sạch

Yểu điệu khách bát trai

Không kiền tự ràng buộc

Tịch mặc năm tập chân

Hăng hái lệ tâm nhu

Trống pháp tiến ba khuyến

Cảm động lời dạy bảo

Xót thương nguyện hoằng giúp

Mọi nhà đều đồng thuyền

Lời Thánh nêu rõ ràng

Ứng với lời mong cầu

Tồn thành giáp thất lý

Ba cõi khen thanh tịnh

Tốt đẹp quy tể tướng

Rậm rạp như mây nổi

Ba hối khởi buổi sáng

Hai sám vào trưa tối

Minh cầm giới trong sáng

Bị lễ tẩm huyền dịch

Tiêu sách đình tân ly

Phiêu diêu thích theo gió

Tần ngần ở đường rẽ

Giơ tay hạ nửa chừng

Ruộng trong nhẹ rong ruổi

Tập tập lăng điện kích

Tức tâm đầu từng bước

Linh linh chấn kim sách

Dẫn lĩnh vọng chinh nhân

Hận hận nhớ nghĩ chứa

Khuất thân chẳng có ngã

Vật ngoài đã vắng lặng

Ngâm vịnh quy hư phòng

Thủ chân ngoạn u trách

Tuy phi một lần qua

Thả dĩ nhàn tự thích

Tĩnh một tán bồng lư

Từng âm vịnh đầu tiên

Hoành mạc chỉ rừng nhỏ

Để vườn lệ khích giũ

Tùng dung hà tưởng dật

Thái dược lên bờ cao

Nương vách lên ngoài tầm

Tiêu điều đến vạn mẫu

Nhìn núi vui thông tươi

Ngắm đầm buồn sách liễu

Giải đới dài chỗ rẽ

Ta-bà sông xanh hữu

Gió lạnh giải phiền não

Suối lạnh rửa ấm tay

Vắng lặng thần khí sướng

Kính như bàn rừng xuân

Đạt độ thầm ba tài

Hoảng hốt đáng thần ngẫu

Du quán đồng gò ẩn

Thẹn không hóa trữu ngay

THƠ VỊNH HOÀI

Cao ngạo nương thơ sách

Ngày qua rồi tháng lại

Như táng khốn sóng gió

Lưu lãng theo vật dời

Giữa đường cao vận ích

Yểu điệu kính trọng huyền

Trọng huyền ở hà hứa

Tìm chân ở trong lý

Lựa chọn vì ta dưỡng

Tiêu diêu khiến ta nhàn

Liêu lượng tâm thần sáng

Chứa đựng sáng tự nhiên

Bồi hồi trầm tình khứ

Rực rỡ lòng tươi mát

Do dự xem tượng vật

Chưa thấy hết toàn trâu

Lông Lân có chỗ quý

Chỗ quý ở quên nơm

Ngồi thẳng lân cao cảnh

Mênh mông nghĩ công lao

Nghiêng chân thân dây cương

Lĩnh lược gọi chung thư

Đến già cáp song huyền

Phi trang ngoạn thái sơ

Vịnh phát thanh phong tập

Xúc tư đều điềm đạm

Cúi vui chất văn tốt

Ngưỡng bi hai tượng tồ

Tiêu tiêu trụ hướng

Vắng lặng mông ấp trống

Mở mang việc ngàn năm

Tiêu dịch về không vô

Không có đâu bị thương

Muôn khác về một đường

Đạo hội quý tưởng thầm

Vong tượng xỏ châu đen

Khiến nước đục thành trong

Cơ quên soi nước trong

Úp gương về lóng lặng

Dung và làm đạo phù

Tâm và lý lý mật

Hình và vật vật sơ

Tiêu sách do việc đi

Riêng cùng thần minh cư

Mặt trời hy xuân phố

Du miến khen thời quan

Cảm vật nghĩ chỗ gá

Tiêu điều dật vận thượng

Còn nghĩ Thiên Thai cao

Phảng phất đều kính ngưỡng

Gió lạnh đẹp rừng lan

Ống sáo vang tiếng xa

Ven trời nuôi dây sắn

Thần sơ đều nhuận trường

Chu sa ánh chiếu soi

Phương chi diệu năm hiệp

Từng cạnh trọng vẫn sâu

Mắt mắt động đá rộng

Trong có tầm hóa sinh

Thân ngoài giải thế cương

Bão phát trấn hữu tâm

Huy huyền phất vô tưởng

Quỵ quỵ hình nhai đồi

Huýnh huýnh thần vũ sướng

Xoay vần vô tạo hóa

Phiếu miết lân nhân tượng

Nguyện đầu nhược nhân tung

Cao bộ gậy chấn sách

Nhà nhàn gá tĩnh thất

Vắng lặng hư thả chân

Dật tưởng tuôn trên đồi

Mông lệ vọng u nhân

Khái hỷ huyền gió thấp

Giao giao lìa nhiễm huân

Thời vô vấn đạo ngủ

Hành ca e nhân gì

Linh khê vô kinh lãng

Bốn núi không hạt bụi

Dư tương dạo núi xem

Giải giá chuyết chi luân

Phương tuyền đại cam lễ

Núi quả kiêm hành trân

Du lâm sướng khinh tích

Mưa đá tí vi thân

Sùng hư tập bổn chiếu

Tổn vô quy tích thần

Vì noãn noãn phiền tình

Giọt giọt trọng khí mới

Gần chẳng khách trong xứ

Xa sợ vi, vô vi

Cô tai tự có bạn

Đất sẽ nở hoa đẹp

Sáng trời chảy ánh quang

Thần lý mau chẳng mau

Đạo hội không lấn áp

Siêu siêu giới người đá

Ác huyền lãm cơ lĩnh

Dư sinh nhất hà tán

Phân chẳng giúp mé trời

Chìm vô minh đến vận

Biến bất dương ủy bính

Nhiễm nhiễm niên vãng tuấn

Du du hóa mong mãi

Kiều thủ hy bến huyền

Tưởng đăng cố chưa chánh

Sinh đồ tuy mười ba

Ngày đã tạo cảnh chết

Nguyện đắc lý vô thân

Đạo cao xung mật tĩnh.

THƠ "THUẬT HOÀI"

Chim lượn hót Côn Luân

Chí ẩn vọt hư không

Hoảng hốt về Linh hàn

Sắc bền thê nam ngu

Trạc túc khuy lưu lan

Thái luyện chứa thần sơ

Cao ngâm súc phương lễ

Bay liệng lên thần ngộ

Túc túc kha minh phiên

Mênh mông dục thanh khu

Tưởng lâu huyền vận dời

Cúi đầu đợi linh phù

Sông trong thành có lúc

Chắp cánh khiến nhọc người

Tổng giác đôn đại đạo

Hai mươi lộng song huyền

Lần lượt thích trường la

Cao bước tìm vua trước

Diệu tổn giai huyền lão

Vọng hoài lãng hào xuyên

Đạt quán đều làm được

Xuy lụy đều tự nhiên

Cùng lý ghét linh tân

Chiêu chiêu thần hỏa truyền

Hi di an xung mạc

Ưu du lạc tĩnh nhàn

Cao du không vị nếm

Quyến luyến phi nhã huyền

Nguội tâm ủy hình độ

Lớp lớp tùy hóa dời.

THƠ VỊNH ĐẠI ĐỨC

Tưởng xa còn nhiệm mầu

Gió lộng nhất hà sưởng

Phẩm vật nhóm huy hoàng

Sinh đồ liên hoảng hốt

Đã táng đại trừng chân

Vật dụ thì trí rộng

Xưa nghe bào đinh tử

Huơ giáo nhậm thần đến

Cẩu năng từ xung âm

Nhiếp sinh vẫn chỉ tay

Nương kia lai vật gian

Đầu thử im lặng chiếu

Xa độ suy cuộn duỗi

Vọng hoài gá võng tượng

Giao lạc doanh ức câm

Thần hội để cúi ngước

Đại đồng la muôn khác

Úy nhược đủ diện võng

Gửi gắm biển khu hương

Ủy hóa đồng trời đất.

BÀI TỰA ĐẠO NHÂN VỊNH THIỀN TƯ

Tôn Trường Lạc

Làm một tượng Đạo sĩ ngồi thiền và khen ngợi, có thể cho rằng: Phủ đối gởi tâm thành, cầu tham yên hoành ách. Thế núi rừng cao tuyệt.

Tưởng y nhân ở đây. Dư tinh kỳ chế tác, mỹ kỳ gia văn, bất năng mật dĩ, liêu trước thư một bài như dưới đây:

Vân sầm rất hoang sơ Rơi rơi như tấm vải Trở lại với suối lan Túc lãnh tán gia thọ Úy hội vi du cầm

Tranh vanh bặt nẻo bước Trong có xung hy tử Ngồi thẳng mộ thái sách

Tự cường giúp thiên hành Chí hèn chẳng muốn đi Ngọc chất lăng gió sương Se lạnh xệ thanh thú

Dốc lòng khế thông lạnh Trù mâu mát chiều về Trong hội giữa hai dứt Miên miên tiến việc thiền Đầu nhất diệt quan biết Nhiếp hai do thần gặp Thừa điêu lụy ách hoàn Lụy mười cũng ngưng chú Huyền tâm đất vô khí Diệu nghiên cách thô lự Minh hoài di chấn kinh Sợ sệt tứ u độ

Gặp lồng duyên sáu tịnh Không đồng dứt thất trụ Thệ hư thừa hữu lai

Mãi mãi là hữu đãi.

VỊNH SƠN CƯ

Ngũ Nhạc bàn thần cỏ

Tứ Độc chảy sông ngòi

Động cầu nhìn phương trí

Yên giữ nêu tĩnh nhân

Nếu không yên xuất xứ

Nương gá nhân hữu thường

Tìm nguyên còn chung cổ

Tưởng rỗng suốt ẩn dật

Ngọc sạch kia dưới núi

Tiếng vàng suốt sông nghi

Cuốn Hoa Tạng rối rắm

Chấn hạt phủi bụi trần

Dẫu từ sâu nhỏ khuất

Đạo và ngựa mạnh ruỗi

Tuấn vô đơn báo phạt

Phân chẳng đầu dương chân

Thở dài về núi rừng

Tốt đẹp dụng người tài.

BÀI TỰA TẬP THƠ "NIỆM PHẬT TAM-MUỘI"

(Đời Tấn, Thích Tuệ Viễn núi Lô) Tựa rằng: Gọi "Tam-muội" nghĩa là gì?

Nghĩa là chuyên tư tịch tưởng.

Tư chuyên thì chí nhất không phân biệt.

Tưởng tịch thì khí rỗng thần sáng.

Khí rỗng thì trí điềm đạo soi chiếu kia.

Thần sáng thì chẳng u chẳng suốt.

Hai điều này chính là huyền phù tự nhiên, hội nhất mà chí dụng. Thế nên cảm vật thông linh, ngự tâm chân chánh, động ắt nhập nhiệm mầu. Đây là mượn việc tu để ngưng thần, chứa công để chuyển tánh. Còn hoặc như thế, huống thân ở tọa vong, minh hoài chí cực, trí lạc vũ trụ, đến chỗ đại phương vi? Xin nói về lúc ban đầu kia.

Bồ-tát mới lên đạo vị, vừa để ý huyền môn. Thể vắng lặng vô vi mà không đâu chẳng vi, sánh bằng thần biến kia. Khiến cho dài ngắn cách thường độ, lớn nhỏ trái lẫn nhau. Ba quang hồi cảnh để soi chiếu, trời đất co duỗi mà nhập hoài.

Lại các Tam-muội, tên kia rất nhiều. Công kia dễ tiến, niệm Phật là bậc nhất.

Vì sao gọi là cùng huyền cực tịch tôn hiệu Như Lai? Thể thần hợp biến ứng không từ phương hướng, cho nên khiến cho đây nhập định. Mờ mờ quên biết tức sở duyên để thành gương soi. Sáng thì soi chiếu bên trong sáng tỏ muôn tượng đều sinh. Chẳng phải chỗ tai mắt đến mà nghe thấy thực hành ư? Đối với đây thấy được thể ngưng đọng hư cảnh. Ngộ thì linh căn vắng lặng thanh tịnh tự nhiên. Xem xét huyền âm khấu tâm thính, thì trần lụy thường tiêu, trệ tình dung lãng. Không phải chỗ chí diệu của thiên hạ thì ai chung với ở đây. Xét theo đây thì nhất địch chi cảm bèn phát chín tập lưu phú, dứt trọng mê của hôn tục. Nếu dùng sở duyên của các định thất phu, chẳng được nói sự hơn kém kia, rất dễ chịu. Đây là do phụng pháp các bậc hiền đều cảm khế hợp nhất đạo, cảm đồi cảnh tấc bóng. Sợ lai trữ chưa chứa nhóm. Đối đây rửa tâm pháp đường, chỉnh y thanh hướng. Phần đêm quên ngủ. Đêm trước chỉ siêng năng, đồng đến với chín duyên. Ngưỡng viện siêu bước bạt mâu chi hưng thương xót dẫn dắt kẻ yếu tiến bộ, sách tấn người học sau kia. Do đây mà xét, huy hàn của các thiên đâu luống văn vịnh mà thôi?

NIỆM PHẬT TAM-MUỘI (Lang Da Vương Tề Chi)

Diệu dụng sâu mầu

Thiệp có lãm không

Thần do muội suốt

Thức để chiếu thô

Chứa vi tự dẫn

Do công vốn rỗng

Dứt ba quán kia

Quên mảy may kia

Tịch Hán hà thỉ

Lý mầu thông suốt

Dung nhiên quên thích

Bèn rộng linh huy

Tâm xa bờ cõi

Không được theo cơ

Dụng đó để vui

Hội đó để mong

Thần giúp thiên ngưng

Viên ánh mây sáng

Cùng hóa mà cảm

Cùng vật thành bầy

Ứng không dùng phương

Người thọ tự phân

Vắng lặng gương sâu

Vàng, nước bụi xen

Khái tự một đời

Túc chi tuệ thức

Nương gá uyên nhân

Nương nhờ sức thầm

Chuyển đổi công phu

Chỗ sâu chỗ rộng

Một niệm chí thành

Chú tâm Tây cực.

KHEN NGỢI TÁT-BÀ-ĐA LUÂN

Sâu thay đạt nhân

Thần kia thấu triệt

Cảm mộng hồn giao

Mở Thánh triết này.

KHEN NGỢI TÁT-BÀ-ĐA LUÂN VÀO NÚI CẦU PHÁP

Tiếng phát khắp núi

Tức phát u thành

Tiếng vào trong tai

Vui mừng Thần chánh

Vâng mạng tiêu du

Trăm lo đồng tối

Gởi tâm ở nguyện

Hóa chính hàng linh.

KHEN NGỢI TÁT-BÀ-ĐA LUÂN THỈ NGỘ MỤC CÚNG DƯỜNG ĐẠI SƯ

Quy đồ sắp mở

Cửa linh lại mở,

Thần công khó vẽ

Đợi tổn mà ích

Tin đạo quên mình

Vui không kỳ hạn

Không phải triết nhân

Ai tìm lời hay.

KHEN NGỢI BỒ-TÁT ĐÀM-VÔ-KIỆT

Vực sâu êm êm

Đạo huyền cùng tận

Như biển lớn kia

Trăm sông đều dẫn

Bờ không đợi bến

Đường vô toàn chẩn

Ba dòng mở nguồn

Nơi đây cùng dứt

KHEN NGỢI NIỆM PHẬT

Đẹp thay Chánh giác

Thể thần do không

Động không có bờ

Tĩnh không lân hư

Hóa mà chẳng biến

Tượng mà không mẫu

Chiếu chân tánh kia

Soi các thô kia.

MƯỜI HAI CHƯƠNG: PHÁP LẠC TỪ

(Đời Tề, Vương Nguyên Trường)

Trời dài mạng tự ngắn

Đời ngắn đạo thênh thang

Đường thiền xe rộng xa

Biển ái thuyền loạn khinh

Lụy trần chưa hề hết

Tâm thọ đâu đếm được

Bụi trần dùng gì rửa

Nước chánh có dòng trong.

HỮU CA BỔN KHỞI

Trăm thần rất cung kính

Ba linh sớm vượt qua

Thường chiếu khắp phương nêu

Huân phong động lan nguyện

Chu vinh tạo ao ngọc

Lông chim tô ngọc khuyết

Hạo thuế không luống đến

Giao luân đâu luống khởi.

HỮU CA LINH THỤY

Đã giữa xuân năm tốt

Sao sáng chưa nửa đêm

Thiên tự chung ngơi nghỉ

Muôn nước từng tốt đẹp

Kim thân giúp cảnh tối

Tóc đẹp mang thần quang

Biểu trần chỉ tịnh giác

Phàm tục là luân hoàng.

HỮU CA HẠ SINH

Nhận khí biến lìa cung

Trùng khác kính tầng điện

Tiếng ngân cảm tâm thần

Thân tu khởi vui vẻ

Sinh già rồi luân hồi

Bệnh chết đang bước đi

Mới là đến nước tịnh

Đâu kết ách thành luyến.

HỮU CA TẠI CUNG

Cành xuân nhiều bệnh yểu

Lá thu ít tốt tươi

Thân tâm trọn tàn diệt

Thân ái tạm thời sinh

Gió mạnh thổi Bắc Lũng

Nước mạnh gấp Đông Lay

Biết ba tình đã vui

Được một thêm bền vững.

HỮU CA BỐN DU

Phi sách từ quốc môn

Đoan nghi yển giao thọ

Từ ái luống nghĩ nhau

Trong phòng không luyến mến

Phong lệ trái vãng đồ

Chân ngựa một đường về

Giơ tay tạm biệt người

Đắc đạo lại trở về.

HỮU CA XUẤT QUỐC

Minh tâm mở mười phương

Tịch lự chung bốn thiền

Chim xanh nương vết ẩn

Văn ly cảnh trọng xuyên

Thứu nham tiêu viễn thắng

Lộc dã cứu thanh huyền

Không hy vọng của báu

Làm sao dắt mông tuyền.

HỮU CA ĐẮC ĐẠO

Đình đình cao tới mây

Ngất ngưỡng thần sương kết

Trên sông không bồi hồi

Giữa cành đều biến diệt

Linh trí vắng thường nhiên

Phù ứng có đủ thiếu

Cảm vận lại có nghi

Nhàm chán cõi nhân gian.

HỮU CA SONG THỌ

Xuân sơn ngọc đã chứa

Đàn lâm cỏ đã rậm

Dẫn lửa về đốt cháy

Rót nước từ đê trong

Vườn nhà chẳng vết khác

Kỳ quan có đồng bạn

Ngang nhau không xưa nay

Tiếp Võ há Yến, Tề.

HỮU CA HIỀN CHÚNG

Xưa ông khinh năm tháng

Đây cũng trọng thời gian

Trong phòng bỏ diên đại

Dưới cửa bỏ trâm anh

Thiền duyệt gồm phương chỉ

Pháp hỉ quên cầm thanh

Một khác không thể nói

Vinh n h ục gì là tâm.

HỮU CA HỌC ĐỒ

Cao lớn đến hư không

Xa xôi tận gió xa

Đằng phương thanh Hán lý

Tiếng Phạm cao trong mây

Hoa vàng thật tốt tươi

Cây huỳnh đây hành xanh

Tâm thành duyên cảnh tịnh

Nghiệp sâu nối Thiên cung.

HỮU CA CUNG CỤ

Bóng tiếng không hề cách

Tối sáng đâu có gần

Hoằng từ gần rồi xa

Tuệ hậu phiến cao trần

Trong cõi đề phước lớn

Ngoài nước thấm nhân sâu

Muôn năm giữ phước nước

Ức triệu vui dân Đường

HỮU CA PHƯỚC ỨNG

Chùa Tê Huyền nghe giảng xong đến các phủ, cộng bảy vận ứng từ đồ giáo (Vương Dung đời Tề):

Nghiệp đạo hơn xa đây

Tâm địa nhàn hay rỗi

Quế cháy uất sơ tải

Lan trì thản tương bích

Hư diêm đối trường tự

Mái cao lâm quảng dịch

Phương thảo liệt thành hàng

Cây gia phân như tích

Gió thổi chuyển hoàn kích

Khói trong rộng đá cứng

Mặt trời gá chiếu hồng

Thông ánh thủy hoa bích

Sướng tai nhân ngoại thưởng

Trì trì xuân sắp tối.

THƠ THUẬT BA GIÁO CỦA LƯƠNG VÕ ĐẾ

Lúc nhỏ học Khổng, Chu

Hai mươi rành sáu kinh

Hiếu nghĩa và phương sách

Nhân thứ Mãn Đan Thanh

Tiễn ngôn quý khứ phạt

Làm lành nơi thích sống

Trung niên xem sách đạo

Có tên và không tên

Diệu thuật chạm bảng vàng

Chân ngôn ẩn thượng thanh

Mật hạnh quý âm đức

Hiển chứng lúc trưởng thành

Tuổi già xem sách Phật

Như trăng soi các sao

Khổ tập mới hiểu biết

Nhân quả mới rành rõ

Giáo pháp chỉ bình đẳng

Chí lý quy vô sinh

Căn phân biệt khó đồng

Tánh chấp trước dễ sợ

Tột nguồn không hai tánh

Việc lành không ba anh

Cây xuân lớn ức thước

Cỏ nhỏ tài vân manh

Mây nhiều giáng mưa lớn

Tùy phần đều được tốt

Tâm tưởng khởi hiểu khác

Báo ứng có hình lạ

Sai biệt đâu tác ý

Sâu cạn vốn vật tình.

ĐỜI ĐƯỜNG, THÁI TỬ CHIÊU MINH LÀM THƠ "PHÁP HỘI CHÙA KHAI THIỆN"

Chim đậu vẫn chưa bay

Mạng giá xuất sơn trang

Khuất khúc lên lĩnh ngựa

Xen nhau vào ruột dê

Vừa thấy nguồn rậm rạp

Dần thấy núi xanh xanh

Sao rơi vùi cây xa

Sương móc khởi ánh trời

Ao âm túc tảo nhạn

Gió lạnh giục sương đêm

Đất này tin nhàn tịch

Thanh tịnh chỉ đạo tràng

Cây ngọc nước lưu ly

Màn lông vũ, giường vàng

Quế đỏ, đất san hô

Cờ thần, ngọc trăng sáng

Khiên la xuống thềm đá

Phan quế dựa thân tùng

Khe nghiêng trời sắp lặn

Khói sinh lầu nửa tạng

Ngàn năm có gì xa

Trăm đời quy ngã cùng

Gương vắng lặng vô phương

Pháp luân nhà tối sáng

Biển tuệ vượt thuyền từ

Trần căn lâu chưa gội

Thấm nhuần giũ ánh sáng

PHÙ ĐỒ CHÙA ĐỒNG THÁI CỦA GIẢN VĂN VỌNG

Xa thấy Quan Phật đồ

Ngọc bích lại rũ châu

Chúc quân vượt Hán Nhữ

Bảo dịch mại Côn Ngô

Trời sáng tia ánh tỏa

Phong ngâm cung riêng khác

Lộ rơi đầy Bàn hằng

Đồng sinh phụng dẫn chim

Cờ bay xen cầu vồng

Họa ô hiệp thần oan

Phạm thế lăng dưới không

Ứng chân tệ cảnh xu

Đế mã đều ngàn dây

Thiên y đều sáu thù

Ý vui khai biểu dài

Món báu hiện toàn thân

Khiến cho qua biển khổ

Lại khiến vượt ngã mạn

Nguyện hay đồng bốn nhẫn

Thường ra khỏi chín cõi.

VƯƠNG HUẤN PHỤNG HÒA

Phó quân ngồi bay quán

Bêu thành thuộc rừng lớn

Cửa vua tuy thông suốt

Lộ tháp lại ngàn tầm

Trúng lô xuất hán biểu

Tằng cung mạo vân tâm

Côn sơn ngọc chạm khắc

Nước đẹp vàng ánh sáng

Thuyền bàn đồng sương tay

Phụng đáp tợ thú bay

Trăng lặn thềm tây ám

Mặt trời đi đông xâm

Ngược dòng khai quyến thuộc

Ngọn bút động áo thần

Nguyện nương thuyền trở lại

Ra hẳn khỏi sông ái.

PHỤNG HÒA CỦA VƯƠNG ĐÀI KHANH

Ánh sáng thật xán lạn

Tháp vọt lên ngàn trượng

Nghi phụng khác chim linh

Kim bàn thay tay tiên

Tích củng thừa điêu giác

Mái cao đỡ mành châu

Đất báu như cát ao

Chuông reng như tiếng cây

Khoảnh khắc sinh ngàn biến

Nét vẽ họa muôn tượng

Sương mù lúc có, không

Thần tiên chợt đến đi

Sương sáng nửa tầng sinh

Cờ bay tiếp trên mây

Nghê đi đâu dám dừng

Gà bay đâu thể ngước

Khen lành giúp triết nhân

Lưu vịnh quy minh lưỡng

Nguyện nương thuyền bè kia

Bờ kia ai nói rộng.

PHỤNG HÒA CỦA DỮU TÍN

Xa xa lên bầu trời

Chiếu điện gần Đông kinh

Bóng dài đến hai cửa

Cao vượt quá chín thành

Cũng tích hành vân ngại

Phướn động làm chim sợ

Phụng bay như mới đậu

Sen nở như mới mọc

Luân trọng đối trăng tròn

Tiếng chuông giống tiếng loan

Vẽ dòng nước toàn chảy

Họa sắc mây nửa nhẹ

Bày vãng bàn như giọt (nước)

Ngọc vào lửa lại sáng

Tùy vọng uyển rộng lớn

Lại tiếp thành cát bạc

Dưới điện quế Thiên hương

Tiên Phạm nhập y sinh

Nghe tám món giải thoát

Mới bỏ sáu trần tình.

ĐÊM NHÌN TƯỚNG LUÂN TRÊN THÁP, GIẢN VĂN

Ánh sáng rõ phụng đáp

Trong sương thấy loan bay

Định dụng nước hương chư

Trì thiểm thừa lộ bàn.

PHÚ VỊNH NĂM ẤM THỨC CHI CỦA GIẢN VĂN

Nước chảy cuộn thần nhân

Tâm hình lại nương sắc

Sóng dục theo tình bay

Lưới ái tùy tâm kéo

Vàng đúc tuy đổi hình

Trảm trù phương vị cực

Bồ câu xem không rõ

Vượn vịn đây đâu dừng.

LƯU XƯỚC PHÚ VỊNH BÁCH LUẬN XẢ TỘI PHƯỚC

Tìm nhân, đường bèn khác

Và bỏ đường vẫn cùng

Tột khổ trở lại vui

Tột vui khổ lại sinh

Há không luân hồi ái

Đều mê đắm ở tình

Mỗi mỗi biết tâm tướng

Nhiễm lạc pháp lưu thanh.

GIẢN VĂN, MÔNG HOA LÂM GIỚI

Người ngu đắm thế lạc

Tục sĩ trọng hư danh

Ba không đã khó rõ

Tám gió thường dễ nghiêng

Người ta đều đồng vật

Vốn tự một khô, tươi

Tuổi già ưa cô đơn

Do sau thọ bá thành

Phi vi ưa phì độn

Trì thị yểm phùng nghênh

Cầm ngọc giữ nước Phiên

Chủ khí làm nguyên trinh

Ngày xưa vẽ chữ bạc

Lâu tự thẹn tông anh

Đây há đeo ấn vàng

Do đâu đức rộng lớn

Ở cao thường lo thiếu

Cầm đủ hay sợ đầy

Đây nói tin không mạnh

Lòng son tốt đáng nói

Ghe thuyền phụng lời dạy

Dắt dẫn giáng hoàng tình

Đèn tâm sáng nhà tối

Thuyền chắc ra biển ái

Tiết đây cao thu vãng

Khí trời mênh mông trong

Giao môn quang cảnh đẹp

Cầu năm mây móc sinh

Trong sen đỏ thanh tỏa

Sương tím ướt nhà đỏ

Diệp mới qua kính sơn

Suối chảy reo quanh núi

Áo xanh nương ven sông

Trán đỏ phát trong rừng

Được tám thứ giải thoát

Mới khiến sáu trần nhẹ

Khi nghe thì bỏ được

Không xả bỏ trọng thành.

GIẢN VĂN, MÔNG DỰ SÁM TRỰC SỚ VÀ HỌA (5 BÀI)

Hoàng tinh thương huyễn tục

Thánh đức xót kẻ mê

Chế sách khai nhiếp thọ

Tơ nhỏ rộng tuệ môn

Xưa, anh hùng đầy nước

Bạn pháp thạnh cõi trời

Lấp hết phược năm đường

Cùng dẹp oán bốn loài

Ba tu trừ ngựa ý

Sáu niệm tịnh tâm vượn

Sân rộng rừng đẹp đẽ

Đất lặng chim hót ca

Trên gió thổi ốc pháp

Chuông reo nơi mái hiên

Mai mới đều chưa nở

Quế rụng nhóm trở lại

Khói sớm chứa thềm đá

Thủy triều ngâm cửa sông

Một sớm khéo dẫn dụ

Mới mong khỏi lồng chim

LƯƠNG VÕ ĐẾ HỌA

Ngọc tuyền lậu đã hết

Cửa vàng sáng chưa thành…

VƯƠNG QUÂN ỨNG CHIẾU VÀ LỜI TỰA

Hoàng Thái tử, thơ phụng hòa sám hối. Bèn dâng Hoàng Thần, tột Thánh chỉ tức sớ hàng, cùng chỗ dùng mười vận tâm rộng lớn vui mừng chưa từng có vội sưu tầm các vận khác liền nêu lỗi lầm:

Nhất thánh trí sánh sáng

Đức vua sáng bốn biển

Gánh vác thật du thuộc

Độ thoát thật ở đây

Sám thuyết tề mông ngu

Suy tâm trừ khinh khi

Danh tăng dẫn định tuệ

Triêu anh nêu nguyên khải

Hoàn mê nhờ người lành

Phản tâm do chân thật

Hòa linh lẫn thổi âm

Phướn đẹp sáng màu tuyết

Bèo sáng muốn rút lá

Bụi tre muốn rũ cành

Hết lòng thương xót đến

Lòng thành tin gấp bội

Đẹp đẽ như sương mù

Hoa lan như hạt châu

Dẫn dụ muốn kế tục

Xá hào quỷ văn thái

THÁI TỬ CHIÊU MINH GIẢNG TỊCH SẮP XONG PHÚ BA MƯƠI VẬN Y THEO THỨ LỚP DÙNG

Pháp uyển gọi gia nại

Vườn này trúc đẹp dài

Linh giác vời ảnh nhau

Thần tiên và tê túc

Tuệ nghĩa sánh ngọc quỳnh

Huân nhiễm dụ lan cúc

Lý huyền sánh mười kế

Công sâu như chín nhà

Hoa thủy sợ ghe bạc

Phương cù xếp trục vàng

Lời nói dứt đã lâu

Phiền lao ràng buộc nhiều

Do đây mở mây tuệ

Muốn cho phục tâm trần

Tám nước nhuần tiêu nha

Ba minh mở các mắt

Chuông báu sáng không đều

Danh hương tối ngào ngạt

Tạm bỏ sáu xe ngựa

Bỏ đi hai xúc này

Cây ý tu hoa trời

Sen lòng nghe thơm phức

Đây dụ biển khơi động

Như trái Am-la chín

Diệu trí như gấm màu

Lời thâm đồng sương mốc

Khéo học đồng Phạm trảo

Chân ngôn khác tâm đồng

Thấu suốt bao gồm thành

Ngọc trúc bày vàng rực

Châu hoa rợp tám khe

Dòng ngọc thông chín hang

Thú xanh chợt xuống lên

Nhạn trời bay trở lại

Nói lớn thuộc lúc nghe

Ít nghe luống tự thẹn

Trời sáng tổ uyên ương

Gió qua nhà nhền nhện

Hoa rơi rải hương xa

Mây nổi cuốn loài xa

Sông rộng đồng vườn voi

Trung thừa như dừng riêng

Lửa sau khó vững chắc

Sơ tâm dễ lui sụt

Nên phải lìa hoa nước

Chẳng nên trái cây sơn

Núi cao không đáng quý

Rừng rậm đâu thể giữ (yên)

Khí nguyệt ít giữ bóng

Tâm khôi nhiều phương khác

Thấy ái đồng tìm ong

Dạo thiện như nguyên thục

Tám ấm núi tiên nhân

Bốn sáu thần long úc

Dược thọ thường rậm rạp

Cành thiền đâu điêu khắc

Nhờ đây vui nghe đạo

Hầu bỏ được lo lắng

Nguyện truy lộ xe báu

Thoát lý thân suy cốc.

VĂN GIẢN, RA GIẢNG CHÙA HƯNG NGHIỆP

Mộc phương sớm mang lấy

Giá ngôn chỉ tịnh cung,

Hai cánh còn in bóng

Nạo thổi tạp hoàn phong

Ngô qua hạ bắn tên

Ngựa ký ghi thẩm cung

Nước chiếu liễu xanh rờn

Khói bay đào hồng lợt

Do có sáu trần phược

Từ lâu năm triền che

Thấy Hạc luống biết lầm

Xét voi lý khó đồng

Mới biết thẹn bốn biện

Đâu thể nói ba không.

LƯƠNG NGUYÊN ĐẾ HÒA LƯU THƯỢNG THƯ THỊ NGŨ MINH TẬP

Đức vua thấm cõi nước

Rũ áo bày thái bình

Huỳnh đường thẹn mậu thật

Con tợ thẹn tiếng hay

Trị gia bày năm lễ

Công thành tấu sáu anh

Hấp dẫn lưu thần giám

Ghe thuyền động thấu tình

Pháp vương chỉ một pháp

Vô sinh tin bất sinh

Nhân nhân từ đây thấy

Quả quả từ đây rõ

Nguyên lương ngưỡng phó hậu

Hàm nhất chấn hồng danh

Quy tạng du khải thệ

Lỗ lại quan xuân khanh

Cung nhật đẹp khí này

Điện nguyệt khéo gió mát

Khí tiền tệ Tây quán

Màn che cuốn nam vinh

Cửa vàng luyện trống sáng

Bầu ngọc nghỉ canh đêm

Cung quý lưu hiểu hợp

Thành ô xâm thự minh

Lộ quang trên cành động

Bóng ráng trong nước nhạt

Kém cõi nay việc gì

Luống biết luyến pháp thành.

THƠ CHUNG SƠN GIẢNG GIẢI VÀ HỌA THEO CỦA THÁI TỬ CHIÊU MINH

Chung Nam gần cửa Hán

Cao chưởng vượt chu kinh

Đây lại thiếu Thiên lãnh

Khung long cách thành vua

Ngay đường lập quán châu

Lâm hạ dựng sơn doanh

Nam nhìn tận sông Hoài

Bắc ngắm tới sông Thương

Bộ đam thời trung túc

Phi giai hoặc thượng chánh

Nhà cửa họa vân khí

Trang thất vẽ tiên linh

Phó quân thương lưới đời

Quảng mạng tụy nhân anh

Đạo diên chung hậu nói

Loa bí xuất giao hướng

Vân phong hưởng lưu xuy

Thông dã ánh phong tinh

Duệ tâm gia đổ nhược

Thần tháo mậu lâm quỳnh

Đa tạ tiên thánh thường

Không ban hậu thừa vịnh.

TIÊU TỬ HIỂN PHỤNG HÒA

Tung Nhạc dựng chữ xưa

Bàn lãnh vượt Nam kinh

Tâm sáng trọng thiền thất

Ngựa chạy vượt quá thành

Xe vàng từ từ chạy

Ngựa kiềm nhảy lại hí

Đồ phương sau trần hợp

Địa huýnh trước già thanh

Quanh co do đài thọ

Không bằng bởi cờ bay

Cao tùy gió thổi lớn

Thế cùng nguyên thiên tinh

Khí hiết liên thông xa

Vân thăng thu dã bình

Bồi hồi đến thôn ấp

Trong ngoài thấy sông Hoài

Quả báo tôn thường trụ

Cạn tuệ ở vô sinh

Tạm giữ phép núi đá

Muốn biết phương đỗ tình

Đảnh lễ nhờ vui mừng

Chiêm ngưỡng nghe tiếng tụng.

LƯU HIẾU XƯỚC HÒA

Ngự hạc bay y thủy

Sách Mã ra vương điền

Ta dạo nơi Kỳ Thứu

Sánh việc thật sáng suốt

Dù đẹp che cảnh sớm

Cờ Châu kéo khói sáng

Lầu trước đẹp hang núi

Đề tổ đẹp rừng, ruộng

Huống ở đất đăng lâm

Lại đến gió mùa thu

Nhánh cao biến trăm hoa

U nhàn sạch sông suối

Đình loan đối tòa báu

Biện luận vui trời người

Yểm trần giúp nước biển

Chiều tối nhờ đốt đèn

Pháp bằng nhất dĩ tán

Già kiếm nghiễm tương toàn

Gặp gỡ nhiều tốt đẹp

Nương nơi bạn hiền tài

Lồi khéo tuy gồm dạy

Ân hận riêng bài cuối.

LƯU HIẾU NGHI PHỤNG HÒA

Vui đẹp đến mái Đông

Xe cộ đến vườn Tây

Tuy tột lễ dạo chơi

Trọn vì trần tục ồn

Đâu bằng hoằng bảy giác

Giơ linh khởi bốn cửa

Khí đêm sạch ống sáo

Trận sáng sớm giao nguyên

Gió núi loạn Thái mạo

Sơ cảnh đẹp văn viên

Lâm khai tiền kỵ sính

Kỉnh khúc vũ toàn truân

Yên bích phù chim xanh

Thạch lại hưởng phi bôn

Hồi tình dưới lầu gác

Hàng đạo phát chân nguyên

Bàn không đủ suối chảy

Chuế tảo mại huyền phồn

Khinh sinh gặp quá lầm

Linh tác liễn rồng chim

Nguyện dĩ đồng chim tước

Hà dụng ấp cù tôn.

BÁT QUAN TRAI DẠ PHÚ TỨ THÀNH MÔN LẠI SOẠN BỐN BÀI SƯU TẬP NGÔ ĐỆ NHẤT PHÚ VẬN ĐÔNG THÀNH MÔN BỆNH

Kính yêu ánh sáng kia

A triền sinh dễ bẻ

Vô nhân tuyết cỏ bờ

Lự trái Mang sơn huyệt

Khô cạn da, sáu tạng

Đau đớn các thân phần

Làm sao trong xúc linh

Lo khổ không tạm dừng.

MÔN GIÀ Ở PHÍA NAM THÀNH

Hư tiêu thật dễ phạm

Ách Đằng lại sẽ đứt

Thường tùy kha đã ít

Năm nay tin trường quyết

Đã đồng Ngựa non đi

Lại giống hoa hồng tàn

Một hôm, nghiên hanh bỏ

Cô đăng hành tự lập.

MÔN CHẾT Ở PHÍA TÂY THÀNH

Tâm chậm tuy đã khác

Cảnh diệt đâu hơn kém

Tùy theo gió nghiệp hết

Đều trở về luống dối

Năm ấm thật là giả

Sáu đường đâu có đứt

Suy tàn đều trở về

Ưu tư không kết nhau

CỬA SA-MÔN PHÍA BẮC THÀNH

Tục huyễn sinh ảnh không

Ưu nhiễu tâm trần tối

Ở đây trừ bốn triền

Bỏ đó, cầu Niết-bàn

Người học sau để tâm

Mới từ sâu xa khác

Đã buồn cảnh tướng không

Lại làm mây huyễn diệt

BÀI PHÚ THỨ HAI CỬA THÀNH PHÍA ĐÔNG - BỆNH

Không bệnh thật dễ lành

Bị bệnh nên có khỏi

Luống biết lợi năm màu

Trọn buồn rơi chín suối

Đã thông tuyết, sơn thảo

Bệnh nặng có ai thương

Lại lo chìm biển khổ

Do đâu quả Tịnh Thiên.

CỬA THÀNH PHÍA NAM - GIÀ

Xưa giống sen màu hồng

Tựa ở bên ao trong

Nay như cây hoa trắng

Lại buồn trước gương sáng

Ba trẻ muốn ở đâu

Ngày khác dời về Tây

Thanh tôn không còn vui

Bồng tẩn khởi lại nghiên

CỬA THÀNH PHÍA TÂY - CHẾT

Cao đường tin bạn nghịch

Lý nghiệp hoại thường lôi

Ngọc hạp mới ủy sấn

Đài vàng không còn dài

Vãn thinh theo gần xa

La ảnh mang thông treo

Đâu thể giữ mười niệm

Chì ứng theo bốn duyên

CỬA THÀNH PHÍA BẮC - SA MÔN

Kinh hành dưới rừng cây

Cầu đạo chí bền vững

Đã có sức thần thông

Chấn tích xa ngược khói

Một là bốn nguyện rộng

Chí đạo đâu thể đắm

Không thể thọ nhiều kiếp

Bất luận năm dài ngắn

THỨ 3: CỬA THÀNH PHÍA ĐÔNG - BỆNH

Bệnh triền miên trăm năm

Tự thương không năm phước

Tươi mãi vẽ hòm rắn

Không gặp Nai vị tiên

Tạp khí mê hình vẽ

Nằm ngồi cầu ngủ nghỉ

La Nhu khởi tái hoan

Lâm chi phương sĩ mộc.

CỬA THÀNH PHÍA NAM: GIÀ

Tuổi trẻ ưa hoa thêu

Suy mộ dần la nghị

Luống thương tuế nhiễm nhiễm

Bày thơ chẳng nhiều lắm

Tóc hạc từ hiên miện

Đài bối nấu với tiêu

Thông bách vừa nương nhau

Yêu thích mấy lúc hòa

CỬA THÀNH PHÍA TÂY - CHẾT

Nhớ nghĩ lúc bình thường

Ngao du vườn Thượng Uyển

Thường ở dưới thông bách

Xuân quang luôn sáng tươi

Kết căn tố nhân quả

Nhánh lá duyên xương thịt

Tự nên như loa ốc

Thẳng đây theo gió dao

CỬA SA-MÔN Ở THÀNH PHÍA BẮC

Ở đời chán ràng buộc

Nhờ ruộng có lúa ngon

Thường mặc áo nhẫn nhục

Bỏ đây mặc tơ lụa

Nguyện dắt chúng ba đường

Khiến điều phục mười sử

Châu nguyệt như trầm thủ

Thìa vàng chưa cạo mắt

THỨ TƯ: CỬA THÀNH PHÍA ĐÔNG BỆNH

Lụa tím chưa có được

Sông Chương luống lại xa

Vừa gặp bệnh thái mã

Bí dục bỏ chạy theo

Đã không chín chuyển thuật

Lại thiếu muôn vàng lạ

Không xem trao cương chưởng

Chỉ mộng ao hoa sen

CỬA THÀNH PHÍA NAM: GIÀ

Ngày trẻ ca hát

Nhìn lại tiếc dung nghi

Một mai già yếu đến

Tóc bạc rũ trắng xóa

Đã thương muôn việc hết

Lại nhớ đến chín cửa

Thừa hiên ý ở đâu

Ngồi một mình như vậy.

CỬA THÀNH PHÍA TÂY: CHẾT

Một hơi thở nay dứt

Bình sinh đâu khuôn phép

Ngày dài hiểu lộ xúc

Ngàn năm ai có biết.

Nhà đẹp một khi bỏ

Màn thông thật khó nhìn

Muôn năm cất châu ứng

Ngàn năm thôi ngọc kỳ.

CỬA THÀNH PHÍA BẮC - SA-MÔN

Thâm tâm không thể nhiễm

Chánh đạo cũng khó khăn

Mới dứt khổ năm dục

Và bỏ ba tà cách (ách).

CỬA THÀNH PHÍA NAM: GIÀ

Tuổi nhỏ ưa lụa hoa

Ngày sau đến Tây thiên

Ngọc hạp phương ủy khái

Đài vàng không kéo dài

Nương không lự khó tĩnh

Tập đường lành cũng vậy

Bỏ thân không nương gá

Một chén đâu đợi lường.

THƠ NHIÊN ĐĂNG NGÀY MỒNG TÁM THÁNG GIÊNG

Ta thọ giao vô cực

Hoa vân y số trọng

Chức trúc năng vi tượng

Phược địch khéo thành long

Rơi như tro nhị thạnh

Rải dầu ướt vẽ núi

Thiên cung bỗng nhiên thấy

Đăng vương nguyện sẽ gặp.

GIẢN VĂN DU QUANG TRẠCH

Bách tía rũ liễu xanh

Hòe nhẹ phất gió tuệ

Tám suối sáng nương cây

Bốn quế noãn lâm không

Thúy võng tùy yên bích

Chu hoa cộng ngày hồng

Phương vui bủa mây rộng

Sáng từ lưu tịnh cung.

ĐỜI LƯƠNG, GIẢN VĂN Ở U TRẬP, CẦM BÚT SOẠN TỰA RẰNG:

Chánh sĩ đời Lương

Giản lăng tiêu cương

Lập thân hạnh rồi

Trước sau như một

Gió mưa đêm tối

Chim kêu không thôi

Chẳng khinh nhà tối

Huống lại ba sáng

Nhiều đến như thế

Mạng cũng ra sao

LẠI LÀM LIÊN CHÂU (BA BÀI)

Bài một:

Tôi nghe có người xưa giàu mà nay nghèo.

Có thể gọi nhiều mà giúp cho thì ít.

Đây là do độ tố dưới lầu, có riêng suy thần.

Thông bách kiều nam không dư bạch xã.

Bài hai:

Tôi nghe nói có thể che lấp.

Lòng nhân có thể nuôi chúng sinh.

Đây là vì muốn coi thường sự chết kia.

Có đức thì sẽ sáng.

Binh giẫm nơi nghĩa, không nghĩ chẳng phục.

Bài ba:

Nghe có đạo hạnh thì năm phước đều tốt.

Vận hạ thì sáu cực vang xa, đây là do:

Lân xuất mà thương, đâu chỉ Khổng Tử,

đường cùng thì thương.

Đâu chỉ nối tông.

LẠI LÀM THƠ RẰNG:

Hốt hoảng sương mù tan

Vi vu thông bách rợp

Núi sâu bạch dương xưa

Đường vắng trần vàng sâu

Không hề ngàn mặt trăng

Đâu có chín vàng đỏ

Trong cửa thường chìm mất

Trời xanh soi chiếu tâm.

Tháng 10 bị giết ở tỉnh Vĩnh Phúc, băng hà vào năm bốn mươi chín tuổi. Khi băng hà nhằm niên hiệu Thái Thanh thứ năm.

THƠ LÂM CHUNG CỦA TẠ LINH VẬN ĐỜI TỐNG

Cung Thắng có để lại

Nghiệp quý không cùng tận

Khê Sưu lý đã vội

Hoắc Tử mạng cũng mất

Thê thê hậu sương bách

Nạp nạp xung gió khuẩn

Gặp gỡ cũng có lúc

Tu ngắn chẳng chỗ thương

Hận ta chí quân tử

Không được chết trên núi

Tống tâm trước chánh giác

Bệnh này chịu đã lâu

Chỉ mong muốn đời sau

Oán thân đồng tâm trẫm.

LỜI BIỂU, LÚC LÂM CHUNG CỦA THẨM ẨN HẦU

Thần Ước nói:

Thần bị bệnh đã lâu

Đến nay thì hóa

Hình thần sắp lìa

Đã được mười tháng

Thân rất đau đớn

Không gì dụ được

Bình thường lúc khỏe

Không nói lời này

Dơ tay ngồi kiếm

So đây là nhẹ

Kính mong thâm nhập pháp môn

Bệnh này đau đớn

Trong thương ngoài thứ

Thật vốn nhân tình

Cúi xin Thánh tâm

Trọng gia suy rộng

Thần lúc qua đời

Không còn ân hận

Tuy dần dã tốt

Cũng vẫn kêu buồn

Kính khải.

THƠ LÂM CHUNG CỦA THÍCH TRÍ KHẢI, SA-MÔN ĐỜI TRẦN

Ngàn tháng vốn khó đủ

Ba thời lý dễ khuynh

Đá lửa không thường cháy

Sấm sét đâu sáng lâu

Di văn không đầy ống

Như vậy đời sau mê

Suối vàng mới u nghẹn

Thung lũng vừa se lạnh

Một sáng sương lộ hết

Đêm chỉ có tiếng thông.

ĐỜI TRẦN, GIANG TỔNG VÀO CHÙA THÊ HÀ Ở NHIẾP SƠN VÀ BÀI TỰA (1 bài)

Ngày mười tám tháng mười năm Nhâm dần, vào chùa Thê Hà ở Nhiếp Sơn. Lên đỉnh núi cao, trong lòng rất vui.

Ngày 26 tháng 10 năm Quý mão, năm đầu niên hiệu Chí Đức, lại đến chùa này. Pháp sư Bố truyền giới Bồ-tát. Ngày 25 tháng 10 năm Giáp Thìn, kính dâng tượng vàng. Trở về núi, thời gian công việc có giới hạn, không được ở lâu.

Ngày 16 tháng 11 năm Ất tỵ, lại được lễ bái, bèn ngủ lại trong núi. Hằng đêm quyến luyến thê thần theo nghe. Nhưng luôn tay không ngừng, củi trên tay buông, vội tiếp bài này ghi làm mục lục, người đời sau biết chí của tôi.

Tâm tĩnh chứa băng tuyết

Mộ xỉ bách dâu du

Thái tức ba xuyên tấn

Buồn thay câu nhân thế

Tế duật giai thải hoạch

Cuối cùng cụ nghiêm khô

Trạc lưu rót tám nước

Khai khâm nhập bốn câu

Núi này linh diệu hợp

Nên cùng với trời đất

Thạch lại vừa sâu cạn

Khói núi lẫn hữu vô

Khuyết bi ngang xưa trục

Bàn mộc nằm giữa đường

Hành hành đã trải qua

Từng bước nghe khập khểnh

Cao tăng dấu càng xa

Thắng địa tâm hợp nhau

Tiều ẩn các hữu đắc

Chu thanh riêng chẳng vượt

Di phong chứa quế thơm

Sánh đức dụ sinh con

Ký ngôn khách đi xa

Thê nhiên thương kẻ hèn.

Ngày 12 tháng 11 niên hiệu Chí Đức, thăng đức thí sơn trai.

TAM TÚC QUYẾT ĐỊNH TỘI PHƯỚC SÁM HỐI

Bốn trí không cao tâm

Ba trí khởi u tâm

Phân biệt tránh nhân vật

Dừng nghỉ ở núi rừng

Khúc nhàn đình xu hưởng

Giao chi rơi mạn âm

Đài ao chứa tuyết đông

Cửa chuồng để súc về

Đá màu chẳng mới cũ

Ngọn núi đâu xưa nay

Xe lớn sao thăm thẳm

Ngựa bèn chạy xa xăm

Vì sao tu sáu niệm

Chí thành ở một tiếng

Chưa phiếm thuyền từ xa

Luống khiến nguyện biển sâu.

Chùa Thê Hà, Nhiếp Sơn. Sơn phòng dạ tọa giản từ tế tửu chu thượng thư tinh đồng du quần nhan giang linh công.

Thân sạch thờ châu giới

Chẳng phải học thuyền vàng

Thềm trăng thời gối ngang

Vân nhai túc giải yên

Mái phạm điều tâm dễ

Thiền đình dứt thì khó

Thạch gian dòng nước sạch

Song núi lá hết lạnh

Ông nghĩ xe Bắc Khuyết

Tôi tiếc mũ Đông Đô

Phiên sấu đêm chung tận

Đồng chí không bàng hoàng.

TỪ HIẾU KHẮC NGƯỠNG ĐỒNG LINH QUÂN NHIẾP SƠN CHÙA THÊ HÀ, SƠN PHÒNG DẠ TỌA SÁU VẬN

Giới đàn thanh thạch lộ

Linh tướng tử núi vàng

Ảnh tiến cáp quy y

Xan nghênh rồng che chở

Sáng sớm nói kệ thật

Đêm lạnh liễm sơ chung

Khê lan tịnh chứa ác

Nhân trí riêng theo khách

Năm thiền thanh tịnh lự

Bảy giác sạch trong tâm

Xin đối với nơi này

Thường nắm tay gặp nhau

TRẦN CHỦ ĐỒNG GIANG BỘC TẠ DU NHIẾP SƠN CHÙA THÊ HÀ

Khi tâm tể Bàn Khê

Chẳng liên quan Trúc Lâm

Thức Nhạc thông xanh sáng

Núi Kê mặt trời lặn

Trời sáng mây nổi ít

Núi trống trăng sáng sâu

Tàn phá bóng cây khô

Úa héo cây mây mưa

Thôn đêm sương chim bay

Đường gió lạnh vượn hú

Tự tìm đường xuất tục

Há đây muốn rút tâm.

ĐẾN CHÙA THÊ HÀ Ở NHIẾP SƠN VÀ LỜI TỰA

Niên hiệu Trinh Minh năm đầu thái tuế, ngày 19 tháng 4 năm Đinh mùi, ngày Quý hợi, vào Nhiếp Sơn, Pháp sư Bố mở tuệ. Nhớ Tạ Linh Vận nhóm họp. Về núi cũ vào vách đá suy nghĩ.

Đạo nhân Đàm Long có một bài thơ, mười một vận nay soạn ra, để học chương lạc lễ

Khi mưa phùn đã tạnh

Đầu tháng tư mát mẻ

Ngủ đêm trong đồng trống

Vội lên tận đơn hà

Kính ngưỡng bậc cao đức

Kháng chí trần vật biểu

Ba thông suốt đã ngộ

Muôn điều có sao ít?

Trước sau tình đã gởi

Minh kỳ lượng không ít

Nương áo vào suối rừng

Mạch khí tối sáng mát

Gió thổi mặt lành lạnh

Đợi trăng lên sáng tỏ

Khói núi dứt đã xưa

Vân lộ bài chinh đảo

Đường tắt lân sâm trầm

Phan điều tích yểu đảo

Bình thường quên thị phi

Suy yếu đâu xót thương

Năm tịnh từ đây có

Bảy trần không ưu phiền.

NẰM TỊNH DƯỠNG Ở CHÙA THÊ HÀ VỌNG VỀ TỪ SÁT TỬU

(Giang Linh Công)

Dứt tục tục không bạn

Tu tâm, tâm tự sạch

Liên nhai chiều khí hợp

Hư vũ tối mây mù

Nằm sẵn bìm tiếp hộ

Đá xanh lâu thành thềm

Cây khen không có ý

Thú giỡn tợ quên tâm

Người xưa bày sáng hẹp

Tâm hẹn trái hang núi

Chỉ thương cây đỗ thơm

Có thể làm ta sạch.

TỪ TẾ TỬU HIẾU KHẮC NGƯỠNG HÒA LINH QUÂN

Thượng tể nói bốn không

Huýnh xe trong tám đạo

Đổng lương chứa mạch khí

Nghiêm trang đối nguyệt cung

Hương thơm đâu cần lửa

Hoa rụng không theo gió

Khe thông không dị quát

Thiền quế lưỡng phân tùng

Hư bạt thật là lụy

Do đâu bỗng đều đồng

Tạm thời trái sơn bắc

Có thể hướng đông tường.

Tháng giữa xuân niên hiệu Trinh Quán năm thứ hai. Pháp sư Bố ở chùa Thê Hà, Nhiếp Sơn. Mỗ nhĩ thời chung. Tôi vào ngày 17 tháng này, kính vì sư, dân lập sám Niết-bàn, lại làm bài thơ này:

Không thể đồng một quán

Sinh tử cũng một điều

Huống đây trừ diệt hết

Đâu thiết yếu ở đời

Nhân đạo lìa chúng sinh

Minh kỳ xuất thế xa

Quyến luyến vào gian khúc

Khi xưa đến đỉnh núi

Thạch lưu thùy liền dứt

Sương thông cũng tự tiêu

Trên núi mây đen nghịt

Ngoài hang sương phất phới

Chớ nói không đại ẩn

Trở về tức sáng nay