SỐ 262 — KINH DIỆU PHÁP LIÊN HOA

Phẩm 13: Trì

Lúc bấy giờ, Dược Vương Bồ-tát Ma-ha-tát và Đại Nhạo Thuyết Bồ-tát Ma-ha-tát cùng với quyến thuộc hai vạn Bồ-tát đều ở trước Phật phát lời thệ nguyện:

–Cúi mong Thế Tôn xin chớ lo ngại. Sau khi Phật diệt độ chúng con sẽ phụng trì đọc tụng giảng thuyết kinh này. Chúng sinh ở đời ác sau này căn lành dần ít, nhiều tăng thượng mạn, cúng dường vì tham lợi, căn chẳng lành tăng thêm, xa lìa đạo giải thoát, dầu khó giáo hóa được chúng con cũng sẽ phát khởi sức nhẫn nhục lớn, đọc tụng kinh này, thọ trì, giải thuyết, sao chép, dùng các hình thức cúng dường cho đến không tiếc thân mạng.

Lúc đó trong chúng có năm trăm vị A-la-hán đã được thọ ký bạch Phật rằng:

–Bạch Thế Tôn! Chúng con cũng tự thệ nguyện ở nơi cõi khác rộng nói bá kinh này.

Lại nữa có tám ngàn bậc Hữu học và Vô học đã được thọ ký từ chỗ ngồi đứng dậy chắp tay hướng về phía Phật nói lời thệ nguyện:

–Bạch Thế Tôn! Chúng con cũng sẽ ở cõi khác rộng truyền kinh này. Vì sao vậy? Vì trong cõi Ta-bà có nhiều người tệ ác, ôm lòng tăng thượng mạn, công đức cạn mỏng, giận hờn, dua nịnh, tâm tà vạy không chân thật.

Khi đó dì của Phật là Tỳ-kheo-ni Ma-ha Ba-xà-ba-đề cùng sáu ngàn Tỳ-kheo-ni, bậc Hữu học và Vô học đều từ chỗ ngồi đứng dậy chắp tay chiêm ngưỡng dung nhan không rời chớp mắt.

Bấy giờ Thế Tôn bảo Kiều-đàm-di:

–Vì sao mà nhìn Như Lai với sắc buồn như vậy? Trong tâm của người cho rằng ta chẳng nói đến tên người để thọ ký thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác ư?

Kiều-đàm-di! Ta trước nói chung tất cả Thanh văn đều đã được thọ ký. Nay người muốn biết việc thọ ký đó? Trong đời tương lai, người sẽ ở trong pháp hội của sáu vạn tám ngàn ức Phật làm vị đại Pháp sư cùng sáu ngàn Tỳ-kheo-ni bậc Hữu học, Vô học đều là Pháp sư. Như vậy dần dần người đầy đủ hạnh Bồ-tát sẽ được thành Phật hiệu Nhất Thiết Chúng Sinh Hỷ Kiến Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn.

Kiều-đàm-di! Phật Nhất Thiết Chúng Sinh Hỷ Kiến đó và sáu ngàn Bồ-tát tuần tự thọ ký thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Bấy giờ mẹ của La-hầu-la là Tỳ-kheo-ni Gia-du-đà-la nghĩ rằng: “Thế Tôn trong hội thọ ký chỉ riêng không nói đến tên ta.”

Phật bảo Gia-du-đà-la:

–Người ở đời sau trong pháp hội của trăm ngàn vạn ức chư Phật tu hạnh Bồ-tát, làm đại Pháp sư, dần dần đầy đủ Phật đạo sẽ thành Phật trong cõi Thiện quốc hiệu Cụ Túc Thiên Vạn Quang Tướng Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn. Phật sống lâu vô lượng, vô số kiếp.

Lúc đó, Tỳ-kheo-ni Ma-ha Ba-xà-ba-đề và Tỳ-kheo-ni Gia-du-đà-la cùng cả quyến thuộc vui mừng được điều chưa từng có, liền ở trước Phật nói bài kệ:

Thế Tôn Đạo Sư

An ổn trời người.

Được nghe thọ ký

Thỏa mãn an tâm.

Các Tỳ-kheo-ni nói bài kệ rồi bạch Phật rằng:

–Chúng con cũng có thể ở các cõi nước phương khác rộng truyền kinh này.

Bấy giờ Thế Tôn nhìn tám mươi vạn ức na-do-tha các Bồ-tát Ma-ha-tát. Các Bồ-tát đó đều là bậc không thoái chuyển, chuyển pháp luân bất thoái, được các pháp Đà-la-ni, liền từ chỗ ngồi đứng dậy đến trước Phật nhất tâm chắp tay mà nghĩ rằng: “Nếu Thế Tôn dạy bảo chúng ta nói kinh này thì chúng ta sẽ rộng rãi tuyên dương giáo pháp này như lời Phật dạy.” Các vị lại nghĩ: “Nay Phật lặng thinh chẳng thấy dạy bảo. Chúng ta phải làm sao?”

Lúc đó các Bồ-tát kính thuận ý Phật và muốn tự thỏa mãn bản nguyện, bèn ở trước Phật lớn tiếng phát thệ nguyện:

–Bạch Thế Tôn! Sau khi Như Lai diệt độ, chúng con sẽ đi qua lại khắp giáp mười phương thế giới có thể khiến chúng sinh sao chép kinh này, thọ trì, đọc tụng, giảng giải nghĩa lý, như pháp tu hành, nghĩ nhớ chân chánh được, được như vậy là nhờ sức oai thần của Phật. Cúi xin Đức Thế Tôn ở phương xa khác hãy hộ trì cho chúng con.

Tức thì các Bồ-tát đều đồng thanh nói bài kệ:

Cúi xin chớ lo ngại

Sau khi Phật diệt độ,

Trong đời ác đáng sợ

Chúng con sẽ rộng tuyên.

Như có người vô trí

Dùng lời ác mắng nhiếc,

Hay dao gậy đánh đập,

Chúng con đều nhẫn nhịn.

Tỳ-kheo trong đời ác

Tà tâm và dối trá,

Chưa chứng nói đã chứng

Lòng ngã mạn dẫy đầy.

Hoặc thân mặc áo nạp

Ở những nơi vắng vẻ,

Tự nói tu chân chánh

Khinh rẻ người ở đời,

Vì tham đắm danh lợi

Nói pháp cho bạch y,

Được người đời cung kính

Như La-hán lục thông.

Người đó ôm lòng ác

Thường nghĩ việc thế tục,

Giả danh A-luyện-nhã

Hay nói lỗi chúng con

Mà bảo như thế này:

Những bọn Tỳ-kheo này

Vì lòng tham lợi dưỡng

Luận nói nghĩa ngoại đạo,

Tự làm kinh điển này

Để mê hoặc người đời.

Vì muốn cầu danh tiếng

Mà giảng giải kinh này.

Thường ở trong đại chúng

Muốn phá hoại chúng con,

Đến quốc vương, đại thần

Bà-la-môn, Cư sĩ

Và chúng Tỳ-kheo khác

Chê bai nói xấu con

Cho là bọn tà kiến

Luận nói nghĩa ngoại đạo.

Chúng con vì kính Phật

Nhịn hết các ác đó.

Bị người đó khinh rằng

Các ngươi đều là Phật.

Lời khinh mạn nhường ấy

Cũng sẽ nhẫn nhịn hết.

Trong đời ác kiếp trược

Có nhiều sự khủng bố,

Quỷ dữ nhập vào thân

Mắng nhiếc làm nhục con.

Chúng con kính tin Phật

Mặc áo giáp nhẫn nhục.

Vì để nói kinh này

Nên nhẫn các việc khó.

Con chẳng tiếc thân mạng

Chỉ tiếc đạo Vô thượng.

Chúng con ở đời sau

Hộ trì lời Phật dặn.

Thế Tôn sẽ tự biết

Tỳ-kheo đời ác trược,

Chẳng biết Phật phương tiện

Tùy cơ nghi nói pháp.

Châu mày nói lời ác

Luôn luôn bị xua đuổi

Xa rời nơi chùa tháp.

Các điều ác như thế,

Nhớ lời Phật dạy bảo

Đều nhẫn nhịn việc đó.

Các thành ấp, xóm làng

Như có người cầu pháp,

Con đều đến nơi đó

Thuyết pháp như Phật dặn.

Là sứ giả của Phật

Ở trong chúng không sợ,

Con sẽ khéo nói pháp

Xin Phật hãy an lòng.

Con ở trước Thế Tôn

Mười phương Phật đến họp

Phát thệ nguyện như thế

Phật tự rõ lòng con.

KINH DIỆU PHÁP LIÊN HOA

QUYỂN 5

Phẩm 14: An Lạc Hạnh

Bấy giờ Văn-thù-sư-lợi Pháp vương tử Bồ-tát Ma-ha-tát bạch Phật rằng:

–Bạch Thế Tôn! Các vị Bồ-tát này thật là ít có, vì kính thuận Phật nên phát thệ nguyện lớn ở trong đời ác về sau sẽ hộ trì đọc giảng kinh Pháp Hoa này.

Bạch Thế Tôn! Các vị Bồ-tát ở đời ác về sau, làm thế nào có thể giảng thuyết được kinh này?

Phật bảo Văn-thù-sư-lợi:

–Nếu Bồ-tát Ma-ha-tát ở đời ác về sau muốn giảng kinh này phải an trụ trong bốn pháp: Đó là an trụ trong Hành xứ và trong Thân cận xứ của Bồ-tát thì mới có thể vì chúng sinh mà diễn thuyết kinh này.

Văn-thù-sư-lợi! Thế nào gọi là Hành xứ của Bồ-tát Ma-ha-tát? Nghĩa là Bồ-tát Ma-ha-tát an trụ trong nhẫn nhục hòa dịu, khéo tùy thuận mà không nóng nảy cũng không kinh sợ. Lại nữa, đối với các pháp, không khởi ý niệm tạo tác mà quán sát tướng chân thật của các pháp, cũng không khởi ý niệm là không phân biệt. Như thế gọi là Hành xứ của Bồ-tát.

Thế nào gọi là Chỗ thân cận của Bồ-tát Ma-ha-tát? Nghĩa là Bồ-tát Ma-ha-tát không gần gũi quốc vương, vương tử, đại thần, quan trưởng, không gần gũi các ngoại đạo, Phạm chí, Ni-kiền tử… và cũng không gần gũi những kẻ sáng tác văn thơ viết sách ngoại đạo cho đến các phái Lộ-già-gia-đà, phái Nghịch lộ-già-gia-đà, cũng chẳng gần gũi những kẻ chơi bời hung hiểm đâm chém đánh đấm và bọn Na-la bày trò biến hóa.

Cũng không gần gũi người làm hàng thịt, kẻ chăn nuôi heo, dê, gà, chó, săn bắn, chài lưới, những người sinh sống bằng các nghề ác. Nếu khi những hạng người ấy đến thì Bồ-tát nên vì họ nói pháp mà không mong cầu gì khác.

Cũng không gần gũi những Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di hạng người cầu quả Thanh văn cũng không chuyện trò hỏi han, không ở cùng phòng, không đi kinh hành cùng một nơi, không ngồi chung chỗ trong một giảng đường. Nếu khi những hạng người ấy đến thì Bồ-tát tùy cơ nghi nói pháp mà không mong cầu gì khác.

Văn-thù-sư-lợi! Lại nữa Bồ-tát Ma-ha-tát không nên nói pháp cũng không muốn trông thấy những người mà thân thể khêu gợi dục nhiễm. Khi vào nhà người, không cùng nhau chuyện trò với với các bé gái, thiếu nữ, góa phụ cũng không gần gũi năm hạng người ái nam để làm thân.

Không vào nhà người một mình. Nếu có sự duyên phải vào một mình thì chuyên tâm niệm Phật.

Nếu vì nói pháp cho người nữ thì không cười hở răng, không để lộ hông hở ngực. Cả đến vì pháp mà còn chẳng làm thân quen huống chi là việc khác.

Không nên ham nuôi đệ tử Sa-di ít tuổi và các trẻ nhỏ, cũng không muốn cùng một thầy với chúng. Thường hay ngồi thiền nơi vắng vẻ yên tĩnh tu nhiếp tâm mình.

Văn-thù-sư-lợi! Như trên là chỗ thân cận ban đầu.

Lại nữa, Bồ-tát Ma-ha-tát quán sát tất cả các pháp là không, là tướng chân thật, không điên đảo, không lay động, không thoái lui, không thay đổi, như hư không, không thật tánh, tuyệt dứt đường ngôn ngữ, không sinh, không xuất, không khởi, không tên gọi, không tướng mạo, không sở hữu, không lường được, không biên giới, không trở ngại, không ngăn che, chỉ do nhân duyên mà có, từ điên đảo mà sinh ra. Cho nên nói rằng thường hay quán sát tướng của các pháp là như thế đó, tức là chỗ thân cận thứ hai của Bồ-tát Ma-ha-tát.

Bấy giờ, Thế Tôn muốn làm rõ nghĩa này mà nói bài kệ:

Nếu có Bồ-tát

Trong đời ác sau

Lòng không sợ sệt

Muốn nói kinh này,

Nên trụ Hành xứ

Và Thân cận xứ

Thường xa quốc vương

Và con quốc vương,

Đại thần, quan trưởng,

Dân chơi hung hãn,

Cùng Chiên-đà-la,

Ngoại đạo, Phạm chí.

Cũng không gần gũi

Người tăng thượng mạn,

Học giả tham đắm

Giáo lý Tiểu thừa,

Tỳ-kheo phá giới,

Danh tự La-hán,

Và Tỳ-kheo-ni

Ưa thích vui đùa,

Các Ưu-bà-di

Tham mê năm dục

Cầu hiện diệt độ

Đều chớ gần gũi.

Nếu những người đó

Hảo tâm mà đến,

Ở nơi Bồ-tát

Để nghe Phật đạo,

Bồ-tát nên đem

Lòng không sợ sệt,

Vì chúng nói pháp,

Không mong gì khác.

Đồng nữ, thiếu nữ,

Những kẻ ái nam,

Chớ nên gần gũi

Để mà làm thân.

Cũng không gần kẻ

Đồ tể, hàng thịt,

Săn bắn, chài lưới,

Vì lợi sát sinh,

Bán thịt nuôi sống

Buôn phấn bán hương

Những người như thế

Chớ nên gần gũi.

Các trò nguy hiểm

Đánh đấm làm vui,

Hạng gái lẳng lơ,

Chớ nên gần gũi.

Đừng ở chỗ vắng

Giảng dạy đàn bà,

Nếu vì nói pháp

Không nên cười cợt.

Vào xóm khất thực

Tỳ-kheo đi cùng,

Nếu không Tỳ-kheo,

Nhất tâm niệm Phật.

Như thế gọi là

Hành xứ, Cận xứ

Dùng hai xứ đây

Mới nên thuyết pháp.

Lại cũng chẳng theo

Pháp thượng, trung, hạ,

Hữu vi, vô vi

Thật cùng chẳng thật,

Cũng không phân biệt

Là nam hay nữ,

Các pháp: không được,

Không biết, không thấy.

Như thế gọi là

Bồ-tát Hành xứ

Tất cả các pháp

Là không, không có,

Là không thường trú,

Cũng không khởi, diệt.

Đó là Thân cận

Người trí hằng nương.

Điên đảo phân biệt

Các pháp có, không,

Là thật, chẳng thật,

Là sinh, chẳng sinh,

Ở nơi vắng vẻ

Tu nhiếp tâm mình,

An trụ không động

Như núi Tu-di,

Quán sát các pháp

Đều không thật có,

Cũng như hư không

Không chút bền chắc.

Không sinh, không xuất,

Không động, không thoái,

Thường trụ một tướng

Gọi là Cận xứ

Nếu có Tỳ-kheo

Ta diệt độ rồi,

Vào Hành xứ này

Và Thân cận xứ

Thì nói kinh này

Không chút e sợ.

Bồ-tát có lúc

Vào nơi tịnh thất,

Chân chánh nhớ nghĩ

Theo nghĩa quán pháp.

Từ thiền định ra

Vì các quốc vương,

Vương tử, quan, dân

Hàng Bà-la-môn

Khai hóa diễn giải

Nói kinh điển này

Tâm được an ổn

Không chút khiếp nhược.

Văn-thù-sư-lợi!

Đó là Bồ-tát

An trụ sơ pháp

Đời sau có thể

Nói kinh Pháp Hoa.

Lại nữa, Văn-thù-sư-lợi! Sau khi Như Lai diệt độ, trong đời mạt pháp muốn nói kinh này phải trụ nơi hạnh an lạc, hoặc miệng giảng nói, hoặc lúc đọc kinh đều không nên nói lỗi người và lỗi kinh điển. Không khinh mạn các Pháp sư khác, không nói việc hay dở tốt xấu của người khác. Với hàng Thanh văn cũng không kêu tên nói lỗi người nào, cũng không kêu tên khen ngợi điều tốt của ai.

Lại nữa cũng chẳng sinh lòng oán hận hiềm khích, vì khéo tu tâm an lạc như thế nên những người nghe pháp không làm trái ý. Nếu bị vặn hỏi, chớ nên đem pháp Tiểu thừa mà đáp. Chỉ dùng pháp Đại thừa ra giảng giải mà thôi để khiến cho được Nhất thiết chủng trí.

Bấy giờ Thế Tôn muốn làm rõ lại nghĩa trên nói bài kệ rằng:

Bồ-tát thường ưa

Thuyết pháp an ổn.

Ở nơi thanh tịnh

Tổ chức sàng tòa.

Hương dầu xoa thân

Tắm gội bụi nhơ,

Y mới sạch sẽ

Trong ngoài thơm tho,

Ngồi yên pháp tòa

Tùy hỏi mà nói.

Nếu có Tỳ-kheo

Và Tỳ-kheo-ni,

Các Ưu-bà-tắc

Và Ưu-bà-di,

Quốc vương, vương tử,

Quan cùng sĩ dân,

Dùng nghĩa nhiệm mầu

Dịu dàng giảng nói.

Có ai gạn hỏi

Tùy nghĩa mà đáp.

Nhân duyên, thí dụ,

Giải bày phân biệt.

Dùng phương tiện này,

Khiến đều phát tâm,

Dần dần thêm đông

Vào trong Phật đạo.

Bỏ tánh lười biếng

Cùng với trễ nải.

Lìa các ưu sầu

Từ tâm thuyết pháp.

Ngày đêm thường giảng

Giáo pháp Vô thượng.

Dùng các nhân duyên,

Vô lượng thí dụ,

Khai thị chúng sinh

Đều sinh hoan hỷ.

Y phục chăn nệm

Ăn uống thuốc thang,

Trong việc làm đó

Không cầu gì hết.

Chỉ một lòng nghĩ

Nhân duyên nói pháp

Nguyện ta thành Phật

Mọi người cũng vậy.

Đó là lợi lớn,

An vui cúng dường.

Ta diệt độ rồi,

Nếu có Tỳ-kheo

Diễn thuyết được vậy

Kinh Pháp Hoa này,

Lòng không ganh tị

Cho đến mắng nhiếc.

Cũng không sợ sệt

Dao gậy đánh đập.

Cũng không bị đuổi

Vì an trụ nhẫn.

Người trí tu tập

Tâm mình như thế

Thì trụ an lạc.

Như ta đã nói,

Công đức người đó

Ngàn vạn ức kiếp

Tính toán thí dụ

Không thể nói hết.

Lại nữa, Văn-thù-sư-lợi! Bồ-tát Ma-ha-tát ở đời sau cùng, khi pháp gần diệt mà có người thọ trì đọc tụng kinh điển này chớ nên ôm lòng ganh ghét dối trá, cũng chớ khinh mắng người học đạo Phật, vạch tìm chỗ hay dở của họ. Nếu có Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di, hoặc cầu Thanh văn, hoặc cầu Duyên giác hoặc cầu Bồ-tát đạo thì không được quấy rối mà nói với họ rằng: “Các người còn cách đạo rất xa, rốt cuộc không thể đạt được Nhất thiết chủng trí đâu”, để khiến cho họ sinh lòng nghi hoặc.

Vì sao vậy? Vì nói như vậy tức các người là kẻ phóng dật, biếng trễ đối với đạo pháp. Lại nữa đối với các pháp có chỗ cạnh tranh thì không nên tranh luận cho vui. Đối với tất cả chúng sinh phải sinh lòng đại Bi. Đối với chư Như Lai phải có ý nghĩ như bậc cha lành. Đối với các Bồ-tát phải xem như bậc Đại sư. Đối với các Đại Bồ-tát trong mười phương phải thâm tâm cung kính lễ bái. Đối với tất cả chúng sinh thì bình đẳng thuyết pháp. Vì đúng thuận theo pháp mà nói nên không nói nhiều, cũng chẳng nói ít, cho đến đối với người quá ái mộ Phật pháp đi nữa cũng chẳng vì vậy mà nói nhiều.

Văn-thù-sư-lợi! Bồ-tát Ma-ha-tát ở đời sau cùng khi pháp gần diệt, nếu thành tựu được hạnh an lạc thứ ba đây thì lúc nói pháp này không ai có thể quấy rối, được các bạn tốt đồng học cùng chung đọc tụng kinh này, lại được đại chúng thường đến nghe và thọ pháp. Nghe rồi nhớ, nhớ rồi tụng, tụng rồi diễn thuyết, diễn thuyết rồi biên chép, hoặc khiến người chép, cúng dường kinh quyển, cung kính, tôn trọng ngợi khen.

Bấy giờ, Thế Tôn muốn làm rõ lại nghĩa này mà nói bài kệ:

Nếu muốn giảng kinh này

Phải bỏ ganh và kiêu,

Lừa dối và tà vạy

Thường tu hạnh ngay thẳng.

Không khinh miệt người khác

Cũng không ưa hý luận

Không khiến người nghi hoặc

Bảo rằng không thành Phật.

Là Phật tử thuyết pháp

Thường nhu hòa nhẫn nhục,

Từ bi với tất cả

Không sinh lòng biếng trễ.

Đại Bồ-tát mười phương

Thương chúng nên hành đạo.

Phải sinh lòng cung kính

Như Đại sư của mình.

Với chư Phật Thế Tôn

Xem như cha cao tột.

Phá dẹp lòng kiêu mạn

Nói pháp không chướng ngại.

Pháp thứ ba như thế

Người trí phải giữ gìn,

Một lòng hạnh an lạc

Vô lượng chúng cung kính.

Lại nữa, Văn-thù-sư-lợi! Các Bồ-tát Ma-ha-tát ở đời sau cùng khi pháp gần diệt, vị nào trì kinh Pháp Hoa thì đối với hàng tại gia, xuất gia phải sinh lòng đại Từ, đối với hàng không phải Bồ-tát phải sinh lòng đại Bi mà nghĩ rằng: “Những người này như vậy là mất lợi ích lớn. Như Lai phương tiện tùy nghi nói pháp mà không nghe, không biết, không hay, không hiểu, không tin, không hỏi. Những người đó dầu không hỏi, không tin, không hiểu kinh này, nhưng lúc ta được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác thì người đó dù ở đâu ta cũng sẽ dùng sức thần thông, sức trí tuệ dắt dẫn người đó khiến được vào trong pháp này.”

Văn-thù-sư-lợi! Bồ-tát Ma-ha-tát đó, sau khi Như Lai diệt độ nếu thành tựu được pháp thứ tư này thì lúc nói pháp này sẽ không lầm lỗi, thường được các Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di, quốc vương, vương tử, đại thần, nhân dân, Bà-la-môn, cư sĩ đều cúng dường cung kính, tôn trọng ngợi khen và hàng chư Thiên trên không vì nghe pháp cũng thường theo hầu. Nếu ở trong làng xóm, thành thị hay rừng cây vắng vẻ có người đến vấn nạn điều chi thì chư Thiên ngày đêm thường vì pháp mà hộ vệ người đó khiến người nghe đều được hoan hỷ.

Vì sao vậy? Vì kinh này được thần lực của tất cả chư Phật quá khứ, vị lai và hiện tại hộ trì. Văn-thù-sư-lợi, kinh Pháp Hoa này ở trong vô lượng cõi nước, ngay cả tên gọi còn chưa được nghe huống chi là được trông thấy và đọc tụng thọ trì.

Văn-thù-sư-lợi! Ví như vua Chuyển luân Thánh vương uy thế mạnh mẽ, muốn dùng uy lực của mình hàng phục các nước khác, nhưng các tiểu vương không thuận mệnh. Bấy giờ, Chuyển luân thánh vương đem các binh chủng qua đánh dẹp. Vua thấy binh sĩ chiến đấu có công liền rất vui mừng tùy công ban thưởng. Nào ban cho ruộng đất, nhà cửa, xóm làng, thành ấp, nào ban cho trang phục, nào các thứ châu báu, vàng, bạc, lưu ly, xa cừ, mã não, san hô, hổ phách, voi, ngựa, xe cộ, nô tỳ, nhân dân. Chỉ có viên ngọc minh châu trong búi tóc là không cho mà thôi.

Vì sao vậy? Vì chỉ riêng trên đỉnh đầu nhà vua có một viên minh châu này. Nếu đem ban cho ắt các quyến thuộc của nhà vua sẽ rất lấy làm quái lạ.

Văn-thù-sư-lợi! Như Lai cũng vậy. Như Lai dùng sức thiền định trí tuệ được cõi đạo pháp đem giáo hóa khắp ba cõi mà Ma vương chẳng chịu thuận phục. Các Hiền thánh của Như Lai là các tướng, cùng nhau đánh dẹp ma quân. Thấy những người có công, Như Lai tâm cũng hoan hỷ vì bốn chúng giảng nói các kinh khiến tâm sinh ham thích, lại ban cho các pháp thiền định, giải thoát, vô lậu, căn lực. Lại còn ban cho thành Niết-bàn bảo rằng được diệt độ để dắt dẫn bốn chúng làm cho tâm sinh vui mừng, nhưng chưa vì vậy mà nói kinh Pháp Hoa này.

Văn-thù-sư-lợi! Cũng như vua Chuyển luân vương thấy các binh chúng có công lớn, lòng rất hoan hỷ mới đem viên ngọc minh châu khó tin, từ lâu ở trong búi tóc không cho ai cả mà nay ban cho.

Như Lai cũng vậy. Như Lai là vị Đại Pháp Vương trong ba cõi, đem pháp nhiệm mầu giáo hóa tất cả chúng sinh. Thấy quân tướng Hiền thánh đánh nhau với ma ngũ ấm, ma phiền não, ma chết chóc, có công lao lớn tiêu diệt ba độc, vượt ra khỏi ba cõi, phá dứt lưới ma. Lúc ấy Như Lai cũng rất hoan hỷ đem kinh Pháp Hoa này, có thể khiến chúng sinh đến Nhất thiết trí, là giáo pháp mà tất cả thế gian oán ghét nhiều, khó tin, từ trước chưa từng nói nay mới giảng nói.

Văn-thù-sư-lợi! Kinh Pháp Hoa này là giáo thuyết bậc nhất của Như Lai, là rất sâu xa trong các giáo thuyết, sau cùng mới ban cho. Như nhà vua có sức mạnh kia, từ lâu gìn giữ viên ngọc minh châu nay mới đem ra ban cho vậy.

Văn-thù-sư-lợi! Kinh Pháp Hoa này là tạng giáo bí yếu của chư Phật, là trên hết trong các kinh được gìn giữ từ lâu không dễ dãi nói ra, ngày nay mới phô diễn cho các ngươi đó.

Bấy giờ Thế Tôn muốn làm rõ nghĩa này mà nói bài kệ:

Thường tu nhẫn nhục

Thương xót tất cả

Mới có thể nói

Kinh được Phật khen.

Đời mạt thế sau

Người trì kinh này

Tại gia, xuất gia,

Chẳng phải Bồ-tát,

Nên sinh Từ bi

Với người không nghe,

Không tin kinh này

Là mất lợi lớn.

Ta chứng Phật đạo

Dùng các phương tiện,

Để nói pháp này

Khiến vào pháp đó.

Như vua Chuyển luân

Thánh vương sức mạnh.

Binh tướng có công,

Thưởng ban các thứ,

Voi, ngựa, cộ xe

Các thứ trang sức,

Ruộng đất, nhà cửa

Thành ấp, xóm làng,

Hoặc cho y phục,

Các thứ châu báu,

Của cải, nô tỳ,

Hoan hỷ ban cho.

Có người khỏe mạnh

Làm được việc khó,

Vua mở búi tóc

Lấy ngọc ban cho.

Như Lai cũng vậy

Là vua các pháp,

Sức nhẫn nhục lớn

Tạng báu trí tuệ,

Dùng đại Từ bi

Như pháp độ đời.

Tất cả mọi người

Chịu các khổ não,

Muốn cầu giải thoát,

Đánh phá ma quân.

Phật vì chúng sinh

Nói các kinh pháp.

Dùng phương tiện lớn

Nói các kinh này.

Khi biết chúng sinh

Được sức kia rồi,

Cuối cùng thì mới

Nói kinh Pháp Hoa.

Như vua mở tóc

Lấy ngọc ban cho.

Kinh này cao tột

Trên hết các kinh,

Ta thường gìn giữ

Chưa dễ dạy bày.

Nay chính là lúc

Vì các ngươi nói.

Ta diệt độ rồi,

Người cầu Phật đạo,

Muốn được an ổn

Diễn thuyết kinh này,

Phải thường gần gũi

Bốn pháp nói trên.

Người đọc kinh này

Thường không ưu não.

Lại không bệnh tật,

Sắc mặt sáng tươi.

Không sinh nhà nghèo,

Xấu xa ti tiện.

Chúng sinh ưa thấy

Như yêu Thánh hiền.

Đồng tử cõi trời

Làm kể hầu hạ.

Gậy đao chẳng động,

Độc hại chẳng nhằm,

Ai muốn mắng nhiếc,

Miệng mở không ra.

Du hành không sợ,

Như vua Sư tử.

Trí tuệ sáng suốt

Như ánh mặt trời.

Nếu gặp chiêm bao

Chỉ thấy điều tốt.

Thấy chư Như Lai

Ngồi tòa Sư tử,

Các chúng Tỳ-kheo

Vây quanh nghe pháp.

Lại thấy Long thần

Cùng A-tu-la,

Số như hằng sa

Chắp tay cung kính.

Tự thấy bản thân

Vì chúng thuyết pháp.

Lại thấy chư Phật

Thân tướng sắc vàng,

Phóng vô lượng quang

Khắp soi tất cả.

Dùng tiếng Phạm âm

Diễn thuyết các pháp.

Phật vì bốn chúng

Nói pháp Vô thượng.

Thấy mình trong đó

Chắp tay khen Phật.

Nghe pháp vui mừng

Mà vì cúng dường,

Được Đà-la-ni

Chứng trí không thoái.

Phật biết người đó

Thâm nhập Phật đạo,

Liền thọ ký cho

Vô thượng Chánh giác.

Thiện nam tử này!

Vào đời vị lai,

Chứng vô lượng trí

Đạo lớn của Phật,

Cõi nước nghiêm tịnh

Rộng lớn khôn sánh.

Cũng có bốn chúng

Chắp tay nghe pháp.

Lại thấy thân mình

Ở trong rừng vắng

Tu tập pháp lành

Chứng pháp thật tướng.

Thâm nhập thiền định

Thấy Phật mười phương.

Chư Phật thân sắc vàng

Trăm phước tướng trang nghiêm.

Nghe pháp vì người nói

Thường được gặp mộng lành.

Lại mộng làm quốc vương

Bỏ cung điện quyến thuộc,

Và thú vui năm dục

Đi đến nơi đạo tràng,

Ở dưới cội Bồ-đề

Ngồi trên tòa Sư tử.

Cầu đạo qua bảy ngày

Được trí của chư Phật.

Thành đạo Vô thượng rồi,

Dậy mà chuyển pháp luân.

Vì bốn chúng nói pháp

Trải ngàn vạn ức kiếp,

Nói pháp mầu vô lậu

Độ vô lượng chúng sinh,

Rồi sau nhập Niết-bàn,

Như khói tàn đèn tắt.

Nếu sau trong đời ác,

Nói pháp bậc nhất này,

Người đó được lợi lớn

Các công đức như trên.

Phẩm 15: Tùng Địa Dũng Xuất Xuất

Bấy giờ các Bồ-tát Ma-ha-tát ở cõi nước phương khác đông hơn số cát của tám sông Hằng từ trong đại chúng đứng dậy chắp tay làm lễ mà bạch Phật rằng:

–Bạch Thế Tôn! Nếu cho phép chúng con sau khi Phật diệt độ ở tại cõi Ta-bà này siêng tu tinh tấn, hộ trì đọc tụng, sao chép, cúng dường kinh điển này thì chúng con sẽ ở trong cõi này mà diễn thuyết rộng rãi.

Khi đó Phật bảo các Bồ-tát Ma-ha-tát:

–Thiện nam, hãy thôi, các ông không phải hộ trì kinh này! Vì sao vậy? Vì cõi Ta-bà của ta đã có chúng Bồ-tát Ma-ha-tát số đông bằng số cát của sáu vạn sông Hằng. Mỗi Bồ-tát có sáu vạn hằng hà sa quyến thuộc. Những người đó sau khi ta diệt độ có thể hộ trì đọc tụng diễn thuyết rộng rãi kinh này.

Khi Phật nói lời đó thì tam thiên đại thiên cõi nước trong thế giới Ta-bà đất đều rạn nứt, trong đó có vô lượng ngàn vạn ức Bồ-tát Ma-ha-tát đồng thời vụt xuất hiện ra. Các Bồ-tát đó thân đều sắc vàng, có ba mươi hai tướng cùng vô lượng ánh sáng, trước đây đều ở dưới thế giới Ta-bà. Cõi đó trụ giữa hư không. Các Bồ-tát đó nghe tiếng diễn thuyết của Phật Thích-ca Mâu-ni nên từ dưới đến đây. Các Bồ-tát này đều là bậc dẫn đầu trong đại chúng mỗi vị đem theo sáu vạn hằng hà sa quyến thuộc. Huống chi là những vị đem theo năm vạn, bốn vạn, ba vạn, hai vạn, một vạn hằng hà sa quyến thuộc. Huống chi là cho đến những vị đem theo một hằng hà sa, nửa hằng hà sa, một phần hằng hà sa, cho đến một phần trong ngàn vạn ức na-do-tha phần hằng hà sa quyến thuộc. Huống chi là những vị đem theo ngàn vạn ức na-do-tha quyến thuộc, huống chi là đem ức vạn quyến thuộc, huống chi là đem theo ngàn vạn trăm vạn cho đến một vạn, huống chi là đem theo một ngàn một trăm cho đến mười quyến thuộc, huống chi là đem năm, bốn, ba, hai, một người đệ tử. Huống chi là những vị thích hạnh viễn ly. Số đông vô lượng, vô biên như thế không thể tính toán thí dụ mà biết được.

Các vị Bồ-tát đó từ dưới đất vụt hiện lên, tất cả đều đến tháp bảy báu ở giữa hư không, nơi có Đa Bảo Như Lai và Thích-ca Mâu-ni Phật. Đến nơi rồi tất cả hướng về hai Đức Thế Tôn đầu mặt làm lễ dưới chân xong đến chỗ các Đức Phật ở trên tòa Sư tử dưới cội cây báu làm lễ, đi nhiễu quanh ba vòng bên phải, chắp tay cung kính dùng các phép ngợi khen của Bồ-tát mà ca ngợi Phật rồi đứng qua một bên chiêm ngưỡng hai Đấng Thế Tôn.

Từ lúc các Bồ-tát Ma-ha-tát từ dưới đất vụt xuất hiện lên cho đến khi dùng các phép ngợi khen của Bồ-tát mà ca ngợi Phật, thời gian đo trải qua năm mươi tiểu kiếp.

Bấy giờ Phật Thích-ca Mâu-ni im lặng tĩnh tọa và bốn chúng cũng đều im lặng năm mươi tiểu kiếp. Nhưng vì thần lực của Phật đã khiến đại chúng cảm thấy như bằng nửa ngày.

Bấy giờ bốn chúng cũng nhờ thần lực của Phật được thấy các Bồ-tát đầy khắp vô lượng ngàn vạn ức cõi nước hư không.

Trong chúng Bồ-tát có bốn vị Đạo sư, một tên là Thượng Hạnh, hai tên là Vô Biên Hạnh, ba tên là Tịnh Hạnh, bốn tên là An Lập Hạnh. Bốn Bồ-tát này là bốn vị hướng dẫn đứng đầu trong chúng đó. Ở trước đại chúng, bốn vị đồng chắp tay nhìn Phật Thích-ca Mâu-ni mà vấn an rằng:

–Thế Tôn có được ít bệnh, ít khổ, luôn an vui chăng? Những người đáng được độ, dạy dỗ có dễ chăng, không làm cho Thế Tôn vất vả chăng?

Khi đó bốn vị Đại Bồ-tát nói bài kệ rằng:

Thế Tôn an vui

Ít bệnh ít khổ

Giáo hóa chúng sinh

Không mệt mỏi chăng?

Với các chúng sinh

Dạy dỗ dễ chăng?

Không khiến Thế Tôn

Phải vất vả chăng?

Bấy giờ Thế Tôn bảo đại chúng Bồ-tát rằng:

–Đúng vậy, đúng vậy, thiện nam! Như Lai an vui, ít bệnh, ít khổ, dạy dỗ chúng sinh dễ dàng không chút vất vả. Vì sao vậy? Vì các chúng sinh đó từ nhiều đời nay thường được ta dạy bảo và cũng từng ở nơi chư Phật quá khứ cung kính tôn trọng, trồng các căn lành. Các chúng sinh đó vừa trông thấy ta, nghe ta thuyết pháp liền tin thọ vào được trong trí tuệ của Như Lai, chỉ trừ những người trước đã tu tập học hạnh Tiểu thừa. Nhưng những người ấy ta cũng khiến được nghe kinh này để vào trong trí tuệ của Phật.

Lúc ấy, các Đại Bồ-tát nói bài kệ rằng:

Hay thay, hay thay!

Đại hùng Thế Tôn!

Các chúng sinh ấy

Hóa độ dễ dàng.

Hay hỏi chư Phật

Trí tuệ rất sâu,

Tin thọ phụng hành

Chúng con tùy hỷ.

Khi đó Đức Thế Tôn khen ngợi các Đại Bồ-tát thượng thủ rằng:

–Hay thay, hay thay, thiện nam! Các ông có thể đối trước Như Lai phát tâm tùy hỷ.

Bấy giờ, Bồ-tát Di-lặc cùng tám ngàn hằng sa các chúng Bồ-tát đều nghĩ: “Chúng ta từ xưa nay không thấy, không nghe các chúng Đại Bồ-tát từ dưới đất vụt xuất hiện lên, đối trước Thế Tôn chắp tay cúng dường vấn an Như Lai như vậy.”

Lúc đó Bồ-tát Di-lặc Ma-ha-tát biết tâm niệm của tám ngàn hằng sa chúng Bồ-tát và cũng muốn giải quyết chỗ nghi của mình, bèn chắp tay hướng về phía Phật dùng kệ hỏi:

Vô lượng ngàn vạn ức

Các đại chúng Bồ-tát

Từ xưa chưa từng thấy.

Xin thưa Lưỡng Túc Tôn

Là ở từ phương nào,

Nhân duyên gì đến hội?

Thân lớn, thần thông lớn

Trí tuệ chẳng nghĩ bàn,

Chí niệm lại vững bền

Có sức nhẫn nhục lớn.

Chúng sinh đều muốn thấy

Là từ phương nào đến?

Mỗi mỗi các Bồ-tát

Đều đem theo quyến thuộc

Số đông không thể lường

Như cát sông Hằng vậy.

Hoặc có Đại Bồ-tát

Đem sáu vạn hằng sa,

Các đại chúng như thế

Một lòng cầu Phật đạo.

Các vị Đại sư đó

Đem sáu vạn hằng sa

Đều đến cúng dường Phật

Và hộ trì kinh này.

Đem năm vạn hằng sa,

Số ấy còn hơn trên.

Bốn vạn và ba vạn,

Hai vạn đến một vạn,

Một ngàn đến một trăm,

Cho đến một hằng sa,

Một nửa, ba, bốn phần,

Một phần trong ức vạn,

Ngàn vạn na-do-tha,

Vạn ức các đệ tử,

Cho đến một nửa ức,

Còn đông hơn số trên.

Trăm vạn đến một vạn,

Một ngàn và một trăm,

Năm mươi, hoặc mười vị

Cho đến ba, hai, một,

Đơn độc không quyến thuộc,

Ưa thích ở một mình,

Đều đi đến chỗ Phật,

Số này còn hơn trên.

Các đại chúng như thế,

Nếu dùng thẻ mà đếm,

Quá hơn kiếp hằng sa

Còn không thể đếm hết.

Các vị oai đức lớn,

Chúng Bồ-tát tinh tấn,

Ai vì họ thuyết pháp,

Giáo hóa cho thành tựu?

Do ai mà phát tâm,

Dạy cho Phật pháp nào?

Thọ trì tu kinh gì?

Tu tập Phật đạo nào?

Các Bồ-tát như thế

Thần thông trí tuệ lớn,

Đất bốn phương rạn nứt

Đều từ đó vụt lên.

Thế Tôn, con xưa nay

Chưa từng thấy việc đó.

Xin Phật nói danh hiệu,

Cõi nước, từ đâu đến.

Con thường qua các nước,

Chưa từng thấy chúng ấy.

Con ở trong chúng này

Mà chẳng biết một người

Đột nhiên từ đất lên

Xin nói nhân duyên đó.

Nay trong đại hội này,

Vô lượng trăm ngàn ức,

Các chúng Bồ-tát đây

Đều muốn biết việc ấy.

Hàng Bồ-tát chúng kia

Gốc ngọn các nhân duyên.

Thế Tôn đức vô lượng

Cúi xin giải các nghi.

Khi ấy các vị Phật do Phật Thích-ca Mâu-ni phân thân, từ vô lượng ngàn vạn ức cõi nước ở phương khác đến ngồi kiết già trên tòa sư tử dưới các cội cây báu trong tám phương. Thị giả của các vị Phật đó đều thấy đại chúng Bồ-tát ở bốn phương cõi tam thiên đại thiên thế giới từ đất vụt lên trụ trên hư không, đều bạch với vị Phật của mình rằng:

–Bạch Thế Tôn! Các đại chúng vô lượng, vô biên a-tăng-kỳ Bồ-tát đó từ đâu đến vậy?

Lúc ấy, các Đức Phật đều bảo thị giả:

–Các thiện nam, hãy chờ trong giây lát! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát tên là Di-lặc, là vị mà Phật Thích-ca Mâu-ni thọ ký kế tiếp sau sẽ thành Phật, đã hỏi việc đó và Phật sẽ trả lời. Nhờ đó các người sẽ được nghe.

Bấy giờ Phật Thích-ca Mâu-ni bảo Bồ tát Di-lặc:

–Hay thay, hay thay! A-dật-đa có thể hỏi Phật việc quan trọng như vậy. Các ông phải đồng một lòng mặc áo giáp tinh tấn, phát tâm kiên cố. Nay Như Lai muốn bày tỏ rõ ràng trí tuệ của chư Phật, sức thần thông tự tại của chư Phật, sức sư tử hùng dũng của chư Phật, uy thế lớn mạnh của chư Phật.

Bấy giờ Thế Tôn muốn làm rõ lại nghĩa này mà nói kệ:

Phải một lòng tinh tấn

Ta muốn nói việc này,

Chớ đem lòng nghi hoặc,

Trí Phật khó nghĩ bàn.

Ông nay gắng sức tin,

Trụ ở trong nhẫn thiện.

Giáo pháp xưa chưa nghe,

Nay đều sẽ được nghe.

Nay ta an ủi ông

Chớ ôm lòng nghi sợ.

Phật không lời không thật

Trí tuệ không thể lường.

Phật chứng pháp bậc nhất

Rất sâu khó phân biệt.

Nay ta nói pháp ấy,

Các ông nhất tâm nghe.

Thế Tôn nói kệ xong bảo Bồ-tát Di-lặc:

–Nay ta nói rõ cho các ông trong đại chúng này. A-dật-đa, các Bồ-tát Ma-ha-tát vô lượng, vô số a-tăng-kỳ, từ dưới đất vụt hiện lên mà các ông từ xưa chưa từng thấy đó chính là khi ta ở cõi Ta-bà chứng đắc Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác đã giáo hóa chỉ dẫn các Bồ-tát đó điều phục tâm mình khiến phát đạo tâm.

Cõi đó ở phía dưới thế giới Ta-bà, trụ giữa hư không. Các vị Bồ-tát này đọc tụng thông rõ các kinh điển, tư duy phân biệt nghĩ nhớ chân chánh. A-dật-đa, các thiện nam đó không thích ở trong chúng đông, bàn luận nhiều, thường thích ở nơi yên tịnh, siêng tu tinh tấn, chưa từng thôi nghỉ, cũng không nương tựa người trời mà ở, thường thích trí tuệ sâu xa không chướng ngại, cũng thường ham thích giáo pháp của chư Phật, một lòng tinh tấn cầu trí Tuệ vô thượng.

Bấy giờ Thế Tôn muốn làm rõ nghĩa này mà nói kệ:

A-dật-đa nên biết

Các Bồ-tát lớn này,

Từ vô số kiếp nay

Tu tập trí tuệ Phật,

Đều do ta hóa độ,

Khiến phát đại đạo tâm.

Họ đều là con ta,

Y chỉ thế giới này

Thường tu hạnh Đầu-đà

Chỉ thích nơi yên tịnh.

Xa đám đông huyên náo

Không ưa bàn luận nhiều.

Các vị đó như thế

Học tập đạo pháp ta,

Ngày đêm thường tinh tấn,

Vì để cầu Phật đạo.

Ở phương dưới Ta-bà,

Trụ giữa khoảng hư không.

Sức chí niệm vững bền,

Thường siêng cầu trí tuệ.

Nói các pháp nhiệm mầu

Mà tâm không sợ sệt.

Ta ở thành Già-gia

Ngồi dưới cội Bồ-đề,

Thành Bậc Tối Chánh Giác

Chuyển Vô thượng pháp luân

Rồi mới giáo hóa họ

Khiến sơ phát đạo tâm.

Nay đều trụ bất thoái,

Đều sẽ được thành Phật.

Ta nói lời chân thật,

Các ông một lòng tin.

Ta từ xưa đến nay

Giáo hóa các chúng đó.

Bấy giờ Bồ-tát Di-lặc Ma-ha-tát cùng vô số chúng Bồ-tát sinh lòng nghi hoặc, lấy làm lạ việc chưa từng có mà nghĩ rằng: “Làm sao trong một thời gian ngắn mà Thế Tôn có thể giáo hóa vô lượng, vô biên a-tăng-kỳ các Đại Bồ-tát và khiến cho trụ vào Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác như vậy?”

Rồi liền bạch Phật rằng:

–Bạch Thế Tôn! Như Lai lúc làm Thái tử rời khỏi cung điện dòng họ Thích, ngồi ở đạo tràng cách thành Già-gia chẳng bao xa, chứng đắc Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Từ đó đến nay mới hơn bốn mươi năm. Làm sao trong một thời gian ngắn như vậy mà Thế Tôn có thể làm nên Phật sự vĩ đại và dùng thế lực của Phật, công đức của Phật giáo hóa vô lượng chúng Đại Bồ-tát sẽ được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác như vậy?

Bạch Thế Tôn! Chúng Đại Bồ-tát này cho dẫu có người trong ngàn vạn ức kiếp cũng không đếm hết, không giới hạn. Chúng Đại Bồ-tát đó từ lâu nay ở nơi vô lượng, vô biên chư Phật trồng các căn lành, thành tựu đạo Bồ-tát, thường tu phạm hạnh.

Bạch Thế Tôn! Việc đó người đời khó tin. Ví như có người trẻ đẹp tóc đen hai mươi lăm tuổi chỉ một người trăm tuổi mà nói rằng người đó là con mình. Người trăm tuổi nọ cũng chỉ gã thiếu niên kia mà nói là cha của mình đã sinh đẻ nuôi nấng. Đó là điều khó tin. Phật cũng vậy.

Từ lúc thành đạo đến nay kỳ thật chưa bao lâu, mà các đại chúng Bồ-tát đó đã ở nơi vô lượng ngàn vạn ức kiếp, vì Phật đạo siêng năng tu tinh tấn, khéo vào, ra, an trụ trong vô lượng ngàn vạn ức cảnh giới chánh định, được thần thông lớn, tu hạnh thanh tịnh đã lâu, thường hay tuần tự tu tập các pháp lành, có tài vấn đáp, là quý báu trong loài người, rất ít có trong tất cả thế gian.

Ngày nay Thế Tôn vừa mới nói lúc được Phật đạo khiến họ bắt đầu phát tâm, giáo hóa chỉ dạy dẫn dắt khiến họ hướng về Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Thế Tôn thành Phật chưa bao lâu, sao có thể làm được việc công đức lớn như vậy?

Chúng con tuy tin Phật tùy nghi thuyết pháp, những lời Phật nói ra chưa bao giờ hư vọng, tri kiến của Phật là thông thấu, nhưng sau khi Phật diệt độ rồi, các Bồ-tát mới phát tâm nếu nghe những lời này có thể sẽ không tin, không tiếp nhận mà sinh ra nhân duyên tội nghiệp là phá chánh pháp.

Bạch Thế Tôn! Xin vì chúng giải thích trừ mối nghi cho chúng con và để các thiện nam đời vị lai nghe việc này cũng khỏi sinh nghi.

Bấy giờ Bồ-tát Di-lặc muốn làm rõ lại nghĩa này mà nói kệ:

Phật xưa từ dòng Thích

Xuất gia gần Già-gia,

Ngồi dưới cây Bồ-đề

Đến nay còn chưa xa.

Các hàng Phật tử này

Số đông không thể lượng,

Đã lâu tu Phật đạo,

Trụ ở sức thần thông.

Khéo học đạo Bồ-tát

Không nhiễm pháp thế gian.

Như hoa sen trong nước

Từ đất mà vụt lên.

Đều sinh lòng cung kính

Đứng ở trước Thế Tôn,

Việc đó khó nghĩ bàn

Làm sao mà tin được?

Phật đắc đạo rất gần,

Mà thành tựu nhiều quá.

Xin vì chúng trừ nghi,

Như thật phân biệt nói.

Ví như người trẻ mạnh

Tuổi mới hai mươi lăm.

Chỉ người trăm tuổi già

Mặt nhăn và tóc bạc

Nói là mình sinh ra.

Rồi con cũng gọi cha.

Cha trẻ mà con già.

Trên đời ai tin được?

Thế Tôn cũng như vậy.

Đắc đạo nay quá gần.

Mà chúng Bồ-tát đây,

Chí vững không khiếp nhược.

Từ vô lượng kiếp nay

Đã tu đạo Bồ-tát,

Có tài giỏi vấn đáp

Tâm không chút sợ sệt,

Nhẫn nhục tâm quyết định

Đoan chính có oai đức.

Mười phương Phật ngợi khen

Giỏi phân biệt thuyết pháp.

Không thích nơi đám đông

Thường ưa cảnh thiền định.

Vì cầu Phật đạo nên

Trụ hư không phương dưới.

Chúng con theo Phật nghe,

Đối việc này không nghi.

Xin Phật vì người sau,

Giảng nói khiến hiểu rõ.

Vì nếu với kinh này,

Sinh lòng nghi không tin,

Sẽ phải đọa đường dữ.

Vậy nay xin giải thích

Vô lượng Bồ-tát kia

Làm sao thời gian ngắn

Giáo hóa khiến phát tâm

Trụ được bậc Bất thoái?

Phẩm 16: Như Lai Thọ Lượng

Bấy giờ Phật bảo các Bồ-tát và tất cả đại chúng:

–Các thiện nam! Các ông phải tin hiểu lời nói chân thật của Như Lai.

Lại bảo đại chúng:

–Các ông phải tin hiểu lời nói chân thật của Như Lai.

Rồi lại bảo đại chúng:

–Các ông phải tin hiểu lời nói chân thật của Như Lai.

Khi ấy đại chúng Bồ-tát do Di-lặc đứng đầu chắp tay bạch Phật:

–Bạch Đức Thế Tôn, cúi xin dạy cho! Chúng con sẽ tin nhận lời Phật.

Rồi tác bạch nói như vậy ba lần:

–Cúi xin dạy cho! Chúng con sẽ tin nhận lời Phật.

Bấy giờ Thế Tôn biết các Bồ-tát không ngớt ba lần thỉnh cầu, liền bảo:

–Các ông hãy lắng nghe sức thần thông bí mật của Như Lai. Tất cả trong đời như Trời, Người và A-tu-la đều cho rằng nay Phật Thích-ca Mâu-ni ra khỏi cung điện dòng họ Thích, ngồi nơi đạo tràng cách thành Già-gia không bao xa mà đặng thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Nhưng thiện nam, thật sự ta thành Phật đến nay đã vô lượng, vô biên trăm ngàn vạn ức na-do-tha kiếp. Ví như năm trăm ngàn vạn ức na-do-tha a-tăng-kỳ cõi tam thiên đại thiên, giả sử có người đem nghiền nát ra bụi nhỏ rồi qua phương Đông, cách năm trăm ngàn vạn ức na-do-tha a-tăng-kỳ cõi nước thì bỏ xuống một hạt bụi, rồi cứ như vậy đi qua phía Đông cho đến khi bỏ xuống hết số hạt bụi đó. Các thiện nam, các ông nghĩ sao? Số thế giới đó có thể suy nghĩ tính toán mà biết được chăng?

Bồ-tát Di-lặc và tất cả đều bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Các thế giới đó vô lượng, vô biên không thể tính toán biết được và sức tâm trí cũng không nghĩ tới được. Tất cả Thanh văn, Bích-chi-phật dùng trí vô lậu cũng không thể suy nghĩ được số hạng đó. Chúng con trụ bậc Bất thoái nhưng trong việc này cũng không đạt tới. Bạch Thế Tôn! Các thế giới như thế nhiều vô lượng, vô biên.

Bấy giờ Phật bảo các chúng Bồ-tát:

–Các thiện nam! Nay ta sẽ nói rõ cho các ông. Các thế giới đó kể cả số có bỏ hạt bụi và số không bỏ hạt bụi, tất cả đều đem nghiền nát ra thành bụi nhỏ và cứ một hạt bụi là một kiếp thì từ khi ta thành Phật đến nay còn lâu nhiều hơn số đó trăm ngàn vạn ức na-do-tha a-tăng-kỳ kiếp. Từ đó đến nay ta thường ở cõi Ta-bà này thuyết pháp giáo hóa, và cũng ở trong trăm ngàn vạn ức na-do-tha a-tăng-kỳ cõi nước khác dắt dẫn làm lợi ích chúng sinh.

Các thiện nam! Trong khoảng giữa thời gian đó ta có nói đến Phật Nhiên Đăng… và có nói các Đức Phật ấy nhập Niết-bàn. Nói như thế đều là dùng phương tiện để phân biệt.

Các thiện nam! Nếu có chúng sinh nào đến ta, ta dùng mắt Phật quan sát các căn như tín… của chúng là lanh lợi hay chậm lụt, tùy theo chỗ đáng độ, mà mỗi nơi mỗi nơi tên gọi không giống nhau, tuổi thọ có lớn nhỏ, cũng thị hiện nói sẽ nhập Niết-bàn và dùng các trí tuệ phương tiện nói pháp nhiệm mầu để làm cho chúng sinh có thể phát tâm hoan hỷ.

Các thiện nam! Như Lai thấy các chúng sinh ưa thích pháp Tiểu thừa, đức mỏng tội nặng, Phật vì người đó nói: “Ta lúc trẻ xuất gia được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác”. Nhưng thực sự ta đã thành Phật đến nay lâu xa dường ấy, chỉ vì dùng phương tiện giáo hóa chúng sinh, khiến vào Phật đạo nên nói như vậy.

Các thiện nam! Kinh điển của Như Lai nói ra đều vì độ thoát chúng sinh. Khi nói là thân mình, khi nói là thân người, hoặc chỉ thân mình hoặc chỉ thân người, hoặc chỉ việc mình hoặc chỉ việc người, nhưng các lời nói ra đều thật chứ không hư dối. Vì sao vậy? Vì Như Lai thấy biết đúng như thật là tướng của ba cõi không có sống chết, không thoái lui, không tiến tới, không ở đời không diệt độ, không thực không hư, không giống không khác, không thấy ba cõi như là ba cõi. Những việc như thế Như Lai thấy rõ không sai lầm.

Vì chúng sinh có nhiều căn tánh khác nhau, nhiều dục vọng khác nhau, nhiều hành nghiệp khác nhau, nhiều nghĩ tưởng phân biệt khác nhau nên để làm cho phát sinh các căn lành phải dùng bao nhiêu nhân duyên, thí dụ, ngôn từ, các cách nói pháp, cách ra làm Phật sự, chưa từng tạm bỏ một pháp nào. Như vậy từ khi ta thành Phật đến nay thật là lâu xa, thọ mạng vô lượng a-tăng-kỳ kiếp thường còn không mất.

Các thiện nam! Ta xưa tu hành đạo Bồ-tát thành tựu được thọ mạng số còn hơn trên, đến nay vẫn chưa hết. Nay không phải thật sự diệt độ mà chỉ là phương tiện nói sẽ diệt độ. Như Lai dùng phương tiện đó giáo hóa chúng sinh. Vì sao vậy? Vì nếu Phật ở đời lâu thì người đức mỏng, không trồng căn lành, nghèo cùng hèn hạ, tham muốn năm thứ dục lạc, sa vào trong lưới tưởng nhớ vọng kiến, thấy Như Lai thường còn không diệt độ mà sinh lòng phóng túng trễ nải, không có ý tưởng khó gặp cũng như lòng cung kính. Cho nên Như Lai dùng phương tiện nói: “Tỳ-kheo phải biết rằng việc chư Phật ra đời là điều khó gặp.”

Vì sao vậy? Những người đức mỏng, trải qua trăm ngàn vạn ức kiếp có người thấy Phật, có người không thấy Phật. Vì sự việc này mà ta nói rằng: “Tỳ-kheo, khó có thể thấy được Như Lai.”

Các chúng sinh đó nghe nói vậy sẽ sinh ý tưởng khó gặp, ôm lòng luyến mộ, khát khao ngưỡng vọng Phật, mới trồng căn lành. Vì vậy cho nên Như Lai nói diệt độ, dầu chẳng thật sự có diệt độ.

Lại nữa thiện nam! Phương pháp của chư Phật Như Lai đều như vậy. Vì độ chúng sinh đều thật như vậy chứ không hư dối.

Ví như một lương y có trí tuệ sáng suốt, biết rõ cách luyện phương trị bệnh. Lương y này có nhiều con cái, hoặc mười, hai mươi, cho đến số trăm nhưng vì có việc phải đi nước khác. Sau đó các người con uống nhằm thuốc độc khác, thuốc làm cho mê loạn lăn lộn trên đất. Khi đó người cha từ nước ngoài về nhà. Những người con uống nhằm thuốc độc, có người mất bản tánh, có người chưa mất xa trông thấy cha về rất vui mừng vái chào hỏi han:

–Mừng cha về bình an. Chúng con dại dột uống lầm thuốc độc, xin cha cứu chữa cho chúng con được sống.

Người cha trông thấy các con khổ não như vậy liền y theo các sách thuốc tìm đủ các loại cỏ thuốc màu sắc dẹp mùi vị thơm giã nhỏ hòa vào nhau đưa cho các con uống mà bảo:

–Đây là thứ thuốc hay có đầy đủ mùi vị thơm ngon, các con hãy uống cho mau hết khổ não không còn bệnh tật.

Trong các con, những người chưa mất bản tánh thấy thuốc hay có mùi vị thơm ngon liền nhận uống, hết bệnh được lành mạnh. Còn những người đã mất bản tánh, tuy thấy cha về vui mừng hỏi han và xin trị bệnh nhưng đến khi cho thuốc thì không chịu uống.

Vì sao vậy? Vì chất độc đã thấm sâu làm mất bản tánh nên thuốc tốt thơm ngon mà bảo là khó uống. Người cha bèn nghĩ: “Đáng thương cho những đứa con này, vì trúng độc mà tâm hồn rối loạn. Tuy thấy ta về mừng xin cứu chữa, nhưng thuốc tốt như thế này mà không chịu uống. Nay ta phải bày phương tiện này khiến chúng uống thuốc.” Rồi bảo:

–Các con phải biết, ta nay già yếu sắp chết đến nơi rồi. Có món thuốc hay này ta để ở đây, các con nên lấy mà uống. Không lo gì không lành bệnh.

Bảo các con xong đi qua nước khác, rồi sai người về báo tin cho các con: “Cha của các người đã chết.”

Bấy giờ các người con nghe tin cha chết, lòng rất sầu khổ mà nghĩ rằng: “Nếu cha ta còn sống, người ắt thương xót chúng ta, chúng ta sẽ được cứu hộ. Nay cha đã bỏ chúng ta xa chết ở nước khác.” Tự nghĩ từ nay côi cút không nơi nương tựa, lòng thường bi cảm bèn tỉnh ngộ mới biết thuốc ấy thơm ngon lấy uống và được lành bệnh. Người cha nghe tin các con đã lành mạnh liền trở về cho các con được trông thấy.

–Các thiện nam, các ông nghĩ sao? Ai có thể nói vị lương y kia mắc tội dối láo không?

–Bạch Thế Tôn, không!

Phật bảo:

–Ta cũng vậy. Từ khi thành Phật đến nay đã vô lượng, vô biên trăm ngàn vạn ức na-do-tha a-tăng-kỳ kiếp, vì chúng sinh dùng sức phương tiện nói sẽ diệt độ. Việc đó đúng như pháp thì không ai có thể nói rằng ta có lỗi dối láo.

Bấy giờ Thế Tôn muốn làm rõ lại nghĩa này mà nói kệ:

Ta thành Phật đến nay

Trải qua nhiều số kiếp

Vô lượng trăm ngàn vạn

A-tăng-kỳ ức năm,

Thường nói pháp giáo hóa

Vô số ức chúng sinh

Khiến vào nơi Phật đạo.

Đến nay vô lượng kiếp

Vì độ chúng sinh nên

Phương tiện hiện Niết-bàn,

Kỳ thật không diệt độ,

Thường ở đây nói pháp.

Ta thường ở nơi đây,

Dùng các sức thần thông,

Khiến chúng sinh điên đảo

Tuy gần mà không thấy.

Chúng thấy ta diệt độ,

Khắp cúng dường xá-lợi.

Tất cả đều luyến tiếc

Mà sinh lòng khát ngưỡng.

Chúng sinh đã tin phục

Ngay thật ý hòa dịu,

Một lòng muốn thấy Phật

Tự chẳng tiếc thân mạng.

Giờ ta cùng chúng Tăng

Đều ra khỏi Linh thứu,

Bảo với chúng sinh rằng:

Thường ở đây chẳng diệt.

Vì dùng sức phương tiện

Hiện có diệt, không diệt.

Nước khác có chúng sinh

Lòng cung kính tin mong

Ta ở lại trong đó

Vì nói pháp Vô thượng.

Các người không nghe biết

Cứ nói ta diệt độ.

Ta thấy các chúng sinh

Chìm trong các khổ não,

Nên chẳng vì hiện thân

Để cho sinh khát vọng.

Nhân lòng người luyến mộ

Mới hiện ra nói pháp.

Sức thần thông như thế

Ở trong vô số kiếp,

Thường tại núi Linh thứu

Và các trụ xứ khác.

Chúng sinh thấy kiếp tận

Khi đại hỏa thiêu đốt

Cõi ta đây an ổn

Trời người thường đông đúc.

Vườn rừng và lầu gác

Đủ thứ báu trang nghiêm.

Cây báu đơm hoa quả

Chỗ chúng sinh hưởng lạc.

Các trời đánh trống trời

Thường diễn tấu nhạc hay,

Mưa hoa Mạn-đà-la

Cúng Phật và đại chúng.

Tịnh độ ta chẳng hoại

Mà chúng thấy cháy tan.

Lo sợ các khổ não

Đều dẫy đầy như vậy.

Các chúng sinh tội đó,

Vì nhân duyên nghiệp dữ,

Quá a-tăng-kỳ kiếp

Chẳng nghe tên Tam bảo.

Người nhu hòa ngay thật

Có tu các công đức,

Đều được thấy thân ta

Ở nơi đây nói pháp.

Hoặc lúc vì chúng này

Nói Phật thọ vô lượng.

Người lâu mới thấy Phật

Thì nói Phật khó gặp.

Trí lực ta như thế,

Tuệ quang chiếu vô lượng,

Thọ mạng vô số kiếp

Tu hành lâu mà được.

Các ông người có trí

Chớ sinh lòng hoài nghi.

Phải dứt, khiến hết hẳn,

Lời Phật thật không dối.

Như lương y chước khéo

Vì để trị cuồng tử,

Còn sống mà nói chết,

Không thể bảo là dối.

Ta là cha trong đời,

Cứu các người đau khổ.

Vì phàm phu điên đảo,

Thật còn mà nói diệt.

Vì cớ thường thấy ta

Mà sinh lòng kiêu xa,

Phóng túng theo năm dục

Đọa vào các đường dữ.

Ta thường biết chúng sinh

Hành đạo, chẳng hành đạo,

Tùy cơ duyên được độ

Mà nói ra nhiều pháp.

Thường tự nghĩ thế này:

“Lấy gì khiến chúng sinh

Được trí Tuệ vô thượng

Mau thành tựu thân Phật?”