Tứ Phần Luật, quyển 5

"Sao ngươi biết điều Ta nói như vậy? Ta đã từng dùng vô số phương tiện để đoạn ái dục, như trên đã nói hay sao?" Lúc bấy giờ, đức Thế Tôn dùng vô số phương tiện ha trách tỳ-kheo A-lợi-tra rồi bảo các tỳ-kheo:

"Cho phép Tăng vì tỳ-kheo A-lợi-tra tác pháp ha gián cho bỏ việc này, bằng bạch tứ yết-ma.

"

Nên can gián như vầy: Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác pháp yết-ma dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo A-lợi-tra này đã nói như vầy,

'Hành dâm dục chẳng phải là pháp chướng đạo.' Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo A-lợi-tra pháp can gián cho bỏ việc này. Tăng nói: 'A-lợi-tra, đừng nói như vậy. Đừng hủy báng đức Thế Tôn, hủy báng đức Thế Tôn không tốt. Đức Thế Tôn không nói như vậy. Đức Thế Tôn đã dùng vô số phương tiện nói, hành dâm dục là pháp chướng đạo; nếu phạm dâm dục tức là chướng đạo.' Đây là lời tác bạch. "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo A-lợi-tra đã nói như vầy: 'Tôi đã biết pháp do Phật nói ra, hành dâm dục 150

T22. 896a Chương xi. Khiển trách

chẳng phải là pháp chướng đạo.

' Nay Tăng tác pháp can

gián cho bỏ việc này. Tăng nói: 'A-lợi-tra, đừng nói như vậy. Đừng hủy báng đức Thế Tôn, hủy báng đức Thế Tôn không tốt. Đức Thế Tôn không nói như vậy. Đức Thế Tôn đã dùng vô số phương tiện nói, hành dâm dục là pháp chướng đạo; nếu phạm dâm dục tức là chướng đạo. ' Các

Trưởng lão nào chấp thuận Tăng vì tỳ-kheo A-lợi-tra tác pháp can gián cho bỏ việc này, thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng vì tỳ-kheo A-lợi-tra tác pháp can gián ha trách rồi. Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Tỳ-kheo A-lợi-tra đã được Tăng trao cho pháp can gián ha trách rồi mà cố ý không bỏ ác kiến. Bấy giờ các tỳ-kheo nghe, trong số đó có vị thiểu dục tri túc, sống khổ hạnh, ưa học giới, biết hổ thẹn, ha trách tỳ-kheo A-lợi-tra: "Tăng trao cho pháp can gián mà sao thầy cố ý không bỏ ác kiến?"

Lúc ấy các tỳ-kheo đến chỗ đức Thế Tôn, đảnh lễ sát chân, ngồi qua một bên, đem nhân duyên này bạch đầy đủ lên đức Phật. Đức Thế Tôn dùng nhân duyên này tập hợp Tăng tỳ-kheo, ha trách tỳkheo A-lợi-tra rằng: "Ông làm điều [896a1] sai quấy, chẳng phải oai nghi, chẳng phải pháp sa-môn, chẳng phải tịnh hạnh, chẳng phải hạnh tùy thuận, làm điều không nên làm. Tăng trao cho pháp can gián mà sao thầy cố ý không bỏ ác kiến?"

Dùng vô số phương tiện ha trách, rồi đức Phật bảo các tỳ-kheo: "Cho phép các tỳ-kheo trao cho tỳ-kheo A-lợi-tra pháp bất xả ác kiến cử1 bằng pháp bạch tứ yết-ma."

1 Bất xả ác kiến cử 不捨惡見. Thập tụng: ác tà bất trừ tẫn 惡邪不除擯. Pāli: pāpikāya diṭṭhiyā appaṭinissage upekkhanīya, xả trí vì không từ bỏ ác kiến. 151

896a

Nên tác pháp như vầy: Tập họp Tăng. Tăng họp rồi tác cử, tác cử rồi tác ức niệm, tác ức niệm rồi trao tội. Trong chúng nên sai một vị có thể tác yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo A-lợi-tra đã sanh ra ác kiến. Tăng đã trao cho pháp can gián mà cố tâm không chịu bỏ ác kiến. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo A-lợi-tra yếtma ác kiến bất xả cử. Đây là lời tác bạch. "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo A-lợi-tra không bỏ ác kiến, Tăng đã trao cho pháp can gián ha trách mà cố tâm không xả ác kiến. Nay Tăng vì tỳ-kheo A-lợi-tra tác yết-ma bất xả ác kiến cử. Các Trưởng lão nào đồng ý nay Tăng trao cho tỳ-kheo A-lợi-tra yết-ma bất xả ác kiến cử thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận trao cho tỳ-kheo A-lợi-tra yết-ma bất xả ác kiến cử rồi. Tăng đồng ý nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Người đã được tác pháp ác kiến bất xả rồi, thì có năm việc không được làm: Không được trao đại giới cho người, cho đến không cùng thiện tỳ-kheo đấu tranh. Nên làm như vậy. Tăng đã vì tỳ-kheo A-lợi-tra tác pháp ác kiến bất xả bằng pháp bạch tứ yết-ma rồi, các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Có ba pháp, có năm pháp tác ác kiến bất xả cử yết-ma thì phi pháp phi tỳ-ni, yết-ma không thành tựu, như trước.1 "Có ba pháp, năm pháp tác ác kiến bất xả cử yết-ma thì như pháp, như tỳ-ni, yết-ma thành tựu như trước."

1 Xem yết-ma ha trách.

152

T22. 896b Chương xii. Người

Vị đã bị cử ác kiến bất xả yết-ma kia, vào lúc Tăng tiểu thực, đại thực, hay lúc nói pháp, lúc bố-tát, nên đến trước Tăng, đứng qua một bên, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, quỳ gối bên hữu chấm đất chấp tay bạch:

"Xin Đại đức nhận sự sám hối, tự trách tâm tôi, từ nay về sau không dám tái phạm."

Tỳ-kheo A-lợi-tra đã tùy thuận chúng Tăng không dám trái nghịch, nên đến trước Tăng cầu xin giải yết-ma bất xả ác kiến cử. Các tỳkheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo A-lợi-tra [896b] đã tùy thuận chúng Tăng không dám trái nghịch, đã đến trước Tăng cầu xin giải yết-ma bất xả ác kiến cử, thì chúng Tăng nên giải bằng pháp bạch tứ yết-ma. "Có năm pháp không được giải yết-ma bất xả ác kiến cử: Trao đại giới cho người, cho đến cùng thiện tỳ-kheo đấu tranh. "Có năm pháp nên giải bất xả ác kiến cử yết-ma: Không trao đại giới cho người, cho đến không cùng thiện tỳ-kheo đấu tranh. "

Nên giải như vầy: Vị tỳ-kheo đã bị yết-ma bất xả ác kiến cử kia, nên đến trước Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay bạch:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên là... Tăng đã trao cho pháp yết-ma bất kiến xả cử, đã tùy thuận Tăng không dám trái phạm, đến trước Tăng cầu xin giải yết-ma bất kiến cử. Cúi xin Tăng vì tôi giải yết-ma ác kiến bất xả cử, từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng xin như vậy.

Trong chúng nên sai một vị có khả năng yết-ma, dựa theo sự việc trên mà tác bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên là... đã bị Tăng tác yết-ma bất kiến xả cử. Nay tùy thuận chúng không dám trái phạm, đến trước Tăng cầu xin giải yết-ma bất xả ác kiến cử. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp153

896b

thuận, nay Tăng vì tỳ-kheo tên... giải yết-ma ác kiến bất xả cử. Đây là lời tác bạch.

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo này tên là... đã bị Tăng trao cho pháp yết-ma ác kiến bất xả cử, đã tùy thuận chúng Tăng không dám trái nghịch. Nay đến trước Tăng cầu xin giải yết-ma ác kiến bất xả cử. Nay Tăng vì tỳ-kheo tên... giải yết-ma bất xả ác kiến. Các Trưởng lão nào đồng ý Tăng vì tỳ-kheo... giải yết-ma bất xả ác kiến cử thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần đầu. "

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy.

"Tăng chấp thuận vì tỳ-kheo tên... giải yết-ma bất xả ác kiến cử rồi. Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

154

CHƯƠNG XII

NGƯỜI1

1. Phú tàng

1.1. Hành ba-lợi-bà-sa

Thế Tôn ở tại nước Xá-vệ. Bấy giờ có tỳ-kheo phạm tăng tàn mà che giấu. Vị kia nghĩ như vầy: 'Ta nên làm như thế nào?' Rồi bạch với các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng tùy theo ngày che giấu, trao cho tỳ-kheo kia pháp trị tội phú tàng2 bằng bạch tứ yết-ma." Nên làm như vầy: tỳ-kheo [896c] kia nên đến giữa Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối chấp tay, bạch những lời như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn3 mà che giấu. Tôi tỳ-kheo tên... phạm tội tăng tàn, tùy theo số ngày che giấu,4 nay đến giữa Tăng xin yết-1 Tham chiếu Pāli, Cullavagga ii. Pārivāsikakkhandhakaṃ, Vin. ii. 31. Ngũ phần 23, Phần IV. Ch.ii. Pháp yết-ma; Tăng kỳ 26, Tạp tụng bạt cừ; Thập tụng 32, Tăng tàn sám hối.

2 Tùy theo số ngày phú tàng mà cho số ngày biệt trụ tương ứng. Xem Thập tụng 32 (tr.232c8); Vin.ii. 40; Ngũ phần 32 (tr.136c29). 3 Thập tụng, nói rõ tội danh: "Tôi tỳ-kheo Ca-lưu-đà-di, cố ý xuất tinh, phạm tăng-già-bà-thi-sa này một tội phú tàng." 4 Trong văn thỉnh của Pāli, có nói rõ số ngày che giấu để xin. Nếu một ngày che giấu (Vin. ii. 40): (…) sohaṃ, bhante, saṅghaṃ ekisā āpattiyā sañcetanikāya sukkavisaṭṭhiyā ekāhappaṭicchannāya ekāhaparivāsaṃ yācāmi, "

…Vì vậy, thưa

các Đại đức, tôi xin Tăng một ngày biệt trụ cho một tội cố ý xuất tinh một ngày phú tàng.

" Nếu năm ngày che giấu (Vin.ii. 42): … pañcāhappaṭic-channāya pañcāhaparivāsaṃ yācāmi,

"tôi xin năm ngày biệt trú cho năm ngày phú tàng." Thập tụng 32 (tr.233a09): "

… tuỳ theo số ngày phú tàng, xin Tăng pháp biệt

896c

ma phú tàng.1 Cúi xin Tăng cho tôi yết-ma phú tàng tùy theo số ngày, từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng yết-ma, theo sự việc trên tác bạch như vầy: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tỳ-kheo tên... kia đã phạm tội tăng tàn mà che giấu, tùy theo ngày che giấu đến giữa Tăng xin yết-ma phú tàng. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma phú tàng tùy theo số ngày. Đây là lời tác bạch.

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên là... đã phạm tội tăng tàn. Tỳ-kheo tên là... kia đã phạm tội tăng tàn, tùy theo ngày che giấu đến Tăng xin yết-ma phú tàng. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo tên là... yết-ma phú tàng tùy theo số ngày. Các trưởng lão nào đồng ý Tăng trao cho tỳ-kheo tên... yếtma phú tàng tùy theo số ngày thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất. "

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã đồng ý trao cho tỳ-kheo tên... yết-ma phú tàng tùy theo số ngày rồi. Tăng đồng ý nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

trụ." Ngũ phần 32 (tr.137a12): "

… một đêm phú tàng, nay xin Tăng một đêm pháp biệt trụ."

1 Các luật đều nói: "xin biệt trú.

" Tức xin thi hành ba-lợi-bà-sa 波利婆沙. Hành sự sao 8: "Ba-lợi-bà-sa, hoặc dịch là phú tàng. " Không đúng. Ba-lợi-bà-sa là

phiên âm từ Skt. (Pāli): parivāsa. Từ này cũng áp dụng cho ngoại đạo xuất gia, gọi là "bốn tháng biệt trú" (Pāli: cattaro māse parivāso), không liên hệ gì đến ý nghĩa "phú tàng."

156

T22. 896c Chương xii. Người

1.2. Bản nhật trị

Tỳ-kheo kia khi hành phú tàng lại phạm tội chồng.1 -2 Vị kia nghĩ

như vầy: "Ta nên như thế nào?" rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Cho phép Tăng vì tỳ-kheo kia tác pháp bản nhật trị3 bằng bạch tứ yết-ma.

"

Nên bạch như vầy: tỳ-kheo kia nên đến giữa Tăng để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, đầu gối bên hữu chấm đất, chấp tay bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên là... phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tôi tỳ-kheo tên... phạm tội tăng tàn, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tôi yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tôi tỳ-kheo tên là... trong khi hành phú tàng, tái phạm tội cũ.

4 Tôi tỳ-kheo tên là... nay đến trước Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Cúi xin Tăng cho tôi tỳ-kheo tên là... yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Từ mẫn cố.

"

1 Trùng phạm 重犯, phạm lại tội cũ. Tham chiếu Pāli, Vin.ii. 43: Udāyī đang hành biệt trụ vì 5 ngày phú tàng tội cố ý xuất tinh, lại tái phạm tội cũ mà không phú tàng. Tăng cho hành bản nhật trị không phú tàng. Sau đó (Vin.ii. 48), phạm tội cố ý xuất tinh, nửa tháng hành biệt trụ vì 15 ngày phú tàng. Trong khi hành biệt trụ, lại tái phạm, lại phú tàng 5 ngày. Tăng hiệp cả hai lần phú tàng trước sau thành pháp hiệp nhất biệt trụ (samodhānaparivāsa). 2 Thập tụng, đã dẫn: tái phạm tội cũ, một ngày không phú tàng, cho bản nhật trị. 3 Bổn nhật trị 本日治. Pāli: mūlāyapaṭikissanā, kéo trở lại gốc. 4 Cf. Vin.ii. 43: tỳ-kheo đang hành biệt trụ về tội cố ý xuất tinh, tái phạm tội cũ, khi xin yết-ma, nói rõ tội cũ: (…) sohaṃ parivasanto antarā ekaṃ āpattiṃ āpajjiṃ sañcetanikaṃ sukkavissaṭṭhiṃ appaṭicchanaṃ. Sohaṃ, bhante, saṅghaṃ antarā ekissā āpattiyā sañcetanikāya sukkavissaṭṭhiyā appaṭicchannāya mūlāya paṭikassanaṃ yācāmi'ti.

"Tôi trong khi đang hành biệt trụ, trung gian phạm một tội có ý xuất tinh, không che giấu. Nay tôi, thưa các Đại đức, xin Tăng cho tôi bản nhật trị cho trung gian một tội cố ý xuất tinh không che giấu." 157

897a

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng thưa xin như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác yết-ma theo sự việc trên tác bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên là... đã phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tỳ-kheo tên là... phạm tội tăng tàn [897a1] đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tôi yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Vị kia khi hành pháp phú tàng, lại tái phạm tội cũ.

Nay đến giữa Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận trao cho tỳ-kheo tên là... yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Đây là lời tác bạch."

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên là... đã phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tỳ-kheo này đã phạm tội tăng tàn, tùy theo ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... yếtma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng lại tái phạm tội cũ. Tỳ-kheo kia đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Các Trưởng lão nào đồng ý Tăng trao cho tỳkheo... yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần đầu. "

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã đồng ý trao cho tỳ-kheo... yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng rồi. Tăng đồng ý nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

1.3. Ma-na-đỏa

Tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng rồi, bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:158

T22. 897b Chương xii. Người

"Cho phép Tăng tác pháp sáu đêm ma-na-đỏa1 cho tỳ-kheo kia bằng bạch tứ yết-ma."

Nên trao cho như vầy: tỳ-kheo kia đến giữa Tăng để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay bạch:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên là... phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tôi tỳ-kheo tên... phạm tội tăng tàn, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tôi yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tôi trong khi hành phú tàng, tái phạm tội cũ, đến trước Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tăng đã cho tôi yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tôi là tỳ-kheo tên... đã hành pháp bản nhật trị của pháp phú tàng xong, nay đến giữa Tăng xin yết-ma sáu đêm ma-nađỏa. Cúi xin Tăng cho tôi yết-ma sáu đêm ma-na-đỏa. Từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng xin như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác yết-ma theo sự việc như trên tác bạch:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên... này, đã phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn, tùy theo ngày che giấu, đã đến tăng xin yết-ma phú tàng theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... yếtma phú tàng theo số ngày che giấu. Trong khi vị kia hành pháp phú tàng tái phạm tội cũ. [897b] tỳ-kheo... này đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... pháp yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tỳ-kheo... này đã hành pháp bản nhật trị của pháp 1 Ma-na-đỏa 摩那埵. Pāli: mānatta; PTS Dict. nói, từ nguyên không rõ. Giả thiết do māna "đo lường,

" nên có thể có nghĩa "thi hành biện pháp. " Từ nguyên, theo

BSK: mānāpya, "làm cho hài lòng.

" Hán dịch thông dụng là ý hỷ.

159

897b

phú tàng rồi, nay đến trước Tăng xin yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, nay Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm. Đây là lời tác bạch.

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên... này, đã phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn, tùy theo ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... yếtma phú tàng theo số ngày che giấu. Trong khi vị kia hành pháp phú tàng tái phạm tội cũ. Tỳ-kheo... này đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... pháp yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tỳkheo... này đã hành pháp bản nhật trị của pháp phú tàng rồi, nay đến trước Tăng xin yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm. Các trưởng lão nào chấp thuận Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần đầu.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận trao cho tỳ-kheo... yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy." 1.4. Xuất tội

Vị kia đã hành ma-na-đỏa rồi, bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng cho tỳ-kheo kia pháp xuất tội1 bằng bạch tứ yết-ma."

Nên xuất tội như vầy: tỳ-kheo kia nên đến trong Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay bạch:

1 Xuất tội 出罪. Ngũ phần, Tăng-kỳ: a-phù-ha-na 阿浮呵那. Pāli: abbhāna, sự phục hồi.

160

T22. 897c Chương xii. Người

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên là... phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tôi tỳ-kheo tên... phạm tội tăng tàn, đã đến tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tôi yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu. Tôi trong khi hành phú tàng, tái phạm tội cũ, đến trước Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tăng đã cho tôi yết-ma bản nhật trị của phú tàng. Tôi là tỳkheo... đã hành bản nhật trị của phú tàng rồi, đến Tăng xin yết-ma ma-na-đỏa. Tăng đã cho tôi yết-ma sáu đêm ma-nađỏa. Tôi là tỳ-kheo tên... hành sáu đêm ma-na-đỏa rồi. Nay đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng xin như vậy.

[897c] Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác pháp yết-ma, theo sự việc trên tác bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên... này, đã phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn, tùy theo ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... yếtma phú tàng theo số ngày che giấu. Trong khi vị kia hành pháp phú tàng tái phạm tội cũ. Tỳ-kheo... này đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng. Tăng đã trao cho tỳkheo... pháp yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tỳkheo... này đã hành pháp bản nhật trị của pháp phú tàng rồi, đến trước Tăng xin yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... yết-ma sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo này đã hành sáu đêm ma-na-đỏa rồi. Nay đến trong Tăng xin yết-ma xuất tội. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng vì tỳ-kheo... tác pháp yết-ma xuất tội. Đây là lời tác bạch.

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo tên... này, đã phạm tội tăng tàn mà che giấu. Tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn, tùy theo ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng theo số ngày che giấu. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... yết-161

898a

ma phú tàng theo số ngày che giấu. Trong khi vị kia hành pháp phú tàng tái phạm tội cũ. Tỳ-kheo... này, đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... pháp yết-ma bản nhật trị của pháp phú tàng. Tỳ-kheo... này đã hành pháp bản nhật trị của pháp phú tàng rồi, đến trước Tăng xin yết-ma ma-na-đỏa sáu đêm. Tăng đã trao cho tỳ-kheo... yết-ma sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳkheo này đã hành sáu đêm ma-na-đỏa rồi. Nay đến trong Tăng xin yết-ma xuất tội. Nay Tăng vì tỳ-kheo tác pháp yếtma xuất tội. Các trưởng lão nào đồng ý Tăng trao cho tỳkheo... yết-ma xuất tội thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần đầu.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận vì tỳ-kheo... tác pháp yết-ma xuất tội rồi. Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

2. Không phú tàng

Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn mà không che giấu, suy nghĩ: "Ta nên như thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa bằng pháp bạch tứ yết-ma.

"

Cách trao như sau:

Tỳ-kheo kia đến giữa Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay thưa: "Đại [898a1] đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên là... đã phạm tội tăng tàn mà không che giấu. Nay đến giữa Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Cúi xin Tăng cho tôi sáu đêm ma-na-đỏa. Từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng xin như vậy. 162

T22. 898a Chương xii. Người

Trong chúng nên sai một vị có thể tác yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm tội tăng tàn mà không che giấu. Nay đến trước Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo... sáu đêm mana-đỏa. Đây là lời tác bạch. "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... đã phạm tội tăng tàn không che giấu. Nay đến trước Tăng xin sáu đêm mana-đỏa. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo... sáu đêm ma-na-đỏa. Các Trưởng lão nào chấp thuận Tăng trao cho tỳ-kheo... sáu đêm ma-na-đỏa thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận trao cho tỳ-kheo... sáu đêm ma-nađỏa rồi. Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Vị kia trong thời gian hành pháp ma-na-đỏa lại tái phạm tội cũ. Tỳkheo kia nghĩ như vầy: 'Ta nên làm sao đây?' Rồi bạch các tỳkheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia pháp bản nhật trị của ma-nađỏa bằng bạch tứ yết-ma." Cách trao như sau: tỳ-kheo kia nên đến trước Tăng để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay bạch:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên là... đã phạm tội tăng tàn không che giấu, đã đến Tăng xin sáu đêm mana-đỏa, Tăng đã trao tội sáu đêm ma-na-đỏa. Trong khi hành pháp ma-na-đỏa lại tái phạm tội cũ, nay đến Tăng xin pháp yết-ma bản nhật trị ma-na-đỏa. Cúi xin Tăng cho tôi yết-ma ma-na-đỏa của bản nhật trị. Từ mẫn cố. "

163

898b

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng xin như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm tội tăng tàn không che giấu, đã đến Tăng xin sáu đêm ma-nađỏa, Tăng đã cho sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo kia khi hành pháp ma-na-đỏa lại tái phạm tội cũ, đến Tăng xin yếtma bản nhật trị của ma-na-đỏa. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận trao cho tỳ-kheo... yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa. Đây là lời tác bạch. "Đại đức Tăng xin lắng nghe! [898b] tỳ-kheo... này đã phạm tội tăng tàn không che giấu, đã đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa, Tăng đã cho sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo này khi hành pháp ma-na-đỏa lại tái phạm tội cũ, đến Tăng cầu xin yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma ma-na-đỏa của bản nhật trị. Các Trưởng lão nào chấp thuận Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận trao cho tỳ-kheo... yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa rồi. Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Vị kia hành ma-na-đỏa rồi, bạch các tỳ-kheo, các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Cho phép Tăng vì tỳ-kheo kia xuất tội bằng pháp bạch tứ yết-ma. "

Nên xuất như sau: tỳ-kheo kia phải đến trước Tăng để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay thưa:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo... đã phạm tội tăng tàn không che giấu, đã đến trong Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Khi tôi hành pháp ma-na-đỏa lại tái phạm tội 164

T22. 898c Chương xii. Người

cũ, đã đến trước Tăng xin bản nhật trị của ma-na-đỏa. Tăng đã cho tôi yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa. Tôi là tỳ-kheo tên... đã hành bản nhật trị của ma-na-đỏa rồi, nay đến Tăng xin yết-ma xuất tội, cúi xin Tăng cho tôi yết-ma xuất tội. Từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng xin như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm tội tăng tàn không che giấu, đã đến Tăng xin sáu đêm ma-nađỏa, Tăng đã cho sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo kia khi hành pháp sáu đêm ma-na-đỏa lại tái phạm tội cũ, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa. Tăng đã cho tỳ-kheo kia yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa. Vị kia đã hành ma-na-đỏa rồi, nay đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng vì tỳ-kheo... xuất tội, đây là lời tác bạch. "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm tội tăng tàn không che giấu, đã đến Tăng xin sáu đêm ma-nađỏa. Tăng đã cho sáu đêm ma-na-đỏa. Vị kia khi hành pháp ma-na-đỏa lại phạm trọng tội, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị [898c] của ma-na-đỏa. Tăng đã cho yết-ma bản nhật trị của ma-na-đỏa. Tỳ-kheo này đã hành pháp bản nhật trị của ma-na-đỏa rồi, nay đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Nay Tăng cho tỳ-kheo... yết-ma xuất tội. Các Trưởng lão nào đồng ý nay Tăng cho tỳ-kheo... yết-ma xuất tội thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng chấp thuận cho tỳ-kheo... yết-ma xuất tội rồi, Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy." 3. Tổng hợp tăng tàn

1. Bấy giờ, có một tỳ-kheo phạm nhiều tội tăng tàn, hoặc phạm rồi 165

898c

che giấu một đêm, hoặc phạm rồi che giấu hai đêm, như vậy cho đến che giấu mười đêm. Tỳ-kheo kia nghĩ như vầy: "Ta làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia, gộp lại làm mười ngày phú tàng cho nhiều tội tăng tàn đã phạm,1 bằng pháp bạch tứ yết-ma." Cách trao cho như sau: tỳ-kheo kia đến trong Tăng để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay bạch:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo... đã phạm nhiều tội tăng tàn, hoặc đã che giấu một đêm, hoặc đã che giấu hai đêm cho đến che giấu mười đêm. Nay đến trước Tăng xin yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm. Cúi xin Tăng cho tôi yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm, từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng thưa xin như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác pháp yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm nhiều tội tăng tàn, hoặc đã che giấu một đêm cho đến mười đêm. Nay đến trong Tăng xin yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo... pháp yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm. Đây là lời tác bạch. 1 Thập tụng 32 (tr.236b22): "Lần thứ nhất, cố ý xuất tinh, phạm một tăng-già-bàthi-sa, một đêm phú tàng. Thứ hai, xúc nữ (tăng tàn 2), hai đêm phú tàng, thứ ba… cho đến, lần thứ 13, lệ ngữ (tăng tàn 13), 13 đêm phú tàng. Cho người đó 13 đêm biệt trụ.

" Nghĩa là, chọn ngày phú tàng lớn nhất cho tất cả các tội phú tàng, chứ không phải làm phép toán cộng. Tăng kỳ 26 (tr.436c26): phạm tội thứ nhất 10 đêm phú tàng, tội thứ hai 10 đêm, cho đến tội thứ mười 10 đêm phú tàng. Họp lại làm thành 10 đêm biệt trụ. Ngũ phần 22 (tr.157c04): "Phạm 1 đến nhiều tội tăng-già-bà-thi-sa, phú tàng từ 2 đến nhiều đêm; chỉ tính số đêm phú tàng lâu nhất. Theo số đó mà cho biệt trụ."

166

T22. 899a Chương xii. Người

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm nhiều tội tăng tàn, hoặc đã che giấu một đêm cho đến mười đêm. Nay đến trước Tăng xin yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm. Trưởng lão nào đồng ý Tăng trao cho tỳ-kheo kia yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. "

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận cho tỳ-kheo... yết-ma phú tàng từ một đêm cho đến mười đêm rồi. Tăng đồng ý nên im lặng. Việc này [899a1] tôi ghi nhận như vậy."

Tỳ-kheo kia hành phú tàng rồi, bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa bằng pháp bạch tứ yết-ma."

Tỳ-kheo kia nên đến trước Tăng để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay thưa: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo... đã phạm nhiều tội tăng tàn, đã che giấu một đêm hoặc hai đêm, cho đến mười đêm, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng một đêm cho đến mười đêm, Tăng đã cho tôi yết-ma phú tàng. Tôi tỳkheo... hành phú tàng rồi, nay đến xin Tăng sáu đêm mana-đỏa. Cúi xin Tăng cho tôi sáu đêm ma-na-đỏa. Từ mẫn cố.

" Lần thứ hai, lần thứ ba cũng xin như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác yết-ma, theo sự việc trên tác bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này, đã phạm nhiều tội tăng tàn, đã che giấu một đêm, hoặc hai đêm cho đến mười đêm, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng mười đêm, và Tăng đã cho tỳ-kheo... này yết-ma phú tàng mười đêm. Tỳ-kheo này đã hành phú tàng rồi, nay đến xin Tăng sáu đêm ma-na-đỏa. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, 167

899b

Tăng chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo... sáu đêm mana-đỏa. Đây là lời tác bạch. "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo này đã phạm nhiều tội tăng tàn, đã che giấu một đêm, hoặc hai đêm cho đến mười đêm, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng mười đêm, và Tăng đã cho yết-ma phú tàng mười đêm. Tỳ-kheo kia đã hành mười đêm phú tàng xong, nay đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Nay Tăng cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa. Các Trưởng lão nào chấp thuận Tăng cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất.

"

Lần thư hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-nađỏa rồi. Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Vị kia thi hành ma-na-đỏa rồi, bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia pháp xuất tội bằng bạch tứ yết-ma."

Tỳ-kheo kia nên đến trong Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, bạch như vầy: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo... đã phạm nhiều tội tăng tàn, che giấu một đêm hoặc hai đêm cho đến mười đêm, đã đến trong Tăng xin [899b] yết-ma phú tàng mười đêm, Tăng đã cho tôi yết-ma phú tàng mười đêm. Tôi đã hành phú tăng tàn xong, đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa, và Tăng đã cho tôi sáu đêm ma-na-đỏa. Tôi đã hành sáu đêm ma-na-đỏa rồi, nay đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Nguyện Tăng cho tôi yết-ma xuất tội. Từ mẫn cố. "

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy: 168

T22. 899b Chương xii. Người

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm nhiều tội tăng tàn, hoặc che giấu một đêm hoặc hai đêm cho đến mười đêm, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng mười đêm, Tăng đã cho vị kia yết-ma phú tàng mười đêm. Tỳkheo... kia đã hành pháp mười đêm che giấu rồi, đã đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa, và Tăng đã cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo đã hành pháp sáu đêm mana-đỏa rồi, nay đến trước Tăng xin yết-ma xuất tội. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận nay Tăng trao cho tỳ-kheo... yết-ma xuất tội. Đây là lời tác bạch.

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này, đã phạm nhiều tội tăng tàn, hoặc che giấu một đêm, hoặc hai đêm cho đến mười đêm, đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng mười đêm, Tăng đã cho yết-ma phú tàng mười đêm. Tỳ-kheo... kia đã hành pháp mười đêm phú tàng rồi. Đã đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa, và Tăng đã cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo kia hành pháp ma-na-đỏa rồi, nay đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Nay Tăng cho tỳ-kheo... kia yếtma xuất tội. Các Trưởng lão nào đồng ý Tăng trao cho tỳkheo kia yết-ma xuất tội thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất"

Lần thứ hai, lần thư ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận trao cho tỳ-kheo... kia yết-ma xuất tội rồi. Tăng chấp thuận nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

2. Bấy giờ, có một tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, cả hai đều che giấu, chỉ nhớ một tội, không nhớ một tội. Tỳ-kheo kia tùy theo chỗ nhớ được, tùy theo ngày che giấu, đến trước Tăng xin yết-ma theo ngày che giấu, và Tăng đã cho tỳ-kheo kia yết-ma tùy theo chỗ nhớ, tùy theo ngày che giấu. Tỳ-kheo kia khi thi hành pháp phú tàng nhớ tội thứ hai, không biết nên làm thế nào? Bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

169

899c

"Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu của tội thứ hai đã nhớ."

Bấy giờ có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn [899c] đều che giấu cả hai, một tội có nghi ngờ, một tội không nghi ngờ. Vị kia đối với tội không nghi ngờ, tùy theo ngày che giấu, đến trong Tăng xin yết-ma ngày che giấu, và Tăng đã cho tỳ-kheo kia yết-ma tùy theo ngày che giấu. Khi tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng, đối với tội có nghi ngờ kia không còn nghi ngờ nữa, tự nghĩ: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng cho yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu." Bấy giờ có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn cả hai đều che giấu; biết một tội, không biết một tội. Vị kia đối với tội đã biết đến Tăng xin yết-ma phú tàng, và Tăng đã cho yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Vị kia khi hành pháp phú tàng liền biết trở lại tội thứ hai, tự nghĩ: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng vì tỳ-kheo kia tùy theo chỗ biết tội thứ hai, với số ngày che giấu cho yết-ma phú tàng." Bấy giờ có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn cả hai đều che giấu. Khi vị kia xin tội che giấu, chỉ nói một tội, che giấu một tội. Vị kia tùy theo tội được nói đến Tăng xin yết-ma phú tàng, và Tăng đã cho yết-ma phú tàng. Vị kia thi hành pháp phú tàng, đối với tội phạm thứ hai, tâm tàm quý sanh, tự nghĩ: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Tăng nên cho yết-ma phú tàng tùy theo số ngày che giấu của tội phạm thứ hai."

Đức Phật bảo tiếp: "Các ông hãy lắng tai nghe cho kỹ, trường hợp nếu tỳ-kheo nào phạm hai tăng tàn, cả hai đều che giấu. Chỉ nhớ một tội, không nhớ một tội. Tỳ-kheo kia đối với tội nhớ và tội không nhớ, đem cả hai đến Tăng xin yết-ma phú tàng, và Tăng cũng cho tỳ-kheo kia yết-ma phú tàng cho cả hai tội. Khi vị kia hành pháp phú tàng, có khách tỳ-kheo đến, biết pháp, biết luật, biết Ma-di. Khách tỳ-kheo kia hỏi cựu tỳ-kheo:170

T22. 900a Chương xii. Người

"Này Trưởng lão, tỳ-kheo này phạm tội gì? Tại sao hành pháp phú tàng?

"Cựu tỳ-kheo trả lời: "Thưa Trưởng lão, tỳ-kheo này phạm hai tội tăng tàn, cả hai đều che giấu. Chỉ nhớ một tội, không nhớ một tội. Đem cả hai đến Tăng xin yết-ma phú tàng. Tăng cho tỳ-kheo kia yết-ma phú tàng cho cả hai tội. Cho nên, tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng.

"Tỳ-kheo khách kia nói: "Này Trưởng lão, yết-ma phú tàng cho tỳkheo kia là bất thành. Tại sao vậy? Yết-ma phú tàng cho tội mà tỳkheo kia nhớ thì đúng. Yết-ma phú tàng đối với tội mà tỳ-kheo kia không nhớ là không đúng, phi pháp; yết-ma bất thành. Chúng Tăng nên tác sám đột-kiết-la. Vị kia nên trao cho ma-na-đỏa." [900a1] Nghi, không nghi; biết, không biết; cũng như vậy. 3. Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn mà che giấu hai tháng. Vị kia chỉ nhớ một tháng, một tháng không nhớ. Vị kia theo chỗ nhớ một tháng, đến Tăng xin yết-ma phú tàng; Tăng cho yết-ma phú tàng một tháng. Vị kia khi hành pháp phú tàng, nhớ lại tháng thứ hai, tự nghĩ: "Ta nên thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia yếtma phú tàng tùy theo chỗ nhớ tháng thứ hai." Nghi, không nghi, cũng như vậy. Biết, không biết, cũng như vậy. Khi xin pháp phú tàng, che giấu một tháng phát lồ một tháng cũng như vậy.

Đức Phật nói: "Các tỳ-kheo, hãy lắng nghe! Trường hợp nếu có tỳkheo phạm tội tăng tàn che giấu hai tháng, chỉ nhớ một tháng, không nhớ một tháng; đem cả hai đến Tăng xin yết-ma phú tàng. Tăng cũng cho vị kia yết-ma phú tàng hai tháng. Khi vị kia hành pháp phú tàng, có khách tỳ-kheo đến, biết Pháp, biết Luật, biết Madi. Tỳ-kheo khách hỏi cựu tỳ-kheo: 'Này Trưởng lão, vị kia phạm tội gì? Tại sao hành phú tàng?'

"Cựu tỳ-kheo đáp: 'Tỳ-kheo này phạm tội tăng tàn che giấu hai tháng. Nhớ một tháng, không nhớ một tháng. Vị kia đem cả hai, 171

900b

nhớ và không nhớ, đến Tăng xin yết-ma hai tháng che giấu. Tăng cũng tùy theo vị kia cho yết-ma hai tháng che giấu, cho nên tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng.'

"Tỳ-kheo khách kia nói với cựu tỳ-kheo rằng: 'Cho phép phú tàng không đúng. Tại sao vậy? tỳ-kheo kia nhớ một tháng thì cho pháp phú tàng là đúng. Còn một tháng không nhớ mà cho pháp phú tàng là không đúng, phi pháp; yết-ma không thành tựu. Tăng nên tác pháp sám đột-kiết-la. Nên trao ma-na-đỏa cho tỳ-kheo kia.' "Nghi, không nghi; biết, không biết; cũng vậy."

4. Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn. Cả hai đều che giấu. Vị kia thôi tu. Sau đó, trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, đối với hai tội đã che giấu (trước kia), tự nghĩ: "Ta nên làm như thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, che giấu cả hai. Vị kia thôi tu. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, đối với hai tội đã che giấu, Tăng nên tùy theo số ngày che giấu đã phạm trước kia, và số ngày che giấu sau, trao cho yết-ma phú tàng. Cho yết-ma phú tàng xong, cho ma-na-đỏa."

Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, cả hai đều che giấu. Vị kia thôi tu. Sau đó, trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi phát lồ hai tội. Tăng nên tùy theo [900b] số ngày che giấu trước kia của tỳkheo mà trao cho yết-ma phú tàng. Trao cho yết-ma phú tàng rồi, trao cho ma-na-đỏa.

Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, cả hai đều không che giấu. Vị kia thôi tu. Sau đó, trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, che giấu hai tội. Vị kia tự nghĩ: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, cả hai đều không che giấu. Vị kia thôi tu. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi che giấu hai tội. Tăng nên tùy theo số ngày che giấu sau của tỳ-kheo kia trao cho yết-ma phú tàng. Sau đó mới trao cho pháp ma-na-đỏa."

Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, cả hai đều không172

T22. 900c Chương xii. Người

che giấu. Vị kia thôi tu. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi phát lồ hai tội. Tăng nên trao cho hai tội ma-na-đỏa. Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, che giấu một tội, không che giấu một tội. Vị kia thôi tu. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, trước kia chỉ phát lồ một tội, sau lại che giấu cả hai. Vị kia nghĩ: "Ta nên như thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, che giấu một tội, không che giấu một tội. Vị kia thôi tu. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, trước kia chỉ phát lồ một tội, sau lại che giấu cả hai. Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia yết-ma tùy theo ngày, một tội đã phạm mà trước sau đều che giấu; và một tội sau mới che giấu."

Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, che giấu một tội, phát lồ một tội. Vị kia thôi tu. Sau đó, trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, tội trước kia che giấu, sau cũng che giấu. Tội trước kia phát lồ, sau cũng phát lồ. Tăng nên tùy theo tội mà trước sau đều che giấu trao cho yết-ma phú tàng, tội thứ hai không che giấu nên trao cho pháp ma-na-đỏa. Có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, che giấu một tội, phát lồ một tội. Vị kia thôi tu. Sau đó, trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, tội trước kia che giấu, sau lại phát lồ. Tội trước kia phát lồ, sau lại che giấu. Tăng nên trao cho vị kia tùy theo một tội trước kia che giấu trao cho yết-ma phú tàng, và theo tội thứ hai mà sau che giấu, trao cho yết-ma phú tàng.

Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm hai tội tăng tàn, che giấu một tội, phát lồ một tội. Vị kia thôi tu, [900c] rồi trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, cùng với tội trước kia che giấu, sau cả hai đều phát lồ. Tăng nên trao cho yết-ma phú tàng cho tỳ-kheo kia tùy số ngày của một tội phạm mà trước kia che giấu. Cho pháp ma-na-đỏa cho cả hai, kể luôn tội thứ hai.

Nhớ một tội, không nhớ một tội, tạo thành bốn vế; cũng như vậy. Nghi một tội, không nghi một tội, tạo thành bốn vế; cũng lại như vậy.

173

900c

Biết một tội, không biết một tội, tạo thành bốn vế; cũng lại như vậy.

Khi xin tội phú tàng, che giấu một tội, phát lồ một tội, tạo thành bốn vế; cũng lại như vậy.

(Trong đây, từ che giấu của một tội, không che giấu một tội, cho đến đây, có tất cả năm nhóm. Mỗi nhóm đều có bốn vế, như che một không che một thành bốn vế. Tổng cộng thành hai mươi vế). Khi hành pháp phú tàng, hai mươi vế; cũng lại như vậy. Hành pháp phú tàng rồi, hai mươi vế; cũng lại như vậy. Khi hành pháp ma-nađỏa, hai mươi vế; cũng như vậy. Hành pháp ma-na-đỏa rồi, hai mươi vế; cũng lại như vậy.

Làm sa-di rồi trở lại thọ đại giới, một trăm vế; cũng lại như vậy. Điên cuồng, một trăm vế; cũng lại như vậy. Thống não, một trăm vế; cũng lại như vậy. Tăng trao cho pháp bất kiến tội cử, một trăm vế; cũng lại như vậy. Không sám hối tội cử, một trăm vế cũng lại như vậy. Ác kiến bất xả tội cử, một trăm vế cũng lại như vậy. 5. Bấy giờ, có tỳ-kheo đang hành phú tàng thì bãi đạo. Sau đó, trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, vị kia tự nghĩ: "Ta nên như thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Tỳ-kheo đang hành phú tàng, bãi đạo, rồi trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, nên nối lại số ngày đã hành trước kia, rồi tiếp tục hành phú tàng số ngày còn lại."

Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo đáng cho bản nhật trị. Tỳ-kheo kia bãi đạo rồi trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, Tăng nên tác pháp bản nhật trị cho tỳ-kheo kia, bằng pháp bạch tứ yết-ma.

Bấy giờ, có tỳ-kheo hành phú tàng xong rồi, bãi đạo. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, Tăng nên trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa bằng pháp bạch tứ yết-ma.

Bấy giờ, có tỳ-kheo đang hành ma-na-đỏa, bãi đạo. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, tỳ-kheo kia đã hành bao nhiêu ngày ma-na-đỏa rồi mới nghỉ, còn số ngày chưa hành nên tiếp tục hành. 174

T22. 901a Chương xii. Người

Bấy giờ, có tỳ-kheo hành ma-na-đỏa xong rồi, bãi đạo. Sau đó trở lại thọ đại giới. Thọ đại giới rồi, Tăng nên trao cho vị kia pháp xuất tội bằng pháp bạch tứ yết-ma.

Trường hợp trở lại làm Sa-di, năm vế cũng như vậy. Điên cuồng, năm vế cũng như vậy. Loạn tâm, năm vế cũng [901a1] như vậy. Thống não, năm vế cũng như vậy. Tăng trao cho các pháp yết-ma bất kiến tội cử, bất sám hối tội cử, ác kiến bất xả cử, mỗi tội cử năm vế cũng như vậy.

6. Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo khi hành pháp phú tàng, trung gian phạm tội, biết số ngày mà che giấu. Vị kia tự nghĩ rằng: "Ta nên như thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Nếu khi hành phú tàng, trung gian lại phạm tội, biết số ngày mà che giấu. Tăng nên tùy theo trung gian phạm tội mà trao cho yếtma phú tàng. Cho yết-ma phú tàng rồi trao cho bản nhật trị. Hành bản nhật trị của phú tàng rồi, trao cho ma-na-đỏa. Trao cho ma-nađỏa rồi, nên xuất tội cho người đó." Không biết số ngày che giấu cũng như vậy. Biết số ngày che giấu, không biết số ngày che giấu cũng như vậy. Hành phú tàng rồi, cũng như vậy.

Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo đang hành ma-na-đỏa, trung gian phạm tội, biết số ngày, không che giấu. Vị kia nghĩ như vầy: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo trong khi hành ma-na-đỏa, trung gian lại phạm chồng, biết số ngày, không che giấu. Tăng nên trao cho pháp mana-đỏa. Trao ma-na-đỏa rồi, nên trao cho pháp bản nhật trị của mana-đỏa. Hành bản nhật trị ma-na-đỏa rồi, nên trao cho yết-ma xuất tội."

Không biết số ngày, không che giấu; cũng như vậy. Biết số ngày, không biết số ngày, không che giấu; cũng như vậy. Hành ma-nađỏa rồi, biết số ngày, không che giấu; cũng như vậy. Biết số ngày, không biết số ngày, không che giấu; cũng như vậy. 175

901b

7. Lúc bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, che giấu, không che giấu, che giấu hoàn toàn, không che giấu hoàn toàn, một tội danh, nhiều chủng loại, tự tánh, phi tự tánh; chỗ trú khác nhau. Vị kia nghĩ như vầy: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng trao yết-ma phú tàng cho tỳ-kheo kia tùy theo ngày che giấu.

"

Nên trao như vầy: tỳ-kheo kia nên đến giữa Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay thưa rằng:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, che giấu, không che giấu, che giấu hoàn toàn, không che giấu hoàn toàn, một tội danh, nhiều chủng loại, tự tánh, phi tự tánh; chỗ trú khác nhau. Tùy theo ngày che giấu, đến bên Chúng Tăng xin yết-ma phú tàng. Cúi xin Tăng cho tôi [901b] yếtma phú tàng tùy theo ngày che giấu Từ mẫn cố!" Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo này tên... đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, che giấu, không che giấu, che giấu hoàn toàn, không che giấu hoàn toàn, một tội danh, nhiều chủng loại, tự tánh, phi tự tánh; chỗ trú khác nhau. Vị kia tùy theo ngày che giấu, đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo kia yếtma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Đây là lời tác bạch. "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo kia tên... đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Vị kia tùy theo ngày che giấu, đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng. Nay Tăng cho tỳ-kheo tên... yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Các Trưởng lão nào chấp 176

T22. 901c Chương xii. Người

thuận Tăng trao cho tỳ-kheo... kia yết-ma tùy phú tàng theo ngày che giấu thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. "

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã chấp thuận trao cho tỳ-kheo... yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu rồi. Tăng đồng ý nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Vị kia đang hành pháp phú tàng, trung gian lại tái phạm tội, biết số ngày che giấu, vị kia nghĩ như vầy: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo kia bạch tứ yết-ma bản nhật trị đối với trung gian phú tàng của tội trước." Nên trao như vầy: tỳ-kheo kia nên đến giữa Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay thưa:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên... đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tôi tùy theo số ngày che giấu đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng; Tăng đã cho tôi yết-ma phú tàng. Tôi tỳ-kheo... khi hành pháp phú tàng phạm tội trở lại, biết số ngày che giấu, đến bên Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Cúi xin Tăng trao cho tôi yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Từ mẫn cố.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng tác yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo này tên là... đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tỳ-kheo này đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Tỳ-kheo này khi hành pháp phú tàng, trung gian phạm [901c] tội, lại biết số ngày che 177

901c

giấu, nay đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận trao cho tỳkheo này yết-ma tội phạm trước, trung gian tái phạm phú tàng bản nhật trị. Đây là lời tác bạch.

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo này tên là... đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tỳ-kheo này tùy theo ngày che giấu đã đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng, Tăng đã trao cho tỳ-kheo này yết-ma tùy theo ngày che giấu. Tỳ-kheo này khi hành pháp phú tàng, trung gian lại tái phạm biết số ngày che giấu, nay đến Tăng xin yết bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo này yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Các Trưởng lão nào đồng ý Tăng trao cho tỳ-kheo tên... yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước, thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất.

"

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy.

"Tăng đã đồng ý trao cho tỳ-kheo tên là... yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước rồi. Tăng đồng ý nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Tỳ-kheo hành pháp phú tàng, trung gian lần thứ hai tái phạm, cũng như vậy. Tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng rồi bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Cho phép Tăng trao cho tỳ-kheo này sáu đêm ma-na-đỏa bằng bạch tứ yết-ma."

Nên trao cho như vầy: tỳ-kheo kia nên đến giữa Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, kính lễ sát chân Tăng, quỳ gối bên hữu chấm đất, chấp tay thưa:178

T22. 902a Chương xii. Người

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi tỳ-kheo tên là... đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tùy theo ngày che giấu, đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Tăng đã cho tôi yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Khi tôi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm, biết số ngày che giấu, đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tôi yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Nhưng khi tôi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm lần thứ hai, biết số ngày che giấu, đến bên Tăng xin yết bản nhật trị của phú tàng của trung gian tái phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tôi yết-ma bản nhật trị của phú tàng của trung gian tái phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tôi tỳ-kheo tên là... đã hành pháp phú tàng rồi, nay đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa, từ mẫn cố.

"

[902a1] Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. Trong chúng nên sai một vị có khả năng yết-ma, dựa theo sự việc trên tác bạch như vầy:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm tội tăng tàn biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tỳ-kheo này tùy theo ngày che giấu, đã đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng. Tăng đã cho tỳ-kheo này yết-ma phú tàng. Tỳ-kheo này khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tỳ-kheo này yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Nhưng tỳ-kheo này khi hành pháp phú tàng lại trung gian tái phạm lần thứ hai, biết số ngày che giấu, đã đến bên Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng của trung gian tái phạm lần thứ hai của tội phạm trước. 179

902b

Tăng đã trao cho tỳ-kheo này yết-ma bản nhật trị của phú tàng của trung gian tái phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng rồi, nay đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo... sáu đêm ma-na-đỏa. Đây là lời tác bạch.

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! tỳ-kheo... này đã phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tùy theo ngày che giấu, đến bên Tăng xin yếtma phú tàng. Tăng đã cho tỳ-kheo này yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Khi tỳ-kheo này hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia yếtma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Nhưng tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng trung gian tái phạm lần thứ hai, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng của trung gian tái phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia yết-ma bản nhật trị của phú tàng của trung gian tái phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng rồi, nay đến xin sáu đêm ma-na-đỏa. Nay Tăng trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa, các trưởng lão nào chấp thuận, nay Tăng trao cho tỳ-kheo... sáu đêm ma-na-đỏa thì im lặng. Vị nào không đồng ý xin nói. Đây là yết-ma lần thứ nhất. "

Lần thứ hai, lần thứ ba cũng nói như vậy. "Tăng đã đồng ý trao cho tỳ-kheo.... sáu đêm ma-na-đỏa rồi. Tăng đồng ý nên im lặng. Việc này tôi ghi nhận như vậy."

Bấy giờ, tỳ-kheo kia hành ma-na-đỏa rồi, bạch các tỳ-kheo. Các tỳkheo bạch Phật. [902b] Đức Phật dạy: "Tăng nên trao cho tỳ-kheo 180

T22. 902b Chương xii. Người

kia pháp xuất tội bằng bạch tứ yết-ma, như trên. Nên xuất tội như vầy."

Khi Chúng Tăng xuất tội cho tỳ-kheo kia mà không như pháp, đức Phật bảo các tỳ-kheo:

"Hãy lắng nghe kỹ: Nếu tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tỳ-kheo kia đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu, Tăng trao cho yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Vị kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm, biết số ngày che giấu. Vị kia đến bên Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tỳ-kheo yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm của tội phạm trước. Nhưng tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm lần thứ hai, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tăng đã cho tỳ-kheo kia yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tỳ-kheo kia tưởng là đúng, hành pháp phú tàng rồi đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Tăng cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa phi pháp. Tỳ-kheo kia tưởng là đúng, hành ma-na-đỏa xong, đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Tăng cho tỳ-kheo kia xuất tội phi pháp, Ta nói tỳ-kheo này không thanh tịnh, tội không khỏi. "Trường hợp có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tỳ-kheo kia tùy theo ngày che giấu đã đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng. Tăng đã trao cho tỳkheo kia yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng trung gian trùng phạm. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia yết-ma bản nhật trị của phú tàng trung gian trùng phạm. Nhưng tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm lần thứ hai, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia181

902c

yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước như pháp. Nhưng tỳ-kheo kia hành pháp phú tàng rồi, đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa, Tăng trao cho tỳkheo kia sáu đêm ma-na-đỏa không như pháp. Tỳ-kheo kia tưởng là như pháp, hành ma-na-đỏa rồi, đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Tăng trao cho tỳ-kheo kia xuất tội phi pháp. Ta nói tỳ-kheo kia không thanh tịnh, tội không [902c] khỏi.

"Trường hợp có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tỳ-kheo kia tùy theo ngày che giấu đã đến bên Tăng xin yết-ma phú tàng. Tăng đã trao cho tỳkheo kia yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng trung gian trùng phạm. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia yết-ma bản nhật trị của phú tàng trung gian trùng phạm. Nhưng tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm lần thứ hai, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước như pháp. Tỳ-kheo kia hành phú tàng xong, đã đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Tăng đã trao cho tỳkheo kia sáu đêm ma-na-đỏa như pháp. Tỳ-kheo kia hành ma-nađỏa rồi, đến tăng xin yết-ma xuất tội. Tăng trao cho tỳ-kheo kia xuất tội phi pháp. Ta nói người này không thanh tịnh, tội không khỏi."

Trong đây, biết số ngày, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Biết số che giấu, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Không biết số ngày, che giấu, ba vế; cũng như vậy. Không biết số ngày, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Không biết số ngày, che giấu, không che giấu; ba bế cũng như vậy. Biết số ngày, không biết số ngày, che giấu, ba vế; cũng như vậy. Biết số ngày, không biết số ngày, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Biết số ngày, không biết số ngày, che giấu, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. 182

T22. 903a Chương xii. Người

"Trong đây, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không biết số ngày, cho đến chỗ trụ khác nhau. Tỳ-kheo kia tùy theo ngày che giấu đã đến Tăng xin yết-ma phú tàng, Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm, biết số ngày che giấu, đã đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tăng đã trao cho tỳ-kheo này yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm. Nhưng tỳ-kheo kia khi hành pháp phú tàng, trung gian tái phạm lần thứ hai, biết số ngày che giấu, đến Tăng xin yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai. Tăng trao cho tỳ-kheo kia [903a1] yết-ma bản nhật trị của phú tàng đối với trung gian trùng phạm lần thứ hai của tội phạm trước. Tỳ-kheo kia hành phú tàng xong, đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa như pháp. Tỳ-kheo kia hành mana-đỏa rồi, đến Tăng xin yết-ma xuất tội. Tăng đã trao cho tỳ-kheo kia xuất tội như pháp. Ta nói tỳ-kheo này thanh tịnh không phạm, tội được khỏi."

Biết số, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Biết số, che giấu, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Không biết số, che giấu, ba vế; cũng như vậy. Không biết số, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Không biết số, che giấu, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Biết số, không biết số, che giấu, ba vế; cũng như vậy. Biết số, không biết số, không che giấu, ba vế; cũng như vậy. Biết số, không biết số, che giấu, không che giấu, ba vế cũng như vậy. 8. Lúc bấy giờ, trú xứ nọ có hai tỳ-kheo phạm tội tăng tàn. Tỳ-kheo kia trong ngày rời khỏi trú xứ và nói: "Nếu gặp được tỳ-kheo thanh tịnh tôi sẽ sám hối.

" tỳ-kheo thứ nhất khi bắt đầu đi, lại che giấu. Tỳ-kheo thứ hai khi gặp tỳ-kheo khác bèn che giấu. Như vậy cả hai đều che giấu. Vị thứ nhất nhớ tội. Vị thứ hai không nhớ tội. Vị kia nhớ mà che giấu là phú tàng. Vị không nhớ, chẳng phải phú tàng. Vị thứ nhất nghi, vị thứ hai không nghi. Vị nghi mà che giấu tức là không phú tàng. Vị không nghi mà che giấu tức là phú tàng. Vị thứ 183

903b

nhất biết, vị thứ hai không biết. Vị biết mà che giấu tức là phú tàng. Vị không biết mà che giấu tức là không phú tàng. 9. Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, mà bảo là phạm ba-la-di che giấu. Vị kia nghĩ rằng: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳkheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo phạm tội tăng tàn mà bảo là ba-la-di che giấu, nên trao cho pháp sám đột-kiết-la, sau đó trao cho ma-na-đỏa." Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, mà bảo là phạm ba-dật-đề, ba-la-đề đề-xá-ni, thâu-lan-giá, đột-kiết-la, ác thuyết che giấu, vị kia nghĩ như vầy: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Nếu tỳ-kheo phạm tội tăng tàn mà gọi là ba-dật-đề cho đến ác thuyết che giấu, dạy họ tác pháp sám hối đột-kiết-la rồi trao cho ma-na-đỏa."

Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm ba-dật-đề [903b] mà bảo là ba-la-di che giấu. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo phạm ba-dật-đề mà bảo là ba-ladi che giấu, nên dạy họ sám đột-kiết-la rồi sau như pháp sám." Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm ba-dật-đề mà bảo là phạm tăng tàn, cho đến ác thuyết che giấu. Đức Phật dạy:

"Nên dạy họ sám đột-kiết-la rồi sau như pháp sám. ba-dật-đề, bala-đề-xá-ni, thâu-lan-giá, đột-kiết-la, ác thuyết cũng như vậy." Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, nếu tác ý tăng tàn phú tàng, thì nên dạy họ sám đột-kiết-la, sám rồi trao cho phú tàng. Phạm badật-đề cho đến ác thuyết cũng như vậy. 10. Bấy giờ, nơi trú xứ nọ có tỳ-kheo phạm nhiều tội tăng tàn. Tỳkheo kia không nhớ số tội phạm, không nhớ số ngày. Vị kia nghĩ như vầy: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Nếu tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, không nhớ số tội phạm, không nhớ số ngày, thì nên kể từ lúc thanh tịnh về sau là phú tàng. Nếu nhớ số tội phạm mà không nhớ ngày cũng nên kể từ lúc thanh tịnh về sau184

T22. 903c Chương xii. Người

là phú tàng. Nếu nhớ số ngày mà không nhớ tội phạm nên tính theo ngày mà trao cho tội phú tàng.

"Nghi, không nghi; cũng như vậy. Biết, không biết; cũng như vậy." Tỳ-kheo kia hoặc nhớ số lượng một tội, hoặc không nhớ số lượng một tội, hoặc nhớ số ngày một tội, hoặc không nhớ số ngày một tội, nên kể từ ngày thanh tịnh về sau là che giấu. Nếu nhớ số lượng phạm hoặc nhớ số ngày phạm một tội, không nhớ số ngày phạm một tội, nên kể từ thanh tịnh về sau là che giấu. Nếu nhớ số ngày hoặc nhớ số tội phạm, hoặc không nhớ số tội phạm, nên tính ngày trao cho tội che giấu. Nghi, không nghi; cũng như vậy. Biết, không biết; cũng như vậy."

11. Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn biết số lượng, không che giấu. Vị kia đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Tăng trao cho vị kia sáu đêm ma-na-đỏa. Liền trong ngày ấy tái phạm, biết số lượng che giấu, vị kia nghĩ như vầy: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳkheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo phạm tội tăng tàn biết số lượng, không che giấu, đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Tăng trao cho sáu đêm ma-na-đỏa. Liền trong ngày ấy tái phạm, biết số lượng che giấu, Tăng nên trao cho tỳ-kheo kia ma-na-đỏa và nói:

'Này tỳ-kheo, thầy nên hành lại pháp ma-na-đỏa. ' Nếu hành pháp

ma-na-đỏa một đêm, cho đến sáu đêm, trong thời gian ấy tái phạm, biết số lượng che giấu, Tăng [903c] nên trao cho tỳ-kheo này mana-đỏa. Trao cho ma-na-đỏa rồi, nên trao cho bản nhật trị của mana-đỏa. Hành bản nhật trị ma-na-đỏa rồi, nên cho pháp xuất tội." Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, biết số lượng không che giấu, đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Tăng trao cho vị kia sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo kia liền trong ngày ấy, trung gian tái phạm, không biết số lượng che giấu. Tăng nên trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa và nói: "Này tỳ-kheo, thầy nên hành ma-na-đỏa lại." Nếu hành một đêm, cho đến sáu đêm, trong thời gian ấy tái phạm, không biết số lượng che giấu. Tăng nên trao cho tỳ-kheo kia185

903c

ma-na-đỏa. Trao cho họ ma-na-đỏa rồi, nên trao cho ma-na-đỏa bản nhật trị, trao cho ma-na-đỏa bản nhật trị rồi, nên trao cho pháp xuất tội.

Bấy giờ, có tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, biết số ngày, không che giấu, đến Tăng xin sáu đêm ma-na-đỏa. Tăng trao cho vị kia sáu đêm ma-na-đỏa. Tỳ-kheo kia liền trong ngày ấy tái phạm, biết số lượng, không biết số lượng che giấu. Tăng nên trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa và nói: "Này tỳ-kheo, thầy nên hành ma-na-đỏa lại.

" Nếu hành một đêm, cho đến sáu đêm, trong thời gian ấy tái phạm, biết số lượng, không biết số lượng, che giấu. Tăng nên trao cho tỳ-kheo kia sáu đêm ma-na-đỏa. Vị kia hành ma-na-đỏa rồi, nên trao cho bản nhật trị ma-na-đỏa, trao cho bản nhật trị ma-nađỏa rồi, nên trao cho pháp xuất tội. Không biết số lượng, không che giấu; cũng như vậy. Biết số lượng, không biết số lượng, không che giấu; cũng như vậy.1 1 Bản Hán, hết quyển 45.

186

CHƯƠNG XIII

PHÚ TÀNG1

[904a7] Thế Tôn ở tại nước Xá-vệ. Bấy giờ nhóm sáu tỳ-kheo bản thân hành phú tàng, lại cùng nhau trao yết-ma phú tàng, yết-ma bản nhật trị, ma-na-đỏa, xuất tội. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Không nên bản thân hành phú tàng mà trao cho người khác yếtma phú tàng, bản nhật trị, ma-na-đỏa, xuất tội. "

Tỳ-kheo hành bản nhật trị kia lại thay nhau tác phú tàng bản nhật trị, ma-na-đỏa, xuất tội. Đức Phật dạy: "Không nên bản thân hành bản nhật trị, lại thay nhau tác phú tàng, bản nhật trị, ma-na-đỏa, xuất tội."

Tỳ-kheo bản thân hành ma-na-đỏa, lại thay nhau tác phú tàng. Đức Phật dạy: "Không nên bản thân hành ma-na-đỏa, và trao cho người khác tác yết-ma phú tàng, cho đến xuất tội."

Tỳ-kheo bản thân xuất tội, lại thay nhau tác yết-ma phú tàng, cho đến xuất tội. Đức Phật dạy: "Không nên bản thân xuất tội, và trao cho người khác yết-ma phú tàng, cho đến xuất tội." Có vị hành phú tàng, lại thay nhau tác yết-ma phú tàng, bản nhật trị, ma-na-đỏa, túc số hai mươi vị để xuất tội. Đức Phật dạy: "Không nên như vậy; bản thân hành phú tàng, bản nhật trị cũng như vậy; bản thân hành ma-na-đỏa cũng như vậy; bản thân hành xuất tội cũng như vậy.

Có vị hành phú tàng, lại trao cho người khác thọ đại giới, cho người khác y chỉ, nuôi sa-di, thọ Tăng sai, sai rồi giáo thọ tỳ-kheoni. Đức Phật dạy: "Người hành phú tàng không được làm như vậy." Có vị khi hành phú tàng, biết có tỳ-kheo khác có thể thuyết giới, lại 1 Tham chiếu Pāli, Cūḷavagga 2. Pārivāsakkhandhaṃ, Vin. ii. 31. Ngũ phần 28, "Biệt trụ pháp" (tr.181b); Thập tụng 33, "Tăng tàn hối pháp" (tr.236c).

904b

thuyết giới cho các vị ấy. Ở trong Tăng, hoặc hỏi, hoặc trả lời nghĩa Tỳ-ni. Hay ở trong túc số khi Chúng Tăng làm yết-ma. Hoặc nhận Tăng yết-ma sai làm người bình đoán sự; nhận làm sứ giả cho chúng Tăng. Đức Phật dạy: "Người hành phú tàng không được làm như vậy."

Có vị hành phú tàng vào tụ lạc quá sớm, về quá trễ; hoặc không gần gũi sa-môn, lại gần gũi với ngoại đạo; không tùy thuận tỳkheo, nói quanh co. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy." Có vị hành phú tàng, hoặc phạm tội này, hoặc tương tợ tội này, hoặc từ tội này sanh, hoặc trùng phạm [904b] tội này, ngăn trách yết-ma của người khác và làm người tác yết-ma. Đức Phật dạy: "Không được như vậy."

Có vị hành phú tàng, nhận tỳ-kheo thanh tịnh trải chỗ ngồi, rửa chân, lau dép, xoa chà thân thể. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy."

Có vị hành phú tàng, nhận sự đón rước, lễ bái, vòng tay cung kính hỏi chào và rước y bát của tỳ-kheo thanh tịnh. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy."

Có vị hành phú tàng, tác ức niệm, tác tự ngôn đối với tỳ-kheo thanh tịnh, làm chứng cho người khác, ngăn thuyết giới, ngăn tự tứ, cùng với tỳ-kheo thanh tịnh tranh tụng. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy."

Có vị hành phú tàng, cùng với tỳ-kheo thanh tịnh đi vào nhà bạch y, hoặc theo tỳ-kheo khác đi, hoặc dẫn tỳ-kheo khác đi, hoặc nhận người khác cúng dường, hoặc nhận sự cạo tóc của tỳ-kheo thanh tịnh, hay nhờ tỳ-kheo thanh tịnh làm sứ giả. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy."

Có vị hành phú tàng, cùng tỳ-kheo thanh tịnh đi đến bữa ăn trước và bữa ăn sau; đi trước, cùng nói, hay đi ngang hàng, hoặc lật ngược y, hoặc trùm y phủ hai vai, hoặc trùm đầu, hoặc phủ hai vai, hoặc mang dép. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy. Từ nay về sau cho phép để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, đi theo sau."188

T22. 904c Chương xiii. Phú tàng

Có tỳ-kheo đang hành phú tàng, có ý nghĩ, không lên đến nơi ăn. Sợ tỳ-kheo khác biết là mình đang hành phú tàng. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy."

Vị đang hành phú tàng kia lại nghĩ, lên đến bữa ăn nhưng không ngồi. Sợ tỳ-kheo khác biết mình đang hành phú tàng. Có tỳ-kheo đang hành phú tàng nọ có ý nghĩ, chỉ ăn thức ăn được mời. Sợ tỳkheo kia biết ta hành phú tàng. Đức Phật dạy: "Không được làm như vậy."

Vị hành phú tàng kia cùng tỳ-kheo thanh tịnh theo thứ tự ngồi. Đức Phật dạy: "Không được ngồi như vậy. Cho phép đi và ngồi sau." Đức Thế Tôn có dạy: "Người phạm tội nên đi và ngồi sau. "

Có vị bèn ngồi sau bạch y. Đức Phật dạy: "Không nên ngồi như vậy."

Có vị ngồi dưới sa-di. Đức Phật dạy: "Không nên ngồi như vậy. Nên ngồi và đi sau đại tỳ-kheo."

Vị hành phú tàng nọ đi kinh hành chung chỗ kinh hành của tỳ-kheo thanh tịnh. Vị kia kinh hành chỗ thấp, mình kinh hành chỗ cao. Hoặc đi trước, hoặc cùng nói, hoặc đi ngang hàng, lật ngược y, trùm y hai vai, trùm đầu, phủ hai vai, mang dép. Đức Phật dạy: "Cho phép để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, đi phía sau." Vị hành phú tàng kia trên đường đi khởi lên [904c] ý nghĩ, không đi trên đường chánh; sợ các tỳ-kheo khác biết ta đang hành phú tàng. Đức Phật dạy: "Không nên nghĩ như vậy."

Vị hành phú tàng kia, trên đường đi, khởi ý nghĩ, hãy đi phía sau. Sợ tỳ-kheo khác biết ta đang hành phú tàng. Đức Phật dạy: "Không nên nghĩ như vậy."

Vị hành phú tàng kia ngồi chung một giường, một ván với tỳ-kheo thanh tịnh. Đức Phật dạy: "Không nên ngồi như vậy. "Nếu giường dài hay ván dài thì Phật cho phép làm cách đoạn, sau đó mới ngồi. Nếu các loại giường khác thì ngồi đằng sau." Vị hành phú tàng kia vào bữa tiểu thực, đại thực nên lau quét, trải 189

905a

chỗ ngồi, lấy bình đựng nước rửa, dụng cụ đựng đồ ăn thừa. Trải tọa cụ cho tỳ-kheo thanh tịnh; cho đến đồ rửa chân, vật lau chân, đồ đựng nước. Tỳ-kheo thanh tịnh đến, nên ra ngoài xa đón, rước y bát. Nếu có giường nào khác, chỗ để bát, thì đặt nơi đó. Nếu tănggià-lê được đội ở trên đầu hay trên vai, nên lấy xuống xem có bụi, đất bẩn hay không. Nếu có bụi đất bẩn thì nên đập giũ. Nên giặt thì giặt. Giặt rồi nên phơi khô, treo trên giường dây, giường cây. Nên trải chỗ ngồi cho tỳ-kheo thanh tịnh, lấy đồ rửa chân, khăn lau chân, đồ đựng nước, lau dép rồi để phía bên tả, xem coi đừng để nước bùn làm bẩn. Nếu bị nước bùn làm bẩn thì nên di chuyển đến chỗ khác. Tỳ-kheo thanh tịnh rửa chân rồi, nên dọn dẹp tảng đá rửa chân, đồ đựng nước; đem để lại chỗ cũ. Vị kia nên rửa tay sạch, trao thức ăn buổi chiều cho tỳ-kheo thanh tịnh. Khi tỳ-kheo thanh tịnh ăn, nên cung cấp các thứ cần dùng như sữa, tương, man-nâu, dấm chua, muối, rau. Nếu thời tiết nóng thì nên quạt, cần nước thì đưa nước. Nếu sợ quá giữa ngày thì nên cùng ăn. Tỳ-kheo thanh tịnh ăn xong, nên rước lấy bình bát, đưa nước rửa tay. Nếu tự mình ăn rồi, thức ăn còn nên cho người, hoặc phi nhân, hoặc đổ chỗ nước không có trùng, hay chỗ đất không có cỏ. Rửa đồ đựng thức ăn rồi để lại chỗ cũ. Quét dọn nhà ăn, dọn dẹp sạch sẽ. Tỳ-kheo kia dùng cái bát mình thường ăn đựng rác đem đổ. Tỳ-kheo khác thấy vậy nhờm gớm. Đức Phật dạy: "Không nên dùng bình bát đựng đồ rác rưới. Cho phép dùng cái bồn, cái mâm. Hoặc quét. Bình bát chỉ nên đựng đồ sạch sẽ mà thôi."

Tỳ-kheo hành phú tàng kia, khi Tăng cần tắm rửa,1 nên đến tỳ-kheo thanh tịnh hỏi: 'Thưa Đại đức, ngài có tắm không?' Nếu vị đó trả lời là tắm, thì tỳ-kheo này nên đến xem coi nhà tắm có bẩn không. Nếu bẩn thì nên quét dọn. Cần dội nước thì nên [905a1] dội nước; cần củi thì lấy củi; củi cần bửa thì bửa; cần lửa thì nhen lửa; cần đun nước thì đun. Nên trao cho tỳ-kheo thanh tịnh bình đựng nước tắm, ghế ngồi tắm, dao cạo mồ hôi, đồ đựng nước, đồ đựng bùn, vỏ 1 Từ đây trở xuống, xem mục đệ tử hầu Hoà thượng trong chương Thọ giới. 190

T22. 905a Chương xiii. Phú tàng

cây, thuốc bột mịn, hoặc bùn. Nên hỏi Thượng tọa trước khi nhen lửa. Nếu tỳ-kheo thanh tịnh bệnh, hoặc già yếu, thì nên dìu đến nhà tắm. Nếu không thể đi được thì nên dùng giường dây, giường cây hoặc y khiêng đến nhà tắm. Nên lấy y của tỳ-kheo thanh tịnh treo trên cây sào, hay móc ngà voi hoặc cây trụ. Nếu có dầu thì nên thoa nơi thân vị ấy. Đồ đựng dầu để chỗ không bảo đảm, đức Phật bảo treo trên móc ngà voi hay cây trụ, hoặc treo trên vách tường. Nếu tỳ-kheo thanh tịnh bệnh già yếu thì nên dìu vào trong nhà tắm, trao giường dây, giường cây, bình nước tắm, dao cạo mồ hôi, đồ đựng nước, bình đựng bùn, vỏ cây, thuốc bột mịn, bùn. Nếu bị khói xông lên con mắt thì nên dùng đồ che. Nếu đầu bị nóng, lưng bị nóng nên lấy đồ che. Nếu muốn vào nhà tắm để tắm thì nên bạch với tỳ-kheo thanh tịnh ý muốn của mình. Nếu sợ bạch tỳ-kheo thanh tịnh phiền ngài, hay bị trở ngại thì hầu ngài vào nhà tắm, đứng sau tỳ-kheo thanh tịnh xoa chà thân người. Vị kia liền vào nhà tắm, đến đứng sau lưng tỳ-kheo thanh tịnh, nên xoa chà thân thể cho các tỳ-kheo khác, không nên nhận sự xoa chà của người khác. Chờ tỳ-kheo thanh tịnh tắm rồi mình mới tắm. Nếu tỳ-kheo thanh tịnh già thì nên dìu ngài ra. Nếu bệnh thì dùng giường dây, giường cây khiêng ra nhà tắm. Nên trao cho tỳ-kheo thanh tịnh tòa ngồi, đồ rửa chân, khăn lau chân, dép. Nên lấy y của tỳ-kheo thanh tịnh trương ra xem, đập giũ, đừng để rắn, bò cạp, các loại độc trùng ở trong đó, rồi sau đó mới trao cho ngài. Nếu có thuốc nhỏ mắt và có hương bằng viên thì trao cho ngài. Nếu có nước cam, bồ đào, mật, mật mía, rửa tay sạch để thọ rồi trao cho ngài. Nếu tỳ-kheo thanh tịnh già bệnh, khí lực kém thì nên dìu, hay dùng giường dây, giường cây hoặc y khiêng trở về phòng.

Nên vào trước trong phòng của tỳ-kheo thanh tịnh trải ngọa cụ, hoặc giạ bằng lông, rồi bồng ẵm, hay đỡ tỳ-kheo thanh tịnh nằm xuống, lấy áo lót mặc vào trong, lấy mền đắp lên trên. Khi ra khỏi phòng nên đóng cửa, và trở lại trong nhà tắm xem coi. Nếu có giường dây, giường cây, bình nước tắm, dao cạo mồ hôi, đồ đựng nước, đồ đựng bùn, vỏ cây, thuốc bột mịn hay bùn thì để lại chỗ cũ; 191

905b

[905b] cần dội nước rửa nhà tắm thì dội; có nước không sạch cần đổ thì đổ; có lửa cần tắt thì tắt, cần che phủ lại thì che phủ; cửa nhà tắm cần đóng thì đóng, cần tháo ra thì tháo ra. Một ngày ba lần đến chỗ tỳ-kheo thanh tịnh, vị ấy cần việc gì thì nên như pháp làm tất cả. Nếu tỳ-kheo thanh tịnh có việc gì cần làm thì không được chống trái. Nếu chống trái thì sẽ như pháp trị. Đến ngày bố-tát, vị hành phú tàng kia phải lau quét chỗ bố-tát, trải chỗ ngồi, lấy bình đựng nước, bình rửa chân, đèn dầu, sắp thẻ xála. Bố-tát xong, vị hành phú tàng kia phải dọn dẹp ghế ngồi, bình nước, bình rửa chân, thẻ xá-la để lại chỗ cũ. Vị tỳ-kheo hành phú tàng ở nơi phòng tốt. Các tỳ-kheo khách không có chỗ ở. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Tỳ-kheo hành phú tàng không nên ở phòng tốt. Cho phép ở nơi phòng nhỏ." Tỳ-kheo khách đến, bảo tỳ-kheo hành phú tàng ra ngoài. Đức Phật dạy: "Không nên bảo như vậy mà cũng không nên đi ra. Cho phép nói như vầy: 'Chúng tôi không được phép ngủ chung hai, ba người.

'"

Tỳ-kheo hành phú tàng có ý nghĩ, y vật của Chúng Tăng tùy theo thứ tự nhận lấy hay tùy theo chỗ ngồi mà nhận? Đức Phật dạy: "Tùy theo thứ tự mà nhận. Nhận rồi phải về chỗ sau mà ngồi." Tỳ-kheo hành phú tàng nghĩ, chúng ta có được sai sử lẫn nhau không? Đức Phật dạy: " Được.

"

Chúng ta được tự cung kính nhau, lễ bái, đón tiếp, vòng tay hỏi chào nhau không? Đức Phật dạy: "Được.

"

Có vị nghĩ, chúng ta có được phép sai người của Tăng-già-lam hay sa-di không? Đức Phật dạy: "Được phép.

"

Chúng ta có được phép nhận sự lễ bái, đón tiếp, vòng tay hỏi chào của người Tăng-già-lam và sa-di không? Đức Phật dạy: "Được phép nhận."

Vị hành phú tàng kia không bạch với tỳ-kheo thanh tịnh. Đức Phật dạy: "Cho phép bạch."192

T22. 905c Chương xiv. Già yết-ma

Nên bạch như sau: Đến ngày bố-tát, tỳ-kheo kia phải đến trong Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, đầu gối bên bữu chấm đất, bạch như sau:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi là tỳ-kheo tên... phạm tội tăng tàn, tùy theo ngày che giấu, đến Tăng xin yết-ma phú tàng. Tăng cho tôi yết-ma phú tàng tùy theo ngày che giấu. Tôi là tỳ-kheo tên... đã phụng hành (bao nhiêu)... ngày, còn... (bao nhiêu) ngày. Bạch Đại đức Tăng chứng tri cho, tôi là người đang hành phú tàng."

Nếu đại chúng khó tập họp, hoặc không muốn phụng hành, hoặc vị kia có nhiều khiếp nhược, có hổ thẹn thì nên đến tỳ-kheo thanh tịnh thưa:

"Bạch Đại đức Thượng tọa! Nay tôi xin tạm thời xả giáo sắc, [905c] không phụng hành."

Nếu khi nào muốn phụng hành, thì nên đến tỳ-kheo thanh tịnh thưa:

"Bạch Đại đức! Nay tôi xin tùy theo giáo sắc, phụng hành lại."

Vị hành phú tàng kia đến chỗ khác, gặp tỳ-kheo khác, không bạch. Đức Phật dạy: "Phải bạch. Không bạch thì mất một đêm; mắc tội đột-kiết-la."

Đức Thế Tôn cho phép bạch, có tỳ-kheo bèn từ đây đến chỗ khác bạch. Từ đây đến chỗ khác bạch nhiều lần nên mỏi mệt. Đức Phật dạy: "Không nên từ chỗ này đến chỗ khác bạch. Cho phép nếu có nhân duyên đến thì nên bạch. Nếu không bạch thì mất một đêm; lại mắc tội đột-kiết-la."

Vị hành phú tàng kia, có khách tỳ-kheo đến, không bạch. Đức Phật dạy: "Phải bạch. Nếu không bạch thì mất một đêm; lại phạm độtkiết-la." Đức Thế Tôn cho phép bạch. Vị kia bạch khách tỳ-kheo ngay trên đường đi. Khi các tỳ-kheo cần đi gấp, nên bực bội. Đức Phật dạy: 193

906a

"Không nên bạch với các tỳ-kheo đi gấp trên đường. Nên ở trong Tăng-già-lam. Đối vời những vị đi thong thả, hãy bạch. Nếu không bạch thì mất một đêm, mắc tội đột-kiết-la."

Vị hành phú tàng kia bị bệnh, không nhờ gởi tin thưa. Đức Phật dạy: "Phải thưa. Nếu không thưa, mất một đêm và phạm tội độtkiết-la." Vị hành phú tàng kia cùng hai, ba người ngủ chung một phòng. Đức Phật dạy: "Không được ngủ như vậy. Nếu hai, ba người cùng ngủ một phòng thì mất một đêm, lại phạm đột-kiết-la." Vị hành phú tàng kia cư trú chỗ không có tỳ-kheo. Đức Phật dạy: "Không nên ở như vậy. Nếu ở thì mất một đêm, mắc đột-kiết-la." Vị hành phú tàng kia, vào kỳ thuyết giới mỗi nửa tháng, không bạch. Đức Phật dạy: "Cho phép bạch. Nếu không bạch, mất một đêm và mắc đột-kiết-la."

Có tám việc mất đêm: 1. Đến chùa khác mà không bạch. 2. Có khách tỳ-kheo đến mà không bạch. 3. Có duyên sự tự đi ra ngoài mà không bạch. 4. Trong chùa, những vị đi thong thả mà không bạch. 5. Bệnh không gởi tin bạch. 6. Hai, ba người ngủ chung một phòng. 7. Ở chỗ không có tỳ-kheo. 8. Vào kỳ thuyết giới mỗi nửa tháng, không bạch. Đó là tám việc mất đêm.

Đức Phật cho bạch khi thuyết giới nửa tháng. Bạch như vầy: Vị hành phú tàng kia nên đến trong Tăng, để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi là tỳ-kheo tên... phạm tội Tăng tàn, che giấu. Tôi là tỳ-kheo... tùy theo ngày che giấu, đến trong Tăng xin yết-ma phú tàng ngày che giấu. Tăng đã cho tôi yết-ma phú tàng ngày che giấu. Tôi là tỳ-kheo... đã hành... (bao nhiêu) [906a1] ngày, chưa hành... (bao nhiêu) ngày. Bạch đại đức chứng tri. Tôi là người đang hành phú tàng."

Đức Phật cho phép tỳ-kheo hành ma-na-đỏa cũng phụng hành như 194

T22. 906a Chương xiv. Già yết-ma

trên. Vị hành ma-na-đỏa nên thường ngủ ở trong Tăng, hằng ngày bạch như sau: vị ấy để trống vai bên hữu, cởi bỏ dép, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay bạch:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Tôi là tỳ-kheo... phạm tội tăng tàn, không che giấu, đã đến Tăng xin sáu đêm ma-nađỏa. Tăng đã cho tôi sáu đêm ma-na-đỏa. Tôi là tỳ-kheo... đã hành... (bao nhiêu) ngày, còn... (bao nhiêu) ngày chưa hành. Bạch các Đại đức Tăng chứng tri, tôi là người đang hành ma-na-đỏa."

195

CHƯƠNG XIV

GIÀ YẾT-MA1

1. Cầu thính

[906a10] Đức Thế Tôn ở nước Xá-vệ. Bấy giờ nhóm sáu tỳ-kheo nghĩ rằng đức Thế Tôn đã dùng vô số phương tiện dạy các tỳ-kheo phải hỗ tương dạy bảo nhau, nghe lời lẫn nhau; liền cử tội tỳ-kheo thanh tịnh. Đức Phật dạy: "Không nên cử tỳ-kheo thanh tịnh vô tội.

"

Đức Phật dạy tiếp: "Cho phép phải cầu thính2 trước." Khi nhóm sáu tỳ-kheo nghe đức Phật cho phép cầu thính trước, liền đến tỳ-kheo thanh tịnh mà trước kia đã theo nhóm sáu tỳ-kheo để cầu thính, bảo vị này cầu thính.3 Đức Phật dạy: "Không nên như vậy, từ nay về sau cho phép tự mình có năm pháp mới được nhận cầu thính: 1. Đúng thời chứ chẳng phải phi thời. 2. Chân thật chứ chẳng phải không chân thật. 3. Vì lợi ích chứ chẳng phải thiệt hại. 4. Dịu dàng chứ chẳng phải thô lỗ. 5. Với từ tâm chứ chẳng phải sân nhuế."

Nhóm sáu tỳ-kheo tự mình không có năm pháp, tỳ-kheo khác thì tự thân có năm pháp này. Nhóm sáu tỳ-kheo đến cầu thính, vị ấy không cho. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu vị nào tự thân có năm pháp mà được cầu thính thì nên cho." 1 Tham chiếu, Thập tụng 33 ,

"Già pháp" (tr.239b); Ngũ phần 28,

"Già bố-tát

pháp" (tr.180c).

2 Cầu thính, xem Phần III. Ch. iv. Tự tứ, mục 2. Cầu thính. Pāli okāsakata, dành cho cơ hội, hay cho phép. Cf. Mahāvagga ii (Vin.i. 114): okāsaṃ kārāpetvā āpattiṃ codetuṃ, sau khi xin phép (yêu cầu cho cơ hội) rồi cử tội. 3 Pāli, ibid., karotu āyasmā okāsaṃ, ahaṃ taṃ vattukāmo, (trước khi cử tội, phải nói) "Mong Trưởng lão cho tôi cơ hội nói chuyện với ngài."

906b

Khi người khác cầu thính, nhóm sáu tỳ-kheo liền bỏ đi. Có khi hứa cho người khác, rồi cũng bỏ đi. Đức Phật dạy: "Không nên như vậy. Cho phép tác tự ngôn."1

Bấy giờ, nhóm sáu tỳ-kheo đã hứa với người khác cầu tự ngôn2 rồi mà vẫn bỏ đi; tự mình tác tự ngôn,3 tác rồi lại bỏ đi. Đức Phật dạy: "Không nên như vậy."

2. Già thuyết giới

Đức Phật dạy: "Cho phép khi bố-tát thuyết giới, có thể ngăn thuyết giới.

"Nhóm sáu tỳ-kheo khi nghe đức Phật cho phép ngăn thuyết giới, liền ngăn tỳ-kheo thanh tịnh thuyết giới. Đức Phật dạy: "Không nên làm như vậy. Các ông lắng nghe. Có trường hợp ngăn thuyết giới như pháp, có trường hợp ngăn thuyết giới không như pháp: một phi pháp, một như pháp; hai phi pháp, hai như pháp; ba phi pháp, ba như pháp; bốn phi pháp, bốn như pháp; năm phi pháp, năm như pháp; sáu phi pháp, sáu như [906b] pháp; bảy phi pháp, bảy như pháp; tám phi pháp, tám như pháp; chín phi pháp, chín như pháp; mười phi pháp, mười như pháp.

Thế nào là một phi pháp? Nếu ngăn với tác nhân4 vô căn cứ5 là một phi pháp.

Thế nào là một như pháp? Ngăn với tác nhân có căn cứ là một như pháp.

1 Tác tự ngôn 作自言; có lẽ Pāli: paṭiññātakaraṇa, đồng nhất với tự ngôn trị trong 7 diệt tránh. paṭiññā (tự ngôn, hay tự xưng), cũng có nghĩa là sự hứa hẹn. 2 Nhận lời hứa của người sẽ nhận cầu thính. Xem Ch. Tự tứ, đã dẫn. 3 Tự mình hứa với người sẽ đến cầu thính. Xem Ch. Tự tứ, đã dẫn. 4 Tác 作; ở đây được hiểu là nguyên nhân hay lý do. Pāli: kāraṇa. 5 Vô căn 無根, Pāli: avatthu (không cơ sở) Cf. Thập tụng 33: vô căn già thuyết giới 無根遮說戒. Trong năm thiên tội, không dẫn được bằng chứng nào cho một tội để ngăn thuyết giới. Ở đây, thuyết giới bị ngăn, vì cho rằng trong chúng có tỳ-kheo phạm tội mà chưa sám hối. Nhưng người ngăn không nêu được bằng chứng phạm tội.

198

T22. 906b Chương xiv. Già yết-ma

Thế nào là hai phi pháp? Ngăn với tác nhân không căn cứ, và không tác nhân không căn cứ1 là hai phi pháp.

Thế nào là hai như pháp? Ngăn với tác nhân có căn cứ, hay không có tác nhân nhưng có căn cứ, là hai như pháp.

Thế nào là ba phi pháp? Ngăn bằng sự phá giới, phá kiến, phá oai nghi, mà không có căn cứ là ba phi pháp.

Thế nào là ba như pháp? Ngăn bằng sự phá giới, phá kiến, phá oai nghi, có căn cứ, là ba như pháp.

Thế nào là bốn phi pháp? Ngăn bằng sự phá giới, phá kiến, phá oai nghi không căn cứ, và tà mạng không căn cứ, là bốn phi pháp. Thế nào là bốn như pháp? Ngăn bằng phá giới, phá kiến, phá oai nghi có căn cứ, và tà mạng có căn cứ, là bốn như pháp. Thế nào là năm phi pháp? Ngăn bằng ba-la-di, tăng tàn, ba-dật-đề, ba-la-đề đề-xá-ni, đột-kiết-la, mà không căn cứ, là năm phi pháp. Thế nào là năm như pháp? Ngăn bằng ba-la-di, tăng tàn, ba-dật-đề, ba-la-đề đề-xá-ni, đột-kiết-la, mà có căn cứ, là năm như pháp. Thế nào là sáu phi pháp? Ngăn do có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá giới mà không có căn cứ; có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá kiến mà không có căn cứ; có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá oai nghi mà không có căn cứ; là sáu phi pháp.

Thế nào là sáu như pháp? Ngăn do có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá giới mà có căn cứ; có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá kiến mà có căn cứ; có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá oai nghi mà có căn cứ; là sáu như pháp. Thế nào là bảy phi pháp? Ngăn bằng ba-la-di, tăng tàn, ba-dật-đề, 1 Vô căn tác bất tác 無根作不作.

199

906c

ba-la-để-đề-xá-ni, thâu-lan-giá, đột-kiết-la, ác thuyết, mà không căn cứ, là bảy phi pháp.

Thế nào là bảy như pháp? Ngăn bằng ba-la-di, tăng tàn, ba-dật-đề, ba-la-đề đề-xá-ni, thâu-lan-giá, đột-kiết-la, ác thuyết, mà có căn cứ, là bảy như pháp.

Thế nào là tám phi pháp? Ngăn do có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá giới, phá kiến, phá oai nghi, không căn cứ, và tà mạng, mà không căn cứ là tám phi pháp.

Thế nào là tám như pháp? Ngăn do có tác nhân, hay không có tác nhân về sự phá giới, phá kiến, phá oai nghi, không căn cứ, và tà mạng, mà có căn cứ, là tám như pháp.

Thế nào là chín phi pháp? Ngăn do có tác nhân, hay không có tác nhân, [906c] hay vừa có vừa không có tác nhân về sự phá giới; do có tác nhân, hay không có tác nhân, hay vừa có vừa không có tác nhân về sự phá kiến, do có tác nhân, hay không có tác nhân, hay vừa có vừa không có tác nhân về sự phá oai nghi, mà không căn cứ, là chín phi pháp.

Thế nào là chín như pháp? Ngăn do có tác nhân, hay không có tác nhân, hay vừa có vừa không có tác nhân về sự phá giới; do có tác nhân, hay không có tác nhân, hay vừa có vừa không có tác nhân về sự phá kiến, do có tác nhân, hay không có tác nhân, hay vừa có vừa không có tác nhân về sự phá oai nghi, mà có căn cứ, là chín như pháp.

Thế nào là mười phi pháp? Chẳng phải ba-la-di; không được kể vào trong ba-la-di;1 chẳng phải xả giới.

1 Thập tụng 33: tỳ-kheo phạm ba-la-di, nhưng chưa được Tăng nêu tội. Nghĩa là, chưa bị buộc tội là phạm ba-la-di.

200

T22. 906c Chương xiv. Già yết-ma

Không được kể vào trong xả giới; tùy thuận yêu cầu như pháp của Tăng;1 không trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng;2 không được kể vào trong sự trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng; phá giới không được thấy, nghe, nghi phá kiến không được thấy, nghe, nghi; phá oai nghi không được thấy, nghe, nghi. Đó gọi là mười phi pháp.

3. Mười như pháp già

Thế nào là mười như pháp? Ba-la-di; được kể vào trong ba-la-di; xả giới; được kể vào trong xả giới; không tùy theo Tăng yếu như pháp; trái nghịch Tăng yếu như pháp; được kể vào trong sự trái nghịch Tăng yếu như pháp; phá giới được thấy, nghe, nghi; phá kiến được thấy, nghe, nghi; phá oai nghi được thấy, nghe, nghi. Đó gọi là mười như pháp.

(1-2) Thế nào là phạm ba-la-di? Như dựa vào tướng phạm ba-la-di. Tỳ-kheo thấy những tướng trạng này biết là có phạm ba-la-di. Nếu không thấy tỳ-kheo này phạm ba-la-di, mà nghe tỳ-kheo kia phạm ba-la-di. Tỳ-kheo, bằng vào sự thấy-nghe-nghi này, với sự hiện diện của tỳ-kheo kia, khi bố-tát, từ chỗ ngồi đứng dậy, để trống vai bên hữu, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳ-kheo này tên là... phạm ba-la-di. Chúng Tăng không nên thuyết giới trước tỳkheo này. Nay tôi ngăn tỳ-kheo này thuyết giới." Như vậy thành ngăn thuyết giới.

Khi thuyết giới, chúng Tăng gặp phải tám nạn sự khởi lên như nạn vua, nạn giặc, nạn lửa, nạn nước, nạn bệnh, nạn người, nạn phi nhân, nạn trùng độc. Tỳ-kheo đó nếu muốn bằng vào sự thấy-nghe-1 Thập tụng 33: Tùy thuận Tăng sự như pháp. 2 Thập tụng 33: Không khinh Tăng, tức không chống đối các quyết định như pháp của Tăng.

201

907a

nghi này,1 khi thuyết giới tại trú xứ này hay trú xứ kia,2 thì phải đối trước tỳ-kheo này, từ chỗ ngồi đứng dậy, để trống vai bên hữu, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳ-kheo tên... được kể vào trong số ba-la-di, việc này chưa quyết định được. Nay cần phải quyết định. Không nên ở trước tỳ-kheo này thuyết giới. Nay tôi ngăn tỳ-kheo này thuyết giới.

" Như vậy thành ngăn thuyết giới.

(3-4) Thế nào gọi là xả giới? Như dựa vào những tướng trạng mà biết là tỳ-kheo xả giới. Tỳ-kheo thấy những biểu hiện của tỳ-kheo này là tỳ-kheo xả giới. Nếu không thấy tỳ-kheo này xả giới, mà nghe tỳ-kheo tên... kia đã xả giới tỳ-kheo. Nếu muốn bằng vào sự thấy-nghe-nghi này, thì trong khi bố-tát phải ở trước tỳ-kheo, để trống vai bên hữu, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳkheo tên... đã xả giới. Không nên ở trước tỳ-kheo này thuyết giới. Nay tôi [907a1] ngăn tỳ-kheo này thuyết giới.

" Như vậy thành ngăn

thuyết giới.

Khi ấy có tám nạn sự khởi, như nạn vua, cho đến nạn trùng độc. Tỳ-kheo kia nếu muốn sử dụng thấy-nghe-nghi này, thì khi bố-tát, tại trú xứ này hay trú xứ kia, ở trước tỳ-kheo, từ chỗ ngồi đứng dậy, để trống vai bên hữu, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳ-kheo tên... được kể vào trong số xả giới, việc này chưa quyết định được. Nay cần phải quyết định. Không nên ở trước tỳ-kheo này thuyết giới. Nay tôi ngăn tỳ-kheo này thuyết giới. " Như vậy

thành ngăn.

(5-6) Thế nào là không tùy thuận yêu cầu như pháp của Tăng? Như dựa vào tướng mạo của sự là không tùy thuận yêu cầu như pháp của Tăng. Tỳ-kheo thấy những biểu hiện này, biết tỳ-kheo 1 Đoạn văn này bị thiếu, nên dẫn Thập tụng để thêm vào: "Tăng chuẩn bị đề xuất ba-la-di sự đối với một tỳ-kheo. Trong lúc đang kiểm hiệu, một trong tám nạn sau đây xảy ra… Sự việc chưa được quyết đoán, Tăng phải rời chỗ mà đi. Về sau, khi Tăng bố-tát, trước hết phải quyết đoán sự việc của tỳ-kheo này…" 2 Tăng đang phân xử tại trú xứ này trước khi thuyết giới, gặp nạn sự dời qua trú xứ khác bố-tát, tại đó, tiếp tục phân xử.

202

T22. 907b Chương xiv. Già yết-ma

này không tùy thuận yêu cầu như pháp của Tăng. Nếu không thấy tỳ-kheo này không tùy thuận yêu cầu như pháp của Tăng, mà chỉ nghe tỳ-kheo tên... kia là tỳ-kheo không tùy thuận yêu cầu như pháp của Tăng. Nếu muốn bằng vào sự thấy-nghe-nghi này, thì khi bố-tát, đối trước tỳ-kheo, để trống vai bên hữu, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳ-kheo tên... không tùy thuận yêu cầu như pháp của Tăng. Không nên ở trước tỳ-kheo này thuyết giới. Nay tôi ngăn tỳ-kheo này thuyết giới.

" Như vậy thành ngăn.

(7-8) Thế nào là trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng? Như dựa vào tướng mạo của sự trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng. Tỳkheo thấy những biểu hiện này, biết tỳ-kheo này trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng. Nếu không thấy tỳ-kheo này như pháp Tăng yếu trái nghịch, mà chỉ nghe tỳ-kheo... kia là tỳ-kheo trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng. Nếu muốn bằng vào sự thấynghe-nghi này, thì khi bố-tát, đối trước tỳ-kheo, từ chỗ ngồi đứng dậy, để trống vai bên hữu, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳ-kheo tên... trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng. Không nên ở trước tỳ-kheo này thuyết giới. Nay tôi ngăn tỳ-kheo này thuyết giới.

" Như vậy thành ngăn.

Khi ngăn thuyết giới mà trong tám nạn sự có bất cứ nạn sự nào khởi lên, từ nạn vua cho đến nạn trùng độc, thì tỳ-kheo kia nếu muốn bằng vào kiến-văn-nghi này nơi trú xứ này hay trú xứ nọ, thì khi bố-tát đối trước tỳ-kheo này, từ chỗ ngồi đứng dậy, để trống vai bên hữu, đầu gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳ-kheo tên... được kể trong số trái nghịch yêu cầu như pháp của Tăng. Việc này chưa quyết định được. Nay cần phải quyết định. Không nên ở trước vị này thuyết giới. Nay tôi ngăn tỳ-kheo này thuyết giới. " Như vậy

thành ngăn.

(9) Thế nào là phá giới? Như dựa vào tướng mạo là phá giới. Tỳkheo thấy [907b] những biểu hiện này biết tỳ-kheo kia phá giới. Nếu không thấy tỳ-kheo này phá giới, mà chỉ nghe tỳ-kheo tên... phá giới. Tỳ-kheo này nếu muốn bằng vào kiến-văn-nghi này, thì khi bố-tát, với dự hiện diện tỳ-kheo này, để trống vai bên hữu, đầu203

907b

gối bên hữu chấm đất, chắp tay thưa: "Tỳ-kheo tên... phá giới. Không nên ở trước tỳ-kheo này thuyết giới. Nay tôi ngăn tỳ-kheo này thuyết giới.

" Như vậy thành ngăn.

(9-10) Phá kiến, phá oai nghi cũng như vậy. Đó là mười như pháp. 4. Tỳ-kheo cử tội

"Nếu tỳ-kheo nào muốn cử tội tỳ-kheo khác, thì chính mình phải có năm pháp sau đây mới được cử tội người khác: 1. Đúng lúc chứ chẳng phải không đúng lúc. 2. Chân thật chứ chẳng phải là không chân thật. 3. Vì ích chứ chẳng phải là thiệt hại. 4. Dịu dàng chứ chẳng phải là thô lỗ. 5. Với từ tâm chứ chẳng phải là sân nhuế. "Tỳ-kheo có năm pháp này được cử tội người khác. Tại sao vậy? Ta thấy tỳ-kheo cử tội người khác bằng phi thời chứ chẳng phải bằng đúng thời, bằng sự không chân thật chứ không bằng chân thật, cốt gây thiệt hại chứ không vì lợi ích, bằng sự thô lỗ chứ không bằng dịu dàng, bằng sân nhuế chứ không bằng từ tâm." Các tỳ-kheo khác kia nên nói tỳ-kheo này rằng: 'Tội của thầy bị cử phi thời chứ chẳng phải là đúng thời. Đừng vì lời ấy mà khởi sân hận. Bằng sự không chân thật chứ chẳng phải là chân thật; cốt gây thiệt hại chứ không vì lợi ích, bằng sự thô lỗ chứ không bằng dịu dàng, bằng sân nhuế chứ không bằng từ tâm. Đừng nên vì vậy mà sân nhuế.

'

Nếu tỳ-kheo bị người khác cử tội không chân thật, nên đem năm việc này giải thích và hiểu dụ: 'Thầy bị cử tội phi thời, không chân thật, thiệt hại, thô lỗ, sân hận. Đừng nên vì vậy mà ưu sầu. ' Người

bị cử tội không chân thật nên dùng năm việc này giải thích và hiểu dụ. Có vị cử tội người khác bằng sự không chân thật, cần phải bị khiển trách bằng năm sự này: 'Thầy cử tội người khác phi thời chứ không đúng thời, bằng sự không chân thật chứ không bằng sự chân thật, cố gây thiệt hại chứ không vì lợi ích, bằng sự thô lỗ chứ không bằng sự dịu dàng, bằng sân hận chứ không dùng từ tâm. Thật đáng hổ thẹn.

' Ai cử tội người khác bằng sự không chân thật, cần phải bị204

T22. 907c Chương xiv. Già yết-ma

khiển trách bằng năm việc này. Tại sao vậy? Để cho sau này không cử tội tỳ-kheo thanh tịnh bằng sự không chân thật. Khiển trách rồi, nên như pháp trị.

Tỳ-kheo bị cử tội chân thật thì nên bằng vào năm pháp này để khiển trách như sau: 'Thầy bị cử tội là đúng thời chứ chẳng phải phi thời. Chớ nên sanh sân hận. Chân thật chứ chẳng phải là không chân thật, lợi ích chứ chẳng phải là thiệt hại, dịu dàng chứ chẳng phải là thô lỗ, từ tâm chứ chẳng phải là sân nhuế. Chớ nên sanh sân hận.

' tỳ-kheo bị cử chân thật, cần được khiển trách bằng năm pháp này. Khiển trách rồi, nên như [907c] pháp trị. Vị kia cử tội người khác bằng sự chân thật, cần được khen ngợi bằng năm pháp này: 'Thầy cử tội người khác đúng thời chứ chẳng phải là phi thời. Chớ nên hối hận. Chân thật chứ chẳng phải là không chân thật, lợi ích chứ chẳng phải là thiệt hại, dịu dàng chứ chẳng phải là thô lỗ, từ tâm chứ chẳng phải là sân hận. Chớ nên sanh hối hận.

' Người cử tội người khác chân thật nên được khen ngợi bằng năm pháp này. Tại sao vậy? Để sau này vị ấy có cử tội người khác cũng bằng sự chân thật mà cử.

5. Pháp thức già

Tỳ-kheo muốn ngăn thuyết giới, đến trước Thượng tọa thưa: "Tôi muốn ngăn tỳ-kheo... thuyết giới, xin Thượng tọa cho phép. " Vị

Thượng tọa nên hỏi: "Chính thầy bên trong có năm pháp không?" Nếu nói không thì nên khuyên vị ấy đừng nên ngăn. Nếu nói có, thì hỏi năm pháp là những gì? Nếu vị ấy không thể nói được thì nên bảo: "Đừng ngăn.

" Nếu vị ấy có thể nói được thì nên hỏi: "Thầy đã hỏi ý kiến Trung tọa chưa?" Nếu vị ấy nói chưa hỏi thì nên khiến hỏi ý kiến Trung tọa.

Có vị đến trước tỳ-kheo trung tọa nói: "Tôi muốn ngăn tỳ-kheo... thuyết giới. Cúi xin trưởng lão chấp thuận.

" Trung tọa nên hỏi:

"Chính thầy bên trong có năm pháp không?" Nếu vị ấy nói không thì nên khuyên đừng ngăn. Nếu nói có thì nên hỏi năm pháp ấy là gì? Nếu vị ấy không thể nói được thì khiến đừng ngăn. Nếu có thể205

908a

nói được thì hỏi: "Thầy đã hỏi ý kiến Thượng tọa chưa?" Nếu nói chưa thì nên bảo nên hỏi ý kiến Thượng tọa. Nếu nói đã hỏi ý kiến rồi thì nên nói: "Thầy đã hỏi ý kiến Hạ tọa chưa?" Nếu vị ấy nói chưa thì bảo nên hỏi ý kiến Hạ tọa.

Có vị đến trước tỳ-kheo Hạ tọa thưa: "Tôi muốn ngăn tỳ-kheo... thuyết giới, cúi xin Hạ tọa chấp thuận.

" Hạ tọa nên hỏi: "Chính

thầy có năm pháp không?" Nếu vị ấy nói không thì khuyên đừng ngăn. Nếu nói có, thì nên hỏi năm pháp ấy là gì? Nếu vị ấy không thể nói được thì bảo đừng ngăn. Nếu có thể nói được thì nên hỏi: "Thầy đã hỏi ý kiến Thượng tọa chưa?" Nếu vị ấy nói chưa thì nên khiến hỏi ý kiến Thượng tọa. Nếu nói đã hỏi rồi thì nên hỏi: "Thầy đã hỏi ý kiến Trung tọa chưa?" Nếu nói chưa thì bảo nên hỏi. Nếu nói đã hỏi rồi thì nên hỏi: "Thầy đã hỏi tỳ-kheo kia chưa?" Nếu nói chưa hỏi thì khiến hỏi.

Tỳ-kheo này nên đến chỗ tỳ-kheo kia nói: "Tôi muốn ngăn trưởng lão thuyết giới. Xin trưởng lão biết cho.

" Có vị hỏi: "Bản thân thầy

có đủ năm pháp không?" Nếu nói không thì nên khuyên đừng nên ngăn. Nếu nói có thì nên hỏi năm pháp ấy là gì? Nếu không thể nói được thì khuyên chớ nên ngăn. Nếu có thể nói được thì nên hỏi: "Thầy đã hỏi Thượng tọa chưa?" Nếu chưa hỏi thì bảo nên [908a1] hỏi. Với Trung tọa, Hạ tọa cũng như vậy. Tỳ-kheo ngăn nên tự quán sát: "Ta làm việc này, có tỳ-kheo đồng bạn hay không?" Nếu không có đồng bạn thì nên nói với tỳ-kheo ngăn kia rằng: "Đừng ngăn.

" Nếu có đồng bạn thì nên nói: "Cần phải tùy thời." 6. Cáo tội

Bấy giờ có trú xứ nọ, khi bố-tát có tỳ-kheo phạm tăng tàn, suy nghĩ: "Ta nên làm như thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳkheo bạch Phật. Đức Phật dạy:"Nếu có trú xứ nào tỳ-kheo phạm tội tăng tàn, chúng Tăng nên trao cho ba-lợi-bà-sa.1 Cho ba-lợi-bà-sa 1 Xem cht. trên.

206

T22. 908b Chương xiv. Già yết-ma

rồi, nếu cần cho bản nhật trị thì cho, nên cho ma-na-đỏa thì cho, nên cho xuất tội thì cho xuất tội. Tác pháp như vậy rồi thì thuyết giới."

Bấy giờ có trú xứ nọ,

1 có tỳ-kheo phạm ba-dật-đề. Trong đó, có tỳkheo nói phạm ba-dật-đề; có người nói phạm ba-la-đề đề-xá-ni. Tỳkheo kia nghĩ: "Ta nên thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳkheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu có trú xứ nào, tỳ-kheo phạm ba-dật-đề mà có người nói phạm ba-dật-đề, có người nói phạm bala-đề đề-xá-ni. Trong trường hợp đó, tỳ-kheo nào thấy là phạm badật-đề thì nên hướng dẫn tỳ-kheo kia đến chỗ mắt thấy tai không nghe, bảo như pháp sám hối. Sám hối rồi đến chỗ tỳ-kheo kia nói: "Tỳ-kheo này đã như pháp sám hối tác pháp như vậy rồi thuyết giới."

Có trú xứ nọ, có tỳ-kheo phạm thâu-lan-giá, trong khi đó có tỳkheo nói phạm thâu-lan-giá, có tỳ-kheo nói phạm ba-la-di. Những vị nói phạm thâu-lan-giá đều là đa văn, học A-hàm, trì Pháp, trì Luật, trì Ma-di, được tán trợ bởi tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc, ưubà-di, quốc vương, đại thần, các ngoại đạo sa-môn, bà-la-môn. Còn những vị nói phạm ba-la-di thì cũng đều là đa văn, học A-hàm, trì Pháp, trì Luật, trì Ma-di, được tán trợ bởi tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưubà-tắc, ưu-bà-di, quốc vương đại thần, các ngoại đạo sa-môn bà-lamôn. Vị kia khởi lên ý nghĩ: "Nếu nay thuyết giới, Tăng sẽ tranh cãi, phỉ báng nhau, khiến cho Tăng bị vỡ, khiến cho Tăng bị trần cấu, khiến cho Tăng chia rẽ. Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳkheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu có trú xứ nào mà tỳ-kheo phạm thâu-lan-giá, trong đó có vị nói phạm thâu-lan-giá, có vị nói phạm ba-la-di. Các vị nói phạm thâu-lan-giá đều là đa [908b] văn, cho đến trì Ma-di, được tán trợ bởi tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, cho đến sa-môn ngoại đạo bà-la-môn. Còn những vị nói phạm bala-di cũng đều là đa văn, cho đến trì Ma-di, được tán trợ bởi tỳ-1 Xem mục Già Tự tứ, Phần III, Chương Tự tứ. 207

908a

kheo, tỳ-kheo-ni, cho đến sa-môn ngoại đạo bà-la-môn. Có tỳ-kheo khởi lên ý nghĩ: 'Nếu thuyết giới hôm nay, Tăng sẽ tranh cãi, phỉ báng nhau, khiến Tăng bị vỡ, khiến Tăng bị trần cấu, khiến Tăng chia rẽ. Nếu tỳ-kheo coi vấn đề phá Tăng này là quan trọng thì không nên thuyết giới hôm nay.

'" Đức Phật dạy: "Cho phép ngăn

thuyết giới."

7. Tỳ-kheo ngăn

1. Khi nhóm sáu tỳ-kheo nghe đức Phật cho phép ngăn thuyết giới; họ liền ngăn tỳ-kheo thanh tịnh thuyết giới. Đức Phật dạy: "Không nên ngăn tỳ-kheo thanh tịnh thuyết giới. Các ông nên lắng nghe, tuy ngăn thuyết giới nhưng không thành ngăn. Ngăn có tác nhân nhưng không căn cứ, không thành ngăn. Nếu ngăn có tác nhân có căn cứ mới thành ngăn. Ngăn mà không có tác nhân không căn cứ, không thành ngăn. Ngăn mà không có tác nhân nhưng có căn cứ, cũng thành ngăn. Ngăn mà vừa có tác nhân vừa không tác nhân, đều không căn cứ, không thành ngăn. Ngăn mà vừa có tác nhân vừa không có tác nhân, thảy đều có căn cứ, thành ngăn. Ngăn mà vừa có tác nhân vừa không có tác nhân đều không đầy đủ, và không có căn cứ, cũng vậy. Ngăn mà vừa có tác nhân vừa không có tác nhân, đều đầy đủ, nhưng có căn cứ, cũng vậy. 2. Trong năm cách thuyết giới, khi chưa thuyết giới mà ngăn thuyết giới, không thành ngăn. Thuyết giới rồi mới ngăn thuyết giới, không thành ngăn. Khi đang thuyết giới mà ngăn thuyết giới, thành ngăn.

Nếu tỳ-kheo ngăn thuyết giới có thân hành không thanh tịnh, khẩu hành không thạnh tịnh, tà mạng, si, không khả năng nói, không khả năng biết phương tiện, không hiểu rõ vấn đáp, thì tỳ-kheo khác nên nói: "Trưởng lão, thôi đi. Không cần gây nên sự tranh cãi này. " Nói

như vậy rồi thuyết giới. Tỳ-kheo ngăn thuyết giới tuy có thân hành thanh tịnh, nhưng khẩu hành không thanh tịnh, tà mạng, si, không khả năng nói, không biết phương tiện, không hiểu cách vấn đáp, thì 208

T22. 908c Chương xiv. Già yết-ma

tỳ-kheo khác nên nói: "Trưởng lão, thôi đi. Không cần gây nên sự tranh cãi này.

" Nói như vậy rồi thuyết giới.

Tỳ-kheo ngăn thuyết giới tuy thân hành thanh tịnh, khẩu hành thanh tịnh, nhưng tà mạng, si, không khả năng nói, không biết phương tiện, không hiểu cách vấn đáp, thì tỳ-kheo khác nên nói: "Trưởng lão, thôi đi. Không cần gây nên sự tranh cãi này. " Nói như

vậy rồi thuyết giới.

Tỳ-kheo ngăn thuyết giới, thân hành thanh tịnh, khẩu hành thanh tịnh, không tà mạng, có trí tuệ, có khả năng nói, biết phương tiện, rành việc vấn đáp, thì tỳ-kheo khác nên nói: "Trưởng lão ngăn tỳkheo này thuyết giới vì lý do gì? Vì phá giới chăng? Vì phá kiến chăng? Vì phá oai nghi chăng?" Nếu vị đó nói, 'vì phá giới' [908c]

thì nên hỏi phá những giới nào? Nếu nói,

'phá ba-la-di' hay nói

'phá tăng tàn', hay 'phá thâu-lan-giá', như vậy mới gọi là phá giới.

Nếu nói không phá giới mà phá kiến cho nên ngăn, thì nên hỏi: 'Phá những kiến nào?' Nếu nói 'sáu mươi hai kiến' thì đây là phá kiến. Nếu nói không phá kiến mà phá oai nghi cho nên ngăn, thì nên hỏi: 'Phá những oai nghi nào?' Nếu nói,

'phá ba-dật-đề, ba-lađề đề-xá-ni, đột-kiết-la, ác thuyết' , như vậy mới gọi là phá oai

nghi.

Hỏi tiếp: 'Do bởi đâu mà ngăn tỳ-kheo này thuyết giới? Do thấy chăng, vì nghe, nghi chăng?' Nếu nói do bởi thấy, thì nên hỏi: 'Thấy việc gì? Thấy thế nào? Thầy ở chỗ nào? Vị ấy ở chỗ nào? Thấy những gì thuộc ba-la-di, hay là tăng tàn, hay là ba-dật-đề, hay là ba-la-đề đề-xá-ni, thâu-lan-giá, đột-kiết-la, ác thuyết?' Nếu nói không thấy mà nghe, thì nên hỏi: 'Nghe những gì? Nghe từ ai? Người ấy là tỳ-kheo hay tỳ-kheo-ni? Là ưu-bà-tắc, ưu-bà-di? Nghe chỗ nào? tỳ-kheo này phạm ba-la-di, tăng tàn, ba-dật-đề, ba-la-đề đề-xá-ni, thâu-lan-giá, đột-kiết-la, ác thuyết?' Nếu nói không nghe, mà là nghi, thì nên hỏi: 'Nghi việc gì? Tại sao nghi? Nghe từ ai mà nghi? Từ tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc, ưu-bà-di? Nghi phạm việc gì? Là ba-la-di, là tăng tàn, ba-dật-đề, ba-la-đề đề-xá-ni, thâu-langiá, đột-kiết-la, ác thuyết?" 209

909a

Tỳ-kheo ngăn thuyết giới không thể trả lời tỳ-kheo có trí tuệ trì giới khiến cho hoan hỷ; nếu vị ấy ngăn bằng pháp ba-la-di thì nên kết cho vị ấy pháp tăng tàn;1 rồi thuyết giới. Nếu ngăn bằng pháp tăng tàn thì kết cho ba-dật-đề; rồi thuyết giới. Nếu ngăn bằng ba-dật-đề, thì nên dùng các pháp sám hối; rồi thuyết giới. Tỳ-kheo ngăn thuyết giới có thể trả lời tỳ-kheo có trí tuệ trì giới khiến hoan hỷ. Nếu ngăn bằng ba-la-di thì phải diệt tẫn người phạm nên bị ngăn; rồi thuyết giới. Nếu ngăn bằng tăng tàn, nên buộc người phạm cho phú tàng; rồi thuyết giới. Nếu cần cho hành bản nhật trị thì cho hành bản nhật trị; rồi thuyết giới. Nếu cần cho hành ma-na-đỏa thì cho hành ma-na-đỏa; rồi thuyết giới. Nếu cần cho yết-ma xuất tội thì cho xuất tội; rồi thuyết giới. Nếu ngăn bằng badật-đề, thì bảo người bị ngăn như pháp sám hối; rồi thuyết giới. Nếu vì các việc khác [909a1] để ngăn, thì sám hối như pháp rồi thuyết giới.

3. Bấy giờ có trú xứ nọ khi thuyết giới, tỳ-kheo bệnh ngăn tỳ-kheo bệnh thuyết giới. Tỳ-kheo bệnh suy nghĩ: "Ta nên làm thế nào?" Rồi bạch các tỳ-kheo. Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy: "Nếu tỳ-kheo bệnh nào ngăn tỳ-kheo bệnh thuyết giới, thì các tỳ-kheo khác nên nói rằng, 'Đức Thế Tôn có dạy như vầy: 'Không nên ngăn tỳ-kheo bệnh, cần phải chờ cho bệnh của Trưởng lão lành, và tỳ-kheo bệnh kia cũng lành đã. Trưởng lão nên nói như pháp. Tỳkheo kia cũng nên nói như pháp. ' Nên nói như vậy rồi thuyết giới."

Có trú xứ nọ, khi thuyết giới, tỳ-kheo bệnh ngăn tỳ-kheo không bệnh thuyết giới. Các tỳ-kheo khác nên nói, 'Đức Thế Tôn có dạy như vầy: 'Người bệnh không nên ngăn thuyết giới. Cần chờ cho bệnh lành rồi sẽ nói như pháp. Vị kia cũng nên như pháp nói. ' Nên

nói như vậy rồi thuyết giới."

Có trú xứ nọ, khi thuyết giới, tỳ-kheo không bệnh ngăn tỳ-kheo bệnh thuyết giới. Các tỳ-kheo khác nên nói: "Này Trưởng lão, đức 1 Tăng-già-bà-thi-sa 8,

"Vu khống bằng ba-la-di không căn cứ."

210

T22. 909b Chương xiv. Già yết-ma

Thế Tôn có dạy như vầy: 'Không nên ngăn tỳ-kheo bệnh. Cần phải chờ bệnh lành rồi hỏi như pháp. Tỳ-kheo kia cũng nói như pháp.' Nên nói như vậy rồi thuyết giới."

4. Có trú xứ nọ số đông tỳ-kheo, ngày thuyết giới nghe có tỳ-kheo trú xứ kia ưa đấu tranh mạ lỵ, phỉ báng nhau, miệng tuôn ra lời như gươm giáo, muốn đến đây thuyết giới: "Chúng ta nên làm thế nào?"

Các tỳ-kheo bạch Phật. Đức Phật dạy:

"Nếu có việc như vậy khởi lên thì nên làm hai, ba cách bố-tát như sau: Nếu thường xuyên thuyết giới ngày mười lăm thì nên thuyết ngày mười bốn. Nếu thường thuyết giới ngày mười bốn thì nên thuyết ngày mười ba. Nếu nghe ngày nay họ đến thì nên nhanh chóng tập hợp lại một chỗ để bố-tát. Nếu nghe họ đã đến trong giới thì nên ra ngoài giới để bố-tát. Nếu họ đã vào trong Tăng-già-lam thì nên quét, lau sửa soạn nhà tắm, ghế ngồi tắm, bình nước tắm, dao cạo mồ hôi, bình nước, đồ đựng bùn, vỏ cây, thuốc bột mịn, bùn, hỏi Thượng tọa rồi nhen lửa. Khi khách tỳ-kheo vào trong nhà tắm để tắm thì tất cả tìm cách ra ngoài giới để thuyết giới. Nếu khách tỳ-kheo gọi cựu tỳ-kheo cùng thuyết giới thì nên nói là 'Chúng tôi đã thuyết giới rồi.

' Nếu cựu tỳ-kheo đã thuyết giới,

khách tỳ-kheo ngăn thuyết giới, không thành ngăn. Nếu khách tỳkheo đang thuyết giới, cựu tỳ-kheo ngăn thuyết giới, thành ngăn. Nếu có thể làm như vậy được thì tốt. Bằng không, tác bạch hoãn ngày thuyết giới. Văn bạch như sau:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Hôm nay không thuyết giới, đến tháng tối trăng [909b] sẽ thuyết giới. Đây là lời tác bạch."

Nên bạch như vậy để hoãn ngày thuyết giới. Nếu tỳ-kheo khách đợi chứ không đi, thì tỳ-kheo nên tác bạch lần thứ hai để hoãn ngày thuyết giới. Văn bạch như sau:

"Đại đức Tăng xin lắng nghe! Hôm nay Tăng không thuyết giới, đến tháng có trăng sẽ thuyết giới. Đây là lời tác bạch." 211

909b

Nên bạch lần thứ hai như vậy để hoãn ngày thuyết giới. Nếu khách tỳ-kheo không đi, đến tháng có trăng thì nên như pháp cưỡng khách tỳ-kheo cùng vấn đáp."1 1 Đại bộ phận đoạn ngăn thuyết giới này tương tự với ngăn tự tứ. Xem Chương Tự tứ, mục "Già Tự tứ." 212

CHƯƠNG XV

PHÁ TĂNG1

1. Đề-bà-đạt-đa

Thế Tôn ở tại thành Vương-xá. Bấy giờ có nhân duyên nên chúng Tăng tập hợp. Đề-bà-đạt-đa2 từ chỗ ngồi đứng dậy, hành xá-la: "Các Trưởng lão nào chấp thuận năm việc3 này là pháp, là tỳ-ni, là lời dạy của Phật thì rút một thẻ."

Bấy giờ có năm trăm vị tỳ-kheo tân học vô trí4 rút thẻ. Lúc ấy Tôn giả A-nan từ chỗ ngồi đứng dậy lấy uất-đa-la-tăng khoác vào một bên, nói như vầy:

"Các trưởng lão nào chấp thuận năm việc này là phi pháp, phi tỳ-ni, phi lời Phật dạy, thì lấy uất-đa-la-tăng khoác qua một bên." Trong đó có sáu mươi trưởng lão tỳ-kheo lấy uất-đa-la-tăng khoác qua một bên. Bấy giờ Đề-bà-đạt-đa nói với các tỳ-kheo rằng: "Này các trưởng lão, chúng ta không cần Phật và chúng Tăng. Chúng ta cùng nhau tác pháp yết-ma thuyết giới." Họ liền đến trong núi Già-da.5 Đề-bà-đạt-đa đến trong núi Già-da, rời bỏ Phật và Tăng, tự tác yết-ma thuyết giới. Bấy giờ có số đông tỳ-kheo đến chỗ đức Thế Tôn, kính lễ sát chân rồi ngồi qua một bên, bạch đức Thế Tôn rằng: 1 Tham chiếu Pāli, Cūḷavagga 7 Saṅghabhedakakkhandhaṃ. Vin. ii. 179. Ngũ phần 25 "Pháp tăng pháp" (tr.164a); Thập tụng 36, "Tạp tụng, Điều-đạt sự" (tr.257a); Căn bản phá tăng sự, 20 quyển, (tr.99). 2 Xem Phần I, Ch. ii, tăng-già-bà-thi-sa 10, phá Tăng luân. 3 Xem Phần I, Ch. ii, tăng-già-bà-thi-sa 10, cht. 119. 4 Vin. ii. 199: 500 tỳ-kheo Bạt-kì Tử (Vajjiputta). 5 Già-da sơn 伽耶山. Vin.ii. 196: Gaya-sīsa.

909c

"Trong thành Vương-xá, do có nhân duyên nên chúng Tăng hội họp. Đề-bà-đạt-đa từ chỗ ngồi đứng dậy hành trù, nói: 'Các trưởng lão nào chấp thuận năm việc này là pháp, là tỳ-ni, là lời Phật dạy thì rút thẻ.

' Trong số đó năm trăm vị tỳ-kheo tân học vô trí liền rút thẻ. Trưởng lão A-nan liền từ chỗ ngồi đứng dậy, lấy uất-đa-la-tăng khoác qua một bên, nói: 'Các trưởng lão nào chấp thuận năm pháp này là phi pháp, phi tỳ-ni, phi lời Phật dạy, thì xả uất-đa-la-tăng mặc một bên.

' Bấy giờ có sáu mươi Trưởng lão tỳ-kheo xả uất-đala-tăng, khoác qua một bên. Đề-bà-đạt-đa nói với các tỳ-kheo: 'Chúng ta có thể xả Phật và Tăng, tự mình tác yết-ma thuyết giới.' Rồi liền đến trong núi Già-da, xả Phật và Tăng tác yết-ma thuyết giới."

Đức Phật dạy: "Kẻ si phá Tăng này, [909c] có tám điều phi chánh pháp1 trói buộc, che lấp, tiêu diệt thiện tâm, Đề-bà-đạt-đa đã hướng đến phi đạo trong nê-lê2 một kiếp, không thể cứu được. Tám điều phi chánh pháp ấy là gì? Lợi, không lợi, khen, không khen, cung kính, không cung kính, ác tri thức, ưa bạn ác.3 Có tám điều phi chánh pháp như vậy trói buộc, che lấp, tiêu diệt thiện tâm, Đề-bàđạt-đa đã hướng đến phi đạo trong nê-lê một kiếp, không thể cứu được. Nếu Ta thấy Đề-bà-đạt-đa có thiện pháp bằng sợi lông, sợi tóc, thì Ta đã không ghi nhận và nói 'Đề-bà-đạt-đa sẽ ở trong nê-lê một kiếp không thể cứu được.

' Do Ta không thấy Đề-bà-đạt-đa có

được thiện pháp bằng sợi lông, sợi tóc, nên Ta mới ghi nhận và nói, 'Đề-bà-đạt-đa sẽ ở trong nê-lê một kiếp không thể cứu được. ' Thí

như một người chìm trong hố xí. Có người muốn kéo nó ra. Nhưng không thấy ở nơi nó có chỗ sạch nào bằng sợi lông, hay sợi tóc để dùng tay nắm nó kéo ra. Nay quán sát Đề-bà-đạt-đa cũng lại như 1 Tám phi chánh pháp 八非正法. Cũng gọi là 8 thế gian pháp, hay 8 ngọn gió. Xem Tập dị 18 (tr.442c28). Pāli: aṭṭha-lokadhamma, Cf. Saṅgīti, D. iii. 260. 2 Nê-lê 泥犁; tức địa ngục. Pāli (Skt.) niraya.

3 Xem Tập dị, dẫn trên: đắc, bất đắc, hủy, dự, xưng, cơ, khổ, lạc. Pāli, đã dẫn: lābho (đắc), alābho (thất), yaso (danh dự), ayaso (sỉ nhục), nindā (chê), pasaṃsā (khen), sukhaṃ (sướng), dukkhaṃ (khổ).

214

T22. 910a Chương xv. Phá Tăng

vậy, Ta không thấy có một bạch pháp nào bằng sợi lông, hay sợi tóc. Bởi vậy Ta nói, 'Đề-bà-đạt-đa sẽ ở trong nê-lê một kiếp không thể cứu được.

'"

Bấy giờ Tôn giả Xá-lợi-phất, Mục-liên đi đến trong núi Già-da. Có tỳ-kheo thấy vậy, than khóc sướt mướt, và đi đến chỗ đức Thế Tôn, đảnh lễ sát chân, ngồi lui qua một bên, bạch đức Thế Tôn rằng: "Đệ tử hạng nhất của đức Thế Tôn cũng đến núi Già-da." Đức Phật bảo:

"Này tỳ-kheo, ngươi đừng lo sợ. Xá-lợi-phất và Mục-liên đến trong núi Già-da là vì việc lợi ích."

Đề-bà-đạt-đa ở trong núi Già-da cùng vô số chúng vây quanh đang nói pháp, từ xa thấy Xá-lợi-phất và Mục-liên đến, ông liền nói: "Thiện lai! Các thầy là đại đệ tử. Tuy trước đây không chấp thuận mà nay đã chấp thuận. Tuy có muộn nhưng tốt."

Trưởng lão Xá-lợi-phất và Mục-liên đến nơi, trải chỗ ngồi mà ngồi. Bấy giờ, Đề-bà-đạt-đa ở trước đại chúng, làm như thường pháp của Phật, bảo Xá-lợi-Phất vì chúng Tăng nói pháp, nay ta đau lưng tạm nghỉ khỏe một chút.

Khi ấy Đề-bà-đạt-đa cũng làm giống như đức Thế Tôn, tự xếp Tăng-già-lê thành bốn lớp, nằm nghiêng bên hữu như con sư tử. Bỗng nhiên, nghiêng về phía tả như con dã can, nằm ngủ ngáy. Trưởng lão Xá-lợi-phất nói với Mục-liên rằng:

"Nay thầy có thể thị hiện cho đại chúng, khiến sanh tâm yểm ly." Trưởng lão Mục-liên nghe Xá-lợi-phất nói vậy, liền dùng thần thông bay lên hư không, hoặc hiện hình nói pháp, hoặc ẩn hình mà nói pháp, hoặc hiện nửa hình mà nói pháp, hoặc ẩn nửa hình mà nói pháp, có lúc tuôn ra khói, có lúc tuôn ra lửa, có khi [910a] phần dưới thân tuôn ra lửa, phần trên thân tuôn ra nước, hoặc có khi phần trên thân tuôn ra lửa, phần dưới thân tuôn ra nước, có khi cả thân thành ngọn lửa cháy, mà từ lỗ chân lông tuôn ra nước. Trưởng lão Xá-lợi-phất biết Đại Mục-liên đã thị hiện cho đại chúng này,215

910a

khiến sanh tâm yểm ly rồi, liền nói pháp tứ đế Khổ-Tập-Tận-Đạo. Khi ấy các tỳ-kheo liền từ nơi chỗ ngồi mà xa lìa trần cấu, đặng con mắt pháp trong sạch. Bấy giờ trưởng lão Xá-lợi-phất, Mục-liên bảo các tỳ-kheo:

"Ai là đệ tử của đức Thế Tôn hãy theo tôi trở về." Xá-lợi-phất, Mục-liên cùng năm trăm tỳ-kheo liền từ chỗ ngồi đứng dậy ra đi. Trưởng lão Xá-lợi-phất và Mục-liên ra đi chưa bao lâu, Tam-văn-đạt-đa1 lay ngón chân của Đề-bà-đạt-đa và nói với Đề-bà-đạt-đa:

"Thức dậy! Thức dậy! Xá-lợi-phất và Mục-liên dẫn năm trăm tỳkheo rời chỗ ngồi ra đi rồi." Đề-bà hoảng hốt thức dậy, máu nóng nổi lên, từ mặt và lỗ chân lông tiết ra. Các tỳ-kheo thấy trưởng lão Xá-lợi-phất và Mục-liên đã dẫn năm trăm tỳ-kheo trở về, vui mừng đến chỗ đức Thế Tôn, đầu mặt kính lễ sát chân, ngồi qua một bên, bạch Phật: "Xá-lợi-phất và Mục-liên đã dẫn năm trăm tỳ-kheo trở về rồi!" Đức Phật bảo các tỳ-kheo:

"Đây không phải là lần thứ nhất Xá-lợi-phất phá Đề-bà-đạt-đa mà là lần thứ hai Xá-lợi-phất phá Đề-bà-đạt-đa." Đời quá khứ xa xưa, có niên thiếu bà-la-môn tên là Tán-nhã,2 đến chỗ người thầy dạy bắn, thưa: "Con muốn học nghệ thuật bắn." Ông thầy dạy bắn nói, "Được!" Tán-nhã theo học bắn bảy năm. Qua bảy năm rồi liền nghĩ: "Nay ta học bắn, đến khi nào mới xong?" Rồi liền đến chỗ ông thầy thưa: "Con phải học nghệ thuật bắn này với thời gian bao lâu?" Ông thầy liền bảo lấy cây cung, kéo dây cung ra, đặt mũi tên vào và nói:

"Ta có nhân duyên vào thôn. Đợi ta trở về sẽ bắn." 1 Đồng bạn của Đề-bà-đạt-đa, xem Phần i, Ch. ii. tăng-già-bà-thi-sa x & cht. 142; Ch.v Ba-dật-đề 33 & cht. 205.

2 Tán-nhã 散若.

216

T22. 910b Chương xv. Phá Tăng

Ông thầy ra lệnh như vậy rồi đi vào thôn. Khi ấy Tán-nhã nghĩ: "Tại sao thầy của ta bảo ta kéo dây đặt tên vào, rồi lại đợi thầy về mới bắn? Nay ta cứ bắn thử xem có việc gì xảy ra?" Trước mặt Tán-nhã có cây sa-la to lớn. Khi mũi tên được bắn ra xuyên qua cây ấy rồi cắm sâu xuống đất, không thấy. Ông thầy vào thôn, xong việc trở về, đến chỗ Tán-nhã hỏi:

"Ngươi chưa bắn chứ?"

Tán-nhã trả lời:

"Bắn rồi."

Vị thầy nói:

"Ngươi làm điều không tốt. Nếu ngươi không bắn mũi tên thì sẽ là bậc đại sư tối thượng trong cõi Diêm-phù-đề. Nay ta là đại sư bậc nhất. Nếu ta qua đời, thì sẽ có ngươi."

Vị thầy liền trang điểm cho đứa con gái của mình và đem năm trăm mũi tên, luôn cả [910b] một cỗ xe ngựa, cho người học trò. Tánnhã nhận rồi, trên đường đi phải trải qua vùng hoang mạc. Tán-nhã liền để vợ yên ổn trên xe, mang theo năm trăm mũi tên này để qua vùng hoang mạc. Bấy giờ, có bọn cướp gồm năm trăm người đang ăn nơi vùng hoang vu. Tán-nhã nói với vợ:

"Em đến chỗ bọn cướp để xin thức ăn."

Người vợ liền đến nói với bọn cướp:

"Tán-nhã bảo tôi đến đây xin thức ăn."

Khi ấy thủ lĩnh của bọn giặc quan sát, rồi nói: "Xem người được sai này, biết kia không phải là người tầm thường. Hãy cho thức ăn."

Trong khi đó, một tên giặc có ý nghĩ: "Chúng ta để người này sống mà chở vợ đi à?" Tán-nhã liền bắn một mũi tên, tên giặc đó bị trúng tên, chết. Tên giặc khác lại cũng đứng dậy nói: "Chúng ta để người này sống mà chở vợ đi à?" Tán-nhã lại cũng bắn một mũi tên. Tên giặc đó bị trúng tên, chết. Cứ như vậy, từng đứa một đứng217

910c

lên, đều bị trúng tên mà chết. Lúc bấy giờ Tán-nhã còn một mũi tên. Chỉ còn thủ lĩnh của bọn cướp, chưa có sơ hở để buông tên. Tán-nhã liền nói với vợ.

"Em hãy cởi áo để xuống đất."

Người vợ liền cởi áo. Tên giặc sơ ý. Tức thì mũi tên được bắn ra, giết chết.

Đức Phật bảo các tỳ-kheo.

"Các ông có biết chăng, năm trăm tên giặc trước kia chính là năm trăm tỳ-kheo hiện nay. Thủ lĩnh bọn cướp là Đề-bà-đạt-đa. Tán-nhã bà-la-môn đâu phải ai khác, mà là Xá-lợi-phất. Như vậy, trước kia Xá-lợi-phất đã phá, nay lại phá lần thứ hai." Khi ấy Xá-lợi-phất và Mục-liên dẫn năm trăm tỳ-kheo đến chỗ đức Phật, đảnh lễ sát chân, rồi ngồi lui qua một bên bạch Phật: "Năm trăm tỳ-kheo này tùy thuận Đề-bà-đạt-đa tạo thành biệt chúng. Nay có cần phải thọ đại giới lại?"

Đức Phật bảo Xá-lợi-phất và Mục-liên:

"Tỳ-kheo tùy thuận Đề-bà-đạt-đa trước kia đã có giới. Nay chỉ nên hướng dẫn họ tác pháp sám hối thâu-lan-giá mà thôi. "

Tôn giả Mục-liên bạch Phật rằng:

"Đức Thế Tôn khi ở giữa vô số chúng bảo Xá-lợi-phất: 'Ông hãy nói pháp. Nay Ta đau lưng cần nghỉ một chút.' Đề-bà-đạt-đa cũng bắt chước y như vậy. Tự xếp Tăng-già-lê thành bốn lớp, rồi nằm nghiêng phía bên tả, giống như con dã can, nằm ngủ và ngáy." Đức Phật bảo Mục-liên:

"Chẳng phải ngày nay Đề-bà-đạt-đa bắt chước Ta để rồi phải bị khổ. Mà đây là lần thứ hai, vì bắt chước ta mà phải bị khổ não. "Này Mục-liên, đời quá khứ xa xưa về trước, bên tả của núi chúa Tuyết sơn có một ao nước lớn, một con voi lớn sống bên ao. Voi lớn kia xuống [910c] ao nước tắm rửa, uống nước, rồi dùng vòi nhổ lấy gốc sen, rửa sạch ăn. Khí lực dồi dào, hình thể tươi sáng. Một218

T22. 910c Chương xv. Phá Tăng con voi nhỏ thường đi theo voi lớn. Voi nhỏ bắt chước voi lớn, xuống ao tắm, rồi nhổ lấy gốc sen, không rửa sạch bùn mà ăn. Do ăn gốc sen không sạch kia nên khí lực không đầy đủ, hình thể không tươi sáng, bèn sinh bệnh." Thế Tôn nói kệ:

Chúng ta không ham muốn. Ăn sen rất thanh tịnh. Voi nhỏ ăn bùn tạp; Học đòi khiến phải bệnh. Thây chết có hơi thối. Ăn tiêu, ợ tự hết. Người nào hành phi pháp, Đêm dài khí không dứt, Tham dục, sân nhuế, si. Trượng phu có ác tâm. Người si tự làm hại. Như trái nhiều, nhánh gãy. Cây chuối, lột bẹ, chết. Trúc lau, cũng như vậy. Người khốn, lợi dưỡng hại. Con lừa mang thai chết. 2. Truyện Thiện Hành Đức Phật bảo Mục-liên: "Voi lớn tức là Ta. Voi nhỏ là Đề-bà-đạt-đa. "

Đức Phật nói:

"Đây là lần thứ hai, Đề-bà-đạt-đa bắt chước Ta mà phải chịu khổ não."

Các tỳ-kheo liền nghĩ: 'Hy hữu thay, Đề-bà-đạt-đa, đệ tử đức Thế Tôn mà lại bội ân làm việc phi pháp, đem tà giáo phá hoại năm trăm đệ tử như vậy.' 219

911a

Đức Thế Tôn biết tâm các tỳ-kheo nghĩ như thế, liền bảo các tỳkheo: "Đề-bà-đạt-đa chẳng phải chỉ ngày nay mới phá hoại đệ tử của Ta."

Thuở quá khứ, có hai vua Diêm-phù-đề. Một người tên là Nguyệt. Người thứ hai tên là Nguyệt Ích. Người sanh ngày mười bốn đặt tên là Nguyệt. Người sanh ngày mười lăm gọi là Nguyệt Ích. Hai vị thuận hòa với nhau không có sự hiềm khích. Trong cõi Diêm-phùđề có một con sông tên là Tu-la-tra. Mỗi bên bờ sông đều có bốn mươi hai ngàn thành. Quốc độ rộng rãi, bằng phẳng, trang nghiêm tốt đẹp. Nhân dân giàu có, của cải phong phú, thức ăn dồi dào. Thời bấy giờ bên bờ sông Tu-la-tra của vua Nguyệt Ích có cái thành cũng mang tên là Tu-la-tra, đông tây mười hai do-tuần, nam bắc bảy do-tuần. Hai vua hứa hẹn nhau,

'Tôi sanh con trai sẽ cưới

con gái của bạn. Bạn sanh con trai sẽ cưới con gái của tôi. ' Bấy

giờ, vua Nguyệt Ích không có con cái. Vì muốn cầu [911a1] có con nên đến các miễu, am thần nước để lễ kính, thờ cúng chư thiên, như Mãn thiện thiên, Bảo thiện thiên, mặt trời, mặt trăng, Thích, Phạm, thần đất, thần lửa, thần gió, Ma-hê-thủ-la thiên, thần vườn, thần rừng, thần đồng trống, thần chợ, thần quỷ tử mẫu, thần thành quách… làm phước các nơi với hy vọng sẽ có con. Khi ấy bên kia sông Tu-la-tra có hai vị Tiên nhân đắc ngũ thông. Bấy giờ, thần sông tâu với vua rằng: "Bên kia sông Tu-la-tra có hai vị Tiên nhân đắc ngũ thông. Nếu vị Tiên kia ước nguyện sanh làm con vua thì vua sẽ có con.

" vua Nguyệt Ích liền đến bên bờ sông,

tuần tự đi tìm đến chỗ Tiên nhân, nói với tiên nhân rằng: "Tiên nhân biết chăng, nhà tôi không có con. Nếu các ngài ước nguyện sanh nơi nhà tôi thì khi mạng chung sẽ được sanh. Nếu sanh vào nhà tôi thì ngũ dục đầy đủ, tiêu dùng khoái lạc, không khi nào thiếu thốn.

" Tiên nhân trả lời: 'Có thể được.

' vua Nguyệt Ích vui mừng,

trở về nhà.

Sau bảy ngày, một Tiên nhân mạng chung. Liền khi ấy đệ nhất phu nhân có thai. Người nữ có ba loại trí: biết khi có thai, biết do đâu mà có, biết đàn ông có ý ham muốn. Phu nhân tâu với vua:220

T22. 911b Chương xv. Phá Tăng

"Vua có biết chăng? Nay thiếp đã có thai."

Nhà vua nói: "Ta rất sung sướng."

Nhà vua tăng gia việc cúng dường1 nhiều hơn gấp bội. Khi ấy Tiên nhân thứ hai, sau bảy ngày lại mạng chung. Liền khi đó đệ nhị phu nhân có thai. Phu nhân tâu với nhà vua:

"Nhà vua có biết chăng? Nay thiếp đã có thai." Nhà vua lại tăng thêm sự cung cấp, như trên. Bấy giờ, vua sai người đến bên bờ sông Tu-la-tra tìm xem có bao nhiêu Tiên nhân chết. Sứ giả liền đến xem, thấy hai tiên nhân đã chết, trở về tâu với vua: hai Tiên nhân đã chết. Vua tự nghĩ: 'Hai Tiên nhân kia mạng chung, thọ thai vào hai phu nhân của ta.

'

Sau chín tháng, phu nhân sanh con trai, tướng mạo đoan chánh. Đệ nhất phu nhân của vua sanh con trai, bấy giờ, những điều tốt lành tự thể hiện đến. Có năm trăm người khách buôn đến. Năm trăm khách buôn này lấy châu báu từ biển trở về. Năm trăm mỏ quý đều tự xuất hiện. Năm trăm người tử tù từ ngục được thả. Khi ấy vua Nguyệt Ích tự tư duy rằng: 'Nên đặt hài nhi này tên gì?' Theo quốc pháp của nước này, khi một nam nhi mới sanh thì hoặc cha mẹ hay sa-môn, bà-la-môn đặt tên. Nhà vua tự nghĩ: 'Cần gì sa-môn, bà-lamôn đặt tên. Ngày sanh hài nhi này có nhiều điều lành xuất hiện, nên đặt tên là Thiện Hành.

' Nhà vua liền trao cho bốn bà mẹ để

chăm sóc: một bà bồng ẵm, bà thứ hai tắm rửa, bà thứ ba [911b] cho bú, bà thứ tư giúp vui, bằng voi, ngựa, xe cộ, làm các kỹ nhạc, các thứ vui chơi, lại cầm cái đuôi con chim công đứng phía đằng sau; trang nghiêm những thứ vui chơi như vậy.

Vương tử Thiện Hành tuổi lên tám, chín, được dạy các thứ kỹ nghệ, thư số, ấn họa, hý tiếu, ca vũ, kỹ nhạc, các môn cưỡi ngựa, cưỡi voi, xe cộ, bắn cung, thuộc loại chiến đấu cũng được dạy. Tất cả các bộ môn vương tử đều được dạy.

1 Phần lớn chữ "cúng dường" trong bản Hán, có nghĩa là "hầu hạ, " hay phục

dịch. Ở đây, vua gia tăng sự chăm sóc cho bà vợ. 221

911b

Khi đệ nhị phu nhân của vua sanh con thì có nhiều việc xấu ác tự khởi lên. Như con dã can kêu. A-tu-la nắm mặt trời.1 Năm trăm người đáng tội chết lại đi đến. Theo quốc pháp của nước này, nếu hài nhi mới sanh nên mời sa-môn, bà-la-môn đến đặt tên, nhưng nhà vua tự nghĩ: 'Đâu có phiền sa-môn, bà-la-môn đặt tên. Ngày hài nhi này sanh có nhiều việc xấu ác xuất hiện thì nên đặt tên là Ác Hành.

' Nhà vua cũng giao cho bốn bà mẹ chăm sóc: một bà bồng ẵm, bà thứ hai tắm rửa, bà thứ ba cho bú, ba thứ tư giúp các trò vui, voi ngựa, xe cộ làm các kỹ nhạc, các loại vui chơi, cho đến dạy các bộ môn chiến đấu.

Bấy giờ, Thiện Hành được vua rất yêu mến, và các vương tử, phu nhân, đại thần thị tùng, tất cả nhân dân tiểu quốc khác, không một người nào không ái niệm. Trong khi đó, vương tử Ác Hành không được nhà vua yêu mến, và tất cả mọi người cũng không yêu mến. Vương tử Ác Hành khởi lên ý nghĩ: 'Vương tử Thiện Hành được nhà vua và tất cả nhân dân rất yêu mến. Còn ta thì không những chỉ nhà vua không yêu mến mà bao nhiêu người khác cũng không yêu mến. Ta phải tìm cách nào để dứt mạng nó?'

Bấy giờ, đệ nhất phu nhân của Nguyệt vương lân quốc sanh được con gái. Vua nước đó liền sai sứ đến chỗ vua Nguyệt Ích thông báo: 'Đệ nhất phu nhân của tôi sanh được con gái, sẽ làm vợ của Thiện Hành, con của ông bạn.

'

Một hôm, vương tử Thiện Hành nghĩ: 'Chúng sanh trong cõi Diêmphù-đề đều nhiều nghèo khổ. Ta nên vào trong biển cả tìm lấy ngọc như ý châu, khiến cho chúng sanh trong Diêm-phù-đề khỏi phải nghèo khổ.

' Thiện Hành liền đến chỗ vua cha thưa:

"Chúng sanh trong cõi Diêm-phù-đề đều nhiều nghèo khổ. Con muốn vào trong biển cả tìm lấy ngọc như ý châu để khiến chúng sanh nơi Diêm-phù-đề thoát khỏi sự nghèo khổ." Vua cha liền nói:

1 Hiện tượng nhật thực.

222

T22. 911c Chương xv. Phá Tăng

"Cha có rất nhiều vàng bạc, bảy báu, vô số kho tàng, cái nào cũng đầy dẫy. Con có thể tùy ý lấy cho."

Thiện Hành trả lời:

"Không thể được! Con muốn vào trong biển cả tìm lấy ngọc như ý châu, khiến cho chúng sanh nơi Diêm-phù-đề khỏi phải nghèo khổ."

Vua cha nói:

"Tùy ý con."

Khi ấy vương tử Ác Hành liền có ý nghĩ: "Nay chính là [911c] lúc ta có dịp để dứt mạng nó."

Ác Hành liền đến chỗ vua thưa:

"Thiện Hành là người anh mà con rất trọng. Nay anh con muốn vào trong biển cả, nếu con không có mặt, sợ anh con có thể táng thân mất mạng. Nay con muốn cùng anh con đi vào biển cả." Vua cha nói: "Tùy ý con."

Sau khi từ biệt vua và phu nhân, cùng quyến thuộc rồi, Thiện Hành đến trong thành Tu-ba-la rung chuông rao:

"Ai có thể rời xa cha mẹ, vợ con, anh em, chị em và các thân quyến, muốn cầu vàng bạc trân bảo vô giá bảo châu, thì theo tôi vào biển. Tất cả mọi nhu cầu ăn uống, mọi thứ để trang sức, tôi sẽ cung cấp."

Bấy giờ, có năm trăm khách buôn liền đến tập hợp chỗ đó. Thiện Hành cùng năm trăm khách buôn đều đến thành Tu-ba-la để mua thuyền và tìm thuyền sư. Thuyền sư cho biết trong biển có các nạn như: nạn sóng thần, nạn nước xoáy, nạn đại ngư... Chuẩn bị thuyền xong, rao truyền như trên lần thứ hai, rồi thả thuyền ra biển. Nhờ phước đức của Thiện Hành nên thuyền được thuận buồm xuôi gió đến chỗ bãi thất bảo. Thiện Hành nói với các thương nhân rằng: "Nay đã đến chỗ bãi báu vật. Nên cột thuyền cho chắc. Rồi tùy ý thu nhặt của báu cho vừa đầy thuyền. Đừng để bị chìm đắm." 223

912a