Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Kinh Luật Luận Đại thừaTrang 4/6

Tam tạng Việt · Kinh Luật Luận Đại thừa · Kinh tạng

Kinh Tỳ Kheo Na Tiên

Dịch giả
Cư Sĩ Nguyễn Minh Tiến
Thông tin
Trang nguồn ghi người dịch: Hòa Thượng Thích Hồng Tại - Đoàn Trung Còn, Việt DịchĐại Chính số 1670BNguồn: adidaphat.net

10. THIỆN ÁC VÀ TỘI PHƯỚC

Vua lại hỏi: “Bạch đại đức, như người làm điều thiện nhỏ có thể được phước lớn chăng? Làm điều ác lớn có phải bao giờ cũng chịu họa lớn chăng?”

Na-tiên đáp: “Người làm điều thiện nhỏ có thể được phước lớn. Người làm điều ác lớn có thể chỉ chịu họa nhỏ. Đó là khi người làm điều ác ngày đêm hối lỗi, thì điều ác ấy cũng ngày đêm vơi bớt mà nhỏ đi. Người làm điều thiện ngày đêm nghĩ đến đều thấy hoan hỷ vui mừng, nên được phước rất lớn. “Như lúc Phật còn tại thế, có người bị cụt tay chân, thành tâm dâng cúng cho Phật chỉ một cành hoa sen. Khi ấy Phật dạy chư tỳ-kheo rằng: ‘Người cụt tay chân này, từ nay về sau trải qua chín mươi mốt kiếp không bị đọa vào các đường dữ là địa ngục, súc sanh, ngạ quỷ, được sanh lên cõi trời. Sau khi mãn phước ở cõi trời rồi, được sanh trở lại làm người.’ “Do chuyện ấy, bần tăng biết là người làm điều thiện nhỏ có thể được phước lớn.”

Vua tán thán: “Hay thay!” ° ° ° Vua lại hỏi: “Bạch đại đức, như người trí làm ác và người ngu làm ác, người nào chịu họa lớn hơn?”

Na-tiên đáp: “Người ngu chịu họa lớn, người trí chịu họa nhỏ.”

Vua nói: “Không thể như lời đại đức nói được. Như theo phép trị nước của trẫm thì quan lớn có lỗi xem là tội TU TẬP VÀ GIẢI THOÁT nặng, người dân không biết mắc lỗi thì xem là tội nhẹ.

Cứ như lý ấy mà xét, thì người trí làm ác phải chịu họa lớn, kẻ ngu làm ác phải chịu họa nhỏ vậy.”

Na-tiên hỏi: “Ví như có hòn sắt đốt nóng bỏ xuống đất. Có hai người, một người biết đó là hòn sắt nóng, một người không biết. Hai người đều buộc phải nắm lấy hòn sắt ấy, vậy người nào bị bỏng nặng hơn?”

Vua nói: “Người không biết phải bị bỏng nặng hơn.”

Na-tiên nói: “Cũng như vậy đó. Người ngu làm việc ác không biết để hối lỗi, nên thế nào cũng sẽ mắc họa lớn.

Người trí như có lỡ làm việc ác, liền biết đó là việc không nên làm, ngày ngày thường hối lỗi, vì vậy mà sẽ mắc họa nhỏ thôi.” Vua tán thán: “Hay thay!”

11. NGƯỜI ĐẮC ĐẠO VÀ CÁC VIỆC LẠ Vua lại hỏi: “Người ta có thể nào dùng thân thể này mà bay trên hư không, lên đến cõi Phạm thiên, hoặc xuống thấp tận cõi Uất-đan-việt, hay là đến những nơi theo ý muốn được chăng?”

Na-tiên đáp: “Có thể được.”

Vua hỏi: “Làm sao có thể được như vậy?”

Na-tiên hỏi vua: “Đại vương nhớ lại lúc thiếu thời, có lúc nào chơi đùa nhảy cao khỏi mặt đất chừng một trượng chăng?” Vua đáp: “Có. Khi chơi đùa, có lúc trẫm nhảy cao đến hơn một trượng.”

119

Na-tiên nói: “Người đắc đạo rồi, như trong ý muốn nhảy lên đến cõi Phạm thiên, hoặc xuống cõi Uất-đan-việt, cũng chỉ giống như vậy thôi.”

Vua tán thán: “Hay thay!”

° ° ° Vua lại hỏi: “Sa-môn các vị dạy rằng: Có lóng xương dài đến bốn ngàn dặm. Làm sao lại có lóng xương dài đến như thế?”

Na-tiên hỏi: “Đại vương có nghe nói ngoài biển lớn có giống cá gọi là cá chất, thân nó dài đến hai mươi tám ngàn dặm hay chăng?”

Vua đáp: “Đúng là có như vậy, trẫm đã từng nghe nói.”

Na-tiên nói: “Như con cá ấy, thân dài hai mươi tám ngàn dặm, vậy lóng xương hông chỉ dài bốn ngàn dặm, sao đại vương lại lấy làm lạ?”

trong thân người chăng?” TU TẬP VÀ GIẢI THOÁT Vua đáp: “Theo trẫm nghĩ thì đúng là ý chí ấy ở trong thân người.”

Na-tiên nói: “Này đại vương, như đại vương nói đó là đối với những người ngu si vô trí, không thể chế phục được thân và miệng, không thể thọ trì và làm theo kinh điển, giới luật của Phật. Những người như vậy, thân thể họ cũng không thể đạt đến sự an vui.1 “Còn như người học đạo tu hành, có thể chế phục được thân và miệng, có thể thọ trì và làm theo kinh điển, giới luật của Phật, nên có thể đạt đến nhất tâm, chứng đắc tứ thiền,2 khi ấy có thể không cần phải giữ hơi thở như người thường.”

Vua tán thán: “Hay thay!”

13. TRÍ TUỆ CỦA NGƯỜI ĐẮC ĐẠO

Vua hỏi: “Bạch đại đức, như người ta gọi tên biển, vì sao gọi như vậy? Hoặc giả gọi nước là biển chăng? Hoặc do điều gì mà gọi tên là biển?”

Na-tiên đáp: “Gọi tên là biển, bởi vì trong nước biển có một nửa phần là muối.”1 Vua lại hỏi: “Bạch đại đức, như người sau khi đã đắc đạo, có thể suy xét thấu đáo những việc huyền vi sâu xa hay chăng?”

Na-tiên đáp: “Tất nhiên là vậy. Người sau khi đắc đạo rồi có thể suy xét thấu đáo những việc huyền vi sâu xa. Như kinh điển của Phật truyền dạy chính là những việc huyền vi sâu xa nhất, không thể ước lượng hết, nhưng lấy cái trí của người sau khi đắc đạo thì đều có thể hiểu thấu được.”

Vua tán thán rằng: “Hay thay!”

Vua lại hỏi: “Bạch đại đức, như giữa thức, trí và tánh, ba điều ấy có giống nhau hay chăng? Hay khác biệt nhau?”

Na-tiên đáp: “Thức lấy sự nhận biết làm chính, trí có thể hiểu được đạo, còn tánh thì như hư không. Ba điều ấy không phải là bản ngã.”2 TU TẬP VÀ GIẢI THOÁT Vua hỏi: “Vậy phải do đâu mà nhận được bản ngã?

Mắt thấy hình sắc, tai nghe âm thanh, mũi ngửi hương, lưỡi biết vị, thân biết phân biệt mềm mại hay thô nhám, ý biết phân biệt các việc thiện ác. Trong những điều ấy nên nhận đâu là bản ngã?”

Na-tiên hỏi vua: “Như nói bản ngã ở trong thân, qua con mắt mà nhìn ra cảnh vật, vậy khoét bỏ con mắt đi, có thể nhìn thấy xa hơn chăng?1 Khoét rộng tai ra, có nghe được xa hơn chăng? Khoét mũi rộng ra, có thể ngửi được nhiều mùi hương hơn chăng? Mở miệng rộng hơn, có biết được nhiều vị hơn chăng? Cắt lột da ra, có nhận biết xúc chạm nhiều hơn chăng? Diệt bỏ ý chí, có làm cho tư tưởng mạnh mẽ hơn chăng?”

Vua đáp: “Đều không phải.” Na-tiên nói: “Này đại vương! Đại vương nên biết rằng, việc Phật đã làm được là rất khó. Chỗ hiểu biết của Phật là rất thâm sâu, vi diệu. “Lời Phật nói có thể thấu trong lòng người, mắt nhìn thấy sự việc đều có thể giải thích rõ. Chẳng những giải được những việc mắt thấy, cả những việc tai nghe, mũi ngửi, lưỡi nếm, thân chạm, đều có thể giải rõ. Ngài cũng có thể giải rõ các việc thành bại, trừ được các mối nghi, “Này đại vương! Như người ta ngậm một ngụm nước biển vào miệng, có thể phân biệt được trong ấy là bao nhiêu phần nước suối, hoặc nước của sông này, sông kia... đã chảy ra biển hay chăng?”

Vua nói: “Các dòng nước đều đã hợp nhất, không thể phân biệt được.”

Na-tiên nói: “Việc mà Phật làm được cũng khó khăn như phân biệt các vị nước khác nhau trong nước biển vậy. Nay việc nước biển là việc trước mắt mà đại vương còn không thể phân biệt biết rõ, huống chi thần thức không thể biết được trong thân thể, vốn có sáu việc không thể thấy?

“Sáu việc ấy, đức Phật đều đã giảng rõ là: từ tâm niệm đến chỗ mắt thấy, từ tâm niệm đến chỗ tai nghe, từ tâm niệm đến chỗ mũi ngửi, từ tâm niệm đến chỗ lưỡi nếm, từ tâm niệm đến chỗ thân xúc chạm phân biệt các sự khổ, vui, lạnh, nóng, thô, cứng.

“Tùy chỗ tâm niệm hướng đến, Phật đều có thể phân biệt giải rõ.”

Vua tán thán: “Hay thay! Hay thay!”

124

ĐOẠN KẾT IV. ĐOẠN KẾT Khi ấy, đại đức Na-tiên nói: “Đã quá nửa đêm rồi, bần tăng xin được cáo lui.” Vua lập tức sai các quan cận thần lấy bốn tấm vải cuộn lại, tẩm dầu vào và đốt lên thành đuốc để đưa đại đức Na-tiên về. Vua bảo các cận thần rằng: “Các ngươi phải hầu hạ đại đức giống như hầu hạ trẫm.”

Các quan đều tuân mệnh. Vua lại nói: “Nếu được bậc thầy như đại đức Na-tiên đây, lại được người đệ tử như ta, thì đạo pháp có thể nhanh chóng đạt đến vậy.”

Những điều vua hỏi đều được Na-tiên trả lời cặn kẽ, nên vua hết sức hoan hỷ, vui mừng.

Vua sai xuất kho lấy ra một tấm áo giá trị đến mười vạn quan tiền để dâng cúng cho đại đức Na-tiên. Vua lại nói: “Từ nay về sau, nguyện đại đức cùng với tám mươi vị sa-môn1 ngày ngày thọ nhận sự cúng dường của trẫm, từ sự ăn uống cho đến bất cứ những món gì mà các vị cần đến. Trẫm xin được cung cấp tất cả.”

Na-tiên nói: “Đại vương! Chúng tôi đều là những kẻ tu hành, không có tham muốn gì cả.”

Vua nói: “Tuy vậy, đại đức cũng nên tự giữ mình và giữ gìn giúp cho trẫm nữa.”

Na-tiên hỏi: “Thế nào là tự giữ mình, và giữ gìn cho đại vương?” Vua nói: “Như đại đức không nhận sự cúng dường của trẫm, người đời sẽ bàn tán, dị nghị. “Hoặc cho rằng trẫm tham tiếc, keo lận. Đại đức đã vì trẫm giải đáp hết thảy các điều nghi vấn, mà lại không có gì ban thưởng.

“Hoặc cũng có thể nói rằng: Đại đức Na-tiên không giải đáp được những điều hoài nghi của vua, nên không được ban thưởng.

“Như đại đức thọ nhận, sẽ giúp cho trẫm đây được phần phước đức, mà đại đức cũng giữ được danh thơm.”

Vua lại nói: “Bạch đại đức, như con sư tử bị nhốt ở trong lồng bằng vàng, trong lòng vẫn thường mong muốn được tự do. Trẫm ngày nay tuy làm vị quốc vương, ở trong cung điện này, nhưng lòng thật chẳng được vui, chỉ mong muốn được lìa bỏ việc nước để xuất gia học đạo.” Vua nói xong, Na-tiên từ biệt trở về chùa.

° ° ° Na-tiên ra về rồi, vua một mình tự nghĩ: “Trẫm đã hỏi đại đức Na-tiên những việc gì? Na-tiên đã vì trẫm giảng giải những việc gì?”

Rồi vua tự nghĩ rằng: “Những gì trẫm đã hỏi, Na-tiên đã giải đáp hết, không còn việc gì nữa!”

Đại đức Na-tiên về đến chùa cũng tự nghĩ rằng: “Nhà những việc gì?”

ĐOẠN KẾT Rồi ngài tự nghĩ: “Những gì vua đã hỏi, ta đều đã giải đáp hết rồi!”

Hai người đều suy nghĩ như vậy cho đến khi trời sáng.

Sáng hôm sau, đại đức Na-tiên đắp y mang bát đến cung vua, vào thẳng trong điện mà ngồi. Vua liền đến trước ngài làm lễ, rồi cũng ngồi xuống một bên.

Vua thưa với đại đức Na-tiên rằng: “Bạch đại đức, đêm hôm qua khi đại đức ra về rồi, trẫm một mình tự suy nghĩ về những việc đã hỏi đại đức, thấy rằng hết thảy mọi việc đều đã được giải thích rõ ràng. Trẫm nghĩ như vậy rồi, trong lòng rất hoan hỷ, nằm yên không ngủ cho đến sáng.”

Na-tiên nói: “Này đại vương, đêm hôm qua khi bần tăng về đến chùa rồi, cũng suy nghĩ lại những điều đại vương đã hỏi, thấy rằng mọi việc đều đã được giải thích rõ ràng. Bần tăng nghĩ như vậy rồi, trong lòng rất hoan hỷ, nằm yên không ngủ cho đến sáng.”1

Nói xong, Na-tiên cáo từ ra về. Vua đứng dậy làm lễ tiễn chân.

° ° °

PHẦN

HÁN VĂN

128 129

NA TIÊN TỲ-KHEO KINH

QUYỂN THƯỢNG

Thất dịch nhân danh

130 131

Phật tại Xá-vệ quốc, Kỳ thọ Cấp Cô Độc viên. Thời chư tỳ-kheo tăng, tỳ-kheo ni, ưu-bà-tắc, ưu-bà-di, chư thiên, vương, đại thần, trưởng giả, nhân dân, cập sự cửu thập lục chủng đạo giả, phàm vạn dư nhân nhật ư Phật tiền thính kinh.

Phật tự niệm, nhân chúng nhật đa, thân bất đắc an. Phật ý dục xả nhân chúng, khứ đáo nhàn bình xứ, tọa tư duy niệm đạo.

Phật tức xả nhân chúng, khứ nhập sơn, chí hào-la tòng thọ gian. Kỳ thọ hữu thần, Phật tọa kỳ hạ, tư niệm thanh tịnh chi đạo.

Khứ tòng thọ bất viễn hữu quần tượng ngũ bách dư đầu, trung hữu tượng vương Hiền Thiện, tri thiện ác chi sự.

Thí như nhân trạng, tượng bối chúng đa châu táp tượng vương biên. Trung hữu hùng thư trường xỉ, trung xỉ, thiểu xỉ giả.

Tượng vương khát dục hành ẩm thủy. Thời chư tiểu tượng tẩu cư tiền nhập thủy ẩm. Ẩm dĩ, ư thủy trung tẩu hý nạo lao thủy, linh trược ố. Tượng vương bất năng đắc thanh thủy ẩm.

132

QUYỂN THƯỢNG Tượng vương cơ, dục hành thực thảo. Chư tiểu tượng phục tẩu cư tiền. Thực hám mỹ thảo, tẩu hý đạo tiễn kỳ thượng. Tượng vương bất năng đắc tịnh thảo thực.

133

Tượng vương tự niệm: Ngã quần chúng đa hoạn thị chư tượng cập tiểu tượng tử nạo thủy linh trược, linh thảo bất tịnh nhi phản thường ẩm trược thủy, thực túc tiễn chi thảo. Tượng vương tự niệm: Ngã dục khí thị chư tượng, khứ chí nhất bình xứ khoái da?

Tượng vương tức khí quần nhi khứ, chuyển hành nhập sơn đáo hào-la tòng thọ gian. Tượng vương kiến Phật.

Phật tọa thọ hạ tâm đại hoan hỷ, tắc tiền chí Phật sở, đê đầu khuất tất, vị Phật tác lễ, khước tại nhất diện trụ. Phật tự niệm: Ngã khí chúng nhân lai tại thị gian. Tượng vương diệc phục khí chúng tượng lai đáo thị thọ gian. Kỳ nghĩa thích đồng. Phật vị tượng vương thuyết kinh ngôn:

Phật ư nhân trung tối tôn. Tượng vương ư chư tượng trung diệc tôn.

134

Phật ngôn: “Ngã tâm dữ tượng vương tâm thích tương trung hiệp. Ngã dữ tượng vương câu lạc thị thọ gian.”

Tượng vương thính kinh cánh tâm tức khai giải hiểu tri Phật ý, tiện thị Phật sở bàng dương kinh hành xứ. Dĩ tỉ thủ thủy sái địa, dĩ tỉ lao thảo tảo địa, dĩ túc đạp địa linh bình hảo.

QUYỂN THƯỢNG Tượng vương nhật triêu mộ thừa sự. Như thị cửu hậu, Phật tiện thủ vô vi Nê-hoàn đạo khứ. Tượng vương bất tri Phật xứ, vi châu triền hành cầu sách Phật bất đắc, đề khấp sầu ưu, bất lạc, bất cảm thực ẩm.

Thời quốc trung hữu Phật tự, xá tại sơn thượng, danh Ca-la-hoàn, trung hữu ngũ bách sa-môn cộng chỉ kỳ trung, giai dĩ đắc A-La-hán đạo, thường dĩ ngoạt lục trai nhật, tụng kinh chí minh thời.

Tượng vương diệc tại sơn thượng cận ư tự biên. Tượng vương tri hữu lục trai nhật tụng kinh, chí kỳ nhật tượng vương thường hành nhập tự thính kinh. Chư sa-môn tri tượng vương hỷ thính kinh, dục tụng kinh thời, tu tượng vương lai đáo nãi tụng kinh.

Tượng vương thính kinh, triệt minh bất thụy bất ngọa bất động bất diêu. Tượng vương sổ văn kinh, thừa sự

Phật cố cửu hậu tượng vương diệc dĩ thọ chung.

135

thâm sơn học bà-la-môn đạo tại sơn thượng.

thượng tương dữ vãng lai cộng vi tri thức.

136

Tử tiện đắc vi nhân, tác tử sanh bà-la-môn gia, bất phục văn Phật kinh, diệc bất kiến sa-môn. Tiện khí gia nhập Chỉ cận tỷ diệc hữu nhất bà-la-môn đạo nhân câu tại sơn

Kỳ nhất nhân tự niệm: Ngã yểm thế gian huyện quan ưu khổ lão bệnh tử, hậu đương nhập địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh, bần cùng trung. Dụng thị cố ngã trừ đầu tu phi ca-sa tác sa-môn cầu độ thế vô vi đạo.

Kỳ nhất nhân tự niệm: Ngã nguyện dục cầu tác quốc vương đắc tự tại linh thiên hạ nhân dân giai cộng thuộc ngã tùy ngã giáo lịnh.

QUYỂN THƯỢNG phục thọ chung, đắc ư thế gian tác nhân. tự tử vi Di-lan.

137

Lưỡng nhân cộng nguyện như thị. Cửu hậu nhị nhân các Kỳ nhất nhân tiền thế túc mạng, dục cầu tác quốc vương giả, sanh ư hải biên, vi quốc vương thái tử, phụ mẫu tiện Kỳ nhất nhân tiền thế túc mạng dục cầu độ thế, vô vi

Nê-hoàn đạo giả, sanh ư Thiên Trúc, Kế Tân huyện. Phụ mẫu tiện tự vi Đà-liệp. Sanh tiện bị ca-sa câu sanh. Sở dĩ dữ ca-sa câu sanh giả, bổn túc mạng sở nguyện. Kỳ gia hữu nhất tượng vương diệc đồng nhật sanh, Thiên Trúc danh tượng vi Na, phụ mẫu tiện nhân tượng tự, kỳ tử danh vi Na-tiên.

Na-tiên trưởng đại niên thập ngũ lục hữu cữu phụ tự Lâu- vô tỷ. Nhãn năng triệt thị, nhĩ năng triệt thính, tự tri sở tâm sở niệm Lâu-hán giai dự tri chi.

da?

138

hán. Lâu-hán tác sa-môn, hữu tuyệt diệu chi tài, thế gian tùng lai, sanh hành tức năng phi xuất, năng vô gian nhập, vô khổng tự tại biến hóa vô sở bất tác. Thiên thượng thiên hạ nhân dân cập quyên phi nhuyễn động chi loại Na-tiên tiện tự vãng đáo cữu phụ kế tự thuyết ngôn: Ngã ý Phật đạo dục trừ đầu tu bị ca-sa tác sa-môn. Kim ngã đương vị cữu phụ tác đệ tử. Ninh khả trì ngã tác sa-môn QUYỂN THƯỢNG Lâu-hán tri Na-tiên túc mạng tác thiện hữu huệ thậm trọng ai chi. Nhân thính linh tác sa-di. Na-tiên thủy tác tiểu sa-di, thọ thập giới nhật, tụng kinh học vấn tư duy kinh giới, tức đắc tứ thiền, tất tri chư kinh. Độc vị thọ đại sa-môn giới.

Ư thời quốc sơn trung hữu Phật tự xá danh viết Hòa Thiền. Hòa Thiền tự trung hữu ngũ bách sa-môn giai đắc

A-La-hán đạo. Trung hữu đệ nhất A-La-hán danh Át-pha-viết năng tri thiên thượng thiên hạ khứ lai kiến tại chi sự.

Na-tiên niên mãn nhị thập nhân tác đại sa-môn, thọ đại sa-môn giới, tiện đáo Hòa Thiền tự trung chí Át-pha-viết sở.

139

Thời ngũ bách A-La-hán thích dĩ thập ngũ nhật thuyết đại sa-môn giới kinh. Tại giảng đường thượng tọa, đại sa-môn giai nhập. Na-tiên diệc tại kỳ trung. Chúng sa-môn tất tọa, Át-pha-viết tất thị tọa trung chư sa-môn tâm giai thị A-La-hán, độc Na-tiên vị đắc A-La-hán đạo.

Át-pha-viết tiện thuyết thí dụ kinh ngôn: Nhược nhập chiết mễ, mễ chánh bạch trung, hữu hắc mễ tắc dịch bất hảo. Kim ngã tọa trung giai thanh bạch, độc Na-tiên vi hắc, vị đắc A-La-hán đạo.

Na-tiên văn Át-pha-viết thuyết kinh như thị đại sầu tiện khởi vi ngũ bách sa-môn tác lễ dĩ tức xuất khứ.

Na-tiên tự niệm: Ngã bất nghi tại thị tòa trung tọa, ngã diệc vị đắc độ thoát, kỳ dư sa-môn giai dĩ độ thoát. Thí nhược chúng sư tử trung, hữu hồ cẩu, kim ngã diệc như thị. Ngã tùng kim bất đắc đạo giả, bất phục nhập chúng trung tọa dã.

140

QUYỂN THƯỢNG sầu ưu dã. Át-pha-viết tiện dục tọa chỉ Na-tiên.

nhật phạn Ca-duy-viết đệ tử.

cụ.

141

Át-pha-viết tri Na-tiên ý, tiện hô Na-tiên trước tiền, dĩ thủ ma Na-tiên đầu: Nhữ kim đắc A-La-hán bất cửu, vật Na-tiên phục hữu nhất sư niên bát thập dư tự Ca-duy-viết, kỳ huyện trung hữu nhất ưu-bà-tắc đại hiền thiện, thường Na-tiên chí vị sư trì ứng khí hành thủ phạn cụ. Sư linh

Na-tiên khẩu hàm thủy hành, đáo ưu-bà-tắc gia thủ phạn Ưu-bà-tắc kiến Na-tiên niên thiểu đoan chánh hạnh dữ nhân tuyệt dị, túc tri hữu huệ, dự văn hữu minh chí chi danh năng thuyết kinh đạo.

ngã ngu si.

Như thị đương vân hà?

142

Ưu-bà-tắc kiến Na-tiên nhập kỳ xá trung, tiện tức khởi lập, tiền vi tác lễ khước xoa thủ ngôn: Ngã phạn chư sa-môn nhật cửu vị thường hữu vị ngã thuyết kinh giả. Kim tùng ngã Na-tiên cầu ai nguyện vị ngã thuyết kinh giải

Na-tiên tức tự niệm: Ngã thọ sư giáo, linh ngã khẩu hàm thủy bất đắc ngữ. Ngã kim thổ thủy giả, vi phạm sư giới.

Na-tiên niệm: ưu-bà-tắc diệc cao tài hữu chí ngã vị kỳ thuyết kinh tưởng tức đắc đạo. Na-tiên tiện thổ thủy nhi tọa tức vị thuyết kinh.

QUYỂN THƯỢNG Nhân bố thí tác thiện phụng hành kinh giới, kim thế an ổn, hậu thế tiện sanh thiên thượng, hạ sanh nhân trung tức đương minh huệ phú quý, hậu bất phục nhập địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh trung. Nhân bất phụng hành kinh giới giả, ư kim thế khổ, hậu thế phục đọa tam ác đạo trung, vô hữu xuất thời.

Ưu-bà-tắc văn kinh tâm tức hoan hỷ. Na-tiên tri ưu-bà-tắc tâm hoan hỷ tiện phục thuyết thâm kinh ngôn: Thế gian vạn vật giai đương quá khứ vô hữu thường tại giả.

Vạn vật quá khứ giai khổ, thế gian nhân thân diệc như thị. Thế gian nhân giai ngôn: thị ngã thân, quá ngã hứa, thị giai bất đắc tự tại Nê-hoàn đạo giả. Tối lạc Nê-hoàn giả bất sanh, bất lão, bất bệnh, bất tử, bất sầu, bất ưu.

Chư ác cần khổ giai tất tiêu diệt.

Na-tiên thuyết kinh dĩ, ưu-bà-tắc tức đắc đệ nhất Tu-đà-hoàn đạo. Na-tiên diệc tự đắc Tu-đà-hoàn đạo.

143

tiên phạn cánh. Tảo sấu ngật tất, trì phạn cụ hoàn dữ sư.

đại hảo dĩ phạm chúng nhân ước. Đương trục xuất nhữ.

144

ưu-bà-tắc đại hoan hỷ, tiện vị Na-tiên hảo mỹ phạn. Na-tiên ngứ ưu-bà-tắc: Tiên thủ cụ trước sư bát trung, Na- Sư kiến phạn cụ ngôn: Nhược kim nhật trì phạn cụ, lai

Na-tiên sầu bất lạc. Sư ngôn hội chúng tỳ-kheo tăng chúng. Tỳ-kheo tăng tất hội tọa. Sư ngôn: Na-tiên phạm ngã tào chúng nhân ước lai, đương cộng trục xuất, bất đắc chỉ chúng trung dã.

Át-pha-viết thuyết thí dụ ngôn: Như nhân trì nhất tiễn xạ lưỡng chuẩn. Như thị tào nhân bất ưng trục xuất dã. Na-tiên tự thuyết đắc đạo, diệc linh ưu-bà-tắc đắc đạo, bất ưng trục xuất.

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên sư Ca-duy-viết ngôn: Chánh sử nhất tiễn trúng bá chuẩn, hội vi chúng nhân ước, bất đắc lưu chỉ. Dư nhân tất bất năng như Na-tiên đắc đạo. Đương dĩ tuyệt hậu.

Bất trục xuất Na-tiên giả, dư nhân phục hiệu vô dĩ khước hậu.

145

Chúng tọa trung giai mặc nhiên. Tùy sư giáo tức trục xuất Na-tiên. Na-tiên tiện dĩ đầu diện trước sư túc khởi biến vị chúng tỳ-kheo tăng tác lễ.

Lễ cánh tiện khứ nhập thâm sơn trung tọa thọ hạ, trú dạ tinh tấn niệm đạo bất giải. Tiện tự thành đắc A-La-hán đạo, năng phi hành, diệc năng nhãn triệt thị, nhĩ triệt thính, diệc năng tri tha nhân tâm sở niệm, tiện tri tiền thế sở tùng lai sanh.

Đắc A-La-hán dĩ, tiện tức lai hoàn nhập Hòa Thiền tự trung. Chư chúng tỳ-kheo tăng trung khấu đầu cầu ai hối quá Hòa Thiền chư tỳ-kheo tăng. Chư tỳ-kheo tăng tức thính chi. Na-tiên tác lễ cánh tiện xuất khứ.

146

Na-tiên chuyển hành nhập chư quận huyện, nhai khúc, lý hạng, vị nhân thuyết kinh giới, giáo nhân vi thiện. Trung hữu thọ ngũ giới giả, trung hữu đắc Tu-đà-hoàn đạo, trung hữu đắc Tư-đà-hàm đạo giả, trung đắc A-na-hàm đạo giả, trung hữu tác sa-môn đắc A-La-hán đạo giả. Đệ nhất tứ thiên vương, đệ nhị Đao-lî thiên Đế-thích, đệ thất Phạm-thiên vương giai lai đáo Na-tiên tiền tác lễ dĩ đầu diện trước túc khước tọa.

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên giai vị chư nhân thuyết kinh danh tự tuyệt văn tứ thiên. Na-tiên sở hành xứ chư thiên nhân dân quỷ thần, long kiến Na-tiên vô bất hoan hỷ giả, giai đắc kỳ phước. Na-tiên tiện chuyển đáo Thiên Trúc, Xá-kiệt quốc, chỉ

Tiết-trì-ca tự trung. Hữu tiền thế cố tri thức nhất nhân, tại hải biên tác quốc vương thái tử danh Di-lan.

147

Di-lan thiểu tiểu hảo hỷ độc kinh, học dị đạo tất tri dị đạo. Kinh pháp nạn dị đạo nhân vô hữu năng thắng giả.

Di-lan phụ vương thọ chung, Di-lan tức lập vi quốc vương.

Vương vấn tả hữu biên thần ngôn: Quốc trung đạo nhân cập nhân dân thùy năng dữ ngã cộng nạn kinh đạo giả?

vương cộng nạn kinh đạo.

thiện, kỳ thành tứ phương giai phục đạo hành.

148

Biên thần bạch vương ngôn: Hữu, hữu học Phật đạo giả, nhân hô vi sa-môn, kỳ nhân trí tuệ bát đạt, năng dữ đại

Kim tại bắc phương Đại Tần quốc, quốc danh Xá-kiệt, cổ vương chi cung. Kỳ quốc trung ngoại an ổn, nhân dân giai

Chư thành môn giai điêu văn khắc lũ. Cung trung phụ nữ các hữu xứ sở, chư nhai thị lý la liệt thành hàng, quang đạo quảng đại, liệt tứ thành hàng, tượng mã xa bộ nam nữ xí thạnh, thừa môn đạo nhân thân thích công sư tế dân cập chư tiểu quốc giai đa cao minh, nhân dân bị phục, ngũ sắc hỗn hoàn.

QUYỂN THƯỢNG Phụ nữ truyền bạch giai trước châu hoàn. Quốc độ cao táo, trân bảo chúng đa. Tứ phương cổ khách mại mãi giai dĩ kim tiền. Ngũ cốc phong tiện, gia hữu trữ súc thị biên la mại chư mỹ canh phạn, cơ tức đắc thực, khát ẩm bồ-đào tạp tửu, lạc bất khả ngôn.

149

Kỳ quốc vương tự Di-lan dĩ chánh pháp trị quốc. Di-lan giả cao tài hữu trí, minh thế kinh đạo, năng nạn khứ lai kiến tại chi sự, minh ư quan sự chiến đấu chi thuật, trí mưu vô bất thông đạt.

Thời vương xuất thành du hý, chư binh chúng đồn nhiễu ngoại. Kỳ vương tâm tự cống cao: Ngã vi vương năng đáp cửu thập lục chủng kinh đạo, nhân sở vấn bất cùng, nhân tâm thích phát tiện dự tri sở ngôn.

Vương ngứ chư bàng thần viết: Thượng tảo, nhập thành diệc vô sở tác, thị gian ninh hữu minh kinh đạo nhân sa-môn năng dữ ngã cộng nạn kinh thuyết đạo giả vô.

Vương bàng thần danh Triêm-di-lî Vọng-quần. Triêm-di-lî Vọng-quần bạch vương ngôn: Nhiên hữu sa-môn tự Giả-hòa-la đại minh kinh đạo, năng dữ vương cộng nạn kinh thuyết đạo.

150

Vương tiện sắc Triêm-di-lî Vọng-quần hành vãng thỉnh lai. Triêm-di-lî Vọng-quần tức hành thỉnh Giả-hòa-la ngôn: Đại vương dục kiến đại sư. Giả-hòa-la ngôn: Đại thiện vương dục tương kiến giả, đương tự lai nhĩ, ngã bất vãng dã.

QUYỂN THƯỢNG tùng tất giai diệc tọa.

Khanh sở cầu hà đẳng đạo?

151

Triêm-di-lî hoàn bạch vương như thị. Vương tức thừa xa, dữ ngũ bá kî cộng vãng đáo tự trung. Vương dữ Giả-hòa- la tương kiến, tiền vấn tấn dĩ, tiện tựu tọa. Ngũ bách kî Vương tức vấn Giả-hòa-la ngôn: Khanh dụng hà cố khí gia quyên thê tử thế đầu tu, bị ca-sa tác sa-môn hồ?

Giả-hòa-la báo vương: Ngã tào học Phật đạo, hành trung chánh ư kim thế đắc kỳ phước, hậu thế diệc đắc kỳ phước dụng. Thị cố ngã trừ đầu tu bị ca-sa tác sa-môn.

Vương vấn Giả-hòa-la ngôn: Hữu nhân bạch y hữu thê tử.

Ư gia hữu thê tử hành trung chánh, ư kim thế đắc kỳ phước phủ? Hậu thế diệc đắc kỳ phước phủ?

chánh, ư kim thế đắc phước, ư hậu thế diệc đắc kỳ phước.

cố nhi khí thê tử, trừ đầu tu, bị ca-sa tác sa-môn vi?

Giả-hòa-la tiện mặc nhiên vô dĩ báo vương.

152

Giả-hòa-la ngôn: Bạch y ư gia hữu thê tử, hữu hành trung

Vương ngôn: Bạch y ư gia hữu thê tử, hữu hành trung chánh, ư kim thế, hậu thế đồng đắc kỳ phước. Khanh vô

Bàng thần bạch ngôn: Thị sa-môn đại minh kiện hữu trí bách xúc vị cập thuyết nhĩ. Vương bàng thần cử thủ ngôn:

Vương đắc thắng, vương đắc thắng.

Giả-hòa-la tiện mặc nhiên thọ phụ. Vương tức tả hữu cố thị chư ưu-bà-tắc. Chư ưu-bà-tắc diện diệc bất tàm. Vương QUYỂN THƯỢNG niệm thị chư ưu-bà-tắc diện diệc nan tàm giả, độc phục hữu minh kinh kiện sa-môn năng dữ ngã tương nạn giả nhĩ.

Vương ngứ Triêm-di-lî: Ninh phục hữu minh huệ sa-môn năng dữ cộng nạn kinh thuyết đạo giả vô?

Thời Na-tiên giả chư sa-môn sư, thường dữ chư sa-môn câu xuất nhập. Chư sa-môn giai sử thuyết kinh. Na-tiên thời giai tri chư kinh yếu nạn, năng thuyết thập nhị bộ kinh. Thuyết kinh nhi chủng chủng biệt dị, chương đoạn cú giải dĩ, tri Nê-hoàn chi đạo, vô hữu năng cùng giả, vô hữu năng đắc thắng giả.

Năng giải chư nghi, năng minh tư giả. Sở ngôn: trí như giang hải, năng phục cửu thập lục chủng đạo, vi Phật tứ bối đệ tử sở kính, vi chư trí giả sở quy ngưỡng. Thường dĩ kinh đạo giáo thọ nhân.

153

Na-tiên lai đáo Xá-kiệt quốc, kỳ sở tương tùy, đệ tử giai phục cao minh. Na-tiên như mãnh sư tử. Triêm-di-lî bạch vương: Hữu dị sa-môn tự Na-tiên trí tuệ thâm diệu minh chư kinh yếu, năng giải chư nghi vô sở bất thông, năng dữ vương cộng nạn kinh đạo.

154

Vương vấn Triêm-di-lî: Thẩm năng dữ ngã cộng nạn kinh đạo phủ? Triêm-di-lî ứng: Duy nhiên, năng dữ vương cộng nạn kinh đạo. Thượng năng dữ đệ thất Phạm thiên cộng nạn kinh đạo, hà huống ư nhân.

Vương tức sắc Triêm-di-lî tiện hành thỉnh Na-tiên lai.

Triêm-di-lî tức vãng đáo Na-tiên sở bạch ngôn: Đại vương dục tương kiến. Na-tiên tức dữ chư đệ tử tương tùy đáo vương sở.

QUYỂN THƯỢNG chúng nhân trung bị phục hành bộ dữ nhân tuyệt dị. bất như hỹ. Ngã tâm hoàn hoàn bất an dã.

155

Vương tuy vị thường dữ Na-tiên tương kiến, Na-tiên tại Vương diêu kiến âm tri thị Na-tiên. Vương tự thuyết ngôn:

Ngã tiền hậu sở kiến nhân chúng đại đa, nhập đại tòa trung đại đa, vị thường tự giác khủng bố như kim nhật kiến Na-tiên. Na-tiên kim nhật định thắng ngã, ngã định Triêm-di-lî bạch vương ngôn: Na-tiên dĩ lai tại ngoại. Na-tiên ký chí. Vương vấn Triêm-di-lî: Hà sở thị Na-tiên giả?

Triêm-di-lî nhân chỉ thị vương. Vương tức đại hoan hỷ:

Chánh ngã sở ẩn giả, cánh thị Na-tiên.

Vương tức kiến Na-tiên, y bị hành bộ, dữ chúng nhân tuyệt dị. Na-tiên tức đáo tiền, tương vấn tấn ngứ ngôn. Vương tiện đại hoan hỷ nhân cộng đối tọa.

Na-tiên ngứ vương ngôn: Phật kinh thuyết ngôn: Nhân an ổn tối vi đại lợi. Nhân tri yểm túc tối vi đại phú. Nhân hữu sở tín tối vi đại hậu. Nê-hoàn đạo giả tối vi đại khoái. Vương tiện vấn Na-tiên: Khanh tự hà đẳng?

Na-tiên ngôn: Phụ mẫu tự ngã vi Na-tiên. Tiện hô ngã vi Na-tiên. Hữu thời phụ mẫu hô ngã vi Duy-tiên, hữu thời phụ mẫu hô ngã vi Thủ-la-tiên, hữu thời phụ mẫu hô ngã Duy-ca-tiên. Dụng thị cố nhân giai thức tri ngã thế gian nhân giai hữu thị tự nhĩ.

Vương vấn Na-tiên: Thùy vi Na-tiên giả? Vương phục vấn ngôn: Đầu vi Na-tiên da? QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Đầu bất vi Na-tiên dã.

Na-tiên ngôn: Nhãn, nhĩ, tỉ, khẩu bất vi Na-tiên.

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

157

Vương phục vấn: Nhãn nhĩ, tỉ, khẩu vi Na-tiên da?

Vương phục vấn: Cảnh hạng kiên tý thủ túc vi Na-tiên da?

Vương phục vấn: Bể cước vi Na-tiên da?

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên. Vương phục vấn: Nhan sắc vi Na-tiên da?

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

Vương phục vấn: Khổ lạc vi Na-tiên da?

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

Vương phục vấn: Thiện ác vi Na-tiên da?

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

tiên da?

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

158

Vương phục vấn: Thân vi Na-tiên da?

Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

Vương phục vấn: Can phế tâm tỳ mạch tràng vị vi Na- Vương phục vấn: Nhan sắc khổ lạc thiện ác thân tâm hiệp thị ngũ sự ninh vi Na-tiên da?

Vương phục vấn: Giả sử vô nhan sắc khổ lạc, thiện ác thân tâm, vô thị ngũ sự, ninh vi Na-tiên da? Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

Vương phục vấn: Thanh hưởng suyễn tức vi Na-tiên da? QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Bất vi Na-tiên.

Vương phục vấn: Hà sở vi Na-tiên giả? Na-tiên vấn vương ngôn: Danh xa, hà sở vi xa giả? Trục vi xa da?

Vương ngôn: Trục bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Võng vi xa da?

159

Vương ngôn: Võng bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Bức vi xa da? Vương ngôn: Bức bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Cốc vi xa da?

Vương ngôn: Cốc bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Viên vi xa da?

Vương ngôn: Viên bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Ách vi xa da?

Vương ngôn: Ách bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Dư vi xa da?

Vương ngôn: Dư bất vi xa. Na-tiên ngôn: Giang vi xa da?

160

Vương ngôn: Giang bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Cái vi xa da?

Vương ngôn: Cái bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Hiệp tụ thị chư tài mộc trước nhất diện ninh vi xa da? QUYỂN THƯỢNG Vương ngôn: Hiệp tụ thị chư tài mộc trước nhất diện bất vi xa dã.

Na-tiên ngôn: Giả linh bất hiệp tụ thị chư tài mộc ninh vi xa da?

Vương ngôn: Bất hiệp tụ thị chư tài mộc bất vi xa.

Na-tiên ngôn: Âm thanh vi xa da?

Vương ngôn: Âm thanh bất vi xa. Na-tiên ngôn: Hà sở vi xa giả?

Vương tức mặc nhiên bất ngứ.

Na-tiên ngôn: Phật kinh thuyết chi như hiệp tụ thị chư tài mộc dụng tác xa, nhân đắc xa. Nhân diệc như thị.

Hiệp tụ đầu, diện, nhĩ, tỉ, khẩu, cảnh, hạng, kiên, tý, cốt, nhục, thủ, túc, can, tỳ, tâm, phế, thận, tràng, vị, nhan sắc, thanh hưởng, suyễn tức khổ lạc thiện ác hiệp tụ danh vi nhân.

Vương ngôn: Thiện tai, thiện tai.

Vương phục vấn Na-tiên: Năng dữ ngã cộng nạn kinh thuyết đạo phủ?

Na-tiên ngôn: Như sử vương trì trí tuệ dữ ngã tương vấn giả, năng tương nạn. Vương trì kiêu phú giả ý, bất năng tương nạn.

Vương vấn Na-tiên ngôn: Trí giả chư hà đẳng loại?

Na-tiên ngôn: Trí giả đàm cực tương cật ngữ, tương giải ngữ, tương thượng ngữ, tương hạ ngữ, hữu thắng, hữu phụ, chánh ngữ, bất chánh ngữ, tự tri thị phi thị, vi tối trí. Trí giả bất dụng tác sân nộ. Trí giả như thị.

Vương phục vấn Na-tiên ngôn: Vương giả ngữ hà đẳng loại?

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Vương giả ngữ tự phóng tứ, hủy hữu vi lệ, bất như vương ngữ giả. Vương tức cường tru phạt chi.

Vương giả ngữ như thị.

163

Vương ngôn: Nguyện dụng trí giả ngữ, bất dụng vương giả ngữ. Mạc phục trì đối vương giả, ý dữ ngã ngữ. Dữ ngã ngữ đương như dữ chư sa-môn ngữ, đương như dữ chư đệ tử ngữ, đương như dữ chư ưu-bà-tắc ngữ, đương dĩ dữ chúng sa-môn cấp sử giả ngữ. Vô đắc hoài khủng bố cực chánh tâm, đương tương khai ngộ.

Na-tiên ngôn: Đại thiện.

Vương ngôn: Ngã dục hữu sở vấn.

Na-tiên ngôn: Vương tiện vấn.

Vương ngôn: Ngã dĩ vấn.

Na-tiên ngôn: Ngã dĩ đáp.

Vương ngôn: Đáp ngã hà đẳng ngữ?

Na-tiên ngôn: Vương diệc vấn ngã hà đẳng ngữ?

Vương ngôn: Ngã vô sở vấn.

Na-tiên ngôn: Vô sở đáp.

Vương nội tự tư duy, niệm thị sa-môn đại cao minh huệ.

Ngã phủ thủy đương đa hữu sở vấn. Vương ý tự niệm nhật dục minh đương vân hà minh nhật, đương thỉnh Na-tiên quy ư cung trung, thiện tương nạn vấn.

Vương cáo Triêm-di-lî ngữ: Na-tiên kim nhật bách minh, minh nhật tương thỉnh quy ư cung trung thiện tương nạn vấn.

164

QUYỂN THƯỢNG Triêm-di-lî Vọng-quần tức bạch Na-tiên ngôn: Nhật dục minh, vương đương hoàn cung. Minh nhật vương dục thỉnh Na-tiên.

Na-tiên ngôn: Đại thiện.

Vương tức kî mã hoàn cung. Ư mã thượng vương tục niệm Na-tiên, tự ý niệm dục ngôn Na-tiên, Na-tiên... Niệm chí minh nhật.

Minh nhật Triêm-di-lî Vọng-quần cập bàng thần bạch vương ngôn: Thẩm đương thỉnh Na-tiên phủ?

Vương ngôn: Đương thỉnh chi.

Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Thỉnh giả đương sử dữ kỷ sa-môn câu lai.

Vương ngôn: Tại Na-tiên dục dữ kỷ sa-môn câu lai nhĩ.

Vương chủ tạng giả danh Xan. Xan bạch vương ngôn: Linh Na-tiên dữ thập sa-môn câu lai khả nhĩ .165 nhĩ.

câu lai khả.

câu lai.

166

Vương phục ngôn: Thính Na-tiên dục dữ kỷ sa-môn câu lai Xan phục bạch vương ngôn: Linh Na-tiên dữ thập sa-môn Vương phục ngôn: Thính Na-tiên tự tại dục dữ kỷ sa-môn Xan phục bạch vương: Linh Na-tiên dữ thập sa-môn câu lai khả nhĩ.

Vương văn Xan ngữ đại số, vương tiện sân nộ Xan. Sở nhữ chân xan vô bối. Nhữ tự vi Xan bất vọng, nhữ cường tích vương vật tự nhữ vật. Đương vân hà nhữ bất tri nghịch ngã ý đương hữu tru phạt chi tội?

QUYỂN THƯỢNG vi bất năng kham phạn sa-môn da?

Xan tiện tàm quý bất hủy phục ngữ.

tác lễ bạch ngôn: Đại vương thỉnh Na-tiên.

hành.

167

Vương ngôn: Khả khứ, ai xá nhữ tội. Kim ngã tác vương Triêm-di-lî Vọng-quần tức vãng đáo Na-tiên sở tiện tiền Na-tiên ngôn: Vương đương linh ngã dữ kỷ sa-môn câu

Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Tự tại Na-tiên dục dữ kỷ sa-môn câu hành. Na-tiên tiện dữ Giả-hòa-la đẳng bát thập sa-môn câu hành.

Triêm-di-lî Vọng-quần tất câu hành đán dục nhập thành.

Triêm-di-lî Vọng-quần đạo trung tịnh vấn Na-tiên: Tạc nhật đối vương ngôn vô hữu hà dụng vi Na-tiên?

Na-tiên vấn Triêm-di-lî Vọng-quần: Khanh ý hà sở vi Na-tiên giả?

Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Ngã dĩ suyễn tức xuất nhập mạng khí vi Na-tiên.

Na-tiên vấn Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Nhân khí nhất xuất bất phục hoàn nhập, kỳ nhân ninh phục sanh phủ?

Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Khí xuất bất hoàn định vi tử dã.

Na-tiên ngôn: Như nhân xuy già, khí nhất xuất bất phục hoàn nhập, như nhân trì đoán kim địch, xuy hỏa khí nhất xuất thời ninh đắc phục hoàn nhập phủ?

168

QUYỂN THƯỢNG Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Bất phục hoàn nhập.

Như nhân dĩ giác xuy địa khí nhất xuất thời, ninh phục hoàn nhập phủ?

Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Bất phục hoàn nhập.

Na-tiên ngôn: Đồng khí xuất bất phục hoàn nhập, nhân hà dĩ cố du bất tử?

Triêm-di-lî Vọng-quần ngôn: Suyễn tức chi gian. Ngã bất năng tri. Nguyện vị ngã tào giải thuyết chi.

Na-tiên ngôn: Suyễn tức chi khí, giai thân trung sự. Như nhân tâm hữu sở niệm giả, thiệt vi chi ngôn, thị vi thiệt sự. Ý hữu sở nghi, tâm niệm chi, thị vi tâm sự các hữu sở chủ, phân biệt thị chi giai không vô hữu Na-tiên dã.

169

Triêm-di-lî Vọng-quần tâm tức khai giải tiện thọ ngũ giới vi ưu-bà-tắc.

Na-tiên tiện tiền nhập cung đáo vương sở thượng điện.

Vương tức vị Na-tiên tác lễ nhi khước. Na-tiên tức tọa, bát thập sa-môn giai cộng tọa.

Vương cực tác mỹ phạn thực. Vương thủ tự trước Na-tiên tiền phạn, chúng sa-môn phạn thực dĩ cánh, tảo thủ tất ngật. Vương tức tứ chư sa-môn nhân nhất trương tiết ca-sa cách tỷ các nhất lượng. Tứ Na-tiên, Giả-hòa-la các tam lãnh ca-sa, các nhất lượng cách tỷ.

Vương ngứ Na-tiên, Giả-hòa-la ngôn: Lưu thập nhân cộng chỉ, khiển dư nhân linh khứ.

Na-tiên tức khiển dư sa-môn linh khứ, lưu thập nhân cộng chỉ.

170

QUYỂN THƯỢNG đạo. thính Na-tiên thuyết kinh.

thuyết hà đẳng?

171

Vương sắc hậu cung chư quý nhân kỷ nữ tất ư điện thượng duy trung thính ngã dữ Na-tiên cộng nạn kinh Thời quý nhân kỷ nữ tất xuất điện thượng duy trung

Thời vương trì tòa tọa ư Na-tiên tiền. Vương ngôn: Đương

Na-tiên ngôn: Vương dục thính yếu ngôn giả, đương thuyết yếu ngôn.

Vương ngôn: Khanh tào đạo hà đẳng tối yếu giả? Dụng hà đẳng cố tác sa-môn?

Na-tiên ngôn: Ngã tào dục khí thế gian cần khổ, bất dục cánh hậu thế cần khổ. Dụng thị cố ngã tào tác sa-môn.

Ngã tào dụng thị vi tối yếu thiện.

Vương ngôn: Chư sa-môn giai bất dục, cánh kim thế hậu thế cần khổ, cố tác sa-môn da?

Na-tiên ngôn: Bất tất dụng thị cố tác sa-môn. Sa-môn hữu tứ bối.

Vương ngôn hà đẳng tứ?

Na-tiên ngôn: Trung hữu phụ trái tác sa-môn, trung hữu húy huyện quan tác sa-môn giả, trung hữu bần cùng tác sa-môn giả, trung hữu chân dục khí diệt kim thế, hậu thế, cần khổ cố tác sa-môn.

Na-tiên ngôn: Ngã bổn chí tâm cầu đạo, cố tác sa-môn nhĩ.

Vương ngôn: Kim khanh dụng đạo cố tác sa-môn da?

172

QUYỂN THƯỢNG thế, cần khổ cố tác sa-môn. Vương ngôn: Thiện tai.

giả phủ?

173

Na-tiên ngôn: Ngã thiểu tiểu tác sa-môn, hữu Phật kinh đạo cập đệ tử chư sa-môn giai đa cao minh. Ngã tùng học kinh giới, nhập ngã tâm trung. Dĩ thị cố khí kim thế, hậu Vương vấn ngôn: Ninh hữu nhân tử hậu bất phục sanh

Na-tiên ngôn: Trung hữu ư hậu thế sanh giả, trung hữu bất phục sanh giả.

Vương ngôn: Thùy ư hậu thế sanh giả? Thùy bất phục sanh giả?

Na-tiên ngôn: Nhân hữu ân ái tham dục giả, hậu thế tiện phục sanh. Nhân vô ân ái tham dục giả, hậu thế bất phục sanh dã.

cố hậu thế bất phục sanh da?

thiện trí tuệ cập dư thiện sự, cố hậu thế bất phục sanh.

dữ trí tuệ thị nhị sự kỳ nghĩa ninh đồng phủ?

đồng.

174

Vương ngôn: Nhân dĩ nhất tâm niệm chánh pháp thiện, Na-tiên ngôn: Nhân dĩ nhất tâm niệm chánh pháp niệm Vương ngôn: Nhân dĩ nhất tâm niệm chánh pháp thiện Na-tiên ngôn: Kỳ nghĩa các dị bất đồng.

Vương vấn Na-tiên: Ngưu mã lục súc phả hữu trí, vô hữu trí?

Na-tiên ngôn: Ngưu mã lục súc các tự hữu trí, kỳ tâm bất Na-tiên ngôn: Vương tằng kiến hoạch mạch giả phủ? Tả thủ trì mạch, hữu thủ ngải chi.

QUYỂN THƯỢNG hoạch mạch. Vương ngôn: Thiện tai.

Vương phục vấn Na-tiên: Hà đẳng vi dư thiện sự giả?

nhất tâm trí tuệ thị vi thiện sự.

175

Na-tiên ngôn: Trí tuệ chi nhân đoạn tuyệt ái dục, thí như Na-tiên ngôn: Thành tín hiếu thuận, tinh tấn niệm thiện,

Vương ngôn: Hà đẳng vi thành tín giả?

Na-tiên ngôn: Thành tín giả, vô sở phục nghi. Tín hữu

Phật, hữu Phật kinh pháp, tín hữu tỳ-kheo tăng, tín hữu A-La-hán, tín hữu kim thế, tín hữu hậu thế, tín hữu hiếu thuận phụ mẫu, tín hữu tác thiện đắc thiện, tín hữu tác ác đắc ác. Đắc tín thị dĩ, hậu tâm tiện thanh tịnh tức khứ ly ngũ ác.

thanh tịnh.

ẩm chi.

176

Hà đẳng ngũ ác? Nhất giả tham dâm, nhị giả sân nhuế, tam giả thụy miên, tứ giả hý lạc, ngũ giả sở nghi. Nhân bất khứ thị ngũ ác tâm ý bất định, khứ thị ngũ ác, ý tiện Na-tiên ngôn: Thí như Giá-ca-việt vương, xa mã nhân tùng lệ độ thủy linh thủy trược ố, quá độ dĩ khứ, vương khát dục đắc thủy ẩm. Vương hữu thanh thủy châu trí thủy trung, thủy tức vi thanh. Vương tiện đắc thanh thủy Na-tiên ngôn: Nhân tâm hữu ác thí như trược thủy. Phật chư đệ tử đắc độ sanh tử chi đạo tâm dĩ thanh tịnh như châu thanh thủy. Nhân khước chư ác, thành tín thanh tịnh thí như minh nguyệt châu.

QUYỂN THƯỢNG Vương ngôn: Thiện tai, thiện tai. Vương vấn ngôn: Nhân tinh tấn thành tín giả vân hà?

Na-tiên ngôn: Phật chư đệ tử tự tương kiến bối trung thoát chư ác tâm, trung hữu đắc Tu-đà-hoàn giả, trung hữu đắc Tư-đà-hàm giả, trung hữu đắc A-na-hàm giả, trung hữu đắc A-La-hán giả, trung hữu nhân tương hiệu phụng hành thành tín giả, giai diệc đắc độ thế đạo.

Na-tiên ngôn: Thí như sơn thượng đại vũ kỳ thủy, hạ lưu quảng đại, lưỡng biên nhân câu bất tri thủy thâm thiển, húy bất cảm độ. Như hữu viễn phương nhân lai, thị thủy ẩn tri thủy quảng hiệp thâm thiển, tự tri thế lực năng nhập thủy tiện đắc độ quá. Lưỡng biên nhân chúng tiện hiệu tùy hậu diệc đắc độ khứ.

177

tùng thiện tâm tinh tấn sở trí dã.

thành kỳ đạo đức.

178

Phật chư đệ tử diệc như thị, kiến tiền nhân tịnh tâm đắc Tu-đà-hoàn, Tư-đà-hàm, A-na-hàm, A-La-hán đạo, giai Phật kinh ngôn: Nhân hữu thành tín chi tâm, khả tự đắc độ thế đạo, nhân năng chế chỉ khước ngũ sở dục, tự tri thân khổ giả, nãi năng đắc độ thế nhân, giai tùng trí tuệ Vương ngôn: Thiện tai, thiện tai.

Vương ngôn: Hà đẳng vi hiếu thuận giả?

Na-tiên ngôn: Chư thiện giả giai vi hiếu thuận. Phàm tam thập thất phẩm kinh giai do ư hiếu thuận vi bổn.

Vương ngôn: Hà đẳng vi tam thập thất phẩm kinh?

QUYỂN THƯỢNG chủng đạo hạnh.

Vương phục vấn Na-tiên ngôn: Hà đẳng vi tứ ý chỉ giả?

vi quán ý ý chỉ, tứ vi quán pháp pháp chỉ. Thị vi tứ ý chỉ.

179

Na-tiên ngôn: Hữu tứ ý chỉ, hữu tứ ý đoạn, hữu tứ thần túc, hữu ngũ căn, hữu ngũ lực, hữu thất giác ý, hữu bát Na-tiên báo vương ngôn: Phật thuyết nhất vi quán thân thân chỉ, nhị vi quán thống dương thống dương chỉ, tam Vương phục ngôn: Hà đẳng vi tứ ý đoạn?

Na-tiên ngôn: Phật thuyết dĩ phân biệt chỉ tứ sự bất phục niệm, thị vi tứ ý đoạn. Dĩ đắc tứ ý đoạn, tiện tự đắc tứ thần túc niệm.

Vương phục vấn: Hà đẳng vi tứ thần túc niệm? Na-tiên ngôn: Nhất giả nhãn năng triệt thị, nhị giả nhĩ năng triệt thính, tam giả năng tri tha nhân tâm trung sở niệm, tứ giả thân năng phi hành. Thị vi tứ thần túc niệm.

Vương phục vấn: Hà đẳng vi ngũ căn giả?

180

Na-tiên ngôn: Nhất giả nhãn kiến hảo sắc ố sắc, ý bất tham trước thị vi căn. Nhị giã nhĩ căn hảo thanh, ác mạ thanh, ý bất tham trước, thị vi căn. Tam giả tỉ văn hương xú ý bất tham trước thị vi căn. Tứ giả khẩu đắc mỹ vị khổ tân ý bất tham trước, thị vi căn. Ngũ giả thân đắc tế hoạt ý diệc bất hỷ thân đắc thô kiên ý diệc bất ố. Thị vi ngũ căn.

Vương phục vấn: Hà đẳng vi ngũ lực giả?

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Nhất năng chế nhãn, nhị năng chế nhĩ, tam năng chế tỉ, tứ năng chế khẩu, ngũ năng chế thân, linh ý bất đọa. Thị vi ngũ lực.

Vương phục vấn: Hà đẳng vi Thất giác ý giả?

181

Na-tiên ngôn: Nhất ý giác ý, nhị phân biệt giác ý, tam tinh tấn giác ý, tứ khả giác ý, ngũ ỷ giác ý, lục định giác ý, thất hộ giác ý. Thị vi thất giác ý.

Vương phục vấn: Hà đẳng vi Bát chủng đạo hạnh?

Na-tiên ngôn: Nhất trực kiến, nhị trực niệm, tam trực ngữ, tứ trực trị, ngũ trực nghiệp, lục trực phương tiện, thất trực ý, bát trực định. Thị vi bát chủng đạo hạnh. Phàm thị tam thập thất phẩm kinh, giai do hiếu thuận vi bổn.

ngưỡng thiên chi thảo giai do địa sanh.

tiên độ lượng tác cơ chỉ dĩ nãi khả khởi thành.

182

Na-tiên ngôn: Phàm nhân phụ trọng trí viễn hữu sở thành lập giai do địa thành. Thế gian ngũ cốc thọ mộc

Na-tiên ngôn: Thí như sư tượng đồ tác đại thành, đương

Na-tiên ngôn: Thí như kỷ nhân dục tác đương tiên tịnh trừ địa bình, nãi tác. Phật đệ tử cầu đạo, đương tiên hành kinh giới, niệm thiện, nhân tri cần khổ, tiên khí chư ái dục, tiện tư niệm bát chủng đạo hạnh.

Vương ngôn: Đương dụng hà đẳng khí chư ái dục?

Na-tiên ngôn: Nhất tâm niệm đạo ái dục tự diệt.

Vương ngôn: Thiện tai, thiện tai.

QUYỂN THƯỢNG Vương phục vấn ngôn: Hà đẳng vi tinh tấn giả? Na-tiên ngôn: Trì thiện trợ thiện thị vi tinh tấn.

Na-tiên ngôn: Thí như viên tường dục đảo, tùng biên trụ chi xá dục khuynh hoại, diệc phục trụ chi thị vi tinh tấn.

Na-tiên ngôn: Thí như quốc vương khiển binh hữu sở công kích, binh nhược dục bất như, vương phục khiển binh vãng trợ chi, binh tiện đắc thắng.

183

Nhân hữu chư ác, như binh thiểu nhược thời, nhân trì thiện tâm tiêu diệt ác tâm, thí như vương tăng binh đắc thắng. Trì ngũ thiện tâm, tiêu ngũ ác tâm, thí như chiến đấu đắc thắng, thị vi tinh tấn trợ thiện.

Như thị, Na-tiên ngôn: Tinh tấn sở trợ trí, nhân thiện đạo dĩ, đắc độ thế đạo, vô hữu hoàn kỳ.

Vương ngôn: Thiện tai.

giả?

184

Vương phục vấn: Hà đẳng vi ý đương niệm chư thiện sự

Na-tiên ngôn: Thí như nhân thủ dị chủng hoa dĩ lũ hiệp liên hệ chi, phong xuy bất năng tán.

Na-tiên phục ngôn: Thí như vương thủ tạng giả, tri vương thảng tạng trung kim ngân châu ngọc lưu ly trân bảo hữu kỳ đa thiểu. Đạo nhân dục đắc đạo thời, ý niệm Tam thập thất phẩm kinh. Thí như thị chánh sở vị niệm độ thế chi đạo giả dã. Nhân hữu đạo ý, nhân tri thiện ác.

Tri đương khả hành, tri đương bất khả hành, phân biệt bạch hắc, tự tư duy dĩ hậu tiện khí ác tựu thiện.

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Thí như vương hữu thủ môn giả, tri vương hữu sở kính giả, tri vương hữu sở bất kính giả, tri hữu lợi vương giả, tri hữu bất lợi vương giả. Thủ môn giả tri vương sở kính giả, tri lợi vương giả, tiện nội chi. Tri vương bất kính giả, tri bất lợi vương giả, thủ môn giả tức bất nội.

185

Na-tiên ngôn: Nhân trì ý diệc như thị. Chư thiện giả đương nội chi, chư bất thiện giả bất đương nội. Thủ ý chế tâm thí diệc như thị. Na-tiên thuyết kinh ngôn: Nhân đương tự kiên thủ hộ kỳ ý, cập thân trung lục ái dục. Trì ý kiên thủ tự đương hữu độ thế.

Thời vương ngôn: Thiện tai, thiện tai.

Vương vấn Na-tiên ngôn: Hà đẳng vi nhất kỳ tâm giả?

Na-tiên ngôn: Chư thiện trung độc hữu nhất tâm tối đệ nhất. Nhân năng nhất kỳ tâm, chư thiện giai tùy chi. giả giai trước nhất tâm.

thiện sự giai tùy nhất tâm diệc thí như binh.

186

Na-tiên ngôn: Thí như lâu bệ đương hữu sở ỷ, chư vi thiện

Na-tiên ngôn: Thí như vương tương tứ chủng binh xuất thành chiến đấu: tượng binh, mã binh, xa binh. bộ binh, giai đạo dẫn vương tiền hậu. Phật chư kinh giới cập dư

Na-tiên thuyết kinh ngôn: Chư thiện trung nhất tâm vi bổn. Học đạo nhân chúng đa, giai đương tiên quy nhất tâm. Nhân thân sanh tử quá khứ như thủy hạ lưu, tiền hậu tương tùng vô hữu trụ thời.

Vương ngôn: Thiện tai.

Vương phục vấn: Hà đẳng vi trí tuệ giả.

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Ngã tiền thuyết dĩ, nhân hữu trí tuệâ năng đoạn chư nghi, minh chư thiện sự, thị vi trí tuệ.

Na-tiên ngôn: Thí như trì đăng hỏa nhập minh thất, hỏa thích nhập thất tiện vong kỳ minh, tự minh. Minh nhân hữu trí tuệ, thí như hỏa quang.

Na-tiên ngôn: Thí như nhân trì lợi đao tiệt mộc. Nhân hữu trí tuệ năng tiệt đoạn chư ác, thí như lợi đao.

Na-tiên ngôn: Nhân ư thế gian, trí tuệ tối vi đệ nhất.

Nhân hữu trí tuệ năng đắc độ thoát sanh tử chi khổ.

Vương ngôn: Thiện tai.

Vương ngôn: Na-tiên tiền hậu sở thuyết kinh chủng chủng biệt dị, đản dục thú khước nhất thiết ác da?

187

Na-tiên ngôn: Nhiên Phật kinh sở thuyết chủng chủng chư thiện giả đản dục khước nhất thiết ác dã.

Na-tiên ngôn: Thí như vương phát tứ chủng binh, tuy hành chiến đấu, sơ phát hành thời ý đản dục công địch nhĩ. Phật sở thuyết kinh chủng chủng chư thiện đản dục cộng công khứ nhất thiết ác nhĩ.

Vương ngôn: Thiện tai, thiện tai. Na-tiên thuyết kinh thậm khoái dã!

Vương phục vấn Na-tiên ngôn: Nhân tử sở thú thiện ác chi đạo, tục trì cố thân, thần hành sanh da? Cánh mậu tha thần hành sanh da?

Na-tiên ngôn: Diệc phi cố thân thần, diệc bất ly cố thân thần.

Na-tiên nhân vấn vương: Thân tiểu thời bộ nhũ thời. Thân chí trưởng đại thời, tục cố thân phi.

Vương ngôn: Tiểu thời thân dị.

188

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Nhân tại mẫu phúc trung, thủy tùy tinh thời chí tinh trược thời, cố tinh da dị dã? Kiên vi cơ cốt thời cố tinh da dị dã? Sơ sanh thời, chí niên sổ tuế thời, cố tinh da dị dã? Như nhân học thơ thời, bàng nhân ninh năng đại kỳ công phủ?

Vương ngôn: Bất năng đại kỳ công.

189

Na-tiên ngôn: Như nhân phạm pháp, hữu tội ninh khả thủ, vô tội chi nhân đại phủ?

Vương ngôn: Bất khả.

Na-tiên dĩ tinh thần tội pháp ngứ vương. Vương ý bất giải.

Vương nhân ngôn: Như nhân vấn Na-tiên, Na-tiên giải chi vân hà?

thị mạng sở dưỡng.

ninh chí thiên minh phủ?

Vương ngôn: Nhiên đăng du chí minh.

190

Na-tiên ngôn: Ngã cố tiểu thời thân nhĩ, tùng tiểu chí đại tục cố thân nhĩ. Đại dữ tiểu thời hàm vi nhất thân dưỡng

Na-tiên vấn vương ngôn: Thí như nhân nhiên đăng hỏa

Na-tiên ngôn: Đăng trung chú hỏa chí nhất dạ thời tục cố hỏa quang phủ, chí dạ bán thời cố hỏa quang phủ, chí minh thời cố hỏa quang phủ?

Vương ngôn: Phi cố hỏa quang.

Na-tiên ngôn: Nhiên đăng tùng nhất dạ, chí dạ bán phục cánh nhiên đăng hỏa da? Hướng thần thời phục cánh nhiên đăng da?

QUYỂN THƯỢNG Vương ngôn: Bất. Trung dạ khởi cánh nhiên hỏa tục cố nhất chú hỏa chí minh nhĩ.

Na-tiên ngôn: Nhân tinh thần triển chuyển tương tục diệc thí như thị. Nhất giả khứ, nhất giả lai. Nhân tùng tinh thần sanh chí lão tử hậu tinh thần cánh thú sở hướng sanh. Triển chuyển tương tục thị phi cố tinh thần diệc bất ly cố tinh thần. Nhân tử dĩ hậu tinh thần nãi hữu sở thú hướng sanh.

Na-tiên ngôn: Thí như nhũ chúng hóa tác lạc, thủ lạc thượng phì, tiên thành đề-hồ. Ninh khả thủ đề-hồ dữ lạc thượng phì hoàn phục danh tác nhũ chúng. Kỳ nhân ngữ ninh khả dụng phủ.

Vương ngôn: Kỳ nhân ngữ bất khả dụng.

Na-tiên ngôn: Nhân thần nhũ chúng tùng nhũ chúng thành lạc. Tùng lạc thành phì, tùng phì thành đề-hồ.

Nhân thần diệc như thị. Tùng tinh thần sanh, tùng sanh chí trưởng, tùng trưởng chí lão, tùng lão chí tử. Tử hậu thần cánh phục thọ sanh. Nhất thân tử đương phục cánh thọ nhất thân. Thí như lưỡng chúa cánh tương nhiên.

Vương ngôn: Thiện tai, thiện tai.

192

Vương phục vấn Na-tiên: Nhân hữu bất phục ư hậu thế sanh giả. Kỳ nhân ninh năng tự tri phủ?

Na-tiên ngôn: Nhiên. Hữu năng tự tri giả.

Vương ngôn: Dụng hà tri chi?

Na-tiên ngôn: Kỳ nhân tự tri vô ân ái, vô tham dục, vô chư ác dụng, thị cố tự tri hậu thế bất phục sanh. QUYỂN THƯỢNG Na-tiên vấn vương: Thí như điền gia canh lê chủng cốc, đa thâu liễm trước độn trung. Chí hậu tuế bất phục canh, bất phục chủng, đản ngưỡng độn trung cốc thực. Kỳ điền gia ninh phục vọng đắc tân cốc phủ?

Vương ngôn: Kỳ điền vô sở phục vọng.

Na-tiên ngôn: Kỳ điền gia hà dụng tri bất phục đắc cốc?

193

Vương ngôn: Kỳ điền gia bất phục canh, bất phục chủng, cố vô sở vọng.

Na-tiên ngôn: Đắc đạo diệc như thị. Tự tri dĩ khí quyên ân ái khổ lạc, vô hữu tham tâm, thị cố tự tri hậu thế bất phục sanh.

Vương phục ngôn: Kỳ nhân ư hậu thế bất phục sanh giả, ư kim ninh hữu trí dị ư nhân phủ?

Na-tiên ngôn: Nhiên, hữu trí dị ư nhân.

Vương ngôn: Ninh năng hữu minh phủ.

Na-tiên ngôn: Nhiên, hữu minh.

Vương ngôn: Trí dữ minh hữu dị đồng hồ?

Na-tiên ngôn: Trí dữ minh đẳng nhĩ.

194

Vương ngôn: Hữu trí minh giả ninh tất tri vạn sự phủ?

Ninh hữu sở bất cập tri phủ?

Na-tiên ngôn: Nhân trí hữu sở cập, hữu sở bất cập.

Vương ngôn: Hà đẳng vi trí hữu sở cập, hữu sở bất cập?

QUYỂN THƯỢNG Na-tiên ngôn: Nhân tiền sở bất học, tiền sở bất cập tri.

Nhân tiền sở học, tiền sở cập tri. Trí giả sở kiến nhân cập vạn vật giai đương quá khứ quy không, bất đắc tự tại.

Nhân tâm sở tham lạc, giai chủng khổ bổn tùng thị trí khổ. Tuệ giả tri phi thường thành bại chi sự thị trí vi dị ư nhân.

Vương vấn ngôn: Nhân hữu trí tuệ ngu si sở tại?

Na-tiên ngôn: Nhân hữu trí tuệ chư ngu si giai tự tiêu diệt.

Na-tiên ngôn: Thí như nhân trì đăng hỏa nhập minh thất, thất trung giai minh, minh tức tiêu diệt. Trí như thị, nhân hữu trí tuệ, chư si ngu giai tất tiêu diệt.

Vương ngôn: Nhân trí kim vi sở tại?

Na-tiên ngôn: Nhân hành trí dĩ hậu, trí tiện tiêu diệt. Trí sở tác giả cố tác.

195

Na-tiên ngôn: Thí như nhân dạ ư hỏa hạ thơ, hỏa diệc tự tục tại. Trí giả như thị, hữu sở thành dĩ, trí tiện tiêu diệt, tùy sở tác tục tại.

Vương ngôn: Trí hữu sở thành, dĩ tiện tự diệt, thị hà đẳng ngữ?

Na-tiên ngôn: Thí như nhân bị hỏa dự tác, giới hỏa ngũ bình thủy, như hữu thất hỏa giả, kỳ nhân trì ngũ bình thủy, thủy trích diệt hỏa, hỏa diệt dĩ hậu kỳ cứu hỏa nhân ninh phục vọng đắc hoàn bình quy gia dụng phủ?

Vương ngôn: Kỳ nhân bất phục vọng bình phá. Hỏa diệt, khởi phục vọng bình da?

Na-tiên ngôn: Đạo nhân trì ngũ thiện tâm tiêu diệt chư ác, diệc thí như bình thủy diệt hỏa.

Vương ngôn: Hà đẳng vi ngũ thiện? QUYỂN THƯỢNG kinh giới. Tam giả tinh tấn. Tứ giả hữu huệ niệm thiện.

phụng hành thị ngũ thiện giả tiện đắc trí tuệ, tiện tri thân cập vạn vật phi thường, tiện tri khổ bất đắc tự tại, tiện tri không vô sở hữu.

197

Na-tiên ngôn: Nhất giả tín thiện hữu ác. Nhị giả bất hủy

Ngũ giả nhất tâm niệm đạo. Thị vi ngũ thiện. Nhân năng Na-tiên ngôn: Thí như y sư, trì ngũ chủng dược nghệ bệnh giả gia. Dĩ dược ẩm bệnh nhân, bệnh giả ẩm dược đắc dũ.

Y ninh phục vọng đắc cố dược phục hành trị nhân phủ?

Vương ngôn: Bất phục vọng đắc cố dược.

Na-tiên ngôn: Ngũ chủng dược giả, như ngũ thiện trí. Kỳ y giả như cầu đạo nhân. Kỳ bệnh giả như chư ác. Ngu si giả như bệnh nhân. Đắc đạo độ thế giả như bệnh đắc dũ nhân. Trí sở thành trí nhân độ thế đạo nhân dĩ đắc, đạo trí diệc tự diệt.

Na-tiên ngôn: Thí như kiện đấu nhân, bả cung trì tiễn tiền hành hướng địch dĩ ngũ tiễn xạ địch đắc thắng. Kỳ nhân ninh phục vọng tiễn quy phủ?

Vương ngôn: Bất phục vọng tiễn.

Na-tiên ngôn: Ngũ tiễn giả nhân ngũ trí dã. Trí nhân tùng trí đắc đạo, như kiện đấu đắc thắng địch gia. Chư ác giả, như chư ác đạo, nhân trì ngũ thiện tâm diệt khước chư ác. Chư ác giai diệt, thiện trí tức sanh. Nhân tùng thiện trí đắc thành độ.

198

Nguồn: Kinh · Luật · Luận Đại thừa bản Việt — Không Hoa tập hợp. Bốn bộ A-hàm đã gỡ khỏi gói ngày 8/9/2026: gói Nikāya có đúng bốn bộ ấy, chia theo từng bài và kèm chú thích của dịch giả. Hai mục còn bản quyền đã chuyển sang gói cài tay, không phát hành lại. Tác phẩm của mình có trong gói mà không muốn, xin báo, sẽ gỡ ngay. Đợt 13 (9/2026): thêm các bộ kinh · luật · luận bản Việt phổ biến trên mạng (bộ chưa có trong gói), ghi công theo dịch giả từng bộ. Đợt 20 (10/2026): thêm và thay bản chép một số bộ kinh · luận bản Việt từ ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org), ghi công theo dịch giả từng bộ. Luật tạng (Tứ Phần Luật, Ma-ha Tăng-kỳ Luật): Bản tiếng Việt: HT. Thích Minh Châu, Bhikkhu Indacanda, HT. Tuệ Sỹ, HT. Thích Đức Thắng, HT. Tịnh Sự, HT. Thích Thanh Từ, HT. Thích Đỗng Minh, HT. Thích Phước Sơn, Nguyễn Văn Ngân, Tỳ kheo Thiện Minh, Tâm An – Minh Tuệ và các dịch giả khác. Bản tiếng Anh: Bhikkhu Sujato, Bhikkhu Brahmali, Bhikkhu Bodhi, I.B. Horner, T.W. Rhys Davids, Thanissaro Bhikkhu, Marcus Bingenheimer, Samuel Beal và các dịch giả khác. Dữ liệu từ SuttaCentral, budsas.net (Bình Anson) và tamtangpaliviet.net.