Phân Tích Giới Tỳ Khưu Tập 2

6.5.7. Điều Học Về Vị MAHĀNĀMA

6. 5. 7. ĐIỀU HỌC VỀ VỊ MAHĀNĀMA:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự giữa dân chúng dòng Sakya, trong thành Kapilavatthu, tu viện Nigrodha. Vào lúc bấy giờ, Mahānāma dòng Sakya có dược phẩm dồi dào. Khi ấy, Mahānāma dòng Sakya đã đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã đảnh lễ đức Thế Tôn rồi ngồi xuống ở một bên. Khi đã ngồi xuống một bên, Mahānāma dòng Sakya đã nói với đức Thế Tôn điều này: - "Bạch ngài, tôi muốn thỉnh cầu hội chúng về (việc dâng) dược phẩm trong bốn tháng." - "Này Mahānāma, tốt lắm, tốt lắm! Này Mahānāma, như thế ngươi hãy thỉnh cầu hội chúng về (việc dâng) dược phẩm trong bốn tháng." Các tỳ khưu ngần ngại không nhận lời. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, ta cho phép chấp nhận sự thỉnh cầu về (việc dâng) vật dụng trong bốn tháng."

2. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu yêu cầu dược phẩm (số lượng) ít ỏi ở Mahānāma dòng Sakya. Giống như trước đây, dược phẩm của Mahānāma dòng Sakya vẫn dồi dào. Đến lần thứ nhì, Mahānāma dòng Sakya đã đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã đảnh lễ đức Thế Tôn rồi ngồi xuống ở một bên. Khi đã ngồi xuống một bên, Mahānāma dòng Sakya đã nói với đức Thế Tôn điều này: - "Bạch ngài, tôi muốn thỉnh cầu hội chúng về (việc dâng) dược phẩm trong bốn tháng kế tiếp." - "Này Mahānāma, tốt lắm, tốt lắm! Này Mahānāma, như thế ngươi hãy thỉnh cầu hội chúng về (việc dâng) dược phẩm trong bốn tháng kế tiếp." Các tỳ khưu ngần ngại không nhận lời. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, ta cho phép chấp nhận sự thỉnh cầu tiếp tục."

3. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu yêu cầu dược phẩm (số lượng) rất ít ỏi ở Mahānāma dòng Sakya. Giống như trước đây, dược phẩm của Mahānāma dòng Sakya vẫn dồi dào. Đến lần thứ ba, Mahānāma dòng Sakya đã đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã đảnh lễ đức Thế Tôn rồi ngồi xuống ở một bên. Khi đã ngồi xuống một bên, Mahānāma dòng Sakya đã nói với đức Thế Tôn điều này: - "Bạch ngài, tôi muốn thỉnh cầu hội chúng về (việc dâng) dược phẩm đến trọn đời." - "Này Mahānāma, tốt lắm, tốt lắm! Này Mahānāma, như thế ngươi hãy thỉnh cầu hội chúng về (việc dâng) dược phẩm đến trọn đời." Các tỳ khưu ngần ngại không nhận lời. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, ta cho phép chấp nhận sự thỉnh cầu vĩnh viễn."

4. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu nhóm Lục Sư quấn y bê bối, trùm y luộm thuộm, không được chỉnh tề. Mahānāma dòng Sakya là người phát biểu rằng: - "Thưa các ngài, tại sao các ngài lại quấn y bê bối, trùm y luộm thuộm, không được chỉnh tề? Chẳng phải vị xuất gia nên quấn y đàng hoàng, trùm y gọn gàng, có sự chỉnh tề hay sao?" Các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã kết oan trái với Mahānāma dòng Sakya. Sau đó, các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã khởi ý điều này: "Có phương kế gì chúng ta có thể làm cho Mahānāma dòng Sakya bị xấu hổ?" Khi ấy, các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã khởi ý điều này: "Này các đại đức, hội chúng đã được Mahānāma dòng Sakya thỉnh cầu về (việc dâng) dược phẩm. Này các đại đức, vậy chúng ta hãy yêu cầu Mahānāma dòng Sakya về bơ lỏng đi."

5. Sau đó, các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã đi đến gặp Mahānāma dòng Sakya, sau khi đến đã nói với Mahānāma dòng Sakya điều này: - "Này đạo hữu, có nhu

nhu cầu về một chum¹ bơ lỏng." - "Thưa các ngài, xin hãy chờ đợi đến ngày mai. Nhiều người đã đi đến trại bò để lấy bơ lỏng; các ngài sẽ mang đi đúng hẹn."

Đến lần thứ nhì, ―(như trên)― Đến lần thứ ba, các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã nói với Mahānāma dòng Sakya điều này: - "Này đạo hữu, có nhu cầu về một chum bơ lỏng." - "Thưa các ngài, xin hãy chờ đợi đến ngày mai. Nhiều người đã đi đến trại bò để lấy bơ lỏng; các ngài sẽ mang đi đúng hẹn." - "Này đạo hữu, đạo hữu không chịu bố thí khi được yêu cầu, việc gì khiến đạo hữu nói lời thỉnh cầu khi không có ý định bố thí vậy?"

6. Khi ấy, Mahānāma dòng Sakya phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Tại sao khi được nói rằng: 'Thưa các ngài, xin hãy chờ đợi đến ngày mai' các đại đức lại không chịu chờ đợi?" Các tỳ khưu đã nghe được Mahānāma dòng Sakya phàn nàn, phê phán, chê bai. Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao các tỳ khưu nhóm Lục Sư khi được Mahānāma dòng Sakya nói rằng: 'Thưa các ngài, xin hãy chờ đợi đến ngày mai' lại không chịu chờ đợi?" ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, nghe nói các ngươi khi được Mahānāma dòng Sakya nói rằng: 'Thưa các ngài, xin hãy chờ đợi đến ngày mai' lại không chịu chờ đợi, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi khi được Mahānāma dòng Sakya nói rằng: 'Thưa các ngài, xin hãy chờ đợi đến ngày mai' lại không chịu chờ đợi vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin,

———

¹ Chum (doṇa) là đơn vị đo thể tích, 1 doṇa = 4 āḷhaka. Để dễ hình dung, sức chứa của bình bát cỡ lớn là ½ āḷhaka, vậy số lượng bơ lỏng được yêu cầu là 8 lần bình bát cỡ lớn (ND).

―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu không bị bệnh nên chấp nhận sự thỉnh cầu về (việc dâng) vật dụng trong bốn tháng, ngoại trừ có sự thỉnh cầu tiếp tục, ngoại trừ có sự thỉnh cầu đến trọn đời. Nếu chấp nhận vượt quá hạn ấy thì phạm tội pācittiya."

7. Vị tỳ khưu không bị bệnh nên chấp nhận sự thỉnh cầu về (việc dâng) vật dụng trong bốn tháng: Sự thỉnh cầu (để dâng vật dụng) cho trường hợp bị bệnh nên được chấp nhận.

Sự thỉnh cầu tiếp tục cũng nên được chấp nhận: (Nói rằng): "Khi nào tôi bị bệnh, khi ấy tôi sẽ yêu cầu."

Sự thỉnh cầu đến trọn đời cũng nên được chấp nhận: (Nói rằng):

"Khi nào tôi bị bệnh, khi ấy tôi sẽ yêu cầu."

Nếu chấp nhận vượt quá hạn ấy: Có sự thỉnh cầu có sự giới hạn về dược phẩm không có sự giới hạn về đêm. Có sự thỉnh cầu có sự giới hạn về đêm không có sự giới hạn về dược phẩm. Có sự thỉnh cầu có sự giới hạn về dược phẩm và có sự giới hạn về đêm. Có sự thỉnh cầu không có sự giới hạn về dược phẩm và không có sự giới hạn về đêm.

Có sự giới hạn về dược phẩm nghĩa là các dược phẩm được xét đến rồi (nói rằng): 'Tôi nói lời thỉnh cầu với chừng này dược phẩm.'

Có sự giới hạn về đêm nghĩa là các đêm được xét đến rồi (nói rằng):

'Tôi nói lời thỉnh cầu trong (thời hạn) chừng này đêm.'

Có sự giới hạn về dược phẩm và có sự giới hạn về đêm nghĩa là các dược phẩm được xét đến và các đêm được xét đến rồi (nói rằng): 'Tôi nói

lời thỉnh cầu với chừng này dược phẩm trong (thời hạn) chừng này đêm.'

Không có sự giới hạn về dược phẩm và không có sự giới hạn về đêm nghĩa là các dược phẩm không được xét đến và các đêm không được xét đến.

Khi có sự giới hạn về dược phẩm, trừ ra các dược phẩm đã được thỉnh cầu, vị yêu cầu các loại dược phẩm khác thì phạm tội pācittiya. Khi có sự giới hạn về đêm, trừ ra các đêm đã được thỉnh cầu, vị yêu cầu trong các đêm khác thì phạm tội pācittiya. Khi có sự giới hạn về sự thỉnh cầu và có sự giới hạn về đêm, trừ ra các dược phẩm đã được thỉnh cầu và trừ ra các đêm đã được thỉnh cầu, vị yêu cầu các loại dược phẩm khác trong các đêm khác thì phạm tội pācittiya. Khi không có sự giới hạn về sự thỉnh cầu và không có sự giới hạn về đêm thì vô tội.

Khi không cần dùng dược phẩm, vị yêu cầu dược phẩm thì phạm tội pācittiya. Khi cần dùng dược phẩm này, vị yêu cầu dược phẩm khác thì phạm tội pācittiya.

Khi đã quá hạn ấy, nhận biết là đã quá hạn ấy, vị yêu cầu dược phẩm thì phạm tội pācittiya. Khi đã quá hạn ấy, có sự hoài nghi, vị yêu cầu dược phẩm thì phạm tội pācittiya. Khi đã quá hạn ấy, (lầm) tưởng là chưa quá hạn ấy, vị yêu cầu dược phẩm thì phạm tội pācittiya.

Khi chưa quá hạn ấy, (lầm) tưởng là đã quá hạn ấy, phạm tội dukkaṭa. Khi chưa quá hạn ấy, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Khi chưa quá hạn ấy, nhận biết là chưa quá hạn ấy thì vô tội.

8. Vị yêu cầu các loại dược phẩm đã được thỉnh cầu, vị yêu cầu trong (thời hạn) các đêm đã được thỉnh cầu, sau khi nói rõ rồi yêu cầu: "Chúng tôi đã được quý vị thỉnh cầu các loại dược phẩm này, giờ chúng tôi có nhu cầu về dược phẩm loại này và loại này," sau khi nói rõ rồi yêu cầu: "(Thời hạn) các đêm chúng tôi được quý vị thỉnh cầu đã trôi qua, giờ chúng tôi có nhu cầu về dược phẩm," của các thân quyến, của những người nói lời thỉnh cầu, vì nhu cầu của vị khác, bằng vật sở hữu của bản thân, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về vị Mahānāma là thứ bảy.

6.5.8. Điều Học Về Quân Đội Đồng Binh

6. 5. 8. ĐIỀU HỌC VỀ QUÂN ĐỘI ĐỘNG BINH:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Sāvatthī, Jetavana, tu viện của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, đức vua Pasenadi xứ Kosala cùng với quân đội đi đánh trận. Các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã đi để xem quân đội động binh.

Đức vua Pasenadi xứ Kosala đã nhìn thấy các tỳ khưu nhóm Lục Sư đang đi lại từ đàng xa, sau khi nhìn thấy đã cho người gọi đến rồi đã nói điều này: - "Thưa các ngài, vì sao các ngài lại đi đến nơi này?" - "Chúng tôi có ý muốn nhìn thấy đại vương." - "Thưa các ngài, việc gì lại nhìn trẫm đang say sưa chiến trận? Sao không chiêm ngưỡng đức Thế Tôn?"

2. Dân chúng phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Tại sao các Sa-môn Thích tử lại đi đến để xem quân đội động binh? Chúng tôi không có lợi nhuận, chúng tôi thu nhập khó khăn, chúng tôi vì lý do nuôi mạng, vì nguyên nhân vợ con mà phải đi vào quân đội."

Các tỳ khưu đã nghe được những người ấy phàn nàn, phê phán, chê bai. Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao các tỳ khưu nhóm Lục Sư lại đi để xem quân đội động binh?" ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, nghe nói các ngươi đi để xem quân đội động binh, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi lại đi để xem quân đội động binh vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào đi để xem quân đội động binh thì phạm tội pācittiya."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

3. Vào lúc bấy giờ, có người cậu của vị tỳ khưu nọ bị bệnh ở trong binh đội. Người ấy đã phái sứ giả đi đến gặp vị tỳ khưu ấy (nhắn rằng): "Bởi vì cậu bị bệnh ở trong binh đội. Đại đức hãy đi đến. Cậu mong sự đi đến của đại đức." Khi ấy, vị tỳ khưu ấy đã khởi ý rằng: "Đức Thế Tôn đã quy định điều học cho các tỳ khưu rằng: "Không được đi để xem quân đội động binh, và người cậu này của ta thì bị bệnh ở trong binh đội, vậy ta nên thực hành như thế nào?" Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. Khi ấy, đức Thế Tôn nhân lý do ấy nhân sự kiện ấy đã nói Pháp thoại rồi bảo các tỳ khưu rằng: - "Này các tỳ khưu, ta cho phép đi đến binh đội khi có nhân duyên như thế.

Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào đi để xem quân đội động binh thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có nhân duyên như thế."

4. Vị nào: là bất cứ vị nào ―(như trên)―

Tỳ khưu: ―nt― Vị này là 'vị tỳ khưu' được đề cập trong ý nghĩa này.

Động binh nghĩa là quân đội sau khi đi ra từ làng thì đóng trại hoặc là tiến tới.

Quân đội nghĩa là các tượng binh, các kỵ binh, các xa binh, các bộ binh. (Tượng binh) thì mười hai người đàn ông một con voi. (Kỵ binh) thì ba người đàn ông một

con ngựa. (Xa binh) thì bốn người đàn ông một chiếc xe. (Bộ binh) thì bốn người đàn ông có tên ở tay. Vị đi để xem thì phạm tội dukkaṭa. Đứng ở nơi ấy nhìn thì phạm tội pācittiya. Sau khi rời khỏi khu vực lân cận của việc nhìn, vị lại nhìn nữa thì phạm tội pācittiya.

Ngoại trừ có nhân duyên như thế: trừ ra có nhân duyên như thế.

Khi động binh, nhận biết là động binh, vị đi để xem thì phạm tội pācittiya

ngoại trừ có nhân duyên như thế. Khi động binh, có sự hoài nghi, vị đi để xem thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có nhân duyên như thế. Khi động binh, (lầm) tưởng không phải là động binh, vị đi để xem thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có nhân duyên như thế.

Vị đi để xem mỗi một (loại binh chủng) thì phạm tội dukkaṭa. Đứng ở nơi ấy nhìn thì phạm tội dukkaṭa. Sau khi rời khỏi khu vực lân cận của việc nhìn, vị lại nhìn nữa thì phạm tội dukkaṭa.

6. Không phải là động binh, (lầm) tưởng là động binh, phạm tội dukkaṭa. Không phải là động binh, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Không phải là động binh, nhận biết không phải là động binh thì vô tội.

Vị đứng ở trong tu viện nhìn thấy, (việc động binh) di chuyển đến chỗ đứng hoặc chỗ ngồi hoặc chỗ nằm của vị tỳ khưu, vị nhìn thấy khi đi ngược chiều, có nhân duyên như thế, trong những lúc có sự cố, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về quân đội động binh là thứ tám.

6.5.9. Điều Học Về Trú Ngụ Nơi Binh Đội

6. 5. 9. ĐIỀU HỌC VỀ TRÚ NGỤ NƠI BINH ĐỘI:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Sāvatthī, Jetavana, tu viện của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, khi có công việc cần thiết các tỳ khưu nhóm Lục Sư sau khi đi đến nơi binh đội rồi trú ngụ trong binh đội hơn hai ba đêm. Dân chúng phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Tại sao các Sa- môn Thích tử lại trú ngụ trong binh đội? Chúng tôi không có lợi nhuận, chúng tôi thu nhập khó khăn, chúng tôi vì lý do nuôi mạng, vì nguyên nhân vợ con mà phải sống trong binh đội."

2. Các tỳ khưu đã nghe được những người ấy phàn nàn, phê phán, chê bai. Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao các tỳ khưu nhóm Lục Sư lại trú ngụ trong binh đội hơn hai ba đêm?" ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, nghe nói các ngươi trú ngụ trong binh đội hơn hai ba đêm, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi lại trú ngụ trong binh đội hơn hai ba đêm vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Nếu có nhân duyên nào đó khiến vị tỳ khưu ấy đi đến nơi binh đội, vị tỳ khưu ấy nên trú ngụ trong binh đội hai ba đêm; nếu vượt hơn số ấy thì phạm tội pācittiya."

3. Nếu có nhân duyên nào đó khiến vị tỳ khưu ấy đi đến nơi binh đội: nếu có duyên cớ, nếu có việc cần làm.

Vị tỳ khưu ấy nên trú ngụ trong binh đội hai ba đêm: nên trú hai ba đêm.

Nếu vượt hơn số ấy: khi mặt trời lặn vào ngày thứ tư, vị trú ngụ trong binh đội thì phạm tội pācittiya.

Khi hơn hai ba đêm, nhận biết là đã hơn, vị trú ngụ trong binh đội thì phạm tội pācittiya. Khi hơn hai ba đêm, có sự hoài nghi, vị trú ngụ trong binh đội thì phạm tội pācittiya. Khi hơn hai ba đêm, (lầm) tưởng là còn kém, vị trú ngụ trong binh đội thì phạm tội pācittiya.

4. Khi còn kém hai ba đêm, (lầm) tưởng là đã hơn, phạm tội dukkaṭa. Khi còn kém hai ba đêm, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Khi còn kém hai ba đêm, nhận biết còn kém thì vô tội.

5. Vị trú ngụ hai ba đêm, vị trú ngụ còn kém hai ba đêm, sau khi trú ngụ hai đêm vào đêm thứ ba sau khi đi ra khỏi trước rạng đông rồi trú ngụ trở lại, vị bị bệnh rồi trú ngụ, vị trú ngụ vì có việc cần làm đối với người bệnh, ở binh đội bị quân địch bao vây, vị bị cản trở bởi điều gì đó, trong những lúc có sự cố, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Dứt điều học về trú ngụ nơi binh đội.

6.5.10. Điều Học Về Nơi Tập Trận

6. 5. 10. ĐIỀU HỌC VỀ NƠI TẬP TRẬN:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Sāvatthī, Jetavana, tu viện của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, trong khi trú ngụ hai ba đêm trong binh đội các tỳ khưu nhóm Lục Sư đi đến nơi tập trận, nơi đóng quân, nơi dàn binh, đội chủ lực. Có vị tỳ khưu nọ thuộc nhóm Lục Sư sau khi đi đến nơi tập trận đã bị trúng mũi tên. Dân chúng đã chế giễu vị tỳ khưu ấy rằng: - "Thưa ngài, chắc hẳn đã là trận chiến cừ khôi? Ngài chiếm được bao nhiêu mục tiêu?" Trong khi bị những người ấy chế giễu, vị tỳ khưu ấy đã xấu hổ.

2. Dân chúng phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Tại sao các Sa-môn Thích tử lại đi đến để xem nơi tập trận? Chúng tôi không có lợi nhuận, chúng tôi thu nhập khó khăn, chúng tôi vì lý do nuôi mạng, vì nguyên nhân vợ con mà phải đi đến nơi tập trận." Các tỳ khưu đã nghe được những người ấy phàn nàn, phê phán, chê bai. Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao các tỳ khưu nhóm Lục Sư lại đi để xem nơi tập trận?" ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, nghe nói các ngươi đi để xem nơi tập trận, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi lại đi để xem nơi tập trận vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Nếu trong khi trú ngụ ở binh đội hai ba đêm vị tỳ khưu đi đến nơi tập trận, hoặc nơi đóng quân, hoặc nơi dàn binh, hoặc đội chủ lực thì phạm tội pācittiya."

3. Nếu vị tỳ khưu trong khi trú ngụ ở binh đội hai ba đêm: trong khi trú ngụ hai ba đêm.

Nơi tập trận nghĩa là nơi nào chiến trận được nhìn thấy.

Nơi đóng quân nghĩa là chừng này tượng binh, chừng này kỵ binh, chừng này xa binh, chừng này bộ binh.

Nơi dàn binh nghĩa là các tượng binh hãy từ nơi này; các kỵ binh hãy từ nơi này; các xa binh hãy từ nơi này; các bộ binh hãy từ nơi này.

Đội chủ lực nghĩa là đội tượng binh chủ lực, đội kỵ binh chủ lực, đội xa binh chủ lực, đội bộ binh chủ lực. Đội tượng binh chủ lực ít nhất là ba con voi, đội kỵ binh chủ lực ít nhất là ba con ngựa, đội xa binh chủ lực ít nhất là ba xe, đội bộ binh chủ lực ít nhất là bốn người đàn ông có vũ khí ở tay.

Vị đi để xem thì phạm tội dukkaṭa. Đứng ở nơi ấy nhìn thì phạm tội pācittiya. Sau khi rời khỏi khu vực lân cận của việc nhìn, vị lại nhìn nữa thì phạm tội pācittiya.

5. Vị đi để xem mỗi một (loại binh chủng) thì phạm tội dukkaṭa. Đứng ở nơi ấy nhìn thì phạm tội dukkaṭa. Sau khi rời khỏi khu vực lân cận của việc nhìn, vị lại nhìn nữa thì phạm tội dukkaṭa.

6. Vị đứng ở trong tu viện nhìn thấy, sự tập trận di chuyển đến và được nhìn thấy ở chỗ đứng hoặc ở chỗ ngồi hoặc ở chỗ nằm của vị tỳ khưu, vị nhìn thấy khi đi ngược chiều, khi có việc cần phải làm vị đi rồi nhìn thấy,

trong những lúc có sự cố, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Dứt điều học về nơi tập trận.

Phẩm Đạo Sĩ Lõa Thể là thứ năm.

TÓM LƯỢC PHẨM NÀY:

Vị đạo sĩ lõa thể, việc đuổi đi, có cặp vợ chồng, nơi kín đáo hai chuyện, và vị có bữa trai phạn, dược phẩm, bị động binh, (trú ngụ) nơi binh đội, nơi tập trận.

6.6. Phẩm Uống Rượu - 6.6.1. Điều Học Về Uống Rượu

6. 6. PHẨM UỐNG RƯỢU:

6. 6. 1. ĐIỀU HỌC VỀ UỐNG RƯỢU:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn trong khi du hành ở xứ Cetiya đã đi đến Bhaddavatikā. Những người giữ bò, chăn dê, nông phu, khách đi đường đã nhìn thấy đức Thế Tôn từ đàng xa đang đi lại, sau khi nhìn thấy đã nói với đức Thế Tôn điều này: - "Bạch ngài, xin đức Thế Tôn chớ đi đến Ambatittha. Bạch ngài, ở Ambatittha có con rồng sống trong khu ẩn cư của đạo sĩ thờ lửa, là con rắn có pháp thuật, có nọc độc khủng khiếp, chớ để nó hãm hại đức Thế Tôn."

Khi được nói như thế, đức Thế Tôn đã im lặng. Đến lần thứ nhì, ―(như trên)― Đến lần thứ ba, những người giữ bò, chăn dê, nông phu, khách đi đường đã nói với đức Thế Tôn điều này: - "Bạch ngài, xin đức Thế Tôn chớ đi đến Ambatittha. Bạch ngài, ở Ambatittha có con rồng sống trong khu ẩn cư của đạo sĩ thờ lửa, là con rắn có pháp thuật, có nọc độc khủng khiếp, chớ để nó hãm hại đức Thế Tôn." Đến lần thứ ba, đức Thế Tôn đã im lặng.

2. Sau đó, trong khi tuần tự du hành đức Thế Tôn đã ngự đến Bhaddavatikā. Tại nơi đó, đức Thế Tôn đã trú ngụ ở Bhaddavatikā. Khi ấy, đại đức Sāgata đã đi về phía khu ẩn cư của đạo sĩ thờ lửa thuộc vùng Ambatittha, sau khi đến đã đi vào nhà thờ lửa, rồi đã sắp đặt tấm thảm trải bằng cỏ, ngồi xuống, xếp (chân) thế kiết già, giữ thân thẳng, tập trung niệm ở phía trước. Khi ấy, con rồng ấy sau khi nhìn thấy đại đức Sāgata đi vào, có sự khó chịu, có tâm bực bội, đã phun khói. Đại đức Sāgata cũng đã phun khói. Khi ấy, con rồng không còn đè nén được cơn giận nên đã phun ra lửa. Đại đức Sāgata cũng đã nhập thiền đề mục lửa và đã phun ra lửa. Sau đó, đại đức

Sāgata đã dùng lửa (của mình) đoạt lấy ngọn lửa của con rồng ấy rồi đã đi về phía Bhaddavatikā.

Khi ấy, đức Thế Tôn sau khi đã ngự tại Bhaddavatikā theo như ý thích đã ra đi du hành về phía thành Kosambī. Các cư sĩ ở thành Kosambī đã nghe được rằng: "Nghe nói ngài đại đức Sāgata đã gây chiến với con rồng ở Ambatittha."

3. Sau đó, trong khi tuần tự du hành, đức Thế Tôn đã ngự đến thành Kosambī. Khi ấy, các cư sĩ ở thành Kosambī sau khi đi ra tiếp đón đức Thế Tôn đã đi đến gặp đại đức Sāgata, sau khi đến đã đảnh lễ đại đức Sāgata rồi đứng ở một bên. Khi đã đứng một bên, các cư sĩ ở thành Kosambī đã nói với đại đức Sāgata điều này: - "Thưa ngài, vật gì các ngài đại đức khó có được và ưng ý? Chúng tôi nên chuẩn bị vật gì?" Khi được nói như thế, các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã nói với các cư sĩ ở thành Kosambī điều này: - "Này các đạo hữu, có thứ rượu cất tên Bồ Câu thì các tỳ khưu khó có được và ưng ý, hãy chuẩn bị thức ấy."

Sau đó, các cư sĩ ở thành Kosambī đã chuẩn bị rượu cất tên Bồ Câu ở mỗi nhà, rồi khi nhìn thấy đại đức Sāgata đang đi khất thực đã nói với đại đức Sāgata điều này: - "Thưa ngài, xin ngài đại đức Sāgata hãy uống rượu cất tên Bồ Câu. Thưa ngài, xin ngài đại đức Sāgata hãy uống rượu cất tên Bồ Câu." Sau đó, khi đã uống rượu cất tên Bồ Câu ở mỗi nhà, đại đức Sāgata trong lúc đang đi ra khỏi thành phố đã té ngã ở cổng thành.

4. Khi ấy, đức Thế Tôn cùng với nhiều vị tỳ khưu đang đi ra khỏi thành phố đã nhìn thấy đại đức Sāgata bị té ngã ở cổng thành, sau khi nhìn thấy đã bảo các tỳ khưu

rằng: - "Này các tỳ khưu, hãy đưa Sāgata về." - "Bạch ngài, xin vâng." Các vị tỳ khưu ấy nghe theo lời đức Thế Tôn sau khi đưa đại đức Sāgata về lại tu viện đã đặt nằm xuống, đầu hướng về đức Thế Tôn.

Khi ấy, đại đức Sāgata đã xoay tròn vòng đưa hai chân hướng về đức Thế Tôn rồi nằm ngủ. Khi ấy, đức Thế Tôn đã bảo các tỳ khưu rằng:

- "Này các tỳ khưu, phải chăng Sāgata đã có sự tôn kính và có sự vâng lời đối với Như Lai?"

- "Bạch ngài, đúng vậy."

- "Này các tỳ khưu, vậy bây giờ Sāgata có sự tôn kính và có sự vâng lời đối với Như Lai không?"

- "Bạch ngài, điều ấy không có."

- "Này các tỳ khưu, phải chăng Sāgata đã gây chiến với con rồng ở Ambatittha?"

- "Bạch ngài, đúng vậy."

- "Này các tỳ khưu, vậy bây giờ Sāgata có đủ sức gây chiến với con rắn nước không?"

- "Bạch ngài, điều ấy không có."

- "Này các tỳ khưu, vậy loại thức uống nào sau khi uống vào sẽ trở thành

mất tỉnh táo thì có nên uống loại ấy không?"

- "Bạch ngài, điều ấy không nên."

- "Này các tỳ khưu, thật không đúng đắn cho Sāgata, thật không hợp lẽ, không tốt đẹp, không xứng pháp Sa-môn, không được phép, không nên làm! Này các tỳ khưu,

vì sao Sāgata lại uống men say vậy? Này các tỳ khưu, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Khi uống rượu và men say thì phạm tội pācittiya."

5. Rượu nghĩa là rượu từ bột, rượu từ bánh ngọt, rượu từ cơm, đã được rắc men vào, đã được trộn vào các hương liệu cần thiết.

Men say nghĩa là chất mật từ bông hoa, nước trích ra từ trái cây, nước trích ra từ mật ong, nước trích ra từ đường mía đã được trộn vào các hương liệu cần thiết.

Uống: vị uống vào dầu chỉ với (một chút ở) đầu cọng cỏ kusa thì phạm tội pācittiya.

6. Men say, nhận biết là men say, vị uống vào thì phạm tội pācittiya. Men say, có sự hoài nghi, vị uống vào thì phạm tội pācittiya. Men say, (lầm) tưởng không phải là men say, vị uống vào thì phạm tội pācittiya.

7. Không phải là men say, (lầm) tưởng là men say, phạm tội dukkaṭa. Không phải là men say, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Không phải là men say, nhận biết không phải là men say thì vô tội.

8. Vị uống vào chất có màu sắc của men say có hương của men say có vị của men say nhưng không phải là men say, khi được nấu chung với xúp, khi được nấu chung với thịt, khi được nấu chung với dầu ăn, ở trong nước mật của trái cây āmalaka, vị uống nước cất không men say, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về uống rượu là thứ nhất.

6.6.2. Điều Học Về Thọc Lét Bằng Ngón Tay

6. 6. 2. ĐIỀU HỌC VỀ THỌT LÉT BẰNG NGÓN TAY:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Sāvatthī, Jetavana, tu viện

của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã chọc cười vị tỳ khưu nhóm Mười Bảy Sư bằng cách dùng ngón tay thọt léc. Vị tỳ khưu ấy trong lúc bị cười quá mức không thở được nên đã chết đi. Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao các tỳ khưu nhóm Lục Sư lại chọc cười vị tỳ khưu bằng cách dùng ngón tay thọt léc?" ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, nghe nói các ngươi chọc cười vị tỳ khưu bằng cách dùng ngón tay thọt léc, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― "Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi lại chọc cười vị tỳ khưu bằng cách dùng ngón tay thọt léc vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Khi thọt léc bằng ngón tay thì phạm tội pācittiya."

2. Thọt léc bằng ngón tay nghĩa là vị đã tu lên bậc trên, có ý định chọc cười vị đã tu lên bậc trên rồi sờ vào cơ thể (vị kia) bằng cơ thể (của mình) thì phạm tội pācittiya.

Vị đã tu lên bậc trên, nhận biết là đã tu lên bậc trên, vị chọc cười bằng cách dùng ngón tay thọt léc thì phạm tội pācittiya. Vị đã tu lên bậc trên, có sự hoài nghi, vị chọc cười bằng cách dùng ngón tay thọt léc thì phạm tội pācittiya. Vị đã tu lên bậc trên, (lầm) tưởng là chưa tu lên bậc trên, vị chọc cười bằng cách dùng ngón tay thọt léc thì phạm tội pācittiya.

Vị sờ vào vật được gắn liền với cơ thể (vị kia) bằng cơ thể (của mình) thì phạm tội dukkaṭa. Vị sờ vào cơ thể (vị kia) bằng vật được gắn liền với cơ thể (của mình) thì phạm tội dukkaṭa. Vị sờ vào vật được gắn liền với cơ thể (vị kia) bằng vật được gắn liền với cơ thể (của mình) thì phạm tội dukkaṭa. Vị sờ vào cơ thể (vị kia) bằng vật (do mình) ném ra thì phạm tội dukkaṭa. Vị sờ vào vật được gắn liền với cơ thể (vị kia) bằng vật (do mình) ném ra thì phạm tội dukkaṭa. Vị sờ vào vật (do vị kia) ném ra bằng vật (do mình) ném ra thì phạm tội dukkaṭa.

Với vị chưa tu lên bậc trên, vị sờ vào cơ thể (vị kia) bằng cơ thể (của mình) thì phạm tội dukkaṭa. Người chưa tu lên bậc trên, (lầm) tưởng là đã tu lên bậc trên, phạm tội dukkaṭa. Người chưa tu lên bậc trên, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Người chưa tu lên bậc trên, nhận biết là chưa tu lên bậc trên, phạm tội dukkaṭa.

Không có ý định chọc cười, vị sờ vào khi có việc cần phải làm, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về thọt lét bằng ngón tay là thứ nhì.

6.6.3. Điều Học Về Chơi Giỡn

6. 6. 3. ĐIỀU HỌC VỀ CHƠI GIỠN:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Sāvatthī, Jetavana, tu viện của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu nhóm Mười Bảy Sư đùa nghịch ở trong nước của dòng sông Aciravatī. Vào lúc bấy giờ, đức vua Pasenadi xứ Kosala cùng với hoàng hậu Mallikā ngự ở tầng trên của tòa lâu đài. Đức vua Pasenadi xứ Kosala đã nhìn thấy các tỳ khưu nhóm Mười Bảy Sư đang đùa nghịch ở trong nước của dòng sông Aciravatī, sau khi nhìn thấy đã nói với với hoàng hậu Mallikā điều này: - "Này Mallikā, các vị A-la-hán này của khanh đùa nghịch ở trong nước." - "Tâu đại vương, chắc chắn là điều học chưa được đức Thế Tôn quy định hoặc là các vị tỳ khưu ấy không biết."

2. Sau đó, đức vua Pasenadi xứ Kosala đã khởi ý điều này: "Bằng phương thức nào để ta không phải trình lên đức Thế Tôn mà đức Thế Tôn có thể biết được các tỳ khưu này đã đùa nghịch ở trong nước?" Khi ấy, đức vua Pasenadi xứ Kosala đã cho mời các tỳ khưu nhóm Mười Bảy Sư đến rồi đã dâng khối đường lớn cho các vị ấy (nói rằng): - "Thưa các ngài, xin hãy dâng lên đức Thế Tôn khối đường này."

Các tỳ khưu nhóm Mười Bảy Sư đã cầm lấy khối đường ấy đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã nói với đức Thế Tôn điều này: - "Bạch ngài, đức vua Pasenadi xứ Kosala dâng khối đường này đến đức Thế Tôn." - "Này các tỳ khưu, đức vua đã gặp các ngươi ở đâu?" - "Bạch Thế Tôn, trong khi đang đùa nghịch ở trong nước của dòng sông Aciravatī." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi lại đùa nghịch ở trong nước vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức

đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Khi chơi giỡn ở trong nước thì phạm tội pācittiya."

3. Chơi giỡn ở trong nước nghĩa là ở trong nước ngập trên mắt cá chân vị có ý định chơi giỡn rồi hụp xuống hoặc trồi lên hoặc bơi lội thì phạm tội pācittiya.

Chơi giỡn ở trong nước, nhận biết là chơi giỡn, phạm tội pācittiya. Chơi giỡn ở trong nước, có sự hoài nghi, phạm tội pācittiya. Chơi giỡn ở trong nước, (lầm) tưởng là không chơi giỡn, phạm tội pācittiya.

Vị đùa nghịch ở trong nước ngập dưới mắt cá chân thì phạm tội dukkaṭa. Vị đùa nghịch với chiếc thuyền thì phạm tội dukkaṭa. Vị đập vỗ trong nước bằng cánh tay hoặc bằng bàn chân hoặc với khúc cây hoặc với mảnh sành thì phạm tội dukkaṭa. Vị đùa nghịch nước hoặc cháo chua hoặc sữa tươi hoặc sữa pha loãng hoặc nước nhuộm y hoặc nước tiểu hoặc nước bùn chứa ở trong chậu thì phạm tội dukkaṭa.

Không chơi giỡn ở trong nước, (lầm) tưởng là chơi giỡn, phạm tội dukkaṭa. Không chơi giỡn ở trong nước, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Không chơi giỡn ở trong nước, nhận biết là không chơi giỡn ở trong nước thì vô tội.

Không có ý định chơi giỡn, vị đi xuống nước khi có việc cần phải làm rồi hụp xuống hoặc trồi lên hoặc bơi lội, trong khi đi sang bờ bên kia rồi hụp xuống hoặc trồi lên hoặc bơi lội, trong những lúc có sự cố, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về chơi giỡn là thứ ba.

6.6.4. Điều Học Về Sự Không Tôn Trọng

6. 6. 4. ĐIỀU HỌC VỀ SỰ KHÔNG TÔN TRỌNG:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Kosambī, tu viện Ghosita. Vào lúc bấy giờ, đại đức Channa hành xử không đúng nguyên tắc. Các tỳ khưu đã nói như vầy: - "Này đại đức Channa, chớ hành động như thế. Điều ấy không được phép." Vị ấy hành động tỏ ra vẻ không tôn trọng.

Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao đại đức Channa lại thể hiện sự không tôn trọng?" ―(như trên)― "Này Channa, nghe nói ngươi thể hiện sự không tôn trọng, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― Này kẻ rồ dại, vì sao ngươi lại thể hiện sự không tôn trọng vậy? Này kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Khi có sự không tôn trọng thì phạm tội pācittiya."

2. Sự không tôn trọng nghĩa là có hai sự không tôn trọng: sự không tôn trọng người và sự không tôn trọng Pháp.

Sự không tôn trọng người nghĩa là khi đang được vị đã tu lên bậc trên nói về điều đã được quy định, vị (nghĩ rằng): "Vị này bị phạt án treo, hoặc bị xem thường, hoặc bị khiển trách, hoặc lời nói của vị này sẽ không được thực hiện" rồi thể hiện sự không tôn trọng thì phạm tội pācittiya.

Sự không tôn trọng Pháp nghĩa là khi đang được vị đã tu lên bậc trên nói về điều đã được quy định, vị (nghĩ rằng): "Làm thế nào để điều này có thể được hủy bỏ, hoặc được thủ tiêu, hoặc được biến mất?" hoặc là vị không có ý muốn học tập điều ấy rồi thể hiện sự không tôn trọng thì phạm tội pācittiya.

Vị đã tu lên bậc trên, nhận biết là đã tu lên bậc trên, vị thể hiện sự không tôn trọng thì phạm tội pācittiya. Vị đã tu lên bậc trên, có sự hoài nghi, vị thể hiện sự không tôn trọng thì phạm tội pācittiya. Vị đã tu lên bậc trên, (lầm) tưởng là chưa tu lên bậc trên, vị thể hiện sự không tôn trọng thì phạm tội pācittiya.

Khi đang được vị đã tu lên bậc trên nói về điều không được quy định, vị (nghĩ rằng): "Thực hành điều này không đưa đến sự đoạn trừ, không đưa đến sự từ khước, không đưa đến sự hoan hỷ, không đưa đến sự giảm thiểu, không đưa đến sự ra sức nỗ lực" rồi thể hiện sự không tôn trọng thì phạm tội dukkaṭa.

Khi đang được vị chưa tu lên bậc trên nói về điều đã được quy định hoặc không được quy định, vị (nghĩ rằng): "Thực hành điều này không đưa đến sự đoạn trừ, không đưa đến sự từ khước, không đưa đến sự hoan hỷ, không đưa đến sự giảm thiểu, không đưa đến sự ra sức nỗ lực" rồi thể hiện sự không tôn trọng thì phạm tội dukkaṭa.

Người chưa tu lên bậc trên, (lầm) tưởng là đã tu lên bậc trên, phạm tội dukkaṭa. Người chưa tu lên bậc trên, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Người chưa tu lên bậc trên, nhận biết là chưa tu lên bậc trên, phạm tội dukkaṭa.

Vị nói rằng: 'Sự học tập, sự giải thích của các vị thầy dạy học của chúng tôi là như vậy,' vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về sự không tôn trọng là thứ tư.

6.6.5. Điều Học Về Việc Làm Cho Kinh Sợ

6. 6. 5. ĐIỀU HỌC VỀ VIỆC LÀM CHO KINH SỢ:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Sāvatthī, Jetavana, tu viện của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu nhóm Lục Sư đã làm các vị tỳ khưu nhóm Mười Bảy Sư kinh sợ. Trong lúc bị làm cho kinh sợ, các vị ấy khóc lóc. Các tỳ khưu đã nói như vầy: - "Này các đại đức, vì sao các vị khóc lóc?" - "Thưa các đại đức, các tỳ khưu nhóm Lục Sư này đã làm chúng tôi kinh sợ." Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao các tỳ khưu nhóm Lục Sư lại làm vị tỳ khưu kinh sợ?" ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, nghe nói các ngươi làm vị tỳ khưu kinh sợ, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― Này những kẻ rồ dại, vì sao các ngươi lại làm vị tỳ khưu kinh sợ vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào làm vị tỳ khưu kinh sợ thì phạm tội pācittiya."

2. Vị nào: là bất cứ vị nào ―(như trên)―

Tỳ khưu: ―nt― Vị này là 'vị tỳ khưu' được đề cập trong ý nghĩa này.

Vị tỳ khưu: là vị tỳ khưu khác.

Làm kinh sợ: vị đã tu lên bậc trên có ý định làm kinh sợ vị đã tu lên bậc trên rồi đem lại cảnh sắc hoặc cảnh thinh hoặc cảnh khí hoặc cảnh vị hoặc cảnh xúc thì phạm tội pācittiya cho dầu vị kia bị kinh sợ hoặc không

bị kinh sợ. Vị kể về sự nguy hiểm của trộm cướp hoặc sự nguy hiểm của thú dữ hoặc sự nguy hiểm của quỷ sứ thì phạm tội pācittiya cho dầu vị kia bị kinh sợ hoặc không bị kinh sợ.

Vị đã tu lên bậc trên, nhận biết là đã tu lên bậc trên, vị làm kinh sợ thì phạm tội pācittiya. Vị đã tu lên bậc trên, có sự hoài nghi, vị làm kinh sợ thì phạm tội pācittiya. Vị đã tu lên bậc trên, (lầm) tưởng là chưa tu lên bậc trên, vị làm kinh sợ thì phạm tội pācittiya.

Có ý định làm kinh sợ vị chưa tu lên bậc trên rồi đem lại cảnh sắc hoặc cảnh thinh hoặc cảnh khí hoặc cảnh vị hoặc cảnh xúc thì phạm tội dukkaṭa cho dầu vị kia bị kinh sợ hoặc không bị kinh sợ. Vị kể về sự nguy hiểm của trộm cướp hoặc sự nguy hiểm của thú dữ hoặc sự nguy hiểm của quỷ sứ thì phạm tội dukkaṭa cho dầu vị kia bị kinh sợ hoặc không bị kinh sợ.

Vị chưa tu lên bậc trên, (lầm) tưởng là đã tu lên bậc trên, phạm tội dukkaṭa. Vị chưa tu lên bậc trên, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Vị chưa tu lên bậc trên, nhận biết là chưa tu lên bậc trên, phạm tội dukkaṭa.

6. Vị không có ý định làm kinh sợ rồi đem lại cảnh sắc hoặc cảnh thinh hoặc cảnh khí hoặc cảnh vị hoặc cảnh xúc, (hay là) kể về sự nguy hiểm của trộm cướp hoặc sự nguy hiểm của thú dữ hoặc sự nguy hiểm của quỷ sứ, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về việc làm cho kinh sợ là thứ năm.

6.6.6. Điều Học Về Ngọn Lửa

6. 6. 6. ĐIỀU HỌC VỀ NGỌN LỬA:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại xứ Bhagga, thành Susumāragira, trong rừng Bhesakalā, chỗ vườn nai. Vào lúc bấy giờ trong tháng mùa lạnh, các tỳ khưu sau khi đốt lên ngọn lửa ở khúc gỗ lớn có lỗ hổng nọ rồi sưởi ấm. Và ở trong lỗ hổng ấy có con rắn đen bị đốt nóng bởi ngọn lửa nên bò ra ngoài và tấn công các vị tỳ khưu. Các tỳ khưu đã chạy nơi này nơi nọ.

Các tỳ khưu ít ham muốn, ―(như trên)― các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng: - "Vì sao các tỳ khưu lại đốt lên ngọn lửa rồi sưởi ấm?" ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, nghe nói các tỳ khưu đốt lên ngọn lửa rồi sưởi ấm, có đúng không vậy?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, vì sao những kẻ rồ dại ấy lại đốt lên ngọn lửa rồi sưởi ấm vậy? Này các tỳ khưu, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào có ý định sưởi ấm rồi đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa thì phạm tội pācittiya."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

2. Vào lúc bấy giờ, có các tỳ khưu bị bệnh. Các tỳ khưu thăm hỏi bệnh tình đã nói với các tỳ khưu bị bệnh điều này: - "Này các đại đức, sức khoẻ có khá không? Mọi việc có được thuận tiện không?" - "Này các đại đức, trước đây chúng tôi đốt lên ngọn lửa rồi sưởi ấm, nhờ thế chúng tôi được thoải mái. Giờ đây, (nghĩ rằng): 'Đức Thế Tôn đã cấm đoán,' trong lúc ngần ngại nên không sưởi ấm; vì thế chúng tôi không được thoải mái." Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, ta cho phép

vị tỳ khưu bị bệnh đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa rồi sưởi ấm. Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào không bị bệnh có ý định sưởi ấm rồi đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa thì phạm tội pācittiya."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

3. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu ngần ngại ngay cả trong việc thắp đèn,

trong việc đốt lửa, luôn cả ở nhà tắm hơi. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, ta cho phép đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa khi có các nhân duyên như thế. Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào không bị bệnh có ý định sưởi ấm rồi đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có nhân duyên như thế."

4. Vị nào: là bất cứ vị nào ―(như trên)―

Tỳ khưu: ―nt― Vị này là 'vị tỳ khưu' được đề cập trong ý nghĩa này.

Không bệnh nghĩa là vị có được sự thoải mái khi không có ngọn lửa.

Bị bệnh nghĩa là vị không có sự thoải mái khi không có ngọn lửa.

Có ý định sưởi ấm: có ý muốn hơ nóng.

Ngọn lửa nghĩa là lửa được đề cập đến.

Đốt lên: vị tự mình đốt lên thì phạm tội pācittiya.

Bảo đốt lên: vị ra lệnh người khác thì phạm tội pācittiya. Khi được ra lệnh một lần, dầu (vị kia) đốt nhiều lần vị (ra lệnh) phạm (chỉ một) tội pācittiya.

Ngoại trừ có nhân duyên như thế: trừ ra có nhân duyên như thế.

Không bị bệnh, nhận biết là không bị bệnh, vị có ý định sưởi ấm rồi đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có nhân duyên như thế. Không bị bệnh, có sự hoài nghi, vị có ý định sưởi ấm rồi đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có nhân duyên như thế. Không bị bệnh, (lầm) tưởng là bị bệnh, vị có ý định sưởi ấm rồi đốt lên hoặc bảo đốt lên ngọn lửa thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có nhân duyên như thế.

Vị nhặt lên khúc củi đang cháy thì phạm tội dukkaṭa. Bị bệnh, (lầm) tưởng là không bị bệnh, phạm tội dukkaṭa. Bị bệnh, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Bị bệnh, nhận biết là bị bệnh thì vô tội.

Vị bị bệnh, vị sưởi ấm khi (ngọn lửa) đã được thực hiện bởi vị khác, vị sưởi ấm ở chỗ tro tàn (không còn ngọn lửa), khi thắp đèn, khi đốt lửa (nung bình bát), ở trong nhà tắm hơi, ngoại trừ có nhân duyên như thế, trong những lúc có sự cố, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về ngọn lửa là thứ sáu.

6.6.7. Điều Học Về Việc Tắm

6. 6. 7. ĐIỀU HỌC VỀ VIỆC TẮM:

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Rājagaha, Veḷuvana, nơi nuôi dưỡng các con sóc. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu thường tắm ở dòng sông Tapodā.¹Khi ấy, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha (nghĩ rằng): "Ta sẽ gội đầu" rồi đã đi đến sông Tapodā và đã chờ đợi ở một bên (nghĩ rằng): "Đến khi các ngài đại đức tắm xong." Các tỳ khưu đã tắm đến khi trời tối hẳn.

Sau đó, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha sau khi gội đầu xong vào ban đêm thì cửa thành đã đóng nên đã ngụ lại bên ngoài thành. Vào lúc sáng sớm, đức vua với dầu thoa chưa được tẩm hương đã đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã đảnh lễ đức Thế Tôn rồi ngồi xuống ở một bên. Đức Thế Tôn đã nói với đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha đang ngồi một bên điều này: - "Tâu đại vương, vì sao ngài lại đến sớm với dầu thoa chưa được tẩm hương?" Khi ấy, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn.

2. Khi ấy, đức Thế Tôn đã chỉ dạy, thức tỉnh, khuyến khích, và tạo niềm phấn khởi cho đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha bằng bài Pháp thoại. Sau đó, khi đã được đức Thế Tôn chỉ dạy, thức tỉnh, khuyến khích, và tạo niềm phấn khởi bằng bài Pháp thoại, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha đã từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ đức Thế Tôn, hướng vai phải nhiễu quanh, rồi ra đi.

———

¹ Tapodā (nghĩa là nước nóng) vừa là tên của một cái hồ vừa là tên của một dòng sông. Nước ở hồ thì mát nhưng khi ra đến dòng sông thì nóng (Pārājikapāḷi - Phân Tích Giới Tỳ Khưu I, TTPV tập 01, điều Pārājika thứ 4, trang 253).

Sau đó, đức Thế Tôn nhân lý do ấy nhân sự kiện ấy đã triệu tập hội chúng tỳ khưu lại rồi đã hỏi các tỳ khưu rằng: - "Này các tỳ khưu, nghe nói các tỳ khưu sau khi nhìn thấy ngay cả đức vua vẫn tắm không biết chừng mực?" - "Bạch Thế Tôn, đúng vậy." Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, vì sao những kẻ rồ dại ấy sau khi nhìn thấy ngay cả đức vua vẫn tắm không biết chừng mực vậy? Này các tỳ khưu, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, ―(như trên)― Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào tắm khi chưa đủ nửa tháng thì phạm tội pācittiya."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

3. Vào lúc bấy giờ, nhằm lúc trời nóng nực nhằm lúc trời oi bức, các tỳ khưu trong lúc ngần ngại không tắm rồi đi ngủ với thân thể đẫm mồ hôi. Y và chỗ nằm ngồi bị dơ bẩn. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, vào lúc trời nóng nực vào lúc trời oi bức ta cho phép tắm khi chưa đủ nửa tháng. Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào tắm khi chưa đủ nửa tháng thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ. Duyên cớ trong trường hợp ấy là: (Nghĩ rằng): 'Một tháng rưỡi còn lại của mùa nóng' và tháng đầu tiên của mùa mưa, như vậy thành hai tháng rưỡi là lúc trời nóng nực là lúc trời oi bức; đây là duyên cớ trong trường hợp ấy."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

4. Vào lúc bấy giờ, có các tỳ khưu bị bệnh. Các tỳ khưu thăm hỏi bệnh tình đã nói với các tỳ khưu bị bệnh điều này: - "Này các đại đức, sức khoẻ có khá không? Mọi việc có được thuận tiện không?" - "Này các đại đức, trước đây chúng tôi tắm khi chưa đủ nửa tháng, nhờ thế chúng tôi được thoải mái. Giờ đây, (nghĩ rằng): 'Đức Thế Tôn đã cấm đoán,' trong lúc ngần ngại nên không tắm; vì thế chúng tôi không được thoải mái." Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, ta cho phép vị tỳ khưu bị bệnh tắm khi chưa đủ nửa tháng. Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào tắm khi chưa đủ nửa tháng thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ. Duyên cớ trong trường hợp ấy là: (Biết rằng): 'Một tháng rưỡi còn lại của mùa nóng' và tháng đầu tiên của mùa mưa, như vậy thành hai tháng rưỡi là lúc trời nóng nực là lúc trời oi bức, trường hợp bị bệnh; đây là duyên cớ trong trường hợp ấy."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

5. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu sau khi thực hiện công trình mới, trong lúc

ngần ngại không tắm rồi đi ngủ với thân thể đẫm mồ hôi. Y và chỗ nằm ngồi bị dơ bẩn. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. Khi ấy, đức Thế Tôn nhân lý do ấy nhân sự kiện ấy đã nói Pháp thoại rồi

bảo các tỳ khưu rằng: - "Này các tỳ khưu, trong trường hợp có công việc ta cho phép tắm khi chưa đủ nửa tháng. Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào tắm khi chưa đủ nửa tháng thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ. Duyên cớ trong trường hợp ấy là: (Nghĩ rằng): 'Một tháng rưỡi còn lại của mùa nóng' và tháng đầu tiên của mùa mưa, như vậy thành hai tháng rưỡi là lúc trời nóng nực là lúc trời oi bức, trường hợp bị bệnh, trường hợp có công việc; đây là duyên cớ trong trường hợp ấy."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

6. Vào lúc bấy giờ, các tỳ khưu sau khi đi đường xa, trong lúc ngần ngại

không tắm rồi đi ngủ với thân thể đẫm mồ hôi. Y và chỗ nằm ngồi bị dơ bẩn. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, trong trường hợp đi đường xa ta cho phép tắm khi chưa đủ nửa tháng. Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào tắm khi chưa đủ nửa tháng thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ. Duyên cớ trong trường hợp ấy là: (Nghĩ rằng): 'Một tháng rưỡi còn lại của mùa nóng' và tháng đầu tiên của mùa mưa, như vậy thành hai tháng rưỡi là lúc trời nóng nực là lúc trời oi bức, trường hợp bị bệnh, trường hợp có công việc, trường hợp đi đường xa; đây là duyên cớ trong trường hợp ấy."

Và điều học này đã được đức Thế Tôn quy định cho các tỳ khưu như thế.

7. Vào lúc bấy giờ, nhiều vị tỳ khưu trong khi thực hiện việc may y ở ngoài trời đã bị bao phủ bởi cơn gió có bụi, và trời thì mưa lâm râm. Các vị tỳ khưu trong lúc ngần ngại không tắm rồi đi ngủ với thân thể bị ẩm ướt. Y và chỗ nằm ngồi bị dơ bẩn. Các vị đã trình sự việc ấy lên đức Thế Tôn. ―(như trên)― "Này các tỳ khưu, trong trường hợp mưa gió ta cho phép tắm khi chưa đủ nửa tháng. Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

"Vị tỳ khưu nào tắm khi chưa đủ nửa tháng thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ. Duyên cớ trong trường hợp ấy là: (Nghĩ rằng): 'Một tháng rưỡi còn lại của mùa nóng' và tháng đầu tiên của mùa mưa, như vậy thành hai tháng rưỡi là lúc trời nóng nực là lúc trời oi bức, trường hợp bị bệnh, trường hợp có công việc, trường hợp đi đường xa, trường hợp mưa gió; đây là duyên cớ trong trường hợp ấy."

8. Vị nào: là bất cứ vị nào ―(như trên)―

Tỳ khưu: ―nt― Vị này là 'vị tỳ khưu' được đề cập trong ý nghĩa này.

Chưa đủ nửa tháng: chưa tới nửa tháng.

Tắm: Vị tắm với bột tắm hoặc với đất sét, trong lúc tiến hành thì phạm tội dukkaṭa. Khi hoàn tất việc tắm thì phạm tội pācittiya.

Ngoại trừ có duyên cớ: trừ ra có duyên cớ.

Lúc trời nóng nực nghĩa là một tháng rưỡi còn lại của mùa nóng.

Lúc trời oi bức nghĩa là tháng đầu tiên của mùa mưa; (nghĩ rằng): 'Như vậy thành hai tháng rưỡi là lúc trời nóng nực là lúc trời oi bức' rồi nên tắm.

Trường hợp bị bệnh nghĩa là vị không có thoải mái khi không tắm; (nghĩ rằng): 'Trường hợp bị bệnh' rồi nên tắm.

Trường hợp có công việc nghĩa là ngay cả việc căn phòng được quét bụi; (nghĩ rằng): 'Trường hợp có công việc' rồi nên tắm.

Trường hợp đi đường xa nghĩa là (nghĩ rằng) 'Ta sẽ đi nửa do tuần'¹ rồi nên tắm. Vị sắp sửa đi thì nên tắm. Vị đã đi thì nên tắm.

Trường hợp mưa gió nghĩa là các vị tỳ khưu đã bị bao phủ bởi cơn gió có bụi, hoặc là hai hoặc ba giọt nước mưa đã rơi trên thân thể; (nghĩ rằng): 'Trường hợp mưa gió' rồi nên tắm.

Chưa đủ nửa tháng, nhận biết là chưa đủ, vị tắm thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ. Chưa đủ nửa tháng, có sự hoài nghi, vị tắm thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ. Chưa đủ nửa tháng, (lầm) tưởng là

———

¹Tương đương 5 miles, hoặc 8 km (theo The Buddhist Monastic Code).

đã hơn, vị tắm thì phạm tội pācittiya ngoại trừ có duyên cớ.

Hơn nửa tháng, (lầm) tưởng là chưa đủ, phạm tội dukkaṭa. Hơn nửa tháng, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Hơn nửa tháng, nhận biết là đã hơn thì vô tội.

Khi có duyên cớ, vị tắm khi được nửa tháng, vị tắm khi hơn nửa tháng, vị tắm khi đi sang bờ bên kia sông, ở tất cả các xứ sở vùng biên địa,¹ trong những lúc có sự cố, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội."

Điều học về việc tắm là thứ bảy.

———

¹ Xem chi tiết ở Mahāvagga 2 - Đại Phẩm 2, TTPV tập 04, chương V, trang 512-515.