Đại Tập 32 · Bộ Bát-nhã XV · Số 225–230

Kinh Phật Mẫu Xuất Sinh Tam Pháp Tạng Bát-Nhã Ba-La-Mật-Đa - Quyển 25: Phẩm 30: Bồ-Tát Thường Đề (Phần 3)

KINH PHẬT MẪU XUẤT SINH TAM PHÁP

TẠNG BÁT-NHÃ BA-LA-MẬT-ĐA

QUYỂN 25

Phẩm 30: BỒ-TÁT THƯỜNG ĐỀ (Phần 3)

Lúc ấy, Bồ-tát Thường Đề, cô gái con Trưởng giả cùng cha mẹ thân quyến thuộc và những người hầu cùng đưa nhau đi, mang theo các loại trân bảo và những đồ vật để cúng dường đi vào thành Chúng hương. Mọi người đều hết lòng khao khát muốn gặp Đại Bồ-tát Pháp Thượng. Đương lúc cùng với mọi người đến chỗ Đại Bồ-tát Pháp Thượng, Bồ-tát Thường Đề trông thấy trời Đế Thích cùng vô số Thiên tử tung hoa Mạn-đà-la, hoa đại Mạn-đà-la, hoa bằng vàng bằng bạc và các hoa trời vi diệu…, cùng với bột hương Chiên-đàn khắp hư không. Lại còn trổi vô số nhạc trời vi diệu. Hoa của họ rải trụ trong không trung.

Thấy thế, Bồ-tát Thường Đề hỏi Đế Thích:

–Kiều-thi-ca! Vì nhân duyên gì ông cùng các Thiên tử ở trong không trung rải các loại hương, các loại hoa và trổi lên các loại âm nhạc như thế?

Trời Đế Thích thưa Bồ-tát Thường Đề:

–Thiện nam! Ông không biết sao? Có một pháp tên là Bát-nhã ba-la-mật-đa là mẹ của các Đức Phật và Đại Bồ-tát, học được pháp ấy thì có thể thành tựu Nhất thiết trí và viên mãn tất cả các công đức về Phật pháp.

Ông nên biết, nơi giảng thuyết của Bồ-tát Pháp Thượng, đó là một đài cao rộng tốt đẹp được trang hoàng bằng bảy báu, lưới báu chân châu xen lẫn rủ xuống, trên đài có bảy cái bệ báu, trên mỗi bệ để một cái tráp bảy báu, dùng vàng dát mỏng chép chánh pháp Bát-

nhã ba-la-mật-đa đặt vào trong tháp, rồi đặt các loại châu báu khác xung quanh. Ở bốn góc đài đặt bốn lư hương bằng bạch ngân xông hương hắc trầm thủy để cúng dường chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa. Vì thế, nên chư Thiên chúng tôi ở trong không trung rải hoa cúng dường.

Bồ-tát Thường Đề nói với Đế Thích:

–Kiều-thi-ca! Ông vừa nói đến chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa thật vi diệu sâu xa tối thượng và hiếm có là mẹ của chư Phật và Bồ-tát. Vậy, xin ông dùng phương tiện chỉ giúp tôi được chăng?

Trời Đế Thích nói:

–Thiện nam! Chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa ấy, ở bên trong tráp bảy báu, Đại Bồ-tát Pháp Thượng dùng ấn bảy báu niêm phong tôi không có cách nào chỉ cho ông được.

Lúc ấy, Bồ-tát Thường Đề với cô gái con người trưởng giả cùng mọi người tiến lần đến chỗ Đại Bồ-tát Pháp Thượng. Mọi người lấy vàng bạc, châu báu, y phục, đồ nằm, cờ phướn, lọng báu, hương hoa, đèn dầu… phân làm hai phần, một phần cúng dường Bát-nhã ba-la-mật-đa, một phần cúng dường Bồ-tát Pháp Thượng. Đặt lễ cúng dường xong mọi người lấy các loại hoa thơm tươi đẹp, tung lên nơi Đại Bồ-tát Pháp Thượng. Bồ-tát Pháp Thượng dùng oai thần làm cho hoa ấy bay lên trong không trung hóa thành những lầu gác báu đẹp. Những lầu gác ấy, đều có trân châu, anh lạc rủ xuống. Trông thấy tướng này, Bồ-tát Thường Đề và cô gái con trưởng giả đều nghĩ: Hay thay, tướng này thật là hiếm có. Đại Bồ-tát Pháp Thượng đang ở quả vị Bồ-tát mà oai đức và thần thông như thế, huống chi là đã thành tựu Vô thượng Bồ-đề, những công đức ấy không thể tính lường được. Nghĩ thế rồi, cô gái và năm trăm người hầu cùng tăng thêm sự cung kính tôn trọng và mến mộ Đại Bồ-tát Pháp Thượng.

Khi ấy, cô gái con trưởng giả và năm trăm người hầu đều phát tâm Vô thượng Bồ-đề, đồng phát nguyện rằng: Con xin hồi hướng căn lành này, nguyện đời sau được thành Phật và nguyện khi làm Bồ-tát với sự ái mộ, tôn trọng Bát-nhã ba-la-mật-đa làm cho người thành tựu phương tiện thiện xảo Bát-nhã ba-la-mật-đa đều giống như

Đại Bồ-tát Pháp Thượng vậy. Phát nguyện xong, cô gái con trưởng giả cùng năm trăm người hầu đảnh lễ Bồ-tát, rồi chắp tay lui về một bên.

Nói về Bồ-tát Thường Đề cúng dường đảnh lễ xong, ông chắp tay đi vòng quanh, dùng nhiều cách khen ngợi hoan hỷ chiêm ngưỡng rồi hỏi Bồ-tát Pháp Thượng:

Xin Đại sĩ biết cho, con đến đây hoàn toàn có nguyên nhân: Trước đây, vì cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa nên con vào trong rừng vắng tìm cách tu tập. Cũng thời điểm ấy, trên không trung có tiếng bảo con rằng: “Ông nên đi về phương Đông để cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa này.” Theo lời dạy ấy con tìm đến phương Đông. Đi được một đoạn con lại nghĩ. Tại sao vừa rồi ta không hỏi trên không trung, là về phương Đông bao xa, đến nơi nào và nhờ ai để được nghe Bát-nhã ba-la-mật-đa? Nghĩ thế, con buồn rầu than khóc, rồi ở lại đó bảy ngày đêm. Trong lúc khóc than tuyệt vọng bỗng nhiên con thấy hình bóng Đức Như Lai đứng trước mặt bảo rằng: “Thiện nam! Từ đây về phương Đông khoảng năm trăm do-tuần, có một thành tên là Chúng hương. Nơi ấy, có một vị Bồ-tát hiệu là Bồ-tát Pháp Thượng. Đến đó ông sẽ được nghe Bát-nhã ba-la-mật-đa.” Nghe thế con rất vui mừng liền thâu tóm tâm tưởng đến Bồ-tát và tư duy về Bát-nhã ba-la-mật-đa. Lúc ấy, con thể nhập vào tưởng. Tất cả pháp không nơi nương dựa, đồng thời thể nhập vào định vô lượng. Trong định ấy, con thấy các Đức Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác ở khắp a-tăng-kỳ thế giới trong mười phương, thuyết giảng Bát-nhã ba-la-mật-đa cho các Bồ-tát. Các Ngài đều khen ngợi con rằng: “Lành thay, lành thay! Thiện nam! Ông nhờ cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa mà được nhập các môn định.” Nói xong, các Ngài lần lượt chỉ dạy an ủi những điều lợi ích rồi ẩn đi. Khi xuất định, không còn thấy các Ngài, con rất buồn khổ, nghĩ rằng: Vừa rồi các Đức Như Lai từ đâu đến và đi về đâu? Lại suy nghĩ tiếp: “Đại Bồ-tát Pháp Thượng ở trong giáo pháp của các Đức Phật thuở quá khứ, đã trồng căn lành, thông đạt Bát-nhã ba-la-mật-đa và đầy đủ phương tiện thiện xảo. Ta đến đó để tiếp nhận Bát-nhã ba-la-mật-đa và hỏi về ý nghĩa ấy. Vì nhân duyên như vậy, nên con đến

đây. Được chiêm ngưỡng lễ bái Bồ-tát, tâm con rất vui mừng phấn khởi, như Bí-sô đắc tầng Thiền thứ ba.

Bạch Đại sĩ, trong khi con được Thiền thứ ba thấy các Đức Như Lai, nhưng không biết các Ngài từ đâu đến và về đâu. Cúi xin Đại sĩ chỉ dạy, để con thường được thấy các Đức Thế Tôn.

❧

Phẩm 31: BỒ-TÁT PHÁP THƯỢNG

Lúc ấy, Đại Bồ-tát Pháp Thượng nói với Bồ-tát Thường Đề:

–Thiện nam, Như Lai, nghĩa là không từ đâu đến cũng không đi về đâu. Vì sao? Vì chân như không động nên chân như là Như Lai. Pháp không sinh, không đến, không đi. Pháp không sinh chính là Như Lai. Thật tế không đến, không đi, thật tế chính là Như Lai. Tánh không, không đến, không đi, tánh không chính là Như Lai. Pháp không nhiễm, không đến, không đi, pháp không nhiễm chính là Như Lai. Tịch diệt không đến, không đi, tịch diệt chính là Như Lai. Hư không không đến, không đi, hư không chính là Như Lai.

Thiện nam! Ngoài những pháp ấy không có pháp nào có thể gọi là Như Lai. Nghĩa là vì Như Lai là chân như nên tất cả chân như đều là một. Thế nên, không phân biệt, không hai cũng không ba.

Thiện nam! Ví như bóng nắng của giữa những ngày đầu hạ cuối xuân, bấy giờ có người đến đó tìm nước, thì nước ấy từ đâu đến, có lẽ từ biển Đông chăng? Hay biển Nam, biển Tây, biển Bắc chăng? Sự đi cũng thế.

Bồ-tát Thường Đề nói:

–Trong bóng nắng không có nước để có thể nắm bắt, huống gì có đến có đi. Chỉ có người ngu si không có trí tuệ nên mới thấy hư vọng như thế.

Bồ-tát Pháp Thượng nói:

–Thiện nam! Các Đức Như Lai cũng vậy, người nào chấp vào âm thanh, sắc tướng quán các Đức Như Lai rồi sinh ra các sự phân

biệt cho rằng Ngài có đến có đi. Nên biết đó là người ngu si không có trí tuệ nên mới thấy bằng hư vọng như thế. Vì sao? Vì Như Lai chính là Pháp thân, không phải là Sắc thân như ta thường thấy.

Thiện nam! Pháp tánh không đến, không đi, các Đức Như Lai cũng thế. Ví như nhà ảo thuật biến hóa ra bốn binh: Tượng binh, mã binh, xa binh và bộ binh. Bốn đội quân ấy, không đến cũng không đi, vì đó là do phép huyễn. Các Đức Như Lai cũng thế. Ví như có người trong giấc mộng, thấy một Đức Phật, hai Đức Phật, ba Đức Phật cho đến hàng ngàn Đức Phật.

Này thiện nam! Các Đức Phật ấy từ đâu đến và sẽ đi về đâu?

Bồ-tát Thường Đề thưa:

–Bạch Đại sĩ! Giấc mộng không có thật, nên không có pháp quyết định thì pháp ấy làm gì có sự đi lại.

Bồ-tát Pháp Thượng nói:

–Các Đức Như Lai cũng thế.

Như Đức Phật nói:

–Các pháp như mộng, nhưng có người hiểu rõ sự thật về các pháp ấy, nên dựa vào sắc tướng âm thanh, lời nói, tên gọi rồi chấp trước và phân biệt các Đức Như Lai có đến, có đi.

Thiện nam! Những ai đối với pháp này, không hiểu biết như thật, mà phân biệt hảo huyền, nên biết những hạng ấy được gọi là phàm phu ngu muội, phải chịu thân sinh tử, xoay chuyển trong các nẻo xa cách Bát-nhã ba-la-mật-đa và tất cả Phật pháp.

Này thiện nam! Người nào hiểu rõ lời Phật dạy: “Tất cả pháp đều như mộng, pháp ấy không có đến hoặc đi, thế nên không phân biệt và hiểu rõ các Đức Như Lai không đến, không đi, không sinh, không diệt. Ai biết rõ như thế, thì chính vị ấy là người thấy pháp, biết pháp và gần với Vô thượng Bồ-đề cũng chính là người hành Bát-nhã ba-la-mật-đa. Vị ấy, không mong cầu của tín thí trong nước mà ngược lại, có thể làm ruộng phước lớn cho thế gian.”

Thiện nam! Ví như trong biển cả sinh ra các vật báu. Những loại ấy không phải từ phương Đông đến, cũng không phải từ phương Nam, phương Tây, phương Bắc, hoặc từ tám hướng sang mà chính là

do nghiệp cảm của những chúng sinh tạo phước, nên biển lớn phát sinh các trân bảo. Những bảo vật ấy, đều sinh từ nhân duyên, nhân duyên hòa hợp nên sinh, nhân duyên ly tán nên diệt. Sinh không từ mười phương đến, khi diệt cũng không về mười phương. Thân của các Đức Như Lai cũng vậy, chỉ do nhân duyên hòa hợp sinh nhưng không trụ. Pháp nhân duyên cũng hoàn toàn sinh từ nhân duyên. Nhân duyên hòa hợp thì sinh, nhân duyên tan rã thì diệt, sinh không từ đâu đến, diệt cũng không về đâu.

Thiện nam! Ví như đàn không hầu có dây, có côn và có phím, người dùng tay đánh phát ra âm thanh, âm thanh ấy không từ đâu đến, không phải do dây, do phím, do côn, hoặc do tay, chỉ do nhân duyên hòa hợp thì sinh, nhân duyên ly tán thì diệt. Tiếng ấy diệt rồi cũng không về đâu.

Thiện nam! Các Đức Như Lai cũng thế, do tất cả các nhân duyên khế hợp với thiện căn mà sinh ra. Không thể chỉ một nhân một duyên mà thiện căn có thể phát sinh được. Ngược lại, tất cả hoàn toàn do nhân duyên sinh. Duyên hợp thì sinh, nhưng sinh không từ đâu đến. Duyên tan thì diệt, nhưng diệt cũng không về đâu.

Thiện nam! Ông nên hiểu rõ chư Phật không đến, không đi. Người nào biết các Đức Phật không có đến đi thì vị ấy đã an trụ nơi tất cả pháp không sinh, không diệt. Ai hiểu biết như thế thì chính vị ấy là người hành Bát-nhã ba-la-mật-đa có phương tiện thiện xảo, nhất định được thành tựu Vô thượng Bồ-đề.

Khi Đại Bồ-tát Pháp Thượng thuyết về sự không đến không đi của các Đức Như Lai, cả tam thiên thế giới đều chấn động sáu cách và hiện mười tám tướng như: động biến động, đẳng biến động; hống, động, tất cả đều biến động; lung lay, tất cả đều lung lay; vọt, tất cả đều nhảy vọt; hoan hô, tất cả đều hoan hô; vỗ tay, tất cả đều vỗ tay. Khi những tướng ấy xuất hiện, các cung điện của ma đều ẩn mất, các loài hoa chưa đến mùa nhưng đều nở rộ, những loài hoa có cây có trái đều nghiêng về phía Đại Bồ-tát Pháp Thượng. Trời Đế Thích, trời Tứ Thiên vương và các vị Thiên tử ở cõi Dục, ở trong hư không mưa hoa cúng dường Bồ-tát Pháp Thượng. Lại dùng các loài hoa trời

rải trên Bồ-tát Thường Đề và nói:

–Thiện nam! Lành thay, lành thay! Này Bồ-tát Thường Đề! Chúng tôi nhờ Bồ-tát nên mới được nghe chánh pháp sâu xa tối thượng nơi Bồ-tát Pháp Thượng. Hôm nay, chúng tôi được lợi ích lớn thật hiếm có trong đời.

Bồ-tát Thường Đề thưa Bồ-tát Pháp Thượng:

–Vì nhân duyên gì chấn động đại địa và hiện những tướng như thế?

Đại Bồ-tát Pháp Thượng đáp:

–Thiện nam! Vừa rồi ta nói với ông rằng các Đức Như Lai không có đến đi nên mới có tướng ấy. Đồng thời khi ấy trong pháp hội có tám ngàn người chứng vô sinh, tám mươi ngàn ức người phát tâm Bồ-đề, sáu vạn người xa lìa trần cấu chứng Pháp nhãn thanh tịnh.

Đại Bồ-tát Thường Đề nghe pháp ấy rồi tâm rất vui mừng phấn khởi nói rằng:

–Hôm nay ta đạt lợi ích tối thượng là nhờ nhân duyên cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa, nên được nghe Thiện tri thức nói về các Đức Như Lai không có đến đi. Ta đã được viên mãn thiện căn như thế, quyết định không còn thoái chuyển Vô thượng Bồ-đề. Nói rồi sắc thái phấn chấn phi thân vào không trung cao khoảng bảy cây Đa-la. Ở nơi ấy nghĩ rằng: “Giờ ta biết lấy đâu ra những loại hương thơm, hoa đẹp để cúng dường Đại Bồ-tát Pháp Thượng? Hiểu được ý nghĩ của vị ấy, trời Đế Thích liền đem hoa Mạn-đà-la đến dâng.”

Thiên chủ nói:

–Thiện nam! Ông nên đem loài hoa quý này cúng dường Đại Bồ-tát Pháp Thượng. Vì lợi ích cho vô lượng chúng sinh, tôi xin giúp ông toại nguyện.

Nhận hoa của Đế Thích xong, Thường Đề tung lên cúng dường Đại Bồ-tát Pháp Thượng, rồi chắp tay thưa:

–Bạch Đại sĩ! Từ nay con đem thân này phụng thờ, hầu hạ, cúng dường ông. Phát nguyện rồi, từ không trung bước xuống đứng trước Bồ-tát.

Lúc ấy, cô gái con trưởng giả và năm trăm người hầu hạ đều thưa với Thường Đề:

–Chúng tôi đem thân mình và năm trăm cỗ xe để hầu cận cung cấp cúng dường ông. Nguyện đời đời sinh ra nơi nào đều được tao ngộ với ông và cùng với ông trồng căn lành, cùng ông gần gũi cúng dường các Đức Phật, các Bồ-tát. Giờ tôi dâng thân mình xin ông thọ nhận.

Bồ-tát Thường Đề hỏi cô gái con trưởng giả và mọi người:

–Các người thành tâm dâng cho tôi, nhưng những việc tôi làm mọi người phải đồng ý thì tôi mới nhận.

Tất cả đồng nói:

–Chúng tôi thành tâm dâng cho ông, những gì ông làm chúng tôi đều chấp thuận.

Nhận lời các cô gái xong, Bồ-tát Thường Đề thưa với Đại Bồ-tát Pháp Thượng:

–Cô gái con trưởng giả và năm trăm người hầu cho đến năm trăm chiếc xe báu này, con dâng lại cho Bồ-tát xin Bồ-tát tiếp nhận.

Khi ấy trời Đế Thích khen Đại Bồ-tát Thường Đề:

–Hay thay, hay thay! Bồ-tát vui vẻ hành pháp xả như thế quả thật hiếm có. Bồ-tát nào xả được như thế thì sẽ mau thành tựu Vô thượng Bồ-đề, đạt Bát-nhã ba-la-mật-đa và phương tiện thiện xảo.

Thiện nam! Thuở xưa khi các Đức Phật còn là Bồ-tát, việc cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa và hành pháp xả của các vị ấy cũng như Bồ-tát hôm nay không khác.

Khi ấy, vì muốn Bồ-tát Thường Đề thành tựu thiện căn nên Đại Bồ-tát Pháp Thượng tiếp nhận lễ vật rồi trao lại cho vị ấy.

Chiều hôm sau, sau buổi thuyết pháp Bồ-tát Pháp Thượng đi vào nội cung.

Bồ-tát Thường Đề nghĩ: “Vì cầu pháp ta phải tinh tấn trong hai động tác đứng và đi, đợi lúc Đại Bồ-tát Pháp Thượng trở lại đăng tòa thì ta sẽ tiếp nhận chánh pháp sâu xa.”

Lúc ấy, Đại Bồ-tát Pháp Thượng nhập định Bát-nhã ba-la-mật-đa và vô số định của hàng Bồ-tát trải qua bảy năm. Trong thời gian ấy, Đại Bồ-tát Thường Đề chỉ có đi, đứng và nghĩ rằng: “Bao giờ Đại Bồ-tát Pháp Thượng mới xuất định trở lại pháp tòa để ta được nghe Bát-nhã ba-la-mật-đa, chứ không đoái hoài đến việc ngồi, nằm, ăn uống, mỏi mệt….”

Cũng khoảng thời gian ấy, cô gái con trưởng giả và năm trăm người hầu học theo Bồ-tát Thường Đề, chỉ có đi đứng nhất tâm đợi vị ấy xuất định, không đoái hoài đến việc ngồi, nằm, ăn uống, mỏi mệt.

Trong lúc mọi người dùng tâm mến mộ pháp chuyên cần tinh tấn chợt nghe trong không trung có tiếng bảo: “Sau bảy ngày Bồ-tát Pháp Thượng mới xuất định.” Nghe như thế Bồ-tát Thường Đề rất vui mừng phấn khởi, rồi cùng cô gái con trưởng giả và năm trăm người hầu dùng các vật báu trang sức pháp tòa. Cô cùng mọi người cởi chiếc áo tốt để xếp lên làm tòa cho Bồ-tát Pháp Thượng, còn Bồ-tát Thường Đề thì đi khắp nơi tìm nước về rưới đất. Bấy giờ, chúng ma che giấu những nơi có nước. Chúng nghĩ: “Bồ-tát Thường Đề tìm nước không có thì sẽ buồn khổ, tâm buồn khổ nên thoái chuyển tâm đạo và căn lành không tăng trưởng.” Biết được cảnh tượng đó là do oai lực của ma. Bồ-tát Thường Đề nghĩ: “Ta nên tự cắt thân để lấy máu, rưới đất xung quanh pháp tòa.” Vì sao? Vì xung quanh chỗ ngồi bụi bậm dơ bẩn. Vả lại, để cầu pháp vô thượng, giả sử cần phá đến thân mình ta có tiếc gì. Thiết nghĩ từ nhiều kiếp về trước do nhân duyên ái dục mà ta phải thọ nhận sinh tử trôi lăn trong sáu đường, những việc làm ấy hoàn toàn không có lợi ích, nhưng ta chưa từng xả thân vì chánh pháp. Thế nên hôm nay ta phải tinh tấn.

Nghĩ vậy rồi, Bồ-tát Thường Đề cầm dao bén rạch thân để lấy máu rưới đất. Cô gái con Trưởng giả và năm trăm người hầu theo học Bồ-tát Thường Đề nên cũng làm theo như vậy. Bồ-tát Thường Đề, cô gái và mọi người rất dũng mãnh kiên cố, sau khi thực hiện việc này thiện căn càng tăng trưởng nên ma ác không thể quản thúc.

Lúc ấy, trời Đế Thích nhờ Thiên nhãn thấy sự việc như vậy, nghĩ rằng: Đại Bồ-tát Thường Đề rất là hiếm có, phát đại dũng mãnh mặc áo giáp kiên cố không tiếc thân mình, phát đại tinh tấn vì cầu pháp, vì muốn thành tựu Vô thượng Bồ-đề để độ chúng sinh thoát nỗi khổ luân hồi. Nghĩ rồi trời Đế Thích liền làm cho vùng đất rưới máu biến thành nước hương Chiên-đàn màu đỏ và đất khắp một trăm do-tuần đều trở thành hương Chiên-đàn.

Đế Thích lại khen ngợi Bồ-tát Thường Đề:

–Lành thay, lành thay! Thiện nam! Vì cầu pháp vô thượng nên Bồ-tát phát đại tinh tấn. Các Đức Phật thời quá khứ, khi còn ở quả vị Bồ-tát các vị ấy cũng đã thực hiện những việc như hôm nay của Bồ-tát.

Khi ấy, Bồ-tát Thường Đề lại nghĩ: “Lúc Đại Bồ-tát Pháp Thượng thăng tòa thuyết pháp, ta không có hương hoa thì lấy gì để cúng dường?” Hiểu được ý nghĩ của vị ấy, trời Đế Thích liền dâng lên một ngàn hộc hoa Mạn-đà-la. Nhận hoa xong, Bồ-tát cùng mọi người phân lấy một nửa rải bên pháp tòa.

Bảy ngày đã trôi qua, Đại Bồ-tát Pháp Thượng xuất định đến ngồi trên pháp tòa, cùng vô số chúng hội cung kính vây quanh. Trông thấy Đại Bồ-tát Pháp Thượng, Bồ-tát Thường Đề rất vui mừng, ví như Bí-sô đạt thiền thứ ba, liền đem số hoa còn lại dâng lên cúng dường vị ấy. Pháp cúng dường được tiến hành xong, ông chắp tay lắng nghe tiếp nhận chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa.

Lúc ấy, Đại Bồ-tát Pháp Thượng nhân nơi Bồ-tát Thường Đề, nói với chúng hội rằng:

–Quý vị nên biết Bát-nhã ba-la-mật-đa được ví như tất cả pháp bình đẳng, tất cả pháp xa lìa, tất cả pháp không động, tất cả pháp không niệm, tất cả pháp vô úy, tất cả pháp vô vị, tất cả pháp vô biên, tất cả pháp không sinh, tất cả pháp không diệt, hư không vô biên, biển cả vô biên, núi Tu-di trang nghiêm, hư không không phân biệt; sắc, thọ, tưởng, hành, thức vô biên; địa, thủy, hỏa, phong, không, thức đại vô biên; pháp kim cang dụ bình đẳng, tất cả pháp không phân biệt, tất cả pháp không thể nắm bắt, tất cả pháp bình

đẳng không tánh, tất cả pháp không hoại, tất cả pháp không thể nghĩ bàn.

Khi nghe pháp ấy, tại pháp hội Bồ-tát Thường Đề được thể nhập các định như: Định nhất thiết pháp bình đẳng, định Nhất thiết pháp ly, định Nhất thiết pháp không động, định Nhất thiết pháp vô niệm, định Nhất thiết pháp vô úy, định Nhất thiết pháp vô vị, định Nhất thiết pháp vô biên, định Nhất thiết pháp vô sinh, định Nhất thiết pháp vô diệt, định Hư không vô biên, định Núi Tu-di trang nghiêm, định Hư không không phân biệt; định Sắc, thọ, tưởng, hành, thức vô biên; định Địa, thủy, hỏa, phong, không, thức đại vô biên; định Kim cương pháp dụ bình đẳng, định Nhất thiết pháp không phân biệt, định Nhất thiết pháp vô sở đắc, định Nhất thiết pháp bình đẳng vô tánh, định Nhất thiết pháp vô hoại, định Nhất thiết pháp không thể nghĩ bàn. Đại Bồ-tát Thường Đề thể nhập gồm sáu vạn môn định và bằng định lực ấy, được thấy vô số Đức Phật trong hằng hà sa tam thiên thế giới khắp mười phương. Các vị đều dùng những danh tự, văn pháp tuyên thuyết Bát-nhã ba-la-mật-đa cho đại chúng Thanh văn, Bồ-tát và trời, người, như Đại Bồ-tát Pháp Thượng hiện trong hội này.

Bấy giờ, Đức Phật bảo Tu-bồ-đề:

–Như ta vừa nói, Đại Bồ-tát Thường Đề chuyên cần cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa bằng nhiều phương tiện với tinh tấn kiên cố, vị ấy được nghe pháp này nơi Bồ-tát Pháp Thượng và được thể nhập các môn định. Khi xuất định vị ấy liền đạt thông tuệ, như nước biển cả sâu rộng không cùng, hiện đời thường được thấy Phật, đời đời sinh ở cõi các Đức Phật, không rời một khoảnh khắc.

Tu-bồ-đề! Ông nên biết, người cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa có những công đức và lợi ích như thế. Bởi vậy, những Đại Bồ-tát ở trong chánh pháp của ta, vị nào muốn cầu Bát-nhã ba-la-mật-đa thì nên cầu như vị ấy.

❧

Phẩm 32: CHÚC LỤY

Bấy giờ, Đức Phật bảo Tôn giả A-nan:

–Ông nên biết, Bát-nhã ba-la-mật-đa là mẹ các Đức Phật, sinh Nhất thiết trí cho các Đức Phật.

A-nan! Người nào muốn hành Bát-nhã ba-la-mật-đa thì phải đem chánh pháp sâu xa này thọ trì, đọc tụng, ghi nhớ, giảng thuyết cho đến sao chép một câu hoặc một bài kệ, rồi đặt trong tráp báu, bình báu, hoặc nơi thanh tịnh, cung kính tôn trọng rồi dùng vàng bạc, châu báu, hương hoa, đèn dầu, cờ phướn, lọng báu cho đến một nén hương, một cành hoa, một vái lạy, một lời khen theo sự thích nghi mà cung kính cúng dường, nên biết người ấy được sự tiếp nhận lời dạy của ta và được ta khen ngợi.

Này A-nan! Phật có phải là Đại sư của ông không?

A-nan thưa:

–Bạch Đức Thế Tôn! Phật là Đại sư của con và con là đệ tử của Ngài.

Phật nói:

–A-nan! Ông là đệ tử của ta, cả đời hầu cận cung kính tôn trọng ta. Sau khi ta diệt độ, ông nên cung kính, tôn trọng cúng dường chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa này, đó cũng là sự cung kính, tôn trọng ta và cũng là cách báo đáp ân trọng hơn hết.

A-nan! Nay ta đem chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa này phó chúc cho ông, ông nên thọ trì cẩn thận và giảng thuyết truyền bá đừng để mai một.

A-nan! Ông phải tinh tấn hỗ trợ tuyên dương pháp này, chứ đừng là người cuối cùng làm đoạn mất dòng giống Phật.

A-nan! Lần thứ hai, lần thứ ba ta cũng phó chúc cho ông như thế.

A-nan bạch Phật:

–Con xin tuân theo lời dạy của Đức Thế Tôn! Con xin tuân theo lời dạy của Đức Thế Tôn, A-nan bạch như vậy ba lần.

Đức Phật tiếp:

–A-nan! Ông nên biết, còn có sự hiện diện của chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa trong đời thì cũng như sự hiện diện của các Đức Thế Tôn đang thuyết pháp.

Hơn nữa, A-nan! Thiện nam, thiện nữ nào ái mộ cung kính thọ trì, đọc tụng, ghi nhớ, tư duy, giảng thuyết cho đến sao chép và tôn trọng cúng dường chánh pháp Bát-nhã ba-la-mật-đa này, ông nên biết những thiện nam, thiện nữ ấy, đời đời sinh ra thường gặp các Đức Phật được tiếp nhận chánh pháp.

Đức Phật thuyết kinh này rồi, các hàng Đại Bồ-tát, đại Thanh văn cùng chúng Trời, Người, A-tu-la… như Đại Bồ-tát Từ Thị…, Tôn giả Tu-bồ-đề, Tôn giả Xá-lợi-phất, Tôn giả A-nan,… trời Đế Thích… nghe Phật thuyết pháp đều hoan hỷ tin hiểu tiếp nhận phụng hành.

Số 229 - Kinh Phật Thuyết Phật Mẫu Bảo Đức Tạng Bát-Nhã Ba-La-Mật - Quyển Thượng - Phẩm 1: Hạnh

số 229

KINH PHẬT THUYẾT PHẬT MẪU BẢO

ĐỨC TẠNG BÁT-NHÃ BA-LA-MẬT

QUYỂN THƯỢNG

Hán dịch: Tam tạng Pháp Hiền

Phẩm 1: HẠNH

Bấy giờ, vì muốn cho bốn chúng vui mừng và đạt được lợi ích, nên Đức Thế Tôn nói kinh Bát-nhã ba-la-mật-đa này.

Phật nói kệ:

Có những Bồ-tát vì thế gian

Diệt trừ phiền não làm chướng ngại,

Phát tâm tịnh tín trụ tịch tĩnh

Thực hành Bát-nhã ba-la-mật đến bờ giác.

Những dòng sông ở Diêm-phù-đề

Làm cho cây cỏ được thắm nhuần,

Vua rồng sống tại ao Vô nhiệt

Dùng oai lực tạo các dòng sông.

Như hàng Thanh văn, đệ tử Phật

Dùng phương tiện thuyết pháp độ sinh,

Vui hạnh Thánh hiền cầu phước báo

Chư Như Lai oai đức thù thắng.

Tại sao Phật nói Pháp nhãn này

Khiến cho đệ tử học pháp Phật

Phương tiện tự chứng và dạy người

Do Phật lực, chẳng phải tự lực.

Bát-nhã tối thượng khó biết được

Phi tâm không thể biết Bồ-đề

Thế nên nghe rồi, không kinh sợ

Bồ-tát thực hành biết trí Phật

Sắc, thọ, tưởng, hành, thức đều không

Không có chỗ để vướng bụi trần

Tất cả pháp thảy đều không trụ

Hành không thọ, tưởng đắc Bồ-đề.

Bồ-tát nếu cầu trí xuất gia

Xét thấy năm uẩn tướng không thật

Do đó không cầu nơi tịch tĩnh

Đó là trí hạnh của Bồ-tát.

Lại nữa, làm sao đắc được trí

Soi thấy tất cả pháp đều không

Không kinh, không đắm khi xét thấy

Các vị Bồ-tát tự giác, giác tha.

Sắc, thọ, tưởng, hành và thức uẩn

Uẩn này thấy làm mà không biết

Bồ-tát xét thấy uẩn đều không

Thực hành vô tướng không chấp trước,

Không có sắc, thọ, tưởng, hành, thức

Không hành gọi là hành vô tướng

Nếu hành, chẳng đắc trí tối thượng

Vô tướng, tịch tĩnh, Tam-ma-địa.

Nếu Bồ-tát riêng hành tịch tĩnh

Chư Phật quá khứ đều thọ ký

Thân khổ vui không bị chi phối

Do biết bổn tánh pháp nhân quả,

Với pháp nếu hành chẳng thể đắc

Hành vậy mới là hành trí Phật

Hành không chỗ hành, biết rõ mình

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

Hành vô sở hữu chẳng thể đắc

Ngu si nên chấp tướng có không

Hai pháp có không đều chẳng thật

Biết rõ việc này là Bồ-tát.

Nếu Bồ-tát biết việc huyễn hóa

Sắc, thọ, tưởng, hành, thức cũng vậy

Tu tịch tĩnh xa lìa các tướng

Đó là hạnh Bát-nhã tối thượng.

Bạn lành, phương tiện làm cho biết

Để nghe Phật mẫu chẳng sợ kinh

Bạn ác đồng hành mà giáo hóa

Như bình đựng nước không bền đâu.

Làm sao được gọi là Bồ-tát?

Tất cả việc vui đều không đắm

Cầu đạo Bồ-đề không chấp trước

Thế mới được gọi là Bồ-tát.

Vì sao gọi là Đại Bồ-tát?

Được nghĩa đệ nhất trong chúng sinh

Trừ các tà kiến cho chúng sinh

Vì thế gọi là Đại Bồ-tát.

Đại thí, đại tuệ, đại oai đức

Phụng hành được Phật thừa tối thượng

Phát tâm Bồ-đề độ chúng sinh

Vì thế gọi là Đại Bồ-tát.

Như hóa vô số loài bốn chân

Và chặt đầu chúng trước mọi người

Thế gian cũng vậy đều huyễn hóa

Bồ-tát biết rồi, không sợ hãi,

Sắc, thọ, tưởng, hành, thức trói buộc

Biết rõ không thật, không cầu thoát

Hành Bồ-đề, tâm không chấp trước

Đó là các vị Bồ-tát tối thượng.

Làm sao được gọi là Bồ-tát?

Phụng hành Đại thừa độ chúng sinh

Thể tướng Đại thừa như hư không

Do đó Bồ-tát được an vui.

Chiếc xe Đại thừa chẳng thể đắc

Mang theo Niết-bàn đến mọi nơi

Hành mà không thấy như lửa tắt

Vì thế gọi là nhập Niết-bàn

Việc làm Bồ-tát bất khả đắc

Tất cả ba đời đều sạch trong

Sạch trong, không sợ, không hý luận

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

Bồ-tát khi hành hạnh đại Trí

Vì chúng sinh phát đại Từ bi

Làm rồi, không hiện tướng chúng sinh

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

Bồ-tát vì chúng sinh phát nguyện

Tu tập các hạnh có tướng khổ

Là có ngã tướng, chúng sinh tướng

Không phải hạnh Bát-nhã tối thượng

Biết mình và biết các chúng sinh

Cho đến các pháp cũng y vậy

Sinh diệt, không hai, không phân biệt

Đó là hành Bát-nhã tối thượng,

Cho đến mọi thứ trên thế giới

Đều lìa tất cả pháp sinh diệt

Trí cam lồ tối thượng là đây

Vì thế được gọi là Bát-nhã.

Bồ-tát thực hành hạnh như vậy

Rõ biết phương tiện không mong cầu

Biết các pháp bổn tánh không thật

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

Nếu không trụ vào sắc và thọ

Cũng không trụ vào tưởng và hành

Không trụ thức lại trụ chánh pháp

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

❧

Phẩm 2: ĐẾ THÍCH

Kệ Hoan hỷ địa nhiếp Bố-thí ba-la-mật:

Thường cùng vô thường, các khổ, vui

Ngã và vô ngã thảy đều không

Không trụ hữu vi và vô vi

Trụ vô tướng, hành, Phật cũng vậy.

Nếu có cầu Thanh văn, Duyên giác

Cho đến Phật quả cũng như vậy,

Không trụ pháp nhẫn không thể được

Như qua sông lớn, không thấy bờ.

Người nghe pháp này chứng đắc định

Thành Chánh đẳng giác, chứng Niết-bàn,

Thấy tất cả như là chính mình

Như Lai gọi họ là đại Trí.

Phật tử đang an trụ ở bốn (Bổ-đặc-già-la) loài hữu tình do đó phải hành Đại trí hạnh:

1.Pháp lành chân thật.

2.Tâm không thoái lui.

3.Xứng đáng được người cúng dường, xa lìa cấu uế, không phiền não, không mong cầu.

4.Bình đẳng với bạn lành.

Bồ-tát hành đại Trí như vậy

Không học Thanh văn và Duyên giác

Ưa học Nhất thiết trí Như Lai

Học mà không học gọi là học,

Học không nhận sắc, không tăng giảm

Cũng lại không học các thứ pháp

Nhiếp thọ lạc học Nhất thiết trí

Người nào có công đức xuất ly

Sắc chẳng có trí chẳng không trí

Thọ, tưởng, hành, thức cũng như vậy,

Tự tánh tánh sắc như hư không

Bình đẳng không hai, không phân biệt

Bổn tánh vọng tưởng không tới bờ

Cảnh giới chúng sinh cũng như vậy.

Tự tánh hư không không khác gì

Trí tuệ thế gian biết cũng vậy

Trí tuệ vô sắc Phật đã nói

Lìa tất cả tưởng đến bờ kia

Người nào lìa được các tưởng rồi

Ý lời người đó trụ chân như

Người đó sống lậu hằng sa kiếp

Không nghe Phật nói tiếng chúng sinh

Chúng sinh không sinh tánh thanh tịnh

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

Phật thuyết ra đủ các ngôn ngữ

Gồm đủ nghĩa Bát-nhã tối thượng

Phật quá khứ thọ ký cho ta

Đời vị lai chứng quả Bồ-đề.

❧

Phẩm 3: XÂY THÁP ĐƯỢC CÔNG ĐỨC VÔ LƯỢNG

Kệ Vô cấu địa nhiếp Trì giới ba-la-mật:

Người nào thường thọ trì Bát-nhã

Việc làm thích hợp với chư Phật

Dao, kiếm, thuốc độc, nước và lửa

Cho đến các ma không thể hại,

Người nào sau khi Phật diệt độ

Lập tháp bảy báu để cúng dường

Đầy khắp ngàn câu-chi như vậy

Tháp Phật ở hằng sa thế giới,

Vô số ngàn câu-chi chúng sinh

Dùng các thứ hương hoa vi diệu

Cúng dường vô số Phật ba đời

Vô lượng công đức đã đạt được,

Cũng không bằng viết kinh Bát-nhã

Chư Phật do đấy mà sinh ra

Người thọ trì đọc tụng cúng dường

Công đức bội phần cúng tháp Phật.

Đại Minh Bát-nhã, Mẹ chư Phật

Hay trừ khổ não khắp thế gian

Mười phương chư Phật trong ba đời

Học Bát-nhã được Vô thượng sư,

Hành Bát-nhã làm lợi chúng sinh

Học đại Trí chứng quả Bồ-đề

Các niềm vui hữu vi, vô vi

Tất cả vui từ Bát-nhã sinh.

Như gieo các giống trên mặt đất

Được hòa hợp nên sinh nhiều màu

Năm Ba-la-mật và Bồ-đề

Đều từ Bát-nhã mà sinh ra,

Như vua Chuyển luân khi xuất hành

Dẫn đường là bảy báu, bốn binh

Nương theo hạnh Bát-nhã tối thượng

Tất cả pháp công đức nhóm hợp.

❧

Phẩm 4: CÔNG ĐỨC

Kệ Phát quang địa nhiếp Nhẫn nhục ba-la-mật:

Đế Thích nghi ngờ bạch Phật rằng:

Hằng hà sa số cõi nước Phật

Cõi Phật vô số như hạt cải.

Lực Bát-nhã rõ hết cõi Phật

Hiểu rõ Bát-nhã như vậy rồi,

Làm sao không cúng dường cõi Phật.

Ví như vua được người kính trọng

Người trụ Bát-nhã cũng như vậy,

Công đức Bát-nhã ở cõi Phật

Ngọc ma-ni giá trị không bằng,

Cúng dường tủ kinh, nơi để kinh

Sẽ được phước đức quý vô lượng.

Phật diệt độ, cúng dường xá-lợi

Không bằng cúng dường Bát-nhã kinh,

Người nào ưa thọ trì cúng dường

Người đó sẽ mau được giải thoát

Trước hành Bố-thí ba-la-mật

Kế là Giới, Nhẫn, Tấn, Thiền định,

Thọ trì thiện pháp không thể hoại

Chắc chắn sinh ra tất cả pháp

Như các loại cây cõi Diêm-phù

Với nhiều màu sắc, hình khác nhau,

Tuy bóng mỗi cây có sai khác

Nhưng đều gọi chung là bóng cây.

Năm Ba-la-mật, tên tuy khác

Bát-nhã ba-la cùng một tên,

Tất cả hồi hướng quả Bồ-đề

Đồng quy về một vị giác ngộ.

❧

Phẩm 5: PHƯỚC LƯỢNG

Kệ Diễm tuệ địa nhiếp Tinh tấn ba-la-mật:

Các thứ sắc, thọ, tưởng, hành, thức

Bồ-tát xét thấy đều vô thường

Mỗi mỗi hiện hành mà không biết

Người trí thấy không pháp, không sinh.

Không có sắc, thọ, tưởng, hành,thức

Pháp này không đắc cũng không sinh

Biết rõ tất cả pháp đều không

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

Như hóa hiện hằng sa cõi Phật

Các chúng sinh chứng quả La-hán

Nếu có ghi chép kinh Bát-nhã

Bảo người thọ trì được cộng đức,

Làm sao tu học hạnh của Phật

Dốc tin Bát-nhã các pháp không

Mau chứng Thanh văn và Duyên giác

Cho đến đạo Vô thượng Bồ-đề.

Thế gian không giống, không sinh cây

Cành lá hoa quả đều không có

Không Phật, ai chỉ tâm Bồ-đề,

Không Phạm-thiên, Đế Thích, Thanh văn

Như mặt trời chiếu khắp chư Thiên

Làm cho thành tựu các thứ nghiệp.

Phật trí tâm Bồ-đề cũng vậy

Các pháp công đức từ trí sinh,

Nếu ao Vô nhiệt không có rồng

Thì cõi Diêm-phù không có sông,

Không có sông, hoa quả không sinh

Không có các báu trong biển lớn.

Thế gian không Phật không đại Trí

Không trí, công đức không tăng trưởng,

Cũng không Phật pháp để trang nghiêm

Không châu báu trong biển Bồ-đề.

Như đom đóm sáng ở thế gian

Tất cả đều hợp lại một chỗ,

So ánh mặt trời chiếu thế gian

Không bằng một phần số vi trần.

❧

Phẩm 6: TÙY HỶ CÔNG ĐỨC

Kệ Nan thắng địa nhiếp Thiền ba-la-mật:

Lại có công đức của Thanh văn

Hành bố thí, trì giới quán chiếu

Không bằng Bồ-tát phát nhất tâm

Tùy hỷ chút ít phần tích phước.

Lại có vô số na-do-tha

Vô biên hằng sa các cõi Phật

Quá khứ, hiện tại Phật đã nói

Pháp bảo đoạn trừ tất cả khổ,

Từ khi phát tâm Vô thượng giác

Cho đến thành Phật và nhập diệt

Nếu có bao nhiêu công đức Phật

Đều thành phương tiện Ba-la-mật.

Thanh văn, Hữu học và Vô học

Các pháp lành hữu lậu, vô lậu

Bồ-tát hồi hướng khắp tất cả

Nên vì thế gian chứng Bồ-đề.

Bồ-tát bố thí tâm không trụ

Trụ tâm chính là tướng chúng sinh,

Có thấy, có niệm là chấp trước

Chẳng phải hồi hướng, thí Bồ-tát.

Như vậy chẳng phải thí vô tướng

Nên biết pháp này có diệt tận

Việc phi pháp chẳng phải tâm thí

Mới được gọi là hồi hướng thí.

Có tướng thí chẳng phải chân thí

Hồi hướng vô tướng chứng Bồ-đề,

Như thức ăn ngon có thuốc độc

Pháp tự chấp tướng cũng như vậy.

Cho nên hồi, thí cần phải học

Chúng lành của Phật đều nên biết,

Là sinh, là tướng, là oai lực

Thảy đều tùy hỷ hồi hướng thí.

Đem công đức hồi hướng Bồ-đề,

Bồ-tát bố thí đều vô tướng

Bố thí như vậy Phật ấn chứng

Vậy mới gọi là dũng mãnh thí.

❧

Phẩm 7: ĐỊA NGỤC

Kệ Hiện tiền địa nhiếp Trí tuệ ba-la-mật:

Vô số người mù không thấy đường

Không một người nào vào được thành

Tu hành sáu độ thiếu Bát-nhã

Không có năng lực để giác ngộ,

Ví như vẽ tượng, không vẽ mắt

Do không có mắt không sinh động.

Có thọ hành đối với trí tuệ

Gọi là có mắt và có sức.

Pháp trắng đen hữu vi, vô vi

Giống như vi trần không thể được

Trí tuệ quán chiếu như hư không

Gọi là Bát-nhã xuất thế gian.

Bồ-tát tin chắc vào hạnh Phật

Cứu độ vô số khổ chúng sinh

Nếu còn chấp trước tướng chúng sinh

Chẳng phải hành Bát-nhã tối thượng.

Bồ-tát nếu hành hạnh tối thượng

Quá khứ chưa từng cầu đại Trí

Nay nghe Bát-nhã tưởng như Phật

Mau chứng tịch tĩnh đạo Bồ-đề

Quá khứ vô số kiếp tin Phật,

Không tin Bát-nhã ba-la-mật

Mà lại không tin Bát-nhã ba-la-mật

Hoặc sinh tâm sân hận, phỉ báng

Là người ngu si đọa A-tỳ.

Người nào muốn chứng các trí Phật

Mà không tôn trọng pháp Bát-nhã

Như người buôn vào biển cầu báu

Mất hướng đi đành phải trở về.

❧

Phẩm 8: THANH TỊNH

(Phẩm này bao gồm Phẩm 9- khen ngợi)

Kệ Viễn hành địa nhiếp Phương tiện ba-la-mật:

Sắc thanh tịnh nên quả thanh tịnh

Sắc quả đều đồng Nhất thiết trí

Nếu khi Nhất thiết trí thanh tịnh

Như cõi hư không, không hư hoại.

Bồ-tát vượt ra khỏi ba cõi

Đoạn hết phiền não mà hiện sinh

Không già, bệnh, chết, hiện diệt độ

Đó tức là hành hạnh Bát-nhã.

Thế gian chìm đắm trong sắc dục

Người ngu như trong cơn gió lốc

Như nai chạy quanh ở trong chuồng

Người trí như chim bay trên không.

Không chấp trước sắc, không thọ, tưởng

Cũng không hành, thức là thanh tịnh

Lìa được phiền não nhơ như vậy

Giải thoát là hành đại Trí Phật.

Bồ-tát hành đại Trí như vậy

Được lìa các tướng, thoát luân hồi

Như mặt trời thoát khỏi nhật thực

Ánh sáng chiếu xa khắp thế gian,

Lửa đốt cây cỏ và rừng núi

Như tất cả pháp tánh thanh tịnh

Quán như vậy cũng không phải quán

Đó là hành Bát-nhã tối thượng.

❧

Phẩm 10: XƯNG TÁN CÔNG ĐỨC

Kệ Bất động địa nhiếp Nguyện ba-la-mật và Thiện tuệ địa nhiếp Lực ba-la-mật:

Đế Thích thiên chủ bạch Phật rằng:

Tại sao Bồ-tát hành trí tuệ?

Phật đáp uẩn giới số vi trần

Bồ-tát không có uẩn giới này.

Bồ-tát hành lâu nên biết được

Tạo thắng duyên với vô số Phật

Người mới học nghe liền nghi ngờ

Hoặc không mong cầu mà không học,

Như người đi sâu vào đường hiểm

Bỗng thấy mục đồng ở cuối đường

Tâm an ổn không lo sợ giặc

Biết gần đến thành không còn xa.

Nếu nghe Bát-nhã tối thượng rồi

Lại mong cầu được quả Bồ-đề

Như được an ổn không sợ hãi

Tâm vượt La-hán, Duyên giác địa.

Ví như người đến xem biển lớn

Trước thấy núi rừng và cây lớn

Thấy cảnh tốt đẹp đáng mến này

Biết gần đến biển chẳng còn xa,

Nếu Bồ-tát phát tâm vô thượng

Nghe Bát-nhã ba-la-mật-đa này

Tuy rằng chưa được Phật thọ ký

Nhưng quả Bồ-đề cũng không xa.

Như mùa xuân cây cỏ sinh trưởng

Biết không lâu sẽ có hoa quả

Nếu người thọ trì được Bát-nhã

Không bao lâu sẽ chứng Bồ-đề,

Cũng như người nữ đã mang thai

Đủ mười tháng ắt đến ngày sinh

Nếu Bồ-tát nghe Bảo Đức Tạng

Là điềm lành báo mau thanh Phật.

Người hành Bát-nhã ba-la-mật

Thấy sắc không tăng cũng không giảm

Thấy pháp, phi pháp như pháp giới

Không cầu tịch tĩnh tức Bát-nhã.

Người thực hành không nghĩ Phật pháp

Không nghĩ đủ lực và tịch tĩnh

Hành vô tướng: lìa nghĩ, không nghĩ

Là hành hạnh Bát-nhã tối thượng.

❧

Phẩm 11: MA

Kệ Pháp vân địa nhiếp Trí tuệ – bờ bên kia:

Phật bảo Thiện Hiện hãy lắng nghe!

Phàm phu, Thanh văn và Duyên giác

Đó gọi là địa vị Như Lai.

Nếu tất cả như nhau không ngại

Có khen ngợi nhưng lìa lời nói

Dựa vào mà quán chiếu Như Lai

Cho đến đạt thành Sở tác trí,

Trụ giữ Phật địa đại kim cang

Quán sát vô tướng trụ hư không

Nên biết không lìa giống của Phật.

Thiện Hiện lại bạch Đức Thế Tôn:

Thế nào là ma sự Bồ-tát?

Phật bảo việc ma ấy rất nhiều,

Nay ta lượt nói cho ông rõ.

Ma có vô lượng sự biến hóa

Nên khi chép Bát-nhã tối thượng

Mau lìa cung trời như điện chớp

Đến với thế gian làm việc ma,

Hoặc thị hiện thích nói điều muốn

Hoặc không nghe nhận, lại sân hận

Không nói tên họ và dòng dõi

Việc ma như vậy cần nên biết.

Ngu si không trí, không phương tiện

Không rễ làm sao có lá cành

Nghe Bát-nhã rồi cầu kinh khác

Như bỏ cả voi chỉ lấy chân;

Như người đã được trăm món ăn

Mà lại cho cơm là ngon nhất

Bồ-tát đã được Bát-nhã rồi

Lại bỏ mong cầu quả La-hán;

Hoặc là ưa cầu được lợi dưỡng

Chấp trước dòng họ, lưu dấu vết

Xả bỏ chánh pháp, làm phi pháp

Đó là ma dẫn vào tà đạo.

Người nào nghe pháp tối thượng này

Đối với Pháp sư nên tin trọng.

Biết ma, Pháp sư không chấp trước

Dầu thân có vui hay không vui.

Lại có vô số các thứ ma

Nhiễu loạn vô số chúng Bí-sô

Mong cầu trì tụng Bát-nhã này

Không thể được, bảo vật vô giá,

Trí tuệ Phật mẫu thật khó được

Bồ-tát sơ tâm muốn mong cầu

Mười phương chư Phật đều hộ vệ

Tất cả các ma không thể hại.

Kinh Phật Thuyết Phật Mẫu Bảo Đức Tạng Bát-Nhã Ba-La-Mật - Quyển Trung - Phẩm 12: Hiện Thế

KINH PHẬT THUYẾT PHẬT MẪU BẢO ĐỨC

TẠNG BÁT-NHÃ BA-LA-MẬT

QUYỂN TRUNG

Phẩm 12: HIỆN THẾ

Như mẹ thương con lúc tật bệnh

Thường làm cho cha mẹ sầu lo

Mười phương Phật từ Bát-nhã sinh

Bát-nhã thâu nhiếp cũng như vậy.

Tất cả chư Phật trong ba đời

Đến khắp mười phương cũng như vậy

Đều từ Phật mẫu Bát-nhã sinh

Bảo hộ cả tâm hạnh chúng sinh.

Các Đức Như Lai trong thế gian

Cho đến Duyên giác và La-hán

Kịp đến Bát-nhã ba-la-mật

Chỉ một vị pháp: lìa phân biệt.

Trí Bồ-tát quá khứ, hiện tại

Nhất nhất đều trú, hành pháp không

Các Bồ-tát hành đúng như thật

Vì thế Như Lai gọi là Phật.

Vườn Bát-nhã hoa trái sum suê

Phật nhờ Bát-nhã nên vui vẻ

Mười Lực các căn đều thanh tịnh

Chúng sanh mười phương cùng tịnh chúng,

Cho đến chúng Thanh văn vây quanh

Núi cao Bát-nhã ba-la-mật

Mười phương chư Phật đều nương tựa

Chúng sinh ba đường được cứu hộ.

Độ rồi không sinh tướng chúng sinh

Sư tử ở núi rống tiếng lớn

Các thú nghe tiếng đều kinh sợ

Phật nương Bát-nhã phát dịu âm,

Ngoại đạo tà ma đều khiếp sợ

Như mặt trời chiếu trên hư không

Các tướng hiện bày khắp mặt đất

Vua pháp trụ Bát-nhã cũng vậy,

Thuyết diệu pháp vượt qua sông ái

Sắc vô tướng, thọ cũng vô tướng

Cho đến tưởng, hành cũng như vậy,

Thức cũng đồng như các pháp kia

Chư Phật nói pháp này vô tướng

Khởi thấy tướng chúng sinh, hư không

Hư không: vô tướng, không thể đắc

Phật thuyết các pháp không tương ưng

Không thuyết tướng chẳng không, chẳng có.

❧

Phẩm 13: CHẲNG NGHĨ BÀN

Nếu thấy tất cả pháp như vậy

Tất cả ngã kiến thảy đều bỏ

Thực hành pháp Phật, pháp Thanh văn

Đều từ Bát-nhã mà thành tựu.

Như vua không làm trong thành ấp

Nhưng khi có việc tự hoàn thành

Bồ-tát lìa tướng nương Bát-nhã

Tự nhiên được pháp công đức Phật.

❧

Phẩm 14: THÍ DỤ

Nếu Bồ-tát phát tâm kiên cố

Tu hành hạnh Bát-nhã tối thượng

Sẽ vượt qua Thanh văn, Duyên giác

Mau chứng được đạo quả Bồ-đề.

Như người muốn vượt qua biển lớn

Mà thuyền tàu đang bị vỡ tan

Không nhờ gỗ ván, không toàn mạng

Nếu bám vào sẽ đến bờ kia.

Người nào không phát tâm kiên cố

Nương vào Bát-nhã cầu giải thoát

Chìm biển luân hồi không lúc ra

Nơi ấy khổ não: sinh, già, chết.

Nếu có lòng tin trì Bát-nhã

Hiểu tánh hữu vô, thấy chân như

Là người được tài lộc, phước trí

Mau chứng quả Bồ-đề tối thượng.

Như người gánh nước bằng thùng đất

Biết không bền chắc, mau hư hoại

Nếu dùng thùng bền chắc đựng nước

Sẽ không hư hoại, không sợ lo.

Những Bồ-tát không đủ lòng tin

Xa lìa Bát-nhã cầu thoái lui.

Còn phát lòng tin trì Bát-nhã

Sẽ vượt Thanh văn, chứng Bồ-đề

Chưa có người buôn nào đi biển

Mà không làm thuyền lớn kiên cố,

Đi thuyền kiên cố không lo sợ

Được châu báu, được đến bờ kia

Bồ-tát tín tâm cũng như vậy

Lìa hạnh Bát-nhã, xa Bồ-đề.

Người tu hành đại Trí tối thượng

Sẽ được quả Vô thượng Bồ-đề

Như người trăm tuổi bị bệnh hoạn

Không thể tự mình đi đứng được,

Nếu có hai người dìu hai bên

Tùy ý đi đứng không sợ sệt.

Bồ-tát mà lực Bát-nhã kém

Thì không thể đến bờ giác ngộ

Phải thực hành phương tiện tối thượng

Để được quả Bồ-đề không ngại.

❧

Phẩm 15: THIÊN

Có Bồ-tát trụ vào Sơ địa

Phát lòng tin hành hạnh Bát-nhã

Để cầu quả Vô thượng Bồ-đề

Gần gũi bạn lành và bậc Trí.

Làm sao được công đức đại Trí

Nên từ Bát-nhã ba-la-mật

Tất cả các pháp Phật như vậy

Có được công đức nhờ bạn lành,

Tu hành sáu độ hạnh Bát-nhã

Tất cả hồi hướng quả Bồ-đề

Phật uẩn không có, không thể cầu

Chớ nói vậy cho hàng Sơ địa.

Bồ-tát tu hành biển công đức

Cứu vô số người ở thế gian

Cầu Bồ-đề, tâm lìa điên đảo

Thuyết pháp tối thượng sáng như điện,

Nên phát tâm Bồ-đề vô thượng

Không cầu tiếng khen, không sân giận

Lìa uẩn, thức, giới và ba thừa

Không thoái, không động, không chấp thủ,

Pháp hành như vậy được vô ngại

Thông đạt lý mầu, lìa vọng tưởng

Tin nghe Bát-nhã rồi giáo hóa

Biết Bồ-tát này trụ bất thoái.

Phật pháp rộng sâu khó biết được

Không có người chứng, không thể đắc

Vì lợi ích, nên chứng Bồ-đề

Chẳng phải phát sơ tâm đã biết,

Chúng sinh ngu si lại mê muội

Ưa sống ở đời cầu cảnh giới

Mà pháp không trụ không có đắc

Từ không chỗ trụ sinh thế gian.

❧

Phẩm 16: NHƯ THẬT

Cõi phương Đông hư không vô biên

Phương Nam, Tây, Bắc cũng như vậy

Cho đến trên dưới và bốn góc,

Hoàn toàn không tướng, không phân biệt.

Quá khứ vị lai và hiện tại

Tất cả pháp Phật và Thanh văn

Đều như thật, không thể nắm bắt

Không nắm bắt nên không phân biệt.

Bồ-tát ưa cầu pháp như vậy

Nên hành hạnh Bát-nhã phương tiện

Lìa hết tướng tức là Bồ-đề

Bồ-tát nếu lìa lấy đâu chứng.

Như chim bay được trăm do-tuần

Gãy cánh không bay được một nửa

Trời Đao-lợi và người thế gian

Quên mất Bát-nhã nên tự đọa,

Tuy hành năm Ba-la-mật trước

Trải qua rất nhiều vô số kiếp

Lại dùng nguyện lớn để nuôi dưỡng

Lìa phương tiện liền đọa Thanh văn,

Ưa hành Phật trí tâm bình đẳng

Giống như cha mẹ vì tất cả

Mà làm lợi ích và từ bi

Thường khéo nói giáo pháp vi diệu.

❧

Phẩm 17: ĐIỀM TỐT LÀNH Ở ĐỊA VỊ KHÔNG THOÁI

CHUYỂN

Phẩm này thu nhiếp khắp ánh sáng Phật địa:

Bấy giờ, Tu-bồ-đề bạch Phật:

Bồ-tát bất thoái rất thù thắng

Lìa tướng nói nghe, làm sao thuyết

Xin Phật giảng nói tạng công đức,

Không trụ Sa-môn, Bà-la-môn

Hành mười điều thiện, xa ba đường

Bậc Đại trí lìa tất cả tướng

Như tiếng vọng từ trong hang núi,

Nếu muốn giáo hóa pháp vô ngại

Thì luôn khéo nói các giáo pháp

Bốn oai nghi đi, đứng, nằm, ngồi

Một niệm quán tâm đều thông đạt.

Ba nghiệp trong sạch như vải trắng

Không vì lợi dưỡng nên vui pháp

Trừ cảnh giới ma, giáo hóa người

Quán Tứ thiền mà không an trụ,

Không cầu tiếng khen, không sân hận

Cho đến không ô nhiễm bụi trần

Hoặc là giàu sang và thoát mạng

Không nhiễm chút gì của dục trần,

Xưa nay vắng lặng đều không có

Qua lại nhau đều có nghiệp duyên

Nếu cầu thanh tịnh, không thoái chuyển

Nên hành hạnh Bát-nhã tối thượng,

Cầu Chánh biến tri, tâm nhún nhường

Không cầu Nhị thừa, lìa biên địa

Vì pháp xả thân như Tu-di

Đó là Bồ-tát không thoái chuyển.

❧

Phẩm 18: KHÔNG

Sắc, thọ, tưởng, hành, thức thâm sâu

Xưa nay vắng lặng không hình tướng

Như biển sâu gậy không dò được

Đắc Bát-nhã uẩn cũng như vậy.

Bồ-tát biết pháp thậm thâm này

An trụ chân như không thể nhiễm

Sáu trần, mười hai giới, thể không

Không uẩn làm sao có được phước,

Như người nghĩ đến cảnh dục nhiễm

Tâm đắm nữ sắc như mắt thấy

Cho đến mỗi ngày luôn nhớ nghĩ

Bồ-tát nghĩ hiểu cũng như vậy.

Nếu trải qua nhiều kiếp bố thí

Người trì giới, La-hán, Duyên giác

Không bằng nói, hành pháp Bát-nhã

Trăm ngàn vạn phần không bằng một,

Nếu Bồ-tát quán lý Bát-nhã

An trụ thuyết pháp mà không tướng

Hồi hướng tất cả chứng Bồ-đề

Làm Thầy ba cõi mà không có

Nói pháp thành tựu mà vô tướng

Chẳng không, chẳng thật, chẳng thể đắc

Thực hành như vậy là giác trí

Thành tựu được nghĩa lý vô biên

Trong một niệm biết tất cả pháp

Tin lời Phật dạy và người giảng

Trong vô số kiếp những điều thuyết.

Pháp giới không tăng, cũng không giảm

Gọi là Ba-la-mật của Phật

Bồ-tát nương Bát-nhã thuyết pháp

Tâm không đắm trước vào tiếng tăm

Cũng không nói: chứng Vô thượng giác.

❧

Phẩm 19: NGANG NGA THIÊN TỶ

Ví như đèn sáng do các duyên

Nhờ dầu, mỡ, tim đèn và lửa

Ánh sáng chẳng từ tim, lửa, dầu

Không lửa, không tim, đèn không sáng.

Nếu có Bồ-tát mới phát tâm

Không cầu quả Vô thượng Chánh giác

Làm sao chứng được quả Bồ-đề

Do đó cũng không được tịch tĩnh.

Từ hạt giống sinh cây, hoa, quả

Không có giống hoa quả đều không

Phát tâm không cầu quả Bồ-đề

Tu hành rốt cuộc không đắc quả,

Từ hạt giống sinh ra thóc lúa

Quả kia chẳng có cũng chẳng không

Đạo quả Bồ-đề cũng như huyễn

Xa lìa hữu tánh và vô tánh.

Vì như những giọt nước rất nhỏ

Dần dần cũng chảy đầy bồn lớn

Sơ tâm mong cầu quả Vô thượng

Hành chánh pháp lâu ngày ắt chứng,

Thực hành Không, Vô tướng, Vô nguyện

Không cầu tịch tĩnh, không hình tướng

Như người lái đò khéo qua sông

Không tấp hai bên, chẳng giữa dòng.

Bồ-tát tu hành không chấp trước

Mới được Phật thọ ký Bồ-đề,

Nếu biết Bồ-đề không chỗ có

Đó là thực hành Bát-nhã Phật.

Như đường đi nhiều bệnh, đói khát

Bồ-tát đi vào không lo sợ

Người sau biết rồi liền qua lại

Không chịu chút xíu khổ não nào.

❧

Phẩm 20: THIỆN GIẢI PHƯƠNG TIỆN

Bồ-tát vâng giữ Bát-nhã Phật

Biết uẩn xưa nay vốn không sinh

Phật pháp, cõi chúng sinh đều không

Dùng Không, Tam-muội, phát Bi, Trí,

Như người có đức, sức hơn hết

Hiểu rõ tất cả pháp huyễn hóa

Cho đến binh khí, người thợ khéo

Có thể một lòng vì thế gian,

Cha mẹ, vợ con của người đó

Trên đường dạo chơi gặp kẻ thù

Nhiều người biết người dũng mãnh vậy,

Họ an vui về, không lo sợ.

Bồ-tát đại Trí vì chúng sinh

An trụ vào Thiền định thứ nhất

Hàng phục bốn ma, lìa Nhị thừa

Cũng không mong cầu quả Bồ-đề.

Ví như hư không, không chỗ có

Đất, nước, gió, lửa đều nương đó

Chúng sinh ở đời được an vui

Hư không: không ý trụ, chẳng trụ,

Bồ-tát trụ không cũng như vậy

Các thứ tướng hiện ở thế gian

Do trí nguyện lực của chúng sinh

Chẳng phải tịch tĩnh, chẳng phải không.

Bồ-tát lúc thực hành đại Trí

Trụ vào thiền định, không, tịch tĩnh

Trong đó không thấy tất cả tướng

Cũng lại không thấy không có tướng,

Bồ-tát hành pháp môn giải thoát

Không cầu tịch tĩnh, không hành tướng

Như chim bay qua lại hư không

Không trụ hư không, không trụ đất,

Cũng như có người tập bắn tên

Kiên trì luyện tập qua nhiều năm

Luyện tập lâu ngày được thành thạo

Bắn mỗi mũi tên đều trúng đích.

Hành Bát-nhã tối thượng cũng vậy

Tu tập trí tuệ và phương tiện

Thẳng đến điều thiện được viên mãn

Mới được thần thông, lực tối thượng.

Nếu Bí-sô chứng thần thông lực

Trụ hư không, biến hóa thần thông

Bốn oai nghi đi, đứng, nằm, ngồi

Trải nhiều kiếp không hề mỏi mệt.

Bồ-tát trụ vào không cũng vậy

Thực hành vô tướng đến bờ giác

Thực hành các hạnh ở thế gian

Trải qua nhiều kiếp thấm mỏi mệt,

Như vào đường hiểm gặp gió lớn

Chú tâm hai tay nắm chặt dù

Người này lo sợ không đi được

Mãi tới gió lặn mới dám đi.

Bồ-tát đại Trí trụ đại Bi

Phương tiện trí tuệ là hai tay

Cầm dù Không, Vô tướng, Vô nguyện

Thấy pháp không trụ nơi tịch tĩnh,

Như người tìm báu đến được nơi

Lấy được, an vui trở về nhà

Người ấy thỏa mãn tâm an vui

Quyến thuộc nào mang lòng khổ não.

Đến đảo báu không này cũng vậy

Đắc được báu: Căn, Lực, Thiền định

Bồ-tát không trụ tâm hoan hỷ

Làm các chúng sinh lìa khổ não,

Người buôn muốn lợi ích nên đi

Đến ngõ hẻm, xóm làng, thành ấp

Tuy được của báu cũng không ở

Trí lớn biết đường nên trở về.

Bồ-tát đại Trí đều biết rõ

Trí giải thoát Thanh văn, Duyên giác

Cho đến Phật trí cũng không trụ

Huống là thực hành đạo hữu vi.

Bồ-tát đại trí vì thế gian

Trụ định: Không, Vô tướng, Vô nguyện

Nếu được thanh tịnh, không chấp trước

Mới có thể biết được vô vi.

Như chưa nói tên, người chưa biết

Nói ra rồi, mọi người đều biết

Bồ-tát thực hành môn giải thoát

Được nghe bạn lành dạy pháp này.

Bồ-tát nghe pháp thâm sâu đó

Đối với các căn đều thông suốt

Trụ pháp Không, Vô tướng, Vô nguyện

Không thoái không nghĩ, không thọ ký.

Quán ba cõi giống như mộng ảo

Không cầu-quả Thanh văn, Duyên giác

Như Phật vì thế gian nói pháp

Nên thọ ký ngôi vị bất thoái.

Biết chúng sinh đọa trong ba đường

Phát nguyện luôn luôn diệt trừ ác

Đem lực chân thật diệt lửa uẩn

Nên thọ ký ngôi vị bất thoái.

Các sao xấu ác và quỷ thần

Tạo các thứ tật bịnh thế gian

Nguyện lực chân thật đều diệt trừ

Bậc vô ngã cũng nên thọ ký.

❧

Phẩm 21: MA NGHIỆP

Ta được thọ ký không năng, sở

Nguyện lực chân thật được tăng trưởng

Nếu thấy thọ ký và năng sở

Đó là chấp trước và trí nhỏ.

Bồ-tát chấp trước, ma liền biết

Hiện ra bạn thân đến khuấy nhiễu

Hoặc làm cha mẹ trong bảy đời

Nói ông được thọ ký tên đó.

Ma hiện ra làm vô số tướng

Đều nói thương, làm lợi cho ông

Bồ-tát nghe rồi sinh vui mừng

Đó là trí nhỏ chấp việc ma.

Hoặc ở thành thị hay xóm làng

Nơi vắng bẻ núi rừng hoang dã

Tự khen đức mình, chê bai người

Trí nhỏ nên biết bị ma xúi,

Dù ở trong thành thị, xóm làng

Không cầu chứng Thanh văn, Duyên giác

Tâm này chỉ vì độ chúng sinh

Nên ta gọi đó là Bồ-tát.

Ở núi sâu năm trăm do-tuần

Cùng loài thú dữ sống nhiều năm

Hoặc kiêu mạn, chấp ngã, bức bách

Hoặc không phân biệt biết Bồ-tát

Bồ-tát ở đó vì thế gian

Chứng đắc lực thiền định, giải thoát

Hạnh tịch tĩnh chấp gì sơn dã

Nên biết đó là việc của ma.

Tuy ở thành thị hay rừng núi

Thích quả Bồ-đề, lìa hai thừa

Tu hạnh này, lợi ích thế gian

Nhất tâm bình đẳng là Bồ-tát.

❧

Phẩm 22: THIỆN HỮU

Có bậc Đại trí, nương Thầy học

Mau chứng đắc quả Vô thượng giác

Cũng như thầy thuốc chữa các bệnh

Theo học bạn lành, tâm không ngờ.

Bồ-tát thực hành, hạnh Bồ-đề

Nương vào bạn lành Ba-la-mật

Quả tối thượng có thể điều phục

Làm hai việc chứng quả Bồ-đề.

Quá khứ, vị lai, mười phương Phật

Thực hành chánh đạo, không đường khác

Thực hành hạnh Bồ-đề tối thượng

Thuyết Ba-la-mật như điện chớp,

Như Bát-nhã Không, Vô tướng

Biết tướng các pháp cũng như vậy

Biết tất cả pháp thảy đều không

Đó gọi là hành Bát-nhã Phật.

Đắm say sắc dục và ăn uống

Thường bị luân hồi chẳng nghĩ ngừng

Người ngu si đều kiến điên đảo

Pháp không thật tưởng cho là thật,

Như nghi có độc trong thức ăn

Do vọng tưởng này nên không ăn

Người ngu vọng tâm, sinh ngã tưởng

Do ngã tưởng này nên có sinh tử.

Cũng như thường nói các phiền não

Đối với phiền não, không chấp tướng

Phiền não, thanh tịnh đều không có

Vậy Bồ-tát này biết Bát-nhã.

Như chúng sinh trong cõi Diêm-phù

Đều phát tâm Bồ-đề vô thượng

Bố thí trải qua hàng trăm kiếp

Hồi hướng tất cả chứng Bồ-đề.

Nếu như có người trong một ngày

Thực hành hạnh Bát-nhã tối thượng

Bố thí ngàn kiếp không bằng một

Công đức của người hành Bát-nhã.

Bồ-tát đại Bi hành Bát-nhã

Vì độ chúng sinh không khởi tưởng

Thường hành hạnh khất thực trong nước

Chứng đắc tất cả danh đại Trí,

Bồ-tát muốn độ thoát trời người

Cho đến các khổ trong ba đường

Làm cho mau đến bờ giác ngộ

Siêng năng hành Bát-nhã ngày đêm.

Như người mong cầu báu vô giá

Phải vượt qua biển lớn, hiểm nạn

Không sợ hãi thì mới đạt được

Dứt trừ buồn lo, được an vui,

Cầu vật báu Bồ-đề cũng vậy

Siêng thực hành công đức Bát-nhã

Được báu vô thượng, không chấp xả

Bồ-tát mau chứng quả Bồ-đề.