Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 27/27

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Linh Sơn Đại Tạng › Bộ Luận

Đại Tập 112 · Bộ Luận II · Số 1645–1648

Dịch giả
Thích Tịnh Hạnh
Thông tin
Ghi trên sách: Sa Môn Thích Tịnh HạnhHội Văn Hóa Giáo Dục Linh Sơn Đài Bắc, 2000

Mục Lục

LINH SƠN PHÁP BẢO ĐẠI TẠNG KINH

TẬP 112

BỘ LUẬN

II

SỐ 1645 - 1648

HỘI VĂN HÓA GIÁO DỤC

LINH SƠN ĐÀI BẮC XUẤT BẢN

Lời Giơi Thiệu

Ngày nay, có thể nói, đại đa số Tăng Ni và Phật tử Việt Nam đều nhận thấy, một bộ Đại Tạng Kinh bằng chữ Việt là nhu cầu hết sức bức thiết, vì hai lý do:

Thứ nhất, hầu hêt các nước Phật giáo châu Á, kể cả Lào và Campuchia, đều đã có Đại Tạng Kinh riêng của họ, lẽ ra Phật giáo Việt Nam cũng đã phải có từ lâu rồi, nhưng cho đến nay vẫn chưa: điều này chứng tỏ Phật giáo Việt Nam đã thua kém Phật giáo các nước bạn rất xa. Đó là điều mà giới Phật giáo Việt Nam, đặc biệt giới xuất gia, cần quan tâm suy nghĩ.

Thứ hai, khả năng học tập, nghiên cứu Phật giáo trực tiếp qua Đại Tạng Kinh chữ Hán, có thể sẽ mỗi ngày một sút giảm dần; như vậy, nếu không có được bộ Đại Tạng Kinh chữ Việt hoàn chỉnh và gấp rút, thì e các thế hệ học Phật tương lai sẽ gặp nhiều khó khăn trong việc nghiên cứu, học hỏi; và về lầu về dài, sự phát huy tinh thần Phật pháp ở Việt Nam cũng sẽ bị ảnh hưởng, nếu không nói bị hạn chế.

Chúng tôi nhấn mạnh, “Đại Tạng Kinh chữ Việt hoàn chỉnh”, có nghĩa là trước nay ở Việt Nam tuy cũng đã có một số lớn kinh điển Hán văn được dịch sang chữ Việt rồi, nhưng số đó còn rời rạc, lẻ tẻ, chứ chưa được tổ chức thành hệ thống hẳn hoi cho đúng với danh nghĩa Đại Tạng Kinh như tạng chữ Hán, để truyền trì cho đời sau, Hơn nữa, “hoàn chỉnh” còn có nghĩa là Đại Tạng Kinh chữ Việt phải gồm đủ Kinh, Luật, Luận và những tác phẩm chú thích, sớ giải v.v… của các bậc Tổ sư tiền bối cũng như của các học giả cận đại.

Nay, chúng tôi được biết, Hòa thượng Thích Tịnh Hạnh – Tiến sĩ Triết học – hiện đang ở bên Đài Loan, phát nguyện đứng ra tổ chức phiên dịch và ấn hành Đại Tạng Kinh chữ Việt. Hòa thượng đã hoạch định một chương trình phiên dịch và ấn loát quy mô, công việc đang được tiến hành một cách thuận lợi và đều đặn. Chúng tôi vô cùng hân hoan và xin nhất tâm tùy hỷ.

Nhưng đây là sự nghiệp lớn lao, công đức cũng vô lượng, không phải sức của một người có thể chu toàn được, mà phải cần sự hỗ trợ của nhiều người. Cái khó trước kia là ở chỗ đã chưa có ai đề xướng và đứng ra gánh vác trách nhiệm, cho nên dù có người muốn hỗ trợ cũng không biết hướng về đâu. Thì nay đã có Hòa thượng Tịnh Hạnh, tương

Đối đủ năng lực và điều kiện, đứng ra cán đáng công việc to lớn này, nên chúng tôi chí thành tha thiết thỉnh cầu chư tôn Hòa thượng, chư Đại đức Tăng Ni, Phật tử Việt Nam trong và ngoài nước, hãy phát đại tâm hộ trì Phật pháp, giúp đỡ Hòa thượng Tịnh Hạnh bằng hai cách:

• Tích cực tham gia công trình phiên dịch, hiệu đính, chứng nghĩa góp ý v.v…

• Hỗ trợ tài chính, tùy theo khả năng, cho công trình án loát, xuất bản v.v…

Đây là việc chung, có ảnh hưởng rất lớn đối với tiền đồ Phật giáo Việt Nam, chúng tôi ước mong quí vị sốt sắng tham gia, để phúc quả to tát này mau được viên mãn.

Sự nghiệp phiên dịch và xuất bản Đại Tạng Kinh chữ Việt, khi được hoàn thành, sẽ góp phần quan trọng trong việc phát triển nền văn học Phật giáo Việt Nam, đồng thời, giúp nâng cao địa vị của Phật giáo Việt Nam lên ngang tầm địa vị của các nước Phật giáo trên thế giới.

Nguyện cầu chư Phật, Bồ-tát, Thánh tăng, Hộ pháp, Hộ pháp thiện thần gia vị cho Hòa thượng Tịnh Hạnh và toàn thể quí vị Mạnh thường quân hộ trì Chánh pháp mau thành tựu đại nguyện.

Nam mô Hộ Pháp Chư Thiên Bồ-tát đại chứng minh.

Sài Gòn ngày 16 – 12 – 1998

Hội đồng Chứng minh

Lời Nói Đầu

Ba tạng giáo điển là kho tàng của trí tuệ Bát-nhã, là chìa khóa của sự thành tựu đạo nghiệp. Hơn mười ba thế kỷ trước, thấu triệt lẽ này, Đại sư Huyền Tráng đã phát đại hùng tâm phiên dịch kiện toàn ba tạng giáo điển, giúp Trung Quốc hồng phước sở hữu Trung văn Đại Tạng kinh.

Trải năm mươi năm ấp ủ một hoài bão tương tự, mãi đến ngày nay, chúng tôi, mới tạm hội đủ nhân duyên để thực hiện bộ Việt tạng; thành tựu ấy chẳng thể, chẳng phải do một cá nhân: nó là thành quả của một công đức cộng đồn, do nhiều trái tim, bộ óc hợp lại.

Xưa kia, sự hiện diện của Hán tạng đã góp phần to lớn vào sự nghiệp nâng cao đời sống văn hóa, tâm linh của Trung Hoa, giúp nước này đủ sức mạnh gốc rễ để đứng vững trước bao phong ba, thử thách. Nhận định về điều này, ông Phùng Hữu Lan, giáo sư Viện đại học Bắc Kinh đã viết:

“Vào thời đại Nam Bắc triều, giới tư tưởng Trung Quốc lại có sự chuyển mình lớn lao. Bởi vì lúc đó tư tưởng Phật giáo truyền vào Trung Quốc có hệ thống, người Trung Quốc đối với Phật giáo truyền vào Trung Quốc có hệ thống, người Trung Quốc đối với Phật giáo cũng thâm nhập hiểu được những huyền diệu sâu xa. Từ đó cho đến thời sơ diệp nhà Tống, những người có tư tưởng lỗi lạc nhất của Trung Quốc đều là những người nghiên cứu tư tưởng đạo Phật (khoảng năm sáu trăm năm). Tư tưởng Phật giáo vốn là sản vật của Ấn Độ nhưng được người Trung Quốc giảng giải, phần nhiều đem tư tưởng đó thâm nhập vào khuynh hướng tư tưởng người Trung Quốc, biến thành tư tưởng Phật giáo của Trung Quốc.” *

Sự hiện diện của Việt tạng đối với dân tộc ta đương nhiên cũng là như thế.

Về mặt nội dung, Việt tạng tiếp nạp cả Đại tạng Bắc truyền và Đại tạng Nam truyền. Về phần Đại tạng Bắc truyền, quan trọng nhất được chọn từ Đại Chánh Tan Tu Đại Tạng Kinh, Tục Tạng Kinh…; thêm vào những sắc thái đặc biệt của Đại tạng Tây Tạng, Nhật Bổn; những văn bản tư tưởng Phật giáo của các vị Cao tăng học giả Đông, Tây cận đại; tất cả vào khoảng một ngàn tập, mỗi tập dày một ngàn trang khổ 17x24 cm, như

* Trung Quốc Triết Học Sử, trang 661, xb. 1970 tại Đài Loan:

“Nam Bắc triều thời, Trung Quốc tư tưởng giới hựu hữu đại biến động. Cái ư thị thời Phật giáo tư tưởng hữu hệ thống đích du nhập, nhi Trung Quốc nhơn đối chi diệc năng hữu thậm thâm liễu giải. Tự thử dĩ hậu, dĩ chí Tống sơ Trung Quốc chi đệ nhất lưu tư tưởng gia, giai vi Phật học gia. Phật học bổn vì Ấn Độ chi sản vật, đản Trung Quốc nhơn giảng chi, đa tương kỳ gia nhập Trung Quốc tư tưởng chi khuynh hướng, dĩ sử thành vi Trung Quốc chi Phật học. “

quý vị đang có trước mắt.

Chỉ nói sơ qua, đã mường tượng được công việc thực hiện Việt tạng là khó khăn như thế nào. Thử liếc nhìn qua nước Nhật Bổn chẳng hạn: chỉ mỗi phần việc biên tập tu đính dành cho bộ Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng Kinh (vì toàn bộ Đại Tạng Trung văn và Đại Tạng Nhật Bổn đã hoàn thành từ lâu), do hai học giả Phật giáo lỗi lạc vả Nhật Bản là Cao Nam Thuận Thứ Lang (Junjiro Takakusu) và Độ Biên Hải Húc (Watanabe) chủ trì, cùng với sự cộng tác của nhiều học giả Phật giáo và Đông phương học mà phải cống hiến ròng rã mười ba năm trí tuệ tâm huyết, mới tạm gọi là hoàn chỉnh.

Việc đã đành là khó, ngàn khó vạn khó, nhưng lẽ nào thấy khó mà không làm. Tự lượng sức mình có hạn, nhưng vì mỗi phút lòng thao thức cho sinh mệnh, tiền đồ của Phật giáo và dân tộc Việt Nam, chúng tôi đã mạo muội đứng lên khởi xướng, những mong một gọi nghìn thưa: mỗi Phật tử người Việt, xin ý thức trách nhiệm của mình, tự nguyện góp phần công đức vào sự nghiệp thực hiện bộ Việt tạng này, chẳng những là một phương tiện thù thắng để hoằng dương Chánh pháp, mà còn là đối với nền văn hóa dân tộc được cống hiến vô cùng sâu rọng, cũng xứng đáng là một tôn giáo đã có mặt trên đất nước Việt Nam ngót hai ngàn năm lịch sử.

Hôm nay Việt tạng bắt đầu xuất bản, vì là lần đầu, mặc dầu chúng tôi cố gắng đến mức tối đa, nhưng chắc cũng khó tránh khỏi những khuyết điểm về hình thức lẫn nội dung; hy vọng những vị cao kiến chỉ dạy để kịp thời sửa lại trong những tập sau cũng lần tái bản. Ở đây chúng tôi xin ghi ơn những vị tiền bối đã âm thầm góp sức, cũng như nhiều vị phụng hiến trí tuệ và mồ hôi qua sáu năm và những ngày sắp tới vào công việc gian lao này. Sau hết, không quên cảm ơn Chính phủ Việt Nam trong thời gian qua, đã dành cho chúng tôi nhiều sự dễ dàng trong khi thực hiện Đại Tạng Kinh chữ Việt.

Kính chúc Quý vị vô lượng cát tường.

Viết tại chùa Pháp-bảo TP. Hồ Chí Minh

Ngày 06 tháng giêng năm Canh thìn

P.L: 2544 – (2000)

Sa môn THÍCH TỊNH HẠNH

NHỮNG QUY ƯỚC THỐNG NHẤT

TRONG PHÁP BẢO ĐẠI TẠNG KINH

I- Viết hoa toàn bộ:

1. Tên người: (Phật) Vô Lượng, (vua) Tự Đức, (Thiền sư) Vạn Hạnh, (Bồ-tát) Quán Thế Âm...

2. Tên nước: Việt Nam, Trung Hoa, Thái Lan, Đài Loan...

3. Tôn Xưng danh hiệu Phật: Đức Như Lai, Bậc Chúng Hựu, Đấng Tối Chánh Giác...

4. Tác phẩm, kinh sách: luận Trung Quán, kinh Diệu Pháp Liên Hoa, kinh Trường A-Hàm...

II- Viết hoa chữ đầu:

1. Địa danh: thành Vương xá, chùa Ấn quang, rừng Thi lợi...

2. Thuật ngữ phật học được nhấn mạnh: Bát chánh đạo, Tứ thánh đế, Khổ xuất yếu thánh đế...

3. Phẩm bậc, quả vị tôn kính: Hòa thượng, Thanh văn, Duyên giác, Thái tử (nói về Phật, Bồ-tát thị hiện độ sanh; ví dụ: Thái tử Tỳ-bà-thi), Tôn giả...

4. Chủng loại: chư Thiên

5. Phương hướng: phương Đông nam, hướng Tây bắc, phía Đông thành Vương xá...

III- Viết hoa chữ đầu + gạch nối: (những từ được phiên âm từ Pàli)

1. Nhân danh: Mãn-độ-ma, Xà-ni-sa, Xá-lợi-phất...

2. Địa danh: nước Bạt-kỳ, thành Xá-vệ, cõi Diêm-phù-đề...

3. Thuật ngữ phật học được nhấn mạnh: A-lại-da, Tam-phật-đà, Ba-la-đề-mục-xoa...

4. Phẩm bậc, quả vị: Tỳ-kheo, Ưu-bà-di, A-la-hán...

5. Chủng loại: A-tu-la, La-sát, Càn-thát-bà....

IV- Gạch nối (danh từ chung được phiên âm từ Pàli)

ví dụ: đàn-việt, na-do-tha, do-tuần...

V-Số:

1. Viết thành chữ: (những số quá lớn nên chú thích thêm số)

ví dụ: hai trăm năm mươi (giới), ba mươi hai (tướng tốt), mười lăm ức bảy ngàn sáu mươi vạn (1.570.600.000)...

2. Viết thành số: số hiệu kinh, số trang dẫn

ví dụ: Đại I, trang 15, cht. 52...

VI- Đặc biệt:

- Âm "y" và "i": dù đứng một mình, đứng đầu từ hoặc ở giữa từ, hoặc sau các phụ âm: K, L,M,T,Q vẫn viết theo thói quen cũ.

ví dụ: kỹ cương, lý luận, hoàn mỹ, quy định, li ti, hoan hỷ ...

- viết là " Phạm" không viết là " Phạn" (phát âm theo chữ Brahma).

- viết là "Tuệ" không viết là "Huệ"

TP. Hồ Chí Minh, ngày 8 tháng 9 năm 2000

Sa môn Thích Tịnh Hạnh

MỤC LỤC

(BỘ LUẬN 2 – TẬP 112)

SỐ 1645 – LUẬN CHƯƠNG SỞ TRI................................................................................. 3

LỜI TỰA............................................................................................................................... 3

QUYỂN THƯỢNG.............................................................................................................. 5

PHẨM THỨ NHẤT : KHÍ THẾ GIỚI................................................................................. 5

PHẨM THỨ HAI: TÌNH THẾ GIỚI................................................................................... 11

QUYỂN HẠ.......................................................................................................................... 23

PHẨM THỨ BA:ĐẠO PHÁP.............................................................................................. 30

PHẨM THỨ TƯ: QUẢ PHÁP............................................................................................. 31

SỐ 1646- - LUẬN THÀNH THẬT...................................................................................... 45

QUYỂN 1: LUẬN PHÁT TỤ TRUNG PHẬT BẢO.......................................................... 45

PHẨM 1: SỞ CỤ TÚC......................................................................................................... 45

PHẨM 2: THẬP LỰC........................................................................................................... 51

PHẨM 3: TỨ VÔ ÚY........................................................................................................... 53

PHẨM 4:MƯỜI HIỆU......................................................................................................... 57

PHẨM 5: BA NGHIỆP KHÔNG CẦN PHÒNG HỘ........................................................ 59

PHẨM 6: LUẬN PHÁP BẢO – SƠ TAM THIỆN............................................................. 61

PHẨM 7:CHÚNG PHÁP..................................................................................................... 63

PHẨM 8:MƯỜI HAI BỘ KINH.......................................................................................... 66

PHẨM 9: TĂNG BẢO LÀ LUẬN VỀ SỰ THANH TỊNH LÀM ĐẦU TIÊN................. 68

PHẨM 10: PHÂN BIỆT HIỀN THÁNH............................................................................. 69

PHẨM 11: RUỘNG PHƯỚC............................................................................................... 73

PHẨM 12: CÁT TƯỜNG..................................................................................................... 75

QUYỂN 2.............................................................................................................................. 76

PHẨM 13:LẬP LUẬN......................................................................................................... 76

PHẨM 14: LUẬN MÔN...................................................................................................... 79

PHẨM 15: TÁN LUẬN........................................................................................................ 82

PHẨM 16: BỐN PHÁP........................................................................................................ 86

PHẨM 17: TỨ ĐẾ................................................................................................................ 89

PHẨM 18:PHÁP TỤ............................................................................................................. 93

PHẨM 19: TRƯỚC MƯỜI LUẬN CÓ TƯỚNG................................................................ 98

PHẨM 20: VÔ TƯỚNG....................................................................................................... 102

PHẨM 21: CÓ HAI ĐỜI...................................................................................................... 104

PHẨM 22: HAI ĐỜI QUÁ KHỨ VỊ LAI ĐỂU KHÔNG................................................. 105

PHẨM 23: TẤT CẢ PHÁP “ CÓ” “KHÔNG”.................................................................... 107

QUYỂN 3.............................................................................................................................. 108

PHẨM 24: CÓ TRUNG ẤM................................................................................................ 108

PHẨM 25: KHÔNG CÓ TRUNG ẤM................................................................................ 109

PHẨM 26:THEO THỨ LỚP................................................................................................. 111

PHẨM 27: TRONGMỘT LÚC............................................................................................ 112

PHẨM 28: THOÁI LUI........................................................................................................ 113

PHẨM 29: KHÔNG THOÁI LUI........................................................................................ 114

PHẨM 30: TÂM TÁNH....................................................................................................... 116

PHẨM 31: TƯƠNG ƯNG,BẤT TƯƠNG ƯNG.................................................................. 117

PHẨM 32: NGHIỆP QUÁ KHỨ......................................................................................... 118

PHẨM 33: BIỆN LUẬN VỀ TAM BẢO............................................................................ 119

PHẨM 34: VÔ NGÃ............................................................................................................ 120

PHẨM 35: CÓ NGÃ KHÔNG NGÃ................................................................................... 122

PHẨM 36: NHÓM KHỔ ĐẾ SẮC TƯỚNG TRONG SẮC LUẬN................................... 136

PHẨM 37: TÊN GỌI SẮC................................................................................................... 127

PHẨM 38: BỐN ĐẠI GIẢ DANH...................................................................................... 128

PHẨM 39: BỐN ĐẠITHẬT CÓ.......................................................................................... 130

PHẨM 40: ĐÓ CHẲNG PHẢI CHỨNG............................................................................ 132

PHẨM 41: LÀM RÕ TÔN CHỈ CỦA BỔN LUẬN........................................................... 136

PHẨM 42: KHÔNG CÓ TƯỚNG CỨNG........................................................................... 137

PHẨM 43: CÓ TƯỚNG CỨNG........................................................................................... 138

PHẨM 44: TƯỚNG BỐN ĐẠI............................................................................................ 139

QUYỂN 4:............................................................................................................................. 143

PHẨM 45: CĂN GIẢ DANH.............................................................................................. 143

PHẨM 46: PHÂN BIỆT CĂN............................................................................................. 145

PHẨM 47: CĂN VÀ BỐN ĐẠI BẰNG NHAU................................................................. 147

PHẨM 48: CĂN VÔ TRI..................................................................................................... 149

PHẨM 49: CĂN TRẦN HỢP LY........................................................................................ 153

PHẨM 50: THANH VĂN.................................................................................................... 159

PHẨM 51: NGỬI MÙI HƯƠNG......................................................................................... 162

PHẨM 52: CẢM GIÁC VỀ XÚC........................................................................................ 165

PHẨM 53: Ý......................................................................................................................... 166

QUYỂN 5:............................................................................................................................. 168

PHẨM 54: CĂN BẤT ĐỊNH............................................................................................... 168

PHẨM 55: TƯỚNG CỦA SẮC NHẬP............................................................................... 172

PHẨM 56: TƯỚNG CỦA TIẾNG....................................................................................... 173

PHẨM 57: TƯỚNG CỦA HƯƠNG.................................................................................... 175

PHẨM 58: TƯỚNG CỦA VỊ............................................................................................... 177

PHẨM 59: TƯỚNG CỦA XÚC........................................................................................... 178

PHẨM 60: LẬP KHÔNG CÓ TÂM SỐ TRONG THỨC LUẬN CỦA NHÓM KHỔ ĐẾ 180

PHẨM 61:LẬP CÓ TÂM SỐ............................................................................................... 181

PHẨM 62:CHẲNG PHẢI CÓ TÂM SỐ PHÁP.................................................................. 182

PHẨM 63: CHẲNG PHẢI CÓ TÂM SỐ PHÁP................................................................. 183

PHẨM 64: RÕ RÀNG KHÔNG CÓ TÂM SỐ PHÁP........................................................ 184

PHẨM 65: KHÔNG TƯƠNG ƯNG.................................................................................... 185

PHẨM 66: CÓ TƯƠNG ƯNG............................................................................................. 188

PHẨM 67: CHẲNG PHẢI TƯƠNG ƯNG.......................................................................... 189

PHẨM 68: NHIỀU TÂM...................................................................................................... 192

PHẨM 69: MỘT TÂM.......................................................................................................... 194

PHẨM 70: CHẲNG PHẢI NHIỀU TÂM........................................................................... 195

PHẨM 71: CHẲNG PHẢI MỘT TÂM............................................................................... 196

PHẨM 72: NÓI RÕ CÓ NHIỀU TÂM................................................................................ 197

PHẨM 73: THỨC TẠM TRÚ............................................................................................... 198

PHẨM 74: THỨC KHÔNG TRÚ........................................................................................ 199

PHẨM 75: THỨC CÙNG SINH.......................................................................................... 201

PHẨM 76: THỨC KHÔNG CÙNG SINH.......................................................................... 202

QUYỂN 6: ............................................................................................................................ 204

PHẨM 77: TƯỞNG ẤM TRONG NHÓM KHỔ ĐẾ.......................................................... 204

PHẨM 78: TƯỚNG THỌ TRONG LUẬN THỌ NHÓM KHỔ ĐẾ.................................. 207

PHẨM 79:HÀNH KHỔ....................................................................................................... 209

PHẨM 80: HOẠI KHỔ........................................................................................................ 211

PHẨM 81: BIỆN MINH VỀ BA THỌ................................................................................ 213

PHẨM 82:HỎI VỀ THỌ...................................................................................................... 217

PHẨM 83: NĂM THỌ CĂN................................................................................................ 220

PHẨM 84: TƯ TRONG LUẬN HÀNH ẤM Ở NHÓM KHỔ ĐẾ..................................... 223

PHẨM 85: XÚC.................................................................................................................... 226

PHẨM 86: NIỆM.................................................................................................................. 228

PHẨM 87: DỤC ( HAM MUỐN)........................................................................................ 230

PHẨM 88: HỶ (VUI MỪNG).............................................................................................. 231

PHẨM 89: TÍN ( ĐỨC TÍN)................................................................................................. 232

PHẨM 90: CẦN ( CHUYÊN CẦN).................................................................................... 233

PHẨM 91: ỨC ( NHỚ TƯỞNG).......................................................................................... 234

PHẨM 92: GIÁC QUÁN..................................................................................................... 235

PHẨM 93: NHỮNG TÂM SỐ PHÁP KHÁC..................................................................... 236

QUYỂN 7.............................................................................................................................. 237

PHẨM 94: BẤT TƯƠNG ƯNG HÀNH.............................................................................. 237

PHẨM 95: TƯỚNG NGHIỆP TRONG LUẬN NGHIỆP – NHÓM TẬP ĐẾ................... 240

PHẨM 96: VÔ TÁC............................................................................................................. 242

PHẨM 97: CỐ Ý CHẲNG CỐ Ý........................................................................................ 244

PHẨM 98: TỘI NẶNG, NHẸ.............................................................................................. 246

PHẨM 99: NGHIỆP LỢI LỚN, NHỎ................................................................................. 248

PHẨM 100: BA NGHIỆP.................................................................................................... 250

PHẨM 101: TÀ HẠNH........................................................................................................ 262

PHẨM 102: CHÁNH HẠNH............................................................................................... 264

PHẨM 103: NGHIỆP TRÓI BUỘC.................................................................................... 266

QUYỂN 8: ............................................................................................................................ 270

PHẨM 104: BA NGHIỆP BÁO........................................................................................... 270

PHẨM 105: BA LOẠI THỌ BÁO CỦA NGHIỆP............................................................. 270

PHẨM 106: BA CHƯỚNG................................................................................................. 275

PHẨM 107: BỐN NGHIỆP................................................................................................. 278

PHẨM 108: NGŨ NGHỊCH................................................................................................ 280

PHẨM 109: NĂM GIỚI....................................................................................................... 281

PHẨM 110: SÁU NGHIỆP.................................................................................................. 282

PHẨM 111: BẢY LUẬT NGHI BẤT THIỆN.................................................................... 288

PHẨM 112: BẢY LUẬT NGHI THIỆN............................................................................ 290

PHẨM 113: TÁM GIỚI, TRAI............................................................................................ 293

PHẨM 114: TÁM LOẠI NGỮ............................................................................................ 294

PHẨM 115: CHÍN NGHIỆP................................................................................................ 295

PHẨM 116: MƯỜI ĐẠO BẤT THIỆN............................................................................... 297

QUYỂN 9.............................................................................................................................. 303

PHẨM 117: MƯỜI ĐẠO THIỆN........................................................................................ 303

PHẨM 118: QUÁ HOẠN (LỖI LẦM)................................................................................ 304

PHẨM 119: BA NGHIỆP KHINH TRỌNG....................................................................... 306

PHẨM 120: NÊU RÕ NHÂN CỦA NGHIỆP.................................................................... 310

PHẨM 121: LUẬN VỀ PHIỀN NÃO VÀ TƯỚNG PHIỀN NÃO TRONG TƯỚNG TẬP ĐẾ 313

PHẨM 122: TƯỚNG THAM .............................................................................................. 315

PHẨM 123: NHÂN CỦA THAM........................................................................................ 317

PHẨM 124: LỖI LẦM CỦA THAM.................................................................................. 319

PHẨM 125: ĐOẠN THAM.................................................................................................. 322

PHẨM 126: SÂN GIẬN....................................................................................................... 323

PHẨM 127: VÔ MINH........................................................................................................ 327

QUYỂN 10:........................................................................................................................... 332

PHẨM 128: KIÊU MẠN...................................................................................................... 332

PHẨM 129: NGHI................................................................................................................ 335

PHẨM 130: THÂN KIẾN.................................................................................................... 338

PHẨM 131: BIÊN KIẾN...................................................................................................... 342

PHẨM 132: TÀ KIẾN.......................................................................................................... 344

PHẨM 133: HAI THỦ.......................................................................................................... 349

PHẨM 134: TÙY PHIỀN NÃO........................................................................................... 351

PHẨM 135: CĂN BẤT THIỆN........................................................................................... 352

PHẨM 136: TẠP TẬP PHIỀN NÃO................................................................................... 354

PHẨM 137: CHÍN KẾT....................................................................................................... 362

QUYỂN 11:........................................................................................................................... 364

PHẨM 138: TẠP VẤN......................................................................................................... 364

PHẨM 139: ĐOẠN TRỪ LỖI............................................................................................. 369

PHẨM 140: MINH NHÂN.................................................................................................. 372

PHẨM 141: DIỆT ĐẾ........................................................................................................... 378

PHẨM 142: TƯỚNG GIẢ DANH....................................................................................... 381

PHẨM 143: PHÁ CHẤP LÀ MỘT (ĐỒNG NHẤT).......................................................... 384

PHẨM 144: PHÁ CHẤP LÀ KHÁC (DỊ BIỆT)................................................................. 386

PHẨM 145: PHÁ CHẤP BẤT KHẢ THUYẾT (KHÔNG THỂ DIỄN ĐẠT)................... 389

PHẨM 146: PHÁ CHẤP KHÔNG CÓ............................................................................... 390

PHẨM 147: LẬP :KHÔNG CÓ”......................................................................................... 391

PHẨM 148: PHÁ ÂM THANH........................................................................................... 394

PHẨM 149: PHÁ HƯƠNG VỊ XÚC................................................................................... 395

PHẨM 150: PHÁ Ý THỨC.................................................................................................. 396

PHẨM 151: PHÁ NHÂN QUẢ........................................................................................... 397

PHẨM 152: THẾ ĐẾ............................................................................................................ 399

QUYỂN 12:........................................................................................................................... 400

PHẨM 153:DIỆT TÂM PHÁP............................................................................................. 400

PHẨM 154: DIỆT TẬN........................................................................................................ 404

PHẨM 155: PHẦN NHÂN ĐỊNHTRONG LUẬN VỀ ĐỊNH THUỘC TỤ ĐẠO ĐẾ.... 406

PHẨM 156: TƯỚNG ĐỊNH................................................................................................. 407

PHẨM 157: BA TAM MUỘI............................................................................................... 409

PHẨM 158: BỐN TU ĐỊNH................................................................................................ 411

PHẨM 159: BỐN ĐỊNH VÔ LƯỢNG................................................................................ 413

PHẨM 160: NĂM THÁNH CHI TAM MUỘI.................................................................... 418

PHẨM 161: SÁU TAM MUỘI............................................................................................ 419

PHẨM 162: BẢY TAM MUỘI............................................................................................ 421

PHẨM 163: TÁM GIẢI THOÁT......................................................................................... 422

PHẨM 164: TÁM THẮNG XỨ........................................................................................... 426

PHẨM 165: CHÍN THỨ LỚP SƠ THIỀN........................................................................... 427

QUYỂN 13: .......................................................................................................................... 430

PHẨM 166: NHỊ THIỀN...................................................................................................... 430

PHẨM 167: TAM THIỀN.................................................................................................... 433

PHẨM 168: TỨ THIỀN........................................................................................................ 435

PHẨM 169: KHÔNG VÔ BIÊN XỨ................................................................................... 437

PHẨM 170: BA ĐỊNH VÔ SẮC......................................................................................... 440

PHẨM 171: ĐỊNH DIỆT TẬN............................................................................................ 442

PHẨM 172: MƯỜI NHẤT THIẾT XỨ................................................................................ 448

PHẨM 173: TƯỞNG VỀ VÔ THƯỜNG............................................................................ 450

PHẨM 174: TƯỞNG KHỔ.................................................................................................. 454

PHẨM 175: TƯƠNG VÔ NGÃ........................................................................................... 456

QUYỂN 14............................................................................................................................ 458

PHẨM 176: TƯỞNG CHÁN ĂN UỐNG........................................................................... 458

PHẨM 177: TƯỞNG VỀ TẤT CẢ THẾ GIAN KHÔNG THỂ AN VUI.......................... 460

PHẨM 178: TƯỞNG BẤT TỊNH........................................................................................ 462

PHẨM 179: TƯỞNG VỀ SỰ CHẾT.................................................................................... 464

PHẨM 180: BA TƯỞNG SAU............................................................................................ 466

PHẨM 181: NĂM ĐỊNH CỤ ĐẦU Ở TRONG ĐỊNH...................................................... 468

PHẨM 182: SỰ HIỂU BIẾT (GIÁC) BẤT THIỆN............................................................ 472

PHẨM 183: HIỂU BẤT THIỆN.......................................................................................... 475

PHẨM 184: NĂM ĐỊNH CỤ SAU..................................................................................... 480

PHẨM 185: HƠI THỞ RA VÀO......................................................................................... 484

PHẨM 186: CHƯỚNG NẠN CỦA ĐỊNH......................................................................... 488

QUYỂN 15............................................................................................................................ 492

PHẨM 187: CHỈ QUÁN...................................................................................................... 492

PHẨM 188: TU ĐỊNH.......................................................................................................... 495

PHẨM 189: TƯỚNG TRÍ TRONG LUẬN VỀ TRÍ CỦA TỤ ĐẠO ĐẾ........................... 500

PHẨM 190: KIẾN NHẤT ĐẾ.............................................................................................. 507

PHẨM 191: TẤT CẢ DUYÊN............................................................................................. 511

QUYỂN 16 ........................................................................................................................... 516

PHẨM 192: THÁNH HÀNH............................................................................................... 516

PHẨM 193: KIẾN, TRÍ........................................................................................................ 518

PHẨM 194: BA TUỆ............................................................................................................ 520

PHẨM 195: BỐN TRÍ VÔ NGẠI........................................................................................ 526

PHẨM 196: NĂM TRÍ......................................................................................................... 528

PHẨM 197: SÁU THÔNG TRÍ........................................................................................... 530

PHẨM 198: NHẪN TRÍ....................................................................................................... 535

PHẨM 199: CHÍN TRÍ......................................................................................................... 536

PHẨM 200: MƯỜI TRÍ........................................................................................................ 538

PHẨM 201: BỐN MƯƠI BỐN TRÍ.................................................................................... 542

PHẨM 202: BẢY MƯƠI BẢY TRÍ.................................................................................... 543

SỐ 1647 – LUẬN TỨ ĐẾ..................................................................................................... 547

QUYỂN 1.............................................................................................................................. 547

PHẨM THỨ NHẤT: TƯƠNG TRẠCH............................................................................... 547

PHẨM THỨ HAI: LƯỢC THUYẾT................................................................................... 563

PHẨM THỨ BA: PHÂN BIỆT KHỔ ĐẾ (PHẦN 1).......................................................... 567

QUYỂN 2.............................................................................................................................. 576

PHẨM THỨ BA: PHÂN BIỆT KHỔ ĐẾ (PHẦN 2).......................................................... 576

PHẨM THỨ TƯ: XUY XÉT VỀ TẬP ĐẾ........................................................................... 587

QUYỂN 3.............................................................................................................................. 596

PHẨM THỨ NĂM: PHÂN BIỆT VỀ DIỆT ĐẾ................................................................. 596

QUYỂN 4.............................................................................................................................. 607

PHẨM THỨ SÁU: PHÂN BIỆT ĐẠO ĐẾ......................................................................... 607

SỐ 1648 – LUẬN GIẢI THOÁT ĐẠO............................................................................... 635

QUYỂN 1.............................................................................................................................. 635

PHẨM 1: NHÂN DUYÊN................................................................................................... 635

PHẨM 2: PHÂN BIỆT GIỚI............................................................................................... 639

QUYỂN 2.............................................................................................................................. 653

PHẨM 3: HẠNH ĐẦU ĐÀ................................................................................................. 653

PHẨM 4: PHÂN BIỆT VỀ ĐỊNH....................................................................................... 662

PHẨM 5: TÌM THIỆN TRI THỨC...................................................................................... 668

QUYỂN 3.............................................................................................................................. 672

PHẨM 6: PHÂN BIỆT HÀNH............................................................................................ 672

PHẨM 7: PHÂN BIỆT HÀNH XỨ..................................................................................... 677

QUYỂN 4.............................................................................................................................. 682

PHẨM 8: HÀNH MÔN (PHẦN 1)...................................................................................... 682

QUYỂN 5.............................................................................................................................. 698

PHẨM 8: HÀNH MÔN (PHẦN 2)...................................................................................... 698

QUYỂN 6.............................................................................................................................. 716

PHẨM 8: HÀNH MÔN (PHẦN 3)...................................................................................... 716

QUYỂN 7.............................................................................................................................. 732

PHẨM 8: HÀNH MÔN (PHẦN 4)...................................................................................... 732

QUYỂN 8.............................................................................................................................. 748

PHẨM 8: HÀNH MÔN (PHẦN 5)...................................................................................... 748

QUYỂN 9.............................................................................................................................. 767

PHẨM 9: NĂM THẦN THÔNG......................................................................................... 767

PHẨM 10: PHÂN BIỆT TUỆ.............................................................................................. 777

QUYỂN 10............................................................................................................................ 780

PHẨM 11: NĂM PHƯƠNG TIỆN (PHẦN 1)..................................................................... 780

QUYỂN 11............................................................................................................................ 798

PHẨM 11: NĂM PHƯƠNG TIỆN (PHẦN 2)..................................................................... 798

PHẨM 12: PHÂN BIỆT ĐẾ (PHẦN 1)............................................................................... 803

QUYỂN 12............................................................................................................................ 813

PHẨM 12: PHÂN BIỆT ĐẾ (PHẦN 2)............................................................................... 813

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.