Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Phật giáo ứng dụng
Trị Liệu Ung Thư Bằng Chánh Niệm
- Tác giả
- Chân Pháp Đăng
- Thông tin
- Nguồn: Tủ sách Không Hoa
Sống vô tư
Bạn trẻ thân mến!
Tôi không có máy chụp hình. Mấy tấm hình vừa đăng lên mạng là tôi chụp từ máy của sư em Pháp Hữu. Gần đây, sư em đi qua Phật Học Viện Âu Châu nên tôi không thể chụp được tấm nào mới cho các bạn, nhưng tôi chụp bằng tâm trong sáng và tâm chú ý. Bây giờ hoa sen trắng nở thật rực rỡ. Tiếc quá!
Mỗi sáng tôi đều có ngồi thiền ở cốc Ngồi Yên của Sư Ông. Ngồi thật yên! Ngồi thật khỏe! Tôi không còn dùng thiền ngữ như ‘khỏe nhẹ, lặng cười’ nữa mà tâm tôi thật tĩnh lặng và khỏe nhẹ. Dòng tâm tư lặng lẽ, yên tĩnh như nước hồ thu phẳng lặng. Niềm an lạc lưu chuyển khắp châu thân nên tôi cảm thấy khoan khoái. Có lúc tôi không muốn xuất thiền chút nào vì ngồi thiền hạnh phúc quá.
Cảnh bình minh rực rỡ không thua gì cảnh hoàng hôn. Trước mặt cốc là một cánh rừng màu xanh, xa xa là núi đồi thoai thoải, bao phủ nhiều lớp sương mờ mờ ảo ảo. Cứ đúng bảy giờ sáng là mặt trời lên sưởi ấm tất cả vạn vật trong ấy có tôi. Cơ thể nhạy cảm của tôi cứ hút năng lượng âm ấm của mặt trời tạo thành cảm giác thật lành mạnh, khỏe khoắn.
Tôi luôn nhớ đi vòng ngang qua hồ sen để ngửi hương vị quê hương trước khi đi uống trà và làm công việc. Gần đây tôi tập sống thoải mái, tâm hồn trở thành em bé. Tôi chơi với thiên nhiên, chăm sóc cây cảnh chung quanh tăng xá, chăm sóc các con mèo. Tôi vừa mới xây một cái hồ nhỏ để trồng hoa súng và nuôi cá màu. Tôi tập sống vô tư, nghe chim hót, gió reo, suối chảy, nhìn trời, nhìn lá, cảm nhận nắng ấm...
Khi thở, bạn có mặt, bạn thưởng thức được sự sống, bạn trở thành một với trời xanh, nắng mới. Tâm tư dừng lại. Thời gian ngừng trôi. Bạn bước vào một cõi mênh mông toàn ánh sáng tỉnh thức và bình lặng. Bạn có muốn thử không? Thế nào bạn cũng sẽ trải nghiệm như tôi. Tuyệt vời lắm!
Sống chậm để yêu thương
Bạn trẻ thân mến!
Trong lúc uống trà sáng nay, tôi cảm thấy thương bạn trẻ. Sống sâu sắc từng giây từng phút, trên đời này có mấy người làm được đâu! Đa số bạn trẻ dễ bị lôi theo thói quen lăng xăng, lật đật, lo lắng, lãng quên.
Hôm qua thứ Bảy, tu viện thật vắng người. Tất cả thiền sinh đã trở về với đời sống của họ, nhưng vẫn có một số bạn trẻ tới thăm tu viện. Có ba bạn người Việt và một bạn người Tây phương. Tôi tiếp đón các bạn trẻ, mời họ đi thăm đường thiền hành chạy quanh cánh rừng. Đi chưa được bao lâu, họ đã muốn trở về tu viện. Cả bốn bạn trẻ này nằm dài trong thiền đường. Họ nói:
- Thầy hướng dẫn buông thư cho bọn con đi! (Please help us relax!)
Sẵn có tình thương cho bạn trẻ, tôi hướng dẫn sơ về thiền buông thư và mở nhạc thiền tiếng Anh cho các bạn này nghỉ ngơi. Có lẽ các bạn này thiếu nghỉ ngơi, cuộc sống đã làm cho họ mệt nhoài, căng thẳng, hết năng lượng... Cuộc sống của các bạn này là một cuộc chạy loanh quanh, là một chuyến đi tìm hạnh phúc vô định và họ không biết cách trở về tìm lại chính mình. Tội nghiệp cho họ quá!
Tôi thích câu hát của cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn:
“Về đâu cuối ngõ
Về đâu cuối trời
Xa xăm tôi ngồi
Tôi tìm lại tôi.”
Tôi tạm dịch ra tiếng Anh cho các bạn trẻ này.
“Where am I going to the end of the road?
Where am I going to the end of the horizon?
In the vastness, I just sit
So that I can look for myself.”
Trong lúc các bạn trẻ buông thư, tôi xuống bếp nấu nước sôi chế mì gói. Khoảng 20 phút sau, tôi mời các bạn thức dậy ăn mì. Vừa ăn xong tô mì thì có thêm hai người bạn khác đến tu viện và đùng một cái, họ kéo nhau đi ngay. Có thể các bạn này hẹn hò với nhau đi chơi đâu đó ở vùng này, luôn tiện họ ghé thăm tu viện. Họ đến rồi đi như một cơn gió!
Còn lại một mình, tôi trở về với bước chân. Tôi đi vào rừng theo con đường thiền hành. Con đường này thật yên tĩnh, xanh tươi, có rừng sồi, có rừng thông, có hoa lá, có ong bướm... Từng bước, tôi an trú trên bước chân, cảm nhận lòng đất và thấy tâm hồn vui vui. Vui vì tu viện là nơi cho mọi người trở về khi mệt mỏi. Về đây ai cũng có cảm giác trở về nhà, về cõi bình an, và tôi có cơ hội chăm sóc cho mỗi người. Vui là tôi có thể đi từng bước thảnh thơi.
Tôi thực tập tìm lại mình trong từng giây phút trên mỗi bước chân, mỗi hơi thở. Tôi nghĩ không có cách nào dễ hơn. Nói như thế không phải tôi muốn ca ngợi pháp môn đâu mà có nghĩa là tu tập có nhiều pháp môn, nhưng với tôi hơi thở và bước chân dễ thực tập nhất. Đi đâu, chỗ nào, hơi thở và bước chân cũng có mặt như người bạn thân thiết.
Tôi tập sống chậm lại để thở, giúp bàn chân chạm thật vào lòng đất, “lắng nghe nhịp đập của trái tim, lắng nghe nhịp chảy của cuộc sống”, nhìn rõ mặt thiên nhiên, hoa lá, người thân. Tôi tập sống chậm để yêu thương, trân quý sự sống thêm một chút nữa. Bác sĩ bảo có thể tôi không sống được bao lâu. Tôi không sợ hãi, không lo lắng! Ai mà biết được chuyện tương lai. Trái lại, tôi trân quý từng ngày, yêu từng ngọn lá, từng tia nắng, từng cụm mây. Mỗi ngày, tôi đều ngồi thiền thật nhiều lần để trị liệu bệnh tật và thưởng thức sự sống. Tôi thích ngồi thiền mỗi buổi sáng chiều ở ‘hiên trăng lên’ nơi cốc Ngồi Yên của Sư Ông. Tôi thích câu nói của bạn: “Chậm lại để không hời hợt, chậm lại để nuôi chín cảm xúc, để nhận ra điều gì thực sự là cốt lõi, điều gì chỉ là thoáng qua… Chậm lại để nhìn lại. Chậm lại để… nhanh hơn.”
Nhờ chậm, tôi bắt gặp được chính mình. Bắt gặp chính mình là bắt gặp sự sống. Bắt gặp sự sống thì còn có gì đẹp hơn nữa đâu, hả bạn! Bạn trở thành người tình của sự sống. Bạn trở thành người tình của thiên nhiên. Bạn có một tình yêu sâu thẳm với thiên nhiên và con người. Bạn yêu từng ngọn lá, từng nụ hoa, mỗi giọt nắng, từng cơn mưa, từng ánh mắt, mỗi nụ cười... Làm sao cảm giác cô đơn, trống trải có mặt trong tâm hồn của một người sống hết cả tâm hồn! Hôm trước, hoa quỳnh biểu lộ hết cả cái đẹp tinh khiết của nó, và tôi đã ngồi chơi với hoa quỳnh hết lòng từ chín giờ đêm đến hai giờ sáng. Đó là một cuộc hội ngộ nhiều cảm nhận yêu thương, trân quý. Cái gì càng mong manh, càng tươi đẹp thì ta càng nên trân quý.
Hôm nay, tôi nghe Sư Ông giảng lại về kinh ‘chiếc lưới ái ân’. Ái ân là một cái lưới lớn có thể vớt bạn lên như vớt một con cá. Con cá bị mắc lưới xem như là xong đời. Nó sẽ bị người ta nấu nướng để ăn. Người tu bị mắc lưới ái dục sẽ bị nướng trong lửa dục vọng và đam mê. Người đời tuy đã có gia đình cũng có thể bị mắc vào lưới ái ân như con cá bị mắc lưới. Dính vào lưới ấy là khổ đời bạn mà còn làm tan nát gia đình. Chiếc lưới ái ân này không chừa ai đâu.
Bạn trẻ hãy cẩn thận nhé! Lòng ân ái, tâm dục vọng của con người không bao giờ thỏa mãn được đâu! Tuy nhiên bạn không nên phủ nhận, đè nén, lên án năng lượng ái ân mà chỉ nhận diện, mỉm cười với nó. Hãy nhớ nguyên tắc càng xa lánh ái dục, càng khát khao nó, càng đè nén ái dục thì ái dục càng mạnh mẽ. Bạn hãy xem nó là người bạn để bảo vệ tình yêu và hạnh phúc. Ái ân có thể trở thành năng lượng chăm sóc, kính trọng, yêu thương giống như bùn làm ra sen, rác trở thành hoa... Phương pháp là chỉ mỉm cười, gọi tên và nhận diện khi chúng phát khởi mà thôi.
Bạn biết không? Thỉnh thoảng, tôi cũng nhớ mẹ, em, gia đình, bạn bè và quê hương. Có lúc nỗi nhớ thật mạnh, thật da diết! Làm người không thể nào không có sự nhớ thương mà tôi là con người bằng xương, bằng thịt, có con tim và có tâm hồn, vì vậy nhớ thương là chuyện tự nhiên. Quan trọng là gửi nỗi nhớ vào trong nắng ấm, thở với nó, cười với nó, đi chơi với nó thì nỗi nhớ sẽ sâu sắc và đời sống có ý nghĩa. Tôi không muốn mình trở thành tảng băng lạnh giá hay khúc gỗ khô khan... Sống không có tình cảm thì đời sống chán lắm! Tôi muốn nói nhỏ điều ấy với người xuất gia trẻ. Tôi học cách chấp nhận tình cảm của mình, tập sống thật với tất cả con người và không xua đuổi bất cứ một tình cảm nào, tâm tư nào, ý nghĩ nào. Vì thế, tôi cảm thấy thực sự an lành trong thân tâm.
Tôi thích ngồi chơi với thiên nhiên để nghe chim ca, nhìn con sóc nhảy, ngắm hoa lá, chiêm ngưỡng rừng cây... Tôi thấy rõ mình không sống lẻ loi cô độc trong khu rừng này mà đang sống chung với thiên nhiên và muôn loài.
Bạn hãy thử mở tâm hồn ra để thiên nhiên đi vào. Hãy cảm nhận sự sống với tất cả nguồn năng lượng của nó thì thế nào tâm hồn bạn cũng sẽ ấm lên. Những giọt yêu thương sẽ tuôn chảy từ mạch tâm hồn của bạn và bạn sẽ hết cô đơn ngay. Bạn làm được mà!
Chúc bạn một ngày vui.
Bạn sáng ngời
Bạn trẻ thân mến!
Tên thơ của tôi là Tuyết Sơn, nghĩa là núi tuyết. Nó xuất phát từ nhiều năm sống trên núi tuyết. Mùa thu năm 1999, Sư Ông và tăng thân gửi tôi qua tu tập ở tu viện Rừng Phong thuộc tiểu bang Vermont vùng Đông Bắc nước Mỹ. ‘Ver’ viết tắc chữ ‘vert’ nghĩa là xanh, và ‘mont’ viết tắc chữ ‘mountain’ nghĩa là núi. Vậy, Vermont là núi xanh.
Tu viện Rừng Phong nằm ở trên đỉnh núi cao, quanh năm yên tĩnh. Chung quanh tu viện có nhiều núi rừng trùng điệp. Đa số cây rừng là phong, thông, tùng, bách, dâu, dẻ... Mỗi năm từ tháng Mười một cho đến cuối tháng Tư, đầu tháng Năm, núi Vermont bao phủ đầy tuyết trắng. Tôi thích tuyết bởi nó đẹp một cách bình lặng, tinh khiết. Đêm nào có ánh trăng chiếu vào tuyết thì núi rừng biến thành một màu sáng vằng vặc, thiêng liêng.
Tâm hồn tôi được thanh thản, trong sáng như hôm nay nhờ tôi nhìn màu xanh của núi rừng và màu trắng của tuyết suốt mấy năm dài. Chính ở tu viện này, tôi viết hai cuốn sách ‘Thì thầm tiếng đá’, ‘Mẹ là dòng sông’. Mỗi độ tuyết tan, núi biến mình thành những dòng suối lớn nhỏ tuôn chảy, ca hát suốt ngày đêm. Tôi thích ngồi yên bên suối, vừa thở, vừa nghe tiếng suối thầm thì. Có lúc, tâm hồn tôi thích phiêu bạc nơi này nơi kia, nhưng tôi biết trở về với hơi thở để nghe lại lời ca của suối. Tất cả những âm thanh và màu sắc của núi rừng đã ăn sâu trong tâm hồn của tôi.
Vừa rồi, tôi được đi chèo thuyền cùng với tăng thân trên dòng sông Dordogne. Con sông này tuôn chảy từ mạch nguồn trên núi tuyết Pyraneyes ở tận Tây Nam nước Pháp gần ranh giới Tây Ban Nha. Tôi yêu dòng sông Dordogne, bởi nó trong vắt, sạch và mát mẻ. Nó mang theo hồn thiêng rừng núi nên nước sạch mát lành. Trên dòng sông mọc một loại rong nở hoa màu trắng tinh như hoa bạch mai. Màu trắng của hoa tỏa sáng lung linh nổi bềnh bồng trên dòng sông xanh. Có lần, đắm mình trong dòng nước giữa ngàn hoa, tôi có một cảm giác thật mát rượi, thanh khiết và lành mạnh.
Mùa này đang là mùa giao thoa giữa mùa Hạ và mùa Thu, vừa có nắng, vừa có mây, vừa có sương. Mỗi chiều, gió từ phương Bắc thổi về mang theo hơi mát của vùng băng tuyết, thật là một mùa dễ chịu! Lác đác trên những tàng cây cao, nhiều ngọn lá đang đổi màu để mặc cho mình chiếc áo mới. Lá vàng chín đong đưa, vây vẫy trong gió đang đợi chờ cuộc trở về với cội nguồn.
Mùa thu không phải chỉ là mùa lá chín mà cũng là mùa trái cây chín. Ở đây, tất cả trái cây bắt đầu chín rồi, bạn ạ! Sáng và chiều nào, tôi cũng hái thật nhiều trái cây đặt vào lá sen. Lá sen xanh tươi, mềm dẻo, sạch sẽ dùng đựng trái cây thật đẹp và tiện. Nào là trái mận, sung, lê, dâu đen (black berry), dâu đỏ, táo, cà chua và nhiều loại hạt như hạt hạnh nhân, dẻ, bồ đào, hướng dương và hạt thông... Trái cây nào, loại hạt nào cũng thơm tho, ngọt lịm.
Người phương Tây biết bảo vệ ruộng vườn, thiên nhiên nên hoa màu, rau cải, ngũ cốc, trái cây nhiều vô kể, dư dả cho con người và các loài thú. Nước Pháp đâu lớn hơn gì Việt Nam nhưng người ta có văn minh, biết bảo vệ đất đai, biết lo cho dân, lo cho đất nước, vì thế người dân không bao giờ sợ thiếu thức ăn.
Bạn có bao giờ thấy những giọt nắng long lanh chưa? Hồi ở Việt Nam có bạn trẻ hỏi tôi:
- Làm sao bắt được màu nắng, hả thầy?
Ở đây, tôi không những bắt được màu nắng mà còn trở thành nắng. Tôi thích nhìn nắng xuyên qua lá rừng, nắng nhấp nhô trên dòng sông, nắng lấp lánh nơi giọt sương... Chung quanh Xóm Thượng là một cánh rừng bao la đủ các loài cây sồi, thông, tùng, bách, bạch dương, cây dâu, hạt dẻ... Xóm Thượng, nơi các thầy các sư chú ở thật xanh tươi, mát mẻ! Mỗi ngày, tôi ngồi hàng giờ mở mắt nhìn nắng. Nắng rơi từng tia, từng mảng làm cho lá rừng sáng lốm đốm. Có khi nắng rơi loang lổ khắp cả cánh rừng. Những lúc mỏi chân đứng lên đi thiền, tôi cũng bắt gặp những vũng nắng tỏa chiếu sáng ngời. Nắng đưa tâm hồn phiêu bạt của tôi trở về với hiện tại, với sự sống, với chính mình. Thấy nắng là tôi bắt gặp tỉnh thức. Có lẽ cả con người tôi trở thành màu nắng.
Theo tôi, nắng là Phật A Di Đà, bởi A Di Đà có nghĩa là ánh sáng vô lượng mà nắng chính là ánh sáng ấm áp, rực rỡ, thiêng liêng. Ngoài ra, tôi còn bắt gặp nắng trong bó rau xanh, nơi trái mận ngọt, nơi trái cà đỏ tươi...
Bạn có muốn trở về với nắng, với thiên nhiên không? Về nơi ấy, bạn sẽ tìm thấy tuổi thơ, cái tuổi hồn nhiên, ngây thơ, vô tư, bởi vì bạn là nắng. Bạn không còn lo sợ gì nữa. Bạn không còn suy tư, tính toán gì nữa. Cả tâm hồn bạn trở nên sáng rực lên. Bạn sáng ngời! Về với thiên nhiên, bạn trẻ mãi vì nắng không có tuổi. Bạn sống vui tươi như hoa lá. Tuổi bạn là tuổi xanh như tuổi nắng mai.
Nghệ thuật cao nhất của thiền là trở thành một với sự sống. Tâm hồn bạn sẽ sáng rực lên. Bạn sẽ cảm thấy bình an, tỉnh táo và sáng lạ kỳ. Cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn có làm một bài ca tên là ‘Nắng Thủy Tinh’. Có lẽ, nhạc sĩ đã thấy màu nắng, vì vậy lời ca của anh hay, đẹp, sáng như những hạt kim cương.
Nắng đưa bạn vào vườn hoa tâm linh, có lá xanh mơn mởn, có ngàn hoa rực thắm, có trời xanh mây trắng... Bạn sẽ tìm thấy tình yêu, một mối tình thiên nhiên, thánh thiện, trong sáng không cần điều kiện.
“Màu nắng hay là màu mắt em. Mùa thu mưa bay cho tay mềm, chiều nghiêng nghiêng bóng nắng qua thềm, rồi có hôm nào mây bay lên.
Lùa nắng cho ‘ngời màu’ tóc em. Bàn tay yêu thương đón ‘nhau về’. Ngày xưa sao lá thu không vàng. Và nắng chưa vào trong mắt em.
Em qua công viên, bước chân âm thầm, ngoài kia gió mây về ngàn, cỏ cây chợt lên màu nắng.
Em qua công viên, mắt em ngây tròn, lung linh nắng thủy tinh vàng, chợt hồn ‘bình yên thênh thang’...”
Những từ ca trong ngoặc đơn là do tôi tự thay đổi, mong rằng anh Sơn bên kia thế giới đừng buồn nhé. Tôi giúp cho tâm hồn anh Sơn có một tình yêu sáng lạng, có một màu nắng thủy tinh và có một tâm hồn ‘bình yên thênh thang’. Bạn có thấy tâm hồn có nắng thường sáng lên hay không? Tỉnh thức là gì, hả bạn? Tỉnh thức là thấy nắng long lanh, bắt gặp sự sống để yêu thương cuộc đời này.
Sống sâu sắc
Bạn trẻ thân mến!
Theo thường lệ, sau công phu sáng, tôi pha một bình trà nóng để thiền trà. Hồi còn ở Làng Mai hay Từ Hiếu, tôi thường uống trà với anh em, nhưng ở tu viện Cát Tường tôi uống trà với Phật. Ly trà thơm tho đầu tiên, tôi dâng lên Phật và ly thứ hai dành cho mình.
Uống trà cũng là cơ hội thực tập sống sâu sắc. Tại sao gọi là sống sâu sắc? Bởi vì sự sống có nhiều mức độ. Có khi, bạn sống như không sống. Thân ở đây nhưng tâm đã đi mất rồi. Có khi, bạn sống chỉ trong giây lát thôi, tâm ý lại chạy rong ruổi về tương lai hay quá khứ. Có khi, bạn sống nửa chừng, nghĩa là sự cảm nhận và ý thức về sự sống có vẻ mơ hồ, không thật lắm, giống như ăn mà không cảm thấy ngon bởi tâm bạn bận lo nghĩ nhiều chuyện, vương vấn về cái gì đó. Sống sâu sắc là thân ở đâu thì tâm ở đó. Thân tâm nhất như là trạng thái căn bản của thiền tập. Thực tập bất cứ phương pháp nào mà đưa tâm về với thân trong giây phút hiện thực thì bạn đạt được thiền. Lúc ấy, bạn mới thật sự sống sâu sắc. Sống sâu sắc, bạn sẽ có một đời sống khỏe mạnh. Còn nếu tâm ở một nơi, thân ở một nẻo thì bạn có thể không sống hoặc sống rất ít hoặc sống nửa vời, vì vậy sự sống ẩn hiện như một bóng ma. Bao nhiêu năng lượng đều bị tiêu hao. Thân tâm rã rời, mệt mỏi chán nản. Bạn không làm chủ được thân tâm. Hoàn cảnh và sự lo toan cuốn phăng sự sống của bạn như một cánh bèo trôi dạt lênh đênh. Nói theo kinh Kim Cương, sự sống của bạn là mộng, là huyền ảo…
Hôm nay trời mưa, tôi đi vào trường học giúp hướng dẫn bài học cho các bạn người Việt, rồi tôi đi thăm một người bạn từ Việt Nam trở về Mỹ cho đến chiều mới trở lại tu viện. Về tu viện, tôi cảm thấy thật khỏe trong lòng. Ra ngoài hiên, tôi ngồi chơi để nghe mưa hát. Cơn mưa ở đây nặng hạt như cơn mưa ở Huế. Bỗng dưng, tôi nhớ quê hương, nhớ chùa Tổ, nhớ mẹ, nhớ em, nhớ bạn bè, nhớ ngôi nhà “Ân Tình”, nhớ hồ cá, nhớ hòn non bộ, nhớ vườn rau… Đúng như lời ca: “Nghe mưa nơi này lại nhớ mưa xa”. Anh Sơn viết đúng tâm sự của tôi quá!
Tôi trở về với hơi thở ý thức để an trú trong sự sống hiện tại. Cơn mưa đang hát và tôi đang thở. Tôi có mặt cho cơn mưa, nghe cơn mưa hát và tôi vui trở lại liền. Có khi, nỗi nhớ, nỗi buồn là một tâm trạng cô đơn. Có khi, nỗi buồn, nỗi nhớ chỉ là ký ức, kỷ niệm. Bạn có thể làm kỷ niệm ấy đẹp hơn trong giây phút linh thiêng của hiện tại. Nghe mưa để yêu thương mẹ, yêu thương em thêm đậm đà. Vì sao? Bởi tôi thực sự đang nghe tiếng hát của cơn mưa. Cơn mưa đưa tôi về với sự sống sâu sắc, trong ấy mẹ và em vẫn có mặt nơi trái tim. Tôi có cảm tưởng có thể chạm được mẹ và em.
Bạn trẻ ơi! Tôi ở đây một mình giống như đang nhập thất bởi chẳng có ai trong khu rừng mênh mông này. Tôi yêu cánh rừng này lắm. Nó yên tĩnh quá, xanh tươi lạ, sống động ghê! Lắng nghe sâu hơn, cánh rừng này có biết bao là chim chóc, sóc, nai, sâu, bướm… Như thế, tôi đâu có ở một mình. Cảm giác một mình là một ảo tưởng do mặc cảm cô đơn tạo nên. Sự sống ở cõi này đâu phải chỉ có loài người. Ý thức sự có mặt của muôn loài, tôi sống cẩn trọng và có trách nhiệm, biết tôn trọng sự sống thiêng liêng của muôn loài, và cái cảm giác cô đơn tan biến liền.
Từ từ, tôi sẽ khám phá ra bí mật của cánh rừng, tôi bắt đầu thương yêu và gần gũi với nó. Tôi đã đi khắp hết ngõ ngách của khu rừng. Nó rộng hơn tôi tưởng, phía sau là cả cánh rừng ngàn mẫu không người ở. Tôi đã từng đi ‘hiking’ một mình vào một buổi hoàng hôn. Hôm thứ Bảy, tôi hướng dẫn bọn trẻ thám hiểm trong khu rừng ấy, và chính vì thế các bạn trẻ đã tìm ra được cái hồ thiên nhiên với biết bao là loài chim chóc, nai, sóc, ếch nhái, cá tôm, muôn thú như một thế giới thú vật sống động.
Bạn trẻ ơi! Thế nào tôi cũng sẽ khám phá khu rừng tâm linh. Tôi bắt đầu thấy rõ đường đi nẻo về của tâm ý hơn mỗi ngày và biết tạo dựng năng lượng bình an và thảnh thơi cho nên sức khỏe tôi mỗi ngày mỗi tốt hơn. Tôi đang có cảm giác chân cứng đá mềm trên con đường điều trị thân tâm và khám phá khu rừng mới. Bạn hãy chờ đợi sự khám phá này nhé..
Chưa giác ngộ chưa về
Bạn trẻ thân mến!
Mấy ngày qua trời mưa liên tục. Hôm nay ra thăm vườn rau, tôi thấy các cây con lớn lên một chút. Hai ngọn lá non vươn lên xanh tươi hơn. Dễ thương quá! Các loại hạt như cải, tần ô (cải cúc), xà lách và ngò đã nẩy mầm hết cả rồi, bạn ạ! Khoảng hai tuần nữa cải con lớn lên, tôi sẽ trồng ra nơi khác bởi loại cải này lớn lắm. Nếu có không gian, có đất và nắng ấm thì nó lớn lắm.
Hồi ở Làng Mai, cải bẹ xanh này lớn ghê. Nó nặng tới vài ký. Lá của nó lớn như cánh quạt. Mỗi khi hái rau, tôi cắt từng lá để cho cây tiếp tục lớn lên, sinh ra thêm nhiều lá khác. Lá cải bẹ xanh nấu canh thơm và ngọt lắm. Cải bẹ xanh cũng có thể xào, ăn sống hoặc làm dưa muối để kho. Tôi cũng làm như thế với xà lách. Cây nào cũng cần không gian mới to lớn được. Con người cũng cần không gian mới lớn lên mạnh khỏe, chứ ở trong một nơi tù túng thì người ấy cằn cỗi và héo mòn. Tình thương và sự chấp nhận là không gian cho con người. Ở đâu thiếu tình thương, thiếu sự chấp nhận thì nơi ấy thiếu không gian cho con người.
Tôi thích ăn canh tần ô lắm. Thỉnh thoảng, chị tôi cúng dường một bó tần ô, tôi nấu được hai nồi canh ăn với cơm nóng. Hồi còn nhỏ, tôi đã thích canh tần ô rồi. Có lẽ trời ở quê hương nóng nực nên được ăn canh tần ô thật là mát. Hồi đó, nhà tôi có trồng một vườn cải bẹ xanh và vườn tần ô. Mùa Đông, bữa cơm nhà tôi luôn có nồi canh tần ô với cá kho. Cơm ngon thật tuyệt! Nhờ canh mà tôi có thể và cơm thật sướng. Đến mùa xuân, hoa cải và hoa tần ô nở vàng rực rỡ cả một khung trời. Tôi thích hoa cải và hoa tần ô hơn cả hoa mai, bởi hai loại này giữ được màu vàng tươi lâu lắm. Hoa mời ong và bướm lại chơi, bay vù vù, lượn quanh làm cho sân trước vui hẳn lên. Hồi nhỏ tôi đã thích cảnh tượng thiên nhiên, hiền hòa như thế cho nên bây giờ tôi thích cảnh núi rừng thiên nhiên và thích làm vườn.
Tuần này, tu viện không có ai đến thăm nên tôi có thì giờ tu tập và làm rừng. Tôi đã dọn thêm hai con đường mòn cho đến cuối đất của tu viện. Từ từ, tôi sẽ tiếp tục cắt bụi cây để hai con đường mòn này nối nhau giúp cho tu viện có một con đường thiền hành dài vô tận, đi thiền gần cả tiếng đồng hồ mới hết đường. Đi càng sâu vào rừng, không khí càng yên tĩnh và có càng nhiều cây bách lớn kinh khủng. Trong các loài cây, tôi thích cây bách, bởi dáng của nó hùng tráng, mạnh khỏe không giống như liễu mềm yểu điệu. Tôi đã chọn nơi cao nhất để làm thiền đường sau này. Chỗ này nằm sâu trong tu viện, có nắng, có gió, bao bọc bởi rừng cây, lại ở trên cao có thể thấy được đồi, rừng cây và chân trời xa xa.
Bạn có biết thầy Vô Ngại sẽ về ở với tu viện trong tháng này không? Thứ Sáu tuần trước, thầy gọi về bảo rằng thầy sẽ về tu viện ở tu tập lâu hơn. Tôi vui lắm! Tôi tâm sự: Tu viện này là của các sư em. Khi nào các sư em về cũng được, tu tập có anh em thì vui hơn, và anh em có cơ hội chăm sóc cho nhau lúc đau ốm. Thầy Vô Ngại xuất gia một lần với tôi, cùng với sư chị Bảo Nghiêm và sư anh Nguyện Hải. Hai vị này hiện đang ở Làng Mai, chỉ có tôi đang nhập thất ở hoang đảo này, còn thầy Vô Ngại đã đi nhập thất gần ba năm. Hồi đó, thầy Vô Ngại ở tu viện Rừng Phong với tôi. Thầy cứ thao thức làm sao tu tập để được giải thoát giác ngộ. Trước khi rời chúng, thầy bảo với tôi: “Chừng nào giải thoát, sư em mới trở về.” Lời tuyên bố rất hùng tráng như lời tuyên bố của thái tử Tất Đạt Đa ở dưới cội bồ đề: “Chừng nào ta chưa giác ngộ thì ta sẽ không rời khỏi nơi này.”
Ở đây có đầy đủ mọi phương tiện tu tập và học hành. Tôi vẫn tiếp tục nghe pháp thoại của Bổn sư và được nghe pháp thoại của các vị tôn túc khác. Bây giờ lên mạng thì không thiếu gì Phật pháp, cả tiếng Việt lẫn tiếng Anh. Tôi khám phá ra một điều là nghe pháp thoại với nhiều vị thầy khác nhau thích thú hơn, cũng giống như ăn các món khác nhau thì nó ngon miệng hơn. Hồi trước chưa đi tu, nghe nhạc cũng thế, tôi nghe nhiều ca sĩ khác nhau, chứ nghe mãi một người tôi cảm thấy chán dù ca sĩ ấy hát rất hay.
Có một điều lạ kỳ là trong lúc thực tập các pháp môn, tôi không cảm thấy chán, càng thở càng khỏe, càng đi thiền càng thấy thảnh thơi, càng ngồi thiền càng yên tĩnh. Có lẽ sự thực tập có hiệu quả đưa tới pháp sống động nên thân tâm được nuôi dưỡng. Do vậy, tôi không cảm thấy mệt mỏi, chán nản, mà trái lại tôi cảm thấy được trị liệu và đưa tới sự nhẹ nhàng thật sự trong thân tâm. Tôi vẫn thực tập pháp môn chánh niệm theo tinh thần của Bát Chánh Đạo bằng hơi thở ý thức, bước chân thiền hành và an trú trong hiện tại của Bổn sư trao truyền. Cố nhiên, những pháp môn này vốn là của Phật thuyết giảng, nhưng Bổn sư trực tiếp trao lại cho tôi qua ngôn ngữ rất dễ hiểu, đầy thuyết phục và tôi đã thực tập một thời gian qua. Bởi thế, tôi tin tưởng vào pháp môn thực tập hàng ngày. Nó không phải là triết lý viển vông mà những công cụ thiền tập thực tiễn có thể áp dụng và kiểm chứng được liền. Thở thì ai cũng thở, nhưng duy trì hơi thở ý thức càng lâu thì tự động tâm ý dừng lại sự rong ruổi và tâm ý sáng lên, giúp tôi ý thức về sự sống hiện thực trong giây phút hiện tại. Tôi cảm thấy được nuôi dưỡng ngay trong lúc thực tập. Vậy mà ít ai thực tập pháp môn An ban thủ ý này. Thật uổng ghê!
Đây là món quà tôi tặng bạn. Bạn thử trở về với hơi thở, thở thật nhẹ và ý thức bạn đang còn sống, bạn sẽ cảm thấy đời sống khác liền. Tôi tặng bạn bài thơ về vườn cải hoa vàng nhé!
VƯỜN XUÂN
Nắng lên rồi
Lá tùng lung linh màu ngọc
Theo gió đong đưa
Như vẫy gọi, như múa ca
Chiều qua, em đến thăm
Mang theo lá ngò, hương quế,
Thơm ngát tình quê.
Nhớ mẹ!
Lòng con ngậm ngùi ngấn lệ.
Mấy mươi năm xa cách,
Làm kẻ kiếm khách phong trần
Nung nấu lòng son tìm kiếm…
Nơi nao là lối đào nguyên
Chốn nào là cõi tịnh
Cành mai nào nở hoa vàng bất diệt.
Mười năm dãi dầu sương gió,
Bảy năm lặn lội tuyết sơn.
Hôm nay, ánh nắng về
Sưởi ấm lòng son.
Những nụ hoa vẫn còn chưa chớm nở,
Những ngọn lá còn ẩn mình trong giấc ngủ bình yên,
Mà tâm con rào rạt một mùa Xuân
Có mẹ, có mai vàng, đào thắm
Có pháo đỏ, mứt thơm
Có đôi mắt ngây thơ đầy mộng đẹp.
Mẹ ơi! Hai mươi năm qua
Bướm lạc quê hương
Nay tìm về
Nơi vườn cải hoa vàng.
An trú nơi sự sống
Bạn trẻ thân mến!
Chiều hôm qua tôi đến thăm nhà anh chị và giúp dựng cho tờ quảng cáo về cái nhà của anh chị. Tôi đã từng có kinh nghiệm thiết kế nên không cần vội vàng. Tôi đi thăm vườn và ngồi chơi trên cái võng gần bên hồ. Vườn đẹp quá! Hồ lặng yên phản chiếu màu sắc hoàng hôn. Mây trời giăng như tấm áo lụa hồng. Mùa này cây cối đã nở hoa rực rỡ.
Tháng trước đi đâu tôi cũng thấy hoa anh đào nở rộ, nhưng bây giờ các loài hoa đủ các màu đang khoe sắc. Ai cũng bảo Nhật Bản là xứ anh đào, nhưng anh đào ở Washington còn nhiều hơn mấy lần xứ ấy. Anh đào là gia đình cây cherry, tức là loại trái ‘cherry’ tròn trịa, đỏ thắm và ngọt lịm. Cây cherry ở xứ này nhiều vô kể. Ngoài anh đào ra, Washington còn có hoa quincy, là một loại hoa mọc từng bụi, có hình dáng như hoa anh đào nhưng màu đỏ thắm. Trước ngõ Xóm Hạ có một bụi quincy thật lớn, vào khoảng tháng Tư, đại chúng đi thiền hành qua cổng sẽ thấy hoa quincy nở lốm đốm long lanh màu đỏ hồng trong nắng sớm.
Washington là xứ của muôn ngàn loài hoa. Hầu như tất cả cây cỏ ở đây đều nở hoa, kể cả rong rêu. Xứ này mưa nhiều nên rong rêu mọc khắp nơi trên vỏ cây, cành cây, tảng đá, nơi bãi cỏ, trên vách tường và trên tầng nhà. Có một ngôi nhà cổ ở Tacoma rêu mọc xanh rì phủ hết mái nhà. Tôi gọi là mái nhà màu ngọc bích. Bích có nghĩa là màu xanh đó bạn. Tôi thích hoa và dễ trở thành một với hoa, ngắm hoài chẳng biết chán. Hoa nở trên đất như tấm thảm, tiếng Anh gọi là ground cover. Hoa nơi này tươi và rực rỡ lắm.
Nói tới đây, tôi nhớ ngay tới Tuệ, một thiền sinh trẻ về Cát Tường. Tuệ mới 17 tuổi, thông minh, cứ theo tôi hỏi nhiều câu hỏi, trong ấy có một câu: “I am bored at everything. Why?” (Con chán tất cả mọi thứ trên đời. Tại sao vậy?)
Tôi nhìn Tuệ, không ngạc nhiên gì bởi cậu này có đôi mắt long lanh biểu lộ sự thông minh, nhưng tâm ý vọng động quá!
Tôi chia sẻ:
“Con có biết không? Sự sống luôn là tươi đẹp, nhưng tâm con không có khả năng dừng lại để thưởng thức cái đẹp ấy. Chán nản là do tâm ý bất an. Nó cứ chạy nhảy từ đối tượng này qua đối tượng khác. May mắn lắm, tâm con dừng lại với cái đẹp chỉ trong giây lát thật mong manh, rồi lại rong ruổi nữa. Con thương mẹ nhưng không có khả năng nuôi dưỡng hạnh phúc đang được ở bên mẹ. Đi đâu một hồi, con nhớ mẹ đến nỗi bất an trong lòng. Đến khi về nhà thấy được mặt mẹ, con cảm thấy sung sướng. Nhưng chỉ trong vài phút, tâm con lại cảm thấy trống trải, do đó con nhảy lên xe đi tìm bạn bè, tâm sự qua loa, đi chơi hết nơi này đến chỗ nọ, rồi lại cảm thấy chán. Con lại lên xe đi nữa. Đó là tâm trạng chung của các bạn trẻ.
Bây giờ, thầy đang dọn dẹp rừng của tu viện. Mỗi lần, thầy chỉ cắt được một bụi cây. Có bụi quá lớn mọc chằng chịt thật khó dọn. Con xem! Cánh rừng này có biết bao nhiêu bụi cây sum suê, rậm rạp như bụi này. Nếu không có kiên nhẫn thì thầy sẽ mau chán nản. Bởi thế cho nên thầy cứ làm tà tà, thong thả, dọn rừng giống như chơi, như thở, như uống trà... Mệt tới đâu, thầy nghỉ tới đó. Có khi, thầy cho phép mình uống vài ly trà nóng, nhìn trời mây, nhìn cành cây, nhìn hoa vàng trong bãi cỏ. Khi nào cảm thấy khỏe, thầy tiếp tục làm. Có lúc, làm chưa được hai giờ, thầy dừng công việc đi thiền hành, bởi có tiếng gọi từ trái tim và cánh rừng nên thầy đi thiền, đi chơi.
Trong lúc làm, tâm thầy hiện diện cho thiên nhiên, cho nắng ấm cùng với hơi thở. Nghĩa là thầy thực tập sống thật với những gì đang xảy ra trong hiện tại. Đó gọi là an trú. Có sự sống, có an trú thì làm sao chán nản được. Nếu không có sự sống thì làm gì cũng dễ chán lắm con ạ!
Nhìn lại tháng qua, biết bao bụi cây được dọn sạch nên vườn tu viện sáng lên và thoáng hẳn ra. Bao nhiêu con đường được mở rộng cho mọi người đi chơi. Vậy, sống an trú nơi hiện tại với phong thái từ từ yên lắng sâu đậm thì con có hạnh phúc ở bất cứ nơi nào, dù hạnh phúc ấy nhỏ bé. Khi nhìn lại, con sẽ có một chuỗi hạnh phúc dài vô tận giống như con đường mòn này.
Con có hiểu không? Nếu không hiểu mời con về đây tập thở, ngồi yên và đi thiền với thầy trong một thời gian thì thế nào con cũng sẽ hiểu.”
Bạn trẻ thân mến! Bạn có thấy gì không? Tôi hướng dẫn thiền cho bạn trẻ này (Tuệ) mà không dùng một danh từ thiền gì cả, bởi vì bạn này đâu có hiểu gì về chánh niệm, chánh định, thực tại…
Chúc bạn sống bình yên.
Không có pháp môn duy nhất
Bạn trẻ thân mến!
Hai hôm nữa, thầy Vô Ngại sẽ đến tu viện Cát Tường. Đó là một niềm vui cho tôi. Thầy Vô Ngại và tôi là hai anh em, xuất gia cùng một ngày với thầy Nguyện Hải và sư cô Bảo Nghiêm, gọi là bốn con sư tử. Bấy lâu nay, thầy Vô Ngại tu nhập thất, nhưng thương Cát Tường nên về đây nâng đỡ cho tôi. Trong đời sống tu tập, tôi luôn luôn cần sự nâng đỡ của tăng thân, dù có tài năng gì nữa, có sức mạnh gì đi nữa, so với năng lượng của tăng thân, tôi vẫn luôn cảm thấy mình nhỏ bé.
Thầy Vô Ngại rất thích tu theo phương cách riêng của thầy. Cát Tường là nơi thích hợp cho thầy. Cát Tường có đầy đủ không gian và thời khóa phù hợp với thầy. Ngoài ra, thầy có thể tu tập theo nhu cầu riêng. Tôi cũng đang cố gắng thực tập. Tôi may mắn đã từng ở tu viện Rừng Phong hơn bảy năm nên tự đào luyện cho mình một nếp thực tập tự lực, nghĩa là tôi không cần phải nương tựa quá nhiều nơi người khác. Tôi cố gắng thực tập khi ở trong rừng một mình, khi ở trong phòng ngủ, và cố nhiên là giữ đều công phu thời khóa. Tôi có một chút niềm vui, an lạc trong lúc ngồi thiền, thiền hành và tụng kinh nên tôi không bị lờn.
Cho dù hoàn cảnh có thuận lợi tới đâu, đời tu cũng dễ rơi vào các trạng thái lờn, lười, dải đãi, phóng túng. Trạng thái của tâm là căn bản. Mọi phẩm chất đời sống đều tùy thuộc sâu đậm nơi tâm. Khi tâm bất an thì dù bạn ở đâu cũng không an. Có nhiều tiền lắm của nhưng nếu tâm bạn buồn chán, căng thẳng, bất an thì bạn cũng không có hạnh phúc. Biết thế, tôi dồn hết tấm lòng chăm sóc cho vườn tâm.
Tôi thích uống trà một mình và thực tập nuôi dưỡng ý thức rằng ‘đây là giây phút hạnh phúc’. Nếu không có hạnh phúc trong giây phút này thì dù làm gì hay đi đâu, tôi cũng sẽ buồn chán. Tóm lại, sống từng giây từng phút là quan trọng nhất của đời người.
Tôi quý thầy Vô Ngại lắm. Từ ngày xuất gia, hai anh em tôi luôn có liên hệ tốt. Tôi kính trọng sự tha thiết trong đời sống thực tập của thầy. Thầy luôn bước từng bước chân thiền hành. Dáng dấp của thầy tỏa lộ nét thong dong, trên môi luôn điểm một nụ cười an lạc. Thầy lại thích ngồi thiền, lạy Phật và tụng kinh. Chỉ như vậy, thầy có đủ tư cách làm thầy cho tôi. Có nhiều người có tài tổ chức, thuyết giảng, làm văn phòng, viết văn, làm thơ, nhưng cái quý của người tu là cái vững chãi trong sự thực tập. Tới khi gần chết, tài năng giảng dạy hay tổ chức không thể giúp được gì cho sự thông suốt nội tâm, chỉ có công phu thực tập thiết tha mới có thể cứu vớt chính mình khỏi đọa vào nơi đen tối của nghiệp lực và vô minh.
Thầy Vô Ngại tâm sự với tôi: “Sư anh ơi! Sư em thích hợp với pháp môn Tịnh độ hơn thiền. Sư em cần niệm Phật A Di Đà thì mới định tâm được.” Tôi biểu lộ niềm vui và tán thán rằng pháp môn nào cũng mầu nhiệm cả. Niệm Phật được định tâm là quý lắm, còn hơn ngồi đó mà suy nghĩ lung tung. Tôi chia sẻ tiếp.
Mỗi người có một căn cơ khác nhau nên bạn phải tìm cho được pháp môn thích hợp, có hiệu quả trong sự thực tập. Quan trọng là thực tập có nội dung, chứ không nên bị kẹt vào pháp môn nào và cho nó là đặc biệt, bạn nên cởi mở để học hỏi. Trong lúc thực tập, bạn cần có sự uyển chuyển để thích nghi với căn cơ và pháp môn hành trì.
Tôi hợp với sự thực tập An ban thủ ý do Bổn Sư trao truyền. An ban giúp tôi dễ định tâm và làm cho tôi cảm thấy khỏe nhẹ. An ban đưa dưỡng khí vào thân và đẩy thán khí ra ngoài. An ban giúp tôi định tâm. Tuy nhiên, định tâm không hẳn phải nhất định theo An ban. Tâm định là sự chú tâm vào một đối tượng mà đối tượng ấy có thể là một danh hiệu của một vị Phật hoặc một hình ảnh nào cũng được.
Thông thường, đối tượng thích thú mới dễ đưa tới định. Định nghĩa là chú tâm vào một đối tượng gọi là tâm nhất cảnh, tức là ngược lại với tâm tán loạn. Nếu đối tượng không thích thú thì tâm dễ chán, vì thế nó chạy lung tung, nhất là người có đời sống phóng đãng, vọng động, lăng xăng. Bởi thế, bạn phải tìm ra đối tượng mình thích để dễ dàng đưa tới định tâm. Có định tâm thì làm gì cũng vui và có ý nghĩa.
Phật có trong tâm
Bạn trẻ thân mến!
Hôm nay thứ Hai, ngoài trời đang mưa. Cơn mưa nặng hạt reo vang trên mái hiên bên thềm gỗ. Tôi ngồi yên ngoài hiên để nghe mưa và thưởng thức ly trà nóng. Bây giờ tu viện Cát Tường đã trở lại không khí yên tĩnh. Các bạn trẻ và bà con Phật tử đã trở về đời sống của họ. Buổi lễ Khánh Đản thật dễ thương. Tu viện chỉ mới biểu hiện trong ba tháng mà đã để lại trong lòng mỗi người một kỷ niệm tươi đẹp.
Bạn biết không? Suốt tuần qua mưa rơi tầm tã, thế mà đến thứ Bảy thì trời ngưng mưa để cho các bạn trẻ và các Phật tử giúp chung tay dọn dẹp tu viện. Chủ Nhật là ngày đại lễ, thỉnh thoảng mới có mưa phùn. Những hạt mưa li ti bay trong gió như những hạt sương làm cho không khí tu viện trở nên mát mẻ, nên thơ và thiêng liêng. Ông trời thương đại chúng nhiều lắm. Suốt tuần qua và hôm nay nữa, trời mưa như xối, vậy mà Ông chịu để dành hai ngày cuối tuần không mưa. Thời tiết ở xứ này thay đổi thường xuyên, không ai có thể đoán trước được nên tôi chỉ có biết cầu nguyện. Có lẽ Phật, Bồ Tát, Thiên Long, Hộ Pháp linh thiêng đã bảo ông trời đừng mưa cho đại chúng làm lễ.
Buổi lễ tổ chức ngoài trời dưới những tàng cây cổ thụ nơi Pháp Thân Tạng. Lễ đài được các bạn trẻ trang trí bằng các vật liệu thiên nhiên. Chú Sung đã căng tấm bạt ra thật lớn che mưa và nó trở thành mái thiền đường thiên nhiên. Chị Hoa mang đến thật nhiều hoa, phần cúng Phật, phần trang trí cho kiệu rước Phật sơ sinh và phần dùng cho các bạn trẻ tung hoa cúng dường Phật.
Trước buổi lễ, tôi hướng dẫn thật kỹ ý nghĩa Phật Đản cho các Phật tử:
Chúng ta thực tập rước Phật trong sự bình an và tỉnh thức để tìm lại chính mình, hãy cho phép đức Phật sơ sinh trong tâm mỗi người có cơ hội giáng sinh trên cõi đời này.
Phật là ánh sáng tỉnh thức, tức là ánh sáng chánh niệm, thiền định và trí tuệ. Tỉnh thức là nguồn năng lượng giúp bạn thấy biết rõ ràng. Ăn biết ăn, uống biết uống, vui biết vui, buồn biết buồn, tự do biết tự do, ràng buộc biết ràng buộc... Ai cũng có cái biết trong vắt, hồn nhiên đầy trí tuệ này, dù đó là một em bé, bởi vì em bé cũng có Phật trong tâm.
Có ánh sáng là bạn có trí tuệ nên bạn thấy bông hoa, nghe gió hát, ngửi hương thơm hoa hồng một cách như thật. Như thật là cái thấy trực tiếp, không thêm, không bớt, không qua trung gian suy luận. Hoa là hoa, gió là gió, anh là anh, chị là chị mà không phải anh của ký ức, chị của thành kiến nên cái thấy này không tạo ra cảm thọ buồn đau, hờn giận và không có nhận thức thương ghét, đúng sai. Trái lại, cái thấy này trong suốt chứa đầy không gian bao la của vô tâm, một cái thấy thoải mái, nhẹ nhàng, bao dung, cởi mở...
Đức Thích Ca chỉ là một vị Phật trong muôn ngàn vị Phật. Ngài đã công nhận rằng tất cả chúng sinh đều có Phật tính. Như thế, bạn cũng có tính Phật, và tính ấy chính là ánh sáng chánh niệm.
Hôm nay, chúng ta sẽ đi trong thanh thản, thở những hơi thở nhẹ, bước những bước chân an lạc và mời Phật về ngự trong tâm. Có Phật là có an lạc, có thanh tịnh, có tình thương, có tỉnh thức. Lúc ấy, chúng ta sẽ chữa lành tất cả mọi khổ đau, bệnh tật trong đời.
Các bạn trẻ giúp việc, tập múa, chơi banh, ca hát tạo cho tu viện một cảnh sinh hoạt ấm áp, tươi vui. Anh Noãn đốt lên lò lửa sát bên lễ đài làm cho không khí thêm ấm cúng. Tôi thật may mắn được nhiều bàn tay và trái tim nâng đỡ, chứ một mình làm sao có thể tổ chức được buổi Đại Lễ Khánh Đản. Tôi rất biết ơn các bạn trẻ và mọi người.
Khi lễ rước Phật sơ sinh tới lễ đài, mưa rơi lách tách trên tấm bạt nghe như nhạc trời ca ngợi sự ra đời của Thế Tôn. Mọi người rước Phật trong im lặng quanh cánh rừng. Có hai bác vừa đi vừa rơi nước mắt vì sung sướng. Hai bác tâm sự:
- Ở núi rừng xa xôi này có được một ngôi chùa Việt Nam cho mọi người hưởng ít nhiều an lạc trên mỗi bước chân. Bạch thầy! Con chưa bao giờ dự một buổi lễ Phật Đản thanh tịnh và ý nghĩa như hôm nay.
Lần đầu tiên tổ chức được buổi Lễ Phật Đản như vậy tôi thấy quá dễ thương rồi. Không khí yên tĩnh của núi rừng làm buổi lễ trang nghiêm, thấm vào lòng mỗi người, đặc biệt các bạn trẻ tham dự thật tha thiết và chú tâm. Tôi mong sao các bạn hiểu được ý nghĩa của buổi lễ đức Phật ra đời này để có thể sống trong ‘tỉnh thức’ làm vốn liếng cho một cuộc sống đầy thử thách trong tương lai.
Thư gửi Ba!
Ba kính thương!
Hôm nay là ngày kỵ ba. Mấy ngày qua, con thường nhớ cầu nguyện với Tam Bảo, Bồ Tát Quan Thế Âm gia hộ cho ba. Ba là người tốt lành. Ba là người con hiếu thảo nhất gia đình bên nội. Ba thương bà con hàng xóm. Năm Mậu Thân, ba vào Đà Nẵng xin gạo cứu giúp không biết bao nhiêu người đói khát. Ba ăn ở có đức nên chúng con mới có được đời sống hạnh phúc như hôm nay.
Ba không may sinh ra với nghề nghiệp đánh cá. Vì gia đình, vợ con, ba đã bắt không biết bao nhiêu loài cá nên ba phải trả tấm thân lại cho cá. Mình bắt người ta thì người ta bắt lại mình. Mình làm khổ người ta thì người ta làm khổ lại mình. Mình mắc nợ người ta thì người ta đòi mình phải trả. Có vay thì có trả. Đó là luật đương nhiên trong trời đất, là giáo lý nhân quả rất quan trọng trong đạo Phật.
Lúc còn sống, ba thích xây nhà lầu. Thời ấy xây nhà lầu không phải dễ lắm! Ba đã sắm sửa đầy đủ mọi thứ vật liệu như sắt, xi măng, gạch, ngói, nhưng chưa kịp xây thì ba mất trong cơn bão năm 1969. Mạ không có đủ sức nuôi năm đứa con thơ dại nên phải bán từ từ các vật liệu ấy, vì thế ba rất luyến tiếc cái nhà. Mười năm sau, gia đình mình qua Mỹ, cái nhà bị bỏ trống. Người hàng xóm kể lại, thỉnh thoảng họ nghe tiếng động trong nhà, và họ nói đó là ba về thăm nhà.
Chắc chắn, người mất vẫn thường về thăm căn nhà, con cháu, bà con. Đó là chuyện đương nhiên cho nên người Việt mới có tục lệ thờ cúng ông bà, cha mẹ và người thân. Ba thương con cái nhiều như thế thì làm sao không trở về để thăm viếng, che chở và bảo vệ cho con cái được.
Sau này không ai còn nghe tiếng động nữa. Có lẽ từ ngày hai anh em con đi tu thì ba tôi cũng đi theo các con về Làng Mai tu tập. Con tin như thế. Năm rồi, chị con mua lại lô đất từ một người hàng xóm đang ở trên ngôi nhà cũ và xây lên căn nhà hai tầng. Con hết sức ủng hộ ý kiến này, bởi con biết ba rất vui.
Ba kính thương, ba có biết rằng
Sau khi chết, người mất vẫn tiếp tục sinh hoạt bằng tâm thức mà tâm thức có thể đi khắp mọi nơi. Thông thường, tâm thức người quá cố đi theo con cháu, vì con cháu có liên hệ trực tiếp với họ. Tuy họ đã đầu thai và biểu hiện dưới một hình thức khác, nhưng tâm thức vẫn có thể còn theo bên con cháu để che chở. Do thế, con cháu đi đâu thì ông bà, cha mẹ đi theo đến đó. Lúc nào, con cháu gặp phải tai nạn thì ông bà, cha mẹ ra tay bảo vệ cho con cháu.
Trong trường hợp tai nạn xe hơi, chiếc xe tan nát thế mà người lái xe không bị thương tích gì cả, như có bàn tay vô hình đưa người ấy ra khỏi chiếc xe. Chiếc xe bằng sắt tan tành thế mà thân thể không bị thương tích gì cả, mới biết cái thiêng liêng của sức mạnh yêu thương. Bạn không thấy chứ thế giới vô hình của tâm thức luôn ở sát bên bạn.
Người Việt di cư qua Mỹ giống như được sinh qua một thế giới khác. Tuy thân thể không còn ở Việt Nam, nhưng tâm thức vẫn thường nghĩ về người thân ở quê nhà. Cũng vậy, người mất có thể đã hóa kiếp, nhưng tâm thức có thể vẫn dõi theo con cháu bởi vì thương và muốn bảo vệ. Ba là người có rất nhiều tình thương cho gia đình, vì thế tâm thức ba luôn muốn bảo hộ cho con cháu. Đó là sự may mắn cho anh chị em và các cháu của con.
Các chị của con hỏi:
- Có người vẫn còn thấy ba. Như vậy, ba chưa đầu thai hay sao?
Con trả lời:
- Họ thấy ba là thấy tâm thức ba, chứ thân xác theo luật vô thường thì không còn nữa. Ba có thể đã sinh về cõi phù hợp với nghiệp thức của ba rồi.
Con tin là từ ngày hai anh em đi tu thì ba cũng được cùng đi tu. Dù ở phương trời nào, ba cũng theo hai con tu tập, do đó nghiệp của ba đã nhẹ vơi phần nào. Hơn nữa, ba đã giúp biết bao nhiêu người trong cơn đói Mậu Thân thì chắc chắn ba sinh về cõi lành. Ít nhất là cõi người trong một gia đình hạnh phúc nào đó, có niềm tin nơi Tam Bảo.
Một chứng cớ rành rành là từ ngày ba mất, gia đình đã hướng về Phật pháp. Tự nhiên, hai anh em con đi tu, hai người cháu của ba cũng đi tu ở Việt Nam, cả nhà mình qua Mỹ đều qui y Tam Bảo. Gia đình bên nội đã chuyển nghề nghiệp, nghĩa là tất cả mọi người không còn làm nghề đánh cá nữa. Sự ra đi của ba đã thay đổi tâm thức của cả gia đình bên nội. Do vậy, con luôn tin tưởng nơi tâm thức tốt lành và tình thương của ba dành cho con cháu.
Hôm trước, con đã quy y cho ba ngay ở Làng Mai với pháp danh Nguyên Trí. Sự thật, ba đã quy y Tam Bảo từ lâu vì cả gia đình đều quy y thì ba cũng quy y. Tuy nhiên, con vẫn muốn quy y cho ba để ba có cơ hội nghe giáo pháp của Phật, có pháp danh rõ ràng.
Ba ơi! Mấy mươi năm trời, ba vẫn thương yêu con cháu. Đó là một đức tính tốt đẹp. Bây giờ, ba đã là đệ tử của Phật. Phật dạy: “Sông ái dài muôn dặm, biển mê sóng vạn tầm, cõi luân hồi muốn thoát, niệm Phật hãy nhất tâm”, nghĩa là tình thương vướng mắc và sự u mê không có bờ bến. Ba hãy buông bỏ mọi vương vấn, lo âu, sợ hãi mà nhất tâm niệm Phật. Ước mơ có nhà hai tầng của ba đã được toại nguyện. Mạ cũng đang ở nhà để trị bệnh. Con cái đã lớn và biết tự lo cho bản thân. Ba hãy thong dong ra đi, hãy đi về với Phật, với cõi sáng, với tình thương bao la, không vương vấn, lo âu, sầu lụy. Các con nguyện sống đẹp cho ba.
Sự thật giữa cõi sống và cõi chết có gì xa cách đâu! Bởi không thấy thôi, chứ sáu cõi luân hồi luôn biểu hiện bên nhau. Vì thế, phận làm con cái, chúng con nguyện thương yêu nhau, tha thứ cho nhau, thương yêu người nghèo khổ, biết kính mẹ thờ cha, cầu nguyện cho ông bà, tổ tiên quá cố để nhớ về cội nguồn của chúng con. Nhớ tới ba, chúng con cố gắng sống đẹp và lành, có trách nhiệm về đời sống, tiếp nối những đức tính tốt đẹp của ba. Không có gì quý hơn là tu tập. Tu tập là cách đền đáp công ơn lớn lao nhất cho cha mẹ. Tu là sửa đổi ba nghiệp càng ngày càng tốt đẹp, nhẹ nhàng và như thế thì nghiệp của cha mẹ cũng được nhẹ nhàng.
Hôm nay, con thắp lên nén tâm hương cầu nguyện Tam Bảo gia hộ cho hương linh ba Nguyễn Đầu, pháp danh Nguyên Trí được thong dong nơi miền Tịnh Độ, sinh ra được gặp Phật, Pháp, Tăng, phát tâm xuất gia, tu tập chuyển hóa mọi khổ đau nghiệp chướng để tiếp tục hộ trì cho con cháu.
Lang
Trị liệu ung thư bằng chánh niệm
Bệnh vẫn vui tươi
Dưới đây là bài phỏng vấn của thầy Chân Pháp Lữ (một bác sĩ y khoa tốt nghiệp tại Pháp) với thầy Pháp Đăng trên trang mạng EIAB(1). Bạn sẽ được nghe những tâm sự chân thành cũng như kinh nghiệm quý có được khi thầy vượt qua những giai đoạn khó khăn của bệnh tật.
Người phỏng vấn: Thưa thầy! Con cảm ơn thầy cho chúng con một buổi tiếp xúc. Con biết thầy là đệ tử lớn của Sư Ông, tu tập nhiều năm nhưng thầy không ở Làng thường xuyên. Thầy phải trụ trì tu viện Rừng Phong ở Mỹ. Xin thầy cho chúng con biết thầy tu tập theo pháp môn Sư Ông năm nào? Xuất gia đã bao nhiêu năm?
Thầy Pháp Đăng: Mình xuất gia tại Mai Thôn Đạo Tràng năm 1990. Mùa Đông năm 1999 tăng thân gửi mình qua tu tập tại tu viện Rừng Phong. Tháng Tư năm 2007, ba anh em, Pháp Tâm, Pháp Duyệt và mình đi tìm đất ở vùng New York để thành lập tu viện Bích Nham. Mùa đông năm 2008, mình trở về Làng Mai an cư kiết Đông. Hết mùa an cư ấy, mình về chăm sóc mẹ bị tai biến đang ở tu viện Lộc Uyển. Tháng 8 năm 2008 cùng với sư cô Tuệ Nghiêm, hai anh em đưa mẹ về Việt Nam điều trị. Sư cô ở lại chùa Kiều Đàm chăm sóc cho mẹ, và mình vào tu ở tu viện Từ Hiếu.
Từ đầu năm 2005 đến bây giờ, mình thường về ở Chùa Tổ, có khi sáu tháng, có khi một năm hay có lúc một năm rưỡi. Ngoài thời gian ở Từ Hiếu, mình ở tu viện Lộc Uyển, ở tu viện Bích Nham. Trong thời gian mười năm ấy, mình về Làng Mai chỉ có hai mùa Hè và một mùa Đông. Tính ra cho đến bây giờ, mình đã xuất gia được 21 năm. Nói tới thời gian, mình cảm thấy mắc cỡ bởi sự tu tập của mình vẫn còn yếu lắm.
Người phỏng vấn: Thầy gốc ở Huế. Thầy có duyên tu tập ở Chùa Tổ. Nếu tính từ 2005 đến nay, thầy đã ở đó năm sáu năm rồi. Con nghe gần đây thầy bị bệnh nặng, xin thầy chia sẻ cho chúng con biết chuyện gì đã xảy ra không ạ?
Thầy Pháp Đăng: Mình bị bệnh ung thư ruột già. Bệnh này có trong thân thể lâu rồi, ít nhất là sáu bảy tháng. Nó đau quằn quại! Mỗi lần đau, mình tuyệt thực vài ba ngày. Mình thường lên cơn sốt vào ban đêm. Lúc đó, mình đang tu tập tại tu viện Cát Tường. Ban đêm ở Cát Tường lạnh lắm, thế mà mình đau đến đổ mồ hôi. Mình cứ tưởng đau cái gì như đau ruột thừa, nhưng đau ruột thừa kiểu này chịu cũng không nổi.
Mình tuyệt thực hai ba ngày thì cơn đau dịu xuống. Lúc ấy, mình chỉ uống nước trái cây và ăn cháo yến mạch. Mình không sợ bệnh mà cũng không sợ chết và có khả năng chịu đựng cơn đau nên mình vẫn sống vui, thiền hành, thiền tọa và thỉnh thoảng vẫn đi hướng dẫn khóa tu nơi này nơi kia. Mình hoàn toàn không biết cơn bệnh nặng như thế.
Người phỏng vấn: Thưa thầy! Tu viện Cát Tường ở bên Mỹ phải không thầy?
Thầy Pháp Đăng: Đúng vậy!
Chấp nhận cơn bệnh
Người phỏng vấn: Các bác sĩ khám ra được bệnh của thầy lúc nào?
Thầy Pháp Đăng: Cuối năm 2010, mình về Việt Nam làm Trai Đàn Chẩn Tế cầu nguyện cho ba và ông bà tổ tiên. Lý do là có đứa cháu gái dâu thường thấy ba mình xuất hiện. Ba đã mất gần bốn chục năm rồi, thế mà cháu nói là ông ngoại cứ tới thăm đứa con trai của con. Chị mình nói rằng: “Thầy ơi! Có thể nào ba vẫn chưa siêu thoát không thầy? Ba đã mất gần bốn chục năm rồi mà.”
Mình trả lời với chị là để thầy về Việt Nam làm Trai Đàn Chẩn Tế cầu nguyện hồi hướng công đức cho ba.
Thời gian ấy, cơn đau vẫn quằn quại lắm nhưng mình không cho ai biết. Trước khi vào Trai Đàn giải oan cho thập loại cô hồn, mình lạy Lương Hoàng Sám hơn một tuần; tuy vẫn đang đau, mình vẫn lạy liên tục, đôi lúc cơn đau quằn quại, có lúc lạy xuống đứng lên mình cảm thấy như muốn ngã (té).
May mắn có các thầy ở chùa Từ Hiếu về yểm trợ, sáng hai thầy, chiều hai thầy và mình đứng làm chủ lễ các thời sám hối ấy. Anh em tu miên mật như vậy đó. Đến khi xong Trai Đàn Chẩn Tế, cơn đau trở nặng, mình ăn không được, phải nhịn cả tuần. Không biết tính làm sao, gia đình đưa mình lên bệnh viện thì họ tìm không ra bệnh. Họ cho ba loại trụ sinh và khi uống vào mình càng đau kiệt quệ hơn. Cuối cùng, mình nhớ đến bác sĩ Tôn Thất Cầu, trưởng khoa ung bướu Bệnh viện Trung ương Huế. Khi Sư Thúc bị bệnh, bác sĩ chăm sóc hết lòng. Với lại chị Ngãi, vợ bác sĩ thường lên chùa Từ Hiếu nghe mình giảng pháp. Sau khi gọi, bác sĩ nói mình phải lên cấp cứu gấp.
Họ nội soi, thử máu và phát hiện ra một khối u to bằng quả trứng vịt ở ruột già.
Người phỏng vấn: Ngoài đau, kiệt sức, nó còn hành hạ gì nữa không? Thầy có sụt cân không?
Thầy Pháp Đăng: Mình sụt cân nhiều lắm, từ 64 kg xuống còn 50 kg, hồng huyết cầu bị phá nhiều nên thiếu máu trầm trọng. Họ giải phẫu khối u trong vòng một tuần. Sau khi thử nghiệm, các bác sĩ cho biết nó là u ác tính ở giai đoạn thứ ba. Để cho chắc ăn, họ cắt khoảng chừng một gang tay ruột già hai bên khối u, rồi nối hai khúc lại với nhau. Chuẩn bị cho cuộc giải phẫu, họ làm nhiều thử nghiệm, vì vậy trong thời gian ấy mình phải nhịn đói đến 16 ngày nữa, tổng cộng thời gian nhịn đói là 20 ngày.
Người phỏng vấn: Khi mổ, thầy có đi ngang giai đoạn thập tử nhất sinh không?
Thầy Pháp Đăng: Có chứ! Khi vào mổ, mình yêu cầu các bác sĩ không chích thuốc tê. Bác sĩ nói: “Như vậy thầy chịu không nổi đâu, nó đau đớn lắm.” Mình nói tôi sẽ chịu nổi. Mấy tháng nay, tôi đã chịu được cơn đau. Bác sĩ nói: “Con nghe lời thầy” nhưng họ vẫn chích thuốc tê như thường.
Sau giải phẫu một ngày, sư cô Thuần Khánh nói: “Có lúc anh không còn thở nữa, thấy anh tiều tụy quá nên em sợ ghê!” Mình kiệt sức quá vì nhịn đói đến hai chục ngày, và năm sáu tháng cơn đau tàn phá quá nhiều sức khỏe.
Người phỏng vấn: Thời gian mổ là bao lâu thưa thầy?
Thầy Pháp Đăng: Khoảng chừng hai, ba tiếng đồng hồ.
Người phỏng vấn: May mắn cho thầy! Họ là những chuyên khoa mổ bướu. Vậy, thầy ở bệnh viện bao nhiêu ngày?
Thầy Pháp Đăng: Từ khi nhập viện đến khi xuất viện là mười sáu ngày. Ngày thứ năm sau khi mổ mình mới bắt đầu uống nước. Ruột già thông thì mới uống được. Ngày thứ sáu mới ăn cháo thật lỏng. Ăn cháo được là mình muốn xuất viện, bởi mình biết không khí, năng lượng thiên nhiên rất quan trọng, và môi trường Chùa Tổ có năng lượng lành sẽ giúp mình hồi phục sức khỏe.
Người phỏng vấn: Theo con được biết những ca mổ thường từ hai tuần đến một tháng. Thầy có năm ngày xuất viện thì thầy có nhiều sức khỏe để hồi phục quá. Thưa thầy! Xin thầy chia sẻ sau đó bác sĩ có muốn thầy hóa trị hay xạ trị gì không?
Thầy Pháp Đăng: Hai ngày sau mổ, mình muốn ngồi thiền dù còn rất đau. Mấy đứa em đỡ mình ngồi dậy để ngồi thiền. Ngày thứ ba, mình muốn tập đi cho cơ thể cử động để đưa máu tới vết thương thì nó mau lành.
Lúc đang ở Chùa Tổ, bác sĩ Tôn Thất Cầu cùng vợ lên thăm và bác sĩ hỏi: “Ngày hôm nay nữa là thầy mổ đến ngày thứ mấy rồi.” Mình trả lời được tám ngày và mới ăn được có hai ba ngày thôi. Bác sĩ nói: “Trong một tuần nữa, thầy phải vô hóa trị liền.”
Gia đình không muốn mình hóa trị ở Việt Nam. Họ thật sự không tin tưởng y khoa Việt Nam. Gia đình muốn mình về Mỹ khám lại cho chắc. Nếu cần hóa trị thì điều trị tại Hoa Kỳ, dù sao kỹ thuật bên kia cũng cao hơn. Sư Ông nói với thầy Pháp Niệm và sư cô Chân Không gọi điện thoại bảo sư anh qua Pháp để tăng thân lo và hóa trị ở Pháp. Bác sĩ Tôn Thất Cầu nói là trong vòng một tháng thì thầy phải hóa trị liền. Nếu trễ thì tế bào ung thư có thể mọc lại, lúc ấy bác sĩ cũng bó tay.
Tin vào giáo lý của Phật
Người phỏng vấn: Con biết sự nguy hiểm trong việc giải phẫu bướu ác tính vì sau đó bướu nhỏ ở nhiều nơi trong cơ thể có thể đột phát một cách dữ dội, cho nên các bác sĩ khuyên thầy phải hóa trị sớm. Nhưng vì lý do nào mà thầy không theo lời yêu cầu đó?
Thầy Pháp Đăng: Mình tin lời bác sĩ nhưng mình tin Phật hơn. Mình thấy như thế này: Sống chết đều có số mạng do nghiệp lực chi phối. Nếu nghiệp mình phải chết sớm thì làm cách gì cũng chết. Sống thêm nửa tháng, mình cảm thấy đủ hạnh phúc rồi.
Thật sự là mình không tin nơi phương pháp hóa trị. Lý do là mình cũng có nghiên cứu sơ qua về các loại hóa chất. Các chất hóa học ấy tàn phá không chỉ riêng tế bào ung thư mà tàn phá hết cả cơ thể. Mình có tham khảo ý kiến của bác sĩ Cầu về tỉ lệ thành công của các bệnh nhân điều trị bằng hóa chất. Bác sĩ nói có khoảng 64% thành công về phương pháp hóa trị, và bệnh nhân có thể sống thêm một thời gian từ vài năm đến mười mấy năm. Mình quyết định không hóa trị dù bác sĩ thuyết phục như thế nào đi nữa. Bác sĩ bảo là điều trị ít nhất là tám ống, mỗi 28 ngày hóa trị một lần.
Qua Làng Mai nương tựa Sư Ông và tăng thân, mình quyết định dùng phép hành thiền và ăn cơm gạo lứt theo phương pháp Osawa để điều trị. Nếu chết thì mình chết trong lòng tăng thân với sự cầu nguyện của Thầy. May mắn khi tới Sài Gòn để đi Pháp, có một vài người bạn nói rằng: “Các lương y có thể trị được bệnh ung thư.” Mình đi gặp các lương y ấy. Sau khi bắt mạch, cả hai lương y đều nói: “Con trị được cho thầy trong vòng ba tháng.”
Người phỏng vấn: Dạ thưa thầy! Họ trị bằng thuốc Nam nay thuốc Bắc?
Thầy Pháp Đăng: Cả hai loại thuốc. Theo lương y Long ở quận Tám tại thành phố Hồ Chí Minh, thuốc Nam có công năng trị bệnh, thuốc Bắc có công năng bồi bổ, điều hòa âm dương, bổ khí thông huyết.
Người phỏng vấn: Thầy may mắn uống thuốc lấy từ thảo mộc. Thuốc có khó uống, có hành hạ gì không thưa thầy?
Thầy Pháp Đăng: Thuốc rất dễ uống. Mình uống thuốc của cô lương y Nguyễn Thị Ánh. Cô nói rất rõ là trong thuốc có Tử Linh Chi, Đông Trùng Hạ Thảo, bông củ cải trắng và củ cải đỏ. Cô Ánh nói Tử Linh Chi là nấm độc nhưng ông Long bảo nó là nấm Linh Chi con.
Cô dùng những thứ đó bào chế ra một loại thuốc và thử nghiệm cho nhiều người bị ung thư, bướu to cũng teo lại. Đặc biệt cô nói: “Tuy dùng thuốc nhưng con phải xoa bóp cho thầy mỗi ngày để làm cho khí huyết lưu thông, giúp các mạch máu lưu chuyển và đẩy các độc tố ra khỏi cơ thể.”
Người phỏng vấn: Thưa thầy! Khi cô ta xoa có sâu và mạnh không?
Thầy Pháp Đăng: Xoa sâu và đúng huyệt! Cô không xoa từng huyệt mà đẩy một đường dài.
Người phỏng vấn: Khi xoa như vậy có đau không, thưa thầy?
Thầy Pháp Đăng: Không đau! Mới buổi đầu hơi đau đau nhưng quen rồi lại cảm thấy khỏe. Theo lời cô Ánh nói: “Con xoa cơ thể cho thông, đẩy các tế bào ung thư núp trong các huyệt đạo ra ngoài và đưa thuốc tới các nơi trong cơ thể.”
Tâm quan trọng nhất
Người phỏng vấn: Ngoài việc thiền tập, thầy thấy cái gì quan trọng nhất, thuốc men hay các phương pháp hỗ trợ khác trong việc trị liệu?
Thầy Pháp Đăng: Quan trọng thứ nhất là cái tâm của mình. Lúc ấy, mình nghĩ chắc chắn sẽ lành bệnh, cho nên mỗi khi có ai hỏi bệnh tình thầy sao rồi, mình thường trả lời là mình đang lành trở lại. Quan trọng thứ hai là sống vui. Bởi không biết rõ sống được thêm bao nhiêu ngày, cho nên tự động mình sống sâu sắc, hết lòng. Mình trân quý từng bông hoa, mỗi con bướm, từng màu nắng, đám mây trời... Mình vui cười và yêu đời suốt cả ngày. Tâm hồn mình thật là thoải mái.
Người phỏng vấn: Thưa thầy! Về sức khỏe, thầy có luyện tập gì khác không?
Thầy Pháp Đăng: Mình đi bộ đều đặn mỗi ngày hai tiếng đồng hồ, sáng một tiếng, chiều một tiếng. Mình ngồi thiền nhiều lần và thực tập phương pháp thở càng sâu càng tốt.
Người phỏng vấn: Thầy ngồi thiền nhiều là một giờ hay hai giờ?
Thầy Pháp Đăng: Buổi sáng, mình ngồi khoảng chừng một tiếng đồng hồ. Ăn sáng xong đi thiền hành vài vòng ra bờ sông, mình ngồi thêm một tiếng đồng hồ nữa. Lúc đó, cô lương y mới đến điều trị. Sau buổi trưa nghỉ ngơi một chút, mình ra ngoài dòng sông ấy ngồi thiền thêm một tiếng rưỡi mới trở về chùa trước buổi tụng kinh. Kinh tụng ở chùa là Tịnh Độ, Pháp Hoa, Sám Hối... Tuy chưa có đủ sức để tụng lớn nhưng mình theo dõi hết lòng buổi công phu chiều. Tối lại, mình ngồi thêm một tiếng nữa.
Cái tâm phải yên tĩnh thì nó mới có khả năng trị liệu. Nếu lo sợ nhiều quá thì mình bị mất ngủ, vì thế cơ thể hao tổn năng lượng mà năng lượng rất là quan trọng cho việc điều hành của hệ thống miễn dịch và đề kháng...
Người phỏng vấn: Xin thầy chia sẻ cho chúng con biết lúc nào thầy cảm thấy đói. Theo như con học hỏi, cơ thể bắt đầu phục hồi là mình thấy đói. Như vậy sau khi mổ bao nhiêu ngày thì thầy bắt đầu thấy đói?
Thầy Pháp Đăng: Mình thấy đói thường xuyên lắm nhưng ăn không được, lý do là cái ruột vẫn còn đau nên mình rất cẩn thận. Tu tập chánh niệm giúp mình biết rõ về tình trạng các bộ phận trong cơ thể, nhất là những nơi đau nhức.
Người phỏng vấn: Thưa thầy! Thầy ăn kiêng những thứ gì?
Thầy Pháp Đăng: Sau thời gian mổ, đa số thức ăn là nước cháo. Mười ngày đầu ăn cháo lỏng rồi ăn cháo đặc từ từ. Trong lúc uống thuốc với các lương y ở Thành phố Hồ Chí Minh, mình ăn cơm rất nhão, cơm gạo lứt, cà rốt hầm, các loại đậu hầm, uống nước rau cải. Ăn rất lành mạnh. Ăn liên tục như vậy trong một tháng rưỡi tới hai tháng. Ăn đồ thật mềm, rau củ hấp nhừ…
Người phỏng vấn: Thầy có dùng được trái cây không?
Thầy Pháp Đăng: Cô lương y bảo được dùng trái cây nhưng không ăn chung với thức ăn mà dùng riêng, chọn trái cây không có chất độc.
Người phỏng vấn: Ăn như vậy, thầy có thấy khỏe trong người không? Không cần ăn nhiều mà vẫn khỏe, phải không thưa thầy?
Thầy Pháp Đăng: Phải! Ăn ít rất khỏe. Ăn nhiều cũng được nhưng bao tử của mình còn yếu sau một thời gian dài nhịn đói và ruột già mới bị cắt ngang cho nên mình ăn vừa đủ thôi, cỡ chừng một chén. Ăn theo kiểu thiền, tức là ăn từ từ, nhai thật kỹ.
Người phỏng vấn: Hiện nay, cách ăn uống của thầy có bình thường hay có gì đặc biệt không?
Thầy Pháp Đăng: Mình ăn uống bình thường nhưng có kiêng chút dầu mỡ. Món gì có dầu mỡ thì mình không ăn. Món gì lành mạnh như đồ luộc, cơm gạo lứt, nước canh thì mình ăn. Mình kỵ nhất là ăn trái cây chung với cơm. Mình ăn trái cây riêng, tức là ăn trái cây trước một giờ. Ăn cơm chỉ là cơm thôi. Mình ăn rau cải bình thường, rau cải tươi...
Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.
