Niệm Phật Cảnh

Lâm Chung Chánh Niệm Vãng Sinh

Tri Quy Tử hỏi Hoà thượng Thiện Đạo:

Việc quan trọng ở đời không gì hơn sinh tử, một hơi thở không trở lại liền qua đời sau, một niệm sai lầm liền rơi vào luân hồi.

Con trước đã nhiều lần được nghe dạy bảo pháp Niệm Phật vãng sinh, nghĩa lý rất rõ ràng, nhưng lại e khi bệnh chết đến tâm thức tán loạn, đồng thời cũng lo người khác làm loạn động chánh niệm mà quên mất nhân duyên Tịnh độ. Cúi mong thầy chỉ dạy phương pháp thẳng tắt để thoát khỏi nỗi khổ trầm luân!

Sư đáp:

Hỏi rất hay! Phàm tất cả người mạng chung muốn vãng sinh Tịnh độ, cần phải không được sợ chết. Thường nghĩ thân này nhiều đau khổ, bất tịnh, nghiệp ác trùng trùng xen tạp. Nếu bỏ được thân hình nhơ nhớp này, siêu sinh Tịnh độ thì thọ hưởng vô lượng niềm vui, giải thoát con đường đau khổ sinh tử. Như vậy mới vừa ý, ví tợ cởi bỏ chiếc áo nhơ xấu được thay vào y phục quý đẹp. Chỉ nên buông bỏ thân tâm đừng sinh lòng lưu luyến.

Hễ gặp lúc có bệnh thì nghĩ nhớ về vô thường, một lòng đợi cái chết đến. Dặn dò người nhà và người lo bệnh, người tới lui thăm viếng rằng: «Phàm khi đến chỗ tôi nên vì tôi niệm Phật, không được nói việc tạp nhạp hàng ngày, việc tốt xấu trong nhà, cũng không nên dùng lời an ủi chúc nguyện an vui. Đó đều là những lời văn hoa, giả dối vô ích. Nếu lúc bệnh nặng sắp chết, không được khóc lóc rơi lệ và phát ra những lời than thở áo não, hoặc loạn tâm thần mất đi chánh niệm. Chỉ nên đồng thanh niệm Phật trợ giúp vãng sinh, đợi khi hơi ấm hết rồi, lâu sau mới có thể bi ai, than khóc».

Vừa có mảy may tâm luyến tiếc thế gian liền trở thành chướng ngại chẳng được giải thoát. Nếu được người hiểu rõ Tịnh độ thường đến sách tấn thì rất may mắn.

Người y theo đây quyết định siêu sinh không nghi!

Lại hỏi: Tìm thầy uống thuốc có được không?

Đáp: Tìm thầy uống thuốc ban đầu không ngại, nhưng uống thuốc chỉ có thể trị bệnh. Mệnh nếu hết, thuốc làm gì được. Nếu giết hại sinh vật để làm thuốc, quyết định không được.

Hỏi: Việc tế tự cầu phước thì thế nào?

Đáp: Mạng người lâu dài hay ngắn ngủi khi sống đã định, sao lại nhờ quỷ thần kéo dài được? Nếu mê hoặc tin theo tà sát hại chúng sinh, tế tự quỷ thần chỉ tăng thêm tội lỗi nghiệp chướng, trở lại tổn thọ thôi. Sinh mạng nếu hết, tiểu quỷ làm gì được? Tự sợ hãi vô ích, đều không giúp được chi cả. Phải rất cẩn thận, nên chép văn này dán trước người bệnh cho họ thường thấy, để đến khi lâm chung khỏi quên mất chánh niệm.

Hỏi: Người bình thường chưa từng niệm Phật có dùng pháp này được không?

Đáp: Pháp này Tăng tục, nam nữ chưa niệm Phật sử dụng đều được vãng sinh. Quyết định không nghi!

Tôi không thấy người đời trong khi bình thường phần nhiều niệm Phật, lễ bái phát nguyện cầu sinh Tây Phương, nhưng đến khi bệnh lại sợ chết, hoàn toàn chẳng nói đến vãng sinh giải thoát, đợi mãi đến hơi dứt mạng hết, thần thức đi vào cõi U minh mới đánh chuông nệm Phật. Như vậy cũng giống như kẻ cướp ra khỏi nhà rồi mới hô hoán lên thì làm được việc gì? Nên xét kỷ điều đó! Nếu lúc rảnh rang nên dùng pháp này tinh tấn niệm Phật, dốc sức thọ trì.

Đó là việc lớn lúc lâm chung, có thể gọi là:

Một đường Tây Phương rộng thênh thang

Thẳng tắp về nhà không cần hỏi.

Giờ Tu Tây Phương

Sáng sớm Dần:

Mặc áo ra cửa chỉnh tâm thần

Chắp tay dâng hương trông Cực Lạc

Ân cần xa lễ Tử kim thân.

Bình minh Mão:

Niệm Phật chẳng nên luận nhiều ít

An trụ chuyên tâm buộc một duyên

Chớ để vịng cảnh làm quấy nhiễu.

Điểm tâm Thìn:

Niệm Phật trước phải dẹp ngã nhân

Nếu đem niệm Phật cậy nhân ngã

Bao giờ mới thành Tịnh độ nhân.

Gần giờ Tỵ:

Tiến tu Tịnh độ phải quyết chí

Như uống cam lộ tự biết ngon

Thôi đừng chê người đạo chẳng đúng.

Đứng bóng Ngọ:

Tưởng niệm Di Đà như mắt thấy

Vô biên nghiệp chướng tự nhiên tiêu

Há lại bảo rằng luống gian khổ!

Buổi trưa Mùi:

Sinh tử mênh mông thật đáng sợ

Chẳngchọn Tây Phương nhanh chóng qua

Trần sa kiếp hải phải chìm đắm.

Xế chiều Thân:

Gấp gấp phải trì Tịnh độ nhân

Khoẻ mạnh nếu không siêng niệm Phật

Một hôm bỗng thành đống bui trần.

Tà dương Dậu:

Biết rõ quang cảnh chẳng thể lâu

Xem xem vô thường liền chợt đến

Chớ để Phật hiệu lìa tâm khẩu

Hoàng hôn Tuất:

Chớ để thân tâm nhiều lầm lỗi

Thập ác tuy nhiên cũng vãng sinh

Sao bằng Thượng phẩm sen nhanh nở!

Đêm về Hợi:

Thân tâm niệm Phật chơn Tam muội

Thập địa cao nhân còn phải tu

Nên biết không tin ắt mang tội.

Canh khuya Tý:

Sớm sớm niệm Phật thường như thế

Đều nương hoa sen để vãng sinh

Từ đây quyết định không sinh tử.

Gà gáy Sửu:

Tráng kiện bỗng nhiên thành suy lão

Mênh mông biển cả chẳng ai thân

Chỉ có Di Đà riêng vẫy gọi.

12 Lời Khuyên Tu Tây Phương

Một khuyên anh: Luôn luôn niệm Phật phải chân thật

Y theo lời Phật chớ hồ nghi

Điều phục tâm viên, đừng phóng dật!Hai khuyên anh: Chỉ chớ niệm Phật không việc khác

Lắng tâm quyết định nguyện về Tây

Lâm chung tự thấy Như Lai đến.Ba khuyên anh: Niệm Phật trước phải trừ tham ái

Lâm chung tâm định thấy Di Đà

Tợ trăng sáng tỏ, soi đầm biếc.Bốn khuyên anh: Chớ để lãng quên tâm niệm Phật

Lâm chung Cực Lạc sen báu rước

Quán Âm Thế Chí đều lai nghinh.Năm khuyên anh: Chớ ngại niệm Phật nhiều khó khổ

Tư duy muôn kiếp dòng sinh tử

Lại hướng về ai cầu ra khỏi?Sáu khuyên anh: Trong khi niệm Phật luôn tiếp nối

Nếu như không niệm thuận tình phàm

Bao giờ ra khỏi ngục sinh tử?Bảy khuyên anh: Niệm Phật chớ để ba nghiệp lỗi

Chuyên cần kính lễ nguyện Tây Phương

Thấy Phật Di Đà vầng tuệ Nhật.Tám khuyên anh: Dạy tu niệm phật, pháp Mâu ni

Phải nên vâng theo Bổ sư chỉ

Mạng chung vãng sinh cõi Di Đà.Chín khuyên anh: Niệm Phật chân thành là trước nhất

Lâm chung Hoá Phật đến đón đưa

Hoa sen bảy báu tuỳ nguyện nở.Mười khuyên anh: Niệm Phật thường phải tâm niệm gấp.

Tư duy biển nghiệp khổ thâm sâu.

Sinh tử rới ren, hối khó kịp!

Ngũ ấm hư vọng, mộng huyễn thân

Nhờ duyên bồi đắp đống bụi trần

Tử thần chợt đến sao chống đỡ

Gấp niệm Di Đà gắng chuyên cần!Lời bạt

Trong Trúc Song Tuỳ Bút, Đại Sư Liên Trì Nói

Trong Trúc Song Tuỳ Bút, Đại sư Liên Trì nói

« Ngài Đạo cảnh và Thiện Đạo biên tập Niệm Phật Cảnh, đem pháp Niệm Phật so sánh với các pháp môn khác, đều quyết đoán rằng : «Sánh với công đức niệm Phật trăm ngàn muôn ức phần cũng chẳng bằng một». Thật đáng gọi là dốc lòng tin tưởng, phân biệt rõ ràng, có công rất lớn đối với Tịnh độ.

Riêng một chương đối với Thiền tông bảo rằng: «Quán tâm, Quán vô sinh so với công đức niệm Phật trăm ngàn muôn ức phần cũng chẳng bằng một». Người học nghi ngờ chỗ này, tôi do đây mà đính chính.

Trong Tư Liệu Giản nói có Thiền Tịnh độ, chính là nói chỗ này. Chỉ chấp vào quán tâm không tin có Cực lạc Tịnh độ, chỉ chấp vào Vô sinh không tin có sự vãng sinh Tịnh độ, thế là chưa thấu suốt ngay nơi tâm là Tịnh độ, chẳng biết sinh tức là Vô sinh. Cái nhìn nghiêng lệch về Không như thế, chẳng phải là Thiền viên đốn.

Trái lại, chẳng bằng người tuy chưa thấu suốt lý tánh mà niệm Phật được thành tựu Tam-muội. Thế thì đâu có gì đáng trách.

Nếu như Quán tâm mà triệt ngộ tự tâm, Quán vô sinh mà được Vô sinh nhẫn, đây chính là chỗ đồng với Thượng phẩm Thượng sinh của người niệm Phật. Được như vậy, nào có cao thấp gì đâu.

Gần đây, Đại sư Thái Hư đối với vấn đề này cũng đã đưa ra một nhận xét rất hợp lý hợp tình : «Các bậc Cao đức ngày xưa chẳng qua là giúp người học giải tỏa nghi ngờ, kiên định lòng tin, chẳng phải bảo rằng bỏ hết các pháp môn khác».

Qua nhận xét của hai vị Cao tăng xưa nay ở trên, chúng ta thấy được tinh thần viên dung vô ngại và tính nhất quán trên phương diện lợi tha trong Phật Pháp. Tùy theo bệnh mà cho thuốc, lành bệnh là chỗ nhắm duy nhất của bác sĩ. Và cũng chính do điểm này, thầy thuốc được khen ngợi là lương y như từ mẫu.

Chùa Bửu Liên 22/09/2003

Thích Minh thành kính ghi