Kinh Phổ Môn Chú Giảng

6.PHẨM PHỔ MÔN BẰNG CHỮ NÔM

Sa môn: Pháp Liên dịch năm 1848

Diệu Âm phẩm trước nhiệm thay Quan Âm Bồ Tát phẩm nầy Phổ môn Danh Quán Tự Tại tiếng đồn Cổ kim biến tướng càn khôn hiện hình Chín vòng khổ não chúng sanh Tiếng chi suốt đó cố tình độ xong Đương cơ Bồ tát hội trung Là Vô Tận Ý đầu dòng bậc trên Quỳ gối xuống chấp tay lên Trước tòa chiêm ngưỡng kim liên bạch lời Rằng: “ nghe Bồ tát biện tài Duyên chi mà suốt tiếng đời vậy vây” Tiếng vàng truyền thoảng gió bay Sen đưa phưng phức, ngọc dày khoan khoan Rằng: “trong sinh chúng muôn vàn Có điều khổ não kêu oan thiết tình

Chưng giờ khắc suốt âm thanh Dường như hang tiếng, tợ hình bóng siêu

Dầu ai trì niệm một điều Tắt phương lửa cháy, cạn triều nước sôi Vì khi đi lại đứng ngồi Dẹp không hỏa thủy, dứt rồi kiến văn Phong ba vốn thuộc căn trần Lòng điên nên lại gặp phần gió điên Bằng như sinh chúng muôn nghìn Chăm lòng báo trọng, bạt thuyền bể khơi Gặp đâu con gái lạ đời Gọi tên la sát ăn người thế gian Trong thuyền ai nấy chan chan Một người xưng hiệu được an cả bè Tam tai thủy hỏa phong kia Đều hay giải thoát là vì oai linh Bằng ai lâm nạn bị hình Cầm dao, dơ gậy, mong tình hại nhau Thiết lòng xưng niệm một câu Dao đâu cũng nát, gậy đâu cũng rời

Ba nghìn trong quốc độ kia Chan chan la sát, bề bề dạ xoa Rủ nhau muốn não người ta Nghe xưng hiệu Thánh chúng ma kinh hoàng Chẳng hay mắt dữ xem thường Huống chi còn dám làm đường lăng nhăng Bằng người có tội với chăng Gông cùm lòi tói mang chưng thửa mình Lâm râm trì niệm xưng danh Đều cùng dứt nát tan tành còn đâu Bằng chư oán tặc rủ nhau Có người thương chủ làm đầu chư thương Trong lưng cùi những bạc vàng Qua chưng hiểm lộ gặp phường ác nhân Một người xướng nói ân cần Xưng danh Bồ tát thí phần chúng sanh Bạn buôn ai nấy phát thanh Giặc kia đã thoát, nạn mình lại qua

Bằng người yếm thế dục đa Cùng là sân nhuế cùng là ngu si

Thường chăm lễ bái một bề Nhờ thần uy lực, đắc ly nghiệp trần

Triền minh tỏa vọng dung chân Tâm nguyên bất động, thân căn giải trừ

Dung hình thiệp thế như như Hóa vào vô tướng độ chư hữu tình Dầu ai người gái muốn sinh Muốn cầu Bồ Tát nên hình con trai Sinh con có đức có tài Mới thành gia đạo ra ngoài trượng phu Ví dầu sinh phải đứa ngu Danh đà chẳng thịnh, đạo tu khó thành Thế gian sinh gái đã đành Nhưng mà ít được đức lành nết ngoan Thường cầu niệm Thánh mới toan Tướng tâm đoan chánh được an sở cầu Sởn sơ thêm lại sống lâu Tuổi xanh vinh hiển ngày sau dõi truyền Lội dầm phước bất đường quyên Ấy thường chân thật thiên nhiên đức hòa Bằng người trì niệm càng gia Sáu mươi hai ức hằng hà sa danh

Lại hay cung dưỡng tận hình Thọ trì Bồ Tát một danh cũng bằng Trăm nghìn muôn ức kiếp hằng Vô biên công đức nói năng khôn cùng Ấy mười bốn đức viên thông Thí ngoài vô uý, độ trong hữu tình” Rằng : “sao mà vị chúng sanh Ba mươi hai ứng hiện hình đòi nơi” “Phật thân thuyết pháp mọi lời Bích chi Thánh quả cùng người Thanh văn Phạn vương cùng Đế Thích thân Gồm hai Tự Tại Tướng Quân đẳng hình Tỳ Sa Môn lĩnh thiên binh Tứ phương tổng quản, oai linh tướng trời Thứ hai rồi lại hiện người Tiểu vương, Trưởng giả là vời ngôi trên Tại Gia Cư sĩ đấng hiền Tể Quan đại khí về truyền la môn

Tỷ Kheo hai giới đều tôn Hiện Ưu Bà Tắc lại còn Bà Di Hiện người chủ phụ thâm khuê Đồng chân nam nữ một bề hiện ra Hiện Thiên Long cập Dạ Xoa Càn A Ca Khẩn La Già Nhân nhân Chấp Kim cương đại lực thần Hiện thân thuyết pháp độ thân hộ trì Ta Bà ấy chúng sanh kia Gọi rằng chẳng sợ là vì có tin”

Nghe lời, Vô Tận bạch trên “Tôi xin dâng cúng”, bèn liền cởi ra Chuỗi châu anh lạc thật là Giá trăm nghìn lạng xứng qua vàng mười Rằng : “nhân giả thọ pháp tài Cúng dường pháp bảo tột vời trang nghiêm” Quan Âm Bồ Tát một niềm Rằng : “chăng khứng chịu”, đó thêm bền lòng Ấy ông Vô Tận chẳng cùng Nại rằng mẫn chúng chịu chung vật nầy Thế Tôn lời cũng bảo vầy:

“Mẫn chưng chúng hội chịu nay vật hằng”

Vâng lời khôn nhẽ nói năng Chịu trường anh lạc chia bằng làm hai

Một phần dâng đức Như Lai Phần dâng Đa Bảo tháp đài chứng qua

Thần thông tự tại càng gia Khắp nơi thế giới Ta Bà bấy lâu Trường văn nghĩa đã rất mầu Lại còn vặn lại thêm câu kệ rằng Thế Tôn diệu tướng ai bằng Tôi xin hỏi lại lẽ hằng nhân duyên Dạy rằng: “nghe lấy nết hiền Quan Âm thiện ứng mọi miền đâu đâu Lời thề rộng nữa bể sâu Trải bao nhiêu kiếp dễ hầu nghĩ xong Chầu nghìn ức Phật thong dong Nguyện đều thanh tịnh độ vòng trần ai Vì người nói lược mấy lời Văn danh đã vậy, lại vời hiện thân Một bề tâm niệm ân cần Mọi điều khổ não mấy phần diệt ngay Bằng người muốn hại vậy vây Nhảy lao hang lửa, biến rày nên ao

Hoặc là bể cả trôi vào Long ngư quỷ nạn ba đào vượt đi Hoặc lên đỉnh núi Tu di Phải người xô ngã, vững thì hư không

Non Kim cang kể mấy trùng Phải người dữ đuổi một lông cũng lành Hoặc là oán tặc vây quanh Cầm dao mong hại, lòng lành lại thôi Hoặc là hình nạn đôi hồi Dao đâu ra rả nát rồi thoát không Hoặc là tù rạc cùm gông Tay chân giềng trói đều cùng thoát ra Những lời nguyền rủa người ta Cùng đem thuốc độc để hòa hại ai Đủ điều chính niệm chẳng sai Nó làm nó chịu, mặc loài ác hung Hoặc là sát quỷ hoạnh xung Độc long chư quỷ đều cùng lánh xa Loài ác thú, lợi trảo nha Ngoan xà phúc yết độc ra khói mù Vốn người chính niệm chẳng vu Ác trùng xa chạy, độc ngu tranh dời

Mây đùn sấm chớp đời nơi Xuống mưa là đá tả tơi âm ầm Một lời niệm lực lâm râm Tiêu ngay biến dị, tan ngầm tai ương Chúng sanh khốn ách nhiều đường Vì nhân hoặc nghiệp vô lường khổ thân Thánh nhiều trí lực oai thần Rộng đem phương tiện độ dần thế gian Trong quốc độ kể muôn vàn Mười phương đâu chẳng tuần hoàn hiện đi Ba đường địa quỷ súc kia Diệt dần tứ khổ, chứng quy Niết bàn Chân thanh bi trí từ quan Nguyện thường chiêm ngưỡng mới an thửa lòng Rủ không trần cấu sạch trong Ấy vừng tuệ nhật phá vòng tối đêm Dẹp không gió lửa chẳng hiềm Khắp soi cõi thế ứng điềm từ bi Sấm rền một tiếng dậy ghê Mây kia che rợp, mưa kia đượm nhuần

Ấy là hợp Phật pháp thân Bát nhã giải thoát chung chân Bồ đề

Dầu quan quân trần một khi Những gì chúng oán gặp gì lui tan Tiếng đâu diệu phạn đã an Tiếng đâu triều hải, thế gian khôn bì Niệm rồi, niệm chớ sinh nghi Nhờ ơn tịnh thánh được y hỗ thường Mắt từ bể phước khôn lường Vậy nên đỉnh lễ, phước thường chứa chan” Thuyết rồi bài kệ đã an Tòa tiền Trì Địa khoan khoan bạch rày: “Bằng chư sinh chúng bay bày Được nghe Bồ Tát phẩm nầy Phổ Môn Đã đành nghiệp tự tại tôn Lại thần thông lực ai còn dám đương Nhiều công đức lại thọ trường Vâng trì diệu pháp, xưng dương nghĩa đề Bốn nghìn tám vạn đầy khe Phát thành đẳng đẳng Bồ đề chi tâm

Tán rằng Đại sĩ Quan Âm Mười hai nguyện cả hoằng thâm độ trì

Thuyền pháp chở tán mây che Bể chìm vướt ráo, bến mê tỏ tường Tầm thanh niệm cứu tai ương Chẳng đâu là chẳng thường thường hiện thân”.

---o0o--- 7.妙法蓮華經觀世音菩薩普門品.

爾時,無盡意菩薩即從座起,偏袒右肩,合掌向佛而作是言: 世尊,觀世音菩 薩以何因緣名觀世音?

佛告無盡意菩薩:善男子,若有無量百千萬億眾生,受諸苦惱,聞是觀世音 菩薩一心稱名觀世音菩薩,即時觀其音聲皆得解脫.

若有持是觀世音菩薩名者,設入大火,火不能燒;由是菩薩,威神力故.若為 大水所漂,稱其名號即得淺處.

若有百千萬億眾生,為求:金銀,琉璃,車渠馬瑙³¹ ,珊瑚虎珀,真珠,等寶,入於 大海:假使黑風吹其船舫,飄墮羅剎鬼國,其中若有乃至一人,稱觀世音菩 薩名者,是諸人等皆得解脫羅剎之難.以是因緣,名觀世音.

若復有人,臨當被害,稱觀世音菩薩名者,彼所執刀杖,尋段段壞,而得解脫.

若三千大千國土,滿中夜叉,羅剎,欲來惱人,聞其稱觀世音菩薩名者,是諸

惡鬼,尚不能以惡眼視之,況復加害.

設復有人,若有罪,若無罪,杻械枷鎖,檢繫其身,稱觀世音菩薩名者,皆悉斷

壞即得解脫.

若三千大千國土,滿中怨賊,有一商主,將諸商人,濟持重寶經過險路,其中 一人,作是唱言:“諸善男子,勿得恐怖,汝等應當一心稱觀世音菩薩名號;是 菩薩能以無畏施於眾生;汝等若稱名者,於此怨賊,當得解脫”眾商人聞,俱 發聲言:

“南無觀世音菩薩”稱其名故,即得解脫.

無盡意!觀世音菩薩摩訶薩,威神之力,巍巍如是.

若有眾生,多於婬欲,常念恭敬觀世音菩薩,便得離欲;若多瞋恚，常念恭 敬觀世音菩薩,便得離瞋;若多愚癡,常念恭敬觀世音菩薩,便得離癡.

無盡意!觀世音菩薩,有如是等大威神力,多所饒益.是故眾生,常應心念. 若有女人,設欲求男,禮拜供養觀世音菩薩,便生福德智慧之男;設欲求女, 便生端正有相之女,宿植德本,眾人愛敬.

無盡意!觀世音菩薩有如是力,若有眾生,恭敬禮拜觀世音菩薩,福不唐捐, 是故眾生皆應受持觀世音菩薩名號.

無盡意!若有人受持六十二億恆河沙菩薩名字復盡刑供養飲食,衣服,臥具 ,醫藥,於汝意云何?是善男子,善女人功德多不?

無盡意言:“甚多,世尊”.佛言:

“若復有人,受持觀世音菩薩名號,乃至一時禮拜,供養,是二人福,正等無異 !於百千萬億劫,不可窮盡.無盡意,受持觀世音菩薩名號,得如是無量無邊

福德之利”.

無盡意菩薩白佛言:

“世尊,觀世音菩薩,云何遊此娑婆世界?云何而為眾生說法?方便之力,其

事云何?

佛告無盡意菩薩:

“善男子,若有國土眾生應以佛身得度者,觀世音菩薩即現佛身而為說法;

應以辟支佛身得度者,即現辟支佛身而為說法;應以聲聞身得度者,即現聲

聞身而為說法;應以梵王身得度者,即現梵王身而為說法;應以帝釋身得度 者,即現帝釋身而為說法;應以自在天身得度者,即現自在天身而為說法;

應以大自在天身得度者,即現大自在天身而為說法;應以天大將軍身得度 者,即現天大將軍身而為說法;應以毘沙門身得度者,即現毘沙門身而為說 法;應以小王身得度者,即現小王身而為說法;應以長者身得度者,即現長 者身而為說法;應以居士身得度者,即現居士身而為說法;應以宰官身得度 者,即現宰官身而為說法;應以婆羅門身得度者,即現婆羅門身而為說法;

應以比丘,比丘尼,優婆塞,優婆夷身得度者,即現比丘,比丘尼,優婆塞,優婆 夷身而為說法;應以長者,居士,宰官,婆羅門,婦女身得度者,即現婦女身而 為說法;應以童男,童女身得度者,即現童男,童女身而為說法;應以天,龍,夜 叉,乾闥婆,阿修羅,迦樓羅,緊那羅,摩篌羅伽,人,非人等身得度者即皆現之 而為說法;應以執金剛身32得度者,即現執金剛身而為說法.

無盡意!是觀世音菩薩成就如是功德,以種種刑,遊諸國土,度脫眾生,是故 汝等,應當一心供養觀世音菩薩是觀世音菩薩摩訶薩,於怖畏急難之中,能 施無畏;是故此娑婆世界,皆號之為施無畏者.

無盡意菩薩白佛言:

“世尊!我今當供養觀世音 菩薩”即解頸眾寶珠瓔珞,價值百千兩金,而以與之,作是言:

“仁者受此法施,珍寶瓔珞”.時觀世音菩薩不肯受之.無盡意復白觀世音菩

薩言:

“仁者愍我等故,受此瓔珞”.爾時佛告觀世音菩薩:

“當愍此無盡意菩薩及四眾:天龍,夜叉,乾闥婆,阿修羅,迦樓羅,緊那羅,摩 篌羅伽,人,非人等故,受此瓔珞”.即時觀世音菩薩愍諸四眾,及於天,龍,人, 非人等,受其瓔珞,分作二分:一分奉釋迦牟尼佛,一分奉多寶佛塔.

無盡意,觀世音菩薩有如是自在神力遊於娑婆世界.

爾時無盡意菩薩以偈問曰:

世尊 妙相具 我今重問彼 佛子何因緣 名為觀世音?

具足妙相尊 偈答無盡意: 汝聽觀音行 善應諸方所 弘誓深如海 歷劫不思議

侍多千億佛 發大清淨願 我為汝略說 聞名及見身 心念不空過

能滅諸有苦 假使興害意 推落大火坑 念彼觀音力 火坑變成池.

或漂流巨海 龍魚諸鬼難 念彼觀音力 波浪不能沒. 或在須彌峰 為人所推墮 念彼觀音力 如日虛空住. 或被惡人逐 墮落金剛山

念彼觀音力 不能損一毛.

或值怨賊繞 各執刀加害 念彼觀音力 咸即起慈心.

或遭王難苦 臨刑欲壽終 念彼觀音力 刀尋段段壞.

或囚禁枷鎖 手足被扭械 念彼觀音力 釋然得解脫. 咒詛諸毒藥 所欲害身者 念彼觀音力 還著於本人. 或遇惡羅剎 毒龍諸鬼等

念彼觀音力 時悉不敢害.

若惡獸圍遶 利牙爪可怖 念彼觀音力 疾走無邊方.

狠蛇及蝮蠍 氣毒煙火燃 念彼觀音力 尋聲自迴去.

雲雷鼓掣電 降雹澍大雨 念彼觀音力 應時得消散. 眾生被困厄 無量苦逼身 觀音妙智力 能救世間苦. 具足神通力 廣修智方便

十方諸國土 無剎不現身 種種諸惡趣 地 獄鬼畜生 生老病死苦 以漸悉令滅.

真觀清淨觀 廣大智慧觀 悲觀及慈觀 常願常瞻仰

無垢清淨光 慧日破諸闇 能伏災風火 普明照世間 悲體戒雷震 慈意妙大雲 澍甘露法雨 滅除煩惱 焰 諍訟經官處 怖畏軍陣中

念彼觀音力 眾怨悉退散 妙音觀世音 梵音海潮音 勝彼世間音

是故須常念 念念勿生疑 觀世音淨聖 於苦惱死厄 能為作依怙.

具一切功德 慈眼視眾生 福聚海無量 是故應頂禮.

爾時持地菩薩,即從座起,前白佛言: “世尊,若有眾生聞是觀世音菩薩品,自在之業,普門示現,神通力者;當知是 人功德不少”.

佛說是普門品時眾中八萬四千眾生皆發無等等阿耨多羅三貌三菩提心.

Âm:

DIỆU PHÁP LIÊN HOA KINH QUÁN THẾ ÂM BỒ TÁT PHỔ MÔN PHẨM

Nhĩ thời! Vô Tận Ý Bồ Tát tức tùng tọa khởi, thiên đản hữu kiên, hiệp chưởng hướng Phật nhi tác thị ngôn:

“Thế tôn, Quán Thế Âm Bồ tát dĩ hà nhơn duyên danh Quán Thế Âm?

Phật cáo Vô Tận Ý Bồ tát: Thiện nam tử, nhược hữu vô lượng bá thiên vạn ức chúng sanh, thọ chư khổ não, văn thị Quán Thế Âm Bồ tát nhứt tâm xưng danh, Quán Thế Âm Bồ tát, tức thời quán kỳ âm thanh giai đắc giải thoát.

Nhược hữu trì thị Quán Thế Âm Bồ tát danh giả, thiết nhập đại hỏa, hỏa bất năng thiêu; do thị Bồ tát, oai thần lực cố. Nhược vi đại thuỷ sở phiêu, xưng kỳ danh hiệu tức đắc thiển xứ.

Nhược hữu bá thiên vạn ức chúng sanh, vị cầu: kim ngân, lưu ly, xa cừ, mã não, san hô, hổ phách, trân châu, đẳng bảo, nhập ư đại hải: giả sử hắc phong xuy kỳ thuyền phưởng, phiêu đoạ La sát quỷ quốc, kỳ trung nhược hữu nãi chí nhất nhơn, xưng Quán Thế Âm Bồ tát danh giả, thị chư nhân đẳng gia đắc giải thoát La sát chi nạn. Dĩ thị nhân duyên, danh Quán Thế Âm.

Nhược phục hữu nhân, lâm đương bị hại, xưng Quán Thế Âm Bồ tát danh giả, bỉ sở chấp đao trượng, tầm đoạn đoạn hoại, nhi đắc giải thoát.

Nhược tam thiên đại thiên quốc độ, mãn trung Dạ xoa, La sát, dục lai não nhơn, văn kỳ xưng Quán Thế Âm Bồ tát danh giả, thị chư ác quỷ, thượng bất năng dĩ ác nhãn thị chi, huống phục gia hại.

Thiết phục hữu nhơn, nhược hữu tội, nhược vô tội, nữu giới già tỏa, kiểm hệ kỳ thân, xưng Quán Thế Âm Bồ tát danh giả, giai tất đoạn hoại tức đắc giải thoát. Nhược tam thiên đại thiên quốc độ, mãn trung oán tặc, hữu nhất thương chủ, tương chư thương nhơn, tê trì trọng bảo kinh quá hiểm lộ, kỳ trung nhứt nhơn, tác thị xướng ngôn: “chư thiện nam tử, vật đắc khủng bố, nhữ đẳng ưng đương nhứt tâm xưng Quán Thế Âm Bồ tát danh hiệu; thị Bồ tát năng dĩ vô uý thí ư chúng sanh; nhữ đẳng nhược xưng danh giả, ư thử oán tặc, đương đắc giải thoát”. Chúng thương nhơn văn, câu phát thinh ngôn: “Nam mô Quán Thế Âm Bồ tát” xưng kỳ danh cố, tức đắc giải thoát.

Vô Tận Ý! Quán Thế Âm Bồ tát ma ha tát, oai thần chi lực, nguy nguy như thị.

Nhược hữu chúng sanh, đa ư dâm dục, thường niệm cung kính Quán Thế Âm Bồ tát tiện đắc ly dục; nhược đa sân nhuế, thường niệm cung kính Quán Thế Âm Bồ tát, tiện đắc ly sân; nhược đa ngu si, thường niệm cung kính Quán Thế Âm Bồ tát tiện đắc ly si.

Vô Tận Ý! Quán Thế Âm Bồ tát, hữu như thị đẳng đại oai thần lực, đa sở nhiêu ích. Thị cố chúng sanh, thường ưng, tâm niệm.

Nhược hữu nữ nhơn, thiết dục cầu nam, lễ bái cúng dường Quán Thế Âm Bồ tát, tiện sanh phước đức trí tuệ chi nam, thiết dục cầu nữ, tiện sanh đoan chánh hữu tướng chi nữ, túc thực đức bổn, chúng nhơn ái kính.

Vô Tận Ý! Quán Thế Âm Bồ tát hữu như thị lực, nhược hữu chúng sanh, cung kính lễ bái Quán Thế Âm Bồ tát, phước bất đường quyên, thị cố chúng sanh, giai ưng thọ trì Quán Thế Âm Bồ tát danh hiệu.

Vô Tận Ý! nhược hữu nhơn thọ trì lục thập nhị ức hằng hà sa Bồ tát danh tự, phục tận hình cúng dường ẩm thực, y phục, ngoạ cụ, y dược, ư nhữ ý vân hà? Thị thiện nam tử, thiện nữ nhơn công đức đa phủ?

Vô Tận Ý ngôn: “Thậm đa, Thế Tôn”. Phật ngôn: “Nhược phục hữu nhơn, thọ trì Quán Thế Âm Bồ tát danh hiệu, nãi chí nhất thời lễ bái, cúng dường, thị nhị nhơn phước, chánh đẳng vô dị! Ư bá thiên vạn ức kiếp, bất khả cùng tận. Vô Tận Ý thọ trì Quán Thế Âm Bồ tát danh hiệu, đắc như thị vô lượng vô biên phước đức chi lợi”.

Vô Tận Ý Bồ tát bạch Phật ngôn: “Thế Tôn, Quán Thế Âm Bồ tát, vân hà du thử Ta bà thế giới? Vân hà nhi vị chúng sanh thuyết pháp? Phương tiện chi lực, kỳ sự vân hà?

Phật cáo Vô Tận Ý Bồ tát: “Thiện nam tử, nhược hữu quốc độ chúng sanh, ưng dĩ Phật thân đắc độ giả, Quán Thế Âm Bồ tát tức hiện Phật thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Bích Chi Phật thân đắc độ giả, tức hiện Bích Chi Phật thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Thinh Văn thân đắc độ giả, tức hiện Thinh Văn thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Phạm vương thân đắc độ giả, tức hiện Phạm Vương thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Đế Thích thân đắc độ giả, tức hiện Đế Thích thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Tự Tại Thiên thân đắc độ giả, tức hiện Tự Tại Thiên thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Đại Tự Tại Thiên thân đắc độ giả, tức hiện Đại Tự Tại Thiên thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Thiên Đại Tướng Quân thân đắc độ giả, tức hiện Thiên Đại Tướng Quân thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Tỳ Sa Môn thân đắc độ giả, tức hiện Tỳ Sa Môn thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Tiểu Vương thân đắc độ giả, tức hiện Tiểu Vương thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Trưởng Giả thân đắc độ giả, tức hiện Trưởng Giả thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Cư Sĩ thân đắc độ giả, tức hiện Cư Sĩ thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Tể Quan thân đắc độ giả, tức hiện Tể Quan thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Bà La Môn thân đắc độ giả, tức hiện Bà La Môn thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Tỳ Kheo, Tỳ Kheo Ni, Ưu Bà Tắc, Ưu Bà Di thân đắc độ giả, tức hiện Tỳ Kheo, Tỳ Kheo Ni, Ưu Bà Tắc, Ưu Bà Di thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Trưởng Giả, Cư Sĩ, Tể Quan, Bà La Môn, Phụ nữ thân đắc độ giả, tức hiện Phụ nữ thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Đồng nam, Đồng nữ thân đắc độ giả, tức hiện Đồng nam, Đồng nữ thân nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Thiên, Long, Dạ Xoa, Càn Thát Bà, A Tu La, Ca Lầu La, Khẩn Na La, Ma Hầu La Già, Nhơn, Phi nhơn đẳng thân đắc độ giả tức giai hiện chi nhi vị thuyết pháp; ưng dĩ Chấp Kim Cang thần đắc độ giả, tức hiện Chấp Kim Cang thần nhi vị thuyết pháp.

Vô Tận Ý! Thị Quán Thế Âm Bồ tát thành tựu như thị công đức dĩ chủng chủng hình, du chư quốc độ, độ thoát chúng sanh, thị cố nhữ đẳng, ưng đương nhứt tâm cúng dường Quán Thế Âm Bồ tát thị Quán Thế Âm Bồ Tát ma ha tát, ư bố uý cấp nạn chi trung, năng thí vô uý; thị cố thử Ta bà thế giới, giai hiệu chi vi thí vô uý giả.

Vô Tận Ý Bồ tát bạch Phật ngôn:

“Thế Tôn! Ngã kim đương cúng dường Quán Thế Âm Bồ tát”. Tức giải cảnh chúng bảo châu anh lạc, giá trị bá thiên lượng kim, nhi dĩ dữ chi, tác thị ngôn: “nhơn giả thọ thử pháp thí, trân bảo anh lạc”. Thời Quán Thế Âm Bồ tát bất khẳng thọ chi. Vô Tận Ý phục bạch Quán Thế Âm Bồ tát ngôn:

“nhơn giả mẫn ngã đẳng cố, thọ thử anh lạc”. Nhĩ thời Phật cáo Quán Thế Âm Bồ tát: “đương mẫn thử Vô Tận Ý Bồ tát cập tứ chúng: Thiên, Long, Dạ

Xoa, Càn Thát Bà, A Tu La, Ca Lâu La, Khẩn Na La, Ma Hầu La Già, Nhơn, Phi nhơn đẳng cố, thọ thử anh lạc”. Tức thời Quán Thế Âm Bồ tát, mẫn chư tứ chúng; cập ư Thiên, Long, Nhơn, Phi nhơn đẳng, thọ kỳ anh lạc, phân tác nhị phần: nhất phần phụng Thích Ca Mâu Ni Phật, nhất phần phụng Đa Bảo Phật tháp.

Vô Tận Ý, Quán Thế Âm Bồ tát hữu như thị tự tại thần lực du ư Ta bà thế giới.

Nhĩ thời Vô Tận Ý Bồ tát dĩ kệ vấn viết:

Thế Tôn diệu tướng cụ Ngã kim trùng vấn bỉ Phật tử hà nhân duyên Danh vi Quán Thế Âm?

Cụ túc diệu tướng tôn

Kệ đáp Vô Tận Ý:

Nhữ thính Quán Âm hạnh

Thiện ứng chư phương sở Hoằng thệ thâm như hải Lịch kiếp bất tư nghị Thị đa thiên ức phật Phát đại thanh tịnh nguyện Ngã vị nhữ lược thuyết Văn danh cập kiến thân Tâm niệm bất không quá Năng diệt chư hữu khổ, Giả sử hưng hại ý Thôi lạc đại hỏa khanh Niệm bỉ Quán Âm lực Hỏa khanh biến thành trì. Hoặc phiêu lưu cự hải Long ngư chư quỷ nạn Niệm bỉ Quán Âm lực Ba lãng bất năng một.

Hoặc tại Tu Di phong Vị nhơn sở thôi đọa Niệm bỉ Quán Âm lực Như nhật hư không trụ

Hoặc bi ác nhơn trục Đọa lạc kim cang sơn Niệm bỉ quán âm lực Bất năng tổn nhứt mao.

Hoặc trị oán tặc nhiễu Các chấp đao gia hại Niệm bỉ Quán Âm lực Hàm tức khởi từ tâm Hoặc tao vương nạn khổ Lâm hình dục thọ chung Niệm bỉ quán âm lực Đao tầm đoạn đoạn hoại Hoặc tù cấm già tỏa Thủ túc bị nữu giới Niệm bỉ Quán Âm lực Thích nhiên đắc giải thoát, Chú trớ chư độc dược Sở dục hại thân giả Niệm bỉ Quán Âm lực Hoàn trước ư bổn nhơn.

Hoặc ngộ ác La Sát Độc Long chư quỷ đẳng Niệm bỉ Quán Âm lực Thời tất bất cảm hại.

Nhược ác thú vi nhiễu Lợi nha trảo khả bố Niệm bỉ Quán Âm lực Tật tẩu vô biên phương.

Ngoan xà cập phúc yết Khí độc yên hỏa nhiên Niệm bỉ Quán Âm lực Tầm thinh tự hồi khứ. Vân lôi cổ xiết điện Giáng bạc chú đại võ Niệm bỉ Quán Âm lực ứng thời đắc tiêu tán.

Chúng sanh bị khốn ách Vô lượng khổ bức thân Quán Âm diệu trí lực Năng cứu thế gian khổ. Cụ túc thần thông lực Quảng tu trí phương tiện Thập phương chư quốc độ

Vô sát bất hiện thân.

Chủng chủng chư ác thú Địa ngục, quỷ, súc sanh Sanh, lão, bệnh, tử, khổ Dĩ tiệm tất linh diệt Chơn Quán Thanh Tịnh Quán Quảng Đại Trí Huệ Quán Bi Quán cập Từ Quán Thường nguyện thường chiêm ngưỡng. Vô cấu thanh tịnh quang Huệ nhật phá chư ám Năng phục tai phong hỏa Phổ minh chiếu thế gian. Bi thể giới lôi chấn Từ ý diệu đại vân Chú cam lồ pháp võ Diệt trừ phiền não diệm Tránh tụng kinh quan xứ Bố uý quân trận trung

Niệm bỉ quán âm lực Chúng oán tất thối tán.

Diệu Âm Quán Thế Âm Phạm Âm Hải Triều Âm Thắng bỉ Thế Gian Âm Thị cố tu thường niệm Niệm niệm vật sanh nghi.

Quán Thế Âm tịnh thánh Ư khổ não tử ách Năng vị tác y hỗ. Cụ nhứt thế công đức Từ nhãn thị chúng sanh

Phước tụ hải vô lượng

Thị cố ưng đảnh lễ.

Nhĩ thời Trì Địa Bồ Tát, tức tùng tòa khởi, tiền bạch Phật ngôn: “Thế Tôn, nhược hữu chúng sanh văn thị Quán Thế Âm Bồ tát phẩm, tự tại chi nghiệp, Phổ Môn thị hiện, thần thông lực giả; đương tri thị nhơn công đức bất thiểu”.

Phật thuyết thị Phổ Môn phẩm thời, chúng trung bát vạn tứ thiên chúng sanh, giai phát vô đẳng đẳng A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề Tâm.

8. Bản Anh Ngữ The Universal Gateway of The Bodhisattva Perceiver of The World’s

Sounds At the time the bodhisattva Inexhaustible intent immediately rose from his seat, bared his right shoulder, pressed his palms together and facing the Buddha, spoke these words: “World-Honored One, this Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds-why is he called Perceiver of the World’s

Sounds?”

The Buddha said to Bodhisattva Inexhaustible Intent: “Good man, suppose there are immeasurable hundreds, thousands, ten thousands, millions of living beings who are undergoing various trials and suffering. If they hear of this bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds and single-mindedly call his name, then at once he will perceive the sound of their voices and they will all gain deliverance from their trials.

“If someone, holding fast to the name of bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, should enter a great fire, the fire could not burn him. This would come about because of this bodhisattva’s authority and supernatural power. If one were washed away by a great flood and called upon his name, one would immediately find himself in a shallow place.

“Suppose there were a hundred, a thousand, ten thousand, a million living beings who, seeking for gold, silver, lapis lazuli, seashell, agate, coral, amber, pearls, and other treasures, set out on the great sea. And suppose a fierce wind should blow their ship off course and it drifted to the land of rakshasa demons. If among those people there is even just one who calls the name of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, then all those people will be delivered from their troubles with the rakshasas. This is why he called Perceiver of the World’s Sounds.

“If a person who faces imminent threat of attack should call the name of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, then the swords and staves wielded by his attackers would instantly shatter into so many pieces and he would be delivered.

“Though enough yakshas and rakshasas to fill all the thousand-millionfold world should try to come and torment a person, if they hear him calling the name of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, then these evil demons will not even be able to look at him with their evil eyes, much less do him harm.

“Suppose there is a person who, whether guilty or not guilty, has had his body imprisoned in fetters and chains, cangue and lock. If he calls the name of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, then all his bonds will be severed and broken and at once he will gain deliverance.

“Suppose, in a place filled with all the evil-hearted bandits of the thousand-millionfold world, there is a merchant leader who is guiding a band of merchants carrying valuable treasures over a steep and dangerous road, and that one man shouts out these words: “Good men, do not be afraid!

You must single-mindedly call on the name of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds. This bodhisattva can grant fearlessness to living beings. If you call his name, you will be delivered from these evil-hearted bandits!

When the band of merchants hear this, they all together raise their voices, saying “Hail to the Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds!” And because they call his name, they are at once able to gain deliverance. Inexhaustible Intent, the authority and supernatural power of the Bodhisattva and Mahasattva Perceiver of the World’s Sounds are as mighty as this!

“If there should be living beings beset by numerous lusts and cravings, let them think with constant reverence of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds and then they can shed their desires. If they have great wrath and ire, let them think with constant reverence of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds and then they can shed their ire. If they have great ignorance and stupidity, let them think with constant reverence of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds and they can rid themselves of stupidity.

“Inexhaustible Intent, the Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds possesses great authority and supernatural powers, as I have described, and can confer many benefits. For this reason, living beings should constantly keep the thought of him in mind.

“If a woman wishes to give birth to a male child, she should offer obeisance and alms to Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds and then she will bear a son blessed with merit, virtue, and wisdom. And if she wishes to bear a daughter, she will bear one with all the marks of comeliness, one who in the past planted the roots of virtue and is loved and respected by many persons.

“Inexhaustible Intent, the Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds has power to do all this. If there are living beings who pay respect and obeisance to Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, their good fortune will not be fleeting or vain. Therefore living beings should all accept and uphold the name Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds.

“Inexhaustible Intent, suppose there is a person who accepts and upholds the names of as many bodhisattvas as there are sands in sixty-two million Ganges, and for as long as his present body lasts, he offers them alms in the form of food and drink, clothing, bedding and medicines. What is your opinion? Would this good man or good woman gain many benefits, or would he not?”

Inexhaustible Intent replied “ They would be very many, World-

Honored One”

The Buddha said: “Suppose also that there is a person who accepts and upholds the name of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds and even just once offers him obeisance and alms. The good fortune gained by these two persons would be exactly equal and without difference. For a hundred, a thousand, ten thousand, a million kalpas it would never be exhausted or run out. Inexhaustible Intent, if one accepts and upholds the name of Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, he will gain the benefit of merit and virtue that is as immeasurable and boundless as this!”

Bodhisattva Inexhaustible Intent said to the Buddha “World-Honored One, Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds - how does he come and go in this saha world? How does he preach the law for the sake of living beings? How does the power of expedient means apply his case?”

The Buddha said to Bodhisattva Inexhaustible Intent: “Good man, if there are living beings in the land who need someone in the body of a Buddha in order to be saved, Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds immediately manifests himself in a Buddha body and preaches the Law for them. If they need someone in a pratyekabuddha’s body in order to be saved, immediately he manifests a pratyekabuddha’s body and preaches the law to them. If they need a voice-hearer to be saved, immediately he becomes a voice-hearer and preaches the Law for them. If they need King Brahma to be saved, immediately he becomes King Brahma and preaches the Law for them. If they need the lord shakra to be saved, immediately he becomes the lord shakra and preaches the Law for them. If they need the heavenly being Freedom to be saved, immediately he becomes the heavenly being Freedom and preaches the Law for them. If they need the heavenly being Great Freedom to be saved, immediately he becomes the heavenly being Great Freedom and preaches the Law for them. If they need a great general of heaven to be saved, immediately he becomes a great general of heaven and preaches the Law for them. If they need Vaishravana to be saved, immediately he becomes Vaishravana and preaches the Law for them.

If they need a petty king to be saved, immediately he becomes a petty king and preaches the Law for them. If they need a rich man to be saved, immediately he becomes a rich man and preaches the Law for them. If they need a householder to be saved, immediately he becomes a householder and preaches the Law for them. If they need a chief minister to be saved, immediately he becomes a chief minister and preaches the Law for them. If they need a Brahman to be saved, immediately he becomes a Brahman and preaches the Law for them. If they need a monk, a nun, a layman believer, or a laywoman believer to be saved, immediately he becomes a monk, a nun, a layman believer, or a laywoman believer and preaches the Law for them. If they need the wife of a rich man, of a house-holder, a chief minister, or a Brahman to be saved, immediately he becomes those wives and preaches the Law for them. If they need a young boy or a young girl to be saved, immediately he becomes a young boy or a young girl and preaches the Law for them. If they need a heavenly being, a dragon, a yaksha, a gandharva, an asura, a garuda, a kimnara, a mahoraga, a human or a nonhuman being to be saved, immediately he becomes all of these and preaches the Law for them. If they need a vajra-bearing god to be saved, immediately he becomes a vajra-bearing god and preaches the Law for them.

“Inexhaustible Intent, this Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds has succeeded in acquiring benefits such as these and, taking on a variety of different forms, goes about among the land saving living beings. For this reason you and the others should single mindedly offer alms to Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds. This Bodhisattva and mahasattva perceiver of the World’s Sounds can be stow fearlessness on those who are in fearful, pressing or difficult circumstances. That is why in this saha world everyone calls him Bestower of fearlessness”.

Bodhisattva Inexhaustible Intent said to the Buddha: “World-Honored One, now I must offer alms to Bodhisattva Perceiver of the World’s

Sounds”.

Then He took from his neck a necklace adorned with numerous precious gems, worth a hundred or a thousand taels of gold, and presented it to [the bodhisattva], saying: “Sir, please accept this neck-lace of precious gems as a gift in the Dharma”. At that time Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds was unwilling to accept the gift. Inexhaustible Intent spoke once more to Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, saying: “Sir, out of compassion for us, please accept this necklace”.

Then the Buddha said to Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds:

“Out of compassion for this Bodhisattva Inexhaustible Intent and for the four kinds of believers, the heavenly beings, dragons, yakshas, gandharvas, asuras, garudas, kimnaras, mahoragas, human and nonhuman beings, you should accept this necklace”.

Thereupon Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, having compassion for the four kinds of believers and the heavenly beings, dragons, human and nonhuman beings and the others, accepted the necklace and dividing it into two parts, presented one part to Shakyamuni Buddha and presented the other to the tower of the Buddha Many Treasures.

[The Buddha said]: “Inexhaustible Intent, these are the kinds of freely exercised supernatural powers that Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds displays in his comings and goings in the saha world”.

At that time Bodhisattva Inexhaustible Intent posed this question in verse form:

World-Honored One replete with wonderful features, I now ask you once again for what reason that Buddha’s son is named Perceiver of the World’s Sounds?

The Honored One endowed with wonderful features replied to Inexhaustible Intent in verse:

Listen to the action of the Perceiver of sounds, how aptly he responds in various quarters.

His vast oath is deep as the ocean; kalpas pass but it remains unfathomable.

He has attended many thousands and millions of Buddhas, setting forth his great pure vow.

I will describe him in outline for you listen to his name, observe his body, bear him in mind, not passing the time vainly, for he can wipe out the pains of existence. Suppose someone should conceive a wish to harm you, Should push you into a great pit of fire.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and the pit of fire will change into a pond! If you should be cast adrift on the vast ocean, Menaced by dragons, fish and various demons, Think on the power of that Perceiver of Sounds and the billows and waves cannot drown you! Suppose you are on the peak of Mount Sumeru and someone pushes you off.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and you will hang in midair like the sun!

Suppose you are pursued by evil men who wish to throw you down from a diamond mountain.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and they cannot harm a hair of you! Suppose you are surrounded by evil-hearted bandits, each brandishing a knife to wound you.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and at once all will be swayed by compassion!

Suppose you encounter trouble with the king’s law, Face punishment, about to forfeit your life. Think on the power of that Perceiver of Sounds and the executioner’s sword will be broken to bits! Suppose you are imprisoned in cangue and lock, Hands and feet bound by fetters and chains.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and they will fall off, leaving you free!

Suppose with curses and various poisonous herbs someone should try to injure you.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and the injury will rebound upon the originator.

Suppose you encounter evil rakshasas, poison dragons and various demons.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and then none of them will dare to harm you.

If evil beasts should encircle you, their sharp fangs and claws inspiring terror.

Think on the power of that Perceiver of Sounds and they will scamper away in boundless retreat.

If lizards, snakes, vipers, scorpions threaten you with poison breath that sears like flame, think on the power of that Perceiver of Sounds and, hearing your voice, they will flee of themselves. If clouds should bring thunder, and lightning strike, if hail pelts or drenching rain comes down, think on the power of that Perceiver of Sounds and at that moment they will vanish away.

If living beings encounter weariness or peril, immeasurable suffering pressing them down, the power of the Perceiver of Sound’s wonderful wisdom can save them from the sufferings of the world.

He is endowed with transcendental powers and widely practices the expedient means of wisdom. Throughout the lands in the ten directions there is no region where he does not manifest himself. In many different kinds of evil circumstances, in the realms of hell, hungry spirits or beasts, the sufferings of birth, old age, sickness and death-all these he bit by bit wipes out.

He of the true gaze, the pure gaze, the gaze of great and encompassing wisdom, the gaze of pity, the gaze of compassion-constantly we implore him, constantly look up in reverence. His pure light, free of blemish, is a sun of wisdom dispelling all darknesses. He can quell the wind and fire of misfortune and everywhere bring light to the world.

The precepts from his compassionate body shake us like thunder, the wonder of his pitying mind is like a great cloud.

He sends down the sweet dew, the Dharma rain, to quench the flames of earthly desires.

When law suits bring you before the officials, when terrified in the midst of an army, think on the power of that Perceiver of Sounds and hatred in all its forms will be dispelled.

Wonderful sound, Perceiver of the World’s Sounds, Brahma’s sound, the sea tide sound-they surpass those sounds of the world;

therefore you should constantly think on them, from thought to thought never entertaining doubt!

Perceiver of the World’s Sounds, pure sage-to those in suffering, in danger of death, he can offer aid and support. Endowed with all benefits, he views living beings with compassionate eyes.

The sea of his accumulated blessings is immeasurable;

therefore you should bow your head to him!

At that time the Bodhisattva Earth Holder immediately rose from his seat, advanced, and said to the Buddha: “World-Honored One, if there are living beings who hear this chapter on Bodhisattva Perceiver of the World’s Sounds, on the freedom of his actions, his manifestation of a universal gateway, and his transcendental powers, it should be known that the benefits these persons gain are not few!”

When the Buddha preached this chapter on the Universal Gateway, a multitude of eight-four thousand persons in the assembly all conceived a determination to attain the unparalleled state of anuttara-samyak-sambodhi.

Burton Watson ---o0o---viên thông, nên gọi là Quán Thế Âm. - Đối với tùy duyên hóa độ: Bồ Tát vì Đại bi tâm, nên đối với hết thảy chúng sanh, khi gặp tai nạn, nhất tâm xưng trì danh hiệu của Ngài, tức thời Ngài dùng trí tuệ soi chiếu, và khởi tâm thương yêu rộng lớn, tùy duyên phó cảm để cứu độ, nên gọi là Quán Thế Âm.

Ở kinh Hoa Nghiêm, Bồ Tát Quán Thế Âm đã nói hạnh tu của mình với Thiện Tài Đồng Tử như sau:

“ Nầy Thiện Nam Tử! Ta đã thành tựu Hạnh quang minh Pháp môn Đại bi, giáo hóa thành thục tất cả chúng sanh, thường trú nơi cảnh giới của chư Phật, nhưng tùy theo chúng sanh mà ứng hóa cùng khắp trước mặt của họ. Hoặc dùng bố thí cho đến đồng sự mà nhiếp thủ chúng sanh; hoặc hiện sắc thân mầu nhiệm, không thể nghĩ bàn để nhiếp thủ chúng sanh; hoặc phóng lưới ánh sáng vĩ đại trừ diệt mọi phiền não nóng bức cho chúng sanh; hoặc phát ra âm thanh mầu nhiệm mà hóa độ họ; hoặc dùng oai nghi thuyết pháp; hoặc dùng thần lực tự tại; hoặc dùng phương tiện giác ngộ; hoặc hiển thị thân biến hóa; hoặc hiện thân đồng loại cho đến đồng sống chung để nhiếp thủ chúng sanh.

Nầy Thiện Nam Tử! Lúc tôi thực hành hạnh quang minh của pháp môn Đại bi, phát khởi thệ nguyện rộng lớn, gọi là Nhiếp thủ hết thảy chúng sanh, muốn cho chúng sanh xa lìa sự sợ hãi con đường nguy hiểm, sợ hãi nhiệt não, sợ hãi ngu si, sợ hãi trói buộc, sợ hãi giết hại, sợ hãi bần cùng, sợ hãi không sống, sợ hãi tranh cãi kiện tụng, sợ hãi đại chúng, sợ hãi chết, sợ hãi ác đạo, sợ hãi nẻo đến xấu ác, sợ hãi tâm ý bất đồng, sợ hãi thương và không thương, sợ hãi tất cả điều ác, sợ hãi thân bị bức bách, sợ hãi tâm bị bức bách, sợ hãi đau buồn,… Nầy Thiện Nam Tử! Tôi chỉ biết thực hành Quang minh Pháp môn Đại bi nầy của Bồ tát”.(Hoa Nghiêm 51, tr 718B, Đại Chính 9 ). Như vậy, theo kinh Hoa Nghiêm pháp môn tu tập của Bồ Tát Quán Thế Âm, chính là thực hành tâm Đại bi cứu hộ hết thảy chúng sanh vượt ra khỏi mọi sự bức não và sợ hãi.

5- Tacchakanagārāja : Hán dịch là Đức ca xoa long vương, Hiện độc long vương, Đa thiệt long vương. Vua của loài rồng có nhiều lưỡi và biểu hiện nhiều sự độc hại. 6- Anavataptanagārāja : Hán dịch là A na bà đạt đa long vương, Vô não hại long vương. Vua của loài rồng ở trên hồ của núi tuyết, thường biểu hiện sự hiền lành. 7- Manasvin : Hán dịch là Ma na tư, Đại thân, Đại lực. Vua của loài rồng có thân hình và có thế lực rất lớn.

8-Utpala : Hán dịch là Ưu bát la, Liên hoa sắc. Vua của loài rồng có màu sắc như hoa sen

Mười như thị là căn cứ vào phẩm Phương tiện của Kinh Diệu Pháp Liên Hoa, bản dịch của Ngài Cưu Ma La Thập, tr 5, Đại Chính 9. Ở phẩm Thiện Quyền của Chánh Pháp Hoa Kinh, bản dịch của Ngài Trúc Pháp Hộ, tr 68, Đại Chính 9, không có mười như thị cụ thể như bản dịch của Ngài La Thập, nhưng chúng được diễn tả qua đoạn kinh như sau: “Như Lai giai liễu chư pháp sở do, tùng hà sở lai chư pháp tự nhiên, phân biệt pháp mạo chúng tướng, căn bản tri pháp tự nhiên = Nghĩa là: Như Lai đều biết rõ nhân duyên của các pháp, thể tính của các pháp do nhân duyên gì mà biểu hiện, biện biệt rõ ràng các hình tướng, dung mạo và gốc rễ, biết rõ tính thể của các pháp”. Trong Thiêm Phẩm Diệu Pháp Liên Hoa Kinh, bản dịch của Ngài Xà Na Quật Đa, tr 138, Đại Chính 9, cũng có đầy đủ Mười như thị như bản dịch của Ngài La Thập. Dịch bản Anh ngữ của Burton Watson cũng có đầy đủ cả mười như thị ( The Lotus Sutra, P 24, Columbia University Press New york 1993).Thập như thị, trong bản Phạn văn hiện có trong Buddhist Sanskrit Texts – No 6, Trang 21, như sau: Ye ca te dharmāh, yathā ca te dharmāh, yādr’sāsca te dharmāh, yallaksanā’sca te dharmāh, yatsvabhāvā ‘sca te dharmāh, ye ca yathā ca yādr’scā yallaksanā ‘sca yatsvabhāvā ‘sca te dharmā iti. Tesu dharmesu Tathāgata evam pratyakso’paroksah.

Kinh Bi Hoa, bản Hán dịch của Đàm Vô Sấm, tr 185-186, Đại Chính 3. Tham cứu thêm Đại Thừa Bi Phân Đà Lợi Kinh, tr 251, Đại Chính 3.

Đại Bi Đà La Ni Kinh, bản Hán dịch của Già Phạm Đạt Ma, tr 106 – 110, Đại Chính 20.

Diệu Pháp Liên Hoa Kinh, tr 56, Đại Chính 9.

Những kệ tụng tóm thâu mọi ý nghĩa của Giới Học Phổ Môn, Định Học Phổ Môn, Tuệ Học Phổ Môn, được dẫn ra từ kệ tụng Phổ Môn do Bồ Tát Vô Tận Ý toát yếu để trình lên Đức Phật. Phổ Môn Phẩm, Diệu Pháp Liên Hoa Kinh, Bản Hán dịch của Ngài La Thập, tr 58, Đại Chính 9.

Diệu Pháp Liên Hoa Kinh7, tr 58, Đại Chính 9.

Phổ Môn Phẩm, Diệu Pháp Liên Hoa Kinh, tr 7, Đại Chính 9.

Đại Chính 8, tr 850 – 852.

Đại Bi Tâm Đà La Ni Kinh, tr 106, Đại Chính 20.

Bồ Tát Vô Tận Ý: Phạn, Akṣayamatir bodhisattva ( Buddhist Sanskrit Texts, No 6, P 250 ). Hán dịch Vô Tận Ý Bồ Tát, Vô Lượng Ý Bồ Tát. Bồ Tát nầy do quán chiếu nhân duyên, quả báo của hết thảy hiện tượng, sự tướng đều là vô tận, nên phát tâm, trên là cầu thành tựu công đức vô tận của chư Phật, dưới là hóa độ chúng sanh vô tận, nên gọi là Bồ Tát Vô Tận Ý (Phật Quang 6, tr 5133). Burton Watson dịch Bodhisattva Inexhaustible Intent.

Bồ Tát Quán Thế âm: Phạn, Avalokiteśvaro, Buddhist Sanskrit Texts, No 6, P 250. La Thập dịch là Quán Thế Âm, Đại Chính 9, tr 56. Pháp Hộ dịch là Quang Thế Âm, Đại Chính 9, tr 128. Xà Na Quật Đa dịch là Quán Thế Âm, Đại Chính 9, tr191. Ở Bát Nhã Tâm Kinh, Ngài Huyền Trang dịch là Quán Tự Tại. Avalokite, Ngài Huyền Tráng dịch là Quán và Iśvara là Tự tại. Quán là xem xét, soi chiếu, nhìn cùng khắp; Tự tại là tự tại đối với năm uẩn, mười hai xứ, mười tám giới hay là tự tại đối với hết thảy mọi sự hiện hữu; tự tại đối với mọi pháp tu và vô ngại đối với mọi pháp chứng; tự tại đối với mọi diệu dụng để tùy duyên hóa độ và tự tại đối với bản thể chân như thường trú. Do công hạnh như vậy, nên Ngài có tên là Quán Tự Tại. Lại nữa, tự tại có bốn nghĩa: -Quán cảnh tự tại: Bồ Tát do thực hành quán chiếu Bát Nhã, rõ thấy chân như ở nơi vạn pháp, nên Bồ Tát tự tại đối với vạn pháp. –Quán chiếu tự tại: Bồ Tát do thực hành quán chiếu Bát Nhã, thấu triệt năm uẩn không có tự tính, chứng thực tướng của vạn pháp ngay trong hiện tiền, không vướng hữu không kẹt vô, tự tại đối với pháp tu và vô ngại với đạo lý cũng như với mọi phương tiện biện thuyết. – Tác dụng tự tại: Bồ tát do thực hành quán chiếu Bát Nhã sâu xa, chứng nhập được pháp thân của bản hữu, do đó từ bản thể mà phát khởi diệu dụng để tùy duyên giáo hóa một cách vô ngại tự tại. - Thường hữu tự tại: Bồ Tát do thực hành quán chiếu Bát Nhã mà thể nhập Thực tướng Bát Nhã, hội nhập tự tánh chân như, tức là lý thường tại của tự tính, nên gọi là Quán Tự Tại. Bồ Tát do thực hành quán chiếu Bát Nhã sâu xa, thấy rõ đương thể của năm uẩn đều là không có thực thể, chúng chỉ là những yếu tố giả hợp, nên Bồ Tát tự tại đối với năm uẩn và mỗi uẩn. Bởi công hạnh tu chứng của Bồ Tát như vậy, nên Bồ Tát có tên là Quán Tự Tại. Bồ Tát Quán Tự Tại cũng còn gọi là Quán Thế Âm. Quán Thế Âm có hai nghĩa: - Đối với dụng công tu tập: Trong sáu căn, Ngài dùng nhĩ căn để tu tập, lắng nghe tất cả âm thanh của cuộc đời, nhưng không khởi vọng tâm phân biệt, không bị âm thanh của cuộc đời làm lay chuyển, lại còn có khả năng nghe lại tự tánh nghe, thành tựu nhĩ căn

Tỳ Sa Môn: Phạn Vaiśravaṇa ( Buddhist Sanskrit Texts No. 6, P. 252). Hán phiên âm là Tỳ sa môn, dịch là Đa văn. Vị Thiên vương ở phía Bắc đã được tham dự và nghe nhiều buổi thuyết pháp của Đức Phật, nên gọi là Đa văn thiên vương. Cũng có khi còn gọi là Phổ môn thiên vương. Vị Thiên vương có nhiều tài bảo, nổi tiếng khắp cả bốn phương, vì vậy gọi là Phổ môn Thiên vương. Vị Thiên vương nầy có nhiều uy lực, thống lãnh loài quỷ Dạ xoa và La sát. Dạ xoa là một loài quỷ có khả năng biến hóa làm người và những loài khác, hình thù dữ tợn, nhiều tay, nhiều chân. La Sát là loài quỷ cực ác, thô bạo, ghê rợn, thích ăn thịt người. Cảnh giới của chúng có thể ở dưới biển cả, có thể ở trên đất liền. Hai loại quỷ nầy đều chịu khuất phục dưới sự lãnh đạo của Tỳ sa môn Thiên Vương.

Rồng: Phạn Nāgār, Hán dịch là Long. Rồng có tám loại: 1-Nandanagārāja: Hán dịch là Nan đà long vương, Hoan hỷ long vương. Vua của loài rồng có lòng hoan hỷ. 2-Upanandanagārāja : Hán dịch là Bạt nan đà long vương, Cận hỷ long vương. Vua của loài rồng thường gần gũi và hoan hỷ với nhân gian. 3- Sāgaranagārāja : Hán dịch là Ta già long vương, Hàm hải long vương. Vua của loài rồng cư trú ở dưới biển. 4- Vāsukinagārāja : Hán dịch là Hòa kiết tu long vương, Đa đầu long vương, Bửu xưng long vương. Vua của loài rồng có chín đầu. hồng. Tám vị Long vương nầy đứng đầu trong hàng Long chúng đã từng đến Núi Linh Thứu để nghe Phật nói kinh Pháp Hoa.

Càn thát bà: Phạn là Gandhara, Hán chuyển âm là Càn thát bà và dịch là Khứu Hương Thần – loài thần nuôi sự sống bằng cách ngửi hương. Thân thể của vị thần này thường phát ra hương thơm. Đến nghe kinh Pháp Hoa có bốn vị Càn thát bà vương. 1.Manodjnagandhararàja: Hán chuyển âm và dịch là Nhạc Càn thát bà vương. Vua của một loài âm nhạc ở cõi trời Đế Thích, có tài về hát và nhảy theo những vũ khúc. 2.Manodjnasvaragandhararàja: Hán chuyển âm và dịch là Nhạc âm Càn thát bà vương. Vua của loại âm nhạc về điều âm và hòa âm của các loại nhạc khí và có tài nhảy theo những nhạc điệu hòa âm và điều âm ấy. 3.Madhuragandhararàja: Hán chuyển âm và dịch là Mỹ Càn thát bà vương. Vua của thần nhạc, có tài điều khiển nghệ thuật về vũ khúc một cách tinh diệu. 4.Madhurasvaragandhararàja: Hán chuyển âm và dịch là Mỹ âm Càn thát bà vương. Vua của loài thần nhạc có khả năng huấn luyện những nghệ thuật vũ khúc cho kẻ khác và điều tiết âm thanh, để phát ra những âm thanh vi diệu. Bốn vị Càn thát bà vương này đã từng đến núi Linh Thứu để nghe Đức Phật nói kinh Pháp Hoa.

A tu la: Phạn Asura, Hán chuyển âm là A tu la và dịch là Phi thiên, Phi đoan chính. Một loài quỷ thần, có nhiều thần lực, có cung điện, có phước báo gần bằng chư Thiên, chứ không phải như chư Thiên. Tâm niệm chóng thay đổi, dễ nóng giận, nên gọi là Phi đoan chánh. Đến nghe kinh Pháp Hoa tại núi Linh Thứu có bốn vị A tu la vương. 1.Bàlesuraràja: Hán chuyển âm và dịch là Bà trĩ A tu la vương, Đoàn viên, Bị phược. Một loài quỷ thần bị trói buộc. Sở dĩ loài này có tên như vậy là theo truyền thuyết, loài A tu la này đánh nhau với cõi trời Đế thích, bị thua cuộc và bị bắt trói, vả lại còn bị giáng chức thấp thua các vị Thiên thần. 2.Suraskandhàsuraràja: Hán chuyển âm và dịch Khư la khiên đà A tu la vương, Quảng kiên A tu la vương. Loài thần A tu la có vai rất rộng, ở dưới biển. 3.Vematchiràsuraràja: Hán chuyển âm và dịch Tỳ ma chất đa la A tu la vương, Tranh tâm, Chủng chủng nghi, Bào cẩm… Loài thần A tu la có tâm hay tranh cãi, nóng giận, nhiều nghi ngờ và mặc áo mão rằn ri. 4.Ràhosuraràja: Hán chuyển âm và dịch La hầu A tu la vương, Chấp nhật, Chướng trì. Nghĩa là loài A tu la dùng tay che khuất ánh sáng mặt trời. Loài này là loại tiền phong của loài A tu la.

Ca lâu la vương: Phạn là Garudaràja. Hán chuyển âm và dịch là Câu lâu la vương, Kim sí điểu vương. Đến nghe kinh Pháp Hoa tại núi Linh Thứu có bốn loại Ca lâu la vương. 1.Mahàtedjagarudaràja: Hán chuyển âm và dịch là Đại oai đức Ca lâu la vương. Vua của loài chim có đôi cánh vàng rộng lớn, bay xa 335 vạn dặm; 1 dặm 576 # 600m = 193.536.000m, nơi cổ loài chim này có hạt Như ý bảo châu, nó bay bắt rồng để ăn. Do đó nó có oai đức lớn đối với loài rồng, khiến cho loài rồng phải kinh hãi. 2.Mahàkayagarudaràja: Hán chuyển âm và dịch nghĩa là Đại thân Ca lâu la vương. Vua của loài chim thân lớn, sà hai cánh cách xa nhau 30 ức vạn dặm. 3.Mahàpumagarudaràja: Hán chuyển âm và dịch Đại mãn Ca lâu la vương; loài chim bắt rồng để ăn được sung mãn theo ý muốn. 4.Mahàrdhipràptagarudaràja: Hán chuyển âm và dịch là Như ý Ca lâu la vương. Vua của loài chim có hạt châu Như ý đeo ở nơi cổ.

Khẩn na la: Phạn là Kinarà. Hán chuyển âm và dịch là Khẩn na la, Nghi thần; một loài quỷ thần quái lạ, giống như người mà không phải người, trên đầu có một cái sừng. Vị thần này đặc trách âm nhạc ở cõi trời Đế thích, chuyên về tấu nhạc. 1.Dharmakinnararàja: Hán chuyển âm và dịch là Pháp Khẩn la la vương. Vua của loài thần tấu nhạc, chuyên ca ngợi về đạo lý Tứ Đế. 2.Sudharmakinnararàja: Hán chuyển âm và dịch là Diệu pháp Khẩn na la vương. Vua của loài thần chuyên tấu nhạc để ca ngợi sự vi diệu của đạo lý Duyên khởi. 3.Mahàdharmakinnararàja: Hán chuyển âm và dịch là Đại pháp Khẩn na la vương. Vua của loài thần tấu nhạc chuyên ca ngợi đạo lý Lục độ, đạo lý Đại thừa Bồ tát. 4.Dharanadharmakinnararàja: Hán chuyển âm và dịch là Trì pháp Khẩn na la vương. Vua của loài thần có khả năng tấu nhạc duy trì và tổng hợp pháp Ba thừa để dẫn đến Nhất thừa. Khi đức Phật thuyết kinh Pháp Hoa có bốn vị Khẩn na la vương đến dự.

Ma hầu la già: Phạn là Mahoraga, Hán chuyển âm và dịch là Ma hầu la già, Ma hô lạc ca, Đại mãng thần. Nghĩa là loài chúa tể của rắn, thân hình to lớn, thân thể thuộc về rắn, nhưng đầu giống như đầu người. Loài này dùng bụng để đi. Khi đức Phật thuyết kinh Pháp Hoa ở núi Linh Thứu, loài thần rắn này cũng đến sự hội nghe pháp.

Nhân phi nhân: Là danh từ tổng kết tám bộ gồm: Thiên, Long, Dạ xoa, Càn thát bà, A tu la, Ca lâu la, Khẩn na la, Ma hầu la già. Trong đó, tám bộ loại này có thể hiện thân người, nhưng không phải người. Trong khi Phật nói kinh Pháp Hoa ở núi Linh Thứu thì có tám bộ loại này đến tham dự.

Thần Chấp Kim Cang : Phạn là Vajrapāṇivaineyānāṃ (Buddhist Sanskrit Texts No 6, P 252). Vajra là Kim cang; pāṇi là tay cầm; vaineyānāṃ là Thần. Vajrapāṇivaineyānāṃ, Vị Thần tay nắm chày Kim Cang. La Thập dịch 執金剛身, Chấp Kim Cang Thân ( Đại Chính 9, tr 57B). Pháp Hộ dịch 執金剛 神,Kim Cang Thần (Đại Chính 9, tr 129C). Xà Na Quật Đa dịch執金剛神, Chấp Kim Cang Thần ( Đại Chính 9, tr 192B ).

Đối với những chúng sanh, cần dùng thân tướng vị Thần Chấp Kim Cang để hóa độ, thì Bồ Tát liền hiện thân ấy mà thuyết pháp. Tương đương với Phạn văn: Vajrapāṇivaineyānāṃ sattvānāṃ vajrapāṇirupena dharma daśayati (Buddhist Sanskrit Texts No 6, P 252). = Với chúng sanh cần vị Thần tay cầm chày Kim Cang để thuyết pháp, liền biểu hiện hình tướng tay cầm Chày Kim Cang.

Quán chiếu đến tuyệt đỉnh : Phạn là śubhalocana. ( Buddhist Sanskrit Texts No 6, P 255). Śubha là đẹp tuyệt vời, đẹp tuyệt đỉnh, tuyệt diệu,... ; locana là quán chiếu, soi chiếu, nhìn sâu vào để thấy rõ bản chất. Śubhalocana Ngài La Thập và Ngài Xà Na Quật Đa đều dịch là 真觀 ,Chơn quán ( Đại Chính 9, tr 58A, tr 193A), quán chiếu đúng chân lý. Burton Watson dịch sang Anh ngữ The true gaze. (The Lotus Sutra, P 305, Columbia University Press New York 1993).

Quán chiếu thuần vô nhiễm: Phạn là Śuddhalocanā. Śuddha có gốc là Śudh, làm cho thuần khiết, làm cho vô nhiễm. Vậy, Śuddhalocanā là sự quán chiếu thuần khiết, sự quán chiếu vô nhiễm. Ngài La Thập và Xà Na Quật Đa đều dịch là 清淨觀 ,Thanh tịnh quán. Burton Watson dịch là The pure gaze.

Quán chiếu bằng tuệ lớn : Phạn là Prajñājñānaviśiṣṭalocanā. Prajñājñāna là trí tuệ ; viśiṣṭa là đặc biệt, tuyệt vời; locanā sự quán chiếu. Prajñājñānaviśiṣṭalocanā, sự quán chiếu bằng trí tuệ đặc biệt, bằng trí tuệ tuyệt vời. Ngài La Thập và Xà na Quật Đa đều dịch 廣大智慧觀,Quảng đại trí tuệ quán. Burton Watson dịch là The gaze of great and encompassing wisdom.

Quán chiếu bằng Đại bi : Phạn là kṛpalocana. Quán chiếu những tập khởi khổ đau của chúng sanh mà khởi tâm thương yêu và có hành động cứu độ cụ thể. Ngài La Thập và Xà Na Quật Đa đều dịch là 悲觀,Bi quán. Burton Watson dịch là The gaze of pity. Ở kinh Hoa Nghiêm, Bồ Tát Thanh Liên Hoa Tạng nói với Bồ Tát Liên Hoa Tạng rằng, Đại bi là quán sát các quyến thuộc nội thân; Đại từ là quán sát bản thể tịch diệt của chúng sanh. ( Hoa Nghiêm 31, Đại Chính 9, tr 595C).

Quán chiếu bằng Đại từ : Phạn là Maitralocanā. Quán chiếu khổ báo của chúng sanh mà khởi tâm thương yêu, chăm sóc, an ủi, vỗ về, khiến cho khổ báo từ từ được chuyển hóa. Ngài La Thập và Xà Na Quật Đa đều dịch là 慈觀 , Từ quán. Burton Watson dịch là The gaze of compassion.

Hán: 悲體戒雷震,慈意妙大雲,澍甘露法雨,滅除煩惱焰, Bi thể giới lôi chấn, Từ ý diệu đại vân, chú Cam lồ pháp vũ, diệt trừ phiền não diệm.( Đại Chính 9, tr 58A, 193A). Phạn : kṛpasadguṇa maitragarjitā śubhaguṇa maitramanā mahāghanā/ kleśāgni śamesi prāninaṃ dharmavarpaṃ amṛtaṃ pravarpasi // ( Buddhist Sanskrit Texts No 6, p 255). kṛpasadguṇa: bản thể bi hiện hữu; maitragarjitā: sấm dậy vang lòng từ; śubhaguṇa maitramanā: ý từ đức tuyệt đẹp; mahāghanā: mây lớn bủa cùng khắp. kleśāgni śamesi prāninaṃ: dập tắt lửa phiền não; dharmavarpaṃ amṛtaṃ pravarpasi: rưới mưa pháp Cam lồ. Như vậy, bài kệ nầy ta có thể dịch theo Phạn văn như sau: Bản thể Bi hiện hữu, sấm dậy vang lòng Từ, ý Từ đức tuyệt đẹp, như mây lớn bủa khắp, rưới mưa pháp Cam lồ, dập tắt lửa phiền não. Mây lớn che phủ và mưa pháp Cam lồ không những chuyển tải chất liệu bản nguyện Từ bi của các vị Bồ Tát đối với chúng sanh mà còn là phương pháp giáo hóa hết sức xảo diệu của các đức Như Lai như kinh Hoa Nghiêm nói: “Đức Như Lai Bậc Toàn Giác trước khi mưa pháp, Ngài làm cho mây pháp nổi lên che khắp chúng sanh, sau đó mới mưa Chánh pháp Cam lồ, làm cho chúng sanh các căn của họ thành thục. Và sau khi các căn của họ thành thục rồi, Ngài mới mưa Cam lồ pháp vị. Nếu Như Lai nói ngay pháp thâm diệu, thì chúng sanh sẽ sanh ngay sự sợ hãi. Nên, Như Lai mưa từ từ khiến cho tất cả họ thấm nhuần Cam lồ pháp vị của Nhất Thiết Chủng Trí”. ( Hoa Nghiêm 34, Đại Chính 9, tr 620A ).

Phần kệ tụng nầy, Phạn ở Buddhist Sanskrit Texts No 6, cũng như bản dịch Hán của Ngài La Thập và Ngài Xà Na Quật Đa đều có; Bản Chánh Pháp Hoa Kinh của Ngài Pháp Hộ không có.

Bồ Tát Trì Địa: Phạn: Dharaṇidharo bodhisattva. Các Hán bản đều dịch Trì Địa Bồ Tát. Burton watson dịch là Bodhisattva Earth Holder. Theo Bửu Vân Kinh, quả đất có mười đặc điểm: 1- Quảng đại: Rộng lớn. 2- Chúng sanh y: Làm chỗ nương tựa cho chúng sanh. 3- Vô hảo ố: Không kỳ thị xấu tốt. 4- Thọ đại vũ: Tiếp nhận mưa lớn. 5- Sanh thảo mộc: Sinh truởng cây cỏ. 6- Chủng tử sở y: Làm nơi nương tựa cho các loại hạt giống 7- Sanh chúng bửu: Sinh ra các loại bảo vật. 8- Sanh chúng dược: Sinh ra các loại dược thảo. 9- Phong bất động: Không bị gió lay chuyển. 10- Sư tử hống diệc bất năng kinh: Không kinh hãi bởi tiếng rống Sư tử. Vị Bồ Tát nầy tu tập Thiền định thành tựu mười đặc tính như quả đất vậy, nên gọi là Trì Địa Bồ Tát. ( Pháp Hoa Khoa Chú 7).

硨 磲,碼硇. 32神