Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh

Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Kinh tạng › Bộ Kinh Tập

SỐ 804 — phật thuyết GIẢI ƯU KINH

Dịch giả
HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
Thông tin
Đại tập 68Đại Chính số 804

SỐ 804

phật thuyết GIẢI ƯU KINH

Hán dịch: Đời Tống,

Đại sư Pháp Thiên.

Cúi đầu quy y Chánh Đẳng Giác

Hay độ vô biên biển khổ não

Thường rưới cam lồ cho chúng sinh

Đạt đến Niết-bàn, con đảnh lễ

Cúi đầu quy y tạng chánh pháp

Ngăn ngừa vô biên nhân khổ não

Chỉ dạy lỗi lầm, giúp chúng sinh

Đạt đến tịch tĩnh, con đảnh lễ

Cúi đầu quy y Tỳ-kheo Tăng

Hay làm ruộng phước cho thế gian

Phát nguyện siêng tu nhân an lạc

Khéo đoạn luân hồi, con đảnh lễ

Thương mà xa là khổ

Lửa sầu, sân thiêu đốt

Nếu muốn tự an tâm

Ngồi thiền để quán tưởng

Như bầy chim, bầy thú

Tạm gặp rồi ra đi

Người sống, chết cũng vậy

Tại sao ôm sầu khổ?

Chỉ có một mình chết

Mọi người đều sống lâu

Cách biệt rất đau đớn

Thân nhân đều khóc than

Ba cõi luân hồi lớn

Không có miễn cho ai

Bình đẳng chịu vô thường

Tại sao ôm sầu khổ?

Nếu người sinh tham ái

Sao biết lửa tham đốt

Như trâu mao mến đuôi

Nên bị người giết chết.

Người đời nhiều mê say

Muốn vào đường hiểm ác

Dùng đủ mọi phương cách

Không thể lìa thoát khổ.

Như hươu, nai ở rừng

Thường bị sư tử rượt

Cuối cùng không trốn thoát

Tại sao ôm sầu khổ?

Mặt đất và trên trời

Ba cõi cùng bốn loài

Chưa từng được nghe thấy

Ai không chịu vô thường

Cũng như lửa rừng núi

Lúc thiêu cháy cỏ cây

Không lựa rừng hoa quả

Đều thiêu đốt cháy rụi.

Các chúng sinh ngu si

Điên đảo sinh vọng tưởng

Bị vô thường trói buộc

Không ai được giải thoát

Cõi sắc, cõi Phạm thế

An vui trong thiền vị

Cũng như cây ven sông

Gió, nước dễ làm hoại

Trăm ức, Chuyển luân vương.

Ngàn vạn trời Đế Thích

Niệm niệm đều vô thường

Như gió thổi tắt đèn

Quá khứ đại thần tiên

Năm thần thông tự tại.

Chim bay giữa hư không

Còn bị vô thường bắt

Thân Kim cang kiên cố

Còn thị hiện tịch diệt.

Người phàm như cây chuối

Tại sao mong sống lâu?

Mặt đất núi Diệu cao

Và cả bốn biển lớn

Kiếp hoại trở về không

Huống chi cõi chúng sinh

Rồng ở trong biển sâu

Quyến thuộc thường vây quanh

Bị chim cánh vàng ăn

Cách biệt cũng khổ vậy

Hoặc người qua cõi khác

Muốn tránh khỏi vô thường

Như vào miệng Ma-kiệt

Ở đó cầu an ổn.

Cõi Dục và cõi Sắc

Cùng cõi Phi phi tưởng

Chưa có một vật nào

Không bị vô thường nuốt

Chỉ có Chánh Đẳng Giác

Nơi chân thật nương tựa

Người lắng nghe tin thọ

Có thể thoát sầu não.

Tôi nghe như vầy:

Một thời, Đức Phật ở tại vườn Kỳ thọ Cấp cô độc thuộc nước Xá-vệ.

Bấy giờ, Thế Tôn bảo các Tỳ-kheo:

–Chúng sinh vô số, luân hồi vô biên, như kiến đi vòng quanh, không bao giờ kết thúc. Chúng sinh bị tham ái, vô minh che lấp giống như núi bị chìm đắm trong bùn không thể thoát ra được. Hữu tình quá khứ luân hồi qua lại vô số kiếp không thể biết được.

Này các Tỳ-kheo! Tất cả đất trên mặt đất đều nhóm lại một chỗ, ngồi lại thành viên tròn nhỏ như hạt đậu. Nếu tính chúng sinh từ vô thỉ đến nay đã sinh làm cha, mẹ, con, cháu, cứ mỗi một người thả xuống một viên đất, như vậy thì số viên đất đã hết mà số cha, mẹ, con, cháu vẫn còn.

Này các Tỳ-kheo! Như vậy chúng sinh luân hồi vô lượng vô biên bị tham ái vô minh làm điên đảo, chìm đắm trong bùn ái dục, luân hồi sinh tử không có kỳ hạn. Do đó, ta chỉ dạy cho các ông tự biết cách đoạn trừ luân hồi.

Như vậy, chúng sinh luân hồi, đem xương chất lại như núi Diệu-cao, không hoại, không rã. Bậc Thanh văn vô học chứng bốn Thánh đế, hiểu biết khổ này chân thật là khổ. Khổ diệt thì chứng khổ Thánh đế. Các chúng sinh kia thấy đống xương khô không biết là khổ, cũng không thể diệt trừ phiền não trong ba cõi. Nếu diệt phiền não trong ba cõi thì chứng Tu-đà-hoàn chân thật pháp, chắc chắn được đạo quả Bồ đề. Do bảy lần sinh trong cõi trời, người, đoạn diệt luân hồi, trừ sạch phiền não. Bảy lần sinh đã hoàn tất, Thánh đế hiện bày, chánh kiến, trí tuệ, tận diệt các lậu hoặc còn sót lại, đạt đến Niết-bàn tịch tĩnh, chúng sinh kia mới được thoát khổ luân hồi.

Đức Phật nói:

–Này các Tỳ-kheo! Quyến thuộc loài người yêu thương lẫn nhau, do vì tham ái nên tạo nhiều nghiệp và rồi bị luân hồi sinh tử trói buộc. Giống như voi rừng sa vào hố bùn lầy, không thể thoát ra được.

Lại nữa, quyến thuộc kia nhiều như cát sông Hằng. Cha mẹ nuôi dưỡng đều như con ruột cho đến đời sau tùy theo quả báo mà không đồng nhau, hoặc làm đày tớ, hoặc làm oan gia, sân hận, đánh đập, nhục mạ lẫn nhau, hoặc cùng ăn uống với người hàng xóm, hoặc bị giết hại.

Các việc như vậy làm luân hồi các cõi như bảy chúng Tiên tụ họp hoặc tan rã, cũng như trời mưa tạo thành bọt nước lúc còn, lúc mất. Như vậy, chúng sinh do quá ngu si, mê hoặc điên đảo không biết luân hồi, đối với quyến thuộc, vọng sinh, tưởng lạc, tạo vô số nghiệp, chưa có khoảnh khắc nào được thanh tịnh.

Lại nữa, hữu tình kia đã luân hồi từ vô thỉ, vào trong địa ngục uống nước đồng sôi nhiều hơn nước biển cả. Chẳng khác nào loài heo, chó ăn vật bất tịnh chất đống như núi Diệu cao.

Lại nữa, hữu tình kia, sống chết chia lìa, nước mắt luyến ái, cũng nhiều như nước biển.

Lại nữa, hữu tình kia, giết hại lẫn nhau, đem đầu chất lại cao hơn cõi Phạm thiên, máu mủ trùng ăn cũng nhiều như nước biển.

Ở loài ngạ quỷ do đời trước, keo kiệt tham lam nên chịu khổ đói khát. Nếu có được thức ăn, uống liền biến thành than lửa. Hết quả báo ở ngạ quỷ được sinh trong loài người thì nghèo cùng khốn khổ, chịu nhiều khổ não, nói không hết được.

Lại nữa, hữu tình kia do tu phước nghiệp được sinh ở cõi trời Đao-lợi... ở các cảnh giới thù thắng, thường được vui sướng, do tham ái hừng hẫy như lửa thiêu cỏ khô nên khi tuổi thọ đã hết liền đọa vào cõi ác. Giống như loài chim bị bẻ gãy đôi cánh, trong khoảng khắc liền rơi xuống đất chịu nhiều đau khổ. Vì vậy, các ông phải tu tập đoạn diệt luân hồi, chóng cầu giải thoát.

Đức Phật nói:

–Này các Tỳ-kheo! Ví như sông, ngòi, mặt đất, mặt trăng, mặt trời, các vì sao, núi Tu-di và các xóm làng và thế giới chưa hoại mà được tồn tại lâu dài, thường còn ở thế gian. Nay kinh điển này cũng như vậy. Thế giới chưa hoại, pháp cũng tồn tại lâu dài.

Ý các ông nghĩ sao? Các ông có thể khiến cho tất cả chúng sinh chấm dứt sự luân hồi!

Các Tỳ-kheo nghe rồi, tín thọ phụng hành.

Nguồn: Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh — bản Việt dịch do HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì. Dữ liệu từ daitangkinh.org. Bản quyền bản dịch thuộc về các dịch giả.