Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Kinh tạng › Bộ Bát Nhã
SỐ 231 — KINH THẮNG THIÊN VƯƠNG BÁT-NHÃ BA-LA-MẬT
- Dịch giả
- HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
- Thông tin
- Đại tập 33Đại Chính số 231
Phẩm 15: Tán Thán
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Công đức của Như Lai ít có ai sánh bằng và không thể nghĩ bàn, ba đời chư Phật cũng như vậy không khác. Nếu có chúng sinh nào, thấy hoặc nghe công đức của Như Lai thì những chúng sinh đó cũng không thể nghĩ bàn. Ngày nay, chúng con thấy Thế Tôn chuyển pháp luân lớn, nên vui mừng hớn hở chưa từng có.
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi liền bay lên hư không cao bằng bảy cây Đa-la, chắp tay khen rằng:
Trong các chúng sinh
Phật là tối thượng
Không ai bằng Ngài
Sao có người hơn.
Người pháp đều không
Lý không sánh bằng
Chỉ Phật Như Lai
Hơn là hơn hết.
Tập khí phiền não
Diệt hết không còn
Đối với các pháp
Đều biết rõ ràng.
Hoặc hiểu hay nói
Đều không bằng Phật
Đại thiên thế giới
Chỉ Phật độc tôn
Mười Lực, Vô úy
Quyết định không sai.
Đế Thích, Phạm thiên
Cũng theo không kịp
Ân đức, Thế Tôn
Đối với chúng sinh
Không thể tính được.
Không ai bì kịp
Vô thượng thiện xảo
Với các phương tiện
Làm cho chúng sinh
Đạt được lợi ích.
Bấy giờ, trong đại chúng có một Thiên tử, tên Tô-lầu-ba (dịch là Diệu Sắc) từ nơi tòa đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ, nói kệ khen ngợi:
Trong đời ai nói được như Phật
Lời nói như vậy thật lỗi lầm,
Nếu nói Bậc Pháp Vương vô thượng
Là lời nói thật không hư vọng;
Nếu chúng trời, người vấn nạn Phật
Không ai bắt bẻ được Thầy ta
Phật chế phục ma và ngoại đạo
Dẫn dắt thế gian đến giải thoát,
Thanh tịnh biện tài nói không cùng
Thuốc cam lồ cứu giúp chúng sinh,
Quán khắp các pháp, trí không ngại
Trong tất cả niệm, không thoái mất.
Đại Bi bình đẳng quán chúng sinh
Tâm luôn thanh tịnh không nhiễm đời
Khéo hay biết rõ căn tánh dục
Theo chỗ thích nghe mà giảng nói,
Nhiều loại phiền não chẳng phải một
Chỉ bày, nhiều pháp môn đối trị
Khéo nói nhân duyên không ai bằng
Chuyên làm lợi ích cho chúng sinh.
Gặp Phật, nghe pháp, không đắc đạo
Những chúng sinh đó rất khó độ
Đại danh Như Lai, nên ngưỡng mong
Gặp được Như Lai lợi vô cùng.
Trí Phật hay khiến tâm thanh tịnh
Đã nghe chánh pháp, vượt sinh tử
Nghe danh hiệu Phật rất an lành
Nhớ nghĩ Thế Tôn thường vui vẻ.
Phát tâm gặp Phật sinh tuệ giải
Siêng tu đúng pháp thành Chủng trí
Giới phẩm thanh tịnh không cấu uế
Thiền định đệ nhất tâm sáng suốt,
Trí tuệ tối thắng không lay động
Biển pháp thanh tịnh như cam lồ.
Tất cả chúng sinh ưa phóng dật
Chư Phật Như Lai vượt thế gian
Thương các chúng sinh như con một
Ân đức sâu dày khó báo đền.
Trước nói pháp, phá giặc kết sử
Lại đẩy lùi huyễn hóa ma quân
Thế Tôn đã nói lỗi ba cõi
Chỉ rõ Niết-bàn, đức vô lượng.
Khi ấy, trong chúng có một Thiên tử tên Tô-na-ma (dịch là Thiện Danh) từ nơi tòa đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ, nói kệ khen ngợi:
Như Lai Thế Tôn hành đại Bi
Trình bày Trí độ cùng người khác
Điều-đạt mà còn được độ trước
Huống gì những loài chúng sinh khác.
Nay ta không sợ vì không lỗi
Hạnh chánh tu hành, báo Phật ân.
Có người chứng được diệt vô lậu
Nhưng đó chưa thể báo Phật ân
Nếu ai tu hành chánh pháp Phật
Mới gọi là Phật tử chân chánh
Nhiều kiếp cần khổ, vì chúng sinh
Ân lớn vô lượng khó báo đền.
Đại Từ mở bày pháp chân thật
Dạy tu tự hạnh và lợi tha
Nếu Phật Như Lai không ra đời
Tất cả chúng sinh chịu khổ lớn,
Không có đường lành, toàn nẻo ác
Chỉ nghe tiếng khổ trong ba đường
Chịu khổ sáu đường không thể thoát
Chúng sinh bị trói vì phiền não.
Thế Tôn mở kết độc cho họ
Che chở họ bằng pháp Từ bi
Phật là ruộng phước của thế gian
Tu theo chánh pháp lìa đường ác.
Nếu trái lời Phật, không tu hành
Người ấy không sinh vào cõi lành
Có người sinh ác tâm với Phật
Hoặc không ưa nghe pháp sâu xa.
Những chúng sinh này rất đáng thương
Chắc chắn sinh vào cõi tối tăm
Như Phật Thế Tôn trí tự biết
Việc ấy Như Lai đều rõ tường.
Trí Phật chúng ta chẳng lường được
Cúi đầu đảnh lễ mười phương tôn
Vô úy, Trí lực, pháp Bất cộng
Chỉ Phật Thế Tôn mới đầy đủ,
Âm thanh vi diệu, tướng trang nghiêm
Vượt hơn các sắc nhìn không chán
Ba loài nở rộ không dừng dứt
Hoa Phật thanh tịnh con kính lễ.
Chỉ Phật khéo biết đạo Vô thượng
Xa lìa tất cả các hiểm nạn
Phật là đệ nhất không ai bằng
Cúi đầu kính lễ Lưỡng Túc Tôn.
Phật dùng nước chánh pháp công đức
Rửa sạch không còn chút bợn nhơ
Thế Tôn xưa nay trong ngoài tịnh
Nay con đảnh lễ thân chân tịnh.
Bấy giờ, chủ thế giới Ta-bà là Đại Phạm thiên, từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ dùng kệ khen ngợi:
Phật đầy đủ công đức trí tuệ
Lợi ích chúng sinh không dừng nghĩ
Thường rưới cam lồ, khiến no đủ
Nay con đảnh lễ Đấng Lợi Tha.
Thế gian cao tột đáng kính nhất
Người này do vì cung kính Phật
Các ác không còn thiện đầy đủ
Nay con đảnh lễ Đấng Vô Đẳng.
Tu học không bỏ một hạnh nào
Vì muốn cứu khổ cho chúng sinh
Vượt qua sinh tử được an vui
Nay con đảnh lễ Đấng Cứu Thế.
Kính lễ sắc thân vàng vi diệu
Kính lễ pháp cam lồ Ngài nói
Kính lễ trí thanh tịnh không dơ
Kính lễ tất cả rừng công đức.
Bấy giờ, Thế Tôn bảo Đại Phạm thiên:
–Hay thay, hay thay! Như sự khen ngợi của Đại Phạm thiên.
–Bạch Thế Tôn! Việc này là chân thật. Vì sao? Vì trong vô lượng kiếp, chư Phật Như Lai tu tập tất cả công đức trí tuệ, nên đắc quả đầy đủ. Vì sao? Vì đầy đủ Bố thí ba-la-mật, Trì giới ba-la-mật, Nhẫn nhục ba-la-mật, Tinh tấn ba-la-mật, Thiền định ba-la-mật, Trí tuệ ba-la-mật; thân thanh tịnh, miệng thanh tịnh, ý thanh tịnh; do thân, khẩu, ý, thanh tịnh nên có thể thông đạt chân thật như như. Chư Phật Thế Tôn trụ chân thật này nên nói không hư vọng.
Đại Phạm thiên đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ bạch Phật:
–Cúi xin Thế Tôn, dùng sức hộ trì làm cho Bát-nhã ba-la-mật này trường tồn ở thế gian.
Phật bảo Đại Phạm thiên:
–Tất cả mười phương, ba đời chư Phật đều ủng hộ và dùng sức hộ trì Bát-nhã ba-la-mật này; Trời, hoặc Ma, hoặc Sa-môn, Bà-la-môn trong thế gian không thể phá hoại và gây chướng ngại được. Vì sao? Vì ta nhớ lại đời quá khứ, có Phật hiệu là Bảo Nguyệt Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn, cõi nước tên Bất hủy và kiếp tên Tán thán; trong chúng của Phật Bảo Nguyệt có hai Tỳ-kheo làm Pháp sư vì giỏi về thuyết pháp:
1. Trí Thạnh.
2. Thật Dữ.
Trải qua một kiếp, hai Tỳ-kheo này theo Phật chuyển pháp luân trong tam thiên đại thiên thế giới có trăm ức các ma được sự giáo hóa và đã phát tâm Bồ-đề.
Khi ấy, Đại Bồ-tát Phiến-đa-ý từ chỗ ngồi, đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Bảo Nguyệt Như Lai còn ở đời hay vào Niết-bàn rồi?
Phật bảo:
–Này thiện nam! Phương Đông cách đây hơn mười trăm ngàn ức thế giới, có một thế giới tên là Bất hủy, Phật sống lâu mười ngàn kiếp; ở cõi nước đó, Phật Bảo Nguyệt đang nói Bát nhã ba-la-mật, không có Thiên ma và các ngoại đạo nào gây chướng ngại; tất cả đều phát tâm Vô thượng Chánh đẳng giác. Tỳ-kheo Trí Thạnh chính là Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, còn Tỳ-kheo Thật Dữ chính là Thắng Thiên vương. Hai vị này khéo dùng tất cả phương tiện thiện xảo ủng hộ, làm cho Bát-nhã ba-la-mật trụ lâu ở đời.
Mười phương cõi Phật nói Bát-nhã ba-la-mật, nên hai vị ấy đến đây nghe giảng, cũng do ta đang phóng ánh sáng lớn, nên mọi người theo ánh sáng mà đến.
Phẩm 16: Phú Chúc
Bấy giờ, Thế Tôn bảo A-nan:
–Ông hãy thọ trì kinh Bát-nhã ba-la-mật này.
A-nan từ chỗ ngồi, đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Con phải thọ trì như thế nào?
Phật dạy:
–Thọ trì kinh này có mười pháp, mười pháp đó là:
1. Ghi chép.
2. Cúng dường.
3. Lưu truyền.
4. Lắng nghe.
5. Tự đọc.
6. Ghi nhớ, giữ gìn.
7. Rộng truyền bá.
8. Đọc tụng.
9. Suy nghĩ.
10. Tu hành.
A-nan! Thọ trì mười pháp này là thọ trì được kinh này vậy. Cũng như tất cả cây rừng, hoa, thuốc đều nương vào mặt đất rộng lớn mà sinh; cũng như tất cả thiện pháp đều nương Bát-nhã ba-la-mật mà sinh.
A-nan! Ví như Chuyển luân thánh vương, nếu ở thế gian thì bảy báu thường hiện; Bát-nhã ba-la-mật cũng như vậy. Nếu kinh này còn ở thế gian thì Tam bảo không đoạn tuyệt.
Khi ấy, cùng lúc đại chúng đều chiêm ngưỡng Như Lai và đồng thanh nói rằng:
–Các thiện nam tử nào mà sau khi Như Lai diệt độ có thể gánh vác việc này?
–Bạch Thế Tôn! Như vậy gánh vác trách nhiệm lớn này phải là người đã trải qua vô lượng, vô biên, vô số kiếp tu tập, và sự tu tập ấy đã đạt đến Vô thượng Chánh đẳng giác.
Lúc ấy, trong chúng có một vạn hai ngàn Đại Bồ-tát vì hộ trì pháp, nên từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ, nói kệ khen ngợi:
Chúng con bỏ thân mạng
Không cầu báo đời sau
Hộ trì pháp sâu xa
Mà Thế Tôn đã nói.
Bấy giờ, trong chúng có năm trăm Thiên tử, mà đứng đầu là Hiền Vương, từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ, nói kệ khen ngợi:
Vì độ các chúng sinh
Thành tựu nguyện đại Bi
Hộ trì pháp sâu xa
Mà Thế Tôn đã nói.
Bấy giờ, Thích Đề-hoàn Nhân, Thi-khí Đại phạm, Tỳ-sa-môn Thiên vương, từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ, nói kệ khen ngợi:
Trí tuệ – thuốc vi diệu
Trị được tất cả bệnh
Chúng con nguyện xin giữ
Pháp Thế Tôn đã nói.
Lúc đó, Chấp Kim Cang thần, cũng từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa áo, bày vai phải, gối phải quỳ sát đất, chắp tay hướng về Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ, nói kệ khen ngợi:
Pháp vốn không tên gọi
Phật dùng danh tự nói
Lời đại Bi của Phật
Chúng con nguyện giữ gìn.
Thế Tôn bảo Thi-khí Phạm thiên:
–Này Phạm thiên! Phật có ba việc tối thượng, ba việc đó là:
1. Hay phát tâm Vô thượng Chánh đẳng giác.
2. Hộ trì chánh pháp.
3. Tu hành đúng pháp đã nghe.
Phạm thiên! Nếu có người tu hành ba pháp vô thượng này, thì người đó mới được gọi là cúng dường Như Lai. Nếu Phật ở đời một kiếp hoặc ít hơn một kiếp để nói công đức kia thì cũng không thể nói hết được.
Phạm thiên! Nếu có người hộ trì một bài kệ bốn câu của Như Lai thì công đức của người ấy cũng không thể lường được; huống chi đối với Bát-nhã ba-la-mật-lại là mẹ ba đời chư Phật.
Phạm thiên! Vì sao vậy? Vì chư Phật Như Lai đều từ Bát-nhã ba-la-mật mà sinh ra; cúng dường pháp này tức là cúng dường chư Phật Như Lai, chứ chẳng phải đem tiền của mới là cúng dường. Trong các sự cúng dường, cúng dường pháp là thứ nhất.
Phạm thiên! Nếu có người hộ trì chánh pháp của Như Lai, thì phải biết là người này hai đời sẽ được an lạc. Cho nên Phạm thiên, cần phải ủng hộ và thọ kinh sâu xa này.
Này Phạm thiên! Do ông ủng hộ chánh pháp, nên ông là người được thỉnh pháp với một ngàn Đức Phật, trong đời hiền kiếp.
Phạm thiên! Ở cõi ô uế này mà ông hộ trì chánh pháp dù trong khoảng giây lát, cũng còn hơn ở cõi tịnh độ một kiếp. Do đó cần phải siêng năng tinh tấn hơn để ủng hộ chánh pháp.
Bấy giờ Thế Tôn lại bảo Thích Đề-hoàn Nhân:
–Kiều-thi-ca! Ở nơi nào có kinh Bát-nhã ba-la-mật này, thì phải biết là nơi đó Như Lai giác ngộ, là nơi Như Lai chuyển pháp luân, là nơi thị hiện Niết-bàn.
Kiều-thi-ca! Vì sao? Vì tất cả Bồ-tát, tất cả thiện pháp, tất cả chư Phật đều từ kinh này sinh ra.
Kiều-thi-ca! Nếu có Pháp sư diễn giảng kinh này, thì nơi ấy là chỗ giáo hóa của Như Lai. Vì thế cần phải sinh tâm thân cận hiểu biết và tôn trọng Pháp sư ấy giống như kính trọng Phật. Khi thấy Pháp sư này phải cung kính, vui mừng, tôn trọng, khen ngợi.
Kiều-thi-ca! Nếu ta ở đời một kiếp hoặc ít hơn một kiếp, để nói về công đức diễn giảng kinh này của Pháp sư, thì không sao nói hết.
Kiều-thi-ca! Hoặc tại nơi hoằng hóa của vị Pháp sư này, có thiện nam hay thiện nữ nào, chích lấy máu rưới lên đất để bụi khỏi bay lên; cúng dường như vậy chưa phải là nhiều. Vì sao? Vì pháp luân của Như Lai khó thọ trì.
Thích Đề-hoàn Nhân bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Nếu trong đời vị lai, nơi nào có nói kinh này, thì con cùng quyến thuộc sẽ ủng hộ nơi ấy và người nói pháp ấy, hoặc gặp nơi nào có để kinh này, thì trước hết phải sinh tâm nhớ nghĩ về bốn nơi.
Thế Tôn khen Đế Thích:
–Hay thay, hay thay! Kiều-thi-ca! Ta đem kinh này phú chúc cho ông, ủng hộ và diễn giảng trong đời mạt thế ở tương lai.
Thích Đề-hoàn Nhân bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Do kinh này mà chư Thiên chúng con được sinh trong đường thiện và cầu Vô thượng Chánh đẳng giác cũng do kinh này. Con nguyện sẽ ủng hộ chánh pháp quên cả thân mạng.
Phật nói:
–Kiều-thi-ca! Phải đúng như pháp đã nghe mà tu hành. Lành thay, lành thay. Khi Phật nói kinh này rồi, Thắng Thiên vương và mười phương chúng Đại Bồ-tát, tất cả chúng Thanh văn, Trời, Rồng, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lầu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân… đều tin nhận và phụng hành những gì Phật đã nói.
Nguồn: Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh — bản Việt dịch do HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì. Dữ liệu từ daitangkinh.org. Bản quyền bản dịch thuộc về các dịch giả.
