Kinh Đại Bảo Tích - T4

XIII.PHÁP HỘI BỒ TÁT KIẾN THIÊT

PHẨM LONG NỮ THỌ KÝ THỨ SÁU

Bấy giờ chín ức sáu ngàn vạn Long Nữ thấy chư A Tu La và chư Ca Lâu La cúng dường Thế Tôn và được thọ ký rồi sanh lòng mừng vui hớn hở vừa ý phát khởi tâm cúng dường Thế Tôn. Họ liền hóa hiện chín ức sáu ngàn vạn lọng thất bửu, thân lọng bằng tỳ lưu ly, cán lọng bằng chơn kim, lưới tỳ lưu ly trùm trên lọng, viền bằng lưới xích chơn châu, trăm ngàn lọng con bằng tỳ lưu ly và lưu tô bảy báu thòng rủ bốn phía. Chư Long Nữ lại hóa hiện chín ức sáu ngàn vạn ngựa quí, ngựa xanh màu xanh thân xanh ánh sáng xanh, tất cả đồ trang sức đều xanh, báu tỳ lưu ly làm cương khớp,lại hóa hiện trên không xe báu ma ni đại oai đức trên xe ấy có điện báu ngang rộng đều sáu mươi do tuần, điện báu ấy che trùm khắp cả chúng tại đại hội, bốn mặt điện có chín ức sáu ngàn vạn lưu tô bằng những châu báu thòng xuống các nơi vi diệu rất lạ, màu sáng chóa mắt. Có lưới báu trùm trên điện báu ấy. Lại có linh báu treo bốn mái điện hóa làm các thứ chim thất bửu thứ tự bay liệng, nhiều vòng bốn mặt điện báu ấy. Lại hóa hiện chín ức sáu ngàn vạn thứ âm nhạc rồng. Chư Long Nữ ấy ngồi trên ngựa xanh ném lọng báu lên hư không tự nhiên bay đi . Chư Long Nữ đều cầm nhạc khí hòa tấu nhiễu quanh Phật ba vòng, dùng bột thơm chiên đàn và trầm thủy cõi trời và bột la đa ma la, bột vàng chơn kim cõi trời cùng các thứ hoa rải lên trên đức Phật, lại đem các thứ vòng hoa, các thứ y phục quý lạ, các thứ hương, các thứ anh lạc rải lên trên đức Phật để cúng dường.

Lúc chín ức sáu ngàn vạn Long Nữ tấu nhạc, do thần lực của Phật, âm thanh ấy vang khắp tam thiên Đại thiên thế giới. Chúng sanh được nghe âm thanh ấy thì được chẳng thối chuyển Vô thượng Bồ đề.

Trong điện báu đại oai đức và trong khoảng kê của lưu tô thất bửu, các chim thất bửu, những linh báu do gió nhẹ thổi đọ-ng phát ra âm thanh vi diệu hòa nhã rất đáng ưa thích như trăm thứ nhạc do các nhạc công giỏi cùng hòa tấu. Âm thanh ấy do thần lực của Phật, cũng vang khắp Đại Thiên thế giới, chúng sanh được nghe đều được chẳng thối chuyển Vô thượng Bồ đề.

Chư Long Nữ lại mua các thứ hoa trời, các thứ hương trời cùng nước thơm. Hơi thơm ấy bất luận gió nghịch gió thuận đèu bay đi vô ngại. Do nước thơm mưa xuống ấy mà cả thành Ca Tỳ La ngang rộng sáu mươi do tuần đều thành bùn thơm. Hơi thơm ấy xông khắp Đại Thiên thế giới. Chúng sanh được ngửi hơi thơm ấy đều được bất thối chuyển Vô thượng Bồ đề.

Chín ức sáu ngàn vạn Long Nữ ấy cúng dường đức Phật rồi và cùng chín ức sáu ngàn vạn lọng báu, ngựa báu, âm nhạc báu, tất cả các báu trang nghiêm ở trên hư không đảnh lễ Phật nhiễu quanh Phật ba vòng rồi dừng ở một phía cung kính nói kệ tán thán rằng :

“ Hàng Long Nữ có trí huệ tốt

Tâm ý hớn hở sanh mừng vui

Cúng dường Thích Ca Mâu Ni Phật

Nguyện cầu an đại Bồ đề

Hóa làm chín ức sáu ngàn vạn

Lọng báu và các trang nghiêm đẹp

Cúng dường đức Phật khéo điều tâm

Xuất ly tất cả các chướng ngại

Lại hóa chín ức sáu ngàn vạn

Ngựa quí và đồ trang nghiêm báu

Ngựa và trang nghiêm đều màu xanh

Cũng lại hóa hiện tràng màu xanh

Ngựa ấy đều đi trên hư không

Đến chỗ Phật ngự dâng lễ cúng

Long Nữ đều có lòng kính tin

Đầu mặt đảnh lễ chư Như Lai

Những hóa nhạc khí ở Long cung

Vì cúng dường Phật mà đem đến

Đến rồi dâng lên Thích Ca Phật

Đáng thọ cúng dường đại Đạo Sư

Thế Tôn khiến tiếng âm nhạc ấy

Vang khắp cõi tam thiên Đại Thiên

Vô lượng chúng sanh được nghe rồi

Đều được tâm Bồ đề bất thối

Chúng Long Nữ ấy ở không trung

Hóa làm một đại chúng bửu điện

Rộng rãi có sáu mươi do tuần

Trùm khắp toàn hội các đại chúng

Báu ấy tên ma ni oai đức

Chiều khắp mười phương cõi Đại Thiên

Hàng Long Nữ ấy đều tiến lên

Tâm tịnh mừng vui cúng dường Phật

Phát sanh lòng hớn hở vô lượng

Vì cầu quả Bồ đề an ổn

Nguyện cho chúng tôi sẽ làm Phật

Vì lợi ích tất cả chúng sanh

Chúng tôi nguyện vì vô lượng chúng

Thuyết pháp cứu khỏi vòng phiền não

Cũng như thập lực đại Đạo Sư

Hiện nay cứu khổ chúng sanh vậy

Tất cả các pháp như ảo mộng

Cũng như bọt nước chẳng chắc bền

Lại như mưa xối nổi bóng nước

Nên biết các pháp không có chủ

Chúng sanh như ảnh cũng như tượng

Quan sát thế gian như vậy rồi

Mong nguyện chúng tôi vì chúng nói

Pháp tánh chơn như và thiệt tế

Như Phật trí sáng khéo thấy pháp

Vọng tưởng hư ngụy dối thế gian

Như ảo trang nghiêm không có thiệt

Chỉ hay noặc loạn các phàm phu

Với pháp chúng sanh mê vô trí

Chẳng biết các pháp chơn thiệt tánh

Đạo Sư đã thấy pháp bỉ ngạn

Lại hay khiến các chúng khác hiểu

Hư không nổi mây che khắp đất

Thấy mây hư không kia như ảnh

Nó không thể thiệt không sở y

Cũng lại như ảnh không có thiệt

Chúng sanh như vậy không thể tánh

Chỉ hay dối lầm các căn môn

Phật trí thấy các loài như vậy

Chỉ hay dối lầm kẻ vô tri

Thế gian tôn trọng lấy nghiệp ấy

Nơi người trí huệ làm lợi ích

Như Lai thị hiện không thể tánh

Vì chúng sanh thấy chơn thiệt vậy

Chỉ dùng thiệt pháp vui lòng chúng

Trong bùn sanh tử làm cầu đò

Thiệt pháp chẳng phải cảnh người ngu

Vì họ chấp danh chẳng cầu nghĩa

Vì Phật trí sáng tôi quy y

Đấng đầy đủ thị hiện chơn thiệt

Hay làm thân cứu cho kẻ ngu

Làm thiện tri thức làm nhà về

Như vậy vì cầu đại Bồ đề

Chúng tôi cúng dường đại Đạo Sư

Nguyện được làm Phật giác ngộ người

Lợi ích thế gian như Phật vậy ”.

Đức Thế Tôn biết các Long Nữ đã thâm tín nên hiện tướng mỉm cười; huệ Mạng Mã Thắng nói kệ bạch hỏi rằng :

Đấng thắng trí ở trong thế trí

Đạo Sư tối thắng hiện mỉm cười

Đức trọng kiên cố dường như núi

Phật hiện mỉm cười chẳng không nhơn

Đấng chứa tối thượng hơn trong người

Mong nói nhơn duyên tướng mỉm cười

Trời Người Rồng Quỉ nếu được nghe

Nơi Phật đều sanh lòng mừng rỡ

Thế gian Đạo Sư với thế gian

Thương biết tất cả pháp nhơn duyên

Không có một pháp Phật chẳng hiểu

Nhơn duyên chủng loại Phật đều biết

Ngưỡng mong đức Phật thương nói cho

Duyên cớ do đó Phật mỉm cười

Tất cả đại chúng nếu được nghe

Sanh lòng mừng rỡ hết nghi hoặc

Như Lai diệu pháp có lợi lớn

Những đại chúng đây quyết sẽ được

Đại chúng nếu được tâm tịch định

Do ưa diệu pháp được lợi ích

Phật lực khiến dứt phân biệt rồi

Chỉ thích Bồ đề nghe Phật nói

Nếu được nghe nhơn duyên mỉm cười

Quyết sẽ thành tựu nơi Phật đạo

Nếu người nơi pháp lòng có nghi

Tâm họ xao động sanh khổ não

Hiện nay đại chúng trong hội này

Chẳng biết duyên do Phật mỉm cười

Đại chúng có thể dứt lòng nghi

Ngưỡng mong Đạo Sư trừ dứt cho

Mau thương tuyên nói độ chúng tôi

Do nhơn duyên gì Phật mỉm cười

Ngày nay ai tâm được thanh tịnh

Ngày nay ai trừ được ma oán

Ngày nay ai kính tin nơi Phật

Ngày nay ai được cúng duờngPhật

Ngưỡng mong Đại Sư ở trước chúng

Tuyên nói ai có công đức ấy

Chúng tôi nghe nói sanh lòng mừng

Lòngmừng vui rồi được an ổn

Các đại chúng đây đều kính lễ

Tất cả đều có lòng muốn biết

Nguyện nghe cớ cười dể được mừng

Ngưỡng mong Thế Tôn tuyên nói rõ

Các Trời Người nầy được nghe rồi

Tất cả đại chúng không còn nghi

Nếu được nghe lời Như Lai nói

Tất cả sẽ được lòng mừng rỡ ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Mã Thắng Tỳ Kheo rằng :

“ Lành thay Huệ Mã Thắng Tỳ Kheo

Hỏi nơi Như Lai nhơn duyên cười

Thấy các Long Nữ cúng dường rồi

Phật thương thế gian nên mỉm cười

Nay Phật vì ông nói quả ấy

Rời lìa tội lỗi chí tâm nghe

Duyên cớ nay Phật hiện mỉm cười

Mã Thắng các người nghe Phật nói

Các Long Nữ nầy tâm không chấp

Cầu đại Bồ đề tu tinh tấn

Dùng trí huệ tu thế gian không

Quyết định an trú đạo Bồ đề

Nơi đây không tác không người thọ

Cũng không kẻ sanh kẻ dưỡng dục

Chỉ có các pháp không việc khác

Pháp ấy cũng vọng như ảo mộng

Do vì biết ơn cúng dường Phật

Hay dùng trí huệ biết chơn thiệt

Lành thay Phật hiểu các thế gian

Nghĩa là thấy được không vô ngã

Họ thích không ấy khéo tu tập

Dầu bày cúng dường xem như ảo

Nơi thắng Bồ đề đã phát nguyện

Quán Bồ đề ấy cũng chẳng chấp

Họ đem tối thắng ấy cúng dường Phật

Cũng quán chúng sanh không tịch rồi

Lìa hẳn loài rồng thân ác thú

Cùng trời Đế Thích kia đồng ở

Tại trời Đao Lợi thọ vui lớn

Hưởng hết thọ mạng Đao Lợi rồi

Không ai chê được tiếng tâm họ

Lại được sanh lên trời Dạ Ma

Lúc họ ở cung trời Dạ Ma

Hưởng đủ vui sướng cung trời ấy

Các Phật tử ở trời Dạ Ma

Cho đến mãn hết thọ lượng ấy

Các Phật tử nầy hưởng đủ vui

Hết thọ mạng nơi Dạ Ma rồi

Lại được sanh lên trời Đâu Suất

Cùng trời cõi ấy đồng một loại

Được các Thiên nữ thường vây quanh

Hưởng đủ diệu lạc rất thù thắng

Lòng không luyến trước gìn đạo lành

Như hoa sen kia nước chẳng ngấm

Trời ấy dùng được trí huệ lớn

Quan sát tất cả thế gian không

Dường như khác đá chớ chẳng mất

Đạo niệm chẳng mất cũng như vậy

Các Thiên Tử ấy ở Đâu Suất

Hưởng đủ diệu lạc rất thù thắng

Ở nơi Đâu Suất mãn thọ rồi

Lại được sanh lên trời Hóa Lạc

Họ được danh tốt không hư hoại

Được các Thiên Nữ thường cúng dường

Dầu ở cung trời tâm không trước

Cho đến hết hạn thọ lượng ấy

Ở trong cung trời Hóa Lạc kia

Hưởng đủ diệu lạc rất thù thắng

Chủng trí huệ ấy mãn thọ rồi

Nơi tất cả pháp được cứu cánh

Sanh lên Tha Hóa Tự tại Thiên

Làm thương chủ lớn tín thanh tịnh

Ở trời Tha Hóa lòng không nhiễm

Lúc ở trời ấy ưa chánh pháp

Phật tử ở cung trời Tha Hóa

Hưởng ngũ dục lạc rất vi diệu

Không có ngu si gìn đạo lành

Cho đến hết hạn thọ mạng ấy

Dầu hưởng lạc dục mà thấy lỗi

Ưa cầu chánh định và Niết bàn

Tu tập chứng được thiền định rồi

Mạng chung liền sanh trời Phạm Thiên

Ở cung Phạm Thiên giỏi biết thiền

Hưởng vui tịch diệt quả thiền ấy

Trí huệ rất lớn trụ một kiếp

Nguyện cầu Vô thượng đại Bồ đề

Lúc ở Phạm cung trong một kiếp

Khéo dùng oai nghi cầu trí huệ

Phương tiện để lợi ích thế gian

Rộng làm vô biên và vô lượng

Trí ở Phạm cung vui tại thiền

Chẳng trước nơi thiền mà tịch diệt

Biết trước thiền lạc cũng là lỗi

Các căn tịch định cầu Bồ đề

Nơi tất cả pháp lòng tin hiểu

Đều được an trụ Bồ Tát hạnh

Biết các thiền định tướng hư dối

Chỉ cầu tịch diệt đại Niết bàn

Các Phật tử ấy ở trong đó

Cầu được Bồ đề quả an ổn

Ở tại Phạm cung tâm thanh tịnh

Nghĩ lại chúng sanh khéo điều tâm

Giáo pháp tự nhiên của Phạm Thiên

Thuyết giáo Phạm Thiên chẳng xuất thế

Chỉ có Bồ đề đạo chư Phật

Cứu cánh hay được xuất thế gian

Đương thời Phạm Thiên sanh tin rồi

Phát tâm an trụ nơi Phật đạo

Biết giáo tự nhiên của Phạm Thiên

Chẳng phải cứu cánh đạo xuất thế

Nơi pháp Như Lai họ tương ưng

Vì các thế gian nói pháp ấy

Như pháp nhãn họ nói quả ấy

Khiến người nghe kia mau được biết

Phật tự ở tại Phạm cung kia

Làm những lợi ích thế gian rồi

Hay khiến vô lượng na do tha

Ức chúng an trụ đạo Bồ đề

Họ ở vô lượng na do tha

Sẽ được cúng dường tất cả Phật

Vị lai kiếp tinh tú sau đây

Các căn tịch tịnh sẽ làm Phật

Các Trời Người Rồng A Tu La

Kim Sí Dạ Xoa Càn Thát Bà

Cưu Bàn Trà Quí Khẩn Na La

Tất cả đại chúng đều mừng rỡ

Chúng ấy được chư Phật giáo hóa

Ở trong Phật pháp đắc lực rồi

Thảy đều mừng vui chấp tay kính

Cúi đầu đảnh lễ nơi chưn Phật » .

PHẨM LONG VƯƠNG THỌ KÝ THỨ BẢY

Bấy giờ Long Vương Nan Đà và Bạt Nan Đà v.v...chín ức chư Long thấy các Long Nữ cúng dưòng Phật và được thọ ký rồi, họ sanh tâm hi hữu, tâm chưa từng có mà nghĩ rằng : Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri thiệt là hi hữu chưa từng có, đức Như Lai biết các chúng sanh căn cơ thâm tín, đức Như Lai không có chút phần nào là chẳng thấy chẳng nghe chẳng chứng. Chánh pháp của Như lai do Phật khéo tuyên nói hay khiến đại chúng nghe rồi hiện biết, không có thời tiết, tùy cơ trao pháp quyết định làm cho đắc quả, khiến các người trí hiện được chứng biết. Cho đến hàng nữ nhơn động chuyển khinh tháo trí huệ cạn kém mà còn hiểu được thâm pháp của Phật nói, huống là những người trí khéo an trụ trong pháp Phật làm chúng đệ tử. Hàng nữ nhơn ấy dục tâm tăng thượng , sân tâm tăng thượng, si tâm tăng thượng còn có thể biết được chỗ tuyên nói của Như Lai. Vì suy nghĩ như vạ-y nên đối với đức Phật, chư Long Vương Nan Đà, Bạt Nan Đà v.v...sanh tâm hi hữu chưa từng có. Vì cúng dường Phật nên chư Long nổi mây trùm khắp tất cả thế gian mưa nước thơm làm thành bùn thơm, hơi thơm ấy đầy khắp tam thiên Đại Thiên thế giới. Chúng sanh nghe hơi thơm ấy đều đuợc chẳng thối chuyển Vô thượng Bồ đề. Nơi thành Ca Tỳ La ngang rộng sáu mươi do tuần mưa xích chơn châu khắp mọi nơi , lại có các thứ báu vô giá trùm khắp giáp vòng vườn Ni Câu Đà. Lại lấy long hoa hóa thành nhà đẹp rộng sáu mươi do tuần, toàn nhà đều bằng thất bửu. Lại có vô lượng nhạc khí đồng tấu cúng dường. Nhà thất bửu long hoa ấy hóa làm chín ức hoa tràng nhiều màu treo khắp nhà, lưới tỳ lưu ly trùm trên cột báu, bửu châu vô giá trải đầy mặt tiền, bửu châu ấy rất nhu nhuyến như bà lá thạch ở trời Đao Lợi, đá ấy màu như tỳ lưu ly, chạm đến mềm nhuyển như thiên y vi diệu khả ái. Trong các thứ ma ni bửu ấy, hoặc có thứ phát xuất tia sáng mát lạnh, hoặc phát xuất nước xanh, nước vàng, nước đỏ; nước trắng, hoặc phát xuất nước nhiều màu, hoặc phát xuất gió mát mẻ, hoặc có bửu châu tùy ý chúng sanh mà phát xuất những đồ cần dùng, hoặc có bửu châu phát xuất dầu trơn, hoặc có bửu châu có thể làm gương sáng hiện bóng tất cả đại chúng. Tất cả nhân dân từ thành Ca Tỳ La ra đều hiện rõ bóng trong ấy. Tất cả đại chúng đều thấy Phật và Thanh Văn hiện các thứ thần thông biến hóa. Do thần lực của báu ma ni ấy, trong thềm nhà phát xuất những lọng báu nhiều màu, những tràng báu nhiều màu, những phan báu nhiều màu, những vòng hoa nhiều màu, những vòng hương, những vòng báu, những vòng chơn châu, những lưới linh báu, lại phát xuất những ngựa quý nhiều màu. Long Vương Nan Đà và chín ức chư Long xua các ngựa quí đi bộ theo nhiễu quanh bên hữuPhật ba vòng rồi dùng báu nhu nhuyến rải nơi Thế Tôn. Các thứ báu từ dưới nền nhà đẹp ấy phát xuất đều bay lên hư không che đức Phật và chúng Thanh Văn. Các nhạc khí tại hư không tự nhiên phát xuất âm thanh vi diệu cúng dường đức Phật.

Chín ức chư Long nhiễu Phật xong, Ở trước Phật chấp tay yên lặng niệm Phật công đức chiêm ngưỡng Như Lai mắt chẳng tạm rời, thích Phật công đức thêm tâm an trụ Vô thượng Bồ đề. Chư Long yên lặng niệm Phật công đức giây lát rồi cùng đảnh lễ chưn Phật đồng thanh nói kệ tán thán rằng :

“Lâu tu oai nghi tướng trăm phước

Bi tâm ly cấu hạnh đầy đủ

Dứt bỏ vô tận đất báu quý

Thế Tôn rời khỏi thành Ca Tỳ

Trong sáu năm dài tu khổ hạnh

Như Lai chẳng được đạo cam lộ

Ý Thế Tôn còn chẳng chán buồn

Bởi Ngài đã lâu tu trí huệ

Như Lai thiệt là thầy Trời Người

Vì thế gian mà tu khổ hạnh

Thế gian nghe rồi còn chẳng kham

Huống là có thể lấy mắt ngó

Thế Tôn quá khứ bỏ đầu mắt

Như thánh chứa hộp tâm Bồ đề

Nghe tin ấy chúng tôi chẳng vui

Vì nghĩ đến Phật quá khổ hạnh

Như Phật xưa làm tiên nhẫn nhục

Bị vua Ca Lợi chặt tay chân

Thẻo tai lắc mũi chẳng oán giận

Chúng tôi nghe tin chẳng nhẫn được

Như Phật đem thân lên bàn cân

Vì chim nương cứu chẳng nở bỏ

Chúng tôi nghe tin cũng chẳng vui

Như Lai quá khứ quá cần khổ

Tại sao lòng chúng tôi chẳng vui

Vì Thế Tôn chịu quá khổ sở

Kẻ ác hại đến đức Như Lai

Họ đọa ác đạo Phật lại thương

Đầy đủ thánh huệ đại Đạo Sư

Sao hành được tâm bất hại ấy

Tu tập đạo hạnh không sai sót

Ngưỡng mong Phật nói hạnh an lạc

Nay chư Long nầy đã phát tâm

Cầu nơi Như Lai Bồ đề hạnh

Như Phật tuyên dạy đều làm được

Ngưỡng mong Phật nói đạo Bồ đề

Chúng chư Long nầy rất khác ngưỡng

Chỉ cầu chỗ bất tử bất sanh

Nguyện nói Như Lai hạnh an ổn

Khiến các chúng sanh dễ giáo hóa” .

Đức Phật thấy các Long chúng cúng dường và phát nguyện. Biết họ đã thâm tín rồi, Phật liền hiện mỉm cười. Chư Phật pháp nhỉ nếu hiện tướng mỉm cười thì từ diện môn phóng vô lượng tia sáng màu chiếu đến Phạm Thiên rồi trở về nhập vào đảnh Phật.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi rằng :

“ Lành thay Sa Môn Đại Mâu Ni

Chẳng phải không cớ hiện mỉm cười

Thế Tôn từ bi xin nói rõ

Vô thượng Chánh Giác cớ sao cười

Đại chúng chiêm ngưỡng cầu được nghe

Thế Tôn vô lượng công đức hạnh

Thấy cười sanh nghi lòng chẳng vui

Ngưỡng mong Pháp Vương dứt nghi cho

Ai nay ở trong pháp Thích Ca

Sanh lòng kính tin và mừng rỡ

Ai khiến ngày nay ma Ba Tuần

Tâm ý mê loạn và lo rầu

Ai ngày hôm nay hay cung phụng

Cha lành công đức đại Đạo Sư

Ai dâng cúng dường thắng đệ nhứt

Mong đức Như Lai Vô thượng nói

Toàn đại chúng đây đồng chấp tay

Thảy đều đối Phật chiêm ngưỡng đứng

Ngưỡng mong Đạo Sư trừ lưới nghi

Vì chúng mà nói duyên cớ cười

Đại chúng nghe rồi lòng mừng rỡ

Biết được chánh pháp Thế Tôn dạy

Đại trí Thế Tôn khiến chúng mừng

Tùy thuận chánh giáo khéo an trụ ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng rằng :

“Trí huệ rộng sâu đại Đạo Sư

Lúc nói phạm âm đủ tám đức

Tâm Phật thanh tịnh rời uế trược

Lắng nghe Phật nói nhơn duyên cười

Các Long Vương nầy lòng kính tin

Cúng dường nơi Phật hơn tất cả

Chúng ấy vì cầu Phật Bồ đề

Để lợi ích tất cả thế gian

Lòng bi tăng thượng quán thế gian

Không có Đạo Sư vui sao được

Tôi làm sao được đại Bồ đề

Thành thục chúng sanh chẳng mỏi nhọc

Rất ưa tịch tịnh đủ trí huệ

Tu thừa an lạc tâm thanh tịnh

Nơi không vô tướng và vô nguyện

Từ vô lượng kiếp đã tu lâu

Tâm Phật bình đẳng quán thế gian

Như Phật đã được tướng trí huệ

Tâm từ bi hỉ đều bình đẳng

Vì khiến thế gian an ổn vậy

Tâm bi đệ nhứt lòng thương xót

Sẽ được làm Phật vừa ý mình

Chúng ấy quán sát chúng sanh rồi

Sẽ thành Đạo Sư hiệu Vô Oán

Lúc các chúng ấy được cam lộ

Không có ma oán cũng không dư

Hằng thường diễn nói pháp vô ngã

Một bề không có thế tục thuyết

Chư Như Lai ấy đủ đại bi

Khiến các chúng sanh nhập trí Phật

Lúc Chư Như Lai ấy thuyết pháp

Tất cả chúng sanh đều tín hiểu

Lúc chúng ấy đời đời tu hành

Thành thục chúng sanh chẳng khó lắm

Chúng sanh thành thục nghe pháp rồi

Sẽ được giải thoát chứng cam lộ

Những người nghe pháp đều giải thoát

Các chúng sanh ấy đều đoan nghiêm

Tất cả chúng sanh đều biết hiểu

Chánh pháp của chư Phật ấy nói

Tất cả quỉ thần và súc sanh

Không ai chẳng hiểu lời Phật ấy

Tất cả đều được niệm pháp rồi

Hiểu được Như Lai pháp cam lộ

Không có chúng sanh nghe Phật dạy

Mà họ chẳng sanh lòng yêu thích

Yêu thích chánh pháp Phật nói rồi

Tất cả thảy đều được cam lộ

Thuở ấy những người được giáo hóa

Sẽ được giải thoát bịnh sanh tử

Và giải thoát khổ chết buồn lo

Nghe Phật nói rồi lòng không nhơ

Như vậy Thích Ca Mâu Ni Phật

Nói ý chư Long đáp Phật tử

Như tâm kiên quyết của chư Long

Vì được Bồ đề Vô thượng vậy

Như Lai thọ ký cho chư Long

Đại chúng nghe rồi đều vui mừng

Đại chúng mừng rồi quy y Phật

Tất cả thảy đều tâm tịch tĩnh ”

PHẨM CƯU BÀN TRÀ THỌ KÝ THỨ TÁM

Bấy giờ lại có một ức tám ngàn vạn Cưu Bàn Trà thấy chư A Tu La, Ca Lâu La, Long Nữ và Long Vương cúng dường Phật được thọ ký họ rất vừa lòng hớn hở vui mừng sanh lòng hi hữu chưa từng có, nghĩ rằng đức Như Lai Thế Tôn công đức trí tuệ vi diệu thù thắng được sự cúng dường hi hữu như vậy mà chẳng mừng chẳng kỳ lạ, vì trí tuệ của Phật là tối tôn thắng trong các trí huệ vậy. Ví như đại hải chẳng tăng chẳng giảm. Tại sao ? Vì sâu rộng vậy. Đức Thế Tôn được cúng dường thù thắng mà tâm Phật chẳng tăng giảm. Tại sao ? Vì đối với tất cả pháp không chỗ nghi vậy.

Lúc ấy một ức tám ngàn vạn Cưu Bàn Trà vì cúng dường nên hóa hiện một ức tám ngàn vạn lọng thất bửu treo những vòng thất bửu

Lại hóa một ức tám ngàn vạn xe thất bửu, trên xe lại hóa một ức tám ngàn vạn lọng báu, những xe ấy liền nhau, lọng báu đều treo những tụi báu, có màn lưới xích chơn châu trùm lên trên. Lại hóa những âm nhạc Cưu Bàn Trà hòa tấu cúng dường Phật. Lại hóa một ức tám ngàn vạn ngựa nhiều màu báu rất điều phục để kéo xe ấy. Chư Cưu Bàn Trà đều ngồi xe thất bửu nhiễu bên hữu Phật ba vòng, dùng hoa thất bửu rải trên Phật rồi xuống xe đến lê’ chưn Phật nhiễu Phật ba vòng chấp tay đứng một phía nói kệ tán thán rằng :

“ Chẳng tăng chẳng gjảm Đại Mâu Ni

Dường như Tu Di các núi chúa

Thọ sự cúng dường vô thượng nầy

Vì Như Lai được vô úy vậy

Quan sát chúng sanh chỉ có danh

Và chỉ có dụng chẳng nắm lấy

Đạo Sư do tu hạnh tịch diệt

Do đó người trí không cống cao

Thế Tôn biềt đời dường ảo mộng

Trong ảo trong mộng thọ dục lạc

Lại giống thủy nguyệt và dương diệm

Quán sát như vậy không còn thừa

Ví như càn thành không có thiệt

Khắp mười phương cầu chẳng thể được

Thành ấy không thiệt chỉ có danh

Phật thấy thế pháp đều như vậy

Tất cả Trời Người cúng dường Phật

Xe báu lọng báu và âm nhạc

Tràng hoa tua tụi cùng chấp tay

Thế Tôn xem biết như ảnh hưởng

Chúng tôi trần thiết như cúng dường rồi

Nguyện tôi đương lai sẽ làm Phật

Cũng nguyện tôi biết đời như mộng

Biết rồi thuyết pháp như Thế Tôn

Chúng tôi thấy những người khổ não

Bị sanh già ịnh chết bứt ngăt

Nguyện biết Phật Bồ đề Vô thượng

Nói cho kẻ nghe được giải thoát

Ở chỗ các chúng sanh vô trí

Nguyện được Bồ đề để thuyết pháp

Diễn thuyết không có pháp cấu trược

Trong chúng không đạo làm Đạo Sư ”.

Đức Thế Tôn biết chư Cưu Bàn Trà sanh lòng tín sâu nên hiện tướng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi rằng :

“ Phật chẳng không cớ hiện mỉm cười

Chẳng cho tất cả là hi hữu

Phật chẳng hi hữu mà mỉm cười

Nay tôi nguyện nghe nhơn duyên ấy

Tất cả Trời Người đều có nghi

Thấy nơi miệng Phật hiện mỉm cười

Ngưỡng mong dứt trừ các lưới nghi

Diễn nói sự mỉm cười của Phật

Ai nói chánh pháp được tín sâu

Ai hay như pháp thấy từ phụ

Ai được Phật khen dâng cúng dường

Tôi nguyện được nghe Thế Tôn nói

Ngày nay đối với hành hữu vi

Ai thấy lỗi nó mà vứt bỏ

Ngày nay ai an trụ thiệt tế

Tâm họ thanh tịnh tôi nguyện nghe

Ai hàng phục ma và quyến thuộc

Ai khiến được Phật tâm vui vẻ

Ai hay được đáy hữu vi sâu

Tôi muốn được nghe để dứt nghi

Tất cả đại chúng đứng chắp tay

Cầu nghe nhơn duyên Phật mỉm cười

Nguyện dứt tất cả chúng sanh nghi

Đấng thế Tôn tuyên thọ ký họ ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng rằng :

“ Lành thay Mã Thắng hỏi nghĩa ấy

Đem lợi ích lớn cho thế gian

Vì ông hỏi nhơn duyên mỉm cười

Mã Thắng lắng nghe nay Phật nói

Chúng Cưu Bàn Trà cúng dường Phật

Nơi pháp tịch diệt tâm an trụ

Chúng ấy thấy Phật chẳng kinh quái

Sanh lòng hi hữu mà nguyện cầu

Chúng ấy hôm nay cúng dường Phật

Tâm họ chọn lấy pháp tịch diệt

Do lòng tin sâu khởi đại bi

Nơi người lạc đường làm Đạo Sư

Vì thương chúng sanh nên cúng Phật

Vì kẻ lạc đường khởi lòng

Chúng hiền trí ấy làm vậy rồi

Được bỏ thân quỉ sanh Đao Lợi

Thiên Vương thường dùng lòng từ bi

Tại trời luôn luôn dạy dỗ họ

Họ có các pháp được không nghi

Được làm thân quyến Thiên Đế Thích

Họ có vô lượng hằng sa kiếp

Mỗi mỗi quốc độ làm Phật hạnh

Mặc giáp hằng thệ rất kiên cố

Cúng dường đấng Pháp Vương tự tại

Họ có vô lượng các quốc độ

Lòng không mỏi nhọc được thanh tịnh

Lợi ích đại chúng làm Đạo Sư

Sẽ được làm Phật hiệu Bất Quái

Lúc họ ở các nước tu hành

Người nước ấy tất biết thành Phật

Do phương tiện nầy đời vị lai

Dầu độ chúng sanh không tâm quái

Vì cầu đạo vô thượng an ổn

Tịnh các quốc độ đều chẳng quái

Nơi việc được làm tâm không trước

Nơi đại Bồ đề cũng như vậy

Hỏi duyên cớ cười Phật đã đáp

Chúng sanh đều được dứt lòng nghi

Đại chúng hết nghi đều mừng rỡ

Quyết định biết rõ họ cúng dường”.

PHẨM CÀN THÁT BÀ THỌ KÝ THỨ CHÍN

Bấy giờ lại có ba ức sáu ngàn vạn chúng Càn Thát Bà thấy chư A Tu La, Ca Lâu La, Long Nữ, Long Vương và Cưu Bàn Trà cúng dường Phật được thọ ký, họ vừa lòng xứng ý hớn hở vui mừng sanh tâm hi hữu chưa từng có mà nghĩ rằng : Đức Như Lai thiệt là hi hữu chưa từng có tuyên nói pháp giới không có biến đổi mà thị hiện có làm tăng trưởng căn lành. Dầu không tác giả mà thị hiện tác nghiệp. Chư Càn Thát Bà ở trong pháp ấy rõ biết như vậy rồi, đối với Như Lai sanh lòng tôn trọng phát tâm Vô thượng Bồ đề. Họ mừng vui vì muốn cúng dường Phật, nên hóa hiện ba ức sáu ngàn vạn đầu đại tượng vương đều có sáu ngà. Trên mỗi ngà có bảy ao nước. Trong mỗi ao có bảy hoa sen. Mỗi hoa sen có ngàn cánh, Trên mỗi cánh có bảy ngọc nữ. Khoảng cách của một cánh sen có bảy thị nữ, trang sức với như’ng đồ trang nghiêm bằng thiên bửu , tay cầm thiên hương để cúng dường. Nơi mỗi đầu đại tượng vương lại hóa làm ba ức sáu ngàn vạn lọng thất bửu, ba ức sáu ngàn vạn trướng bằng thiên lương.

Chư Càn Thát Bà đều ngồi trên tượng vương tấu thiên âm nhạc, ở trên hư không đi nhiễu Phật ba mươi sáu vòng, đem hương trời hoa trời và hoa thất bửu rải cúng dường Phật, mùi hương hoa ấy lan khắp mười phương. Lại mưa nước thơm cõi trời sáu mươi do tuần thành Ca Tỳ La làm cho toàn thành ướt thành bùn thơm, hơi bùn thơm khắp tam thiên Đại Thiên thế giới, chúng sanh nghe hơi ấy đều chẳng thối chuyển Vô thượng Bồ đề . Lúc họ tấu âm nhạc , tiếng nhạc ấy vang khắp tam thiên Đại thiên thế giới, chúng sanh nghe tiếng nhạc ấy đều được chẳng thối chuyển Vô thượng Bồ đề. Chư Càn Thát Bà ở trên tượng vương trần thiết cúng dường Phật, khiến các ngọc nữ tấu nhạc ca vũ. Lại có ngọc nữ động thân tay rải rác thứ bột hương để cúng dường Phật.

Chư Càn Thát Bà ở trên không ngồi tượng vương nhiễu Phật đã ba mươi sáu vòng rồi, họ xuống tượng nhiễu Phật ba vòng đảnh lể Chưn Phật chắp tay đứng một phía nói kệ tán thán rằng :

“ Thế Tôn trí tuệ ngoài ba cõi

Tự mình ra rồi lại độ người

Tất cả thế gian không bằng Phật

Tướng hảo thân sáng rất đoan chánh

Trời Người tối diệu vô biên xưng

Thị hiện thế gian chẳng nghĩ bàn

Chẳng thấy một pháp tướng khác

Mà dạy chúng sanh tu thiện nghiệp

Pháp chơn như không biến đổi khác

Chỉ có ngôn thuyết không có nghĩa

Không có dụng sự và người dùng

Dầu vậy Phật độ các quần sanh

Chẳng đến chẳng đi cũng chẳng sanh

Phật hay diễn thuyết pháp như vậy

Dầu nói các pháp thể tánh kgông

Thế Tôn lại bảo siêng hành đạo

Không có một pháp hay tự tác

Người sáng thế gian nói có tác

322

Các pháp đều chẳng tự hay biết

Thế Tôn thị hiện làm tất cả

Như xe họp nhiều những chi phần

Chi phần chẳng biết tự hay làm

Công dụng xe ấy hiện thấy được

Phật nói các pháp cũng như vậy

Các pháp mỗi mỗi chẳng dạy nhau

Cũng chẳng thay đổi dạy bảo nhau

Tất cả các pháp chẳng nương nhau

Pháp bổn bất sanh cũng bất diệt

Phật vì thế để nói như vậy

Thế đế các pháp chẳng toàn không

Như pháp thế đế thể tánh trụ

Biết như vậy rồi vì chúng nói

Thế Tôn nói các pháp như vậy

Đại bi chỗ làm rất kỳ đặc

Các pháp thể tánh chẳng thể thấy

Như Lai phương tiện nói pháp trụ

Chúng tôi nguyện làm vô biên xưng

Đại Đại Sư đủ tướng trăm phước

Đại hỉ lợi ích các thế gian

Nguyện làm Thế Tôn như Phật vậy

Chúng tôi nguyện nơi kẻ ám chướng

Những người tùy thuận dòng tham dục

Người khát ái buộc ràng trăm khổ

Cúng tế độ họ như Thế Tôn

Chúng tôi nguyện nơi người nhiều khổ

Người chẳng thấy bờ kia mà trói

Người chạy như vượn khỉ nhảy nhót

Cứu tế độ họ như Thế Tôn

Chúng tôi nguyện như người mù lòa

Người sáu loài nhọc nhằn qua lại

Người nơi mình tự hoại nghiệp quả

Cứu tế độ họ như Thế Tôn ” .

Đức Phật biế chư Càn Thát Bà sanh lòng tin sâu nên hiện tướng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi rằng :

“ Vô biên oai đức hiện mỉm cười

Đạo Sư mỉm cười chẳng không nhơn

Nguyện Phật mau nói nhơn duyên ấy

Dứt trừ chúng sanh các mối nghi

Nay thấy Thế Tôn mỉm cười rối

Đại chúng thảy đều sanh nghi hoặc

Tất cả nguyện nghe nghĩa mỉm cười

Ngưỡng mong đại bi dứt mối nghi

Ai nơi Phật pháp sanh kính tin

Ai rời được nơi các lưới nghi

Phật biết chúng sanh tin sâu rối

Trời Người bực thánh nên hiện cười

Ai có trí tuệ hay tùy thuận

Phát chơn như được Như Lai nói

Biết nhiệm huệ giải hạnh họ rồi

Ở trong đại chúng hiện mỉm cười

Tất cả đại chúng không dị tâm

Chỉ muốn thích nghe Thế Tôn nói

Chắp mười ngón tay để trên đầu

Nhứt tâm chiêm ngưỡng mặt Như Lai

Lìa các uế trược không lo rầu

Mắt đời hiện còn nên mừng rỡ

Vì trừ tất cả lòng nghi hoặc

Nguyện đại bi nói nhơn duyên cười ».

Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng rằng :

« Phật hiện mỉm cười vì đời vậy

Lành thay Mã Thắng hỏi đúng giờ

Đại chúng thiện căn sẽ tăng trưởng

Vì Phật mỉm cười sự thọ ký

Mã Thắng lắng nghe lời Phật nói

Đạo Sư nay hiện cớ mỉm cười

Phật sẽ nói rõ nghĩa mỉm cười

Ông phải vui mừng nghe Phật nói

Càn Thát Bà Vương kính tin Phật

Tâm họ thanh tịnh sanh mừng rỡ

Y nơi thiệt pháp nhập pháp rồi

Nơi Phật chánh pháp sanh hỉ kỳ

Các pháp tịch diệt an bất động

Hàng đại chúng nầy xu thiệt tế

Như thành Càn Thát nhập như vậy

Cúng dường nơi Phật không ai bằng

Các pháp như vậy không có sanh

Tất cả cũng lại chẳng tận diệt

Đại chúng tư duy pháp như huyễn

Chưa hiểu rõ được sanh nghi hoặc

Pháp chẳng nói được phương tiện nói

Phật vì chơn thiệt nên như vậy

Chúng ấy vào chánh pháp Phật rồi

Ngồi tượng Đại Long cúng dường Phật

Quan sát Bồ đề không sanh diệt

Càn Thát Bà Vương cúng dường Phật

Thương xót chúng sanh hạng ngu mê

Vì thế mà cầu Nhứt thiết trí

Chúng ấy phát nguyện sẽ thành Phật

Khiến người ngu mê mất trí huệ

Nhập pháp chơn thiệt an trụ rồi

Khiến được cầu bất tử tịch diệt

Chúng ấy cúng dường như vậy rồi

Bỏ rời thân quỉ lòng mừng rrỡ

Quyết được vãng sanh trên cung trời

Hằng cùng đế thích gần gũi nhau

Được gặp nhiều ức na do tha

Cúng dường Như Lai Vô Thương Giác

Từ một Phật độ đến Phật độ

Nơi chỗ chư Phật được nghe pháp

Chúng ấy tu tịnh Phật hạnh rồi

Chỗ được Phật độ cũng thanh tịnh

Hóa vô lượng chúng phát đạo tâm

Khiến họ tăng trưởng Phật chủng tử

Biết các thế gian tánh không rời

Cũng đem pháp ấy dạy bảo người

Khiến chúng an trụ Nhứt thiết trí

Trụ thế vô lượng na do tha

Phật ấy đồng hiệu vô biên huệ

Mỗi mỗi chư Phật trụ ở đời

Thảy đều vô lượng do tha kiếp

Diễn nói Phật đạo cho người nghe

Như vậy Thích Ca Mâu Ni Phật

Nói báo Càn Thát Bà cúng dường

Cùng họ thọ ký khiến được nghe

Nhơn duyên cười mà Mã Thắng hỏi

Đại chúng nghe rồi đều vui mừng

Biết Phật thọ ký rất đáng thích

Nghe Phật thọ ký vô thượng rồi

Thảy đều vui y Thích Ca Phật”.

PHẨM DẠ XOA THỌ KÝ THỨ MƯỜI

Bấy giờ lại có tám ức Dạ Xoa thấy A Tu La , Ca LâuLa, Long Nữ, Long Vương, Cưu bàn Trà, Càn Thát Bà cúng dường Phật được thọ ký , họ vui mừng hớn hở đều sanh lòng hi hữu, chưa từng có biết Phật Thế Tôn trí huệ vô tận tối tôn tối thắng trí huệ vô ngại bất khả tư nghì. Họ còn lại được nghe pháp môn thứ đệ. Đối với Phật, họ tưởng là Đạo Sư, là vô tận huệ. Đối với chánh pháp của Phật sanh lòng yêu thích. Vì cúng dường nên phát khởi tinh tấn nói kệ tán thán rằng :

« Chúng tôi tán thán đấng cứu thế

Vì Phật đầy đủ trí lực vậy

Vô tận vô lượng như biển cả

Thế Tôn thân tốt không ai bằng

Tu Di còn biết được khinh trọng

Hư không còn biết được rộng hẹp

Sức trí huệ của đức Như Lai

Tất cả chẳng ai đo lường được

Biết các chúng sanh lòng kính tin

Những người đáng độ đều độ xong

Nơi người được độ biết xu hướng

Nên Phật là không ai sánh bằng

Tùy chúng tu tạo nghiệp thiện ád

Tất cả chỗ sanh thọ thân hình

Biết rõ căn tính đáng thọ pháp

Nên Phật là không ai sánh bằng

Tham dục ác hành sân khuể hành

Si hành phiền não Phật đều biết

Kiêu mạn tật đố cũng biết rõ

Nên Phật là không ai sánh bằng

Chúng sanh nơi đây nhiều lầm lỗi

Như Lai biết rõ nghiệp đạo họ

Thế Tôn biết họ rất lanh lẹ

Nên Phật là không ai sánh bằng

Thiện Thệ thấy rõ các htế gian

Tùy phương diện họ có lỗi lầm

Và cùng ngữ ngôn họ sai lỗi

Thế Tôn thấy rõ hết tất cả

Tại trong lục đạo ở bao lâu

Tùy họ thọ khổ nhiều hay ít

Và họ thọ lấy các thứ thân

Tất cả Thế Tôn đều thấy biết

Tùy sức phiền não họ phát khởi

Phương tiện tạo tác và gây nghiệp

Theo nghiệp thọ lấy các thứ khổ

Tất cả Đạo Sư đều biết rõ

Tùy họ chỗ cầu đạo giải thoát

Ở trong Phật pháp đã xuất gia

Tinh tấn tu học thánh đạo rồi

Dứt hết phiền não Phật đều biết

Ở trong Phật pháp có phàm phu

Dầu được xuất gia chẳng biết nghĩa

Chê bai pháp diệu của người trí

Thế Tôn cũng lại biết rõ họ

Những kẻ chê bai chánh pháp ấy

Nghiệp hành ấy mắc những khổ não

Tùy tại địa ngục ở lâu mau

Như Lai cũng đều biết rõ cả

Nơi Phật đã được kính tin sâu

Xuất gia thọ trì tạng chánh pháp

Quán sát các pháp thảy đều không

Dứt trừ tất cả đường sanh tử

Chẳng muốn tất cả thân sanh tử

Quan sát thân nầy dường như ảo

Biết các âm thanh đều như hưởng

Ở vững nơi đạo Phật cũng biết

Tán thán Đạo Sư không sánh bằng

Nay tôi chỗ được khối phước đức

Dùng phước đức này nguyện thành Phật

Cũng nguyện chúng sanh thành Chánh giác ” .

Đức Thế Tôn biết chúng Dạ Xoa thâm tâm kinh tín nên hiện tượng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi rằng :

“Đức Thế Tôn hiên tướng mỉm cười

Ngưỡng mong cho biết bhơn duyên cười

Tất cả chư Phật chẳng vô cớ

Mà hiện ra tưởng mỉm cười ấy

Nay đại chúng nầy đều hoài nghi

Vì thấy Đạo Sư mỉm cười vậy

Ngưỡng mong Thế Tôn trừ nghi cho

Khiến tất cả chúng được mừng rỡ

Nay người được kính tin nơi Phật

Và người biết chánh pháp vi diệu

người tâm kiên cố bất động ấy

Nguyện Phật tuyên nói cho họ nghe

Đại chúng tại đây đều hoài nghi

Tất cả chiêm ngưỡng mặt Như Lai

Hôm nay sẽ có những sự gì

Duy nguyện Thế Tôn dứt nghi cho

Hôm nay ai hiện đại thần lực

Hôm nay ai phát đại tinh tấn

Hôm nay Phật cùng ai thân hữu

Nơi đại chúng nầy xin hiển hiện

Lành thay Mâu Ni thương thế gian

Ngưỡng mong dứt trừ các nghi hoặc

Trời Người đại chúng đều được nghe

Hôm nay tất cả rất mừng vui ”.

Đức Thế Tôn nói đáp Mã Thắng Tỳ Kheo rằng :

“ Lành thay lời hỏi của Mã Thắng

Nay sẽ lợi ích lớn thế gian

Do ông hỏi được nhơn duyên cười

Nên khen ông khéo hiểu ý Phật

Nay Phật sẽ đáp hết nghĩa ấy

Ông nên nhứt tâm chuyên lắng nghe

Biết tâm ý các Dạ Xoa rồi

Phật vì thế gian hiện mỉm cười

Các chúng Dạ Xoa lòng kính tin

Vì họ biết Bồ đề tịch diệt

Khen Phật công đức chơn thiệt rồi

Phát tâm xu hướng đại Bồ đề

Vì họ biết các pháp không tịch

Trừ khiến tất cả tướng hư vọng

Nguyện bỏ tất cả loài sanh tử

Phát tâm xu hướng đại Bồ đề

Do sức thiền định biết các ấm

Chỉ là thế đế chẳng chấp trước

Chẳng trước sanh tử như hoa sen

Phát tâm sanh tử đại Bồ đề

Những sự chướng ngại trong sanh tử

Họ thấy là không chẳng bị buộc

Biết Phật Bồ đề vô thượng rồi

Họ có thể tu Bồ đề hạnh

Những sanh lão tử thảy đều không

Đây là đâo Bồ đề vô thượng

Biết pháp tự tánh không tịch rồi

Nay được đại Bồ đề an ổn

Biết ấm tự tánh không tịch rồi

Bồ đề tịch tĩnh tánh cũng lìa

Hạnh Bồ đề được tu cũng không

Trí biết như vậy phàm chẳng rõ

Hay quán trí huệ tánh tự không

Cảnh giới được quán đều tịch diệt

Người biết pháp biết thảy đều không

Người nầy hay tu Bồ đề đạo

Phải biết không cũng tánh tự không

Tướng và nguyện cũng không thể tánh

Nếu người có thể biết như vậy

Người nầy hay tu hạnh chơn thiệt

Trời Người đại chúng nghe đây rồi

Sanh lòng mừng rỡ được lợi ích

Nơi Phật tất cả kính tin rồi

Tâm trụ câu Bồ đề tịch tĩnh

Nay cúng dường thù thắng nầy rồi

Tâm chúng Dạ Xoa đều thanh tịnh

Những bực trí nầy bỏ quỉ đạo

Hưởng thọ vui trong thiện đạo

Nơi nhiều ức Phật thuở vị lai

Họ dùng thần thông trong một niệm

Nơi nhiều Phật độ sắm cúng dường

Ở chỗ chư Phật được pháp nhẫn

Nơi các thế giới chẳng khởi tướng

Người trí hay dùng thần lực đến

Quán thế gian nầy như ảo hóa

Người trí du hành không thủ trước

Dạ Xoa dũng mãnh cúng dường Phật

Sẽ được vô thượng đại Bồ đề

Cũng được vô thượng tịnh Phật độ

Trong ấy sẽ độ vô lượng chúng

Chúng ấy sẽ thành Thế Gian Giải

Tất cả đồng hiệu Vô Biên Trí

Danh nghe mười phương thọ ngàn kiếp

Trí huệ thọ mạng tịch diệt đồng

Chư Phật ấy có chúng Thanh Văn

Dường như tinh tú giữa đêm vắng

Chúng ấy dễ được đại Bồ đề

Tất cả không có sự nặn khổ

Trời Người đại chúng nghe đây rồi

Vì đạo Bồ đề lòng mừng rỡ

Tâm họ kiên cố phát tinh cần

Dùng sức tinh tấn gìn công hạnh ”.

PHẨM KHẨN NA LA VƯƠNG THỌ KÝ THỨ MƯỜI MỘT

Bấy giờ có tám ức Khẩn Na La chúng, Đại Thọ Khẩn Na La vương làm thượng thủ , thấy chư A La Hán, Ca Lâu La, Long Nữ, Long Vương, Cưu Bàn Trà, Càn Thát Bà, Dạ Xoa cúng dường Phật được thọ ký, họ sanh lòng hi hữu chưa từng có, do vì chúng sanh bất khả đắc vậy, vì không mạng giả, không sanh giả, không có nhơn, không trượng phu, không dưỡng dục, không thọ giả, không có ngã, không ngã sở vậy. Do các ấm mà gọi là chúng sanh. Tất cả các ấm cũng bất khả đắc. Do các giới chủng gọi là chúng sanh. Tất cả giới chủng cũng bất khả đắc. Do các nhập mà gọi là chúng sanh. Tất cả các nhập cũng bất khả đắc. Do có nghiệp nên có quả báo, mà hành nghiệp ấy cũng bất khả đắc, Vô thượng Bồ đề cũng ất khả đắc, tất cả Bồ Tát cũng bất khả đắc, tất cả chư Phật cũng bất khả đắc. Dầu vậy mà đức Thế Tôn thọ ký cho chư Bồ Tát . Do nghĩa gì mà Như Lai thọ ký cho chư Bồ Tát, nêu bày danh hiệu của họ, hiển hiện nghiệp báo, nói đương lai Bồ Tát đại chúng, cũng hiển bày chư Phật thần thông lực, cũng nói chánh pháp lực, cũng hiển hiện trang nghiêm Phật độ, tuyên nói chúng sanh có nghiệp có báo, cũng nói Phật độ thanh tịnh, cũng hiển bày Bồ Tát du hành các phật quốc từ một Phật độ, cũng nói Bồ Tát đến đó cúng dường, cũng nói thần biến cúng dường thù thắng, lại liệt bày đồ cúng vi diệu hi hữu, lại nói qua bao nhiêu kiếp sẽ được làm Phật, đức Phật ấy trụ thế bao lâu, Phật ấy sẽ có bao nhiêu Thanh Văn, sau khi diệt độ chánh pháp của Phật ấy trụ thế bao lâu, tại sao Như Lai bỏ chúng sanh mà nhập đại Niết bàn ?

Đại Thọ Khần Na La Vương sanh niệm nghi ấy liền cùng tám ức chúng Khẩn Na La lễ Phật chấp tay nói kệ bạch hỏi rằng :

« Chúng tôi nghe Phật thọ ký rồi

Lòng sanh nghi hoặc sao Đại Trí

Đã nói thọ ký lại nói không

Nơi hai thuyết ấy tôi chẳng hiểu

Đã nói không tịch lìa tự tánh

Pháp giới bình đẳng không biến động

Mà sao Như Lai thọ cúng dường

Việc ấy thế nào bạch Thế Tôn

Đức Phật đã nói pháp vô sanh

Mà lại nói phát tâm Bồ đề

Đức vô lượng trí nói hai thuyết

Thuyết ấy bí mật tôi chẳng hiểu

Thế Tôn nói pháp không có diệt

Màsao lại nói là có tử

Ngưỡng mong như thiệt nói rõ cho

Dứt hết lòng nghi tôi được mừng

Sao đức Thế Tôn nói như ảo

Mà lại nói rằng sanh cõi trời

Đức Lưỡng Túc Tôn nói như vậy

Giáo pháp bí mật tôi chẳng hiểu

Phật nói các pháp không sở y

Mà lại nói y thiện tri thức

Đây là mật ngữ của Thế Tôn

Tôi thiệt chẳng hiểu bạch Như Lai

Tại sao Phật nói không sở tác

Lại dạy chúng sanh tu hạnh nghiệp

Điều Ngự Trượng Phu Thiên Nhơn Sư

Lời nói bí mật tôi chẳng hiểu

Tại sao Phật nói tánh tự không

Lại nói quán không được giải thoát

Ở nơi nghĩa nầy tôi chẳng hiểu

Ngưỡng mong Như Lai dứt nghi cho

Tại sao Phật nói sự tận diệt

Lại nói các pháp tánh tịch diệt

Chúng tôi ngưỡng mong đấng vô thượng

Giải rõ những thuyết bí mật ấy

Tại sao Thế Tôn cần kệ tụng

Hiển thị các pháp như hư không

Mà người ngu si hủy báng pháp

Chết rồi chắc đọa đại địa ngục

Đại Hùng luôn nói các thiện đạo

Mà lại còn nói các đạo khác

Đã nói các loài do tạo nghiệp

Lại nói không có ai tạo nghiệp

Đấng Vô Thượng Tôn thường tuyên nói

Các thuyết sai biệt chẳng biết được

Chúng tôi nơi ấy sanh nghi hoặc

Ngưỡng mong Thế Tôn dứt trừ cho

Đã nói nghiệp lành không họp được

Lại nói tu hành được Bồ đề

Sa Môn Pháp Vương nói như vậy

Chúng tôi nơi ấy chẳng hiểu được

Tại sao nói pháp bất khả tận

Mà nói kẻ chê tội được hết

Đấng vô lượng trí xin khai thị

Chúng tôi nơi ấy rất nghi ngờ

Như Lai đã nói pháp chơn tế

Lại nói điên đảo và thí giới

Đấng mắt sáng không lòa diệt tội

Ngưỡng mong vì tôi nói nghĩa ấy

Ngoài Phật không ai gì chúng tôi

Giải thích được những điều nghi ấy

Chỉ có Như Lai dứt trừ được

Vì thế tôi kính đấng Đại Giác’’.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Đại Thọ Khẩn Na La Vương rằng :

« Ông hỏi nói không lại thọ ký

Nơi hai sự ấy chẳng hiểu được

Các pháp nếu là chẳng phải không

Thì Phật chẳng vì họ thọ ký

Do nhơn duyên gì nói như vậy

Các pháp nếu có thể tánh riêng

Thì nó còn mãi chẳng chuyển được

Nó phải chẳng giảm cũng chẳng tăng

Các pháp thể tánh vốn tự không

Dường như mặt gương bằng sạch sáng

Hay hiện tất cả các sắc tượng

Phải biết tất cả pháp như vậy

Pháp giới không có tướng biến dị

Ông nơi tất cả vật cúng dường

Mỗi mỗi các phần nên quan sát

Trong những phần nào mà có tướng

Pháp giới thường trụ không biến khác

Người trí phải nên quán như vậy

Các người phàm phu đều mê hoặc

Vì không trí huệ nên không hiểu

Ông hỏi Phật nói là vô sanh

Lại nói phát tâm nên khó hiểu

Các ông nay phải nhứt tâm nghe

Đấng thập lực nói nghĩa bí mật

Phàm phu chìm ngập sông sanh tử

Cũng còn buộc ràng nắm chỗ ấy

Tâm thường ôm lấy tưởng điên đảo

Nên thọ sanh tử các khổ não

Từ trước đến nay chưa nghe pháp

343

Phật nếu vì họ quyết định nói

Phàm phu ngu mê nơi pháp ấy

Càng thêm tăng trưởng các nghi hoặc

Họ nghe Bồ đề lợi ích lớn

Lòng họ chuyên chú nơi quả ấy

Tâm họ lại còn sanh ham luyến

Tự nhiên thắng trí không thông được

Ông hỏi không diệt lại có chết

Hai điều nầy ông chẳng biết được

Nơi đây ông phải nhứt tâm nghe

Phật sẽ vì ông nói chơn thiệt

Vì các chúng sanh chấp thường kia

Do đó Như Lai nói nghĩa diệt

Hằng thấy những có đều suy hoại

Không có một pháp nào là thường

Ông hỏi các pháp như mộng ảo

Lại nói sanh thiên nên nghi ngờ

Hữu học phàm phu thiện ác đạo

Pháp ấy bất định nên hư ảo

Ông hỏi Phật nói không sở y

Lại nói y chỉ thiện tri thức

Vì người cầu rời bỏ y chỉ

Nên thiện hữu nói không sở y

Ông hỏi rốt ráo không tác năng

Lại nói có tác nên chẳng hiểu

Phải xem xe kia nhiều thành phần

Cũng quán xe có những tác dụng

Nếu lại có người chấp nơi ngã

Cũng lại lấy những sự ngã làm

Phật vì bọn họ nói không tác

Dầu như vậy chẳng phải không dụng

Ông hỏi tất cả tánh tự không

Lại nghi quán không được giải thoát

Người vô trí ngu si điên đảo

Chẳng có biết được thể tánh không

Từ nơi vọng tưởng phân biệt sanh

Hư vọng phan duyên nên bị buộc

Vì độ những chúng sanh như vậy

Thế Tôn nói tánh chẳng phải có

Như ông hỏi rằng sự tận diệt

Tất cả các pháp tánh cũng diệt

Các chúng sanh mê hoặc vô trí

Vì vọng phân biệt nên khát ái

Như kẻ khát nước thấy dương diệm

Vì nhớ tưởng nên càng thêm khát

Người ngu nên bị hư vọng hại

Nơi vô sở hữu khởi phân biệt

Người khát vọng sanh thấy tướng nước

Nơi chỗ dương diệm nước vốn không

Vọng tưởng làm hại các chúng sanh

Nơi các bất tịnh tưởng là tịnh

Phàm phu ngu si bị ái trói

Trong nhơ xấu ấy tánh chẳng sạch

Như dương diệm kia giống tướng nước

Trong thể tánh nắng thiệt không nước

Như vậy trong thân không sắc sạch

Thân sắc cũng lại tánh chẳng sạch

Phàm phu ngu si điên đảo thấy

Vọng tưởng là sạch nên bị trói

Dầu nói các pháp như hư không

Cũng nói hủy báng đọa địa ngục

Người ngu nghe nói sanh sợ sệt

Người trí dầu nghe tâm an ổn

Thế gian thể tánh tự không tịch

Ngu si vô trí tưởng có ngã

Bọn họ nếu nghe tánh không giáo

Sợ sệt chẳng được còn thọ sanh

Bọn họ hủy báng pháp tánh không

Đều do vì họ chấp ngã kiến

Như người trói buộc nơi hư không

Người vô trí ấy đọa địa ngục

Phật vốn đã nói các thiện đạo

Và vì thế gian nói các đạo

Nói có tạo nghiệp mà chẳng mất

Cũng trừ chấp là có tác giả

Tất cả các đạo dường cảnh mộng

Phật vì ông nói biết như vậy

Trong mộng không có tướng khứ hai

Người thấy điên đảo chấp khứ lai

Phật đã diễn nói xó tác nghiệp

Suy tìm mười phương không tác giả

Vì như gió lớn thổi cây khô

Cây ấy chạm nhau phát sanh lửa

Gió ấy cùng cây chẳng nghĩ tưởng

Chúng ta hay phát xuát lửa ấy

Dầu là như vậy mà lửa sanh

Phải biết có nghiệp không tác giả

Ông hỏi phước đức không tích tụ

Sao họp Thiện được quả Bồ đề

Nay Phật chơn thiệt vì ông nói

Ông phải chăm chỉ chí tâm nghe

Ví như người đời được trường thọ

Mạng họ đến được hơn trăm tuổi

Nơi số tuổi ấy không tụ tích

Tất cả duyên họp cũng như vậy

Ông hỏi các pháp không có tận

Sao Phật lại nói nghiệp được hết

Người quán không pháp không có cùng

Tùy thế pháp nên nghiệp có hết

Phật dầu nói có thiệt tế pháp

Điên đảo cũng chẳng ngoài thiệt tế

Hàng chúng sanh ngu si điên đảo

Chẳng biết rõ được chơn thiệt tế

Khẩn Na La Vương phải lắng nghe

Vì người tinh tấn đủ tinh tấn

Tất cả các tướng là nhất tướng

Đó là vô tướng phải nên biết

Nếu hay hiểu được nơi chữ nhứt

Phật vì người trí nói Bồ đề

Tất cả các tướng là nhất tướng

Đó là vô tướng phải nên biết

Nếu hay hiểu được nơi chữ nhứt

Phật vì người tri nói Bồ đề

Tất cả các pháp đều vô tác

Đây nói chữ A môn tổng trì

Tất cả Bồ Tát chỗ tu hành

Vô biên hành tướng Phật đã nói

Đây cũng vào được tất cả pháp

Đó là chữ A môn tổng trì

348

Tất cả các pháp đều tịch diệt

Dạy môn chữ A khiến chứng nhập

Khẩn Na La Vương phải nên biết

Đây cũng chữ A môn tổng trì

Tất cả các pháp vô phân biệt

Vào pháp môn nầy Phật đã nói

Khẩn Na La Vương phải nên biết

Đây cũng chữ A môn tổng trì

Tất cả các pháp không tự tánh

Dạy môn chữ A khiến chương nhập

Khẩn Na La Vương phai nên biết

Đây cũng chữ A môn tổng trì

Tất cả các pháp không vô biên

Dùng môn chữ A nói các pháp

Khẩn NaLa Vương phải nên biết

Đây cũng chữ A môn tổng trì

Pháp tận vô tận Phật đã nói

Phải nói tất cả pháp vô tận

Tất cả Như Lai đủ thập lực

Đã nói môn tổng trì vô tận

Tất cả các pháp không có môn

Đã nói môn tổng trì vô tận

Tất cả các pháp không có môn

Vì vậy không nên hiện chẳng có

Đây cũng tức là môn tổng trì

Do đây vào được môn chữ A

Nơi các pháp bất khả tư nghì

Chư Phật biết thiệt hay hiển thị

Thọ khẩn Na La Vương nên biết

Đây cũng chữ A đà la ni

Tất cả các pháp không sở thu

Phật vì người trí nói Bồ đề

Đây cũng tức là môn tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập

Tất cả các pháp không có lai

Nếu người chẳng tu thì chẳng được

Đây cũng tức là môn tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập

Các pháp giả danh đều sẽ có

Suy tự tánh nó chẳng thể được

Đây cũng tức là môn tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập

Tất cả các pháp không tự tánh

Suy tự tánh nó chẳng thể được

Đây cũng tức là môn tổng trì

Là đà la ni của Phật nói

Tất cả các pháp bất khả đắc

Vì pháp tự tánh không nên vậy

Đây cũng tức là môn tổng trì

Là đà la ni Thiện Thệ nói

Khẩn Na La Vương nên lắng nghe

Tất cả các pháp lìa nghĩ nhớ

Đây cũng tức là môn tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập

Chư Phật Thế Tôn đã hiển thị

Vì pháp không thiệt không chướng ngại

Đây cũng tức là môn tổng trì

Nên nhập đà la ni chữ A

Tất cả các pháp không chướng ngại

Không có gì hay chướng các pháp

Đây cũng tức là môn tổng trì

Nhập mô chữ A Phật đã nói

Tất cả các pháp không có sanh

Người trí phải biết chỉ nhứt tướng

Tất cả pháp kia là vô sanh

Hãy biết pháp ấy không có danh

Tất cả các pháp không có sanh

Sanh ấy bổn lai bất khả đắc

Đây cũng tức là môn tổng trì

Là môn chữ A phải nên nhập

Nếu pháp là không thiệt không sanh

Chẳng nhìn thấy được chẳng chỉ được

Các pháp tự tánh bất khả đắc

Vì thế không có ai hay thấy

Tất cả các pháp không có sanh

Nên là nhứt tướng không có tướng

Ví như hư không không có bằng

Tất cả các pháp cũng như vậy

Tất cả các pháp không tăng giảm

Chẳng một chẳng hai chẳng nhiệt não

Cũng chẳng phải lạnh chẳng phải nóng

Vì chẳng phải có chẳng thấy được

Không có tướng cong không tướng ngay

Cũng không có tướng sáng tướng tối

Cũng không những tướng thấy nghe thảy

Là đà la ni vô sở hữu

Chẳng phải siểm khúc chẳng chánh trực

Không có các tướng co duỗi thảy

Cũng không giận hờn không vui vẻ

Lại không khởi tác không tịch diệt

Không có tướng nhập và tướng xuất

Không tiến không thối không lai vãng

Cũng lại không ngủ và không thức

Lìa tướng giác tri cần phải biết

Chẳng phải mắt thấy cũng chẳng mù

Không có năng kiến và ám chướng

Cũng không tướng mở và tướng nhắm

Chẳng có điểu phục chẳng điều phục

Chẳng phải điệu động chẳng chỉ tức

Chẳng phải thế gian chẳng Niết bàn

Chẳng phải chơn thiệt chẳng hư vọng

Phải biết Phật cảnh là như vậy

Vì muốn điều phục các thế gian

Dứt trừ lòng nghi cho các ông

Trong đệ nhứt nghĩa ngoài Phật ra

Tất cả không ai trừ nghi được ”.

Đại Thọ Khẩn Na La Vương nghe đức Phật nói môn tổng trì lòng rất vui mừng phát tâm tinh tấn dũng mãnh, tức thì hóa làm tám ức lầu gác. Các lầu gác ấy hoặc ở trên cây, trên hoa sen hoặc ở trên núi, đều trang nghiêm bằng thất bửu, có lọng thất bửu, tràng thất bửu, tua tụi bữu hoa, tua tụi lụa nhiễu nhiều màu để trang sức.

Đại Thọ Khẩn Na La Vương cùng tám ức Khẩn Na La cầm các thứ hoa trên đất, dưới nước tại Hương Sơn đề rải trên Phật rồi đều Lên lầu gác thất bửu bay nhiễu đức Phật ba vòng, lại rải hoa lên đức Phật rồi lại nhiễu đức Phật ba vòng nữa.

Đại Thọ Khẩn Na La Vương và chúng Khẩn Na La xuống lầu gác đi nhiễu đức Phật ba vòng, đảnh lễ chân Phật, nhứt tâm chắp tau chiêm ngưỡng Thế Tôn mắt chẳng tạm rời đứng qua một phía suy nhớ đức Như Lai vô lượng công đức thuở quá khứ và hiện tại.

Biết tâm nguyện của Đại Thọ Khẩn Na La Vương và tám ức chúng Khẩn Na La, đức Thế Tôn hiện tướng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi rằng :

“ Phật chẳng phải không duyên mà cười

Đấng Thiên Nhơn Sư nói như thiệt

Chúng thấy Phật cười đều hoài nghi

Nay thấy Tối Thắng như trăng non

Bạch đức Thế Tôn hôm nay ai

Nơi pháp vô nhị sanh thắng huệ

Ngày nay tôi ôm lòng nghi hoặc

Ngưỡng mong Thế Tôn trừ nghi cho

Ai ở Phật pháp được tịnh tâm

Do đó Như Lai hiện tướng cười

Ngưỡng mong Như Lai nói rõ cho

Chúng tôi hết nghi lòng vui mừng

Bấy giờ tất cả hàng đại chúng

Nếu nghe Phật nói đều mừng rỡ

Nguyện trừ nghi hoặc cho đại chúng

Như lời Phật dạy đều làm được

Vì thế nên đấng Lưỡng Túc Tôn

Dứt trừ nghi hoặc nói rõ cớ

Nguyện vì Khẩn Na La Vương thảy

Và vì tất cả các chúng sanh ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng rằng :

“ Lành thay Mã Thắng hỏi phải lúc

Nay Phật vì ông phân biệt nói

Do vì ông hỏi Phật hiển bày

Đại chúng sẽ được Phật công đức

Ông nên thanh tịnh tâm chuyên nhứt

Nghe sự hi hữu chớ loạn ý

Đức Thiện Thệ có trí tối thắng

Tri kkiến rộng lớn không chướng ngại

Đặt nghi vấn nơi Khẩn Na La

Làm lợi tất cả các chúng sanh

Nay Phật nói quả đương lai họ

Lắng nghe Phật sẽ dứt nghi cho

Thọ Khẩn Na La tám ức chúng

Vương và quan dân các quyến thuộc

Chúng ấy cúng dường nơi Phật rồi

Từ đây mạng chung sanh cõi trời

Từ đó về sau chín ức kiếp

Lưu chuyển ở trong cõi Nhân Thiên

Tu tập đầy đủ năm thần thông

Được trí tự tại tâm tự tai

Họ nơi na do tha Phật độ

Là do chư Phật sai qua đó

Thân ở cung trời luôn bất động

Hằng thọ thiền duyệt vui an ổn

Họ ở chín mươi ngàn muôn kiếp

Tại trong Trời Người lưu chuyển rồi

Mỗi mỗi ở trong Phật độ mình

Đều được thành bực vô thượng đạo

Kiếp ấy hiệu là Thường Chiếu Diệu

Ở trong kiếp ấy thành Phật đạo

Đây đều hạng nhứt sanh bổ xứ

Chúng trí huệ ấy sẽ thành Phật

Phật độ ấy không một người nào

Chẳng phải người tu hành thành thục

Đều là bực nhứt sanh bổ xứ

Không người cầu Thanh Văn Duyên Giác

Tất cả đều là đại Bồ Tát

Người soi sáng đời đều sanh đó

Đều là người nhứt sanh bổ xứ

Họ đều sẽ được thành Phật đạo

Cõi ấy các chúng đại Bồ Tát

An trụ trong hoằng thệ đại nguyện

Ở trong vô lượng chư Phật độ

Ta đều sửa trị khiến thanh tịnh

Bồ Tát ấy nguyện rất rộng lớn

Ở trong đêm dài khéo suy lường

Vì họ có tính nguyện thanh tịnh

Đều riêng sửa trị Phật độ mình

Các Phật độ ấy trang nghiêm đẹp

Xa rời tất cả các phiền não

Đất ấy khắp nơi có cung điện

Giải thoát tất cả các ác đạo

Bao nhiêu tội ác và tám nạn

Các Phật độ ấy thảy đều không

Đã tu thanh tịnh Phật độ rồi

Chúng sanh liền được dễ điều phục

Như vậy Thế Tôn Thiên Trung Thiên

Nói thọ ký cho Khẩn Na La

Tất cả chư đại chúng hiện tại

Nghe rồi thảy đều rất vui mừng ” .

PHẨM HƯ KHÔNG HÀNH THIÊN THỌ KÝ THỨ MƯỜI HAI

Bấy giờ lại có tám vạn Hư Không Hành Thiên thấy A Tu La, Ca Lâu La, Long Nữ, Long Vương;, Cưu Bàn Trà, Càn Thát Bà, Dạ Xoa và Khẩn Na La cúng dường đức Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng ở trong Phật pháp thân tâm yêu thích. Vì cúng dường Phật họ phát khởi tâm dũng mãnh. Vòng khắp ngoài thành Ca Tỳ La tám vạn sáu ngàn do tuần, chư Hư Không Hành Thiên ấy mưa lớn mạn đà la khắp mặt đất dày đến gối người. Họ cúng dường Phật nhiễu Phật ba vòng, nói kệ tán thán đức Phật rằng:”

“Các căn tịch tĩnh mặt mỉm cười

Cứu hộ tất cả các chúng sanh

Thiện Thệ đầy đủ đại từ bi

Nên làm Thế Tôn Thiên Nhơn Sư

Như Lai đại chúng đều an trụ

Ở trong Phật pháp và Niết bàn

Đạo Sư hạnh trí Lưỡng Túc Tôn

Chúng tôi đầu mặt nay đảnh lễ

Như đêm rằm vầng trăng tròn sáng

Người đời đều lạy trăng giữa sao

Như vậy tất cả các thiên chúng

Thấy Phật mặt cười đều đảnh lễ

Chứa nhóm khối lớn vô lượng phước

Cũng lãi thành tựu thân trí huệ

Đầy đủ vô lượng oai đức lớn*

Nên tôi đảnh lễ đấng cứu đời

Núi công đức đầy đủ thập lực

Tam đế vô úy lìa tam cấu

Thành tựu mười tám phAp bất cộng

Thấy rõ không nghi đấng Đạo Sư

Đầy đủ ba mươi hai tướng tốt

Tám mươi tùy hảo sự trang nghiêm

Tâm Phật thắng thượng như đế Tràng

Nên tôi đảnh lễ đấng vô thượng

Đã hay cứu cánh sức trì giới

Thiên lực quyết định chẳng khuynh động

Nắm cầm gươm trí huệ tối thượng

Tối thắng dũng kiện hàng thiên ma

Nơi sức trí huệ đến bờ kia

Điều ngự Thanh Văn lòng không tiếc

Tâm Phật tịch tĩnh khắp mười phương

Độ thoát tất cả chúng Nhơn Thiên

Thế Tôn lAé đấng Thiên Nhơn Sư

Được pháp tịch diệt tối vô thượng

Thưa vâng bạch Thế Tôn tôi nghuyện

Cũng sẽ được pháp thắng diệu ấy

Nguyện tôi cũng sẽ trong Nhơn Thiên

Được các thế gian tìm mến thích

Như đức Thế Tôn bằng không khác

Biết rõ tâm thích muốn chúng sanh

Nguyện tôi làm lợi cho thế gian

Dùng tâm xót thương tâm đại bi

Nguyện tôi đều độ thoát được những

Chúng sanh đọa biển khổ sanh tử

Nguyện tôi ở trong hang Thiên Nhơn

Được làm Đại Đạo Sư vô thượng

Tôi sẽ giải thoát cõi sanh tử

Những chúng sanh bị trăm thứ khổ ”.

Đức Thế Tôn biết chúng Hư Không Hành Thiên có tâm tín nguyện sâu rộng nên liền mỉm cười.

Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi rằng :

“ Phật Mâu Ni chẳng phải không duyên

Chiếu sáng ba cõi hiện mỉm cười

Ngưỡng mong Thập Lực nói rõ cho

Vì chúng sanh nào mà mỉm cười

Thấy mặt tối Thắng của Như Lai

Hiện tướng mỉm cười làm chúng mừng

Tất cả đại chúng đều hoài nghi

Xin Phật nói rõ nhơn duyên cười

Xin Đại Đạo Sư mau nói rõ

Nhơn duyên mỉm cười sự lợi ích

Xin dứt trừ lưới nghi cho chúng

Xin vua trong Sa Môn tuyên nói

Ai làm cho Phật hiện mỉm cười

Ai ở nơi Phật bày cúng dường

Khiến ai đạt được đáy sanh tử

Mong đức Thế Tôn trừ nghi cho

Ai ở ngày nay động cung ma

Khiến ma cuồng loạn lòng chẳng an

Ai ở ngày khiến Thiên chúng

Thảy đều vui mừng rất hớn hở

Ngưỡng mong vì tôi mà tuyên nói

Dứt trừ tất cả nghi cho đời

Đại chúng nếu được nghe Phật nói

Tất cả sẽ đều rất vui mừng ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng :

“ Hôm nay Mã Thắng bạch hỏi Phật

Việc thọ ký Hư Không Hành Thiên

Ông hỏi nơi Phật lợi ích lớn

Cho vô lượng Trời Người thế gian

Nếu không hỏi nơi đức Thập Lực

Chẳng được nghe nói lời thọ ký

Nay ông bạch hỏi nơi Như Lai

Làm lợi ích lớn cho thế gian

Không Hành Thiên đây nơi đức Phật

Dùng tâm mừng rỡ mà cúng dường

Qua khỏi số kiếp a tăng kỳ

Dứt ttrừ phiền não được làm Phật

Từ nơi thân nầy mạng chung rồi

Liền được sanh trời chỗ thù thắng

Chỗ vô lượng ức chư Như Lai

Đều dung hương hoa để cúng dường

Ở chỗ chư Phật phát đạo tâm

Cũng lại tăng tiến tâm Bồ đề

Bởi nói vô lương nhơn thắng diệu

Khen ngợi trí tự nhiên của Phật

Chúng ấy sẽ ở đời vị lai

Chỗ vô lượng vô biên chư Phật

Dùng hương hoa tốt để cúng dường

Cũng nói kệ hay để khen ngợi

Chư Bồ Tát thân na la diên

Cúng dường tán thán chư Phật rồi

Ở đời Như Lai kiếp Hân Hỷ

Được thành trí tối thắng vô thượng

Phật ấy hiệu là Hoa Tràng Tôn

Tiếng danh nghe khắp đều kính trọng

Tám vạn chúng thiên thần Không Hành

Đều đồng một kiếp được thành Phật

Trong cõi Phật ấy không địa ngục

Cũng không ngạ quỉ và súc sanh

Cõi ấy cũng không loài Tu La

Không có tất cả tám điều nạn

Lúc tám vạn Hành Thiên thành Phật

Cõi ấy tất cả nhơn dân

Tất cả chúng sanh thọ vô lượng

Quả báo như quả trời Đao Lợi

Nước ấy chẳng nghe tên ác đạo

Huống là có người tạo nghiệp ác

Thuở ấy chúng sanh đều như pháp

Tất cả đều là chúng điều phục

Phật ấy độ người vô lượng ức

Số ấy đông hơn cát sông Hằng

Tuyên nói pháp vô y vô trước

Thập Lực độ thoát các chúng sanh

Phật ấy nhập đại Niết bàn rồi

Xá lợi lưu bố xây bửu tháp

Mỗi Mỗi Xá lợi của Phật ấy

Trong ấy đều hiện thân tướng Phật

Danh tiếng không hư các thân phần

Vì chúng sanh ấy hiện thân biến

Vô lượng ức số các chúng sanh

Đều phát tâm vô thượng Bồ đề

Đạo Sư trí phương tiện như vậy

Thọ ký cho chúng Không Hành Thiên

Tất cả đại chúng nghe thọ ký

Thảy đều vui mừng rất hớn hở ’’

PHẨM TỨ THIÊN VƯƠNG THỌ KÝ THỨ MƯỜI BA

Bấy giờ có chin vạn Tứ Thiên VươngThiên thấy chư A Tu La, Ca Lâu La, Long Nữ, Long Vương, Cưu Bàn Trà, Càn Thát Bà, Dạ Xoa, Khẩn Na La và Hư Không Hành Thiên cúng dường Phật được thọ ký, họ đề rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở trong Phật pháp thâm tâm tin ưa. Ví như có người ngồi ghe bằng sành vào trong song tự nghĩ rằng: Ghe sành nầy chẳng bao lâu sẽ nứt bể, lúc đó chưa chìm phải mau vào bờ để khỏi bị thủy nạn. Chín vạn Tứ Thiên Vương Thiên nầy cũng như vậy, họ thầy oai thần của Phật nên khởi lòng tin ưa, vì muốn được Phật pháp nên họ phát tâm dũng mãnh cúng dường Như Lai.

Tứ Thiên Vương và chin vạn trời Tứ Thiên Vương hóa ra chín vạn tướng thất bửu rộng lớn trang nghiêm nhiều màu sắc đẹp lạ. Trong số ấy có nhiều trướng xích chơn châu, trướng hỏa châu, trướng lưu ly, trướng thiên chơn kim, trướng kim cương châu. Chín vạn trướng thất bửu ấy ở hư không bay nhiễu Phậtba vòng. Lại hóa chín vạn thiên nhạc ở hư không nhiễu Phật ba vòng. Lại hóa những hoa trời mạn đà la, ma ha mạn đà la, mạn thù sa, ma ha mạn thù sa, ca ca la bà, ma ha ca ca la bà, họ đem hoa trời ấy rải lên đức Phật, lại nhiễu Phật ba vòng, dừng ở một bên chắp tay cung kính nói kệ tán tán Phật :

« Chư Thiên chín vạn ở chỗ Phật

Nhứt tâm thích muốn Phật công đức

Không diệu không trầm không tham hối

Không cao không hạ lạy Thế Tôn

Dứt giống sanh tử trụ vô minh

Nhổ gai phiền não xô núi mạn

Giỏi nhổ tên độc chữa ghẻ nhọt

Tinh tấn chẳng lười thân viên mãn

Diệt trừ phiền não giải triền phược

Dứt hết kiết sử rời ôn náo

Không và tướng là Phật hạnh

Tâm không nguyện cầu tất cả cõi

Trừ gốc khát ái bỏ vô minh

Những bốn điên đảo đều xa lìa

Phật biết thiệt tế đời không biết

Phàm phu nghe sợ như săn bẩy

Chúng sanh chấp thân chẳng biết không

Bị tối vô minh ham thế gian

Thấy chơn như xem đời trống rỗng

Hiển chơn trí nên được tịnh nhãn

Bày ngũ ấm không danh sắc không

Giới chẳng phải có xứ cũng vậy

Pháp nầy pháp khác chỉ danh tự

Pháp danh tự Phật dạy là không

Như ảo sư hóa làm hình tượng

Không ngã không nhơn chúng sanh mạng

Các ấm giới và mười hai xứ

Đều là ảo hóa lời Phật dạy

Như thợ khéo vẽ hình bạch tượng

Cao thấp màu vóc đều giống hệt

Chỉ gạt mắt ngu thiệt không voi

Pháp giới bình đẳng ngu tự mê

Phật dạy rõ như trái trong tay

Người trí chẳng mê khéo học Phật

Phật đại trí huệ soi sáng đời

Chuyển diệu pháp luân độ chúng sanh

Tôi nguyện giác ngộ đại Bồ đề

Chuyển diệu pháp luân như Phật chuyển

Nơi người thế gian mê mất đường

Tôi sẽ độ họ như Phật độ ”.

Đứ Thế Tôn biết thâm tâm tin ưa của chin vạn trời Tứ Thiên Vương và Tứ Thiên Vương nên hiện tướng mỉm cười, từ miệng Phật phóng ra nhiều tia sáng năm màu.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi Phật :

“ Phật cười chẳng phải không nhơn duyên

Xin Phật nói rõ cớ mỉm cười

Thấy Phật cười đại chúng đều nghi

Ngưỡng mong Thế Tôn giải thích rõ

Ai phá ma quân ai hết nghi

Ai quyết định pháp xin Phật nói

Ai phụng Phật ai cúng Phật

Đại chúng đều nghi xin Phật nói

Phật nói thọ ký chúng nghe rồi

Sẽ hết nghi ngờ xin Phật nói

Khiến các chúng sanh nương Phật trí

Mau được Bồ đề nên thọ ký ».

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Mã Thắng Tỳ Kheo rằng :

« Lành thay Mã Thắng hay hỏi Phật

Duyên cớ mỉm cười ông lắng nghe

vì thương thế gian phải nghe kỹ

Chín vạn chư Thiên ở trước Phật

Lòng tin thanh tịnh đã cúng dường

Nói kệ khen Phật biết pháp không

Quyết định nơi pháp trụ Phật đạo

Họ đã từng cúng tám ức Phật

Vị lai nơi vô lượng ức Phật

Cúng dường cầu được vô thượng đạo

Nơi vô lượng Phật nếu chẳng cúng

Bồ đề thọ kia chẳng ngồi chứng

Đời vị lai họ đều thành Phật

Đồng hiệu Đại Trì Phật Thế Tôn

Chư Phật ấy có chúng Thanh Văn

Tám mươi hộ trì kiến vô ngại

Tất cả chúng sanh Phật độ ấy

Thọ mạng đều tám ức tuổi

Vô số ức Tỳ Kheo đệ tử

Lìa trần cấu trụ tối hậu thân

Phật ấy diệt độ do công đức

Tạo vô lượng tháp trang nghiêm đẹp

Vô lượng ngàn trăm na do tha chúng

Cúng dường chùa tháp lợi người đời

Hoặc phát đại tâm hoặc chứng diệt

Chánh pháp trụ thế thời gian lâu

Đến tám ức năm do vô lượng

Do tha Bồ Tát trì chánh pháp

Chúng Tứ Thiên Vương được thọ ký

Vì lợi đời thành thục chúng sanh

Đại chúng nghe rồi rất vui mừng

Hớn hở vô lượng thuận lời Phật ”.

PHẨM TAM THẬP TAM THIÊN THỌ KÝ THỨ MƯỜI BỐN

Bấy giờ có tám ức chư Thiên Đao Lợi , Thiên Đế Thích là tối thượng thủ thấy chư A Tu La, Ca Lâu La, Long Nữ, Long Vương, Cưu Bàn Trà , Càn Thát Bà, Dạ Xoa, khẩn Na La, Hư Không Hành Thiên và Tứ Thiên Vương Thiên cúng dường Phật được thọ ký, họ đều rất vui mừng hớn hở vô lượng, ở trong Phật pháp thâm tâm tin ưa phát tâm dũng mãnh cúng dưỡng Như Lai , liền hóa làm tám ức lầu gác thất bửu nhiều màu trang nghiêm đẹp lạ, nơi nơi giăng rũ những anh lạc xích châu, lưu ly, hỏa châu, tạp châu. Mỗi lầu gác đều có trăm cấp tràng môn trang nghiêm. Trong mỗi cấp đều có bốn lầu gác nhỏ trang sức cửa nẻo và tòa sư tử, tràng phan lo(ng trướng lọng màn đều bằng thất bửu. Có thiên đồng nữ xinh đẹp đệ nhứt hầu nơi lầu gác và tòa sư tử, đánh những nhạc trời. Họ lại hóa làm tám ức xe ngựa thất bửu trang hoàng với những tràng phan lọng báu cõi trời và những âm nhạc trời. Khắp thành Ca Tỳ La ngang rộng sáu mươi do tuần, họ rải những hoa trời mạn đà la, ma ha mạn đà la, mạn thù sa, ma ha mạn thù sa, ca ca la bà, ma ha ca ca la bà, ba lô sử ca, ma ha ba lô sử ca. Hoa được rải dày đến gối. Thiên Đế Thích lại hóa làm tám ức y la long tượng, mỗi tượng có tám ức đàu, mỗi đầu tượng đều có sáu ngà, trên mỗi ngà có bảy ao bông, trong mỗi ao có bảy bông sen đều có ngàn cánh, trong mỗi cánh sen có bảy thiên nữ, mỗi thiên nữ có bảy thị nữ nhiều thứ trang nghiêm. Nơi khoảng cách lầu gác an trí long tượng, xe báu theo sau, cúng dường Như Lai những lầu gác ấy. Họ lại mua các thứ hương trời hoa trời hoa thất bửu để cúng dường Phật. Các tiên nữ ấy hoặc tấu âm nhạc, hoặc ca hoặc vũ, hoặc động chuyển thân tay rải hoa hương cúng dường. Họ lại hóa làm tám ức mã vương trang nghiêm nhiều thứ rồi ngồi lên và đem những vật báu cõi trời rải lên Phật. Lại có tám ức âm nhạc trời ở hư khong tự nhiên hòa tấu. Trên tám ức xe thất bửu, mỗi xe đều có một Hóa thiên nữ. Tám ức thiên nữ ấy hoặc ca, hoặc vũ, hoặc tấu nhạc, hoặc động chuyển thân tay rải hoa hương lên Phật cúng dường.

Lúc ấy tám ức chư Thiên Đao Lợi nghĩ rằng các Hóa thiên nữ cúng dường Như Lai, tất cả các pháp cũng đều như hóa mà đức Như Lai đã từng giảng dạy. Họ biếyt các pháp như ảo hóa rồi, đối với tất cả pháp chă”ng còn hoài nghi. Họ nhiễu Phật ba vòng, đảnh lễ chưn Phật rồi đứng qua mọ-t phía. Họ biết các pháp như ảo rồi, cũng biết thân mình đồng là ảo hóa, biết những sự cúng dường Như Lai cũng là ảo hóa, pháp của Phật dạy cu’ng như vậy. Ở nơi ảo pháp được không nghi ngờ rồi họ nói kệ tán than đức Phật rằng :

“ Những hóa nhơn nầy dâng cúng dường

Tất cả mọi người cũng như vậy

Đế Thích chư Thiên và các pháp

Tất cả thảy đều như ảo hóa

Như Lai Đạo Sư cũng như ảo

Chúng Thanh Văn từ pháp hóa sanh

Nơi lời Phật dạy đều không nghi

Hiểu được thọ ký của Phật nói

Pháp của Như Lai Thế Tôn nói

Phàm phu ngu si chẳng hiểu được

Pháp của Như Lai đã truyền dạy

Tất cả thảy đều như ảo hóa

Nếu hang học nhơn và vô học

Chúng điều phục đệ tử của Phật

Những người ấy cũng như ảo hóa

Ở nơi pháp ấy tôi không nghi

Nếu người ưa thích vắng yên lặng

Riêng mình không não như kỳ lân

Chúng ấy tất cả đều như ảo

Ở nơi pháp ấy tôi không nghi

Người hành Phật hạnh Bồ Tát hạnh

Lợi ích chúng sanh chẳng phóng dật

Họ là Bồ Tát con Như Lai

Tất cả thảy đều như ảo hóa

Thiện Thệ Đạo Sư tự nhiên trí

Thập lực đại bi trí vô lượng

Trí huệ tự tại Thế Gian Tôn

Phật ấy như vậy cũng như ảo

Như pháp Thế Tôn đã từng dạy

Thanh lương tịch tĩnh vô sở y

Pháp được Niết bàn và Niết bàn

Tất cả thứ ấy cũng như ảo

Thiện Thệ như pháp vô sở hữu

Tất cả dường như tánh ảo hóa

Nơi Phật pháp ấy và trí huệ

Trong ấy chúng tôi đều không nghi

Chúng tôi thường nguyện được như Phật

Thấy tất cả pháp dường như ảo

Chúng tôi đi trong cảnh giới Phật

Nguyện được thành Phật khôngcó nghi ».

Đức Thế Tôn biết tám ức tròi Đao Lợi thâm tâm tin ưa nên hiện mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi Phật rằng :

« Danh xưng vô tỉ đủ công đức

Như Lai mỉm cười chẳng vô cớ

Ngày nay Như Lai tại sao cười

Ngưõng mong nói rõ trừ nghi cho

Chúng thấy Như lai hiện mỉm cười

Thấy rồi chúng đều có lòng nghi

Ngưỡng mong trừ nghi cho chúng ấy

Khiến chúng chớ ôm lấy lưới nghi

Chúng chư Thiên kia đều mừng rỡ

Tán than Như Lai và cúng dường

Nay Vì ai mà Phật mỉm cười

Xin Phật nói rõ cho chúng mừng

Công đức thanh tịnh như trăng tròn

Đấng đáng cúng dường xin nói rõ

Lời Phật phán ra nếu họ nghe

Chúng ấy mừng rỡ được thành Phật

Chư Thiên đại chúng dự hội nầy

Biét tất cả pháp dường như ảo

Chư Thiên tu học không chướng ngại

Ngưỡng mong Thập Lực nói sự ấy

Tất cả đại chúng nếu trừ nghi

Dùng lòng mừng vui tu thập đạo

Khởi nguyện tăng thượng chẳng hạ liệt

Chúng nghe liền phát tâm dũng mãnh ’’.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Mã Thắng Tỳ Kheo rằng :

“ Mã Thắng nay ông hỏi Như Lai

Khéo hạp thời cơ lợi ích lớn

Phật biết chư Thiên mừng vui rồi

Duyên cớ mỉm cười Phật sẽ nói

Ông vì chư Thiên hỏi cớ cười

Dùng tâm thanh tịnh khéo lắng nghe

Chư Thiên đại chúng dự hội nầy

Biết tất cả pháp dường như ảo

Vô lượng vô ngại tri kiến tri kiến huệ

Đời sau lìa tối được làm Phật

Quá khứ lưu chuyển trong sanh tử

Đã cúng dường Phật như hằng sa

Ở chỗ chư Phật luôn tu tập

Tất cả các pháp dường như ảo

Nay ở chỗ ta cũng dâng cúng

Cũng như các pháp đồng ảo hóa

Họ sâu tin ưa nơi Phật pháp

Đời đương lai họ sẽ thành Phật

Nơi Phật pháp này họ tu tập

Không có hư mất không chướng ngại

Chư Thiên cúng dường nơi ta rồi

Lại biết các pháp dường như ảo

Trong kiếp Lực Cân ở đòi sau

Được thành tối thắng Vô Thượng Giác

Chư Như Lai ấy đều đồng hiệu

Là Nhơn Đà La Tràng Vương Phật

Phật ấy tuyên dạy pháp như ảo

Độ thoát vô lượng ức chúng sanh

Vì thế các ông bỏ phóng dật

Tu tất cả pháp dường như ảo

Người chẳng phóng được ta độ

Cho đủ Bồ đề phần pháp vậy

Tinh tấn dường như cứu đầu cháy

Mau cầu tịch diệt đại Bồ đề’’.

PHẨM DẠ MA THIÊN THỌ KÝ THỨ MƯỜI LĂM

Bấy giờ lại có bốn ức chư Thiên Dạ Ma thấy A Tu La, Ca Lâu La, Long Nữ, long Vương, Cưu Bàn Trà, Càn Thát Bà, Dạ Xoa, Khẩn Na La, Hư Không Hành Thiên, Tứ Thiên Vương Thiên và Đao Lợi Thiên cúng dường Phật đươc thọ ký, họ rất vui mừng hớn hơ » vô lượng, ở nơi Phật pháp họ phát khởi lòng tin ưa mà nghĩ rằng : Phật pháp như vậy rất lạ rất diệu. Ai chứng được Phật pháp ấy thì không gì chẳng biết, không gì chẳng thấy, không gì chẳng giản trạch, không gì chẳng chứng nhập. Nơi đã sanh chưa sanh hiện sanh, hoặc đã diệt sẽ diệt hiện diệt, hoặc nghiệp hoặc báo đều biết như thiệt. Rất lạ đức Như Lai có thể biết thế đế và đệ nhứt nghĩa, khéo biết hai đế ấy không còn gì khác. Đức Phật Thế Tôn ở nơi pháp không,

Khéo hay biết hay thấy, khéo biết giản trạch, khéo chứng tương ưng nên gọi là nhứt thiết trí. Gì gọi là thế đế ? Tất cả thế tục sanh tử hiện hành, ở nơi các pháp ấy đều biết rõ được cả. Đệ nhứt nghĩa đế không có ngôn thuyết, không có người biết, chẳng phải sở hành của tâm, vì là vô tri nên không người hay nói không ai hiển thị, không ai nói dạy, không có ai nghe, vì là không nói nên cũng không người biết, không sanh không hiển bày, không người thấy, không người sắp đặt, không có nắm lấy, không có giác tri, không có năng đáo cũng không sở đáo, không thể gần kề, không thể đo lường, không có kiến lập, không có vứt bỏ, không sở tác không năng tác, không khen không chê, không lợi không suy, không ngợi không bay, không khổ không vui, chẳng phải sắc chẳng phải chẳng sắc, chẳng phải số chẳng phải chẳng số, chẳng phải sáng chẳng phải chẳng sáng, chẳng phải phiền não, chẳng rời phiền não, chẳng phải thế gian, chẳng phải Niết bàn, chẳng phải giác, chẳng phải quán, chẳng phải tiến chẳng phải thối, không động không tác, không có hí luận, vượt khỏi hí luận, tướng sắc được nói bất khả đắc, thọ tưởng hành thức cũng bất khả đắc, tướng nhãn bất khả đắc nhĩ tỉ thiệt thân và ý các tướng ấy cũng bất khả đắc, tướng sắc bất khả đắc, các tướng thanh hương vị xúc và pháp đều bất khả đắc, tướng nhãn thức bất khả đắc, các tướng nhĩ thức tỉ thức thiệt thức thân thức và ý thức đều bất khả đắc, tướng nhãn xúc bất khả đắc, các tướng nhĩ xúc tỉ xúc thiệt xúc thân xúc và ý xúc đều bất khả đắc, nhãn xúc sanh thọ bất khả đắc, nhĩ tỉ thiệt thân và ý xúc sanh thọ đều bất khả đắc, tướng sắc tư giác bất khả đắc, các tướng thanh hương vị xúc và pháp tư giác đều bất khả đắc, tướng không bất khả đắc, các giới địa thủy hỏa phong và thức đều bất khả đắc, tướng dục giới bất khả đắc, tướng sắc giới bất khả đắc, tướng vô sắc giới bất khả đắc, tướng hữu vi bất khả đắc, tướng vô vi bất khả đắc. Các tướng như vậy, nếu các pháp ấy được tuyên nói thì không người hay nói, các pháp như vậy như vậy gọi là những pháp bất khả thuyết. Phật pháp tối thắng, chúng sanh phám phu ngu si không học chẳng biết được nên họ nghe đến sanh kinh sợ. Ở nơi Phật pháp vì họ kinh sợ nên bèn thối thất nơi Nhứt thiết chủng trí. Chư Thiên và người đời nên phải xót thương các chúng sanh ấy, họ thường ở sanh tử bị nhiều khổ não

Chư Thiên Dạ Ma quan sát các thế gian chúng sanh khổ não rồi, vì được Phật pháp và vié cúng dươéng Như Lai nên phát khởi tâm tinh tấn dũng mãnh, trần thiết đồ cúng dườnghơn trời Đao Lợi để dâng cúng Phật, cúng dường xong đảnh lễ chưn Phật nhiễu Phật ba vòng rồi đứng qua một phía nói kệ tán thán đức Phật :

« Phật thấy các ấm đều không tịch

Ở nơi giới nhập cũng như vậy

Các căn tích tụ đều ly tướng

Như Lai như thiệt biết rõ cả

Bực trí thế gian nơi thiệt pháp

Chẳng theo người nghe tự nhiên hiểu

Đó là thế đế và chon đế

Ngoài đây không còn pháp thứ ba

Như Lai thương xót tất cả loài

Vì lợi thế gian nói tục đế

Như Lai tuyên nói nơi thế gian

Vì các chúng sanh hiển lục đạo

Địa ngục súc sanh và ngạ quỉ

Nhơn Thiên Tu La đủ sáu đạo

Nhà hạ liệt và nhà thù thắng

Bao nhiêu nhà nghèo và nhà giàu

Các hàng nô bộc và tì sứ

Các giống nam nữ và hai căn

Bao nhiêu sáu đạo ở thế gian

Đức Phật Thế Tôn đều đã nói

Quan sát các pháp thế tục rồi

Vì lợi ích lời Phật tuyên nói

Chúng sanh ưa thích nơi sanh tử

Chẳng thể rơéi được tám sự đời

Đó là lợi suy và hủy dự

Các thứ xưng cơ và khổ lạc

Được lợi lòng họ liền vui mừng

Thất lợi họ liền sanh sân não

Sáu sự đời kia cũng như vậy

Thế gian đều theo tám sự ấy

Ở trong tục đế mà nói chơn

Kiến thức điên đảo cần phải rõ

Trong chẳng sạch vui nói sạch vui

Trong không có ngã nói có ngã

Trong pháp vô thường nói là thường

Ở trong tướng ấy luôn nắm lấy

Nghe giáo pháp của đức Phật dạy

Họ bèn sợ chê chẳng tin nhận

Chê bai thiệt giáo của Như Lai

Sẽ đọa địa ngục rất khốn khổ

Phàm ngu tham cầu nơi thế lạc

Càng thọ vô biên trăm thứ khổ

Nếu ai được ở trong Phật pháp

Quan sát như vậy chẳng điên đảo

Bỏ rời sanh tử vào Niết bàn

Như rắn kia lột bỏ da cũ

Tất cả các pháp thể tánh không

Không chẳng có tướng đệ nhứt nghĩa

Nếu nghe pháp không mà ưa thích

Chắc được vô thượng đại Bồ đề

Như Lai như thiệt nói pháp ấy

Dứt trừ nghi ngờ cho chư Thiên

Đều phát tâm Vô thượng Bồ đề

Vì độ tất cả chúng sanh vậy

Chư Thiên như vậy phát tâm rồi

Thảy đều mừng vui tâm thanh tịnh

Được nghe Phật pháp tối thắng rồi

Chúng chư Thiên đây đều thành Phật ».

Đức Thế Tôn biết thâm tâm tin ưa của bốn ức Dạ Ma Thiên nên hiện tướng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ kheo nói kệ hỏi Phật :

« Phật vì thế gian mà mỉm cười

Tất cả chúng đây đều sanh nghi

Ngưỡng mong Thế Tôn nói rõ cho

Khiến tất cả chúng đều mừng rỡ

Được nghe thọ ký chư Thiên rồi

Tất cả đại chúng đều hớn hở

Người có trí huệ phát dũng mãnh

Ở trong Phật pháp làm như lời

Hàng chúng thù thắng của Như Lai

Có đủ pháp khí công đức Phật

Lành thay tuyên nói lời đẹp hay

Để nhiếp tất cả đại chúng vậy

Nghe Phật công đức long vui mừng

Các đại chúng đây quyết sẽ được

Nghe đức Như Lai thọ ký rồi

Đúng pháp sẽ siêng tu tinh tấn

Lành thay Thế Tôn Thầy Trời Người

Vì trừ nghi hoặc cho đại chúng

Ngưỡng mong Thế Tôn mau nói rõ

Đại chúng nhứt tâm ưa thích nghe

Trời Dạ Ma kia được thọ ký

Xin đức Thế Tôn mau nói rõ

Các đại chúng đây đều vui mừng

Tất cả đều phát tâm Bồ đề ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Mã Thắng Tỳ Kheo :

“Vì lợi thế gian hiện tướng cười

Mã Thắng đúng giờ khéo hỏi Phật

Lợi ích vô lượng các đại chúng

Vì nghe công đức của Như Lai

Các chúng sanh ưa thích tham sân

Không biết ưa nơi công đức Phật

Tâm họ ngu si bị mê loạn

Sẽ chìm mãi trong biển sanh tử

Với Phật chánh pháp nếu tin ưa

Đã từng thỉnh hỏi nơi Phật trước

Người tương ưng với tâm đại bi

Người nầy sẽ được Phật công đức

Nếu thấy chúng sanh bị si não

Người trí với họ sanh lòng thương

Các chúng sanh ấy nghe Phật đức

Đội lãnh Phật giáo như vòng hoa

Chúng hội của Phật rất thanh tịnh

Nơi chỗ Phật trước đã tu phước

Họ đối với công đức Như Lai

Đội lãnh như vòng hoa bà sư

Chỗ Phật trước chúng trời Dạ Ma

Đã tu trì giới trừ tham trước

Nhàm lìa phiền não lòng thanh tịnh

Với chúng sanh khổ sanh lòng thương

Đã từng gần gũi vô lượng Phật

Số ấy nhiều như cát song Hằng

Họ đã tu tập vô lượng lành

Để cầu Vô thượng Bồ đề vậy

Biết chúng sanh chìm trong phiền não

Với chúng sanh khổ sanh lòng thương

Nơi đấng cứu thế đại Đạo Sư

Bạch hỏi vô lượng pháp môn diệu

Nay Phật Đạo Sư vì họ nói

Người nghe đều được thành Phật đạo

Biết chúng sanh bị phiền não móc

Vì họ nói pháp thiện thắng diệu

Điều Ngự Trượng Phu đại Đạo Sư

Vì các chúng sanh nói pháp không

Họ nghe pháp của Phật dạy rồi

Các pháp không ấy đều biết rõ

Đó là không các pháp tướng không

Nói không tự tánh pháp không tướng

Biết rõ các Phật pháp như vậy

Thảy đều an trụ Phật công đức

Chúng ấy cúng dường nơi Như Lai

Như pháp đều tự thọ ký biệt

Ở kiếp tinh tú đời vị lai

Thảy đều được thành vô thượng đạo

Chư Phật như vậy không tăng giảm

Số ấy đầy đủ bốn ức chẵn

Thảy đều đồng hiệu Tịnh Trí Phật

Khai ngộ vô lượng các chúng sanh

Đại Thiên hằng phục các ma oán

Đáp lời Mã Thắng đã bạch hỏi

Chúng trời Dạ Ma đã mãn nguyện

Đại chúng Trời Người đều mừng rỡ ”.

PHẨM ĐÂU SUẤT ĐÀ THIÊN THỌ KÝ THỨ MƯỜI SÁU

Bấy giờ có tám ức Đâu Suất Đà Thiên thấy A Tu La, Ca Lâu La nhẫn đến Dạ Ma Thiên cúng dường Phật được thọ ký, họ đều vui mừng hớn hở và nghĩ rằng : Nơi những pháp nào mà đức Thế Tôn thọ ký cho Vô thượng Bồ đề ? Là sắc thọ ký, thọ tưởng hành thức được thọ ký Vô thượng Bồ đề ? Chư Thiên ấy lại nghĩ rằng : Chẳng phải thọ ký cho sắc, cũng phải thọ ký Vô thượng Bồ đề cho thọ tưởng hành thức. Tại sao ? Vì sắc đã chẳng sanh, Bồ đề cũng chẳng sanh, Thế nào sắc vô sanh mà ngộ được Bồ đề vô sanh, như vậy thọ tưởng hành và thức vô hành làm sao ngộ được Bồ đề vô sanh .Sắc đã chẳng diệt Bồ đề cũng chẳng diệt, thế nào sắc bất diệt lại ngộ được

Bồ đề bất diệt, như vậy thọ tưởng hành và thức bất diệt làm sao ngộ được Bồ đề bất diệt.

Sắc vô phân biệt, Bồ đề cũng vô phân biệt, thế nào sắc vô phân biệt lại ngộ được Bồ đề vô phân biệt, như vậy thọ tưởng hành và thức vô phân biệt làm sao ngộ được Bồ đề vô phân biệt.

Sắc đã vô nhị, Bồ đề cũng vô nhị, thế nào sắc vô nhị lại ngộ được bồ đề vô nhị, như vậy thọ tưởng hành và thức vô nhị làm sao ngộ được Bồ đề vô nhị.

Sắc đã vô tác, Bồ đề cũng vô tác, thế nào sắc vô tác lại ngộ được Bồ đề vô tác, như vậy thọ tưởng hành và thức vô tác làm sao ngộ được Bồ đề vô tác.

Sắc đã bất khả đắc, Bồ đề cũng bất khả đắc, thế nào sắc bất khả đắc lại ngộ được Bồ đề bất khả đắc, như vậy thọ tưởng hành và thức bất khả đắc làm sao ngộ được Bồ đề bất khả đắc.

Ở trong các pháp bất khả đắc ấy, gì là Phật, gì là Bồ đề, gì là Bồ Tát, gì là thọ ký. Sắc ấm không, thọ tưởng hành thức cũng đều không. Tại sao ? Vì tự tánh không vậy. Thế thì Phật không, Bồ đề không, Bồ Tát không, thọ ký không. Tại sao ? Vì tự thể không vậy. Trong tất cả pháp tánh không như vậy, nói rằng Phật ấy là danh là dụng là thế đế, chỉ là ngôn thuyết, chỉ là thi thuyết. Nói rằng sắc thọ tưởng hành thức cũng chỉ là danh là dụng là thế đế là ngôn thuyết là thi thiết. Người trí ở nơi đây chẳng nên tham trước.

Ví như có người chiêm bao hưởng thọ ngũ dục lạc, lúc thức chẳng thấy sự vui ấy, vì nhớ lại chẳng được vui ngũ dục nên sanh khổ não.

Người an trụ nơi Bồ Tát thừa mà thủ trước, vì chẳng ngộ Bồ đề chẳng chứng Bồ đề nên chẳng được pháp vị ấy. Vì chẳng được pháp vị nên lòng sanh khổ não. Tại sao ? Vì các pháp như vậy đều như cảnh mộng chẳng thiệt có. Pháp ấy nghĩa sai biệt , hang phàm phu hiểu biết đều sai khác. Tất cả các pháp phải biết như vầy : Pháp nào là Phật, pháp nào là Bồ Tát, pháp nào là Bồ đề ? Các Phật pháp ấy đều bất khả đắc. Phàm phu bất khả đắc, pháp phàm phu cũng bất khả đắc. Thanh Văn bất khả đắc, pháp Thanh Văn cũng bất khả đắc. Bích Chi Phật bất khả đắc, pháp Bích Chi Phật cũng bất khả đắc. Bồ Tát bất khả đắc, pháp Bồ Tát cũng bất khả đắc. Chư Phật bất khả đắc, pháp chư Phật cũng bất khả đắc, Bồ đề bất khả đắc, Niết bàn cũng bất khả đắc. Trong các pháp như vậy, chúng tôi hiểu rõ không hoài nghi.

Đâu Suất Đà Thiên ở trong pháp ấy không nghi ngờ rồi đối với Phật càng kính tin, thích dâng cúng dường. Họ cúng dường hơn trời Dạ Ma, đảnh lễ chưn Phật, nhiễu Phật ba vòng rồi đứng qua một phía nói kệ tán than đức Phật :

“ Nhừng người an trụ Phật công đức

Như Lai vì họ dạy pháp hành

Họ được ba thứ giải thoát môn

Tu hành trong cảnh giới vô đẳng

Không sắc không thọ tưởng hành thức

Không người hay thọ cũng không tâm

Đây là cảnh giới trí vô ngại

Thiên Nhơn Sư thích lìa dục ấm

Bực trí huệ đại trượng phu ấy

Chẳng lấy tưởng phát tâm Bồ đề

Lìa Ấm rồi được thắng thiện căn

Nơi Phật công đức không nghi lự

Chí nguyện Vô thượng đại Bồ đề

Nhưng với Bồ đề lìa thủ trước

Vì vậy nội tâm không lo mừng

Gọi là Phật tử tu thánh đạo

Đồng Phật thấy pháp đều bình đẳng

Thế nên vô pháp vô sở úy

Người trí ở chỗ thế gian nầy

Cầu Phật công đức khởi tu hành

Giản trạch sắc tướng vô sở trước

Vứt bỏ tấ cả tâm có tướng

Nơi ba cõi kia chăảng mong muốn

Quan sát các cõi thảy đều không

Biết được ngũ ấm đều chẳng sanh

Như Lai thọ ký đến Bồ đề

Bồ đề tâm ấy cũng vô sanh

Người nói lời nầy không ngu hoặc

Như Lai công đức và sanh tử

Các Phật pháp ấy đều vô sanh

Người biết như vậy là trí huệ

Đây là chơn thiệt con Như Lai

Nếu biết được các ấm bất diệt

Giới nhập và cùng pháp Như Lai

Phật cùng Bồ đề và thọ ký

Các pháp như vạ-y đều bất diệt

Nếu vì Bồ đề mà tu hành

Phải biết người ấy cũng bất diệt

Vì biết thế gian là bất diệt

Nên cầu Bồ đề chẳng là khó

Năm ấm giới nhập và Bồ đề

Bồ Tát cùng Phật đều vô tác

Biết rõ như vậy là Phật tử

Hay trì chánh pháp của Như Lai

Ấm giới các nhập đều vô giác

Bồ đề cùng Phật và Bồ Tát

Và cùng thọ ký đều vô giác

Người biết như vậy là Phật tử

Ngũ ấm giới nhập tánh không tịch

Phật cùng Bồ đề và thọ ký

Thiệt con của Phật người tu hành

Tất cả cũng đều tự tánh không

Ấm giới các nhập đều hư vọng

Lưỡng Túc Thế Tôn và Bồ đề

Bồ Tát thọ ký cũng hư vọng

Biết rõ như vậy là Phật tử

Chẳng phải y chỉ chẳng y chỉ

Cũng phải pháp có pháp không

Chẳng phải hữu vi và vô vi

Biết rõ như vậy là Phật tử

Thế Tôn thấy thế gian như vậy

Chúng tôi biết tâm Phật như vậy

Nên liền cúng dường lên Như Lai

Cũng cúng tất cả chúng hiền thánh

Chúng tôi khen Phật mà được phước

Chỉ Phật Thế Tôn biết rõ được

Đem công phước đức nầy thí quần sanh

Nguyện đều thành Phật đủ tướng tốt ».

Đức Thế Tôn biết trời Đâu Suất Đà tán thán và thâm tâm tin ưa rồi liền hiện tướng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi Phật :

« Vô Thượng Sĩ được đại thế lực

Do đại bi tâm hiện mỉm cười

Nguyện Phật nói rõ duyên cớ cười

Cho chúng được nghe đều mừng rỡ

Vì thấy Như Lai hiện tướng cười

Nên đại chúng nầy đều hoài nghi

Chúng tôi ân cần khắp chiêm ngưỡng

Thảy đều nhứt tâm muốn được nghe

Dường như thế gian có người bịnh

Chỉ tưởng y sư và lương dược

Đại chúng như vậy đối với Phật

Mong muốn được nghe Phật thọ ký

Chúng ấy đều có trí huệ sâu

Chí cầu Bồ đề vô sở trước

Tất cả cung kính đồng chime ngưỡng

Chỉ mong Như Lai nói ký biệt

Thế Tôn nơi đây khởi đại bi

Dùng Phật trí lực dứt lưới nghi

Thế nên đại chúng đều mừng rỡ

Thảy đều nguyện cầu Phật công đức

Nay đúng là lúc Phật thọ ký

Ngưỡng mong dứt trừ các nghi hoặc

Phật đã từ lâu lìa oán dịch

Nguyện dứt ngoại đạo các tà luận ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã thắng :

“ Nay ông thỉnh hỏi nơi Như Lai

Nhơn duyên mỉm cười thật đúng lúc

Vì lợi thế gian nên thưa hỏi

Lòng vì lợi ích các chúng sanh

Biết các chúng trời lòng ưa thích

Nên Phật hiện tướng sáng mỉm cười

Chúng trời biết Phật pháp thắng diệu

Nên họ dâng cúng lên Như Lai

Họ đều như thiệt thấy thế gian

Tùy thuận thánh giáo được chứng pháp

Đã đến ba thứ giải thoát môn

Chẳng phải thế gian mà biết được

Quá khứ đã cúng vô lượng Phật

Cũng đã hỏi Phật nghĩa sâu ấy

Nơi Phật quá khứ đã tu không

Nên ngày hôm nay hiển không nghĩa

Do thiện căn ấy nay tại đây

Họ được gặp gỡ Thích Ca Tôn

Dùng lý không khen đấng Vô Thượng

Làm lợi tất cả các thế gian

Thế gian như đây đều vô sanh

Chư Phật Bồ đề và thọ ký

Bao nhiêu người tu hành Bồ đề

Chúng ấy tất cả đều vô sanh

Chúng sanh đều đồng có pháp nầy

Biết như vậy rồi được Bồ đề

Quá khứ đã được tâm Bồ đề

Họ ở nghĩa nầy được biết rõ

Thế gian như vậy cũng chẳng diệt

Chúng trời Đâu Suất khéo thông đạt

Trí sáng chiếu rõ đều không nghi

Nên chúng trời ấy đều làm Phật

Quyết định chắc được chỗ vô y

Nơi pháp chẳng lấy lìa phân biệt

Tất cả thế gian đều vô tác

Nghĩa nầy chúng trời hay biết rõ

Tất cả pháp thể lìa tự tánh

Chúng trời lòng sạch không nghi hoặc

Bồ đề và cùng tâm Bồ đề

Tất cả đều không tự tánh không

Chư Thiên Đâu Suất huệ kiên cố

Thảy đều an trụ vô sở y

Nên được Bồ đề chẳng là khó

Chắc sẽ mau thành trí Vô Thượng

Ở kiếp tinh tú đời vị lai

Sẽ độ thoát được vô biên chúng

Tất cả trời ấy đều thành Phật

Đồng cùng danh hiệu Trạch Pháp Vương

như Lai đối với chúng trời nầy

Biết họ thích ưa nên thọ ký

Tất cả đại chúng nghe Phật nói

Thảy đều hớn hở vừa lòng dạ ”.

PHẨM HÓA LẠC THIÊN THỌ KÝ THỨ MƯỜI BẢY

Bấy giờ có Hóa Lạc Thiên Vương làm đầu cùng quyến thuộc bảy ức chúng trời Hóa Lạc thấy A Tu La nhẫn đến trời Đâu Suất Đà cúng dường Phật được thọ ký, họ đều mừng vui hớn hở, họ đều vừa lòng được an trụ thiệt tế, ở trong chơn như không có nghi hoặc. Họ đồng đứng dậy trịch y vai hữu, gối hữu chấm đất, đầu mặt lạy chưn Phật, chắp tay cung kính khác miệng đồng lời mà bạch Phật rằng : « Bạch đức Thế Tôn ! Như chúng tôi hiểu nghĩa của Phật nói thì tất cả các pháp là chơn thiệt tế, là vô biên tế, là vô ngại tế, là vô trụ tế, là vô tận tế, là bất nhị tế, là phi tế.

Bạch đức Thế Tôn ! Nói rằng thiệt tế là vì chẳng điên đảo vậy, vô biên tế là vì không hạn lượng vậy, vô ngại tế là vì lìa đối trị vậy, vô trụ tế là vì không tự tánh vậy, vô tận tế là vì vô sanh vậy, bất nhị tế là vì một vị vậy, phi tế là vì chẳng phải có vậy.

Bạch đức Thế Tôn ! Thiệt tế ấy khắp tất cả chổ, không có một pháp nào mà chẳng phải là thiệt tế.

Bạch đức Thế Tôn ! Nói là Bồ đề cũng là thiệt tế. Những gì là Bồ đề ? Tất cả pháp là Bồ đề vì lìa tự tánh vậy. Nhẫn đến năm nghiệp vô gián cũng là Bồ đề. Tại sao ? Vì Bồ đề không tự tánh, năm nghiệp vô gián cũng không tự tánh, nên nghiệp vô gián cũng là Bồ đề.

Bạch đức Thế Tôn ! Nói Bồ đề ấy như tánh vô dư Niết bàn, cũng như tánh nghiệp vô gián. Tại sao ? Tất cả pháp tức là tánh vô dư Niết bàn , cũng là tánh nghiệp vô gián, thế nên vô dư Niết bàn giới tức là Bồ đề.

Bạch đức Thế Tôn ! Nếu có chúng sanh an trụ sanh tử có thể cầu Niết bàn ở trong thiệt tế, không có người an trụ sanh tử cầu Niết bàn. Tại sao ? Vì thiệt tế không hai vậy.

Bạch đức Thế Tôn ! Chúng tôi ở nơi đây hiểu rõ không hoài nghi. Nếu ai ở nơi pháp nầy không hoài nghi, phải biết người ấy đã ở nơi Phật quá khứ được thọ ký Vô thượng Bồ đề ».

Đức Thế Tôn nghe Hóa Lạc Thiên Vương và bảy ức chúng trời Hóa Lạc nói thọ ký, vì muốn đại chúng vui mừng nên hiện tướng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi Phật :

« Đấng thương thế gian hiện mỉm cười

Mà chẳng nói nhơn duyên cười ấy

Thiên Nhơn Đạo Sư chẳng không nhơn

Hiện tướng mỉm cười phóng tia sáng

Đã thấy tướng cười của Thế Tôn

Khiến các đại chúng đều hoài nghi

Ngưỡng mong nói duyên cớ mỉm cười

Dứt trừ tất cả những lưới nghi

Chúng ấy nếu được Như Lai nói

Nghe rồi đều sanh lòng hi hữu

Làm sạch chơn lộ cho chúng hội

Làm nhơn duyên xu hướng Bồ đề

Nếu có chúng sanh còn hoài nghi

Vì nghi nên khó được Bồ đề

Ngưỡng mong đại trí dứt nghi hoặc

Tinh cần mau chứng đạo vô thượng

Bạch đức Thế Tôn đại chúng nầy

Chí cầu Bồ đề lìa những ác

Được nghe chư Thiên thọ ký rồi

Quyết định sẽ thành đại Pháp Vương

Nguyện đức Thế Tôn vì xót thương

Dứt trừ tất cả lòng nghi hoặc

Thọ ký Bồ đề cho chư Thiên

Khiến chư đại chúng đều mừng rỡ”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng:

“Vì thương thế gian nên hiện cười

Mã Thắng nay ông hỏi nơi Phật

Phật đều thọ ký chư Thiên ấy

Các ông đều phải lắng lòng nghe

Bảy ức chúng trời Hóa Lạc nầy

Hay tự thọ ký được thành Phật

Trong chúng đã làm sư tử rống

Hay phá ngoại đạo các tà kiến

Thí như hư không mưa đá khối

Chắc nát mặt đất không còn nghi

Phật tử như vậy lìa nghi hoặc

Tự biết chắc sẽ thành Phật đạo

Dường như trời lặng đến đêm tối

Phải biết trăng mọc chắc chẳng lâu

Phật tử như vậy đủ công hạnh

Biết chắc sẽ đủ mười trí lực

Lại như mặt nhựt lúc đứng bóng

Nhìn các sắc tượng đều sáng tỏ

Phật tử như vậy đủ công hạnh

Tự biết chắc được Nhứt thiết trí

Dụ như mặt nhựt đến lúc lặn

Mọi người đều biết mặt nhựt ẩn

Phật tử như vậy đều tự biết

Quyết định sẽ được trí tối thắng

Ví như các dòng đều chảy xuông

Người trí biết sẽ về biển cả

Phật tử như vậy đủ huệ sáng

Biết chắc sẽ được thượng Bồ đề

Như người ném đá lên hư không

Quyết chắc rớt xuống không nghi lự

Phật tử như vậy đều tự biết

Chẳng lâu sẽ được Thế Gian Giải

Người trí pháp nhĩ có thấy biết

Vì hiểu rõ pháp chẳng nghi ngờ

Biết mình có phần Phật công đức

Quyết định gần nơi trí tự nhiên

Giả sử na do tha ma chúng

Hiện Phật bảo ngươi chẳng thành Phật

Chẳng ngăn trở được tâm ý họ

Vì đã tự hiểu pháp chơn như

Quyết định ở nơi Phật công đức

Đều tự nói mình được thọ ký

Nơi sự thọ ký nầy của họ

Như Lai đều tùy hỉ tất cả

Chúng trời ấy tu hạnh Bồ Tát

Tự mình biết rõ chẳng do người

Chúng ấy tự nói thành Thiện Thệ

Như Lai ở đây đều tùy hỉ

Thế nên Mã Thắng nếu có người

Muốn được Bồ đề Vô thượng ấy

Ở nơi pháp nầy phải siêng cầu

Quyết được tối thắng chỗ an ổn

Tự thành chánh giác ngộ lý sâu

Tùy nghĩa như thiệt đều biết rõ

Thân cận cúng dường thiện trí thức

Họ chứng Bồ đề chẳng là khó

Nếu ai ngàn kiếp tu khổ hạnh

Da thịt gân xương không luyến tiếc

Nếu người hiểu rõ nghĩa lý nầy

Phước đây lớn rộng hơn phước trên

Quá khứ bao nhiêu các đức Phật

Vị lai tất cả đấng thương đời

Và cùng hiện tại các Thế Tôn

Đều y pháp nầy thành Phật đạo

Hóa Lạc chư Thiên cúng Phật rồi

Thảy đều tự biết đệ nhứt nghĩa

Đã cùng quá khứ chư Như Lai

Ngộ nghĩa lý nầy sẽ thành Phật

Chư Phật chỗ có thắng tam muội

Và cùng hiện tại định đang trụ

Trời ấy được vào cảnh giới Phật

Vì họ đời trược lâu tu tập

Bảy ức Hóa Lạc chúng trời ấy

Ở nơi tam muội không còn nghi

Phật pháp thanh tịnh đã khéo học

Nay nơi Phật đạo hiện tu hành

Vì thế nơi lý sanh tin hiểu

Nên chánh cần cầu rời mé khổ

Phải thường thân cận bực đa văn

Quyết được Vô thượng đại Bồ đề

Nghe Phật tuyên nói diệu pháp rồi

Chư Thiên Hóa Lạc và chúng hội

Thảy đều vui mừng trừ lưới nghi

Chảy rót thẳng đến đại Niết bàn”.

PHẨM THA HÓA TỰ TẠI THIÊN THỌ KÝ THỨ MƯỜI TÁM

Bấy giờ có Tha Hóa Tự Tại Thiên Vương làm đầu cùng quyến thuộc tám mươi na do tha chúng trời Tha Hóa Tự Tại thấy A Tu La nhẫn đến chúng trời Hóa Lạc cúng dường Phật được thọ ký, họ đều vui mừng hớn hở được vừa lòng khác miệng đồng lời bạch đức Phật rằng: “Bạch đức Thế Tôn! Chúng trời Hóa Lạc nói thiệt tế, chúng tôi còn chẳng thấy thiệt huống là thấy tế. Tại sao? Bạch đức Thế Tôn! Nếu thấy thiệt mới được nói là thấy tế. Tại sao? Người ấy hành nơi hai chỗ. Nếu thiện nam tử thiện nữ nhơn, người ở nơi thừa như vậy, phải vì họ nói hai thứ pháp ấy. Hai pháp ấy chẳng phải chơn cảnh giới.

Bạch đức Thế Tôn! Nếu thiện nam tử thiện nữ nhơn ở nơi pháp bất nhị mà chẳng tin chẳng nhập, dầu người nầy có phát tâm trông được Bồ đề, phải biết người nầy đi sai đường. Tại sao? Vì nơi Bồ đề chẳng phải đường đi vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Nếu có chúng sanh cầu Bồ đề, người ấy chẳng thấy có một pháp được giác ngộ. Tại sao? Vì không có chút pháp gì có thể được giác ngộ Vô thượng Bồ đề vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Pháp ấy chẳng phải quá khứ , chẳng phải vị lai, chẳng phải hiện tại, chẳng phải hữu vi, chảng phải vô vi, chẳng phải có chẳng phải không, chẳng phải được hay, chẳng phải được biết, chẳng phải được xả, chẳng phải được tu, chẳng phải được chứng. Nói là Bồ đề ấy, pháp đó chẳng cùng pháp đó làm đối trị. Pháp khác cũng chẳng cùng pháp đó làm đối trị. Tại sao? Pháp đó chẳng tạp phiền não chẳng rời phiền não, pháp thể bất khả đắc, vì tánh tự ly vậy.

Pháp nầy chẳng cùng pháp đó làm đối trị, pháp đó cũng chẳng cùng pháp nầy làm đối trị. Tại sao? Vì tất cả các pháp đều lìa tướng vậy. Vì thế nên pháp đó chẳng phải được biết, được hay, được xả, được tu, được chứng.

Bạch đức Thế Tôn! Sắc sanh ấy lìa tướng sanh, nó cũng chẳng phải được biết được hay được xả được tu được chứng. Thọ tưởng hành và thức cũng như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Sắc diệt ấy lìa tướng diệt, nó cũng chẳng phải được biết được hay được xả được tu được chứng. Thọ tưởng hành và thức cũng như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Quá khứ ấy lìa tướng quá khứ, nó cũng chẵng phải biết được hay được xả được tu được chứng. Vị lai và hiện tại cũng như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Hữu vi ấy lìa tướng hữu vi, nó cũng chẳng phải được biết được hay được xả được tu được chứng. Vô vi ấy củng như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Nhu vậy, nhẩn đến được nhiếp nơi ấm, được nhiếp nơi quá khứ vị lai hiện tại, được nhiếp nơi hữu vi vô vi, tất cả các pháp ấy đều bất khả đắc. Vì bất khả đắc nên tất cả pháp ấy chẳng phải được biết được hay được xả được tu được chứng.

Bạch đức Thế Tôn! Nếu có thiện nam tử thiện nữ nhơn như vậy vì cầu Bồ đề phát tâm tu hành, họ đều gọi là người an trụ Bồ Tátt thừa”.

Tám mươi na do tha chúng trời Tha Hóa Tự Tại đều nói pháp của mình đã biết rồi, đồng nói kệ tán thán đức Phật:

“Thế Tôn khéo nói tận hữu biên

Vĩnh viễn chẳng thọ thân sáu đạo

Người đời vô trí sợ sanh tử

Phát tâm muốn qua bờ sanh tử

Thể các ấm ấy bất khả đắc

Bởi tánh tướng ấm vốn tự không

Tất cả pháp không đều vô tướng

Vì thế các pháp lìa đối trị

Tự thể tức không chẳng có vật

Không có được biết và xả tu

Cũng là chẳng phải pháp được chứng

Như Lai nói hữu tức phi hữu

Tướng cầu Bồ đề bất khả đắc

Các pháp trợ đạo cũng bất đắc

Lấy tâm cầu Phật bất khả đắc

Tướng Bồ Tát tìm cũng chẳng được

Nắm chặc các tướng hạng ngu si

Bọn họ trông được ngộ Bồ đề

Cảnh giới điên đảo chấp lấy tướng

Chẳng phải đi đúng Bồ đề đạo

Nhập Phật cảnh giới lìa các tướng

Gọi là người trí hành đúng pháp

Lìa xa các tướng và vô tướng

Cũng lìa nơi không và bất không

Người nầy ngộ được đạo vô thượng

Chẳng phải cảnh giới của ngoại đạo

Chẳng phải Thanh Văn mà biết được

Chẳng phải Duyên Giác có thể đến

Tâm được giải thoát tịnh vô cấu

Pháp ấy La Hán được tương ưng

Và cùng tất cả Bích Chi Phật

Chẳng phải cảnh của trí huệ họ

Câu ấy tâm có tướng chẳng biết

Người tu thiên không cũng chẳng hiểu

Nếu có ai hiểu không nói không

Cũng nói các pháp không tự tánh

Họ thọ Phật giáo không chê bai

Đây gọi là khéo tu không tịch

Ngộ được đạo Bồ đề khó ngộ

Nơi đó Phật là chơn Đạo sư

Khen Phật Lưỡng Túc Thế Tôn rồi

Liền được vô lượng các công đức

Hồi hướng cho tất cả quần sanh

Thành Phật giác ngộ người chưa ngộ”.

Đức Phật biết Thiên Vương và tám muơi na do tha trời Tha Hóa Tự Tại sanh lòng sâu tin ưa rồi, vì muốn đại chúng thêm lớn thiện căn nên hiện mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng nói kệ bạch hỏi đức Phật:

“Lưỡng Túc Thế Tôn hiện mỉm cười

Vì biết Tha Hóa tin sâu vậy

Phật chưa tuyên nói nhơn duyên cười

Ngưỡng mong Như Lai giải thích cho

Đại Thánh hôm nay chẳng không nhơn

Mà hiện tướng mỉm cười hi hữu

Mong Phật nói rõ duyên cớ ấy

Dứt trừ nghi hoặc cho đại chúng

Vì thấy Thế Tôn hiện mỉm cười

Nên nay chúng hội đều hoài nghi

Đấng thương mến tất cả thế gian

Ngưỡng mong giải bày nói rành rẽ

Chúng hội thảy đều trái sanh tử

Hiệp chưởng cung kính cầu Niết bàn

Với cớ Phật cười đều hoài nghi

Đấng Vô Ngại Thuyết xin trừ dứt

Đại chúng đều tin pháp của Phật

Tâm được hiểu ro’ lìa thủ trước

Đều có tâm tin sâu tôn trọng

Lành thay Mâu Ni xin nói rõ

Dũng mãnh tinh tấn nơi Phật pháp

Lìa xa lưới nghi lên đường thánh

Tất cả chư Phật đi đường nầy

Vì thế xin trừ nghi cho chúng”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Mã Thắng Tỳ Kheo:

“Ông vì lợi ích cho đại chúng

Nói kệ hỏi Phật thiệt phải thời

Đầy đủ biện tài có xảo tiện

Mới hay hỏi được nghĩa mỉm cười

Do hỏi Như Lai tướng mỉm cười

Chắc sẽ lợi ích vô lượng chúng

Do tất cả các chúng hội

Đều được an trụ thắng Bồ đề

Biết chúng Tha Hóa tin sâu rồi

Nên Phật mới hiện tướng cười sáng

Tất cả tùy thuận Như Lai giáo

Vì cầu Bồ đề tu diệu hạnh

Quan sát thế pháp lìa các tướng

Như thấy dương diệm chẳng chơn thiệt

Người ngu thấy diệm cho là nưuớc

Muốn cầu Bồ đề chớ đồng họ

Phàm phu thủ tướng tham cảnh vui

Vô trí thường sợ nơi vô tướng

Người ngu chấp tướng bỏ chánh lộ

Lìa tướng thì được diệu Bồ đề

Vọng tưởng tư lương pháp hư ngụy

Theo pháp phân biệt liền bị trói

Người trí thấy tướng thảy đều không

Được đà la ni thượng tịch diệt

Phàm phu chấp tướng trụ ác tâm

Họ đều vô trí đọa lục đạo

Luân hồi sanh tử bị nhiều khổ

Vì họ ngu si chấp tướng vậy

Chúng sanh trước tướng thấy các ấm

Phật và Bồ đề cùng Bồ Tát

Người trí lìa tướng thấy không rồi

Hay được Bồ đề đại Vô thượng

Những kẽ chấp tướng tăng phiền não

Hay quán vô tướng trừ kiết sử

Nói là kiết sử tức là tướng

Quán kiết vô tướng liền dứt trừ

Nếu người cầu đạo mà phân biệt

Phân biệt nơi đạo là chướng ngại

Người trí dầu là hành nơi dục

Dục ấy tức là vô tướng hành

Các pháp không thể bất khả đắc

Phân biệt các pháp nói là không

Nếu lìa phân biệt được vô tướng

Đó là Bồ đề không còn khác

Nghe nơi Thiện Thệ nói lời ấy

Đại chúng trừ nghi được vô úy

Đảnh thọ lấy pháp Mâu Ni nói

Như người đầu đội hoa chiêm bặc

Chúng trời Tha Hóa được vô úy

Cúng dường nơi Phật rất hơn hết

Họ biết các pháp cảnh giới Phật

Sẽ làm thế gian đại Đại Sư ».

PHẨM CHƯ PHẠM THIÊN THỌ KÝ THỨ MƯỜI CHÍN

Bấy giờ có chín ngàn vạn trời Phạm Chúng thấy A Tu La nhẫn đến trời Tha Hóa Tự Tại cúng dường Phật được thọ ký, họ đều vui mừng hớn hở vừa lòng. Họ ở nơi thiền thế đế lấy hỉ duyệt làm sự ăn ở trong Phật pháp cũng được trí huệ sáng, vì họ đã trồng thiện căn gần gũi cúng dường chư Phật tin sâu thanh tịnh. Ở nơi pháp thậm thâm họ được pháp nhẫn. Chư Phạm Chúng Thiên ấy biết các pháp vô tác phi vô tác, phi sanh phi bất sanh, phi hữu phi bất hữu, phi khởi phi bất khởi, phi diệt phi bất diệt, phi y phi bất y, phi thanh phi trược, phi tắng phi ái, phi hiền phi ngu, phi tri phi bất tri, phi kiến phi bất kiến, phi thọ phi bất thọ, phi trắc ẩn phi bất trắc ẩn, phi vô phi phi vô, phi vật phi phi vật, phi khả đắc phi bất khả đắc, phi khứ phi lai, phi thú phi bấtthú, phi không phi bất không, phi tướng phi bất tướng, phi nguyện phi bất nguyện.

Chư Phạm Thiên ấy đối với tất cả pháp lòng không chấp trước, cũng không chỗ trụ. Ở trong phi dụng họ chẳng ý tưởng phi dụng, ở trong phi bất dụng cũng chẳng ý tưởng phi bất dụng. Ở trong ngôn ngữ họ chẳng ý tưởng ngôn ngữ, ở trong phi ngôn ngữ cũng chẳng ý tưởng phi ngôn ngữ. Ở trong hữu tác họ không ý tưởng hữu tác, ở trong vô tác cũng không ý tưởng vô tác. Ở nơi phàm phu họ không ý tưởng phàm phu, ở trong phi phàm phu cũng không ý tưởng phi phàm phu. Ở nơi pháp phàm phu họ không ý tưỏng pháp phàm phu, ở nơi pháp phi phàm phu cũng không ý tưởng pháp phi phàm phu. Ở nơi Thanh Văn họ không ý tưởng Thanh Văn, ở nơi phi Thanh Văn cũng không ý tưởng phi Thanh Văn. Ở nơi pháp Thanh Văn họ không ý tưởng pháp Thanh Văn, ở nơi pháp phi Thanh Văn cũng không ý tưởng pháp phi Thanh Văn. Ở nơi Duyên Giác họ không ý tưởng Duyên Giác, ở nơi phi Duyên Giác cũng không ý tưởng phi Duyên Giác. Ở nơi pháp Duyên Giác họ không ý tưởng pháp Duyên Giác, ở nơi pháp phi Duyên Giác cũng không ý tưởng pháp phi Duyên Giác. Ở nơi Bồ Tát họ không ý tưởng Bồ Tát. Ở nơi phi Bồ Tát cũng không ý tưởng phi Bồ Tát. Ở nơi pháp Bồ Tát họ không ý tưởng pháp Bồ Tát, ở nơi pháp phi Bồ Tát họ không ý tưởng pháp phi Bồ Tát. Ở nơi Phật họ không ý tưởng Phật, ở nơi phi Phật cũng không ý tưởng phi Phật. Ở nơi pháp Phật họ không ý tưởng pháp Phật, ở nơi phi pháp Phật cũng không ý tưởng phi pháp Phật. Ở nơi Niết bàn, họ chẳng ý tưởng Niết bàn, ở nơi phi Niết bàn cũng không ý tưởng phi Niết bàn. Ở nơi pháp Niết bàn họ không ý tưởng pháp Niết bàn, ở nơi pháp phi Niết bàn cũng không ý tưởng pháp phi Niết bàn. Ở nơi sanh tử họ không ý tưởng sanh tử, ở nơi phi sanh tử cũng không ý tưởng phi sanh tử. Chư Phạm Chúng Thiên ấy đối với tất cả thảy đều lìa phân biệt, tâm định thanh tịnh . Họ đã được tâm thanh tịnh nên dùng pháp tịch diệt nói kệ tán thán đức Phật :

« Đại Thánh trí tịch tĩnh rất sâu

Tu hành tịch diệt đến bỉ ngạn

Diễn nói tịch diệt độ chúng sanh

Cũng tự thường hành pháp tịch diệt

Bồ dề tịch diệt khéo thanh tịnh

Pháp nầy là cảnh giới Như Lai

Mau được tịch diệt thắng cam lộ

Do đó nay được hết sanh tử

Hằng nói đạo tịch diệt vi diệu

Là chổ sở hành của người trí

Đường bát chánh diệt phiền não trược

Cứu vớt tất cả các quần sanh

Khéo tu tịch diệt chúng Bồ đề

Là chổ sở hành của Phật trước

Pháp ấy hay đến thành an ổn

Chỗ chứng biết của Phật quá khứ

Là pháp tu học của Như Lai

Phật giáo hóa thế gian như vậy

Nếu người hay hành pháp hữu học

Chứng được vô học thắng Bồ đề

Nhứt tâm xu hướng đạo tịch diệt

Các căn tịch tĩnh lâu tu tập

Sẽ được làm Phật Thế Gian Giải

Sức na la diên độ quần sanh

Nếu biết pháp tịch diệt cam lộ

Hay hết tất cả tướng sanh tử

Đây là chơn thiệt con Như Lai

Tịch diệt hay trừ khổ thế gian

Chúng ấy chưng bày cúng dường Phật

Thắng thượng hi hữu rất khác lạ

Nói pháp tịch hết phiền não

Nơi những vô tướng tối đệ nhứt

Thế gian tịch diệt lìa các tướng

Nghĩa là tịch diệt tức Niết bàn

Chúng sanh luân chuyễn thọ những khổ

Vì lìa tịch diệt thủ tướng vậy

Các pháp của Phật bất tư nghị

Tức là Bồ đề nhứt thiết trí

Qua khỏi sình lầy đến bờ kia

Nên Phật trọn hẳn không nghi lự

Nếu người lìa ấm được giải thoát

Nơi Phật đại thừa chẳng nguyện ưa

Muốn cầu Bồ đề nghĩ diệt độ

Nơi năm ấm ấy sanh bố úy

Tâm tịnh ly dục cầu Niết bàn

Chúng ấy chúng giản trạch như vậy

Nơi pháp thủ tướng cảnh phàm phu

Đó là lời dạy của Như Lai

Nếu thủ tịch diệt tức bị trói

Do đó chẳng được Nhứt thiết trí

Nếu người ở nơi tướng năm ấm

Chẳng sanh lòng giữ cầm thủ trước

Họ hay lợi ích pháp Thích Ca

Đây gọi hạnh hỉ lạc vô tướng

Hay được chổ vô danh an ổn

Đến được Bồ đề cảnh giới Phật

Hàng ma tranh luận diệt phiền nảo

Mau được thành tựu Nhứt thiết trí

Chúng tôi tán thán Vô Thượng Sĩ

Chỗ chứng tịch diệt các công đức

Chỉ Phật đại trí hay biết rõ

Hồi thí chúng sanh nguyện thành Phật”.

Lúc ấy chủ thế giới Ta Bà Đại Phạm thiên Vương biết chư Phạm Thiên tán thán Phật rồi, đối trước Phật đứng thẳng dùng chơn thiệt công đức nói kệ khen ngợi đức Phật:

“Pháp Vương đã biết tất cả pháp

Chẳng thiệt hư dối như không quyền

Cũng như thu vân và chớp nháng

Thế nên Đại Thánh lìa thủ tâm

Cũng như trong mộng người quá đói

Ăn món cam lộ trăm vị ngon

Người mộng đói ăn đều chẳng thiệt

Như Lai thấy pháp cũng như vậy

Lại như trong mộng người quá khát

Được uống nước mát lạnh trong sạch

Mộng khát uốn nước đều hư vọng

Phật thấy các pháp cũng như vậy

Không tác không thọ không chúng sanh

Không có tác nghiệp và được báo

Cũng không được người thọ quả báo

Thế Tôn nơi đây không nghi lự

Ví như lời hay được người mến

Nhưng ngôn ngữ ấy vô khả thủ

Cũng không người nói và người nghe

Đại Thánh biết rõ đều chẳng thiệt

Như nghe tiếng hay đờn không hầu

Tiếng ấy cũng không tánh chơn thiệt

Thế Tôn thấy các ấm như vậy

Biết ấm không tánh bất khả đắc

Dường ngọc ma ni chất tự sạch

Cột nó trên áo theo màu đổi

Các pháp tự thể vốn thanh tịnh

Hư vọng phân biệt thêm điên đảo

Ví như áo trắng sạch không dơ

Tùy thọ màu nhuộm nhiều biến đổi

Các pháp cũng đều tánh tự sạch

Tùy chỗ phân biệt mà ô nhiễm

Dường như có người nghe tiếng ốc

Tìm tiếng ốc ấy từ đâu đến

Tiếng ấy chẳng tự chẳng phải tha

Đại Tiên thấy pháp cũng như vậy

Như người nghĩ tưởng món ăn ngon

Món ấy các duyên hiệp lại thành

Món ăn thảy đều không tự tánh

Như Lai thấy pháp đều như vậy

Vì như đất đá xây làm thành

Suy thể của thành không tự tánh

Các duyên như vậy thảy đều không

Pháp Vương thấy pháp cũng như vậy

Ví như có người đánh trống lớn

Dầu khiến người nghe lòng mừng rỡ

Tiếng trống các duyên thảy đều không

Đại Thánh thấy các pháp cũng như vậy

Ví như có người lúc đánh trống

Tiếng trống chẳng từ mười phương đến

Tiếng dứt cũng chẳng đến mười phương

Thế Tôn thấy pháp đều như vậy

Người ấy như vậy đánh trống rồi

Trống ấy chẳng sanh lòng yêu ghét

Cũng chẳng phân biệt tánh các duyên

Phật thấy các pháp đều như vậy

Lại như người ấy đánh trống hay

Tiếng chẳng có ý khiến người mừng

Và các duyên kia cũng đều vậỳ

Đạo Sư thấy pháp đều như vậy

Như lúc người đánh trống hay kia

Trống ấy chẳng sanh tưởng khổ vui

Cũng chẳng quan sát tánh các duyên

Như Lai thấy pháp đều như vậy

Dường như có người đánh trống hay

Tiếng chẳng tức duyên chẳng ly duyên

Và duyên nhạc kia cũng nhu vậy

Mâu Ni thấy pháp đều như vậy”.

Đức Thế Tôn biết chư Phạm Thiên và Phạm Vương thâm tâm kính tín và dùng pháp tịch diệt tán thán đức Phật, lại muốn cho đại chúng sanh thiện căn nên liền hiện tướng mỉm cười.

Huệ Mạng Mã Thắng nói kệ bạch hỏi Phật:

“Đã thấy Như Lai miệng phóng ra

Ánh sáng mỉm cười rất thanh tịnh

Thế gian Trời Người các đại chúng

Tất cả đều sanh lòng hi hữu

Vì thấy Thế Tôn hiện mỉm cười

Pháp hội đại chúng đều hoài nghi

Tất cả chiêm ngưỡng mặt Như Lai

Ân cần mong muốn được lắng nghe

Mong Phật khai thị có mỉm cười

Dứt trừ lòng nghi của đại chúng

Tối Thắng Mâu Ni chẳng không nhơn

Mà hiện tướng cười rất hi hữu

Chư Phật lúc hiện ánh sáng cười

Quyết để lợi ích các thế gian

Nay vì ai Phật hiện tướng cười

Ngưỡng mong giải bày nói rành rẽ

Đại chúng được nghe chắc vui mừng

Vì đã được biết duyên cớ vậy

Nay đại chúng nầy đều chắp tay

Nhứt tâm chiêm ngưỡng ưa thích nghe

Thế nên xin Phật giải thích cho

Chắc sẽ trừ dứt những nghi hoặc

Đạo Sư vì các chúng hội nầy

Xin thương tuyên nói cớ mỉm cười

Chúng hội được nghe chắc mừng rỡ

Vì đã rửa sạch lưới nghi ngờ

Lòng chúng chắc bền đều thanh tịnh

Chuyên niệm quí trọng đức Như Lai

Đại chúng chiêm ngưỡng dung nhan Phật

Dường như nhìn thấy trăng mới mọc

Đủ tám tiếng hay như Phạm Thiên

Nhứt tâm khát ngưỡng mong sớm nghe

Trời Người đại chúng nghe Phật nói

Chắc trừ được nghi trụ chánh pháp

Phạm âm diễn nói tương ưng nghĩa

Được nghe xuất thế pháp rất sâu

Phật trí thiện xảo hay vui đẹp

Nên khiến đại chúng thêm hớn hở

Chúng nầy lòng sạch lìa nghi ngờ

Ưa thích Như Lai Nhứt thiết trí

Người tinh tấn dũng mãnh hữu lực

Mới có chí cầu vô thượng đạo

Thế nên Đạo Sư thương thế gian

Ngưỡng mong giải thích cho chúng mừng

Lành thay Thế Tôn lòng bình đẳng

Thương xót tất cả các chúng sanh

Khiến các đại chúng thêm thiện căn

An tâm bất động cầu Phật trí”.

Đức Thế Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng:

“Thương xót tất cả các thế gian

Nên Phật thị hiện tướng cười sáng

Ông phải lắng nghe nhơn duyên ấy

Nghĩa đó rất sâu câu vi diệu

Các chúng hội đây nếu được nghe

Phát cần tinh tấn tu pháp lành

Sẽ làm lợi ích các chúng sanh

Nơi pháp của Phật khởi thắng hạnh

Các Phạm Thiên đây đều mừng rỡ

Ở trong pháp Phật đều không nghi

Na do tha kiếp lâu tu hành

Dường như số kiếp cát sông Hằng

Nơi các cảnh giới đều chẳng trước

Lòng như không gian không chướng ngại

Dầu thích thường tu Bồ Tát hạnh

Mà chẳng mau thủ chứng Bồ đề

Chúng ấy lại ở đời vị lai

Vô lượng ức kiếp số hằng sa

Chúng trời thanh tịnh không nhơ uế

Được thế lực lớn trụ thế gian

Sau đó sẽ thành Nhứt thiết trí

Làm đại Pháp Vương có oai lực

Đầy đủ công đức hết sanh tử

Xem các thế gian đều không tịch

Phật ấy như trước lâu tu hành

Thọ mạng hạn lượng lâu cũng vậy

Lúc chư Phật ấy trụ thế gian

Hay cứu độ các chúng sanh khổ

Quốc độ Phật ấy không đâu bằng

Thế giới nghiêm tịnh rất thạnh vượng

Trong vô lượng na do tha kiếp

Như Lai diễn nói cũng chẳng hết

Cõi nước Phật ấy sự nghiêm tịnh

Vô lượng Phật nói cũng chẳng hết

Phật ấy đồng hiệu Đại Trí Lực

Quốc độ thảy đồng tên Tối Thắng

Vì chúng diễn nói pháp bất động

Bất khả tư nghị vô sở y

Quốc độ Phật ấy các chúng sanh

Thảy đều tu hành các thiện căn

Không một chúng sanh còn đời sau

Trong vòng sanh tử lại sanh nữa

Đương thời chúng ấy có một khổ

Nơi thế gian ấy bèn hiển hiện

Chỉ sợ các hành đều vô thường

Khiến các chúng sanh khởi nhàm lìa

Thuở đó chúng sanh trong cõi ấy

Lìa các tướng khổ già bịnh chết

Tất cả đều nương một giáo pháp

Đồng chán vô thường tu thắng hạnh

Chúng sanh cõi đó đương lúc ấy

Tai chẳng còn nghe âm thanh khác

Chỉ nghe bất tịnh vô thường khổ

Vô ngã tịch diệt không vô tướng

Cam lộ Niết bàn và Bồ đề

An ổn thanh lương vô thượng lạc

Những tiếng thắng diệu như vậy thảy

Hằng thường luôn luôn mà được nghe

Lúc đó không còn âm vang khác

Hoặc cây hoặc vách hoặc đất trống

Hoặc là trên không và chùa miếu

Chỉ nghe những câu vi diệu ấy

Nghe rồi tất cả đều đắc đạo

Bèn ở nơi sanh tử được giải thoát

Đều do thần lực của Như Lai

Đủ tám công đức âm thanh diệu

Lúc đó không có tâm tạp độc

Những là tham dục và sân khuể

Cũng không ngu si phát tiếng ác

Lời thô bức não đến bên tai

Tất cả nhàm trái nơi sanh tử

Xu hướng Niết bàn đường thẳng lớn

Cõi ấy tất cả đều đúng không

Phật và chúng sanh đều diệt độ

Đây là thần lực của Phật ấy

Phát chí nguyện rộng chẳng nghĩ bàn

Đã ở quá khứ do tha kiếp

Vì cầu Bồ đề tu đạo hạnh

Bao nhiêu chúng sanh tại nước ấy

Tất cả sẽ đều được làm Phật

Chư Phạm Thiên nầy phát nguyện rộng

Đều do quan sát câu tịch diệt

Đều được chứng biết nghĩa thậm thâm

Hiễu rõ đường cát tường của Phật

Chỗ họ tu học đều thông đạt

Làm Đạo Sư tại các thế gian

Họ quan sát được chúng sanh không

Chẳng sanh lòng giải đãi nhàm mỏi

Do đó nhập được các pháp tánh

Tu tập Bồ Tát thắng diệu hạnh”.

PHẨM QUANG ÂM THIÊN THỌ KÝ THỨ HAI MƯƠI

Bấy giờ có năm mươi tám ngàn vạn trời Quang Âm thấy A Tu La nhẫn đến chư Phạm Thiên cúng dường Phật được thọ ký, họ đều vui mừng hớn hở vừa lòng. Họ trịch y vai hữu, gối hữu chấm đất chắp tay lễ Phật cung kính bạch đức Phật rằng: “Bạch Đức Thế Tôn! Có tam muội tên chiếu diệu tất cả pháp. Nếu đại Bồ Tát học tam muội nầy thì được quang minh trong tất cả pháp được chứng nhập pháp môn Bồ Tát tạng. Đại Bồ Tát hiểu biết rõ rồi thì được vô biên biện tài, vô ngại biện tài, tương tục biện tài, nhiều thứ biện tài, mỹ diệu biện tài, chơn thiện biện tài, tương ưng biện tài, giải thoát biện tài, vi tế biện tài, bất cộng biện tài, thậm thâm biện tài, nhẫn đến được biện tài của Như Lai.

Bạch đức Thế Tôn! Những gì là chiếu diệu nhứt thiết pháp tam muội? Bồ Tát nhập pháp môn nầy niệm các giác quán biết tất cả pháp không giác lìa giác, pháp không giác ấy khắp tất cả chỗ, không một pháp nào là hay giác sát. Tại sao? Vì tánh tự lìa vậy. Nếu pháp không tánh thì làm sao hay giác được. Biết tất cả pháp không giác tri rồi nhập vào môn chữ A được biện tài trên. Bồ Tát ấy nhập môn chữ A rồi được vô biên biện tài, chữ A vô biên, chữ A chẳng phải phổ biến, chữ A vô tác, chữ A chẳng phải hữu vi, chữ A chẳng phải thành tựu, chữ A không phải sự, chữ A không sở y, chữ A không động chuyễn, chữ A chẳng phải lược, chữ A chẳng phải quảng, chữ A chẳng phải phân biệt, chữ A chẳng phải các sự thành, chữ A chẳng xuyên qua được, chữ A chẳng phải sắc, chữ A chẳng hiển thị được, chữ A chẳng xem được, chữ A không ai thấy được, chữ A chẳng suy nghĩ được, chữ A tánh bất định, chữ A chẳng phải bị biết, chữ A chẳng phải hay biết, chữ A chẳng lường được, chữ A chẳng tự hiển thị được, chữ A chẳng hiển thị được cái khác, chữ A chẳng phải tư nghị, chữ A chẳng đi, chữ A chẳng đến, chữ A chẳng phải gần, chữ A chẳng phải xa, chữ A chẳng phải ngôn thuyết, chữ A chẳng phải là pháp có thể nói được, chữ A chẳng phải danh, chữ A chẳng phải dụng, chữ A chẳng phải hiện tiền, chữ A chẳng phải che ngăn, chữ A chẳng phải di chuyễn, chữ A chẳng cải đổi được, chữ A chẳng phải sai biệt, chữ A không hai, chữ A chẳng phải sanh, chữ A chẳng phải hư vọng, chữ A chẳng phải chơn thiệt, chữ A bất khả thuyết, chữ A chẳng phải sanh diệt, chữ A chẳng phải thanh tịnh. Chữ A chẳng phải pháp bị tịnh, chữ A chẳng phải chấp trì, chữ A chẳng phải nhiếp lấy cái khác, chữ A chẳng phải vứt bỏ, chữ A chẳng phải vì pháp khác mà làm, chữ A chẳng làm pháp khác, chữ A chẳng sanh, chữ A chẳng diệt, chữ A chẳng hay sanh pháp khác, chữ A chẳng hay diệt pháp khác, chữ A chẳng phải sanh chẳng sanh, chữ A chẳng làm sanh nhơn cho pháp sanh cũng chẳng làm duyên bất sanh, chữ A chẳng phải y tựa, chữ A chẳng phải giả chẳng giả, chữ A chẳng phải từ chẳng từ , chữ A chẳng phải hứa chẳng hứa, chữ A chẳng phải khả đắc bất khả đắc, chữ A chẳng phải không bất không, chữ A chẳng phải phân biệt bất phân biệt, chữ A chẳng phải tướng bất tướng, chữ A chẳng phải nguyện bất nguyện.

Bạch đức Thế Tôn! Các pháp đều là tướng như vậy đó là vô tướng. Các pháp đều đồng một thiệt đó là vô thiệt, đều đồng một lý thú đó là vô lý thú, đều đồng một nhập đó là vô nhập, đều đồng một giả đó là vô giả, đều đồng một dụng đó là vô dụng, đều đồng một thuyết đó là vô thuyết.

Bạch đức Thế Tôn! Tất cả các pháp vô khởi, vì bất khả đắc vậy. Các pháp chẳng phải có, vì không có vậy. Các pháp vô sanh, vì chẳng sanh vậy. Các pháp vô diệt , vì chẳng diệt vậy. Là pháp vô vi, vì không có tạo tác vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Tất cả các pháp đều đồng nhứt như, phải biết như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Những pháp bất sanh ấy, thế nào biết được sự dụng của pháp ấy.

Thí như có người tác động trong chiêm bao, phải biết các pháp cũng như vậy. Tại sao?

Vì sự tác động trong chiêm bao chẳng sanh chẳng khởi cũng chẳng phải có vậy. Chiêm bao dầu chẳng thiệt, mà chẳng phải không giả danh nói là có chiêm bao làm. Tất cả các pháp cũng đều như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Thí như tiếng vang chỉ có giả danh. Các pháp chỉ giả danh cũng như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Dụ như người ảo chỉ là giả danh. Phải biết các pháp cũng chỉ là giả danh như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Thí như dương diệm chỉ là giả danh. Các pháp giả danh cũng như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Như tượng trong gương chỉ có danh dụng. Phải biết các pháp cũng như vậy.

Bạch đức Thế Tôn! Vì vui đẹp kẻ phàm ngu mà nói có sự chiêm bao, sự việc trong chiêm bao đều chẳng phải chơn thiệt, vang ảo diệm ảnh cũng đều như vậy, chỉ có giả danh đều không có sự thiệt .

Bạch đức Thế Tôn! Chúng tôi hiểu biết nghĩa ý những pháp được Như Lai tuyên nói”.

Chúng trời Quang Âm nói kệ tán thán đức Phật:

“Thế Tôn khéo biết pháp nghĩa nầy

Và vô biên những thứ pháp khác

Như Lai có những hàng Phật tử

Được tiền của cha thường du hí

Người đời ít trí chẳng vào được

Vì luôn có tâm chấp ngã vậy

Mười phương tâm ngã chẵng thễ được

Ngã thễ bổn lai tánh tự không

Như dương diệm chẳng phải thiệt nước

Ngu si thấy nắng tưởng là nước

Đều do vô trí sanh mê lầm

Hư vọng điên đảo chấp ngã nhơn

Họ mê lầm lời dạy của Phật

Nên họ chẳng hiểu nghĩa thú sâu

Phàm phu tâm thức như nắng nước

Chẳng thể biết được nghĩa các ấm

Lòng ưa sanh tử dính tên độc

Các căn bị dòng nước mạnh cuốn

Đó đều cứu cánh không tự tánh

Vì si che lấp vọng thọ khổ

Họ đều mất trí lòng mê loạn

Ở trong các khổ sanh tưởng vui

Tâm thường điên đảo thuận ba độc

Các phiền não ấy rất đáng sợ

Tham dục sân khuể và ngu si

Các kiết sử nầy thường theo dõi

Ham thọ vui nên sanh khát ái

Ngu si chẳng biết nên thọ khổ

Vô trí tùy thuận các phiền não

Như người ngu cõng kẻ thù đi

Nghe pháp môn không của Phật dạy

Lại sợ pháp không mất giải thoát

Như người khiếp sợ tay cầm dao

Lẽ ra an ổn lại sanh sợ

Thế Tôn đại trí chỗ thuyết pháp

Đó là môn chữ A vi diệu

Hay sanh trí huệ thắng chơn thiệt

Dường như đất bằng mọc cây lớn

Hàng phục ma oán vô lượng chúng

Hay ngộ Bồ đề diệu an ổn

Dùng thuyền bè lớn bát chánh kia

Nơi biển sanh tử độ quần sanh

Bao nhiêu Phật tử của Thế Tôn

Biết rõ giáo pháp của Như Lai

Chóng diệt phiền não các oán địch

Mau chứng Vô thượng đại Bồ đề

Đã tự giải thoát lìa tâm độc