Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Pháp Bảo (VBeta)Trang 7/7

Tam tạng Việt · Pháp Bảo (VBeta) · Kinh › Đại thừa — Thích Trí Tịnh

Trí Tịnh Toàn Tập - Tập 3 - Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm

Dịch giả
Thích Trí Tịnh
Thông tin
Ghi trên sách: Hòa Thượng Thích Trí TịnhTôn Giáo, 2011

Phiền não nghiệp khổ nhơn,

Ba thứ hằng lưu chuyển.

Chẳng thiệt cũng chẳng hư

Như vậy vào trung đạo

Thuyết pháp không chấp trước,

Hay ở trong một niệm

Khắp hiện tâm tam thế

Dục, sắc, vô sắc giới

Tất cả mọi sự vật,

Tuỳ thuận ba luật nghi

Diễn thuyết ba giải thoát

Kiến lập đạo tam thừa

Thành tựu nhứt thiết trí,

Thấu rõ xứ phi xứ

Các nghiệp và các căn

Giới, giải, cũng thiền định

Tất cả đạo chi xứ.

Túc mạng niện thiên nhãn

Diệt trừ hết phiền não

Biết thập lực của Phật

Mà chưa thành tựu được,

Thấu rõ các pháp không

Mà thường cầu diệu pháp

Chẳng cùng phiền não hiệp

Mà cũng chẳng tận lậu.

Rộng biết đạo xuất ly

Mà dùng độ chúng sanh

Nơi đây được vô úy

Chẳng bỏ tu các hạnh.

Không lầm không trái đạo

Cũng chẳng mất chánh niệm

Tinh tấn, dục, tam muội

Quán huệ không tổn giảm.

Tam tụ đều thanh tịnh

Tam thế đều không sáng

Đạt từ mẫn chúng sanh

Tất cả không chướng ngại.

Do nhập pháp môn này

Được thành hạnh như vậy

Nghĩa công đức trang nghiêm

Tôi giải nói phần ít,

Tột ở vô số kiếp

Nói hạnh đó không cùng,

Nay tôi nói ít phần

Như hạt bụi trên đất.

Nương ở Phật trí trụ

Phát tưởng là kỳ đặc

Tu hành hạnh tối thắng

Đầy đủ đại bi

Tinh cần tự an ổn

Giáo hoá các hàm thức,

An trụ trong tịnh giới

Đủ những hạnh thọ ký

Hay nhập Phật công đức

Hạnh chúng sanh và cõi

Kiếp thế đều cũng biết

Không có tướng mỏi nhàm,

Sai biệt trí tổng trì

Thông đạt nghĩa chơn thiệt

Tư duy nói vô tỷ

Tịch tịnh đẳng chánh giác

Phát tâm của Phổ Hiền

Tu hạnh nguyện Phổ Hiền

Sức từ bi nhơn duyên

Đến đạo ý thanh tịnh ,

Tu hành ba la mật

Rốt ráo trí tuỳ giác

Sức chứng trí tự tại

Thành Bồ đề vô thượng .

Thành tựu trí bình đẳng

Diễn thuyết pháp tối thắng

Hay trì đủ diệu biện

Đến được bực pháp vương .

Xa lìa nơi chấp trước

Diễn thuyết tâm bình đẳng

Xuất sanh ra trí huệ

Biến hoá được Bồ đề .

Trụ trì tất cả kiếp

Người trí rất hoan hỷ,

Thâm nhập và y chỉ

Không sợ, không nghi hoặc

Rõ thấu bất tư nghì

Xảo mật khéo phân biệt

Khéo vào các tam muội

Thấy khắp cảnh giới trí.

Rốt ráo những giải thoát

Du hý Thần thông, Minh.

Đều lìa hẳn triền phược

Tha hồ dạo vườn rừng.

Bạch pháp làm cung điện

Chư hạnh đẳng ưa thích

Hiện vô lượng trang nghiêm

Tại thế tâm khéo qúan sát

Diệu biện hay khai diễn

Thanh tịnh Bồ đề ấn

Trí quang chiếu tất cả .

Sở trụ không gì sánh

Tâm đó chẳng hạ liệt

Lập chí như núi to

Gieo đức đường biển thẳm.

Như bửu, an trụ pháp

Mặc giáp, tâm thệ nguyện

Phát khởi những đại sự

Rốt ráo không thể hoại.

Được thọ ký Bồ đề

An trụ tâm quảng đại

Bí tạng vô cùng vô tận

Giác ngộ tất cả pháp

Thế trí đều tự tại

Diệu dụng không chướng ngại

Chúng sanh tất cả cõi

Và cùng các loại pháp.

Thân nguyện cùng cảnh giới

Trí huệ thần thông thảy

Thị hiện ở thế gian

Vô lượng trăm ngàn ức.

Du hý và cảnh giới

Tự tại không chướng ngại

Lực, vô úy, bất cộng,

Tất cả nghiệp trang nghiêm,

Những thân và thân nghiệp

Nhữ và tu ngữ nghiệp

Vì để được thủ hộ

Thành xong mười sự việc ,

Bồ Tát tâm sơ phát

Và cùng tâm châu biến

Các căn không tán động

Chứng được căn tối thắng

Thâm tâm, tăng thắng tâm

Xa lìa tâm phỉnh đối

Quyết định hiểu các pháp

Vào khắp ở thế gian,

Bỏ phiền não tập kia

Lấy đạo tối diệu thắng này

Khéo tu cho viên mãn

Đến thành nhứt thiết trí.

Tiến tu nhập chánh vị

Quyết định chứng tịch diệt

Xuất sanh Phật pháp đạo

Thành tựu hiệu công đức.

Đạo và vô lượng đạo

Nhẫn đến đạo tràng nghiêm

Thứ đệ khéo an trụ

Thảy đều không chấp trước

Tay, chân và phúc tạng

Kim cang dùng làm tâm

Mặc áo giáp từ bi

Đầy đủ những khí giới.

Đầu: trí, mắt: mình đạt

Hạnh Bồ đề làm tai

Giới thanh tịnh làm mũi

Diệt ám không chướng ngại.

Biện tài dùng làm lưỡi

Thân đến khắp mọi nơi

Trí tối thắng làm tâm

Đi đứng tu công hạnh .

Đạo tràng: toà sư tử

Tịnh: Nằm, chơn không: Ở

Chỗ đi và quán sát

Chiếu khắp cảnh Như Lai

Quán khắp hạnh chúng sanh

Vùng vẫy và gầm rống

Rời tham, hằng bố thí

Bỏ mạn, gìn tịnh giới

Chẳng sân, thương nhẫn nhục

Chẳng lười, hằng tinh tấn.

Thiền định được tự tại

Trí huệ không sở hành

Từ tế, bi không mỏi

Hỷ pháp, xả phiền não.

Ở trong các cảnh giới

Biết nghĩa cũng biết pháp

Phước đức đều thành mãn

Trí huệ như gươm bén,

Chiếu khắp thích đa văn

Minh liễu xu hướng pháp

Biết ma và ma đạo

Thệ nguyện đều bỏ lìa.

Thấy Phật cùng Phật nghiệp

Phát tâm đều nhiếp lấy

Rời mạn, tu trí huệ

Chẳng bi ma nhiếp trì

Mà được Phật nhiếp trì

Cũng được pháp nhiếp trì.

Hiện ở cung Đâu Suất

Lại hiện mất nơi đó

Thị hiện ở thai mẹ

Cũng hiện loài nhó nhít.

Hiện sanh và mỉm cười

Cũng hiện đi bảy bước,

Hiện tu những kỷ thuật

Cũng hiện ở thâm cung

Xuất gia tu khổ hạnh

Qua đến nơi đạo tràng

Đoan tọa phóng quang minh

Giác ngộ các quần sanh

Hàng ma thành Chánh giác

Chuyển pháp luân vô thượng

Thị hiện đều đã trọn

Hiện nhập đại Niết Bàn

Những hạnh Bồ Tát kia

Vô lượng kiếp tu tập

Quảng đại không ngằn mé

Nay tôi nói phần ít.

Dầu khiến vô lượng chúng

An trụ Phật công đức

Chúng sanh và trong pháp

Rốt ráo không chấp lấy,

Đầy đủ hạnh như vậy

Du hý những thần thông

Đầu lông để những cõi

Trải qua ức ngàn kiếp,

Tay cầm vô lượng cõi

Qua khắp thân không mỏi

Đem về để bổn xứ

Chúng sanh chẳng hay biết .

Bồ Tát dùng tất cả

Trang nghiêm nhiều quốc độ

Để ở một lỗ lông

Chơn thiệt đều cho thấy.

Lại dùng một lỗ lông

Nạp khắp tất cả biển

Biển lớn không tăng, giảm

Chúng sanh chẳng nhiễu hại.

Vô lượng núi thiết vi

Tay bóp nát thành bụi

Một bụi làm một cõi

Đến hết số bụi nầy.

Đem những cõi trần đây

Lại nghiệm nát thành bụi

Bụi này, biết đươc số

Khó lường trí Bồ Tát

Ở trong một lỗ lông

Phóng vô lượng quang minh,

Sáng nhựt nguyệt, tinh tú

Sáng ma ni , sáng lửa,

Nhẫn đến sáng chư Thiên

Tất cả đều bị khuất.

Diệt những khổ ác đạo

Vì nói pháp vô thượng

Tất cả các thế gian

Nhiều thứ tiếng sai biệt,

Bồ Tát một âm thanh

Hay diển nói tất cả ,

Quyết định phân biệt nói

Tất cả những Phật pháp nói

Tất cả những Phật pháp

Khiến khắp các quần sanh

Nghe đó rất hoan hỷ

Quá khứ tất cả kiếp

Thành hiện tại, vị lai

Vị lai hiện tại kiếp

Xoay thành kiếp quá khứ,

Thị hiện vô lượng cõi

Cháy tan và thành, trụ

Tất cả các thế gian

Đều tại một lỗ lông

Khứ, lai cùng hiện tại

Tất cả Phật mười phương

Đều ở tại trong thân

Phân minh mà hiển hiện

Biết sân khá biến hoá

Khéo ưng tâm chúng sanh

Thị hiện các loại thần

Mà đều vô sở trước

Hoặc hiện ở sáu loài

Tất cả thân chúng sanh

Thân Thích, Phạm, Hộ Thế

Thân chư Thiên, thân người

Thân Thanh văn , Duyên giác ,

Thân Chư Phật Như Lai ,

Hoặc hiện than Bồ Tát

Tu hành nhứt thiết trí

Khéo nhập hạ, trung, thượng

Lưới tưởng của chúng sanh

Thị hiện thành Bồ đề

Nhẫn đến những cõi Phật

Biết rõ những lưới tưởng

Nơi tưởng được tự tại,

Hiện tu hạnh Bồ Tát .

Tất cả sự phương tiện

Thị hiện như vậy thảy

Những thần biến quãng đại .

Những cảnh giới như vậy

Thế gian chẳng biết được

Dầu hiện mà không hiện

Rốt ráo càng tăng thượng .

Tuỳ thuận tâm chúng sanh

Khiến được đạo chơn thiệt

Thân, ngữ và cùng tâm

Bình đẳng như hư không .

Tịnh giới lắm hương thoa

Các hạnh làm y phục

Gấm pháp trùm búi tóc

Ma ni: nhứt thiết trí,

Công đức đều cùng khắp

Quán đảnh lên vương vị ,

Ba la mật làm xe,

Thần thông dùng làm voi,

Thần túc đúng như ngựa,

Trí huệ làm minh châu.

Diệu hạnh làm thể nử

Tứ nhiếp: chủ tạng thần,

Phương tiện làm chủ binh

Bồ Tát Chuyển Luân Vương.

Tam muội làm thành quách

Không tịch làm cung điện,

Từ: giáp, trí tuệ: Kiếm

Niệm cung, Minh tên nhọn.

Giăng cao lọng thần lực,

Lại dựng tràng trí huệ,

Nhẫn lực chẳng lay động

Thẳng phá quân ma vương ,

Tổng trì làm đất bằng,

Những hạnh làm nước sông,

Tịnh trí làm suối chảy ,

Diệu huệ làm rừng cây,

Chơn không: ao đứng sạch,

Giác phần làm hoa sen,

Thần lực tự trang nghiêm

Tam muội thường đùa vui.

Tư duy làm thể nữ,

Cam lộ làm mỹ thực.

Giải thoát vị: nước uống,

Du hý nơi tam thừa,

Những hạnh Bồ Tát này

Vi diệu thêm tăng thượng

Vô lượng kiếp tu hành

Tâm ngài không nhàm đủ.

Cúng dường tất cả Phật

Nghiêm tịnh tất cả cõi

Khiến khắp tất cả chúng

An trụ nhứt thiết trí,

Tất cả cõi vi trần

Đều biết được số đó,

Tất cả hư không giới

Hột cát đo lường được,

Tất cả tâm chúng sanh

Niệm niệm đếm biết được,

Phật tử các công đức

Nói đó không hết được.

Muốn đủ công đức này

Và những pháp thượng diệu,

Muốn cho những chúng sanh

Lìa khổ thường an lạc,

Muốn cho thân, ngữ, ý

Đều đồng như chư Phật,

Phải phát kim cang nguyện.

Học hạnh công đức này.

Mục Lục

MỤC LỤC

PHẨM THẬP THÔNG THỨ HAI MƯƠI TÁM....................................................... 11

PHẨM THẬP NHẪN THỨ HAI MƯƠI CHÍN....................................................... 27

PHẨM A TĂNG KỲ THỨ BA MƯƠI...................................................................... 61

PHẨM THỌ LƯỢNG THỨ BA MƯƠI MỘT.......................................................... 87

PHẨM CHƯ BỒ TÁT TRỤ XỨ THỨ BA MƯƠI HAI........................................... 89

PHẨM PHẬT BẤT TƯ NGHÌ PHÁP THỨ BA MƯƠI BA.................................... 93

PHẨM NHƯ LAI THẬP THÂN TƯỚNG HẢI.................................................... 149

PHẨM NHƯ LAI TÙY HẢO QUANG MINH CÔNG ĐỨC.............................. 177

PHẨM PHỔ HIỀN HẠNH THỨ BA MƯƠI SÁU............................................... 191

PHẨM NHƯ LAI XUẤT HIỆN THỨ BA MƯƠI BẢY....................................... 221

PHẨM LY THẾ GIAN THỨ BA MƯƠI TÁM..................................................... 325

Nguồn: Nguồn: Pháp Bảo — kho kinh sách điện tử của Trung tâm biên, phiên dịch tài liệu Phật giáo Quốc tế, Ban Phật giáo Quốc tế, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (vbeta.vn · api.phapbao.org), đọc về ngày 3–4/9/2026. Đại đức Thích Vạn Lợi, Thư kí phụ trách kinh sách điện tử. Bản quyền bản dịch, bản in và số trang thuộc về các dịch giả, tác giả và nhà xuất bản đứng tên trong từng cuốn. Gói này phát hành trên GitHub cho người dùng app, để nghiên cứu và đối chiếu, không nhằm mục đích thương mại. Ai muốn gỡ tác phẩm của mình khỏi gói xin báo, sẽ gỡ ngay.