Kinh Tiểu Bộ 5

- Ta vừa nghe một điều mà trước kia ta chưa từng nghe hay từng nghĩ đến do vị đại nhân này nêu ra.

Vua hoan hỉ ban cho anh ta danh vọng lớn!

Sau khi thuyết pháp thoại này, bậc Đạo sư giảng các Sự thật, và cuối bài giảng ấy, vị Tỷ-kheo tham ăn đã đắc quả Bất lai và nhiều người khác đắc các quả kia.

Rồi ngài nhận diện tiền thân:

- Lúc bấy giờ, người tham ăn ấy là vị Tỷ-kheo tham lam này, còn vị vua thích cao lương mỹ vị là Ta vậy.

Chương III. Phẩm Kosya

PHẨM KOSYA

261. CHUYỆN HOA SEN

(Tiền thân Paduma)

Như tóc râu bị cắt...,

Câu chuyện này, khi ở Kỳ Viên, bậc Đạo Sư kể về một số Tỷ-kheo cúng dường vòng hoa tại cây bồ đề Ànanda. (Câu chuyện sẽ được trình bày ở Tiền thân Kalinga, số 479).

Cây này được gọi là cây Bồ-đề Ànanda, vì Trưởng lão Ànanda đã trồng cây ấy. Tin về cây Bồ-đề được trưởng lão Ànanda trồng ở cổng tịnh xá Kỳ Viên truyền đi khắp cõi Diêm-phù-đề (Ấn độ).

Một số Tỷ-kheo ở thôn quê muốn cúng dường vòng hoa tại cây Bồ-đề Ànanda. Họ đi đến Kỳ viên đảnh lễ bậc Đạo Sư, và ngày hôm sau họ lại đi vào thành Xá-vệ, đến con đường bán hoa sen xanh. Nhưng không nhận được vòng hoa nào, họ liền đi đến Tôn giả Ànanda và thưa:

- Thưa Hiền giả, chúng tôi muốn cúng dường vòng hoa tại cây Bồ-đề, và đi đến con đường bán hoa sen xanh, nhưng không nhận được một vòng hoa nào cả.

Vị trưởng lão nói:

- Tôi sẽ đem hoa đến.

Rồi trưởng lão đi đến con đường bán hoa sen xanh, và nhận được nhiều bó hoa sen xanh đem về cho các Tỷ-kheo ấy. Các vị này lấy các bó hoa ấy và làm lễ cúng dường cây Bồ-đề.

Biết được tin này, các Tỷ-kheo ngồi tại Chánh pháp đường nói lên lời tán thán các công đức của Trưởng lão Ànanda:

- Thưa các Hiền giả, các Tỷ-kheo ở thôn quê ít phước đức, nên đã đi đến con đường bán hoa sen xanh mà không nhận được vòng hoa nào. Còn Trưởng lão Ànanda đi đến sau lại đem về nhiều bó hoa.

Bậc Đạo Sư đến và hỏi:

- Này các Tỷ-kheo, các ông nay hội họp ở đây đang bàn luận vấn đề gì?

Khi nghe vấn đề trên, bậc Đạo sư nói:

- Này các Tỷ-kheo, không phải chỉ nay những người ăn nói khéo léo nhận được vòng hoa, mà thuở

trước họ cũng đã nhận được như vậy.

Rồi bậc Đạo sư kể câu chuyện quá khứ.

Thuở xưa, khi vua Brahmadatta trị vì xứ Ba-la-nại, Bồ-tát là một vị triệu phú. Trong thành có một hồ sen thường nở hoa. Một người có lỗ mũi sứt canh giữ cái hồ ấy.

Một hôm, một ngày hội lớn được tổ chức ở Ba-la-nại, ba người con trai của triệu phú muốn đeo vòng hoa để vui chơi lễ hội, liền bảo nhau:

- Chúng ta sẽ tán tỉnh con người bị sứt mũi này và xin vài vòng hoa.

Vì vậy, vào giờ người ấy hái hoa sen, họ đi đến gần hồ và đứng đợi một bên. Một người trong bọn nói với người giữ hồ ấy qua bài kệ đầu:

Như tóc râu bị cắt,

Sẽ mọc lên như cũ,

Cũng vậy, lỗ mũi ông

Sẽ mọc lại như tóc,

Nay tôi xin hoa sen,

Hãy cho tôi một bông!

Người giữ hồ tức giận không cho hoa sen. Rồi người thứ hai nói lên bài kệ thứ hai với người giữ hồ ấy:

Như hột giống mùa thu

Được gieo trong thửa ruộng,

Sẽ được mọc lên mau,

Cũng vậy, lỗ mũi ông

Ước mong sẽ mọc lên,

Nay tôi xin hoa sen,

Hãy cho tôi một bông!

Người giữ hồ vẫn tức giận không cho hoa sen. Rồi người thứ ba nói lên bài kệ thứ ba với người giữ hồ ấy:

Hai đứa nói nhảm nhí,

Chúng nghĩ được bông sen,

Dầu nói có, nói không,

Mũi cũng không mọc lại,

Này bạn hãy cho tôi

Hoa sen, tôi xin bạn!

Nghe lời anh ta, người giữ hồ sen nói:

- Cả hai người này đều nói láo. Chỉ có bạn nói đúng sự thật. Bạn xứng đáng được các bông sen.

Rồi người giữ hồ cho anh ta một bó hoa sen và đi về hồ của mình.

Khi bậc Đạo sư nói xong pháp thoại này, Ngài nhận diện tiền thân:

- Lúc bấy giờ, con trai vị triệu phú nhận được hoa sen là Ta vậy.

262. CHUYỆN BÀN TAY MỀM MẠI

(Tiền thân Mudupàni)

Một bàn tay mềm mại...,

Câu chuyện này, khi ở Kỳ Viên, bậc Đạo Sư kể về một Tỷ-kheo thối thất tinh tấn. Khi Tỷ-kheo ấy được đưa đến Chánh pháp đường, bậc Đạo Sư hỏi:

- Có thật chăng ông thối thất tinh tấn?

Vị ấy trả lời:

- Có thật vậy.

Bậc Đạo Sư nói:

- Này Tỷ-kheo, không thể nào canh giữ nữ nhân khỏi chạy theo dục vọng của chúng. Ngay cả các bậc hiền trí thuở xưa cũng không thể canh giữ các con gái của họ. Dầu chúng đứng nắm tay cha, chúng vẫn chạy trốn theo người tình mà cha chúng không biết!

Rồi bậc Đạo Sư kể câu chuyện quá khứ.

Thuở xưa, khi vua Brahmadatta trị vì xứ Ba-la-

nại, Bồ-tát tái sanh ra làm con hoàng hậu chánh cung. Đến tuổi trưởng thành, Bồ-tát học các tài nghệ ở Takkasilà, và khi phụ vương mệnh chung, ngài được đặt lên vương vị và trị nước đúng pháp.

Bồ-tát nuôi dưỡng con gái mình và con trai của người chị trong nội cung. Một hôm, vua nói với đình thần:

- Sau khi trẫm qua đời, cháu trai trẫm sẽ làm vua và con gái trẫm sẽ làm hoàng hậu chánh cung.

Sau một thời gian, khi cả hai đều khôn lớn, Bồ-tát ngồi nói với các đình thần:

- Trẫm sẽ đem về một công chúa khác cho cháu trai và sẽ gả con gái trẫm cho một hoàng gia khác. Như vậy chúng ta sẽ có nhiều bà con.

Các đình thần đều đồng ý.

Bồ-tát gởi cháu trai ra ở ngoài và ngăn cấm chàng ra vào nội cung. Nhưng cả hai người ấy đã thương yêu nhau. Chàng trai nghĩ: "Không biết có phương tiện gì đem công chúa ra ngoài? À có phương tiện này". Chàng trai đem cho bà vú một món quà, bà vú hỏi:

- Thưa hoàng tử, cần phải làm gì?

Hoàng tử đáp:

- Này vú, làm thế nào để chúng tôi có cơ hội đưa nàng ra ngoài?

- Lành thay, thưa hoàng tử. Để tôi nói với công chúa rồi sẽ cho hoàng tử biết sau.

- Lành thay, thưa vú.

Rồi vú đi đến công chúa và nói:

- Hãy để tôi bắt những con chấy trên đầu công chúa.

Rồi bà đặt công chúa ngồi xuống một chiếc ghế thấp, và bà ngồi xuống một chiếc ghế cao hơn và kê đầu công chúa trên bắp vế của mình. Trong khi bắt chấy, bà lấy móng tay gãi đầu công chúa. Công chúa hiểu: "Người này không gãi với móng tay của mình mà gãi với móng tay của hoàng tử, con trai của cô ta." Vì vậy, công chúa hỏi:

- Này vú, vú có đi đến gặp hoàng tử không?

- Thưa công chúa, có!

- Hoàng tử đã nói gì với vú?

- Thưa công chúa, hoàng tử hỏi có phương tiện gì để đưa công chúa ra ngoài.

Công chúa nói:

- Nếu hoàng tử là người hiền trí, hoàng tử sẽ biết.

Rồi công chúa đọc lên bài kệ đầu. Đọc xong, nàng nói:

- Này vú, hãy học thuộc bài kệ này và nói lại cho hoàng tử:

Một bàn tay mềm mại,

Con voi khéo huấn luyện,

Và đêm tối trời mưa,

Ấy là thời thích hợp.

Bà vú học thuộc lòng bài kệ ấy rồi đi đến hoàng tử. Chàng hỏi:

- Này vú, công chúa nói gì?

Bà đáp:

- Không nói gì khác, chỉ gửi bài kệ này. Và bà vú đọc bài kệ. Chàng hiểu ý bài kệ liền nói với bà vú:

- Thôi vú hãy về đi.

Hoàng tử biết đúng đắn ý nghĩa bài kệ này, liền tìm một người hầu trẻ đẹp trai, có bàn tay mềm mại, và chuẩn bị công việc. Chàng lại hối lộ người nài giữ vương tượng, huấn luyện con voi ấy trở thành bình thản, rồi hoàng tử ngồi chờ đợi thời cơ đến.

Đến ngày trai giới Bồ-tát thuộc phần đêm tối trời, ngay sau canh giữa, mưa rơi xuống từ một đám mây

đen dày đặc. Hoàng tử nghĩ: "Đây là ngày công chúa muốn nói", rồi chàng leo lên con voi, đặt người hầu trẻ có bàn tay mềm mại ấy ngồi trên lưng voi và ra đi. Ở phía đối diện cung vua, hoàng tử cho cột con voi vào bức tường lớn của cái sân chầu rộng, rồi chàng đứng ở cửa sổ với thân bị ướt đẫm nước mưa.

Bấy giờ vua canh giữ công chúa, không cho phép nàng ngủ chỗ nào khác, trừ một chiếc giường nhỏ gần vua. Công chúa nghĩ: "Hôm nay hoàng tử sẽ đến", vì vậy, nàng nằm xuống nhưng không ngủ. Rồi công chúa nói:

- Thưa cha thân, con muốn tắm!

Vua nói:

- Hãy đi, này con thân.

Vua nắm tay công chúa, dắt đến gần cửa sổ, và nói:

- Hãy tắm đi con!

Rồi vua bồng công chúa lên, đặt công chúa trên bệ đá hình hoa sen ở ngoài cửa sổ, và nắm một tay công chúa.

Trong khi đang tắm, công chúa đưa tay cho hoàng tử. Hoàng tử cởi các chiếc vòng từ tay công chúa đeo vào tay người hầu trẻ, rồi bồng chàng trai trẻ ấy lên, đặt anh ta trên chỗ tượng hoa sen bên cạnh công chúa.

Nàng nắm tay người hầu trẻ ấy và đặt nó vào tay của phụ vương. Vua nắm tay anh ta và thả tay công chúa. Công chúa cởi các đồ trang sức từ bàn tay kia của mình và đeo chúng vào tay kia của người hầu trẻ, rồi đặt bàn tay ấy vào tay phụ vương và đi theo hoàng tử.

Nhà vua cứ tưởng rằng người hầu trẻ ấy là con gái mình! Và khi tắm xong, vua cho anh ta nằm trên long sàng, đóng cửa và niêm lại, sau đó đặt một người canh rồi vua đi ngủ.

Vào sáng hôm sau, vua mở cửa thấy cậu trai trẻ liền hỏi:

- Sao lại thế này?

Cậu liền kể cách đi trốn của công chúa với hoàng tử! Vua rất thất vọng suy nghĩ: "Dầu ta có nắm tay, cũng không thể canh giữ nữ nhân khỏi trốn được. Như vậy, không ai có thể canh giữ nỗi đàn bà".

Rồi vua đọc bài kệ khác.

Dầu lời nói dịu dàng

Chúng không hề biết đủ,

Chúng chìm, chìm sâu xuống,

Rất khó làm đầy tràn,

Đàn ông hãy lánh xa,

Chạy trốn chúng thật xa!

Nếu chúng phục vụ ai,

Vì dục hay tiền tài,

Chúng thiêu sạch người ấy,

Như chất đốt trong lửa.

Nói vậy xong, Bồ-tát thêm:

- Ta phải nâng đỡ cháu trai ta.

Rồi vua làm lễ gả công chúa cho hoàng tử thật long trọng vinh hiển và đặt hoàng tử lên chức phó vương. Khi người cậu tức vua cha mạng chung, chàng lên kế vị.

Khi bậc Đạo sư kể Pháp thoại này, Ngài thuyết giảng các Sự thật. Cuối bài giảng ấy, vị Tỷ-kheo thối thất đã đắc quả Dự lưu. Và Ngài nhận diện Tiền thân:

- Lúc bấy giờ, nhà vua là Ta vậy.

263. CHUYỆN TIỂU DỤC THAM

(Tiền thân Culla-Palobhana)

Không phải rẽ nước biển...,

Câu chuyện này khi ở Kỳ Viên, bậc Đạo Sư kể về một Tỷ-kheo thối thất tinh tấn. Khi Tỷ-kheo ấy được đưa đến Chánh pháp đường, bậc Đạo Sư hỏi:

- Có thật chăng ông thối thất tinh tấn?

Vị ấy trả lời:

- Sự thật là vậy.

Bậc Đạo sư nói:

- Các nữ nhân làm uế nhiễm ngay cả các bậc thanh tịnh thuở xưa.

Rồi Ngài kể chuyện quá khứ.

Thuở xưa, khi vua Brahmadatta trị vì ở Ba-la-nại, vua không có con trai. Vua nói với các cung phi của mình:

- Hãy cầu nguyện để sanh con trai.

Và họ liền cầu tự.

Như vậy một thời gian dài trôi qua, Bồ-tát từ Phạm thiện giới đi xuống và nhập thai của bà hoàng hậu chánh cung. Vừa sanh xong, sau khi tắm, Bồ-tát được đưa cho một người vú khác. Khi chạm tay nữ nhân, Bồ-tát lại khóc, không giữ im lặng. Rồi Bồ-tát được đưa cho một người hầu đàn ông. Vừa được người đàn ông ấy bồng, hài nhi liền im lặng.

Từ đấy trở đi, chỉ những người đàn ông ẵm hài nhi qua lại. Khi bú sữa, họ nặn sữa rồi cho Bồ-tát uống, hay đặt một cái màn giữa hài nhi và bà vú. Sau một thời gian, Bồ-tát lớn lên, nhưng vẫn không thể nhìn nữ nhân. Vua cha làm cho Bồ-tát một chỗ ngồi riêng biệt và một thiền thất riêng biệt.

Khi Bồ-tát lên mười sáu tuổi, vua suy nghĩ: "Ta không có một con trai nào khác. Còn đứa con trai này lại không hưởng thụ các dục, không muốn cai trị vương quốc. Thật sự ta có đứa con trai như vậy để làm gì?"

Bấy giờ, một kỹ nữ giỏi về múa, hát và nhạc, trẻ tuổi, có khả năng quyến rũ những người đàn ông mà nàng gần gũi. Nàng đến hầu vua và thưa:

- Tâu Thiên tử, ngài đang nghĩ vậy?

Vua kể lại sự việc ấy. Nàng kỹ nữ thưa:

- Tâu thiên tử, hãy yên tâm! Thiếp sẽ quyến rũ hoàng tử và làm cho hoàng tử nếm hương vị của ái tình.

- Nếu nàng có thể quyến rũ con ta, một hoàng tử không hề biết đến hương vị đàn bà, thì khi con ta làm vua, nàng sẽ làm hoàng hậu!

Nàng kỹ nữ ấy nói:

- Tâu Thiên tử, trách nhiệm ấy là của thiếp. Thiên tử chớ lo lắng!

Nói xong, nàng kỹ nữ đi đến những người đàn ông canh gác và nói:

- Sáng sớm tôi sẽ đến đứng ở ngoài thiền thất gần phòng hoàng tử nằm và tôi sẽ hát! Nếu hoàng tử tức giận, hãy nói cho tôi biết, tôi sẽ bỏ đi. Nhưng nếu hoàng tử lắng nghe thì hãy khen ngợi tôi.

Họ bằng lòng.

Sáng hôm sau, nàng đến đứng tại chỗ ấy và cất tiếng hát với giọng ngọt lịm. Rồi tiếng đàn êm dịu trổi lên không kém gì tiếng hát ngọt ngào và tiếng hát ngọt ngào cũng không kém gì tiếng đàn êm dịu. Hoàng tử nằm lắng nghe. Ngày kế đó hoàng tử bảo kỹ nữ ấy đứng gần và hát; ngày kế nữa, chàng bảo nàng đứng trong thiền thất và hát. Ngày kế nữa, chàng bảo nàng đứng

gần mình và hát. Như vậy, dần dần dục vọng khởi lên trong lòng hoàng tử và hoàng tử đi theo thói thường của người đời, biết được hương vị của ái tình, đến độ hoàng tử cầm gươm và dọa:

- Ta không cho phép một ai khác thấy nữ nhân này!

Hoàng tử chạy ra ngoài đường, đuổi theo các người đàn ông. Vua truyền bắt hoàng tử và thiếu nữ kia rồi đuổi họ ra khỏi thành.

Hai người đi vào rừng, xuống hạ lưu sông Hằng. Tại đó một bên là sông Hằng, một bên là biển, họ dựng lên am thất sống với nhau. Thiếu nữ ngồi trong chòi lá nấu các củ và rau. Còn Bồ-tát mang củ quả từ rừng về.

Một hôm, trong khi Bồ-tát đi tìm quả trong rừng, một ẩn sĩ khổ hạnh từ một đảo trên biển đi ngang qua hư không để tìm đồ ăn khất thực, thấy khói, liền hạ xuống trước am thất. Thiếu nữ ấy nói:

- Hãy ngồi chờ cho đến khi nấu xong.

Nàng mời vị khổ hạnh ấy ngồi xuống, và lấy vẻ duyên dáng của phụ nữ quyến rũ vị ấy, làm vị ấy không thể thiền định và mất Phạm hạnh. Vị tu khổ hạnh ấy giống như con quạ gẫy cánh không thể từ bỏ nàng, trọn ngày đứng tại đấy. Khi thấy Bồ-tát đi về, vị ấy liền chạy ra hướng biển thật mau. Bồ-tát nghĩ: "Đây chắc là

một kẻ thù", liền rút kiếm đuổi theo, còn vị tu khổ hạnh làm cử chỉ như muốn bay, liền rơi xuống biển. Bồ-tát suy nghĩ: "Vị khổ hạnh này có lẽ đã đến đây ngang qua hư không, nay bị thối thất thiền định nên rơi xuống biển. Ta phải cứu vị ấy!" Vì vậy, vừa đứng trên bờ biển, Bồ-tát đọc những bài kệ này:

Không phải rẽ nước biển,

Nhưng với thần thông lực

Ngài du hành qua đây

Vào buổi mai thật sớm,

Liên hệ ác nữ thần,

Ngài phải chìm xuống biển.

Làm mọi người thối thất,

Đầy mê hoặc huyễn ảo,

Quyến rũ người thanh tịnh

Khiến họ chìm dần xuống.

Kẻ trí biết nữ thần,

Nên xa lánh, từ bỏ.

Nữ nhân phục vụ ai

Vì dục hay tiền tài,

Chúng đốt sạch người ấy

Như lửa thiêu hủy củi!

Nghe lời Bồ-tát nói vậy, vị tu khổ hạnh đứng giữa biển làm phát khởi thiền lực đã mất, và bay lên hư không, rồi đi về trú xứ của mình. Bồ-tát suy nghĩ: "Vị tu khổ hạnh này với gánh nặng như vậy, đã bay lên hư không như một nhúm bông. Ta cũng phải làm phát khởi thiền lực như vị ấy để có thể bay lên hư không".

Vì vậy, Bồ-tát về am dẫn nữ nhân ấy trở lại với quần chúng rồi bảo nữ nhân ấy ra đi, còn mình lui vào rừng, dựng am thất tại một nơi xinh tốt, và làm vị ẩn sĩ. Ngài chọn đề tài thiền định, rồi đạt các Thắng trí và các Thiền Chứng, về sau được sanh lên Thiên giới.

Sau khi kể Pháp thoại này, bậc Đạo Sư giảng các Sự thật. Cuối bài giảng ấy, vị Tỷ-kheo thối thất đã đắc quả Dự Lưu. Và Ngài nhận diện Tiền thân:

- Thời ấy, hoàng tử không hề liên hệ với nữ nhân là Ta vậy.

HẾT QUYỂN V

Mục Lục

ĐẠI TẠNG KINH VIỆT NAM

KINH TIỂU BỘ

TẬP V

MỤC LỤC

Chương I

PHẨM KUSANÀLI

121 – CHUYỆN THẦN CÂY CỎ KUSA 09

(Tiền thân Kusanàli)

122 – CHUYỆN KẺ NGU 15

(Tiền thân Dummedha)

123 – CHUYỆN CÁI CÁN CÀY 21

(Tiền thân Nangalisa)

124 – CHUYỆN TRÁI XOÀI 27

(Tiền thân Amba)

125 – CHUYỆN NGƯỜI NÔ LỆ KATÀHAKA 31

(Tiền thân Katàhaka)

126 – CHUYỆN TƯỚNG CỦA KIẾM 38

(Tiền thân Asilakkhana)

127 – CHUYỆN NGƯỜI NÔ LỆ KALANDUKA 44

(Tiền thân Kalanduka)

128 – CHUYỆN CON MÈO 47

(Tiền thân Bilàra)

129 – CHUYỆN KẺ THỜ LỬA 51

(Tiền thân Aggika)

130 – CHUYỆN NỮ BÀ-LA-MÔN KOSIYA 54

(Tiền thân Kosiya)

PHẨM ASAMPADÀNA

131 – CHUYỆN KẺ VONG ÂN 59

(Tiền thân Asampadàna)

132 – CHUYỆN NGŨ DỤC LẠC 67

(Tiền thân Pañcagaru)

133- CHUYỆN LỬA CHÁY 71

(Tiền thân Ghatàsana)

134 – CHUYỆN THIỀN QUÁN 75

(Tiền thân Thànasodhana)

135 – CHUYỆN NGUYỆT QUANG 77

(Tiền thân Candàbha)

136- CHUYỆN CON THIÊN NGA VÀNG 79

(Tiền thân Suvannahamsa)

137 – CHUYỆN CON MÈO 85

(Tiền thân Babbu)

138 – CHUYỆN CON CẮC KÈ 92

(Tiền thân Godha)

139 – CHUYỆN CẢ HAI MẶT THẤT BẠI 96

(Tiền thân Ubhatobhattha)

140 – CHUYỆN CON QUẠ 100

(Tiền thân Kàka)

PHẨM KAKANTAKA

141 – CHUYỆN CON CẮC KÈ 105

(Tiền thân Godha)

142 – CHUYỆN CON CHÓ RỪNG 109

(Tiền thân Sigàla)

143 – CHUYỆN CHIẾU SÁNG NHƯ MẶT TRỜI 113

(Tiền thân Virocana)

144 – CHUYỆN CÁI ĐUÔI BÒ 119

(Tiền thân Nanguttha)

145 – CHUYỆN CON VẸT RADHA 123

(Tiền thân Radha)

146 – CHUYỆN CON QUẠ 126

(Tiền thân Kaka)

147 – CHUYỆN ÁO VẢI MÀU ĐỎ 131

(Tiền thân Puppharatta)

148 – CHUYỆN CON CHÓ RỪNG 135

(Tiền thân Sigàlà)

149 – CHUYỆN CÂY MỘT LÁ 142

(Tiền thân Ekapanna)

150 – CHUYỆN THANH NIÊN SAÑJIVA 152

(Tiền thân Sañjiva)

Chương II

(Hai bài kệ)

PHẨM DALHA

151 – CHUYỆN LỜI GIÁO GIỚI CHO VUA 160

(Tiền thân Ràjovàda)

152 – CHUYỆN CON CHÓ RỪNG 168

(Tiền thân Sigàla)

153 – CHUYỆN CON HEO RỪNG 175

(Tiền thân Sùkara)

154 – CHUYỆN CON RẮN 181

(Tiền thân Uraga)

155 – CHUYỆN NHẢY MŨI 186

(Tiền thân Gagga)

156 – CHUYỆN HOÀNG TỬ CÓ TÂM THÂU PHỤC 192

(Tiền thân Alìnacitta)

157 – CHUYỆN CÔNG ĐỨC 202

(Tiền thân Guna)

158 – CHUYỆN CON NGỰA SUHANU 213

(Tiền thân Suhanu)

159 – CHUYỆN CON CÔNG 218

(Tiền thân Mora)

160 – CHUYỆN CON NGỖNG XANH SẪM 227

(Tiền thân Vinìlaka)

PHẨM SANTAHAVA

161 – CHUYỆN ẨN SĨ INDASAMÀNAGOTTA 232

(Tiền thân Indasamànagotta)

162 – CHUYỆN MỐI THÂN GIAO 236

(Tiền thân Santhava)

163 – CHUYỆN VUA SUSÌMA 240

(Tiền thân Susìma)

164 – CHUYỆN CHIM DIỀU HÂU 249

(Tiền thân Gijjha)

165 – CHUYỆN CON CHUỘT RỪNG 254

(Tiền thân Nakula)

166 – CHUYỆN BÀ-LA-MÔN UPASÀLHA 257

(Tiền thân Upasàlha)

167 – CHUYỆN TRƯỞNG LÃO SAMIDDHI 262

(Tiền thân Samiddhi)

168 – CHUYỆN CHIM DIỀU HÂU 266

(Tiền thân Sakunagghi)

169 – CHUYỆN ĐẠO SƯ ARAKA 270

(Tiền thân Araka)

170 – CHUYỆN CON KỲ NHÔNG 273

(Tiền thân Kakantaka)

PHẨM THIỆN PHÁP

171 – CHUYỆN THIỆN PHÁP 274

(Tiền thân Kalyàna Dhamma)

172 – CHUYỆN NÚI DADDARA 280

(Tiền thân Daddara)

173 – CHUYỆN CON VƯỢN 285

(Tiền thân Makkata)

174 – CHUYỆN CON VƯỢN LỪA DỐI 288

(Tiền thân Dubhidamakkata)

175 – CHUYỆN ĐẢNH LỄ MẶT TRỜI 293

(Tiền thân Àdiccupatthàna)

176 – CHUYỆN MỘT NẮM ĐẬU 295

(Tiền thân Kalàya-Mutthi)

177 – CHUYỆN CÂY TINDUKA 299

(Tiền thân Tinduka)

178 – CHUYỆN CON RÙA 303

(Tiền thân Kacchapa)

179 – CHUYỆN BÀ-LA-MÔN SATADHAMMA 308

(Tiền thân Satadhamma)

180 – CHUYỆN KHÓ CHO 313

(Tiền thân Duddada)

PHẨM ASADISA

181 – CHUYỆN HOÀNG TỬ VÔ ĐỊCH 316

(Tiền thân Asadisa)

182 – CHUYỆN CON VOI THIỆN CHIẾN 324

(Tiền thân Sangàmàvacara)

183 – CHUYỆN ĐỒ TÀN THỰC 332

(Tiền thân Vàlodakka)

184 – CHUYỆN NGƯỜI LUYỆN NGỰA GIRIDANTA 336

(Tiền thân Giridanta)

185 – CHUYỆN TÂM BẤT TỊNH 339

(Tiền thân Anabhirati)

186 – CHUYỆN VUA MANG SỮA ĐÔNG 343

(Tiền thân Dadhivàhana)

187 – CHUYỆN BỐN VẺ ĐẸP 352

(Tiền thân Catumatta)

188 – CHUYỆN SƯ TỬ LAI CHÓ RỪNG 355

(Tiền thân Sìhakottuka)

189 – CHUYỆN TẤM DA SƯ TỬ 358

(Tiền thân Sìhacamma)

190 – CHUYỆN GIỮ GIỚI 361

(Tiền thân Sìlànisamsa)

PHẨM RUHAKA

191 – CHUYỆN TẾ SƯ RUHAKA 366

(Tiền thân Ru haka)

192 – CHUYỆN THIÊN NỮ SIRI VÀ KÀLAKANNI 370

(Tiền thân Sirikàlakanni)

193 – CHUYỆN HOÀNG TỬ LIÊNHOA 371

(Tiền thân Cullapaduma)

194 – CHUYỆN KẺ TRỘM NGỌC 381

(Tiền thân Manicora)

195 – CHUYỆN HÒN NÚI ĐẸP 388

(Tiền thân Pabbatupatthara)

196 – CHUYỆN CON NGỰA BAY 391

(Tiền thân Valàhassa)

197 – CHUYỆN BẠN – THÙ 398

(Tiền thân Mittàmitta)

198 – CHUYỆN CON VẸT RÀDHA 401

(Tiền thân Ràdha)

199 – CHUYỆN NGƯỜI GIA CHỦ 405

(Tiền thân Gahapati)

200 – CHUYỆN GIỚI HẠNH TỐT LÀNH 409

(Tiền thân Sàdhusìla)

PHẨM NATAMDAIHA

201 – CHUYỆN NHÀ TÙ TRÓI BUỘC 412

(Tiền thân Bandhanàgara)

202 – CHUYỆN TÁNH NGHỊCH NGỢM 417

(Tiền thân Kelisìla)

203 – CHUYỆN TU TẬP TỪ TÂM 422

(Tiền thân Khandha-Vatta)

204 – CHUYỆN CON QUẠ VIRAKA 428

(Tiền thân Viraka)

205 – CHUYỆN CÁ SÔNG HẰNG 432

(Tiền thân Gangeyya)

206 – CHUYỆN CON NAI NÚI 436

(Tiền thân Kurungamiga)

207 – CHUYỆN VUA ASSAKA 441

(Tiền thân Assaka)

208 – CHYỆN CON CÁ SẤU 447

(Tiền thân Sumsumàra)

209 – CHUYỆN CON CHIM MỒI 452

(Tiền thân Kakkara)

210 – CHUYỆN CON CHIM GÕ MÕ 455

(Tiền thân kandagalaka)

PHẨM BIRANATTHAMBAHAKA

(Đám cỏ thơm)

211 – CHUYỆN CHÀNG TRAI SOMADTTA 458

(Tiền thân Somadatta)

212 – CHUYỆN THỨC ĂN THỪA 464

(Tiền thân Uchithabhatta)

213 – CHUYỆN VUA BHARU 468

(Tiền thân Bharu)

214 - CHUYỆN CON SÔNG ĐẦY 475

(Tiền thân Punna – Nadi)

215 – CHUYỆN CON RÙA 478

(Tiền thân Kachapa)

216 – CHUYỆN CON CÁ 482

(Tiền thân Maccha)

217 – CHUYỆN NGƯỜI BÁN RAU 485

(Tiền thân Seggu)

218 – CHUYỆN NGƯỜI LÁI BUÔN LỪA ĐẢO 488

(Tiền thân Kùtavànija)

219 – CHUYỆN ĐÁNG CHỈ TRÍCH 494

(Tiền thân Garahita)

220 - CHUYỆN TẾ SƯ DHAMMADHAJA 498

(Tiền thân Dhammaddhaja)

PHẨM KÀSÀVA

221 – CHUYỆN TẤM Y VÀNG 512

(Tiền thân Kàsàva)

222 – CHUYỆN CON KHỈ CÙLLANANDIYA 517

(Tiền thân Cùllanandiya)

223 – CHUYỆN THỨC ĂN ĐI ĐƯỜNG 523

(Tiền thân Puta – Bhatta)

224 – CHUYỆN CON CÁ SẤU 530

(Tiền thân Kumbhila)

225 – CHUYỆN ĐỀ CAO TÍNH KHAM NHẪN 531

(Tiền thân Khanti – Vannana)

226 – CHUYỆN CON CÚ 534

(Tiền thân Kosiya)

227 – CHUYỆN CON BỊ ĂN PHÂN 537

(Tiền thân Gùthapàna)

228 – CHUYỆN BÀ-LA-MÔN KÀMANITA 542

(Tiền thân Kàmanita)

229 – CHUYỆN DU SĨ PALÀYI 548

(Tiền thân Palàyi)

230 – CHUYỆN DU SĨ PALÀYI THỨ HAI 553

(Tiền thân Palàyi)

PHẨM UPÀHANA

231 – CHUYỆN CHIẾC GIÀY 558

(Tiền thân Upàhana)

232 – CHUYỆN KHÔNG ĐƯỢC HƯỜNG DẪN 562

(Tiền thân Vinàthùna)

233 – CHUYỆN MŨI TÊN 566

(Tiền thân Vikannaka)

234 –CHUYỆN NÀNG ASITÀBHÙ 570

(Tiền thân Asitàbhù)

235 – CHUYỆN VỊ ẨN SĨ VACCHA-NAKHA 574

(Tiền thân Vaccha-Nakha)

236 – CHUYỆN CON CÒ 579

(Tiền thân Baka)

237 – CHUYỆN THÀNH SÀKETA 581

(Tiền thân Sàketa)

238 – CHUYỆN MỘT CHỮ 583

(Tiền thân Ekapada)

239 – CHUYỆN CON NHÁI XANH 586

(Tiền thân Harita-Màta)

240 – CHUYỆN VUA MAHÀPINGALA 590

(Tiền thân Mahàpingala)

PHẨM SIGÀLA

(Chó rừng)

241- CHUYỆN VUA CHÓ RỪNG SABBADÀTHA 595

(Tiền thân Sabbadàtha)

242 – CHUYỆN CON CHÓ 602

(Tiền thân Sunakha)

243 – CHUYỆN NHẠC SĨ GUTTILA 605

(Tiền thân Guttila)

244 – CHUYỆN LY DỤC 622

(Tiền thân Viticcha)

245 – CHUYỆN KINH PHÁP MÔN CĂN BẢN 625

(Tiền thân Mùlapariyàya)

246 – CHUYỆN LỜI PHỈ BÁNG 630

(Tiền thân Telovàda)

247 – CHUYỆN HOÀNG TỬ PÀDANJALI 633

(Tiền thân Pàdanjali)

248 – CHUYỆN THÍ DỤ CÂY KIMSUKA 638

(Tiền thân Kimsukopama)

249 – CHUYỆN CON KHỈ SÀLAKA 640

(Tiền thân Sàlaka)

250 – CHUYỆN CON KHỈ 644

(Tiền thân Kapi)

CHƯƠNG III

PHẨM SANKAPPA

251 – CHUYỆN DỤC TẦM 648

(Tiền thân Sankappa)

252 – CHUYỆN MỘT NẮM MÈ 659

(Tiền thân Tilamutthi)

253 – CHUYỆN VUA RẮN MANIKANTHA 668

(Tiền thân Manikantha)

254 – CHUYỆN CON NGỰA QUÝ ĂN CÁM GẠO ĐỔ 675

(Tiền thân Kundaka-Kucchi-Sindhava)

255 – CHUYỆN CON VẸT 686

(Tiền thân Suka)

256 – CHUYỆN CÁI GIẾNG CŨ 690

(Tiền thân Jarudapàna)

257 – CHUYỆN NGƯỜI HẦU CẬN GÀMANI-CANDA 695

(Tiền thân Gàmani-Canda)

258 – CHUYỆN ĐẠI VƯƠNG MANDAHÀTÀ 718

(Tiền thân Mandahàtà)

259 – CHUYỆN ẨN SĨ TIRÌTA-VACCHA 725

(Tiền thân Tirìta-Vaccha)

260 – CHUYỆN SỨ GIẢ CỦA CÁI BỤNG 732

(Tiền thân Duta)

PHẨM KOSYA

261 - CHUYỆN HOA SEN 736

(Tiền thân Paduma)

262 – CHUYỆN BÀN TAY MỀM MẠI 741

(Tiền thân Mudu pà ni)

263 – CHUYỆN TIỂU DỤC THAM 748

(Tiền thân Culla-Palobhana)