Khóa Thiền Minh Sát Mười Ngày

NGÀY THỨ TƯ

Những câu hỏi liên quan đến vấn đề làm sao để thực hành thiền Vipassana

Qui luật về giáo lý nghiệp quả

Sự quan trọng của hành động thuộc về tâm

Bốn sự tập hợp của tâm:sự hiểu biết (ý thức), sự nhận thức, sự cảm thọ , sự phản ứng

Ngày thứ tư là ngày rất quan trọng. Các bạn đã bắt đầu thể nhập vào dòng sông của chánh pháp (Ganges of Dhamma), khám phá chân lý nơi các bạn ở cấp độ những cảm thọ về thân. Trong quá khứ, vì vô minh, những cảm thọ này là những nguyên nhân cho sự tăng trưởng những khổ đau trong các bạn, nhưng chúng nó cũng có thể dùng để đoạn trừ khổ đau. Các bạn đã tiến hành bước đầu tiên vào con đường giải thoát bằng sự luyện tập quan sát những cảm thọ về thân và duy trì bình thản tâm. Vài vấn đề về phương pháp thường được hỏi:

Tại sao di chuyển sự chú ý trên thân thể theo một trật tự và tại sao phải theo trật tựnày? bất cứ trật tự nào đều có thể thực hành, nhưng một trật tự là đủ. Ngược lại nguy hiểm về sự không chú ý ở một vài bộ phận của thân thể, và những phần này sẽ duy trì không cảm xúc và trống không. Cảm thọ có mặt khắp thân thể, và trong phương pháp này, tầm quan trọng là phát triển khả năng kinh nghiệm cảm thọ ở mọi nơi. Vì mục đích này, di chuyển sự chú ý các cảm thọ theo trật tự rất là có lợi.

Nếu trong một phần của thân thể không có cảm thọ, các bạn có thể duy trì sự chú tâm của các bạn ở đó khoảng một phút. Trong thực tế, ù cảm thọ luôn có mặt ở đó, như ở mọi bộ phận khác của thân thể, nhưng nó có một tính chất vi tế như vầy đến nổi tâm của các bạn không nhận ra nó một cách ý thức, và vì vậy nơi này dường như vô giác ( không cảm nhận được ). Duy trì khoảng một phút, theo dõi một cách tĩnh lặng và xả ly. Đừng tạo ra sự tham đắm vì một cảm thọ, hoặc sân hận hướng đến sự mù quáng. Nếu các bạn làm như vậy, các bạn đã làm mất sự thăng bằng ở các bạn, và tâm mất thăng bằng thì rất là ngu ngốc; nó chắc chắn không thể kinh nghiệm những cảm thọ vi tế hơn. Nhưng nếu tâm duy trì sự thăng bằng, nó trở nên nhạy bén hơn và mạnh hơn, khả năng khám phá các cảm thọ vi tế nhiều hơn. Theo dõi những phần của thân thể một cách xả ly khoảng một phút, không quá một phút. Nếu trong vòng một phút không có cảm thọ khởi lên, lúc đó mỉm cười và dời đi nơi khác. Vòng quan sát kế tiếp, lại duy trì một phút nữa; sớm muộn gì các bạn sẽ bắt đầu kinh nghiệm cảm thọ ở đó và khắp thân thể. Nếu các bạn duy trì đã một phút nhưng vẫn không cảm nhận một cảm thọ, thì tập trung cảm nhận sự xúc chạm quần áo của bạn nếu nó là nơi được bao phủ, hoặc sự tiếp xúc với môi trường nếu nó không bị bao phủ. Bắt đầu với những cảm thọ bề ngoài như vầy,và tuần tự các bạn cũng sẽ bắt đầu để cảm nhận những cảm thọ khác.

Nếu sự chú ý được đặt vào một phần của thân thể và một cảm thọ khởi lên ở một nơi khác, chúng ta có nên nhảy lui trở lại hoặc hướng đến để theo dõi cảm thọ này hay không?không nên làm như vậy mà tiếp tục di chuyển sự quan sát theo trật tự. Đừng tìm cách làm không cho sinh khởi những cảm thọ ở những phần khác của thân thể.-các bạn không thể làm như thế- nhưng cũng đừng chú trọng đến chúng nó. Theo dõi mỗi cảm thọ chỉ khi nào các bạn đến với chúng nó, di chuyển theo trật tự. Ngược lại các bạn sẽ nhảy từ nơi này đến nơi khác, bỏ sót nhiều phần của cơ thể không quan sát, thì sự theo dõi quan sát của các bạn chỉ là những cảm thọ thô mà thôi. Các bạn phải tự huấn luyện chính mình để quan sát tất cả những cảm thọ khác nhau trong mỗi phần của thân thể, thô hoặc tế, lạc hoặc bất lạc, dễ nhận hoặc khó nhận. Vì vậy đừng bao giờ cho phép sự quan sát chú ý nhảy từ chỗ này đến chỗ khác.

Bao lâu chúng ta nên giữ sự quan sát trải qua từ đầu đến chân? Điều này sẽ khác nhau tùy theo tình huống mà chúng ta đang đối diện. Sự hướng dẫn là để đặt sự chú tâm của các bạn vào một khu vực xác định, và ngay lúc các bạn nhận ra cảm thọ, thì hãy di chuyển tiếp tục. Nếu tâm thức đủ sự nhảy cảm nó sẽ nhận rõ cảm thọ ngay lúc nó đến khu vực đó, và các bạn có thể duy chuyển tiếp tục liền. Nếu tình huống này xảy ra khắp thân thể, có thể di chuyển sự tập trung từ đầu đến chân trong vòng 10 phút; nhưng không nên di chuyển nhanh hơn khoảng thời gian vừa nói. Tuy nhiên, Nếu tâm thức không bén nhạy, có thể có nhiều khu vực ở đó cần thiết chờ khoảng một phút để cảm thọ sinh khởi. Trong trường hợp này, có thể mất khoảng 30 phút hoặc một giờ để di chuyển sự quan sát từ đầu đến chân. Thời gian cần để quan sát một vòng thân thể không quan trọng. Chỉ duy trì hành trì nhẫn nại, kiên trì; các bạn chắc chắn sẽ thành tựu.

Khoảng giới hạn về khu vực quan sát phải như thế nào để có thể đặt sự chú tâm vào đó được? Hãy lấy một phần của thân thể khoảng hai hoặc ba inch (1 inch =2.54cm) chiều rộng; từ đó di chuyển sự quan sát đến khu vực khác có độ rộng tương đương như vậy. Nếu tâm thức chưa nhạy bén, sử dụng khu vực rộng hơn, chẳng hạn như toàn bộ khuôn mặt, hoặc toàn bộ cánh tay phần trên; rồi từ từ cố gắng thu nhỏ lại khu vực tập trung. Cuối cùng các bạn có thể cảm nhận những cảm thọ ở mỗi phần của thân thể, nhưng giai đoạn này, mỗi khu vực có độ rộng khoảng hai hoặc ba inch là đủ.

Chúng ta có nên cảm nhận những cảm thọ chỉ trên bề mặt của thân thể hay là cũng ở bên trong nữa? Đôi khi một vị thiền giả cảm nhận những cảm thọ bên trong ngay lúc anh ta bắt đầu hành trì Vipassana; đôi khi ở giai đoạn đầu anh ta cảm nhận những cảm thọ chỉ ở bề mặt. Một trong hai cách đều tốt cả. Nếu những cảm thọ chỉ xuất hiện trên bề mặt, theo dõi chúng nó qua nhiều lần cho đến khi các bạn cảm nhận cảm thọ ở mọi nơi trên bề mặt, sau đó các bạn sẽ bắt đầu thể nhập vào cảm thọ bên trong. Tuần tự tâm thức sẽ phát triển khả năng cảm nhận những cảm thọ ở mọi nơi, cả hai bên trong và bên ngoài, trong mỗi phần cấu trúc của thân thể. Nhưng hãy bắt đầu, những cảm thọ thuộc bên ngoài là đủ rồi.

Con đường dẫn xuyên qua toàn bộ lãnh vực cảm nhận bằng giác quan, đối với thực tại tối hậu nó vượt qua kinh nghiệm bằng giác quan. Nếu các bạn tiếp tục thanh lọc tâm các bạn với sự hổ trợ của cảm thọ, chắc chắn các bạn sẽ đạt giai đoạn tối hậu.

Khi nào chúng ta không ý thức, các cảm thọ là một phương tiện để tăng trưởng phiền não của chúng ta, vì chúng ta phản ứng lại chúng nó với tham hoặc sân. Vấn đề sinh khởi ngay hiện tại, những căn thẳng phát nguồn, ở cấp độ của những cảm thọ bằng thân.; vì vậy, đây là cấp độ ở đó chúng ta phải thi hành để giải quyết vấn đề, để thay đổi thói quen của tâm thức. Chúng ta phải học cách tỉnh giác đối với tất cả những cảm thọ sinh khởi mà không phản ứng lại chúng, chấp nhận sự thay đổi của chúng, vì đó là bản chất khách quan. Bằng cách thực hành như vậy, chúng ta loại trừ thói quen về sự phản ứng thiếu ý thức, chúng ta giải thoát chính mình ra khỏi khổ não.

Cảm thọ là gì? Bất cứ điều gì chúng ta có thể cảm nhận ở cấp độ bằng thân thể thì là một cảm thọ- bất cứ cảm thọ tự nhiên, thông thường, bình thường bằng thân thể, hoặc là lạc hay khổ, thô hay tế, mạnh hoặc yếu. Đừng bao giờ phớt lờ một cảm thọ trên yếu tố rằng nó được tạo ra do những điều kiện môi trường, hoặc do ngồi quá lâu, hoặc do một chứng bệnh từ trước. Bất cứ lý do gì, vấn đề là các bạn cảm nhận một cảm thọ. Trước đây các bạn có thói quen đẩy ra những cảm thọ bất lạc và kéo lại những cảm thọ lạc. Bây giờ các bạn chỉ quan sát như là một đối tượng, đừng đồng nhất chúng nó với những cảm thọ.

Một sự quan sát không lựa chọn, đừng bao giờ cố chọn những cảm thọ; thay vì chấp nhận bất cứ những gì sinh khởi một cách tự nhiên. Nếu các bạn khởi lên tìm cái gì đó riêng biệt, đặc biệt, các bạn sẽ tạo ra những khó khăn cho chính mình, và sẽ không thể tiếp tục duy trì phương pháp. Phương pháp hành trì không phải để kinh nghiệm điều gì đó mang tính đặc biệt, mà thích hợp hơn chỉ duy trì trạng thái xả trong vấn đề của bất cứ cảm thọ nào. Trong quá khứ các bạn đã có những cảm thọ tương tự trong thân thể các bạn, nhưng các bạn không tỉnh thức về nó một cách có ý thức, và các bạn đã phản ứng lại nó. Bây giờ các bạn đang học để duy trì cấp độ bình thản (trạng thái xả).

Nếu các bạn thực hành theo cách này, tuần tự toàn bộ qui luật tự nhiên sẽ trở nên rõ ràng đối với các bạn. Đây là những gì Giáo pháp định nghĩa: bản chất tự nhiên, qui luật, chân lý. Để hiểu chân lý ở cấp độ kinh nghiệm, chúng phải khảo sát chúng nó trong cấu trúc toàn bộ thân thể của chúng ta. Đây là những gì mà Thái tử Sidddhattha Gotama đã thực hành để trở thành một vị Phật, và nó trở thành quá rõ ràng đối với Ngài, và sẽ trở thành rõ ràng cho bất cứ ai thực hành như Ngài đã thực hành, cái mà toàn bộ vũ trụ, trong thân thể cũng như bên ngoài nó, mọi thứ luôn luôn thay đổi. Không có gì là kết quả cuối cùng; mọi vật được liên hệ trong tiến trình của hình thành (bhava). Và một thực tại khác sẽ trở nên rõ ràng: mọi vật xảy ra đều có nguyên nhân. Mỗi sự thay đổi có một nguyên nhân, nguyên nhân tạo ra kết quả, và rồi kết quả lần lược trở thành nguyên nhân cho sự thay đổi khác, tạo ra một vòng mắc xích vô tận nhân và quả. Và một qui luật nữa trở nên rõ ràng: khi nguyên nhân như thế nào thì kết quả sẽ như thế ấy; khi hột giống như thế nào thì sẽ dẫn đến qủa trái như thế ấy.

Trên cùng một mảnh đất chúng ta gieo hai loại hạt giống, một loại mía và một loại "neem" một loại cây nhiệt đới rất đắng. Từ giống mía phát triển thành cây mía có vị ngọt trong mỗi sớ mía, từ giống neem thành cây và có vị đắng trong mỗi sớ của nó. Chúng ta có thể hỏi tại sao Tự nhiên lại từ tốn (tình thương) đối với cây này và thô lỗ đối với cây khác. Thực tế, Tự nhiên không phải từ tốn cũng không phải thô lỗ; nó tiến hành theo qui luật đã đặt định. Chúng ta chỉ giúp cho tính chất của mỗi hạt giống biểu hiện. Nếu chúng ta gieo trồng những hạt giống ngọt, thu họach sẽ là vị ngọt. Như hạt giống hiện có, cũng vậy quả trái sẽ như vậy; khi những hành động như thế này thì kết quả sẽ thương xứng như vậy.

Vấn đề là chúng ta rất tỉnh táo ở thời gian gặt hái, muốn nhận quả ngọt, nhưng trong suốt thời thời vụ gieo chúng ta không tỉnh táo, và trồng giống trái đắng. Nếu chúng ta muốn quả ngọt chúng ta nên trồng những loại giống tuơng xứng. Cầu nguyện hoặc mong ước vì một phép màu chỉ là tự lừa dối mình; chúng ta phải hiểu và sống theo qui luật tự nhiên. Chúng ta phải cẩn trọng về những việc làm của chúng ta, vì những việc làm này là hạt giống liên quan đến phẩm chất của những gì mà chúng ta sẽ nhận là vị đắng hoặc ngọt.

Có ba loại hành động: bằng thân , bằng lời nói và bằng ý nghĩ suy tư. Chúng ta học để quan sát chính chúng ta và tuệ tri ngay lập tức rằng hành động thuộc về tâm thức là quan trọng nhất, vì đây là hạt giống, hành động sẽ dẫn đến kết quả. Những thước đo để đo lường cường độ của nó. Chúng nó phát nguồn như hành động bằng ý nghĩ, và hành động này biểu hiện bằng kết quả ở cấp độ thân hoặc là lời nói (miệng). Vì vậy Đức Phật đã tuyên bố:

Tâm thức dẫn đầu tất cả mọi vấn đề, Tâm làm chủ, tâm tạo ra mọi vật. Nếu với tâm không thuần tịnh Nói lên hoặc hành động, Thì khổ não sẽ theo sau các bạn Như bánh xe theo sau dấu chân của con vật kéo xe.(PC. I,1)

Nếu với tâm thanh tịnh Các bạn nói lên hhoặc hành động Thì hạnh phúc sẽ theo sau các bạn Như chiếc bóng không tách rời hình. (PC. I,2)

Nếu đây là vấn đề, từ đó chúng ta phải biết cái gì là tâm thức và nó làm việc như thế nào. Chúng ta đã bắt đầu quan sát hiện tuợng này bằng sự tu tập của các bạn. Khi các bạn hành trì, nó sẽ trở nên rõ ràng rằng có bốn phần chính hoặc những thành phần tập hợp của tâm thức.

Phần thứ nhất được gọi là Vin~n~aan.a, nó có thể được dịch là sự nhận thức. Các cơ quan giác quan không hoạt động trừ phi tâm thức tiếp xúc với chúng nó. Ví dụ, nếu chúng ta bị thu hút trong một sắc đẹp, một âm thanh có thể đến nhưng chúng ta sẽ không nghe nó, vì tất cả tâm thức của chúng ta đang tập trung vào ở mắt. Vai trò của phần này của tâm là để nhận thức, đơn giản để biết, không có sự phân biệt. Một âm thanh đến tiếp xúc với tai, và tâm thức chỉ lưu ý vấn đề rằng có một âm thanh đã đến.

Rồi phần kế tiếp của tâm thức bắt đầu làm việc: san~n~aa (sự nhận thức). Một âm thanh đã đến, và từ kinh nghiệm quá khứ của chúng ta và ký ức (bộ nhớ), chúng ta nhận ra nó: một âm thanh, qua lời nói, những tiếng khen, tiếng tốt ; hoặc một âm thanh , lời nói , những tiếng chê, tiếng xấu. Chúng ta đưa ra một sự đánh giá về tốt hoặc xấu, theo kinh nghiệm quá khứ của chúng ta.

Ngay lúc đó phần thứ ba của tâm thức bắt đầu làm việc: cảm thọ (vedanaa). Ngay lúc âm thanh vừa đến, một cảm thọ xuất hiện trên thân thể, nhưng khi sự nhận thức nhận ra nó và cho ra một sự đánh gía, cảm thọ trở nên thích thú hay không thích thú tùy theo sự đánh gía đó. Ví dụ: một âm thanh đến bằng những lời nói, những lời ca ngợi , tốt đẹp- và chúng ta cảm nhận một cảmthọ lạc xuyên khắp thân thể. Hoặc ngược lại một âm thanh đến mang theo những lời nói, những lời chê bai, xấu - và chúng ta cảm nhận một cảm thọ bất lạc xuyên qua thân thể. Những cảm thọ khởi lên ở thân, và được cảm nhận bằng tâm; đây là vai trò được gọi là Vedanaa (cảm thọ).

Sau đó phần thứ tư của tâm thức bắt đầu làm việc: san’khara (tâm sở hành, sư phản ứng của tâm thức). Một âm thanh đến với những lời nói, những lời khen ngợi, tốt... cảm thọ lạc khởi lên- và chúng ta bắt đầu thích nó: "Tiếng khen này là tuyệt vời! Tôi muốn khen nhiều hơn nữa!" hoặc một âm thanh đến với những lời nói, những lời chê bai, xấu... cảm thọ bất lạc khởi lên- và chúng ta bắt đầu không thích nó: "Tôi không thích lời chê bai này, hãy chấm dứt ngay!". Ở mỗi cơ quan của các căn, cùng một tiến trình như vậy xảy ra; mắt , tai, mũi, lưỡi, thân. Tương tự, khi một ý nghĩ hoặc một sự tưởng tượng tiếp xúc với tâm, cùng một cách một cảm thọ sinh khởi trong thân, lạc hoặc bất lạc, và chúng ta bắt đầu phản ứng với thích ù hoặc không thích nó. Điều ham thích tạm thời này phát triển thành tham muốn nhiều; điều không thích này phát triển thành sân giận lớn. Chúng ta bắt đầu cột những thắt nốt bên trong.

Đây là hột giống chắc thật đưa đến kết quả, sự phản ứng lại sẽ dẫn đến kết quả: san’khara (sự phản ứng thuộc về tâm). Mỗi sát na chúng ta gieo hột giống này, phản ứng lại với thích hoặc không thích, tham lam hoặc sân giận, và bằng cách làm như vậy chính chúng ta tạo ra đau khổ.

Có những phản ứng chỉ tạo ra một ấn tượng rất nhẹ, và bị tiêu diệt ngay tức thời, còn những phản ứng tạo ra một ấn tượng sâu hơn một tí thì nó bị tiêu diệt sau một chập thời gian, và những phản ứng nào có ấn tượng rất sâu, và mất một khoảng thời gian dài mới loại bỏ được nó. Vào mỗi cuối của một ngày, nếu chúng ta cố gắng ghi nhớ lại tất cả những phản ứng của tâm mà chúng ta đã tạo ra, chúng ta sẽ chỉ có thể nhớ lại một hoặc hai phản ứng mà đã tạo ấn tượng sâu nhất trong suốt ngày. Cùng một cách như vậy, ở cuối mỗi tháng hoặc mỗi năm, chúng ta sẽ có thể nhớ lại chỉ một hoặc hai phản ứng mà đã tạo ra ấn tượng sâu nhất trong suốt thời gian ấy. Và thích nó hoặc không thích, ở cuối cuộc đời, những gì phản ứng đã tạo ra mạnh nhất chắc chắn khởi lên trong tâm; và cuộc sống kế tiếp sẽ bắt đầu với tâm thức của cùng một tính chất, sau khi sở hữu những phẩm chất như nhau của vị ngọt hoặcø đắng. Chúng ta taọ ra tương lai chúng ta, bằng những phản ứng của mình.

Vipassana dạy nghệ thuật chết: làm thế nào để chết an lạc và nhẹ nhàng. Và chúng ta học nghệ thuật chết bằng cách học nghệ thuật sống: làm thế nào để làm chủ trong giây phút hiện tại, làm thế nào để không tạo ra một phản ứng ở m?i sát na này, và làm thế nào để sống một cuộc đời hạnh phúc tại đây và ngay bây giờ. Nếu hiện tại là tốt, chúng ta không cần lo lắng cho tương lai, chỉ là sản phẩm của hiện tại, và vì vậy chắc chắc là tốt.

Có hai vấn đề trong phương pháp tu tập:

Thứ nhất là phá vỡ những chướng ngại giữa những cấp độ nhận thức và vô thức của tâm thức. Thông thường thì tâm nhận thức không biết gì về những gì đang được kinh nghiệm bởi tâm vô thức. Bị che đậy bởi sự không nhận thức này, sự phản ứng luôn xảy ra ở cấp độ không nhận thức; vào lúc chúng nó hướng đến cấp độ nhận thức, chúng nó trở thành quá mạnh về cường độ đến nổi chúng nó dễ dàng vượt qua năng lực của tâm thức. Bằng phương pháp tu tập này, toàn bộ khối tập hợp của tâm thức trở nên nhận thức, tỉnh giác; tâm vô thức (vô minh) được loại trừ.

Vấn đề thứ hai của phương pháp là sự bình thản (tâm xả). Chúng ta tỉnh thức tất cả những gì chúng ta kinh nghiệm, và mỗi cảm thọ, nhưng đừng phản ứng lại, đừng tạo ra sự thắt gút mới của tham hoặc sân giận, đừng làm khổ cho chính mình.

Để bắt đầu, trong lúc các bạn ngồi thiền, hầu như các bạn sẽ phản ứng lại những cảm thọ, nhưng một vài khoảnh khắc sẽ đến khi các bạn duy trì bình thản (tâm xả), mặc dầu cảm thọ rất là đau. Những khoảnh khắc như vầy có năng lực rất mạnh trong việc chuyển những thói quen trong tâm thức. Dần dần các bạn sẽ đến một trạng thái ở đó các bạn có thể mỉm cười với bất cứ những cảm thọ, biết nó là vô thường (anicca), chắc chắn vượt qua.

Để thành tựu trạng thái này, các bạn phải thực tập chính các bạn; không ai có thể thay thế làm cho các bạn. Một điều rất tốt là các bạn đã tiến hành bước thứ nhất của phương pháp tu tập; bây giờ tiếp tục bước từng bước một hướng đến sự giải thoát cho các bạn.

Cầu mong tất cả các bạn vui với chân hạnh phúc.

Cầu mong tất cả chúng sanh được an vui.

BÀI GIẢNG CỦA NGÀY THỨ NĂM

Tứ thánh đế: khổ đế, nguyên nhân của khổ, sự đoạn diệt khổ và con đường đoạn diệt khổ

Chuổi mắc xích của sự sinh khởi có điều kiện.

Ngày thứ năm đã qua; các bạn còn năm ngày nữa để tu tập. Hãy sử dụng tốt nhất trong năm ngày còn lại bằng nỗ lực hành trì, với sự hiểu biết đúng đắn về phương thức hành trì.

Từ sự quan sát theo dõi hơi thở với một khu vực giới hạn, các bạn đã tiến hành quan sát những cảm thọ xuyên suốt thân thể. Khi chúng ta bắt đầu sự hành trì này, rất có thể rằng chúng ta sẽ bắt đầu đương đầu với những cảm thọ thô, cứng ngắt, khốc liệt, bất lạc chẳng hạn như cảm thọ đau, căng thẳng vân vân. Các bạn đã đương đầu với những cảm thọ như vầy ở quá khứ, nhưng thói quen tâm thức của các bạn đã phản ứng lại những cảm thọ này, để xoay cuộn vào tham đắm và trói cuộn trong đau khổ, luôn bị dao động quấy nhiễu. Bây giờ các bạn đang hành trì cách quan sát không phản ứng lại, cách kiểm tra các cảm thọ một cách khách quan, không đồng nhất với chúng nó.

Sự đau còn hiện hành, sự khổ còn hiện hành. Sự khóc than sẽ không xoa tan đau khổ cho bất cứ ai. Làm thế nào để chúng ta loại trừ khổ đau? Làm thế nào chúng ta sống với sự khổ đau?

Một vị Bác sĩ điều trị một bệnh nhân phải biết căn bịnh của bệnh nhân, và điều gì là căn nguyên của căn bệnh. Nếu có một nguyên nhân, thì phải có cách loại trừ nó bằng sự dời đi nguyên nhân đó. Một khi nguyên nhân đã dời rồi, căn bệnh tự động sẽ lành. Vì vậy, những tiến trình phải được thực hành là để loại trừ căn nguyên.

Trước tiên chúng ta phải chấp nhận vấn đề khổ. Mọi nơi khổ hiện hành, đây là sự thật hiển bày ở khắp mọi nơi. Nhưng nó trở thành một chân lý cao thượng khi chúng ta bắt đầu sự quan sát nó mà không phản ứng lại, vì bất cứ ai thực hành như vậy chắc chắn vị ấy sẽ trở thành một người Cao thượng, một Vị thánh.

Khi chúng ta bắt đầu sự quan sát chân lý thứ nhất, chân lý của khổ, từ đó ngay tức khắc nguyên nhân của khổ trở nên rõ ràng, và chúng ta cũng bắt đầu sự quan sát nó; đây là chân lý thứ hai. Nếu nguyên nhân được loại trừ, thì khổ sẽ được loại trừ; đây là chân lý thứ ba- sự đoạn trừ khổ đau. Để thành tựu sự đoạn trừ khổ chúng ta phải tiến hành những phương thức; đây là chân lý thứ tư- con đường dẫn đến chấm dứt khổ bằng sự đoạn trừ các nguyên nhân của nó.

Chúng ta bắt đầu bằng sự thực hành để quán sát không phản ứng lại. Kiểm tra nỗi đau mà các bạn kinh qua một cách khác quan, như thể nó là cái đau của ai đó. Tự suy xét nó như một nhà khoa học quan sát một thực nghiệm trong phòng thí nghiệm của anh ta. Khi các bạn thất bại, hãy cố gắng trở lại. Luôn có gắng, và các bạn sẽ thấy rằng dần dần các bạn đang làm muội lược những khổ đau.

Mỗi chúng sanh đau khổ. Cuộc đời bắt đầu bằng tiếng khóc; sanh là một nỗi khổ lớn. Và bất cứ ai đã được sinh thì ắt hẳn phải chịu những khổ đau của bệnh và tuổi già. Nhưng không có gì khác nhau û về nỗi khổ đau trong đời sống của chúng ta có thể có, không có ai muốn chết, vì chết là một nỗi khổ đau lớn.

Mặc dù đời sống, chúng ta đương đầu với những vấn đề mà chúng ta không thích, và tách xa những gì mà chúng ta thích. Không muốn những điều xảy ra, muốn những điều đừng xảy ra, và chúng ta cảm nhận nỗi đau khổ.

Sự hiểu biết đơn giản thực tại này ở cấp độ nhận thức sẽ không giải thoát cho bất cứ ai. Nó chỉ có thể cho một sự cảm hứng để nhìn trong mỗi chúng ta, để kinh nghiệm chân lý và tìm con đường thoát khổ. Đây là những gì mà Thái Tử Siddhatha Gotama đã làm để trở thành một Vị Phật: Ngài đã bắt đầu quán sát thực tại trong cấu trúc thân thể của Mình như một nhà khoa học nghiên cứu, di chuyển từ sự thật thô, bên ngoài đến sự thật vi tế hơn và vi tế nhất. Ngài đã thấy rằng bất cứ khi nào chúng ta phát triển tham đắm, hoặc là chấp giữ một cảm thọ lạc hoặc là loại bỏ một cảm thọ bất lạc, và sự tham đắm đó không được thỏa mãn, thì chúng ta bắt đầu khổ đau. Và đi xa hơn nữa, ở cấp độ vi tế nhất, Ngài đã thấy rằng khi nhìn với tâm tập trung (định), một điều rõ rằng sự tham đắm đối với năm thủ uẩn (năm sự tập hợp tạo thành một cá thể) là khổ. Một cách ý thức, chúng ta có thể hiểu rằng sắc uẩn, thân thể, không phải là "Tôi", không phải "của Tôi", nhưng chỉ là một khách quan, sự thay đổi các hiện tượng vượt ra ngoài tầm kiểm soát của chúng ta; tuy nhiên, thực ra, chúng ta đồng nhất chính mình với thân thể, và phát triển tham đắm tột cùng đối với nó. Tương tự chúng ta phát triển sự tham đắm đối với bốn thủ uẩn còn lại: thức uẩn, tưởng uẩn, thọ uẩn, hành uẩn (phản ứng),và dính mắc vào chúng nó như ' Tôi, của Tôi' mặc dù bản chất của chúng luôn liên tục thay đổi. Vì những mục đích thích đáng chúng ta phải sử dụng từ 'Tôi' và 'của Tôi', nhưng khi chúng ta phát triển sự tham đắm về năm thủ uẩn, chúng ta tạo ra đau khổ cho chính chúng ta. Khi nào có tham đắm, khi đó tất nhiên có khổ, và tham đắm nhiều hơn, khổ não sẽ nhiều lên một cách tương xứng.

Có bốn loại tham đắm mà chúng ta luôn phát triển trong đời sống. Thứ nhất là tham đắm về những ham muốn của chúng ta, đối với thói quen của tham đắm này. Bất cứ khi nào tham đắm khởi lên trong tâm thức, nó được kết hợp với một thân cảm thọ. Mặc dù ở một cấp độ sâu, một cơn bão của dao động đã bắt đầu, ở một cấp độ bên ngoài chúng ta thích cảm thọ và mong muốn nó tiếp tục duy trì. Vấn đề này có thể được so sánh với một cảm giác khó chịu của một cơn đau nhức: làm như vậy chỉ tăng thêm tức tối với nó, và chỉ khi chúng ta hoan hỷ với cảm thọ của cảm giác khó chịu. Cùng một cách như vậy, ngay khi tham muốn được tràn đầy, cảm thọ được phối hợp với ham muốn cũng đi qua, và vì vậy chúng ta tạo ra một tham muốn mới theo cách đó cảm thọ có thể tiếp tục. Chúng ta trở nên say đắm vào tham đắm và tăng trưởng đau khổ cho chính mình.

Một tham đắm khác là sự chấp giữ 'Tôi, của Tôi', không biết gì thật sự 'cái Tôi' này. Chúng ta không thể chịu đựng bất cứ sự phê bình gì về 'cái tôi' của chúng ta hoặc bất cứ sự phương hại nào đến nó. Và sự tham đắm lang rộng bao gồm bất cứ điều gì thuộc về 'tôi' , bất cứ những gì là 'của tôi'. Tham đắm này sẽ không mang lại khổ đau nếu bất cứ những gì là 'của tôi' có thể tiếp tục thường hằng, và cái 'tôi' cũng có thể duy trì để vui thú với nó mãi mãi, nhưng qui luật tự nhiên thì sớm muộn gì chúng ta hoặc bất cứ ai phải qua đời. Tham đắm đối với điều gì mang tính chất vô thường thì chắc chắn mang lại khổ đau mà thôi.

Tương tự, chúng ta phát triển chấp đắm đối với những quan điểm và niềm tin của chúng ta, và không thể chịu đựng bất cứ sự phê bình nào về chúng nó, hoặc ngay cả chấp nhận rằng những người khác có thể có những quan điểm khác. Chúng ta không hiểu rằng mỗi người mang một cặp kính màu, mỗi màu khác nhau ở mỗi người. Bằng sự tháo cặp kính màu ra, chúng ta có thể thấy sự thật như đang hiển bày, không ngừng nghỉ, nhưng thay vì chúng ta duy trì chấp đắm màu sắc cặp kính màu của chúng ta, với những định kiến từ lâu và niềm tin của chúng ta.

Còn một sự tham đắm khác nữa là sự bám chặt vào những nghi lễ, tế tự của chúng ta, và những phương pháp hành trì thuộc tôn gíáo. Chúng ta sai đề hiểu rằng những thứ này chỉ là những sự trưng bày bên ngoài, mà chúng nó không hàm chứa cốt lõi của chân lý. Nếu có ai đó được chỉ phương cách để kinh nghiệm chân lý trực tiếp trong chính anh ta nhưng anh ta vẫn tiếp tục dính mắc những hình thức trống rỗng bề ngoài, tham đắm này tạo ra một sự tranh đấu trong người này, mà kết ûïquả gặt hái trong khổ đau.

Tất cả những nổi khổ trong cuộc đời, nếu được kiểm tra xít sao, sẽ thấy được phát sinh từ một trong bốn tham chấp này. Đây là những gì Thái tư Siddhatha Gotama đã tìm ra trong việc tìm kiếm chân lý cuả Ngài. Nhưng ngài vẫn tiếp tục khảo sát ở nơi chính bản thân mình để khám phá nguyên nhân sâu thẳm nhất của nỗi khổ, để hiểu toàn bộ hiện tượng vận hành như thế nào, để truy tìm đến căn nguyên của nó.

Hiển nhiên, những nỗi khổ trong cuộc đời- sanh, già, chết, thống khổ thuộc về thân và tâm- là kết quả tất yếu của của một kiếp người đã sinh ra trong cuộc đời. Điều gì là nguyên nhân của sinh? Tất nhiên, nguyên nhân thực tại là sự phối hợp của cha mẹ, nhưng trong một quan điểm rộng hơn, sanh xảy ra vì tiến trình bất tận của sự hình thành trong đó toàn bộ vũ trụ được liên hệ với nhau. Ngay lúc chết tiến trình vẫn không chấm dứt: thân thể tiếp tục suy mòn, tiếp tục phân rã, trong khi tâm thức tiến hành liên kết với một vật thể sống khác, và tiếp tục vận hành, hình thành. Và tại sao lại có tiến trình hình thành này? Vấn đề trở nên rõ ràng với Ngài rằng (Thái tử Gotama) nguyên nhân là sự tham đắm mà chúng ta phát triển. Vì sự tham đắm chúng ta tạo ra những phản ứng mạnh (samkhara), chúng nó tạo ra một ấn tượng sâu trong tâm thức của chúng ta. Vào lúc chấm dứt cuộc đời, một trong những ấn tượng này sinh khởi trong tâm ta và sẽ đưa ra một lực đẩy cho dòng hoạt động tâm thức để tiếp tục.

Ơû đây điều gì là nguyên nhân của tham đắm này? Ngài đã thấy rằng nó sinh khởi vì những phản ứng liên tục xảy ra của sự thích và không thích. Ham thích phát ttriển thành sự tham đắm nhiều; không ham thích phát triển thành sân giận lớn, hình ảnh phản chiếu của tham đắm, và cả hai chuyển vào sự chấp đắm. Và tại sao có những phản ứng hiện hành của sự thích và không thích? Bất cứ ai theo dõi chính mình sẽ thấy rằng chúng nó xảy ra là vì những cảm thọ thuộc về thân thể. Khi nào một cảm thọ lạc sinh khởi, chúng ta thích nó và muốn nó tồn tại và tăng trưởng nó thêm lên. Khi nào một cảm thọ bất lạc sinh khởi, chúng ta không thích và muốn loại trừ nó đi. Từ đây có câu hỏi tại sao lại có những cảm thọ này? Rõ ràng chúng nó sinh khởi vì sự tiếp xúc giữa một trong các căn với một đối tượng đặc biệt của căn đó: sự tiếp xúc của mắt với hình sắc, tai với âm thanh, mũi với hương, lưỡi với vị, thân thể với xúc chạm, tâm với tư tưởng hoăc sự tưởng tượng. Ngay khi có một sự tiếp xúc, một cảm thọ bắt buộc sinh khởi, lạc thọ, khổ thọ,hoặc bất khổ bất lạc thọ.

Và điều gì là nguyên nhân của xúc? tất nhiên, toàn bộ vũ trụ chứa đựng tất cả những đối tượng thuộc về các căn. Bao lâu sáu căn- năm căn thuộc về thân cùng với một căn thuộc về tâm-đang thi hành chức năng (của chúng nó), chúng nó chắc chắn đương đầu với những đối tượng của chúng nó một cách tương xứng. Và tại sao những cơ quan cảm nhận này tồn tại? Rõ ràng rằng chúng nó là những phần không thể tách khỏi dòng hoạt động của tâm và thân; chúng nó sinh ra ngay lúc đời sống bắt đầu. Và tạisao dòng vận hành đời sống, Sự vận hành của thân và tâm, xảy ra? Vì sự vận hành của tâm thức, từ sát na này đến sát na khác, từ đời sống này đến đời sống khác. Và tại sao có dòng vận chuyển của tâm thức này? ngài đã thấy rằng nó sinh khởi là vì san’khaaraa, những sự phản ứng thuộc về tâm. Mỗi phản ứng đưa ra một lực đẩy cho dòng vận chuyển của của tâm thức; dòng vận hành tiếp tục vì sự thúc đẩy đến với nó bằng những phản ứng. Và tại sao những phản ứng này xảy ra? Ngài đã thấy rằng chúng nó sinh khởi vì vô minh. Chúng ta không biết những gì chúng ta đang làm, không biết cách để chúng ta phản ứng lại, và vì vậy chúng ta liên tục tạo ra san’khaaraa. Bao lâu vô minh còn hiện hữu thì khổ đau sẽ còn tồn tại.

Nguồn gốc của chu trình khổ, nguyên nhân sâu thẳm nhất, là vô minh. Từ vô minh phát sinh vòng luân chuyển các biến cố bởi vô minh chúng ta tạo ra chập chồng núi khổ cho chính chúng ta. Nếu vô minh có thể được đoạn trừ, khổ hải cũng sẽ được đoạn trừ.

Làm thế nào chúng ta có thể phá vỡ vô minh này? làm thế nào chúng ta có thể phá vỡ vòng mắc xích (luân hồi)? Dòng vận hành của cuộc đời, của thân và tâm, đã bắt đầu. Vi phạm tự tử sẽ không giải quyết vấn đề; nó sẽ chỉ tạo ra khổ đau mới mà thôi. Chúng ta cũng không thể hoại diệt các căn mà không hoại diệt chính chúng ta. Bao lâu các căn còn hiện hành, cảm xúc tất nhiên xảy ra với các đối tượng của chúng nó một cách tương xứng, và khi nào có một cảm xúc thì một cảm thọ chắc chắn sinh khởi trong thân .

Ngay bây giờ và tại đây, ở sự liên kết của cảm thọ, chúng ta có thể phá vỡ vòng luân hồi. Trước đây, mỗi cảm thọ đã đưa ra một phản ứng thích hoặc không thích, nó phát triển thành tham lam hoặc sân giận, khổ não nhiều. Nhưng bây giờ, thay vì phản ứng lại với cảm thọ, các bạn đang hành trì chỉ quan sát một cách bình thản, tuệ tri rằng: 'vấn đề này rồi nó cũng phải thay đổi.' Trong cách này cảm thọ này chỉ đưa đến trí tuệ, đến sự nhận thức về vô thường (anicca). Chúng ta dừng lại sự vận hành bánh xe đau khổ và bắt đầu quay nó sang một hướng ngược lại, hướng đến sự giải thóat.

Bất cứ sát na nào ở đó chúng ta không tạo ra một phản ứng mới (san’khaaraa), một trong những phản ứng cũ sẽ sinh khởi lên bề mặt của tâm thức, và cùng với nó một cảm thọ sẽ sinh ra trong thân thể. Nếu chúng ta duy trì bình thản (xả), nó trôi qua và phản ứng cũ khác sinh ra vào vị trí của nó. Chúng ta tiếp tục duy trì bình thản đối với các cảm thọ thuộc về thân và những phản ứng cũ sinh khởi và trôi qua, một cách liên tục tuần tự. Nếu vì vô minh chúng ta phản ứng lại với những cảm thọ, thì chúng ta tăng trưởng san’khaaraa, tăng trưởng khổ đau cho chính chúng ta. Nhưng nếu chúng ta phát triển trí tuệ và không phản ứng lại với những cảm thọ, thì tuần tự và lần lượt san’khaaraa được đoạn trừ, khổ đau được đoạn trừ.

Toàn bộ phương pháp là phương cách để loại trừ khổ. Bằng cách hành trì, các bạn sẽ thấy rằng các bạn chấm dứt sự trói buộc những thắt gút mới, và những thắt gút cũ tự động mở ra. Tuần tự, các bạn sẽ phát triển hướng đến một trạng thái ở đó tất cả san’khaaraa (sự phản ứng) đang dẫn đến sự sống mới, và vì vậy một nỗi khổ mới, đã được đoạn trừ: trạng thái hoàn toàn giải thóat, hòan tòan giác ngộ.

Để bắt đầu công việc , không cần thiết rằng chúng ta phải trước tiên tin vào những kiếp sống quá khứ và tương lai. Trong sự hành trì Vipassana, hiện tại là điều quan trọng nhất. Ơû đây trong cuộc sống hiện tại, chúng ta duy trì tạo ra san’khaaraa (sự phản ứng), duy trì tạo ra khổ đau cho chính chúng ta. Nếu các bạn hành trì, chắc chắn một ngày nào đó khi đó các bạn sẽ có thể nói rằng các bạn đã đoạn trừ hết tất cả san’khaaraa, đã chấm dứt tạo ra bất cứ san’khaaraa mới nào, và vì thế chính các bạn đã thoát khỏi mọi khổ đau.

Để thành tựu mục đích này, các bạn phải hành trì chính mình. Vì vậy nổ lực hành trì trong suốt năm ngày còn lại, để loại trừ khổ đau trong các bạn, và an vui với hạnh phúc của sự giải thóat.

Cầu mong tất cả các bạn an vui với hạnh phúc chân thật.

Cầu mong tất cả chúng sanh được hạnh phúc.

BÀI GIẢNG CỦA NGÀY THỨ SÁU

Tầm quan trọng của sự phát triển tỉnh thức và niệm xả đối với các cảm thọ

Bốn yếu tố và mối quan hệ của chúng với cảm thọ

Bốn nguyên nhân của sự sinh khởi một sự việc

Năm hạ phần kiết sử: tham, sân, và hôn trầm thân và tâm, trạo cử, nghi ngờ

Ngày thứ sáu đã qua, các bạn còn bốn ngày còn lại để thực hành. Trong bốn ngày các bạn có thể loại trừ một số tâm phiền não, và nắm bắt phương pháp để hành trì nó trong suốt cuộc đời của các bạn. Nếu các bạn tu tập với sự hiểu biết thích hợp và biết làm sao để áp dụng phương pháp trong đời sống hằng ngày, từ đó chắc chắn nó rất có lợi cho các bạn. Vì vậy, hãy nắm bắt phương pháp một cách thíh hợp.

Đây không phải là phướng pháp tiêu cực. Giáo pháp dạy chúng ta chấp nhận sự thật cay đắng của khổ, nhưng nó cũng chỉ cho chúng ta con đường thoát khổ. Vì lý do này nó là một phương pháp tích cực, được kết hợp với chủ nghĩa thực tế và cũng như ' chủ nghĩa thực hành '- mỗi người phải thực hành để tự giải thoát chính mình.

Trong một vài lời, toàn bộ giáo pháp được giải thích:

"Tất cả các hành (san’khaaraa) là vô thường,

Khi chúng ta hiểu điều này với trí tuệ chân thật.

Thì chúng ta thoát khỏi mọi khổ đau.

Đây là con đường thanh tịnh.

Ơû đây từ san’khaaraa có nghiã không chỉ những phản ứng thuộc về tâm mà còn những kết quả của những phản ứng này. Mỗi phản ứng thuộc về tâm là một hột giống dẫn đến một kết quả, và mọi thứ chúng ta kinh nghiệm trong cuộc đời là một kết quả, một kết quả của những hành động của chúng ta, đó là, san’khaaraa của chúng ta, quá khứ hoặc hiện tại. Vì vậy, ý nghĩa là, "mọi thứ sinh khởi, dẫn đến hình thành, øsẽ mất đi, sẽ phân tán." Chỉ chấp nhận sự thực tại này bằng tình cảm, hoặc vì sự mộ đạo, hoặc một cách tri thức, sẽ không thanh lọc tâm. Nó phải được chấp nhận ở mức độ thực tế, qua sự kinh nghiệm tiến trình sinh và diệt trong chính chúng ta. Nếu chúng ta kinh nghiệm vô thường một cách trực tiếp bằng sự quan sát những cảm thọ trong thân của chúng ta, thì sự hiểu biết (trí tuệ) phát triển là trí tuệ chân thật, trí tuệ của chính chúng ta. Và với trí tuệ này chúng ta sẽ giải thoát khổ đau. Mặc dù nỗi đau vẫn còn tồn tại, chúng ta không còn khổ sở vì nó nữa. Thay vì chúng ta có thể mỉm cười với nó, vì chúng ta có thể quan sát nó.

Từ trước, thói quen thuộc về tâm tìm cách để đẩy ra những cảm thọ khổ đau và kéo lại những cảm thọ an lạc. Bao lâu chúng ta bị liên lụy vào trò chơi của khổ và lạc, đẩy và kéo, tâm thức bị dao động, và nổi khổ của chúng ta tăng trưởng. Nhưng một khi chúng ta thực hành để quán sát một cách khách quan không có đồng nhất với những cảm thọ, từ đó tiến trình của sự thanh lọc bắt đầu, và những thói quen cũ của những phản ứng mù quán và của sự tăng trưởng những khổ đau của chúng ta lần lược bị suy yếu và tan vỡ. Chúng ta phải học cách để quan sát.

Điều này không có nghiã rằng bằng sự thực hành thiền Vipassana chúng ta trở thành một 'loài thực vật', đồng ý một cách thụ động để những người khác làm hại chúng ta. Hơn nữa, chúng ta học làm thế nào để hành động thay vì để phản ứng lại. Trước đây, chúng ta đã sống một cuộc sống bằng những phản ứng, và phản ứng luôn luôn là tiêu cực. Bây giờ chúng ta đang học cách để sống một cách thích hợp, để sống một đời sống lành mạnh qua hành động đúng đắn. Khi nào một tình huống khó khăn xuất hiện trong cuộc sống, chúng ta đã học để quan sát những cảm thọ sẽ không để rơi vào sự phản ứng mù quáng. Thay vì hành giả sẽ chờ vài giây, duy trì tỉnh giác về những cảm thọ và cũng như bình thản, và từ đó sẽ tiến hành một quyết định và chọn một phương thức của hành động. Hành động như vầy chắc chắn có lợi, vì nó bắt đầu từ một tâm thức bình tỉnh; nó sẽ có một hành động sáng tạo, có lợi cho chúng ta và người khác.

Dần dần khi chúng ta thực hành để quan sát hiện tượng của tâm thức và thân thể, chúng ta loại trừ những phản ứng, vì chúng ta đoạn trừ vô minh. Loại ra thói quen của phản ứng được dựa vào vô minh. Một số người không bao giờ quan sát thực tại không biết điều gì đang xảy ra ở sâu thẳm bên trong, không biết cách để anh ta phản ứng lại với tham ái hoặc sân giận, sự tạo ra những căng thẳng làm cho anh ta khổ đau.

Sự khó khăn là tâm thức giả tạm, vô thường hơn là thân thể. Tiến trình tâm thức xảy ra quá nhanh đến nổi chúng ta không thể theo kịp chúng nó trừ phi chúng ta đã được huấn luyện để thực hành điều đó. Không biết về thực tại, chúng ta trú dưới ảo giác mà chúng ta phản ứng lại với những đối tượng bên ngoài như sắc , thanh , hương , vị , xúc. Rõ ràng vấn đề này là như vậy, nhưng ai đó hành trì để quan sát chính mình sẽ thấy rằng ở mức độ vi tế hơn thực tại lại khác đi. Toàn bộ vũ trụ bên ngoài tồn tại đối với một người chỉ khi anh ta hoặc cô ta kinh nghiệm nó, đó là, khi một đối tượng thuộc giác quan đến tiếp xúc với một trong các cơ quan cảm giác. Ngay khi có một sự tiếp xúc, sẽ có một sự dao động sinh ra, một sự cảm thọ. Nhận thức đưa ra một sự đánh giá đối với cảm thọ như tốt hoặc xấu, dựa vào những kinh nghiệm và điều kiện quá khứ, san’khaaraa quá khứ. Tương ứng với điều này được tô điểm qua sự đánh giá những cảm thọ trở nên lạc hoặc bất lạc, và tùy theo loại cảm thọ, chúng ta bắt đầu phản ứng với thích hoặc không thích, tham đắm hoặc sân giận. Cảm thọ là sự nối tiếp đã quên đi giữa đối tượng bên ngoài và sự phản ứng. Toàn bộ tiến trình xảy ra một cách nhanh chóng đến nỗi chúng ta không thể nhận ra nó: vào lúc một cảm thọ đến ở một cấp độ nhận thức, nó được lập lại và tăng cường lên nhiều lần, và trở nên quá mạnh đến nỗi nó có thể dễ dàng chế ngự tâm thức.

Siddhatha Gotama (Đức phật) đã chứng đạt sự giác ngộ bằng sự khám phá ra nguyên nhân căn cội của tham và sân, và bằng sự đoạn trừ chúng nơi chúng nó sinh khởi, ở cấp độ của sự cảm thọ. Những gì chính ngài đã thực hành, ngài dạy lại cho người khác. Ngài không phải độc quyền trong sự truyền dạy điều mà chúng ta nên đoạn trừ tham ái và sân hận; ngay cả trước thời ngài, điều này đã được dạy ở Aán độ. Giáo pháp của Đức phật không phải độc nhất về đạo đức, cũng không độc nhất về sự phát triển khả năng điều khiển tâm của chúng ta. Tương tự, trí tuệ ở những cấp độ tri thức, tình cảm, hoặc sùng tín cũng đã có mặt trước thời đức Phật. Yếu tố độc nhất trong lời dạy của Đức Phật ngoài những vấn đề này, trong sự nhận ra thân cảm thọ của Ngài như là điểm then chốt tại đó tham ái và sân hận phát nguồn, và ở đó chúng nó phải được đoạn trừ. Trừ phi chúng ta giải quyết những cảm thọ, chúng ta sẽ hành trì chỉ ở cấp độ bên ngoài của tâm thức, trong khi ở những cấp độ sâu những thói quen phản ứng cũ sẽ tiếp tục. Bằng sự hành trì tỉnh giác về tất cả những cảm thọ trong chính chúng ta và để duy trì sự bình thản đối với chúng nó, chúng ta dừng lại những phản ứng nơi đó chúng nó khởi hành: chúng ta loại trừ khổ đau.

Đây không phải là một giáo điều được chấp nhận bằng niềm tin, cũng không phải là một triết lý được chấp nhận bằng lý trí. Chúng ta phải khảo sát chính chúng ta để khám phá ra chân lý. Chấp nhận nó như sự thật chỉ khi nào chúng ta kinh nghiệm nó. Nghe về chân lý là một sự quan trọng, nhưng nó phải được dẫn đến sự hành trì thực tế. Tất cả những lời dạy của Đức Phật phải được hành trì và kinh nghiệm bằng chính chúng ta để chúng ta có thể loại trừ khổ đau.

Toàn bộ cấu trúc của thân thể, Đức phật đã giải thích, được tập hợp của những thành phần tiểu nguyên tử-kalaapaa- bao gồm bốn yếu tố và những tính chất phụ của nó, được kết hợp với nhau. Ơû thế giới bên ngoài cũng như bên trong, điều dễ dàng để thấy là một số vật chất là cứng- yếu tố đất; một số là chất lỏng- yếu tố nước; một số là hơi-yếu tố không khí; và trong mỗi trường hợp, nhiệt độ ở hiện tại- yếu tố lửa. Tuy nhiên, có ai đó kiểm tra thực tại trong chính anh ta sẽ hiểu bốn yếu tố ở cấp độ vi tế hơn. Toàn bộ sự sắp sếp theo trọng lượng từ nặng đến nhẹ, là lãnh vực của yếu tố đất. Yếu tố lửa là lãnh vực của nhiệt độ, từ cực lạnh đến cực nóng. Yếu tố không khí phải hoạt động với sự chuyển vận, từ một trạng thái dường như đứng yên đến sự vận chuyển lớn nhất. Những thành phần sinh khởi với một sự ưu thế của một hoặc nhiều yếu tố; những phần khác tồn tại ở dạng tiềm ẩn. Tuần tự, một cảm thọ biểu hiện liên kết với tính chất của yếu tố mang tính vượt trội trong những thành phần này. nếu kalaapaa (tiểu nguyên tử) sinh khởi với một ưu thế của yếu tố lửa, một cảm thọ xảy ra sẽ nóng hoặc lạnh, và tương tự cho những yếu tố khác. Đây là cách thức tất cả những cảm thọ sinh khởi trong thân thể. Nếu chúng ta vô minh, chúng ta hướng đến những đánh giá và phản ứng lại những cảm thọ, chúng ta tạo ra đau khổ mới cho chính mình. Nhưng nếu trí tuệ sinh khởi, chúng ta chỉ đơn giản hiểu rằng những thành phần tiểu nguyên tử đang sinh khởi với một ưu thế của yếu tố này hoặc yếu tố khác, và tất cả những điều này là hiện tượng khách quan, hiện tượng thay đổi, sinh để rồi diệt. Với sự hiểu biết này chúng ta khổng mất đi sự bình thản của tâm thức chúng ta khi đối diện với bất cứ cảm thọ nào.

Khi chúng ta tiếp tục quan sát chính mình, vấn đề trở nên rõ ràng tại sao kalaapaa sinh khởi: chúng nó được tạo ra bằng sự nạp vào những gì mà chúng ta hướng đến dòng vận hành đời sống, dòng vận hành của thân và tâm. Dòng vận hành của thân đòi hỏi sự nạp vào bằng vật chất, có hai loại vật chất: thức ăn chúng ta ăn và môi trường trong đó chúng ta sống. Dòng vận hành của tâm đòi hỏi sự nạp vào bằng chất tố tâm, và nó cũng có hai loại: san’khaaraa sân giận ở giây phút hiện tại, ngay lập tức tâm thức tác động đến thân thể, và kalaapaa sẽ bắt đầu sinh khởi với một ưu thế vượt trội của yếu tố lửa, gây cho chúng ta cảm nhận một cảm thọ nóng. Nếu sự nhập vào là sợ hãi, kalaapaa tạo ra lúc đó sẽ có một ưu thế vượt trội của yếu tố không khí, và chúng ta cảm nhận một cảm thọ của sự hoảng sợ; và vân vân. Loại thứ hai của tâm thức nhập vào là một san’khaaraa quá khứ. Mỗi san’khaaraa là một hột giống sẽ cho ra một kết quả, một kết quả có thể sau đó một thời gian. Bất cứ những cảm thọ gì chúng ta kinh nghiệm khi chúng ta gieo giống, cùng cảm thọ ấy sẽ sinh khởi khi kết quả của san’khaaraa đó đến ở bề mặt của tâm thức.

Về bốn trường hợp này, chúng ta không nên cố gắng để xác định cái nào có trách nhiệm cho sự sinh khởi của một cảm thọ đặc biệt. Chúng ta chỉ nên chấp nhận những gì cảm thọ xảy ra. Sự nỗ lực duy nhất nên quan sát mà không tạo ra san’khaaraa mới. Nếu chúng ta không nhập vào một phản ứng mới nơi tâm thức, tự động một phản ứng cũ sẽ đưa ra kết quả của nó, biểu hiện như cảm thọ. Chúng ta quan sát và nó sẽ qua đi. Lại nữa chúng ta không phản ứng lại; vì vậy san’khaaraa cũ khác phải đưa ra kết quả của nó. Trong cách này, bằng sự duy trì tỉnh giác và bình thản, chúng ta cho phép san’khaaraa cũ sinh ra để rồi diệt đi, một cách tuần tự: chúng ta loại trừ khổ đau.

Thói quen cũ tạo ra những phản ứng mới phải được loại trừ, và nó chỉ có thể được loại trừ một cách tuần tự, bằng sự hành trì lập lại, bằng sự tiến hành liên tục.

Tất nhiên có những che lấp và chướng ngại trên con đường tu tập: năm kẻ thù có sức mạnh cố gắng để áp đảo các bạn và chận đứng tiến trình tu tập của các bạn. Hai kẻ thù đầu tiên là tham ái và sân hận. Mục đính của sự tu tập Vipassana là để loại trừ hai phiền não căn bản thuộc về tâm này, nhưng chúng nó có thể xuất hiện trong lúc các bạn đang thiền định, và nếu chúng nó thâm nhập vào tâm thức, tiến trình của sự thanh lọc phiền não dừng lại. Các bạn có thể tham ái vì những cảm thọ vi tế, hoặc ngay cả vì cảnh giới niết bàn; nó tạo ra không có gì khác cả. Sự tham ái là ngọn lửa thiêu đốt, không khác gì nguồn nhiên liệu; nó dẫn các bạn đến phương hướng trái ngược với sự giải thóat. Tương tự, các bạn có thể bắt đầu tạo ra sự sân giận hướng đến cơn đau mà các bạn kinh qua, và lại nữa các bạn đi lạc con đường.

Một kẻ thù khác là sự lười biếng và dả dượi. Suốt đêm các bạn ngủ đầy đủ, và chỉ khi các bạn ngồi để hành thiền, các bạn cảm thấy rất buồn ngủ. Sự buồn ngủ này bị gây ra do tâm bất tịnh của các bạn, nó sẽ bị lái ra ngoài sự hành trì Vipassana, và vì vậy nó cố gắng làm ngưng sự thiền định của các bạn. Các bạn phải tranh đấu ngăn cản kẻ thù này để không áp đảo các bạn. Thở mạnh chậm rãi, hoặc đứng dậy, rửa nước lạnh vào mắt các bạn hoặc đi bộ vài phút rồi ngồi lại.

Một trong hai điều xảy ra, các bạn có thể cảm nhận sự dao động lớn lao, cách khác ở đó sự cấu uế cố gắng làm ngưng sự tu tập Vipassana của các bạn. Suốt ngày các bạn chạy nơi này đến nơi khác, làm bất cứ điều gì ngoại trừ thiền định. Về sau, các bạn hiểu ra rằng các bạn đã lãng phí thời giờ, và bắt đầu khóc và ăn năn. Nhưng trên con đường của Giáo pháp không có chỗ để cho các bạn khóc. Nếu các bạn tạo ra một sai lầm, thì các bạn nên chấp nhận nó trưước một vị trưởng thượng ở người này bạn có lòng tự tin, và kiên quyết cẩn trọng không để lập lại sai lầm trong tương lai.

Cuối cùng , một kẻ thù nguy hại nhất là nghi ngờ, hoặc về vị Thầy, hoặc về phương pháp, hoặc về khả năng của chúng ta để thực hành nó. Sự chấp nhận mù quáng không có ích gì, nhưng cũng không nên nghi ngờ một cách phi lý không bao giờ chấm dứt. Bao lâu các bạn còn duy trì tràn đầy bằng những nghi ngờ, các bạn không thể tiến hành ngay cả một tiến trình trên con đường tu tập. Nếu có bất cứ điều gì không rõ đối với các bạn, dừng ngần ngại hãy đến với người hướng dẫn của các bạn. Trình bày vấn đề với vị Aáy, và hiểu nó một cách thích hợp. Nếu các bạn thực hành như các bạn đã được yêu cầu, những kết quả chắc chắn sẽ đến với các bạn.

Phương pháp hành trì, không phải bằng bất cứ phù phép hoặc phép màu nào cả, nhưng bằng qui luật tự nhiên. Bất cứ ai bắt đầu thực hành tương xứng với qui luật tự nhiên chắc chắn khổ đau sẽ được đọan trừ; đây là phép màu thực tế vĩ đại nhất.

Nhiều người đã kinh qua sự lợi ích của phương pháp này, không phải chỉ những người đến với Đức phật vào thời của ngài, mà còn nhiều người ở những thời đại sau này, và ở thời đại hiện nay. Nếu chúng ta hành trì thích hợp, tạo ra những cố gắng duy trì sự tỉnh giác và bình thản, thì những lớp bất tịnh của quá khứ sinh ra trên bề mặt của tâm thức, và sẽ mất đi. Giáo pháp cho ra những kết quả tuyệt vời ngay tại đây và ngay bây giờ, đã cung cấp cho chúng ta cách hành trì. Vì vậy, thực hành với tâm tự tin và hiểu biết. Hãy sử dụng tốt cơ hội quí báu này để loại trừ những khổ đau, và hưởng an lạc thật sự.

Cầu nguyện cho các bạn hưởng hạnh phúc chân thật

Cầu nguyện cho tất cả chúng sanh đều hạnh phúc.