Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 2/2

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Thiền › Thiền Bắc truyền

Thanh Qui Tập

Thông tin
Nguồn: Tủ sách Không Hoa

CHỦ LỄ XƯỚNG

Tánh tội vốn không do tâm tạo

Tâm nếu diệt rồi tội sạch trong

Tội trong, tâm diệt, cả đều không

Thế ấy mới là chơn sám hối.

Nam Mô cầu Sám Hối Bồ tát ( đồng tụng 3 lần)

CÁC BÀI PHỤC NGUYỆN

Phục Nguyện Cầu An

Nam Mô Bổ Sư Thích ca Mâu Ni Phật.

Nguyện dĩ thử công đức cần an Phật tử ( hoặc chư Phật tử, nếu số nhiều). Thượng thừa Tam Bảo lực, tứ đại thường an lạc, Bồ đề tâm tăng trưởng.

Phổ nguyện : Thập phương Đàn Việt tăng ích phước điền, âm siêu dương thới, pháp giới chúng sanh, tề thành Phật đạo

Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. (đồng niệm)

Phục Nguyện Cầu Siêu

Nam Mô Bổn Sư Thích ca Mâu Ni Phật.

Nguyện dĩ thử công đức hồi hướng cầu siêu Phật tử...(hoặc chư Phật tử nếu có số nhiều)

Thừa tư Phật lực, tốc thoát khổ luân, tảo đăng chánh giác.

Phổ nguyện : hiện tiền tang quyến, phước huệ trang nghiêm, âm siêu dương thới, pháp giới chúng sanh, đồng thành Phật đạo.

Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật (đồng niệm)

( phần này tùy theo vị Duy Na hoặc chủ lễ, nếu có bài phục nguyện nào thích hợp và hay hơn, thì cứ tùy phương tiện sử dụng)

E. TUẦN LỄ THAM HỌC

Thiền Viện Chơn Không chủ trương “ Thiền giáo đồng hành” nên mỗi tháng, đều có một tuần lễ học Kinh Luận, và Sử chư Tổ vào đầu tháng. Chương trình và các Kinh, Luận, Sử phải học, được ấn định sẵn trong Thanh Quy.

Tuy nhiên, vị Thượng tọa có trách nhiệm giảng dạy hướng dẫn có thể linh động. Tùy theo mỗi tuần, đều có học Kinh, Luận, Sử để bổ sung cho nhau. Trừ trường hợp các bộ kinh lớn... phải học liên tiếp trong nhiều tuần lễ mới xong thì thôi.

Tuần lễ học vị nào trong chúng tham dự thì được miễn công tác ngoài vườn như thường lệ.

Sáng 8 giờ học tới 10 giờ

Chiều 2 giờ 30 học đến 4 giờ 30.

Lớp học được tổ chức trong Thiền đường. Trước 15 phút vào Thiền đường nghe kinh, thầy hương đăng đánh một hồi ba tiếng chuông báo cho toàn chúng biết, để chuẩn bị.

Và sau đó đúng giờ đánh ba tiếng chuông vào học mỗi khi mãn giờ học, thầy Hương đăng lại đánh một hồi chuông, để dạy chúng nghĩ ngơi, vào nhà trù chuẩn bị ngọ trai.

*

PHẦN III PHỤC LỤC

DIỄN VĂN KHAI MẠC KHÓA I

THIỀN VIỆN CHƠN KHÔNG (1971 - 1974)

Thiền Viện Chơn Không , ngày mùng 8 tháng 4 năm 1971

Kính thưa quý vị ;

Sở dĩ chúng tôi thành lập Thiền viện Chơn Không nầy bởi có nhiều lý do :

I. TRỪ DẸP MÊ TÍN VÀ LÝ THUYẾT SUÔNG :

Việt Nam đang mắc hai bệnh nan y : Phổ biến mê tín và lý thuyết suông.

Số Tăng Sĩ ít học muốn hoằng hóa Phật pháp, họ không có phương tiện nào khác hơn là, tổ chức cúng kinh, cầu an cầu siêu, thậm chí coi ngày, xem tướng, xin xâm bói quẻ, cúng sao cúng hạn, Phật sự của họ chỉ loanh quanh chỉ bao nhiêu việc đó. Song với thời chiến tranh nầy việc ấy rất thạnh hành, ví con người đã mất hết lòng tự tín. Cho nên các chùa thường tổ chức cúng kính cầu nguyện xin xâm, bói quẻ, được đa số Phật tử hưởng ứng, tới lui tấp nập cúng dường sung túc. Nhưng sự thanh nhàn nầy chỉ tạm thời thôi. Vì một ngày nào đó, thái bình trở về trên đất nước, chừng ấy con người sẽ tin tưởng vào tự lực của mình. Khi đó những nơi gieo rắc sẽ bị đào thải.

Hơn nữa, Phật giáo là giáo lý giác ngộ, trái hẳn với mê tín và ỷ lại. Nếu người truyền đạo mà gieo rắc mê tín là phản bội với đức Phật vậy.

Số Tăng Sĩ hữu học thường dùng sự giảng kinh, thuyết pháp dạy học làm phương tiện hoằng hóa. Đối với sự truyền bá nầy rất hợp lý, gieo cho mọi người niềm tin Phật chơn chính. Song, vì nặng lòng hoằng hóa các vị tăng nầy không có thời giờ tu tập. Bởi thiếu sự huân tu, nên khi xúc duyên đối cảnh, các vị Tăng nầy không có đủ sức tự chủ. Vì thế mà sanh đắm nhiễm dục lạc thế gian, hoặc sân hận bộc phát, làm trò cười cho thức giả. Sự việc như thế là do có học mà không có hành, có hiểu biết mà không có tu, chỉ là lý thuyết suông mà thôi.

Thiền Viện là chỗ học ít tu nhiều, mỗi tháng chỉ học một tuần còn ba tuần thực tập. Có tu học, chúng ta mới khỏi lỗi “ Lý thuyết suông ” Có tu có học chúng ta mới có khả năng dẹp sạch phiền não của mình và dạy người dẹp trừ phiền não. Được như vậy mới hợp với đạo giác ngộ giải thoát và gieo rắc sự thật để cứu khổ chúng sanh, dứt sạch mê tín dị đoan.

II. KHAI THÔNG ĐƯỜNG LỐI TU HÀNH :

Phương pháp giáo dục ngoài đời, cấp tiểu học ông thầy chỉ dạy cho học trò học thuộc lòng những bài văn danh từ và tập viết đúng chữ đúng câu, không cần tìm hiểu nghĩa lý sâu xa. Cấp Trung học cho học sinh học tổng quát về các môn, nhưng chưa chú trọng thực hành. Đến cấp Đại học, tùy sinh viên chọn lấy một môn nào thích hợp với mình, học và thực tập hẳn môn ấy. Có thế sinh viên sau khi ra trường, mới là người hữu dụng cho quốc gia.

Phương pháp dạy đạo cũng thế, tu sĩ mới vào chùa chỉ cần học thuộc lòng kinh chú để trì tụng thôi. Sau khi đã rành kinh chú tụng niệm, tu sĩ phải học khái quát hết kinh điển quan trọng. Đến cuối cùng tu sĩ phải chọn lấy một pháp môn nào trong kinh luận mà mình thích hợp để tu hành đến chỗ chứng quả. Được vậy, sự học đạo mới có ngày viên mãn.

Song khổ thay ! Phật giáo Việt Nam hiện giờ chỉ có hai giai đoạn đầu mà không có giai đoạn cuối. Cho nên có lắm Tăng sĩ sau mười năm học đạo ở chùa, vẫn không biết mình đang tu pháp môn gì ? Đó là chỗ bế tắc, khiến nhiều Tăng sĩ đi giữa đường rồi lui sút, hoặc đâm ra thụ hưởng.

Tu viện ra đời để khai thông chỗ bế tắc ấy. Tăng sĩ sau khi đã hiểu khái quát Phật giáo, muốn chuyên tâm tu Thiền hay Tịnh thì vào hẳn tu viện Thiền, Tịnh mà tu nơi đây sẽ khai thác triệt để phương pháp tu, khiến Tăng sĩ thấy rõ đường lối tu hành của mình cao siêu thanh thoát, để vui tiến không dừng, lại tạm đủ tiện nghi để khỏi bận tâm lo nghĩ về sự sống. Nhờ đó, Tăng sĩ sẽ tiến mãi không lùi và ngoài sự tu không còn nghĩ gì khác.

III. SỬA ĐỔI SỰ TU SAI LẦM ĐEM LẠI SỰ TU CHÂN CHÁNH

Phong trào học Thiền, tu thiền đang chổi dậy trên lãnh thổ Việt Nam. Khá nhiều tu sĩ đang tu thiền và đã tu thiền. Song, những người đã tu ấy có nhiều người bị cuồng loạn, hoặc bệnh tật. Đó là lý do khiến nhiều người kinh sợ, cho rằng “tu thiền để điên”. Nhưng có biết đâu, những người nói tu thiền đó, sự thật họ không có tu thiền gì hết. Vì chính họ chưa biết thiền là gì ? huống nửa là tu. Bởi không biết thiề, nên nghe ai dạy ngồi yên quán thế này tưởng thế nọ, họ cho đó là dạy thiề. Những tệ hại của những người tu thiền xảy ra, đó là bởi tu mù luyện quán gây nên.

Tu Viện Chơn Không ra đời cố sửa những sai lầm ấy và gầy dựng lại đường lối tu thiền đúng là Thiền Tông Phật giáo. Cho nên trong Thiền viện ra đời là thổi vào Phật giáo Việt Nam một luồn sinh khí mới, khiến cho Tăng sĩ việt Nam thấy rõ đường hướng tiến thủ của mình, đồng thời đem lại cho Phật giáo Việt Nam đường lối tu tập vững chắc.

Tuy nhiên, danh từ Thiền viện chúng ta thấy rãi rác dựng trên mắc các ngôi chùa nhỏ có lớn có, họ chưa ý thức rõ rệt Thiền viện là thế nào ? Đó là chỉ dùng lầm danh từ, chớ không có thật chất Tu Viện. Tu Viện dùng đúng ý nghĩa của nó là chỗ đào luyện những dòng tu theo một lối tu chuyên môn của dòng ấy. Thiền viện cũng là nơi chứa rất đông Tu sĩ cùng một chí hướng đồng một hạnh nguyện. Thiền viện đã vạch sẵn một đường lối tu hành và sự học tập có đường hướng rõ ràng. Đây là khái quát những lý do căn bản do sự cần ích của Thiền viện, nếu đi sâu vào chi tiết thì quá nhiều, không có đủ thì giờ trình rõ cùng quý vị.

Sau khi dứt lời, chúng tôi ước mong Phật giáo Việt Nam sẽ ra đời nhiều Thiền viện nối gót theo Tu Viện Chơn Không nầy.

Kính chào quý vị

Viện chủ

THÍCH THANH TỪ

CÔNG TÁC PHỔ THỈNH

A. DẪN NHẬP

Mỗi tháng ngày 15 và 30 (tháng thiếu 29) trong giờ tiểu thực sáng thầy Tri sự tuyên bố giữa chúng. Hôm nay là ngày công tác phổ thỉnh sau giờ tiểu thực nghe ba tiếng chuông thỉnh đại chúng theo tôi đi công tác... Mong toàn chúng liễu tri cho.

Thường thì công tác phổ thỉnh được áp dụng với tinh thần bình đẳng, trên từ Thượng tọa viện chủ dưới đến toàn chúng đều phải đi làm công việc do thầy Tri sự chỉ định và hướng dẫn. Như công tác phổ thỉnh làm cỏ ngoài vườn, tiểu thực xong đại chúng đến kho chứa dụng cụ của mình sau đó, kẻ cuốc người dao... cùng ra vườn làm cỏ cho đến khi nào có ba tiếng chuông báo nghỉ mới được nghỉ ngơi.

B. PHẦN CHÁNH

Điểm then chốt trong Thiền viện là lúc nào cũng thiền, lúc nào cũng giữ tâm lặng lẽ an nhiên không phải đợi đến giờ lên bồ đoàn ngồi ngay thẳng mới ngồi mới tu... Thành thử khi làm việc nặng nhọc, trong ngày phổ thỉnh cũng như lúc ngồi khoan thay trên bồ đoàn toàn chúng đều sống đúng với nếp thiền. Có thể mới xứng hợp với người xưa, mới không xao lãng công phu tu hành và thực hiện một đời sống toàn dện.

Sau đây xin dẫn một câu chuyện trong ngày công tác phổ thỉnh của đạo tràng vi khai tổ tông Quy Ngưỡng cũng để chứng tỏ các bực tiền bối dụng công tu hành không phút giây xao lãng.

- Trong ngày phổ thỉnh, sư cùng chúng đi hái trà dưới núi. Đến chiều sư bảo Huệ Tịch (Ngưỡng Sơn) Từ sáng chỉ nghe tiếng con mà chẳng thấy hình con, hảy hiện bổn hình cho ta thấy coi .

- Huệ Tịch liền đập cây trà.

- Sư bảo :

- Con chỉ được dụng của nó mà chẳng được thể của nó.

- Huệ Tịch thưa :

- Chưa biết Hòa thượng thế nào ?

- Sư im lặng.

- Huệ Tịch lại thưa :

- Hòa thượng chỉ được thể của nó mà chẳng được dụng của nó.

- Sư liền bảo :

- Con đáng ăn 20 gậy của ta.

Ở đây chúng ta miễn bàn đến chiều sâu của cốt chuyện mà chúng ta chỉ nên để ý đến yếu điểm gọi là ‘tu tập của ngưới xưa’. Quả thật lúc nào và bao gờ các Ngài cũng làm một việc duy nhất, chỉ sống với cái đó mà thôi. Dù phải tùy duyên tùy cảnh, nhưng tâm các Ngài vẫn không xao việc đó. Nói rõ hơn là trong sinh hoạt hằng ngày của các thiền sư ở trong những thiền viện xưa cũng như nay, luôn luôn lúc nào các Ngài cũng điều hòa và an nhiên, không bị đóng khung trong bất cứ lãnh vực nào dù tinh thần hay vật chất. Vì lẽ đó mới là vô ngại, là đi cũng thiền, ngồi cũng thiền...

Giả sử lúc nào các Ngài không hằng sống với cái đó, không làm chủ được mình và hằng lặng lẽ xét soi thì làm sao các Ngài thốt được những lời nói vừa tự nhiên vừa chân thật như cốt chuyện đã dẫn và vô lượng cốt chuyện khác, để chứng tỏ đường đi, chỗ đến của các Ngài như thế.

C. PHẦN KẾT

Tóm lại ngày công tác phổ thỉnh nhằm giải quyết hai việc như sau :

- Thứ nhứt : Là trong những công tác hằng ngày, toàn chúng mỗi người làm một việc, lãnh một phận sự. Ngày công tác phổ thỉnh nhằm giải quyết những việc còn ứ lại mà cần nhiều người thực hiện mới xong.

Hơn nữa, trong công tác hằng ngày mỗi người làm việc riêng rẽ với phần việc của mình, không có dịp tiếp xúc cùng chung làm một việc. Ngày công tác phổ thỉnh mọi người cùng làm một việc cùng tiếp xúc nhau. Đó cũng là một cơ hội tốt để dò xét công phu của mình.

XEM :

- Ở chỗ tĩnh gặp động mình có thối chăng ?

- Đem công phu riêng biệt hòa cùng mọi người, xem khế ứng chăng ? và cuối cùng là biết được đạo lực của mình thâm thiển thế nào mà tiến thêm cho đến chỗ viên mãn nhứt như.

D. PHẦN ÁP DỤNG PHÁP TU TRONG KHI CÔNG TÁC

Trong nhà thiền rất kỵ hai chữ ‘phân biệt và vọng tưởng’. Hể có phân biệt tức có vọng tưởng, cũng như bao giờ vọng tưởng còn sinh tức nhiên phân biệt cũng theo đó mà ứng khởi.

Bởi vậy, bất cứ công việc nào trong nhà thiền cũng đều nhắm làm sao cho mọi người ‘đừng vọng tưởng, thôi phân biệt’ và muốn khởi vọng tưởng thì đố duyên xúc cảnh cũng không nên vọng tưởng, cho nên ngày công tác phổ thỉnh cũng như bất cứ một công tác nào trong thiền viện, các thiền sư luôn luôn nhắc nhở đến môn đệ.

Chỉ làm hết bổn phận, không chuộng thành quả chẳng thích phân biệt, chọn lựa khen chê... Chỉ hay dụng công tiêu trừ vọng tập, khiến cho tâm cảnh được như như.

Vì thế phải áp dụng công phu tu tập vào ngày công tác phổ thỉnh, cũng như mọi sinh hoạt hằng ngày là “Làm mà không phân biệt suy tính" cốt giữ tâm thanh tịnh như như. Nói khác hơn tức là hoàn toàn thụ động, sai đâu làm đó, mọi việc đã có thầy Tri sự xếp đặc cho rồi, khỏi phải bận tâm lo lắng điều gì cả, chỉ một bề hạ thủ công phu mà thôi.

*

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.