Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Sách Phật họcTrang 2/2

Nghi lễ và Sách Phật học · Sách Phật học · Văn học và văn hoá

Vi tiếu

Thông tin
Nguồn: budsas.net (Bình Anson) — tải 2026-09-01

Dịch Lý

Khách hỏi:

- Làm sao để thông được dịch lý?

Sư nói:

- Ông khát nước không?

Khách gật đầu, Sư pha trà đưa cho khách nói:

- Đó là dịch lý

Khách lại hỏi:

- Nhưng tôi muốn biết những nguyên lý dịch lý để tiên đoán tương lai kia.

Sư lắc đầu:

- Đạo dịch ngay đây chưa thấy thì thấy xa hơn để làm gì!

Lại Xen Vào

Nghiên cứu Kinh Lăng Nghiêm trên 20 năm ông ta vẫn chưa thông câu "động tịnh nhị tướng liễu nhiên bất sinh" trong pháp môn "nghe" của Đức Quán Thế Âm. Hỏi thì Sư chỉ nói:

- Không suy nghĩ.

Lại hỏi:

- Động tịnh không hiểu làm sao hiểu được "Tịch diệt hiện tiền"?

Sư nói:

- Ông lại định xen vào nữa.

Xa Nhất

Một hành giả lo lắng hỏi:

- Tôi nghe một pháp sư giảng rằng: "Niết Bàn là nơi xa nhất". Nếu vậy biết khi nào mới tới được?

Sư nói:

- Tôi cũng nghe nói rằng: "Cái tâm nhanh nhất". Vậy Niết Bàn có xa cũng đâu có gì đáng ngại.

Hành giả vẫn còn phân vân:

- Làm thế nào đi đến được mục đích ấy?

Sư nói:

- Thật ra tất cả Chân lý trong đời sống như khổ, tập, diệt (Niết Bàn), đạo v.v... đều nằm trong cái thân một trượng của ông chứ có đâu mà xa. Thôi chớ có nói đi với đến nữa, hãy nghe bài kệ của ta:

"Mục đích có sẵn rồi.

Nào phải vọng xa xôi.

Dặm trình thong dong bước.

Hoa trắng nở ven đồi".

Tình Thương

Sư dạy chúng:

- Các con không được khinh xuất bất cứ điều gì. Phải có lòng cẩn trọng yêu thương muôn loài vạn vật dù là chúng hữu tình hay loài cỏ đá.

Hôm sau có người đến báo tin một thành phố nọ bị động đất chết hàng vạn người. Sư chẳng tỏ ra xúc động lúc nào.

Vô Văn hỏi Đa Văn:

- Vì sao Thầy bảo yêu thương cỏ đá mà lại không một chút trắc ẩn khi nghe hàng vạn người chết kìa?

Học Và Làm

Đa Trí là chú tiểu ham học nhất trong viện, hầu hết kinh luận chú đều học qua. Không những thế chú còn nghiên cứu các Tôn giáo, Triết học và các ngành văn hóa, nghệ thuật nữa.

Trái lại Vô Văn thì chỉ ưa làm, trong viện chú đảm trách hầu hết công việc khó nhọc nhất.

Tuy vậy hai chú rất thân nhau.

Đa Trí nói:

- Hiểu biết trăm kinh ngàn luận không bằng tự hiểu biết mình.

Còn Vô Văn thì nói:

- Việc làm tuy nhiều nhưng chung quy cũng không qua một niệm.

Nhân đó Sư khen ngợi hai chú và dạy chúng:

- Kinh sách không có tội, tội chỉ ở nơi người nô lệ vào sách. Việc làm không có tội, tội chỉ ở nơi người đắm chìm vào việc.

Nhớ Kỹ Quá.

Thiền sinh hỏi:

- Thưa Thầy, Thiền sư nào nói: "Bình thường tâm thị đạo"?

Sư đáp:

- Tổ Huệ Năng.

Chú tiểu thị giả đính chính:

- Thưa Thầy đó là lời của Mã Tổ ghi trong "Giang Tây Mã Tổ Đạo Nhất Thiền Sư ngữ lục".

Sư cười ha hả nói:

- Con nhớ kỹ quá!

Ngàn Tay Ngàn Mắt

Một đệ tử hỏi:

- Ngàn tay ngàn mắt của Đức Quán Thế Âm như thế nào hả Thầy?

Sư đáp:

- Nóng lạnh, đói no, vui buồn, mừng giận, đẹp xấu, dở hay, phải trái cho đến trăm ngàn chuyện ngươi đều hay biết đó là ngàn mắt. Làm lụng, đi đứng, ngủ nghỉ, nói năng, suy nghĩ, tạo tác, động tịnh cho đến trăm ngàn việc ngươi đều làm được đó là ngàn tay.

Hư Hỏng

Vị Tăng đang xem kinh.

Sư hỏi:

- Kinh gì đó?

Vị Tăng đáp:

- Kinh "Trưởng lão Tăng kệ", những bài kệ chứng đạo của các bậc Thánh Thinh Văn Đệ Tử Phật.

Sư nói:

- Hư thân đấy!

Vị Tăng ngạc nhiên:

- Không lẽ các bậc Thánh cũng hư?

Sư đáp:

- Thánh không hư nhưng ông muốn làm Thánh thì lại hỏng.

Nghe Sao Để Vậy.

Những câu chuyện "Vi tiếu" trong Đạo tràng chẳng bao lâu được truyền ra bên ngoài. Có người khen là thâm trầm, có người khen nhờ đó mà được khai mở, có người bảo là phá chấp, có người cho là bí hiểm, cũng có người mù tịt chẳng biết sự lý thế nào, hoặc có người trách là bất kính với Phật Pháp...

Vì thế nhiều người đến gặp Sư với thái độ khác nhau. Người thì cung kính, người thì tìm hiểu, người thì tranh luận...

Có lần khi người ta nhắc lại một câu nói của Sư thì Sư ngạc nhiên:

- Ủa, hình như hôm đó tôi nói với một người khác kia mà!

Lần khác Sư bảo:

- Nói cho vui vậy mà, ông để ý làm gì!

Có lần Sư nói:

- Thôi đừng có tin nhảm.

Lần khác Sư lại nói:

- Nghe sao để vậy không được à?

Nhưng cũng nhiều lần Sư chỉ cười không nói gì cả.

- Hết -

Chân thành cám ơn Đại đức Giác Đồng đã gửi tặng phiên bản vi tính (Bình Anson, tháng 04-2001).

update: 19-04-2001

Nguồn: Sách Phật học — budsas.net (Bình Anson) · tamtangpaliviet.net (Tỳ khưu Indacanda) · chuaduocsu.org (Chùa Dược Sư Lâm Đồng — Hải Triều Âm Toàn Tập) · Toàn tập Tâm Như – Trí Thủ, Ban Sưu tập tu viện Quảng Hương Già Lam (NXB Tổng Hợp TP.HCM 2002; tái bản NXB Phương Đông 2011) · sách phổ biến miễn phí từ kho Kindle và kho ổ ngoài của Không Hoa; ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn (cột nguồn) · sách Đợt 12 (9/2026) thầy thêm từ thư mục riêng, ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · sách Phật học phổ biến miễn phí trên mạng (9/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn · thư mục sách Tuệ Sỹ (9/2026) thầy đưa vào, ghi công theo từng cuốn. · sách ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org, 10/2026), ghi công theo tác giả/dịch giả từng cuốn.