Phật Giáo Và Vũ Trụ Quan

Hình tượng của về vũ điệu vũ trụ này được diễn tả sâu sắc và đẹp đẽ nhất trong Ấn Độ Giáo với hình ảnh tưởng tượng của thần Shiva nhảy múa. Một trong những hiện thân của Shiva là vị hoàng đế vũ công. Trong niềm tin của Ấn Độ Giáo thì tất cả đời sống chỉ là một phần trong tiến trình tuần hoàn của sinh thành và hoại diệt, của tử vong và tái sinh, và điệu nhảy của Shiva biểu diễn tiết điệu vô cùng này của sống chết, nó tiếp diễn trong vô tận đại kiếp. Theo lời của Anada Coomaraswamy: “Trong đêm tối của Brahman thì thế giới tự nhiên bất động và không thể nhảy múa, cho đến ngày Shiva muốn, từ báo thân của mình, ngài đứng dậy và gửi cho vật chất đang im lìm những sóng nhảy múa hầm hập gồm toàn âm thanh thức tỉnh và xem kìa! Vật chất sống dậy, nhảy múa và biến thành hào quang nằm quanh Ngài. Trong lúc nhảy múa Ngài giữ vững tính thiên hình vạn trạng của hiện tượng. Vẫn tiếp tục nhảy múa, theo thời gian, Ngài dùng lửa hủy diệt mọi sắc danh và tạo lại sự tĩnh lặng...Hình ảnh rõ nhất của hoạt động thượng đế, mà bất cứ nghệ thuất hay tôn giáo nào muốn ca tụng. Đây là thi ca mà cũng chính là khoa học”. Vũ điệu của Shiva chính là vũ trụ với những cấu trúc đang xen kẽ vào nhau đang nhảy múa với nguồn năng lượng xuyên chảy qua vô cùng tận.

Dưới đây là bạn, một con người, là đại vũ trụ của những chủng nguyên tử tự chúng nó sắp xếp trong đơn giản monomers, gắn bó với nhau trong tế bào thô của những vi tế bào của bạn. Bạn là sưu tập của 75 tỷ tỷ sưu tầm của những tế bào rất đặc biệt, được sắp xếp trên đường cấu tạo ra bạn qua những hình ảnh dưới đây.

(Here you are, a human being, a grand Universe of atoms that have organized themselves into simple monomers, assembled together into giant macromolecules, which in turn comprise the organelles that make up your cells. And here you are, a collection of around 75 trillion specialized cells, organized in such a way as to make up you).

Figure 25. Lượng tử trong cơ thể chúng sinh, J. Roche at Ohio University

Nhưng khi nhìn cái bản thống kê này thì bạn vẫn chỉ là những nguyên tử (số lượng là 1028 ) không gì khác hơn là những nguyên tử tạo thành. Nếu chúng ta nhìn kỷ cái thí dụ dưới đây thì oxygen và hodrogen trong thân thể của Dave và ngay cả tất cả chúng ta chiếm đến gần 80% của cơ thể chúng ta, đó là nước (H2O) là sự sống.

(But at your core, you are still just atoms. A mind-bogglingly large number of atoms — some 1028 of them — but atoms nonetheless).

Figure 26. Những gì tạo ra Dave, Ed Uthman, MD

Có hai thứ - giữa bạn và hạt nguyên tử - hình như rất khó để tưởng tượng trong đầu nhưng số lượng nguyên tử ~1028 trong bạn tương đương với số lượng vật chất 1057 atoms tạo nên toàn thể Thái Dương Hệ. Cho nên một hạt nguyên tử trong cơ thể bạn tương đương với toàn thể bạn trong Thái Dương Hệ. Rất bé nhỏ, gần như không thấy được bởi dụng cụ đo đạt của ngũ uẩn; cho cái ‘vi vi’ duy ngã để chấp, để sở, để trụ, để độc tôn trong thiên thượng thiên hạ.

(Those two things — you and an atom — may seem so different in scale and size that it’s hard to wrap your head around. Here’s a fun way to think about atoms: if you broke down a human being into all the atoms that make you up, there are about as many atoms that make up you (~1028) as there are “a-human’s-worth-of-atoms” to make up the entire Solar System!)

Figure 27. Siêu hình ảnh, Superb Wallpapers, via http://www.desktoplemming.com/

All the matter in the Solar System, all summed together, contains about 1057 atoms, or 1028 human-beings-worth of atoms. So an atom, compared to you, is as tiny as you are in comparison to the entire Solar System, combined.

Nhưng đó chỉ là khái niệm, mỗi chủng hạt nguyên tử của 1028 atoms trong cơ thể bạn có một lịch sử riêng với nhân quả và duyên nghiệp từ lúc vũ trụ mới bắt đầu sinh. Mỗi hạt chủng tử đó có cái nguyên ủy nhân duyên của nó và hôm nay tôi sẽ mang đến bạn câu chuyện về nguồn gốc của chỉ một chủng tử trong số 1028 chủng nguyên tử của cơ thể bạn trong vũ trụ vô biên.

(But that’s just for perspective. The 1028 atoms that are existing-as-you-right-now each have their own story stretching back to the very birth of the Universe. Each one has its own story, and so today I bring you the story of just one atom in the Universe).

Figure 28. Lịch sử của một atom, Lawrence Berkeley National Lab / UC Berkeley / US Dept. of Energy

Ngày xửa ngày xưa, ở nơi một nơi thật xa trong quá khứ - cở 13.7 tỷ năm về trước – khi mà chưa có những nguyên tử. Chưa có vũ trụ, Thái Dương Hệ, Trái Đất và lũ người bám trên mặt đất như những ký sinh trùng đầy tham sân si, ái ố rồi còn than khổ than đau, mong giác ngộ giải thoát.

Đúng vậy, chỉ có toàn năng lượng (pure energy) nhưng quá nóng và quá đặt như một khối nhất thể, không có chổ trống không (non-emptiness) để có được một hạt nguyên tử. Thử tưởng tượng tất cả vật chất trong toàn vũ trụ chừng 1091 particles nén chặt cứng lại chỉ bằng một ngôi sao lớn. (The whole Universe, compressed into a volume of space that one large star takes up).

(There was a time in the distant past — some 13.7 billion years ago — when there were no atoms. Yes, the energy was all there, but it was far too hot and too dense to have even a single atom. Imagine all the matter in the entire Universe, some 1091 particles, in a volume of space about equal to that of a single, giant star).

Lúc đó, khi mà quá nóng để có được những nguyên tử đừng nói tới chuyện không gian thời gian hay nhân quả lẫn duyên khởi vô lượng – không nhân, không quả. Nhưng tiền vũ trụ không ở trong trạng thái vô thỉ vô chung, vô sanh, vô diệt đó lâu: Nó có thể vì cực nóng cực đặc rồi thì giản ra co lại rất nhanh chóng bất thường. Sau khi gần một sátna, quarks and gluons nén lại trong trạng thái tĩnh protons và neutrons, là nền tảng của tất cả các nguyên tử (atomic nuclei).

Thì ra, Tâm được tạo ra từ sự đàn hồi bởi nhiệt độ thay đổi bất thường? Từ đó vô minh xuất hiện rồi thì Tâm sống động? Rồi chừng vài triệu năm nay, sau hơn 13.7 tỷ năm, mới có cái của nợ nhân sinh với đầy vô minh sau khi những con khũng long ngu xuẩn bị diệt chủng?

(Yes, back then it was too hot to have any atoms at all. But the Universe didn’t stay that way for long: it may have been incredibly hot and dense, but it was expanding and cooling incredibly rapidly back then. After less than a second, the quarks and gluons had condensed into stable protons and neutrons, the building blocks of all atomic nuclei).

Figure 29. Đàn hồi vì nhiệt độ, Gauss Centre for Supercomputing (GCS) / Sabine Höfler-Thierfeldt

Hạch nhân (nguyên tử, atom) chúng ta đang nghĩ đến (nhất tâm niệm) bắt đầu từ trung hòa tử (neutron). Dương điện tử (Protons) cố liên hệ với nó để tạo ra deuterium nhưng vũ trụ lúc đó quá nóng để tạo ra điều kiện đó và mỗi lần nó kết quả heavy hydrogen, nó bị đẩy bung ra nhanh hơn nanosecond sau đó.

(The atom we’re thinking of started out as a neutron. Protons tried to fuse with it to create deuterium, but the Universe was too hot for that to happen, and each time it formed deuterium, it was blasted apart less than a nanosecond later).

Sau chừng 3 phút, vài neutrons tan rã trong protons nhưng vẫn tồn tại và cuối cùng vũ trụ đủ nguội với phương cách thiết hợp nguyên tử. Neutron mau chóng lập thành deuterium, rồi thì Helium-3 và cuối cùng là một deuteron khác trở thành Helium-4 nucleus được tìm thấy. Duy chỉ chừng 8% của atoms trong vũ trụ trờ thành Helium-4 như cái này; 92% khác đã thuần protons, cũng được biết như là Hydrogen nuclei.

(After about three minutes, a few of the neutrons had decayed into protons, but this one remained, and finally the Universe had cooled enough so that nuclear fusion could proceed. The neutron quickly formed deuterium, then Helium-3, and finally found another deuteron to become a Helium-4 nucleus. Only about 8% of the atoms in the Universe became Helium-4 like this one; the other 92% were just plain old protons, also known as Hydrogen nuclei).

Figure 30. Những phản ứng nguyên tử, Pearson Education, Inc., 2011

Phải mất đến 380,000 năm cho vũ trụ đủ nguội để trở thành trung hòa tử và cho 2 âm điện tử giao hợp với cái hạt nhân này. Vũ trụ được xem như nó co khi nguội, giản nhanh chóng với số lượng còn lại 100% ionized cho đến khi nhiệt độ hạ xuống chỉ chừng vài ngàn độ, với chừng đó thời gian.

(It took another 380,000 years for the Universe to cool enough for this to become a neutral atom, and for two electrons to join this nucleus. The Universe — despite its rapid expansion and cooling — remains 100% ionized until the temperature drops to just a few thousands of degrees, which simply takes that much time).

Figure 31. Tái tổng hợp trước và sau khi nhiệt độ nguội dần, James N. Imamura of University of Oregon

Kế đến cở hơn trăm triệu năm, cái atom này tự tìm thấy nó bắt kịp trong lực hút của trọng trường của vũ trụ, bắt đầu với cấu tạo của những hành tinh và thiên hà. Nhưng đại đa số lớn của atoms – hơn 95% - đã là không phải phần tử chính xác của thế hệ thứ nhất của những ngôi sao.

(Over the next hundred-million years or so, this atom found itself caught up in the gravitational pull of the Universe, which began to form stars and galaxies. But the vast majority of atoms — more than 95% — weren’t a part of the first generation of stars, and neither was this one in particular).

Thay vì, khi mà những ngôi sao đầu tiên được thành lập, chúng đá âm điện tử ra khỏi atoms chung quanh chúng, tạo nên ions một lần nữa.

(Instead, when the first stars formed, they kicked the electrons out of the atoms that surrounded them, creating ions once again).

Figure 32. Ngôi sao đầu tiên, NASA/JPL-Caltech

Chỉ là may mắn duy nhất đó là cái hạt atom này mà chúng ta theo dỏi nằm trong đám mây molecular đặc, bao bọc bởi chất phóng xạ này. Sau khi hơn một tỷ năm trong cái sưu tập của trung hòa tử, nó cuối cùng tự tìm thấy nó bị lôi kéo bởi hấp lực của trọng trường đến trở thành hành tinh to lớn.

(It was only by luck that this atom we’re following wound up in a dense molecular cloud, shielded from this radiation. After more than a billion years in this collection of neutral atoms, it finally found itself pulled in by gravitational attraction to what would become a giant star).

Figure 33. Định tinh khổng lồ, NASA, ESA, and F. Paresce, R. O’Connell, and the WFC3 Committee

Cái hạt nhân nguyên tử này mất âm điện tử của nó và rơi đến trung điểm của ngôi sao, nơi nó dừng nghĩ cả nhiều triệu năm, như hydrogen nuclei hòa hợp trong helium nuclei khác như cái nguyên tử miêu tã này. Khi mà cái vòng này cạn hết hydrogen năng lượng, helium fusion lúc ban đầu, và những nguyên tử trong nó dung hợp với những cái khác để trở thành một carbon nucleus.

(This atom lost its electrons and fell to the core of the star, where it lay dormant for millions of years, as hydrogen nuclei fused into other helium nuclei just like this one. When the core ran out of hydrogen fuel, helium fusion began, and our atom fused with two others to become a carbon nucleus!)

Figure 34. Nguyên tử mất âm điện tử, Nicolle Rager Fuller / NSF

Trong lúc những nguyên tử khác ngay cả gần hơn trung tâm của những hành tinh xa hơn, carbon đã lìa xa cái nguyên tử đặc thù này. Khi mà cái vòng của ngôi sao sụp đổ và hành tinh đi đến siêu tân tinh (supernova), cái nguyên tử của chúng ta sẽ bị thổi bay vào interstellar medium (không gian liên sao dạng trung?) nơi nó sở trụ cả nhiều tỷ năm. Cái không gian liên sao dạng trung (ngân hà) này đã được Phật Giáo diễn tã với con số rất chính xác gọi là Vô Biên ~= 101.13 x 1033 hành tinh?

(While other atoms even closer to the center of the star fused further, carbon was as far as this particular atom went. When the core of the star collapsed and the star went supernova, our atom was blown out into the interstellar medium, where it resided for billions of years).

Figure 35. X-ray: NASA/CXC/Caltech/S.Kulkarni et al.; Optical: NASA/STScI/UIUC/Y.H.Chu & R.Williams et al.; IR: NASA/JPL-Caltech/R.Gehrz et al

Trong khi cả nhiều tỷ hành tinh khác phải trải qua sinh trụ hoại diệt, thì cái nguyên tử carbon vẫn tồn tại trong thiên hà (interstellar space), ngay cả nhận thêm 6 âm điện tử để trở thành trung hòa tử. Nó tự tìm đường vào trong tập thể trọng trường của trung hòa khí, và nguội, rồi thì bị hút vào một cái trọng trường nhiểu loạn khác, như những nhóm sao được cấu tạo một lần nữa. Đây có thể là vòng luân hồi sinh trụ hoại diệt đầu tiên?

(While billions of other stars went through the life-and-death cycle, this carbon atom remained in interstellar space, eventually picking up six electrons to become neutral. It found its way into a gravitational collection of neutral gas, and cooled, eventually getting sucked in to another gravitational perturbation, as star-formation happened all over again).

Figure 36. Tony Hallas of http://www.astrophoto.com/

Lần này, hạt nguyên tử đã không tự tìm đường đi vào trong trọng tâm của hệ thống hành tinh nhưng thay vì những đỉa bụi vây quanh nó. Rồi theo thời gian, cái đỉa này phân ly vào trong những vẫn thạch (planetoids) và những vẫn bụi (planetesimals), và cái hạt nguyên tử này tự tìm đường sở trụ vào một trong hai cái trên. Cái ưng sở trụ đầu tiên? (This time, the atom didn’t find its way into the central star of its system, but rather into the dusty disk that surrounded it. Over time, the disk separated into planetoids and planetesimals, and this atom found itself aboard one of those).

Figure 37. Image credit: NASA

Trước nó nối kết với 4 nguyên tử hydrogen, trở thành methane, và đi xuyên qua nhiều triệu lần của những phản ứng hóa học trong nhiều lần. Nguồn gốc của ngũ uẩn?

(It first joined together with four hydrogen atoms, becoming methane, and went through millions of different chemical reactions over time).

Figure 38. Image credit: 2009, Zappa, via http://macroworlds.com/

Sau khi đời sống nẩy mầm trên trái đất, nó trở thành một phần của DNA vi khuẩn, rồi thì bức tường của tế bào cây, và cuối cùng trở thành một phần của vạn vật phức tạp mà tự nó tìm đường vào cái bao tử của bạn, bị cơ thể đào thải, rồi lại tìm đường chui lại vào cái bao tử của bạn từ lổ miệng.

(After life took hold on Earth, it became a part of a bacterium’s DNA, then a part of a plant’s cell wall, and eventually became part of a complex organism that would find itself consumed by you).

Figure 39. Image credit: Anna of http://mtkilimonjaro.blogspot.com/

Figure 40. Những món ăn khoái khẩu

Nguyên tử bây giờ là tế bào máu đỏ của bạn, nơi đó nó bám trụ cho tổng cọng 120 ngày, cho đến lúc cái tế bào đó bị hủy diệt và được thay thế bởi những cái tế bào mới khác.

(The atom is currently in a red blood cell of yours, where it will remain for a total of about 120 days, until the cell is destroyed and replaced by a different one).

Figure 41. Tế bào máu, Mohamed Zakzouk

Dù tế bào và tất cả tế bào trong cơ thể bạn bị hủy diệt và thay thế vì luật sinh trụ hoại diệt. Bạn vẫn tưởng là bạn và nguyên tử chỉ đơn giản thay thế với những nhiệm vụ khác, bất kể là nó sở trụ hay vô sở vô trụ, ra vào trong thân thể bạn. Những nguyên tố này đều thay đổi vô thường, được thay thế liên tục bởi những tế bào mới mà bạn không thể nhận thấy được.

Đọc tới đây, hy vọng bạn đã kiến được ra tâm ý của “Dòng tâm thức luôn luôn đổi mới, nhãy cùng một điệu vũ, luôn luôn đến và đi trong tâm trí để lại ký ức của điệu nhãy hôm qua” lẫn cái giác ngộ của Richard Feynman khi ông ta nói, “The atoms come into my brain, dance a dance, and then go out – there are always new atoms, but always doing the same dance, remembering what the dance was yesterday”. The great physicist, Nobel Prize, Richard Feynman (of QED, Los Alamos, space shuttle, strip clubs and bongo drum fame).

Tương tự như vũ điệu của Shiva không những biểu diễn sự tuần hoàn sinh diệt của vũ trụ mà cũng là nhịp điệu hàng ngày của sống chết, đối với đạo học Ấn Độ thì nhịp điệu đó là cơ sở của mọi hiện hữu. Đồng thời Shiva nhắc nhở chúng ta hiện tượng muôn vẻ đó trong thế gian chỉ là do ảnh - nó không cơ bản, nó chỉ là ảo giác và liên tục biến đổi. Ngài tạo ra nó rồi hủy diệt nó trong dòng nhảy múa bất tận của mình, như Heinrich

Zimmer mô tả: Vũ điệu ào ạt và cao quý của Ngài gia tăng thêm cho sự ảo giác về vũ trụ. Tay chân quay cuồng và cơ thể uốn lượn của Ngài kích thích sự sinh thành và hoại diệt liên tục của vũ trụ, trong đó cái tử cân bằng với cái sinh và sự hủy diệt luôn luôn chấm dứt sự sinh thành.

Tương tự, trong phần mở đầu trong Đạo của Vật Lý (The Tao of Physics by Frifjof Capra, Shambhala Boulder, l-1975), Vật Lý Gia Capra đã thú nhận ‘khi viết Đạo của Vật Lý, thậm chí tôi có cảm giác những gì được viết là thông qua tôi, chứ không phải do tôi viết ra’. Thật trùng hợp ngẫu nghiên đầy lý thú, tôi đã nói và viết về những điều bất khả lậu này qua kinh nghiệm bản thân từ những bài viết về Phật Giáo trước khi đọc lời thú nhận của Vật Lý Gia Capra trong Đạo của Vật Lý dù cuốn sách này đã viết ra từ lâu trước khi những bài tôi viết trong năm 2013. Ngay cả bài Phật Giáo và Vũ Trụ Quan này tôi không đủ trí tuệ để viết nổi; tôi chỉ là thư ký của Tâm phi vật chất và của các bật thiện tri thức. Frifjof Capra mô tả kinh nghiệm ‘đột ngộ’ của ông như sau:

Five years ago, I had a beautiful experience which set me on a road that has led to the writing of this book. I was sitting by the ocean one late summer afternoon, watching the waves rolling in and feeling the rhythm of my breathing, when I suddenly became aware of my whole environment as being engaged in a gigantic cosmic dance. Being a physicist, I knew that the sand, rocks, water and air around me were made of vibrating molecules and atoms, and that these consisted of particles which interacted with one another by creating and destroying other particles. I knew also that the Earth’s atmosphere was continually bombarded by showers of ‘cosmic rays’, particles of high energy undergoing multiple collisions as they penetrated the air. All this was familiar to me from my research in high-energy physics, but until that moment I had only experienced it through graphs, diagrams and mathematical theories. As I sat on that beach my former experiences came to life; I ‘saw’ cascades of energy coming down from outer space, in which particles were created and destroyed in rhythmic pulses; I ‘saw’ the atoms of the elements and those of my body participating in this cosmic dance of energy; I felt its rhythm and I ‘heard’ its sound, and at that moment I knew that this was the Dance of Shiva, the Lord of Dancers worshipped by the Hindus.

Cuốn sách Đạo của Vật Lý này đã được Tiến Sĩ Nguyễn Tường Bách dịch ra tiếng Việt nhưng đoản văn trên đây, tôi xin dịch lại từ nguyên văn cho có vẻ sát nghĩa hơn:

Năm năm trước, tôi có một kinh nghiệm tuyệt vời đã đưa đường dẫn lối cho tôi viết tác phẩm này. Tôi đang ngồi gần đại dương trong một buổi chiều tà của mùa hạ, nhìn những cuộn sóng vổ vào và cảm thấy nhịp điệu của hơi thở mình, lúc đó tôi bổng nhiên nhận thức tất cả chung quanh tôi như đang tham dự trong một vũ điệu của vũ trụ bao la. Là một nhà vật lý, tôi biết cát, đá, nước và không khí quanh mình đều được cấu tạo bằng phân tử và nguyên tử, và những vật này chứa đựng những hạt, nó phản ứng nội tại tạo ra và hủy diệt những hạt khác. Tôi cũng đã biết rằng bầu khí quyển của trái đất liên tục bị oanh tạc bởi những đám mưa phóng xạ của vũ trụ, ‘cosmic rays,’ những phân tử này với năng lượng cao trải qua nhiều va chạm khi chúng rớt xuyên qua bầu không khí. Những thứ này, quá quen thuộc với tôi lúc tôi nghiên cứu các tối năng lượng vật lý, nhưng đến bây giờ trong thời gian đó tôi chỉ có kinh nghiệm trên đồ thị, sơ đồ và toán học lý thuyết. Lúc tôi ngồi trên bãi biển đó, kinh nghiệm xưa sống lại; tôi “thấy” nguồn năng lượng tràn xuống như thác đổ từ thượng tầng khí quyển, trong đó nhiều hạt được tạo thành và bị hủy diệt trong một cường độ nhịp nhàng; tôi “thấy” những nguyên tố của các nguyên tử đó và ngay cả trong thân tôi tham gia vào vũ điệu năng lượng này của vũ trụ; tôi cảm nhận được nhịp độ của nó và nghe được âm thanh của nó, và ngay lúc đó, tôi đã biết đó là điệu vũ của Shiva, vị thần vũ sư, (mê nhãy đầm, ưa đi trên điệu nhạc), được Ấn Độ Giáo tôn thờ. (Đạo của Vật Lý, Bề Mặt, Frifjof Capra, Lê Huy Trứ dịch)

Nguồn gốc của Đạo của Vật Lý xuất phát từ trong một thể nghiệm mạnh mẽ mà tôi [Frifjof Capra] trải qua trong mùa hè năm 1969 trên bãi biển ở Santa Cruz, được mô tả trong lời nói đầu của sách này. Một năm sau, tôi rời California để tiếp tục việc nghiên cứu ở Imperial College ở London, và trước khi tôi đi ghép một tấm hình - Shiva nhảy múa, ngự trị trên các hạt đang va chạm trong buồng đo - để minh họa chứng nghiệm của tôi về sự nhảy múa vũ trụ trên bãi biển. Hình ảnh đẹp tuyệt này đối với tôi là biểu tượng của sự song hành giữa vật lý và đạo học mà tôi vừa bắt đầu khám phá. Một ngày nọ, cuối thu năm 1970, khi ngồi trong nhà gần Imperial College và nhìn bức tranh, bỗng nhiên tôi có một nhận thức rất rõ ràng. Tôi biết với một sự chắc chắn tuyệt đối rằng sự tương đồng giữa vật lý hiện đại và đạo học phương Đông ngày nào đó sẽ trở thành nhận thức chung; và tôi cũng cảm thấy mình đang ở vị trí tốt nhất để phát hiện ra những sự tương đồng này một cách nhất quán và để viết một cuốn sách về chúng. (Đạo của Vật Lý, Tương Lai của Nền Vật Lý Mới, Lời cuối cho bản in lần thứ ba, Hình Ảnh, Tác Giả Frifjof Capra, Tiến Sĩ Nguyễn Tường Bách dịch)

Mặt dù tế bào – và tất cả tế bào trong cơ thể Ta - sẽ bị hủy diệt và thay thế, Ta sẽ vẫn là Ta, và nguyên tử sẽ đơn giản thi hành nhiệm vụ khác, dù ở trong hay ngoài cơ thể Ta. Những nguyên tử tạm thời ở trong Ta, và có thể bị thay thế - mà Ta không thể nhận biết được - bởi một tế bào cùng loại.

(Although the cell — and all cells in your body — will be destroyed and replaced, you will remain the same person you are, and the atom will simply take on a different function, whether in your body or out of it. The atoms in your body are temporary, and can all be replaced — unnoticed by you — by another of the same type).

Figure 42. Nguyên tử thay đổi liên tục trong cơ thể chúng ta, Youngester of http://technicalstudies.youngester.com/

Và mỗi nhân nguyên chủng tử của 1028 atoms trong nhục thân bạn có một câu chuyện lịch sử rất đặc thù của duyên nghiệp từ vô lượng trụ kiếp, trước cả khi con người hiện diện trên địa cầu như hạt hạch nhân đã được miêu tả ở trên đây. Tương tự như ý của Freynman, tôi là vũ trụ của vô cực nguyên tử, bất khả tư nghi, và là một nguyên tử trong vũ trụ. Tương tự, vũ trụ trong lỗ chân lông; tam thiên đại thế giới, đại ngã trong tiểu ngã hay tiểu ngã trong đại ngã hay tất cả là một, một là tất cả.

(And each of the 1028 atoms in your body has a story as spectacular and unique as this one! As Feynman famously said, “I / a Universe of atoms / an atom in the Universe”).

http://physicsbuzz.physicscentral.com/2010/06/universe-of-atoms-atom-in-universe.html

20. Thần thông của khoa học

Rạng Ngời

Giác ngộ thân tâm vốn lặng yên,

Thần thông các tướng biến hiện tiền.

Hữu vi vô vi từ đây có,

Thế giới hà sa không thể lường.

Tuy nhiên đầy khắp cõi hư không,

Mỗi mỗi xem ra chẳng tướng hình.

Muôn đời ngàn đời nào sánh được,

Chốn chốn nơi nơi thường rạng ngời.

*

(Giác liễu thân tâm bản ngưng tịch

Thần thông biến hóa hiện chư tướng

Hữu vi vô vi tùng thử xuất

Hà sa thế giới bất khả lượng.

Tuy nhiên biến mãn hư không giới

Nhất nhất quan lai một hình trạng.

Thiên cổ vạn cổ nan tỷ huống

Giới giới xứ xứ thường lãng lãng).

Thiền Sư Cứu Chỉ (circa 11th century)

(Bản dịch HT Thanh Từ )

*

Being Luminous: After realizing that your body and mind are originally serene, you will see the supernatural powers manisfesting in front of you. From there emerge all the conditioned and the unconditioned; countless worlds appear -- immeasurably. Though revealed fully in space, all phenomena are really formless. All your old days, however ancient, can not compare with today. Being luminious, always – at any place, anywhere. (Cứu Chỉ [circa 11th century])

Qua những khái điểm đầy thiền tính lẫn những khám phá không ngừng của khoa học trên đây đã làm cho đa số chúng ta tin tưởng khoa học chẳng hạn như Neutrinos là chìa khóa để tìm hiểu về vũ trụ hiện hữu. (Neutrinos are the key to understanding the known universe). Understanding the human genome can lead to new treatments for diseases, y khoa sẽ tìm ra phương cách để chữa lành ung thư. Những khám phá mới nhất của y khoa cho thấy những tế bào cancers là những tế bào trường sinh bất tử (immortals) nhưng y khoa chưa chịu chấp nhận là những tế bào này không thể tiêu diệt được. Điều này chứng tỏ thượng đế thật khốn nạn (the creator is a bastard). Đây là những tế bào chúng ta cần để thành tiên, trường sanh bất tử. Chúng ta sợ hải, tuyệt vọng khi những tế bào này xuất hiện trong thân thể rồi mong tìm cách tiêu diệt nó thay vì biết ứng dụng nó cho cái ích lợi, vị kỷ của con người. Dĩ nhiên, khoa học còn lâu mới biết giải quyết cái vấn nạn này. Diệt được Lão, Bệnh Tử chỉ còn Sanh, ăn rồi chỉ biết dục, thì tương lai nhân loại sẽ như thế nào?

(Exploring ancient DNA can help to explain the origins of humans). Khám phá ra DNA tối cổ có thể giúp giải thích nguồn gốc của con người. Trên lý thuyết, khoa học ngày nay có thể thay đổi DNA làm cho chúng ta trở thành siêu nhân, khỏe mạnh, xinh đẹp, sống lâu trẻ mải không già. Trong tương lai, 3-D printing có thể sẽ copy bất cứ vật chất kể cả con người. Chúng ta có thể cloning để có nhiều cái Ta thay thế lúc cần thay vì chế tạo ra người máy (robots), có thể cấy những siêu chip điện tử vào trong não bộ để giúp cho chúng ta hết đau hết khổ, thông thái, trí tuệ, giác ngộ trong vòng một phút, có thể cho ta luôn cả lục thần thông, chúng ta có thể nói chuyện với tổ tiên, chư Phật trong quá khứ lẫn cháu chắc trong tương lai...Những điều này khoa học có thể sẽ thực hiện được trong một tương lai rất gần nếu không bị xã hội, luật lệ, đạo đức, luân lý và nhất là tôn giáo tìm cách kiểm soát lẫn viện cớ để ngăn chận những công trình nghiên cứu và những tìm kiếm lẫn khám phá quá mau chóng của những khoa học gia. Những điều chúng ta thảo luận ở đây chỉ là ấu trĩ đối với thế hệ của thế kỷ 22nd trong tương lai.

Vậy thì theo Phật Giáo nếu cơ thể chúng ta là nhân quả của những chủng tử lịch sử trong vô lượng kiếp thì cái nhân duyên tình cờ gì tạo ra chúng ta và vạn vật bây giờ? Câu trả lời hay nhất trong kinh Phật đó là từ một niệm mà ra. “Tất cả do tâm tạo! Tâm tạo ra vũ trụ, vạn vật!” Chuyện gì xãy ra nếu không có Tâm?

Sự vật, biến cố và cảm nhận chính là sự sáng tạo của tâm, chúng xuất phát từ một dạng ý thức đặc biệt rồi lại tan đi một khi tâm đó biến đổi. Ấn Độ Giáo quả quyết rằng tất cả sắc thể và cấu trúc quanh ta đều được hình thành bởi một tâm thức đang chịu sự tác động của ảo giác và khuynh hướng cho chúng một tầm quan trọng sâu xa chính là ảo giác căn bản của con người. Phật giáo gọi sự ảo giác này là vô minh và xem đó là một dạng của tâm ô nhiễm, tâm phan duyên. Tổ Mã Minh nói: Khi không nhận rõ sự nhất thể (Chân Như) thì vô minh và phân biệt liền hiện, và tất cả mọi dạng của tâm ô nhiễm liền phát…Tất cả mọi hiện tượng trong thế gian đều do vô minh vọng tâm của chúng sinh mà tồn tại, nên tất cả các pháp đều không có thật thể.

Đó cũng là quan niệm luôn luôn được nêu lên của Duy Thức Tông Phật giáo, trong đó mọi sắc thể mà ta cảm nhận chỉ là thức; là phản chiếu, hay bóng dáng của tâm: Vô số sự vật xuất phát từ tâm, do trí phân biệt qui định…Người ta xem sự vật này là thế gian bên ngoài… Mọi điều xuất hiện bên ngoài không hề hiện hữu thật có, đó chỉ là tâm hiện ra muôn ngàn sai khác; thành thân thành vật sở hữu và mọi thứ - tất cả những thứ đó, ta nói, không gì khác hơn là thức.

Bài thơ nổi tiếng của Freynman dưới đây đã văng vẵng lời kinh, diển tã hầu hết những gì Phật Giáo đã nói trong kinh điển về tâm thức, lý nhân duyên, nhân quả, vô minh, vũ trụ lẫn nhân sinh quan. Tôi không dám tự tiện dịch thuật vì sợ làm sai lạc ý thơ.

A journalist would express such a find in terms of implications-this might help lead to a cure for cancer. But the underlying beauty is in the idea of the thing. A scientific appreciation for the concept itself leads to a far more enticing conclusion; the molecules in your brain are constantly being replaced. You have memories from years ago, and yet the molecules in your brain are new. Such an idea tugs at the nature of consciousness. If our body is made up of different parts then it was years ago, what makes us who we are?

There are the rushing waves

mountains of molecules

each stupidly minding its own business

trillions apart

yet forming white surf in unison.

Ages on ages

before any eyes could see

year after year

thunderously pounding the shore as now.

For whom, for what?

On a dead planet

with no life to entertain.

Never at rest

tortured by energy

wasted prodigiously by the sun

poured into space

A mite makes the sea roar.

Deep in the sea

all molecules repeat

the patterns of one another

till complex new ones are formed.

They make others like themselves

and a new dance starts.

Growing in size and complexity

living things

masses of atoms

DNA, protein

dancing a pattern ever more intricate.

Out of the cradle

onto dry land

here it is

standing:

atoms with consciousness;

matter with curiosity.

Stands at the sea,

wonders at wondering: I

a universe of atoms

an atom in the universe.

Richard P. Feynman

(1918-1988)

Figure 43. Giáo Sư Richard P. Feynman

“The atoms come into my brain, dance a dance, and then go out - there are always new atoms, but always doing the same dance, remembering what the dance was yesterday”. -- Feynman, from What do you care what other people think? (1988), Posted by Flash Modin at 6/21/2010 12:18:00 PM

Theo khoa học ngày nay, thoạt kỳ thủy, có một “cái trứng vũ trụ” (cosmic egg) vô cùng nóng hổi. Cách đây khoảng 13.7 tỉ năm, đột nhiên nổ tung (big bang theory) sinh ra các giải Ngân Hà và tỉ tỉ tinh tú.

- Cách đây khoảng 5 tỉ năm, thái dương hệ ra đời.

- Cách đây khoảng hơn 600 triệu năm, các sinh vật li ti dưới biển bắt đầu xuất hiện.

- Cách đây 450 triệu năm, có cỏ cây.

- Cách đây khoảng 405 triệu năm, bắt đầu có sinh vật. - Các loài phi trùng có cách đây khoảng 400 triệu năm.

Thủy tổ loài người – các loại nhân hầu – xuất hiện cách đây khoảng 40 triệu năm. - Vật có nhân dạng (hominids) xuất hiện cách đây khoảng 20 triệu năm.

- Homo sapiens xuất hiện cách đây 150.000 năm. - Con người “Modern man” có khoảng cách đây 50000 năm.

Con người thật sự có chút đầu óc tương đối biết suy nghĩ trong vòng khoảng 4000 năm nay. Trước đó thì ăn lông ở lỗ chẳng khác các loài thú vật khác. Có thể trong thời gian đó con người chỉ biết sợ hải, biết đau nhưng chưa biết khổ là gì vì trí não họ chưa được phát triển như sau này.

Từ nhân loại cho đến bạn rồi một tế bào và một chủng lượng tử trong cơ thể của bạn. Câu chuyện vũ trụ ở trong mổi hạt nguyên tử trong cơ thể bạn, mỗi một tế bào. Sau 13.7 tỷ năm, trong 10,000,000,000,000,000,000,000,000,000 năm của nó do nhân duyên kết hợp thành bạn dù là lúc đó con người chưa hiện hữu trên trái đất, trong cỏi Ta Bà, nhưng cái Ta, cái ngã đã có trước từ chừng 10 tỷ năm được gọi là Bạn ở đây. Vũ trụ trong mổi tế bào của bạn và chắc chắn là bạn ở trong vũ trụ trong luân hồi sinh lão bệnh tử của vũ trụ trước khi cả con người lẫn chúng sinh nhẹ gót đào dạo trên trần thế. Hay nói cách khác những vật chất tạo ra bạn với cả một trời ký ức (history memory, nhân quả) còn già vô lượng hơn cả nhân loại. Đó là thực tại: Ta là vũ trụ, vũ trụ là ta, là Tri Kiến Phật. (The story of the Universe is inside every atom in your body, each and every one. And after 13.7 billion years, 10,000,000,000,000,000,000,000,000,000 of them have come together, and that’s you. The Universe is inside of you, as surely as you’re inside the Universe. You, a Universe of atoms, an atom in this Universe).

Figure 44. ESO / the Visible MultiObject Spectrograph (VIMOS) at the VLT

https://endgametime.wordpress.com/the-awakening-quantum-mechanics-of-the-humanbrain-and-consciousness/

21. Tương đối luận

Một chiếc đồng hồ đang di chuyển sẽ chạy chậm dần nếu vận tốc di chuyển nhanh dần, và dường như hoàn toàn ngưng lại không chạy nữa, dưới con mắt của một quan sát viên ở vị trí đứng yên, khi vận tốc di chuyển của nó đạt tới vận tốc của ánh sáng trong chân không. Enstein đã so sánh rất dí dõm: Nếu bạn bị ngồi trên bếp lữa thì dù chỉ một phút vẫn dài như thiên thu nhưng nếu bạn đang kề cận bên người đẹp mà mình yêu mê thì 3 giờ cũng thấy mau. Đó là thuyết tương đối. Hay dể hiểu hơn một tí: Nếu bạn đang uống nước sắp chết đuối mà tôi bảo bạn, cứ thong thả từ từ mà uống nước, chờ thêm một phút nữa rồi hãy trồi lên nhắc nhở tôi cứu bạn. Bây giờ để tôi hút xong điếu thuốc đã rồi tôi sẽ cứu bạn thì một phút của bạn nó dài cở nào? Còn nếu tôi bảo bạn, đừng có vội, chờ một phút nữa chờ tôi hút xong điếu thuốc rồi tôi sẽ cho bạn tiêu diêu Cực Lạc, chầu Tổ, chầu Phật, thì một phút đó của bạn nó ngắn ngủi cở nào? Ngắn dài tùy bạn muốn sống mau hay muốn chết chậm. Một tác giả thế kỷ 19th tên là Charles Lamb viết, “không có gì làm tôi bối rối hơn thời gian và không gian, bởi vì tôi chưa bao giờ nghĩ về nó”. Trong Phật Giáo có quan niệm sống trong hiện tại, bây giờ và ở đây. Không có gì làm tôi bối rối hơn là sống trong hiện tại, tôi chỉ nghĩ sống cho riêng tôi và có thể gắng sống với người, nhưng tôi chưa bao giờ biết sống như thế nào. Sống như thế nào, nói cho cùng thì, “Rồi tôi cũng phải xa tôi, Đời tài hoa cũng xa xôi ven trời”. (Bùi Giáng)

Chỉ còn lại sự ngưng đọng thời gian trong Phật Giáo hiển nhiên liên hệ tới sự ngưng đọng tương đối của thời gian, nhất là khi tâm thức của hành giả đi vào Đại Định lúc đó không gian cuộn thời gian, không còn quá khứ, hiện tại lẫn vị lai. Vì tính vượt không thời gian trên mà hai hiện tượng xảy ra tại hai thời điểm khác nhau trong một hệ thống qui chiếu có thể xảy ra cùng lúc trong một hệ thống đối đãi khác. Có nghĩa là chúng ta vẫn có thể nghe thấy được Đức Phật lịch sử thuyết Pháp và Tam Thế chư Phật cũng đang thuyết Pháp ở nhiều nơi khác bất cứ lúc nào như video hay online courses: cung trời Đâu Suất, Núi Linh Thứu, Hội Long Hoa, trên internet, TV, Radio, v.v… Thật ra cũng không cần thiết để nghe Phật thuyết pháp, chúng ta chỉ download software Giác Ngộ trong 2 giây (seconds) là biết giác ngộ là gì khỏi phải tu hành lâu lắc. Mấy điều lý thuyết tương đối trên là để cho chúng ta quán chiếu, không dễ thực nghiệm được trong thế kỷ này nhất là trong đời sống hàng ngày. Muốn thấy các hiện tượng trên, thì vận tốc di chuyển của chúng ta phải cao tới mức sấp sỉ vận tốc của ánh sáng trong chân không, nghĩa là khoảng 300 ngàn cây số trong một giây đồng hồ (300000km/sec hay 18600 miles/sec) để bắt kịp những tín hiệu đó, những điều kiện này khoa học đã chấp nhận trên lý thuyết nhưng chưa thực hiện được. Tuy nhiên, Phật Giáo đã biết rất tự nhiên: ý nghĩ và tâm thức còn nhanh hơn là vận tốc truyền đi của ánh sáng và còn biết dùng nhất niệm quang minh để du hành tới các cõi cao hơn (higher dimensions) nơi mà thân tứ đại cấu tạo bởi ngũ uẩn không thể vượt xuyên qua được. Khoa học hướng ngoại đi tìm, Bật Đạo học hướng nội, cũng đi tìm. Kẽ thiền sư tiệm ngộ hơn một chút không hướng nội ngoại mà để tự ý thức đi tới, đi qua, đi khỏi một cách tư nhiên, không mong không cầu. Tuy nhiên, đó cũng chưa phải là viên diệu rốt ráo. Thực tại của chân lý là ‘Nó là’ như vậy, chưa bao giờ đến đi mà Phật Hoàng Trần Nhân Tông gọi là: Trong nhà [đã sẳn] có báu thôi tìm kiếm. Huệ Năng không ngờ mình đã sẳn có tự tánh. Đó là phương pháp du hành của chư Phật và các bật Bồ Tát.

Thiền sư Đạo Nguyên nói, “Phần lớn đều nói rằng thời gian trôi qua. Thực tế thì nó đứng một chỗ. Hình dung về một sự trôi chảy, người ta có thể gọi nó là thời gian, nhưng đó là một hình dung sai lầm, vì ta chỉ tưởng thấy thời gian trôi chảy, ta không thể nhận thấy rằng nó đang đứng tại chỗ”. Chúng ta không nhận thấy rằng thời gian trôi chảy nhưng biết rồi nó cũng qua đi với những biến đổi chung quanh ta mà dư âm là quá khứ chỉ trong tâm thức.

Isaac Newton đã cho chúng ta mô hình toán học đầu tiên về thời gian và không gian trong cuốn Các nguyên lý toán học (Principia Mathematica), xuất bản năm 1687. Cũng như Stephen Hawking, Newton từng giữ ghế giáo sư toán học Lucasian tại trường đại học Cambridge, Anh Quốc, trong mô hình của Newton, thời gian và không gian là nền tản cho các sự kiện xảy ra và thời gian có thể tách rời không gian không làm ảnh hưởng đến các sự kiện xảy ra trong đó. Theo Newton: Bản lai thời gian được xem là vĩnh cửu theo nghĩa nó đã tồn tại, và nó sẽ tồn tại mãi mãi. Nhưng ngược lại, phần lớn mọi người sùng bái tôn giáo thời đó đều nghĩ rằng vũ trụ với trạng thái gần giống hiện tại được sáng tạo cách đây 6 ngàn năm. Điều này làm các nhà triết học tư tưởng người Đức như Immanuel Kant thắc mắc: Nếu thực sự vũ trụ được sáng tạo tại một thời điểm thì tại sao lại phải đợi một khoảng thời gian vô tận trước đó? Mặt khác, nếu vũ trụ tồn tại mãi mãi thì tại sao những sự kiện sẽ xảy ra trong tương lai lại không xảy ra trong quá khứ, ngụ ý lịch sử đã kết thúc? Đặc biệt là, tại sao vũ trụ lại không đạt đến trạng thái cân bằng nhiệt trong đó mọi vật đều có cùng nhiệt độ? Kant gọi vấn đề này là một “sự tự mâu thuẫn của lý tính thuần túy” (antinomy of pure reason), bởi vì dường như đó là một mâu thuẫn luận lý (logic), không có giải đáp. Nhưng nó chỉ là một mâu thuẫn trong bối cảnh của mô hình toán học của Newton, trong đó thời gian là một đường thẳng, độc lập với các sự kiện xảy ra trong vũ trụ. Sau Newton, thuyết tương đối của Einstein – lý thuyết phù hợp với rất nhiều thực nghiệm – cho thấy rằng thời gian và không gian liên hệ chặt chẽ với nhau. Người ta không thể bẻ cong không gian mà không ảnh hưởng đến thời gian. Do đó, thời gian có một hình dáng, thời gian tướng, vi tướng? Điều này theo tôi hiểu thì không gian thời gian khi đã hiện hữu thì không thể tách rời. Đó là lý do ngày nay khoa học gia gọi là space-time (thời-không) dù không gian có trước thời gian trong khoảng khắc sau big bang. Thuyết tương đối tổng quát (suy rộng) đã kết hợp chiều thời gian với ba chiều của không gian để tạo thành cái gọi là không thời gian (spacetime). Lý thuyết này giải thích hiệu ứng hấp dẫn là sự phân bố của vật chất và năng lượng trong vũ trụ làm cong và biến dạng không thời gian do đó không thời gian không phẳng. Các vật thể trong không thời gian cố gắng chuyển động theo các đường thẳng, nhưng vì không thời gian bị cong nên các quĩ đạo của chúng bị cong theo. Các vật thể chuyển động như thể chúng bị ảnh hưởng bởi trường hấp dẫn. Một cách hình dung thô thiển, không thời gian giống như một tấm lưới vũ trụ (web) mà Phật Giáo gọi là lưới Đế Châu. Khi ta đặt một viên bi lớn tượng trưng cho mặt trời lên tấm lưới đó. Trọng lượng của viên bi sẽ kéo tấm lưới và làm cho nó bị cong gần mặt trời. Nếu bây giờ ta lăn các viên bi nhỏ lên tấm lưới đó thì chúng sẽ không lăn thẳng qua chỗ viên bi lớn mà thay vào đó chúng sẽ di chuyển xung quanh nó, giống như các hành tinh chuyển động xung quanh mặt trời. Sự hình dung đó không hoàn toàn đúng bởi vì chỉ một phần hai chiều của không gian bị bẻ cong, và thời gian không bị biến đổi giống như trong lý thuyết của Newton. Trong thuyết tương đối tổng quát, lý thuyết phù hợp với rất nhiều thực nghiệm, thời gian và không gian gắn liền với nhau. Người ta không thể làm cong không gian mà không làm biến đổi thời gian. Do đó thời gian có một hình dáng. Bằng cách làm cong không gian và thời gian, thuyết tương đối đã biến chúng từ khung nền thụ động mà trong đó các sự kiện xảy ra thành tác nhân năng động tham gia vào các sự kiện đó. Trong lý thuyết của Newton thời gian tồn tại độc lập với tất cả mọi sự vật khác, ta có thể hỏi: Chúa đã làm gì trước khi sáng tạo ra vũ trụ? Thánh Augustine, nhà tư tưởng thế kỷ thứ 5th cho rằng thời gian không tồn tại trước khi thế giới ra đời, Ngài trả lời rằng: Ta không nên nói đùa về điều đó, nếu có ai trót dại cả gan hỏi như vậy thì ông trả lời, “Ngài đã chuẩn bị địa ngục cho những kẻ quá tò mò”. Tuy nhiên, đó là một câu hỏi nghiêm túc mà con người có kiến thức với đầu óc khoa học, dám tư duy đã suy nghĩ trong nhiều thế kỷ. Theo thánh Augustin, trước khi Chúa tạo thiên đường và trái đất, Ngài không làm gì cả. Cái ý tưởng ‘Ngài không làm gì cả’ này rất gần với các tư tưởng hiện đại. (Vũ trụ trong vỏ hạt, Stephen Hawking, trang 35)

Năm 1930, trong một bữa tiệc, khi nâng ly chúc tụng Albert Einstein, cha đẻ của thuyết Tương Đối, đại văn hào George Bernard Shaw đã phát biểu một câu rất ý nhị như sau:

“Niềm tin vào Thượng Đế giải thích được mọi sự trong vũ trụ vật chất, do đó chẳng giải thích gì cả... Tôn giáo (độc Thần) bao giờ cũng đúng. Tôn giáo giải đáp mọi vấn đề và như vậy hủy bỏ mọi vấn đề trong vũ trụ... Khoa học đối ngược hẳn lại. Khoa học bao giờ cũng sai. Khoa học không bao giờ giải đáp một vấn đề mà không tạo ra thêm mười vấn

đề”.

Belief in God explains everything about the material universe, therefore it explains nothing...Religion is always right, Religion solves every problem and thereby abolishes problems from the universe.... Science is the very opposite. Science is always wrong. It never solves a problem without raising ten more problems. (George Bernard Shaw in a toast to Einstein at a black-tie banquet in 1930)

22. Bản lai khoa học của Phật Giáo

D.T.Suzuki viết: Ý niệm cơ bản của Hoa Nghiêm là nắm bắt về trụ động mà tính chất của nó là luôn luôn biến hoại, trong dòng của vận động, đó là đời sống.

Thực tại được xem là thực thể của vũ trụ, là nguồn gốc của xum la muôn hình vạn trạng sự vật và biến cố tự nhiên. Ấn Độ Giáo gọi nó là “Brahman,” và Lão Giáo gọi là “Đạo” (con đường). Những khái niệm then chốt của Ấn Độ Giáo và Phật Giáo lấy từ triết học Ấn Độ tính vận động. Từ “Brahman” xuất phát từ gốc Sanskrit Brih và nói về một thực tại sinh động, luôn luôn vận động. Theo S.Radhakrishnan, từ Brahman có nghĩa là lớn mạnh và đầu mối của đời sống, vận hành và tiến triển. Các bài thuyết giảng (Upanishad) gọi Brahman là vô sắc, bất tử, vận hành và gắn cho nó một sự vận động tự thân, mặc dù nó đứng trên mọi sắc thể.

Gọi gì đi nữa nhưng tất cả đều đồng ý thực tại cao nhất đó vượt trên những khái niệm suy luận của con người và không thể mô tả được bởi ngôn ngữ. Thần thông Sư Tử Hống có thể ‘đem đến’ thực tại? Thế nhưng thực tại đó lại không tách rời khỏi những biến hiện thay đổi vô thường của nó. Tự tính của thực tại là luôn luôn hiện thành hàng tỉ xum la sắc hình tượng, chúng luân hồi trong vòng sinh thành và biến hoại (recycle), chúng chuyển hóa (transformed) từ cái này qua cái khác một cách vô tận trong vũ trụ. Trong khía cạnh hiện tượng thì nhất thể vũ trụ là động nhưng tiếp cận với tự tính thì nó là tỉnh đó là nền tảng của nền đạo học Đông Phương.

Sự nhấn mạnh vận động của dòng chảy tâm thức và thay đổi vô thường là khía cạnh chủ yếu của mọi thế giới quan tâm linh trong các thời đại nhân loại. Trong thời cổ đại Hy Lạp, Heraclitus đã nói rằng mọi sự đều trôi chảy và so sánh thế giới như một ngọn lửa bất diệt. Tại Mexico nhà đạo học Yaqui Don Juan cũng nói về một thế giới thoáng hiện và xác nhận muốn thành minh triết thì tự thân phải là ánh sáng hay dòng chảy.

Đơn giản hơn, Lama Anagarika Govinda, người Đức, diễn tả quan niệm vũ trụ quan của Phật Giáo với ngôn ngữ hiện đại.

Yếu tố cơ bản của vũ trụ là không gian. Không gian là tất cả bao gồm nguyên tắc của dung hợp cao hơn. Không có gì có thể hiện hữu (bhàva, process of becoming) nếu không có không gian... Theo thuyết cổ truyền của Ấn Độ, vũ trụ tự xuất hiện trong 2 sở hửu căn bản: Như Động và trong đó sự di động lấy đó làm sở trụ, tên là Không Gian. Cái danh từ Không Gian này được gọi là Akasa...từ nghĩa gốc kas, ‘phát sáng, chiếu sáng,’ như là một phương tiện di chuyển. Cái qui tắc của di chuyển, tuy nhiên, là luồn hỏa xà (Prana, khí), hơi thở của cuộc sống, sức mạnh vô biên trong vũ trụ.

Discussion of Metaphysics / Philosophy of Lama Anagarika Govinda & Tibetan Buddhism. All is One (Akasa, Space) & Dynamic (Prana, Motion):

The fundamental element of the cosmos is Space. Space is the all-embracing principle of higher unity. Nothing can exist without Space. .. According to ancient Indian tradition the Universe reveals itself in two fundamental properties: as Motion and as that in which motion takes place, namely Space. This Space is called Akasa ... derived from the root kas, 'to radiate, to shine,' and has therefore the meaning of ether which is conceived as the medium of movement. The principle of movement, however, is Prana, the breath of life, the all-powerful, all-pervading rhythm of the universe, (Lama Anagarika Govinda, 1969)

Lama Anagarika Govinda was a German who lived from 1898 - 1986. He spent over 20 years of his life as a member of the Kargyutpa Buddhist Order. Lama Govinda first travelled to Sri Lanka and Burma before studying in monasteries and hermitages in Tibet. During these years he received teachings and inspiration from the Theravada, Mahayana and Vajrayana traditions. He held posts in various Indian universities and held exhibitions of his paintings, several of which he had made together with his wife, Li Gotami when still in Tibet.

Kinh sách Phật gọi dòng tâm thức là “Pháp Thân” (thân của mọi hiện hữu) hay “Chân Như” (Cái như rứa) hay khi nói tới vũ trụ, thế giới, thường hay dùng danh từ Pàli, Loka.

Danh từ Loka có nhiều nghĩa trong đó có nghĩa là vũ trụ không gian. Cũng nên lưu ý là Đức Phật Thích Ca khi luận về vũ trụ quan đã phải dùng những từ ngữ thông dụng của con người để giải thích cho người. Thí dụ, Phật dùng từ ngữ cõi Trời, loài Trời (Deva, chư Thiên) để chỉ những thế giới trên đó sống những sinh vật cao cấp hơn loài Người, tức là một đời sống hạnh phúc, đầy trí tuệ cao hơn. Đại khái, có ba cấp cõi trời. Cõi trời Dục giới, ở đây, những sinh vật tuy có trình độ hơn loài người, nhưng vẫn còn có lòng dục. Các cõi Trời sắc giới, ở đây, các sinh vật đã gột bỏ hết mọi lòng tham dục cho nên có sắc thân đẹp đẽ. Cuối cùng là các cõi Trời vô sắc giới, ở đây, loài Người không còn có sắc thân nữa mà chỉ có tư tưởng thuần túy (pur esprit).

Tất nhiên, những viễn vọng kính lớn nhất của Thiên Văn Học hiện đại đều không có sức phát hiện ra được các loài Trời sống trên các thế giới ngoài thái dương hệ chúng ta. Nhưng phần lớn, các nhà khoa học thiên văn vật lý hiện nay đều cho rằng trái đất không thể là hành tinh độc nhất có sinh vật (we are not alone in universe), và loài Người cũng không thể là loài sinh vật thượng đẳng nhất trong vũ trụ vô cùng vô tận này.

Con người có thể chỉ là một trong những loài động vật mới thông minh nhất trên mặt đất lẫn trong Thái Dương Hệ. “We are, in fact, a brand new kind of animal”. (Wes Nisker: The Evolution Sutra.

http://www.ecobuddhism.org/wisdom/interviews/wes_nisker/)

David Loy viết, “Sự tự sáng tạo của Trái đất cuối cùng đã tiếp tục trong 4.5 tỉ năm.

Hình thức của đời sống sinh học bộc khởi như một đơn bào khoảng 3.8 tỉ năm trước đây. Đời sống đa bào ở tuổi một tỷ năm. Chủng loại con người ‘cầu trúc hiện đại’ là khoảng một phần tư triệu tuổi”. (Đạo Phật, Vũ Trụ Học và Tiến Hóa, posted 29/03/2012 19:03:00, David Loy, Chuyển ngữ: Tuệ Uyển)

Chúng ta cũng nên hiểu thế nào về khái niệm “địa ngục” theo quan niệm của Phật Giáo. Tất nhiên, nếu đã có những cõi sống cao thượng hơn cõi người thì cũng có thể có những cõi sống thấp hơn, khổ đau hơn cõi con người. Chúng ta hay nghe nói, một cõi đó gọi là súc vật, cõi sống thấp hơn con người. Nhưng còn có những cõi khác nữa mà Phật Giáo gọi đó là cõi địa ngục và cõi quỹ đói, khổ đau hơn cõi con người. Trong kinh Samyutta Nikàya IV (trang 206), Đức Phật giải thích địa ngục là cõi sống thấp hơn cõi người. Ở đấy, chỉ có toàn là cảnh khổ hơn trần gian. Còn cõi qũy đói là cõi sống ở đấy sinh vật bị đói rét, nóng khát triền miên. Điều khó khăn đối với những cõi ác đó là chúng sinh muốn trở lại và vươn lên cõi người nhưng không phải dễ dàng. Vì sao? Phật giải thích như sau: “Bởi vì ở đấy không có cuộc sống thiện, cuộc sống chân chính, không làm các điều lành; chúng sanh ở đấy ăn thịt lẫn nhau, kẻ mạnh ăn thịt kẻ yếu”. (kinh Samyutta Nikàya V, trang 455). http://chuaminhthanh.com

Đa số chúng ta đều nghe thấy biết những thiên đường trần gian địa ngục chung quanh đời sống hàng ngày của chúng ta. Nó nhan nhản trước mắt, thay đổi vô thường trong chính tâm thức của chúng ta chứ không đâu xa vời. Được tiếp xúc với hàng hà vô số chúng sinh ở trong vô lượng cõi, muốn tìm hiểu về nguồn gốc của mình cùng vũ trụ là nỗi mơ ước lớn nhất; là nổi băng khoăng lẫn tâm tư bắt nguồn từ bản tính tò mò cố hữu của con người.

Nhà thiên văn học nổi tiếng, bác sĩ Ernest J. Opik viết, “Dù có giả định, chỉ có một trên một triệu hành tinh là có sinh vật, thì cũng có 10.000 triệu hành tinh là có sinh vật ở trong vũ trụ này. Điều kiện và dạng sống thực là phong phú thay!” (The oscillating universe–Vũ trụ biến động, New York, 1960, trang 144).

Giáo sư Harlow Shapley viết, “Chúng tôi cho rằng, tối thiểu cũng có mười tỷ hành tinh, thích hợp cho sinh vật hữu cơ tương tự như trên trái đất chúng ta (The view from a distant star–nhìn từ một vì sao xa, New York, London 1963, trang 64).

Kinh Đại Thông Phương Quảng Sám Hối Diệt Tội Trang Nghiêm Thành Phật cũng đã nói đến những vô cực số như sau: “Nam mô na do tha, thập na do tha, bách na do tha, thiên na do tha, vạn na do tha, vạn vạn na do tha chư đại bồ tát ma ha tát hay trừ sinh tử trọng tội từ vô lượng kiếp đến nay”. (Trang 98-99). Hoặc: “Nam mô bách hằng hà sa, nam mô bách ức vô lượng hằng hà sa chư đại bồ tát ma ha tát, hay trừ sinh tử trọng tội từ vô lượng kiếp đến nay”. (Trang 99)

Trong Kinh Pháp Hoa, trang 477, “Lại nghe Kinh Pháp Hoa này tám trăm ngàn muôn ức na do tha, chân ca la, tần bà la, a súc bà các bài kệ,” Đó là những con số lớn ở Ấn Độ từ nghìn muôn ức sắp lên. Như một chân ca la bằng một nghìn muôn ức.

Kinh Hoa Nghiêm, Quyển 5, Phẩm A tăng kỳ, trang 289-323, Tâm Vương Bồ Tát bạch Phật rằng, “Bạch Thế Tôn! Chư Phật Thế Tôn diễn nói a tăng kỳ, vô lượng, vô biên, vô đẳng, bất khả sổ, bất khả thuyết, bất khả thuyết-bất khả thuyết.

Bạch Thế Tôn! Thế nào là a tăng kỳ nhẫn đến bất khả thuyết bất khả thuyết?”

Phật bảo Tâm Vương Bồ Tát: “Lành thay! Lành thay! Này Thiện nam tử! Nay người muốn cho các thế gian nhập vào nghĩa số lượng của Phật đã biết mà hỏi đức Như Lai Ứng Đẳng Chánh Giác.

Thiện nam tử lóng nghe lóng nghe! Khéo suy gẫm, Phật sẽ vì ngươi mà nói.

Tâm Vương Bồ Tát kính vâng thọ giáo.

Phật nói: “Này Thiện nam tử! Một trăm lạc xoa (Mười vạn làm một lạc xoa: 100,000 (Phật Học Đại Từ Điển) làm một câu chi. Câu chi lần câu chi làm một a giu đa. A giu đa lần a giu đa làm một na do tha. Na do tha lần na do tha làm một tần bà la. Tần bà la lần tần ba la làm một căn yết la. Căn yết la lần căn yết la làm một a già la. A già la lần a già la làm một tối thắng. Tối thắng lần tối thắng làm một ma bã la. Ma bã la lần ma bã la làm một a bã la. A bã la lần a bã la làm một đa bã la. Đa bã la lần đa bã la làm một giới phần. Giới phần lần giới phần làm một một phổ ma. Phổ ma lần phổ ma làm một nễ ma. Nể ma lần nễ ma làm một a bã câm. A bã câm lần a bã câm làm một di già bà. Di già bà lần di gia bà làm một tỳ lã già. Tỳ lã già lần tỳ lã già làm một tỳ già bà. Tỳ già bà lần tỳ già bà làm một tăng yết lã ma. Tăng yết lã ma lần tăng yết lã ma làm một tỳ tát la. Tỳ tát la lần tỳ tát la làm một tỳ chiêm bà. Tỳ chiêm bà lần tỳ chiêm bà làm một tỳ thạnh già. Tỳ thạnh già lần tỳ thạnh già làm làm một tỳ tố đà. Tỳ tố đà lần tỳ tố đà làm một tỳ bà ha. Tỳ bà ha lần tỳ bà ha làm một tỳ bạc để. Tỳ bạc để lần tỳ bạc để làm một tỳ khư đãm. Tỳ khư đãm lần tỳ khư đãm làm một xứng lượng. Xứng lượng lần xứng lượng làm một nhứt trì. Nhứt trì lần nhứt trì làm một dị lộ. Dị lộ lần dị lộ làm một điên đão. Điên đão lần điên đão làm một tam mạt gia. Tam mạt gia lần tam mạt gia làm một tỳ đỗ la. Tỳ đỗ la lần tỳ đỗ la làm một một hề bã la. Hề bã la lần một hề bã la làm một từ tế. Từ tế lần từ tế làm một châu quảng. Châu quảng lần châu quảng làm một cao xuất. Cao suất lần cao suất làm một tối diệu. Tối diệu lần tối diệu làm một nê la bà. Nê la bà lần nê la bà làm một a lý bà. A lý bà lần a lý bà làm một nhứt động. Nhứt động lần nhứt động làm một ha lý bồ. Ha lý bồ lần ha lý bồ làm một ha lý tam. Ha lý tam lần ha lý tam làm một hề lỗ già. Hề lỗ già lần hề lỗ già làm một đạt lã bộ đà. Đạt lã bộ đà lần đạt lã bộ đà làm một a lỗ na. A lỗ na lần a lỗ na làm một ma lỗ đà. Ma lỗ đà lần ma lỗ đà làm một sám mạc đà. Sám mạc đà lần sám mạc đà làm một y lã đà. Y lã đà lần y lã đà làm một ma lỗ ma. Ma lỗ ma lần ma lỗ ma làm một điều phục. Điều phục lần điều phục làm một ly kiêu mạn. Ly kiêu mạn lần ly kiêu mạn làm một bất động. Bất động lần bất động làm một cực lượng. Cực lượng lần cực lượng làm một a mạ đát la. A mạ đát la lần a mạ đát la làm một bột mạ đát la. Bột mạ đát la lần bột mạ đát la làm một già mạ đát la. Già mạ đát la lần già ma đát la làm một na mạ đát la. Na mạ đát la lần na mạ đát la làm một hề mạ đát la. Hề mạ đát la lần hề mạ đát la làm một tỳ mạ đát la. Tỳ mả đát la lần tỳ mạ đát la làm một bát la mạ đát la. Bát la mạt đát la lần bát la mạt đát la làm một thi bà mạ đát la. Thi bà mạ đát la lần thi bà mạ đát la làm một ế la. Ế la lần ế la làm một tiết la. Tiết la lần tiết la làm một đế la. Đế la lần đế la làm một kệ la. Lệ la lần kệ la làm một túy bộ la. Túy bộ la lần túy bộ la làm một nê la. Nê la lần nê la làm một kế la. Kế la lần kế la làm một tế la. Tế la lần tế làm một tỳ la. Tỳ la lần tỳ la làm một mế la. Mế la lần mế la làm một ta lã đồ. Ta lã đồ lần ta lã đồ làm một mế lỗ đà. Mế lỗ đà lần mế lỗ đà làm một khế lỗ đà. Khế lỗ đà lần khế lỗ đà làm một ma đỗ la. Ma đỗ la lần ma đỗ la làm một ta mẫu la. Ta mẫu la lần ta mẫu la làm một a dã ta. A dã ta lần a dã ta làm một ca mạ la. Ca mạ la lần ca mạ la làm một ma già bà. Ma già bà lần ma già bà làm một a đát la. A đát la lần a đát la làm một hê lỗ gia. Hê lỗ gia lần hê lỗ gia làm một tiết lỗ bà. Tiết lỗ bà lần tiết lỗ bà làm một yết la ba. Yết la ba lần yết la ba làm một ha bà bà. Ha bà bà lần ha bà bà làm một tỳ bã la. Tỳ bã la lần tỳ bã la làm một na bã la. Na bã la lần na bã la làm một ma lã la. Ma lã la lần ma lã la làm một ta bã la. Ta bã la lần ta bã la làm một mế lã lỗ. Mế lã lỗ lần mế lã lỗ làm một giả mạ la. Giả mạ la lần giả mạ la làm một đà mạ la. Đà mạ la lần đà mạ la làm một bát lã mạ đà. Bát lã mạ đà lần bát lã mạ đà làm một tỳ già ma. Tỳ già ma lần tỳ già ma làm một ô ba bạt đa. Ô ba bạt đa lần ô ba bạt đa làm một diễn thuyết. Diễn thuyết lần diễn thuyết làm một vô tận. Vô tận lần vô tận làm một xuất sanh. Xuất sanh lần xuất sanh làm một vô ngã. Vô ngã lần vô ngã làm một a bạn đa. A bạn đa lần a bạn đa làm một thanh liên hoa. Thanh liên hoa lần thanh liên hoa làm một bát đầu ma. Bát đầu ma lần bát đầu ma làm một tăng kỳ. Tăng kỳ lần tăng kỳ làm một thú. Thú lần thú làm một chí. Chí lần chí làm một a tăng kỳ. A tăng kỳ lần a tăng kỳ làm một a tăng kỳ chuyển. A tăng kỳ chuyển lần a tăng kỳ chuyển làm một vô lượng. Vô lượng lần vô lượng làm một vô lượng chuyển. Vô lượng chuyển lần vô lượng chuyển làm một vô biên. Vô biên lần vô biên làm một vô biên chuyển. Vô biên chuyển lần vô chuyển làm một vô đẳng. Vô đẳng lần vô đẳng làm một vô đẳng chuyển. Vô đẳng chuyển lần vô đẳng chuyển làm một bất khả sổ. Bất khả sổ lần bất khả sổ làm một bất khả sổ chuyển. Bất khả sổ chuyển lần bất khả sổ chuyển làm một bất khả xưng. Bất khả xưng lần bất khả xưng làm một bất khả xưng chuyển. Bất khả xưng chuyển lần bất khả xưng chuyển làm một bất khả tư. Bất khả tư lần bất khả tư làm một bất khả tư chuyển. Bất khả tư chuyển lần bất khả tư chuyển làm một bất khả lượng. Bất khả lượng lần bất khả lượng làm một bất khả lượng chuyển. Bất khả lượng chuyển lần bất khả lượng chuyển làm một bất khả thuyết. Bất khả thuyết lần bất khả thuyết làm một bất khả thuyết chuyển. Bất khả thuyết chuyển lần bất khả thuyết chuyển làm một bất khả thuyết bất khả thuyết. Và bất khả thuyết bất khả thuyết lần bất khả thuyết bất khả thuyết làm một bất khả thuyết bất khả thuyết chuyển”.

Tóm lại, Tâm Vương Bồ Tát hỏi Phật thế nào là A tăng kỳ, Na do tha, Hằng hà sa, nghĩa là những con số không đếm được giống như vô cực số ( ) của khoa học ngày nay. Thật ra không phải vậy, vì trong phẩm A Tăng Kỳ, Kinh Hoa Nghiêm đã chứng tỏ Đức Thế Tôn là một bật đại toán học với con số lũy thừa.

Phật phân tích: Này thiện nam tử!

• Một trăm Lạc Xoa làm một Câu Chi.

• Câu Chi lần Câu Chi làm một A-Giu-Đa

• A-giu-Đa lần A-Giu-Đa làm một Na-Do-Tha

• Na-Do-Tha lần Na-Do-Tha làm một Tần-Bà-La và tiếp tục như vậy tất cả là 123 lần, trong đó số 104 là A-Tăng-Kỳ, số 106 là Vô Lượng, số 108 là Vô Biên, số 110 là Vô Đẳng, số 112 là Bất-Khả-Sổ, số 114 là Bất-Khả-Xưng, số 116 là Bất-Khả-Tư, số 118 là Bất-Khả-Lượng, và số 120 là Bất-Khả-Thuyết.

Trong Phần II, Mục 5: Phật Giáo và Vũ Trụ Học Quan niệm của Phật Giáo về vũ trụ Cố Giáo Sư Trần Chung Ngọc phân tích: Chúng ta biết rằng khoa học ngày nay dùng ký hiệu lũy thừa để viết những con số cực lớn. Thí dụ như 1 triệu là con số 1 với 6 con số 0 đằng sau, 1 000 000, theo ký hiệu điện toán được viết như sau: (10^6) hay 106 và đọc là 10 lũy thừa 6; 1 tỷ gồm có 9 số 0 và được viết là 109 (billion), lớn hơn nữa là 1012 (1 ngàn tỷ hay trillion), 1015 (1 triệu tỷ hay zillion) và khoa học chưa có những danh từ riêng để chỉ những con số lớn hơn. Tiếng Việt thì chỉ tới số tỷ là cao nhất.

Theo Kinh Phật thì 1 Lạc Xoa là 100 ngàn, nghĩa là 105. Như vậy 1 Câu Chi là 10 triệu, nghĩa là 107; 1 A-Giu-Đa là 100 ngàn tỷ, nghĩa là 1014; 1 Na-Do-Tha là 10 tỷ tỷ tỷ, nghĩa là 1028. Tiếp tục tính ra ta sẽ thấy 1 A-Tăng-Kỳ là khoảng, nếu chỉ lấy 9 số lẻ, 10 8x1031, nghĩa là con số 1 tiếp theo bởi hơn 7000 tỷ tỷ tỷ con số 0 ở đằng sau, một con số vô cùng lớn nhưng vẫn có một tên riêng. Chúng ta có thể suy ra:

Vô Lượng ~= 103 x 1032, Vô Biên ~= 101.13 x 1033,...và Bất-Khả-Thuyết ~= 104.6 x 1036 nghĩa là con số 1 tiếp theo bởi khoảng hơn 4 tỷ tỷ tỷ tỷ con số 0 đứng đằng sau.

Những con số khoa học hiện đại dùng tới có lẽ chỉ vào khoảng 1040 nghĩa là chỉ có 40 con số 0 đứng sau. Chúng ta thấy ngay rằng, ngay cả về phương diện toán số, Phật giáo đã đi trước khoa học khá xa về sự biểu thị chính xác những con số và đã có quan niệm về những con số vô cùng lớn, lớn ngoài mức tưởng tượng của các khoa học gia hiện đại.

Trong Phần II, Mục 5: Phật Giáo và Vũ Trụ Học, Quan niệm của Phật Giáo về vũ trụ, Cố Giáo Sư Trần Chung Ngọc viết như sau: thế giới chúng ta đang sống không phải là duy nhất và cũng không phải là trung tâm vũ trụ. Ngoài thế giới chúng ta đang sống còn có rất nhiều thế giới khác, và Phật Giáo phân loại các thế giới thành 3 loại: Tiểu Thiên Thế Giới, Trung Thiên Thế Giới, và Đại Thiên Thế Giới. Danh từ thế giới trong Phật Giáo chỉ một thiên thể (thí dụ như trái đất) hoặc một tập hợp các thiên thể được coi như thuộc một nhóm (thí dụ như thái-duơng-hệ mà trái đất là một hành tinh trong đó). Vậy, một ngàn thế giới họp thành một Tiểu Thiên Thế Giới, một ngàn Tiểu Thiên Thế Giới họp thành một Trung Thiên Thế Giới, và một ngàn Trung Thiên Thế Giới họp thành một Đại Thiên Thế Giới. Vậy, lấy đơn vị là một hệ thống tương tự như hệ thống Thái Dương Hệ và gọi là thế giới thì Tiểu Thiên Thế Giới gồm có khoảng một ngàn thế giới, Trung Thiên Thế Giới gồm khoảng một triệu thế giới , Đại Thiên Thế Giới gồm khoảng một tỷ thế giới v..v..

Tương tự như trên, trong kinh điển của Phật giáo Nguyên thủy có một nhận thức về vũ trụ cũng tương tự những phát hiện mới nhất của khoa học thiên văn học hiện đại.

Trong cuốn Visuddhimagga (Thanh Tịnh Đạo) viết “Những mặt trời và những mặt trăng này soi sáng và chiếu xa chừng nào thì giới hạn của vũ trụ ngàn thế giới mở ra xa chừng ấy”. Cuốn sách này cũng chia toàn vũ trụ ra làm ba cấp: cấp vũ trụ thấp nhất gọi là sahassì culanikà loka dhàtu, tức là tiểu thiên thế giới (vũ trụ nhỏ gồm nghìn thế giới). Trong vũ trụ cấp thấp nhất này theo Visuddhimagga cũng có hằng ngàn mặt trời, hằng ngàn mặt trăng v.v… hàng ngàn châu lục có sinh vật ở. (Anguttara Nikaya I, 227, v 59).

Cái mà sách Phật gọi là tiểu thiên thế giới đó, tương ứng với đơn vị thiên văn galaxy (tinh vân). Một tinh vân bao gồm nhiều hệ mặt trời, có mặt trăng và nhiều hành tinh khác. Sách Phật khẳng định, trên một số hành tinh đó đã có những chúng sinh ở trên đó. Vũ Trụ Học và Thiên Văn Học không phủ nhận hay chấp nhận lý thuyết này vì khoa học chưa chứng minh được. Trong khi đó các vệ tinh được phóng về phía các hành tinh như sao Kim, sao Hỏa đều chưa phát hiện ra dấu hiệu của những sinh vật tuy đã tìm ra những dòng sông ngầm hóa băng, dấu hiệu của sự sống.

Cấp vũ trụ thứ hai, mà kinh sách Phật nói tới, là hệ vũ trụ trung bình, gồm có hàng ngàn tiểu vũ trụ (tinh vân) nói trên đây. Hệ vũ trụ này, từ Pali gọi là Dvisahassi Majjhimikà Lokadhatu. Danh từ Trung Hoa gọi là trung thiên thế giới, tương ứng với cái mà thiên văn học hiện đại gọi là một cụm tinh vân (tiếng Anh gọi là cluster).

Phát hiện ra một cụm tinh vân là một hiện tượng tương đối mới trong thiên văn học. Bởi vì ngày trước người ta cho rằng tinh vân tồn tại và vận động như là một đơn vị riêng lẽ, biệt lập, đối với các tinh vân khác. Bấy giờ, người ta biết rằng các tinh vân tồn tại thành cụm, thành hệ, tương tự như hệ mặt trời (gồm có mặt trời, trái đất và các hành tinh) như trên một quy mô hùng vĩ hơn rất nhiều.

Theo giáo sư ABC. Lowell, Giám đốc đài thiên văn Anh Jodrell Bank cái gọi là hệ tinh vân địa phương (bao gồm hệ thái dương chúng ta) gồm có hệ Ngân hà, tinh vân Andromedé và khoảng hơn 20 tinh vân khác nữa. Hệ tinh vân địa phương của chúng ta có một mật độ tinh vân không lớn. Theo bác sĩ Lowell, một hệ tinh vân khác là hệ Virgo có ít nhất một ngàn tinh vân, mắt người trông thấy được, và chiếm một không gian hai lần hẹp hơn so với hệ tinh vân địa phương (The individual and the universe–Con người và vũ trụ, Oxford. NXB Đại học 1958, trang 6, 7).

Nhắc lại lời của Lowell, giáo sư Bonnor viết, “Giải Ngân hà là một hệ nhỏ tinh vân, gọi là hệ tinh vân địa phương, bao gồm tất cả những tinh vân cách trái đất khoảng hai triệu năm ánh sáng, và gồm có khoảng 20 tinh vân. Bên ngoài khoảng cách đó chúng ta còn phải bay 10 triệu năm ánh sáng nữa mới gặp một tinh vân khác. Các tinh vân đều có hướng tập hợp thành cụm hoặc hệ. Các tinh vân khác có thể nhỏ hơn hệ tinh vân địa phương, hoặc có thể chứa hàng trăm, thậm chí hàng ngàn tinh vân”.

(William Bonnor–Mystery of the Expanding Universe–Bí mật của vũ trụ khuếch tán. New York 1964, trang 32)

Cấp vũ trụ thứ ba, kinh sách Phật nói tới là Đại thiên thế giới, gồm khoảng 1000 Trung thiên thế giới, có thể tương ứng với khoảng 100 hệ tinh vân của thiên văn học hiện đại. Nhưng thiên văn học hiện đại dừng ở đơn vị hệ tinh vân (Metagalaxie), có thể bởi lẽ không có kính viễn vọng nào cho phép thấy xa hơn nữa. Vả chăng, các tinh vân càng ở xa chúng ta, lại càng vận động nhanh hơn, nếu chúng có vận tốc gần bằng vận tốc ánh sáng thì sẽ vượt quá tầm quan sát của chúng ta. Vì vậy, thiên văn học hiện đại không dùng danh từ hệ hệ tinh vân (Cluster of cluster), tương ứng với đơn vị đại thiên thế giới của sách Phật.

Có thể, trong vũ trụ có hàng tỉ giải ngân hà với vô số chư Phật đang giáo hóa chúng sinh tại các nơi chốn đó với con số vô lượng ví như nhiều như số cát sông Hằng không phải là thái quá so sánh sự ước tính của các nhà thiên văn hiện tại.

Năm 1960, giáo sư Drake đã đưa ra một công thức để tính số lượng những hành tinh có nền văn minh trong giải Ngân Hà. Công thức này được giáo sư Drake trình bày ở kỳ họp hội đồng thiên văn quốc tế năm 1979 tại Montreal, Canada với đề tài Chiến Lược tìm kiếm sự sống trong vũ trụ.

Tôi sẽ không bỏ thì giờ để dịch ra những tài liệu dưới đây vì chưa kiểm chứng cái công thức nầy với những phân tích về số lượng bất khả tư nghì trong kinh điển của Phật Giáo về vũ trụ vô biên. Theo khái luận của riêng tôi thì cái công thức của Giáo Sư Drake này có thể đạt gần tới vô lượng số nhưng không bao giờ đạt được tới số lượng bất khả tư nghì.

From Wikipedia, the free encyclopedia, Drake Equation: The Drake equation is a probabilistic argument used to arrive at an estimate of the number of active, communicative extraterrestrial civilizations in the Milky Way galaxy. The equations sets this number of civilizations, N, in our galaxy for which radio-communication might be possible equal to the mathematical product of (i) the average rate of star formation, R*, in our galaxy, (ii) the fraction of formed stars, fp, that have planets, (iii) the average number of planets per star that has planets, ne, that can potentially support life, (iv) the fraction of those planets, fl, that actually develop life, (v) the fraction of planets bearing life on which intelligent, civilized life, fi, has developed, (vi) the fraction of these civilizations that have developed communications, fc, i.e., technologies that release detectable signs into space, and (vii) the length of time, L, over which such civilizations release detectable signals, for a combined expression of:

The equation was written in 1961 by Frank Drake not for purposes of quantifying the number of civilizations, but as a way to stimulate scientific dialogue at a meeting on the search for extraterrestrial intelligence (SETI). The equation summarizes the main concepts which scientists must contemplate when considering the question of other radiocommunicative life. Criticism of the Drake equation follows from the fact that several of its terms are conjectural, the net result being that the error associated with any derived value is very large such that the equation cannot be used to draw firm conclusions. A consistent reply to these critiques is that the formalism was intended to stimulate dialogue, indeed, that this was Drake's original intent (and the evidence is clear that it has done so).

Phật giáo phân biệt: Tiểu Kiếp có 16 triệu 8 trăm ngàn năm, Trung Kiếp có 336 triệu năm, và Đại Kiếp có 1 tỷ 344 triệu năm. Theo khoa học hiện nay thì một ngôi sao (coi như là một thế giới) mà chất lượng (mass) càng nặng thì đời sống của ngôi sao càng ngắn. Do đó có những ngôi sao chỉ “sống” được từ 1 tới vài tỷ năm và người ta đã tính được rằng một ngôi sao có chất lượng nhẹ hơn những ngôi sao trên khoảng 90 phần trăm thì ngôi sao này có thể sống tới hàng ngàn tỷ năm. Điều này rất phù hợp với câu kệ trên của Phổ Hiền Bồ Tát, có thế giới chỉ tồn tại một kiếp, có thế giới tồn tại vô số kiếp v...v....

23. Bản lai thiên văn của Phật Giáo

Trở lại quan niệm về vũ trụ của Phật Giáo, chúng ta thấy rằng quan niệm này hầu như tương hợp hoàn toàn với những kiến thức ngày nay của những nhà thiên văn (astronomers) hay những nhà vật-lý-học về thiên thể (astrophysicists), và đã đi trước khoa-học 2600 năm và sẽ còn vượt xa hơn nữa trong tương tai. Một Tiểu Thiên Thế Giới có thể so sánh với quan niệm hiện đại về một thiên hà (galaxy) gồm có cả triệu ngôi sao và những hành tinh có thể có vô số sinh vật trên đó. Trong các kinh sách Phật Giáo đã dùng những danh từ đồng nghĩa của Lokadhatu (hệ thống thế giới, vũ trụ) là Cakkavàla. Danh từ nguyên từ (etynologie) của Cakkavàla là bánh xe, hình cầu, vòng tròn.

Nói đến quan niệm về vũ trụ của Phật Giáo thì chúng ta không thể bỏ qua Kinh Hoa Nghiêm, phẩm Thế Giới Thành Tựu. Trong phẩm này, Bồ Tát Phổ Hiền tuyên thuyết về 10 đặc tính của các thế giới trong vũ trụ: nhân duyên khởi, chỗ trụ nương, hình trạng, thể tánh, trang nghiêm tánh, thanh tịnh tánh, Phật xuất hiện, kiếp trụ, kiếp chuyển biến sai biệt, và môn vô sai biệt. Để cho vấn đề tương hợp với khoa học được rõ ràng, sau đây chúng ta nên luận về hai điểm: sắc trạng và kiếp trụ các thế giới. Chúng ta hãy xét đoạn kinh văn sau đây:

Trong 10 đặc tính của các thế giới, ta chỉ có thể luận về Hình Trạng của các thế giới trong giải thiên hà, ngân hà. Lúc đó Phổ Hiền Bồ Tát lại bảo đại chúng rằng: “Chư Phật tử! Thế giới hải có nhiều hình tướng sai khác, hoặc tròn....hoặc hình như nước xoáy....hoặc hình như hoa ... có vi trần số hình sai khác như vậy”.

Rồi trong phẩm tiếp theo, phẩm Hoa Tạng Thế Giới, Phổ Hiền Bồ Tát lại tuyên thuyết: “Chư Phật tử! Tất cả thế giới chủng đó hình trạng đều khác nhau: hoặc hình núi Tu Di, hoặc hình sông, hoặc hình xoay chuyển, hoặc hình nước xoáy, hoặc hình trục xe...hoặc hình hoa sen...có vi trần số hình trạng như vậy”. (“Kinh Hoa Nghiêm”, Thích Trí Tịnh, Phật Học Viện Quốc Tế xuất bản)

Tương tự, các nhà thiên văn có thể quan sát được trong các chòm sao như Letus, Pegasus và Hercules, hình sông là Giải Ngân Hà (Milky Way, M31) hay chòm sao (constellation) Andromeda và nhiều thiên hà khác, hình dạng như hoa là những khối tinh vân trong khoảng không gian liên-thiên-hà có chứa hàng tỷ ngôi sao... Một Trung Thiên Thế Giới có thể so sánh với một chùm thiên hà (galactic cluster) thí dụ như chùm Coma Berenices, và một Đại Thiên Thế Giới có thể so sánh với cái mà Hannes Alfven gọi là siêu thiên hà (metagalaxy) ở trong Đại Vũng (Big Dipper) của Tiểu Ursa (Minor Ursa) trong đó có ít ra là cả triệu thiên hà. Cho tới nay, vì những giới hạn tự tại của những dụng cụ quan sát cho nên các khoa học gia chưa thể đi xa hơn trong việc khảo sát vũ trụ. Nhưng không phải vì những giới hạn kỹ thuật này mà vũ trụ cũng bị giới hạn theo, và nay chúng ta đã hiểu tại sao Đức Phật lại “bỏ ngỏ” quan niệm về vũ trụ hữu hạn hay vô hạn. Điều này chứng tỏ Đức Phật đã thấy rõ khả năng vô tận của con người, và rằng Phật Pháp không phải là những giáo điều cứng nhắc không bao giờ thay đổi. Và đây cũng chính là tinh thần khoa học hiện đại, không có gì có thể coi như là vĩnh cửu, bất biến. Chúng ta không thể tưởng tượng được ở một thời chưa hề có kính thiên văn. Mãi đến thế kỷ XVII, Galileo (1564-1642) mới chế ra kính thiên văn, mà Đức Phật và các vị Bồ Tát đã có những hiểu biết chính xác về vũ trụ như trên. Có lẽ vì khâm phục tri kiến và trí tuệ của chư Phật và các vị Bồ Tát, nhà bác học Vật Lý của thế kỷ XX, Albert Einstein khi nghiên cứu vũ trụ và Phật Giáo đã viết:

“Tôn giáo của tương lai sẽ là một tôn giáo vũ trụ (cosmic religion)... Bao gồm cả thiên nhiên vật lý và tinh thần... Phật giáo bao gồm các thứ đó... Nếu có một tôn giáo nào đáp ứng được yêu cầu của nền khoa học tân tiến, tôn giáo đó chính là Phật Giáo”. (The religion of the future will be cosmic religion... cover both the natural and spiritual... Buddhism answers this description... if there is any religion that would cope with the modern scientific needs, it would be Buddhism).

Quan niệm vũ trụ của Phật Giáo Nguyên Thủy cũng đồng quan điểm trên. Đối với Phật giáo Nguyên Thủy, các hệ thế giới (như hệ mặt trời, vệ tinh, hành tinh, hệ tinh vân v.v…) đều có dạng bánh xe, hình cầu, hoa sen, núi, v.v… Theo thiên văn học hiện đại, một tinh vân như một bánh xe lớn quay xung quanh một tâm điểm hay như kiến trúc của những dạng nguyên tử. Ở đây, một lần nữa, nhận thức của Phật Giáo không mâu thuẫn với những nhận thức khoa học hiện đại nhất.

Bức tranh đại quan về vũ trụ của Phật Giáo Nguyên Thủy, như được ghi lại trong các kinh sách thuộc văn hệ Pàli cũng như những kinh điển khác của Đại Thừa như Kinh Hoa Nghiêm là đúng đắn, phù hợp với Thiên văn học hiện đại. Làm sao mà Phật Giáo đã biết trước những cái điều mà khoa học bây giờ mới mới hé màn bí mật? Đơn giản nếu chúng ta hiểu được ý nghĩa của ‘trong nhà có báu thôi tìm kiếm’ thì không có điều gì trong vũ trụ là bí mật cả.

Hình dưới, Trái Đất của chúng ta (E) quay xung quanh mặt trời, mặt trời nằm trong một cánh tay ngoài rìa của dải ngân hà.

Figure 45. Trái đất quay chung quanh Mặt Trời

Figure 46. Vũ Trụ với xum la vạn tượng

So sánh với những hình trạng của các chòm sao, giải thiên hà, ngân hà khám phá bởi khoa học ngày nay chúng ta thấy Phật giáo đã mô tả hình trạng của chúng một cách vô cùng chính xác. Thí dụ như các hình như bánh xe, nước xoáy chúng ta có thể quan sát được trong các chòm sao như Cetus, Pegasus và Hercules, hình sông là giải ngân hà (Milky Way) và nhiều thiên hà khác, hình dạng như hoa là những khối tinh vân trong khoảng không gian liên-thiên-hà (intergalactic clouds of gas) có chứa hàng tỷ ngôi sao v...v... Thật chúng ta không thể tưởng tượng được ở một thời chưa hề có kính thiên văn, dù thô sơ nhất, mà Đức Phật và các Đại Bồ Tát đã có những hiểu biết chính xác về vũ trụ như trên. Nếu không phải vì đã giác ngộ hoàn toàn, nắm vững cơ cấu huyền bí của vũ trụ, thì làm sao có thể biết được những điều như trên. Chúng ta cũng nên nhớ là những điều đức Phật và các Bồ Tát chọn để tuyên thuyết cho người đời chẳng qua cũng chỉ là một nắm lá trong tay so với số lá cây trong rừng trí tuệ. Mà hình như Đức Thế Tôn luôn luôn đúng vì những cái kiến thức và con số đo đạt vĩ đại về vũ trụ trên đây, từ 2600 năm về trước cho đến hiện tại, nó như đám lá trên rừng, không có ý nghĩa và ích lợi gì cho đa số chúng ta trừ một ít thiểu số thánh nhân và khoa học gia hiếu kỳ, rãnh rổi ăn cơm nhà lo chuyện trên trời dưới đất.

Vì sao, sách Phật dùng con số ngày như nói Tiểu thiên thế giới, Trung thiên thế giới, Đại thiên thế giới (thiên là nghìn) phải chăng, đó là con số quy ước để gợi cái ý “rất nhiều” và sách Phật dùng số nghìn để chúng ta dễ nhớ? Cũng có thể đó là con số tối đa, bởi vì các hệ tinh vân mà thiên văn học hiện đại biết được từ trước đều chứa dưới một nghìn tinh vân? Bây giờ họ mới biết được đó là những con số vô cực, bất khả diễn đạt chính xác. Điều này cho thấy Phật Giáo đã, đang và luôn luôn vượt xa khoa học trên phương diện chính xác của những con số vĩ đại từ 2600 năm về truớc.

Đó là quan niệm về vũ trụ của Phật Giáo từ 2600 năm về trước. Nhưng sau đó 22 thế kỷ, vào thế kỷ thế 17, Tây Phương vẫn còn chưa thoát khỏi quan niệm tối tăm về trời tròn đất vuông, trái đất được coi là trung tâm vũ trụ, và tin rằng mặt trời quay xung quanh trái đất như đã viết trong Thánh Kinh. Những khám phá mới, xác thực về vũ trụ của các khoa học gia như Copernicus (các hành tinh quay xung quanh mặt trời) và Galileo (trái đất quay xung quanh mặt trời), vì không phù hợp với thánh kinh, nên đều bị quyền lực tôn giáo thời đó lên án và kết tội là đi ngược lại những điều mặc khải trong thánh kinh.

Trên đây chỉ là vài so sánh tương đối phạm trù, còn xa hơn nữa nơi khoa học dừng lại chính là lúc Phật Giáo vượt qua. Khoa học chưa bao giờ bắt kịp tâm thức. Dòng tâm thức trôi một chiều, là trí tuệ (intellect) và ý thức (consciousness), đôi khi được gọi tắt là tâm kết hợp của tư duy, tri giác, trí nhớ, cảm xúc, ý muốn, và trí tưởng tượng;

Duy Tâm là căn cứ vào tâm thức để lý giải trong khi đó khoa học (the Wikipedia: tiếng Latin là scientia, có nghĩa là “kiến thức” hoặc “hiểu biết”) là các nỗ lực thực hiện phát minh, và tăng lượng tri thức hiểu biết của con người về cách thức hoạt động của thế giới vật chất xung quanh. Phật Giáo còn thâm diệu hơn đã biết trí thức vẫn bị giới hạn mà trí tuệ mới là viên giác vượt không-thời gian/

Nhược lại, những giải thích logic dựa vào những thành quả khoa học mà người ta phân biệt là duy vật. Theo quan niệm duy vật cho là vật chất (matter, body) chi phối ý thức (mind), ý thức là cái có sau vật chất và vật chất quyết định ý thức. Còn quan niệm của Phật Giáo, Duy Thức Luận thì cho rằng chính tâm thức tạo ra thế giới vạn vật, ‘tam giới duy tâm, vạn pháp duy thức hay nhất thiết duy tâm sở tạo,’ tất cả vũ trụ, thế giới, vạn vật đều do tâm thức biến hiện ra. Nên lưu ý chúng ta không nên nhầm lẫn nói: vạn vật do ‘tâm thức con người’ biến hiện ra như chúng ta vẫn vọng tưởng. Tâm không thuộc vào con người! Tuy nhiên, đa số chúng ta thường tưởng và nói như vậy chẳng hạn ‘tâm thức con người có thể điều khiển và tạo ra thế giới vật chất theo phương thức mới’. Nghe riết rồi quen tai mà hình như nó, như thiệt như rứa? Đây một đề tài không dễ tranh luận và nó quá rộng lớn để tư nghị trong bài này. Tuy nhiên, tôi đã đề cập đến chủ đề này trong bài Lòng Bồ Đề, 2015.

Trong bài kệ để tuyên lại nghĩa này Bồ Tát Phổ Hiền có giải thích bằng một câu: “Hoặc chỉ một kiếp hoặc vô số, Bởi những tâm nguyện đều chẳng đồng”. Theo Giáo Sư Trần Chung Ngọc: Chỉ một câu “bởi những tâm nguyện đều chẳng đồng” cũng đã giải quyết vấn đề “thiên sai vạn biệt” trong vũ trụ. Thật là đầy đủ, thật là rốt ráo, thật là chính xác.

Dĩ nhiên Phật Giáo Quan về vũ trụ, vi mô và vĩ mô xuyên qua cái nhìn của trí tuệ thiền định khác với cái nhìn logic với đầy chi tiếc và thực tiển như khoa học, tuy có vẻ tương đồng trên phương tiện nhưng mục đích và cứu cánh có thể bất đồng.

24. Đức Thế Tôn đã thấy vi trùng

Figure 47. Big bang dưới con mắt của Phật Nhãn

Các nhà vi trùng học còn kinh ngạc hơn khi biết được, 25 thế kỷ trước, Đức Phật đã thấy những vi sinh vật trong bát nước vừa múc lên từ miệng giếng và Ngài đã chú vãng sinh cho những sinh vật bé nhỏ này trước khi uống: “Phật quán nhất bát thủy, bát vạn tứ thiên trùng”. Đức Phật đã nhìn thấy vô vàn, bát vạn tứ thiên những sinh vật nhỏ trong một bát nước.

Trước khi uống nước, các vị tu sĩ thường chú nguyện như sau:

“Phật quán nhất bất thủy

Bát vạn tứ thiên trùng

Nhược bất trì thử chú

Như thực chúng sanh nhục”

Xin lưu ý, bát vạn tứ thiên, tám vạn bốn ngàn (84,000) đây chỉ là con số tượng trưng của nhà Phật chứ không phải con số đếm thật. Ví dụ, 84.000 pháp môn. Hơn nữa, Đức Phật niệm chú vãng sinh cho những sinh vật bé nhỏ này trước khi uống vào bụng vì ngài muốn cho chúng ta có một ý thức của thế giới vi quan và để chúng ta tránh vô tình sát sinh. Thật ra, những sinh vật nhỏ bé này và những vi trùng vào trong bụng ta tiêu hóa và đào thải ra chứ khó mà chết được. Cho nên, không nên quá quan tâm đến chúng nó khi ta ăn và uống chúng nó vào trong bụng ta nhưng nên quan tâm là nó sẽ làm gì hại trong bụng và cho cơ thể của chúng ta. Khoa học và y học chưa bao giờ giết được vi khuẩn (virus) chỉ có vi khuẩn và vi trùng sát chúng sinh mà thôi. Cho nên, nên mong những vi sinh vật này niệm chú vãng sinh cho con người thay vì lo vãng sinh cho chúng vi trùng. Tương tự, trong tất cả chúng sinh trên trái đất, nhân sinh là một vi khuẩn của địa cầu. Thế giới không cần phải niệm chú vãng sinh cho con người mà ngược lại con người nên niệm chú vãng sinh cho thế giới. Có con người hay không có con người thế giới vẫn tồn tại nhưng không có thế giới thì con người sẽ thế nào?

Tại sao Phật thấy được vi trùng mà chúng ta muốn thấy phải dùng kính hiển vi? Vì Phật đắc tam minh, lục thông và ngũ nhãn. Tam minh tức là Túc mạng minh, Thiên nhãn minh và Lậu tận minh.

Với Túc mạng minh, Ngài thấy được cuộc sống của Ngài và của chúng sinh đã trải qua nhiều số kiếp, và thấy được cái gốc sanh tử từ trước đến giờ.

Với Thiên nhãn minh, Ngài thấy rõ tại sao người ta sanh làm quỷ đói, và xuống địa ngục? Ngài thấy chúng sinh tùy nghiệp là nhân dẫn sanh các cõi là quả. Ngài thấy chúng sanh đi đầu thai ở trong sáu đường y như người đứng ở trên lầu cao nhìn thấy ở dưới đường những người đi dẫn theo nhiều ngả đường.

Nhờ Thiên nhãn minh, Ngài thấy được những vật âm vô cực (nhỏ) và những cái dương vô cực (lớn). Ví dụ, Ngài thấy vi trùng trong bát nước, và thấy “Trong bầu trời có vô vàn, vô số thế giới nhiều như số cát sông Hằng”.

Vì chứng được Lậu tận minh nên Ngài dứt được nghiệp Sinh, Tử, Luân hồi. Ngài biết nhân nghiệp gì tạo ra và khiến chúng sinh phải trôi lăn trong vòng sanh tử. Ngài đã thấy những lý do khiến chúng ta bị dẫn vào sanh tử, và những lý do gì giúp chúng ta thoát khỏi sanh tử và ngài đã tìm ra giải pháp để thoát ra khỏi sanh tử, luân hồi.

Từ ngàn xưa, chưa ai chống lại được sanh tử mà Ngài thấy được nguyên nhân của Sinh, Tử, Luân hồi. Khi thấy được nguyên nhân tạo sanh, tử, Ngài đã tìm những phương pháp để tiêu diệt những nguyên nhân này: Đó là giải thoát sanh tử”. (Trích trong băng giảng “Hoa Sen Trong Bùn,” mặt A, của Hòa Thượng Thích Thanh Từ).

Về phần hóa sanh và thấp sanh, trong Kinh Lăng Nghiêm, trang 256, Phật đã chia chúng sanh làm 12 loài: Loài sinh từ trứng (Noãn sinh), loài sinh bằng thai (Thai sinh), loài sinh ở dưới đất do ẩm ướt như côn trùng (Thấp sinh), loại bỏ bản chất cũ mà sinh ra hình chất mới như bông lúa hóa sâu, gạo hóa mọt, cỏ mục hóa đom đóm (Hóa sinh), loài có sắc (hình tướng), loài không sắc (ma, quỷ, thần, phi nhân, chư thiên), loài có tưởng (người), loài không có tưởng (gỗ, đá, kim loại), loài chẳng phải có sắc, loài chẳng phải không sắc, loài chẳng phải có tưởng, và loài chẳng phải không tưởng.

Trong Kinh Đại Niết Bàn, trang 341-342, Sư Tử Hống Bồ Tát bạch Phật rằng trong bốn loài Noãn, Thai, thấp, Hóa; loài người đều có đủ. Do đấy, trong loài người cũng có Noãn sanh, Thấp sanh; và thuở kiếp sơ, tất cả chúng sanh đều là Hóa sinh.

Nhân tiện, chúng ta cũng nên nói qua về lịch sử tìm thấy vi trùng từ các khoa học gia.

Vào thế kỷ thứ 17, một nhà Sinh vật học người Hòa Lan tên là Aton van Leeuwenhoek (1632-1723) đã khám phá ra nhiều loại Vi sinh vật (Micro-organism) như: Protozans, microbes (vi trùng), algae, fungi, bacteria, virus và rickettsiae …

Đến hậu bán thế kỷ 19, khoa Siêu Sinh Vật Học ra đời. Nhà Sinh Vật Học kiêm Hóa Học Gia Louis Pasteur (1822-1895) đã xác định vai trò của những Vi Khuẩn (Bacteria) trong việc Gây Men (Fermentation) và gây bệnh. Pasteur được tặng thưởng huân chương Bắc Đẩu Bội Tinh và được bầu vào Hàn Lâm Viện Pháp Quốc (Academie Francaise) bởi công trình nghiên cứu vĩ đại, đầy lợi ích cho nhân loại. Khi Ông mất, chính phủ Pháp đã tổ chức quốc táng. Rồi nhà Vật lý gia người Đức, Bác Sĩ Robert Koch, Nobel Laureate, đã tìm những phương cách chứng minh rằng những loại vi khuẩn nào gây nên những bệnh tật nào. Điển hình nhất là vi trùng lao phổi, vi trùng Koch.

Ngoài ra, các nhà nghiên cứu còn biết tách rời những loại vi khuẩn nào có ích lợi để dùng trong lãnh vực y tế, kỹ nghệ, canh nông. Ví dụ Mốc Rêu (Mold) đã được dùng để chế men (Enzym), thuốc kháng sinh, và nhất là trụ sinh. Một số lớn Vi Khuẩn (Bacteria) được dùng trong thương mại để sản xuất Nhũ Toan (Lactic Acid) và chữa bệnh thiếu máu và thiếu chất vôi.

Những chứng liệu dưới đây của Sinh vật học, Khảo cổ học, Nhân chủng học, Địa chất học, và Hải dương học đã chứng minh trí tuệ vượt thời gian của Sư Tử Hống Bồ Tát và của Đức Phật.

Trong lịch trình tiến hóa của sinh vật và thảo mộc trên thế giới, theo tài liệu của những nhà Cổ Nhân Chủng Học (Paleanthropology), sự sống bắt đầu cách đây 4 tỉ năm, thảo mộc xuất hiện đầu tiên cách đây 425 triệu năm, những loài có vú đầu tiên cách đây 50 triệu năm, và chủng loại Ramapithecus cách đây 12 triệu năm.

Tài liệu thứ hai cho rằng loài vật đã xuất hiện cách đây khoảng một tỉ năm; và những vi sinh vật sống trong bùn, trải qua nhiều thời kỳ tiến hóa, đã ngẫu nhiên trở thành giống người, chim bồ nông, voi, giun đất, và hàng ngàn chủng loại khác nhau mà ta thấy trong thế giới loài vật bây giờ. Tất cả những loài vật xuất hiện cách đây trên một tỉ năm đã sống trong các đại dương, có lúc nổi lên, có lúc chìm xuống như những vi sinh vật mà chúng ta thường thấy trong nước ngọt hay nước mặn. Điều này đã chứng tỏ con người từ những loài vi sinh vật và loài vật từ đại dương (H2O) mà ra. Con người chỉ là một con vật thông minh nhất trên trái đất tự gọi mình là người, còn những loài vật kém thông minh hơn được con người gọi là súc vật, vi trùng và vô tri giác.

Tài liệu thứ ba cho rằng những vi sinh vật đó thuộc loại Đơn bào (một Tế bào). Theo những tài liệu khảo cổ, những hóa thạch đầu tiên xuất hiện vào Kỷ nguyên Đột xuất Cambrian (Cambrian Explosion) là thời kỳ các chủng loại khác nhau đã xuất hiện bất ngờ. Đó là, thời kỳ mà các lớp đá, địa tầng và hóa thạch đã được khám phá, tức là thời kỳ địa chất đầu tiên cách đây 500 triệu năm.

Chỉ trong vòng 20 triệu năm những sinh vật Đơn Bào sống trong các đại dương đã trở nên đa dạng, đột nhiên tạo điều kiện phát sinh những loài vật có thống thuộc với những giống côn trùng, tôm hùm, sứa, hải sâm, cá, và con người …Điều này cho thấy, con người cũng từ đó mà ra và phải qua nhiều chu trình tiến hóa để trở thành con vật biết phân biệt và kỳ thị chủng loại tự xưng là người với cái duy ngã độc tôn.

Tài liệu thứ tư nói rằng trong việc sưu tầm sự sống, các khoa học gia đã khám phá trong lớp địa tầng cổ xuất hiện ở Phần Lan cách đây 3 tỉ 850 triệu năm những hạt khoáng chất do những vi sinh vật (có thể là những loài Đơn bào) tạo nên. Những vi sinh vật sống dưới đáy đại dương đã để lại những dấu vết thật sự của sự sống.

Tài liệu thứ năm nói rằng một hòn Đá Trời cỡ bằng củ khoai từ trên Sao Hỏa (Mars) rớt xuống Trái đất đã đem theo những vi sinh vật. Điều đó chứng tỏ có sự sống ở trên Sao Hỏa.

Qua những tài liệu nói trên, chúng ta nhận thấy rằng các loài Đơn Bào, qua nhiều quá trình tiến hóa, nhất là trong Kỷ Nguyên Đột Xuất Cambrian, đã trở thành những loài đa bào, đa dạng trong đó có loài người. Tuy nhiên, con người vì quá văn minh nên đã biết chế tạo ra những tiện nghi vật chất để sống an toàn, xa vời thiên nhiên, nên cơ thể không thấy tiến hóa cùng lẫn thích ích với thiên nhiên trong những giai đoạn vài ngàn năm gần đây so với những sinh vật khác trên thế giới. Dù loài ngưòi đã từ những Đơn Bào tức là những vi sinh vật đã tạo nên qua nhiều quá trình tiến hóa trên thế giới.

Những khám phá trên đây của khoa học đã chứng tỏ Sư Tử Hống Bồ Tát và Đức Phật đã nói đúng từ 2600 năm về trước là loài người cũng đã sinh ra từ những loài Thấp Sinh và Hóa Sinh. Đức Phật biết những chúng sinh này xuất hiện cách đây khoảng một tỉ năm. Thấp sinh là loài sinh ở dưới đất do ẩm ướt như côn trùng và vi khuẩn. Hóa sinh là loài bỏ bản chất cũ mà sinh ra hình chất mới như ‘bông lúa hóa sâu, cỏ mục hóa đom đóm’.

(Đạo Phật Siêu Khoa Học, Chùa Liên Hoa, California, USA ấn hành 1997, Minh Giác Nguyễn Học Tài, Phần 1: Quang Minh)

Đến giữa thế kỷ thứ 20th cho đến bây giờ, khoa Siêu Sinh Vật Học đã đạt nhiều tiến bộ đáng kể. Một số Siêu Sinh Vật gây nên nhiều thứ bệnh hiểm nghèo, bất trị đã được nhận diện. Khoa học có những phương pháp để cô lập chúng và đã được áp dụng khá hữu hiệu nhưng chưa hoàn toàn tiêu diệt hẳn tất cả các bệnh.

Trong các phòng thí nghiệm tối tân, với những dụng cụ đặc biệt, các nhà sưu tầm và bác học khác đã phát hiện những tác hại khác nhau và ghê gớm không thể diệt được của các Siêu Sinh Vật (Virus). Mới đây, 10/2015, họ đã khám phá ra một điều bất ngờ đó là những tế bào phát triển bất thường (cancers) này trường sinh bất tử không thể diệt được. Có người chửi thề, Thượng đế thật là khốn nạn (God is S.O.B!)

Tôi mong khoa học sớm hiểu ra: Những tế nào này nếu biết cách dùng nó thay vì cố tiêu diệt nó thì nó chính là tiên đơn (thuốc tiên) giúp chúng ta trường sanh bất tử. Điều vô minh của con người là những cái gì phát triển kỳ lạ trên đời mà ta chưa hiểu được thì đa số chúng ta thường hay có thói quen kết luận vội vã là bất bình thường (abnormal), là bệnh hoạn (disease). Trong khi đó những cái mà chúng ta tưởng là bình thường thì nó lại giết ta một cách nhẹ nhàng rất bình thường. Mà bệnh và tử trước nay vẫn bình thường như luật sinh lão bệnh tử bình thường của vũ trụ. Trường sinh bất tử cũng là luật vô sanh vô diệt bình thường của vũ trụ. Vô minh hay kém vô minh thì cũng bình thường tự nhiên của vũ trụ mà thôi.

Tóm lại, khoa học không thể phá vỡ vòng xích sinh-lão-bệnh-tử của vũ trụ dù đó là điều mong muốn và tham vọng nhất trên đời của con người.

25. Đức Phỗ Hiền, Nhà Thiên Văn Vũ Trụ

Figure 48. Phổ Hiền Fugen, jap. Darstellung aus dem Shokoku-ji in Kyoto (Edo-Periode)

Phổ Hiền Bồ Tát (dịch âm là Tam mạn đà bạt đà la, hoặc Tam mạn đà bạt đà, zh. pǔxián 普賢, sa. samantabhadra, ja. fugen, bo. kun tu bzang po ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་). Phổ là biến khắp, Hiền là Đẳng giác Bồ tát, Phổ Hiền là vị Bồ Tát Đẳng giác có năng lực hiện thân khắp mười phương pháp giới, tùy mong cầu của chúng sanh mà hiện thân hóa độ. Ngài là một trong những vị Bồ Tát quan trọng trong Phật Giáo Đại thừa. Theo kinh Pháp Hoa, Ngài là vị Bồ tát ở quốc độ của Phật Bảo Oai Đức Thượng Vương Như Lai, phía Đông cõi Ta Bà, nghe thế giới này thuyết kinh Pháp Hoa liền lãnh đạo năm trăm vị Đại Bồ Tát đến nghe pháp và phát tâm hộ trì Chánh Pháp của Đức Phật Thích Ca. Samntabhadra (Phổ Hiền) biểu thị từ tâm và Phật Pháp. Ngài thường sánh đôi với Văn Thù Sư Lợi và cả hai được coi là những cao đồ của Thích Ca Mâu Ni, có lẽ từng là đệ tử thực sự của vị Phật lịch sử.

Khởi đầu phẩm, Trang 227, tập 1, Thế giới thành tựu, Kinh Hoa Nghiêm viết: “Lúc bấy giờ Phổ Hiền Bồ Tát Ma Ha Tát do thần lực của Phật quán sát tất cả thế giới hải, tất cả chúng sanh hải, tất cả chư Phật hải, tất cả pháp giới hải, tất cả chúng sanh nghiệp hải, tất cả chúng sanh căn dục hải, tất cả chư Phật pháp luân hải, tất cả tam thế hải, tất cả Như Lai nguyện lực hải, tất cả Như Lai thần biến hải”. Sau đó ở trang 233 có ghi: “Lúc đó Phổ Hiền Bồ Tát bảo đại chúng rằng: Chư Phật tử! Thế giới hải có mười việc mà chư Phật trong ba thuở quá khứ, hiện tại, vị lai đã nói, hiện nói và sẽ nói. Những gì là mười?

Chính là nhơn duyên khởi thế giới hải, chỗ nương trụ của thế giới hải, hình trạng của thế giới hải, thể tánh của thế giới hải, sự trang nghiêm của thế giới hải, sự thanh tịnh của thế giới hải. Phật xuất hiện nơi thế giới hải, kiếp trụ của thế giới hải, kiếp chuyển biến sai biệt của thế giới hải, môn vô sai biệt của thế giới hải”. Và rồi, Phổ Hiền Bồ Tát đã cập giải thích đến từng điểm một của mười điều ấy, trong đó điểm thứ ba “hình trạng của thế giới hải” (trang 240) khiến ta để ý đến. Nói về hình trạng của các thế giới hải, Phổ Hiền Bồ Tát cho biết hình trạng có thể là: Hình vuông, tròn, hoặc chẳng phải tròn vuông, hoặc hình như nước xoáy, hoặc hình như núi, hình như cây, hình như bông, hình như cung điện, hình như chúng sanh, hình như Phật, có thế giới vi trần số hình sai khác như vậy.

Khoa học đã tìm thấy các thiên hà (thế giới hải?) hình nước xoáy hoặc khác nhau và ánh sáng của chúng cũng khác nhau, khiến ta liên tưởng đến điểm “sự trang nghiêm của thế giới hải” (Trang 224-225). Đó là chưa nói đến “Chỗ nương trụ của thế giới hải” và các điểm khác mà Phổ Hiền Bồ Tát đã đề cập đến.

Hình dạng các Thiên Thể trong Vũ Trụ diễn tả trong Kinh Hoa Nghiêm, Tập 1, Phẩm Hoa Tạng Thế Giới, trang 401 và 410 – 415; Đức Phổ Hiền đã nói: “Chư Phật tử! Tất cả thế giới chủng đó hình dạng đều khác nhau: Hoặc hình núi Tu Di, hình sông, hình xoay chuyển (trôn ốc), hình nước xoáy, hình trục xe, hình lễ đàn (bàn thờ), hình rừng cây, hình lầu các, hình sơn tràng, hình vuông góc, hình hoa sen, hình thai tạng, hình khư lặc ca (cái rỗ), hình thân chúng sinh, hình mây, hình ông Phật, hình viên quang (tròn sáng), hình lưới, hình tam giác, hình bán nguyệt, hình thành quách rộng lớn, hình bảo hoa xoay nở, hình tứ châu, hình tròn, hình như Kim Cang, hình như Ma Ni Bửu, hình chữ vạn, hình như tòa Sư tử v.v… Có vi trần số hình dạng như vậy”.

Mô tả về Thiên Thể trong vũ trụ, Kinh Hoa Nghiêm đã dùng những chữ để diễn tả các thế giới trong vũ trụ như: Cõi, Thế giới, Phật sát, Phật sát hải, Phật quốc, Phật quốc độ, Thế giới hệ, Thế giới chủng, Thế giới võng, và Thế giới hải (Biển thế giới) có thể cùng một nghĩa nhưng tùy nghi thích ứng với chủ đề trong kinh. Về Thế giới võng, kinh định nghĩa, “Tất cả thế giới đều liên tiếp nhau thành thế giới võng, kiến lập nhiều hình thức sai khác khắp cùng nơi”.

Trong Đạo Phật Siêu Khoa Học, Minh Giác Nguyễn Học Tài so sánh, “Thế giới hệ, Thế giới chủng, và Thế giới võng cũng là một, và có thể hiểu là Cụm sao (Cluster of stars), Chòm sao (Constellation), Thái dương hệ (Solar system), Chòm Thiên hà (Cluster of galaxies), hay Bức Trường Thành Thiên Hà (The Great Wall of galaxies)”.

Có thể vì vậy, Đức Phổ Hiền dùng chữ ‘thế giới’ mà khoa học ngày nay hiểu là World hay Planet (Hành Tinh). Ở trong Thái Dương Hệ, tất cả những hành tinh và vệ tinh, kể cả mặt trời, đều hình cầu. Đức Phổ Hiền đã mô tả rất chính xác những hình dạng khác của một số thiên thể (Celestial Bodies) trong vũ trụ. Đó là những Vi Thiên Thể (Planetesimal) kích thước từ vài m cho đến vài trăm km, như Vẫn Thạch (Meteorites) có đường kính khoảng 2 cm, Sao băng (Meteor), Sao chổi (Comet), Tiểu hành tinh (Asteroid) có đường kính từ vài trăm thước đến dặm nghìn cây số, Tinh Tú, Chòm Sao (Constellation), Tinh Vân (Nebula), Sao Đột Sáng (Nova), Thiên Hà (Galaxy), và Chòm Thiên Hà (Cluster of Galaxies).

Cho đến nay, các nhà thiên văn và vũ trụ gia đã phát hiện hình dạng của một số thiên thể tương tự như lời mô tả của Đức Phổ Hiền như sau:

Hình sông, hình Xoay chuyển, hình nước xoáy, hình Trục xe, hình Thai tạng, hình Viên quang (Tròn sáng), hình lưới, hình Ma Ni Bửu (Ngọc quí), hình Bảo hoa Xoay nở, hình chữ Vạn, hình hoa sen, … Ngoài ra, các nhà thiên văn cũng đã phát hiện một số thiên thể khác như sau: Hình Chim Phượng, hình mắt Mèo, hình cái Nhẫn, hình Cánh Bướm, hình Con Cua, hình Vòng Xuyến, hình Chòm Sao Viên Quang, hình Bầu Dục, Thiên Nhãn, v.v…Ngoài những thiên thể có hình dạng rõ ràng còn có những chòm sao cũng có những hình dạng được tượng hình bằng những con vật trong thần thoại cổ Hy Lạp.

Đức Phổ Hiền không những đã thấy vi trần số hình dạng thiên thể trong vũ trụ mà còn thấy hình dạng của vũ trụ nữa vì ngài đã ở ngoài thân ngũ uẩn lẫn vũ trụ để quán chiếu bản lai diện mục của tiểu vũ trụ và đại vũ trụ. Cư Sĩ Học Giả Nghiêm Xuân Hồng mô tả: “Tất cả những thế giới hải bao la bát ngát ấy chỉ là những tế bào [cells, trong nhục thể. THL] những bộ phận [lượng tử này] kết lại [trông xa] thành những cánh hoa, rồi cánh hoa kết lại thành bông Đại Bửu Liên Hoa, lúc nở ra lúc héo hắt đi [lập loè,] và bông Liên Hoa đó trụ trên cái cọng hoa [đuôi, chuỗi] gọi là Chủng Chủng Quang minh Nhụy Hương Tràng”. Hình thể tương tự như hình xoáy nước và những hình dạng khác được mô tả ở trên.

Trong Hoa Tạng Thế Giới, Kinh Hoa Nghiêm (trang 377 – 507) đã mô tả, và Nhị Khóa Hiệp Giải (trang 191 – 219) cùng Lăng Kính Đại Thừa (trang 126 – 131) đã nói lại. Tuy nhiên, Nhị Khóa Hiệp Giải chỉ thuật lại sự mô tả của Kinh Hoa Nghiêm, Lăng Kính Đại Thừa của cụ Nghiêm Xuân Hồng diễn nôm lại một cách ngắn gọn và dễ hiểu hơn nhiều.

Trang 130 – 11, cụ Nghiêm Xuân Hồng diễn nghĩa Hoa Tạng Thế Giới cùng sự Bùng Nổ Lớn (The Big Bang) và sự Co Rút Lớn (The Big Crunch) của vũ trụ như sau: “Hoa Tạng thế giới là một bông Đại Liên Hoa (Hoa Sen Lớn), và thế giới hải, hoặc Giải Ngân Hà (nói theo sự hiểu biết của người đời nay) chỉ là những bộ phận ti vi của những cánh hoa. Để có chút khái niệm về hình dạng của vũ trụ theo Kinh Hoa Nghiêm, những giòng sau đây được trích dẫn ở cuốn Lăng Kính Đại Thừa (trang 126 – 127):

“Ngài (Phổ Hiền) nói rõ danh hiệu các cõi, các thế giới, các thế giới chủng, các thế giới hải ở mười phương, cùng hồng danh chư Phật Như Lai ngự trị tại các quốc độ đó. Ngài nói rõ về các cõi hình trạng như thế nào, an lập như thế nào, nương về đâu, trụ về đâu, thành thành hoại hoại xoay vần, tương tự như lá mọc rồi lại rụng. Và Ngài cũng dạy rõ ràng tất cả những thế giới hải bao la bát ngát ấy đều là những tế bào, những bộ phận kết hợp lại thành cánh hoa, rồi cánh hoa hợp lại thành một bông Đại Bảo Liên Hoa, lúc nở ra lúc héo hắt đi và bông Liên Hoa đó trụ trên cái cọng hoa gọi là Chủng Chủng Quang minh Nhụy Hương Tràng.

Trước đó 40 năm chả mấy ai hiểu nổi những kinh điển Đại Thừa được đề cập trên đây đây miêu tả cái gì? Lời kinh nghe như không tưởng, kém hữu lý và mang tính chất mê tín. Rất nhiều người đã nghe qua và biết được Phật Giáo với 84000 Pháp Môn rất cao siêu lẫn phức tạp và khó hiễu nhưng rất ít người thấy được cá tính khoa học rất đặc thù trong những điển Đại Thừa của Phật Giáo.

Nhưng dù có biết và thấy được những gì kinh Phật ghi lại cũng không thể thực sự chứng minh được cho đến khi NASA dùng viễn vọng kính (Hubble telescope) để chụp hình những Giải Thiên Hà rồi thì các nhà khoa học và thiên văn suy nghiệm và quan sát hình như những giải thiên hà này nở ra vì các tinh tú càng ngày càng xoay vần, chạy cách xa nhau với một thế vận tốc rất lớn, nên họ đã xác nhận sự hữu lý của thuyết Big Bang, nghĩa là có vụ nổ tung rất lớn khiến các tinh tú bắn tóe ra xa nhau … Nhưng rồi họ lại nhận thấy rằng có những Giải Thiên Hà hình như co lại, vì trong đó các tinh tú càng ngày sáng hơn điều này chứng tỏ vũ trụ co lại vì các tinh tú càng xích lại gần nhau hơn ngược lại với thuyết vũ trụ dãn ra vì những tinh tú rời xa hơn để lại những ánh sáng đỏ mờ, tương tự nguyên tắc doppler effect của âm thanh, từ các tinh tú di chuyển xa dần …

Rất có thể đây là những chu kỳ dãn nở của vũ trụ hay nở ra hoặc cuốn lại của những cánh hoa tạng thế giới đúng như mô tả trong kinh điển. Điều này chứng tỏ một cách hùng hồn là lời kinh Phật không mảy may vọng ngôn, hư vọng vì những bậc nói kinh đều là bậc đại giác, có đủ lục thông, ngũ nhãn chứ không phải chỉ có đôi nhục nhãn với mấy chiếc ống nhòm với tầm nhìn giới hạn như các khoa học gia hiện đại.

Lục thông là (1) Thiên nhãn thông, (2) Thần túc thông, (3) Thiên nhĩ thông, (4) Tha tâm thông, (5) Túc mệnh thông, và (6) Lậu tận thông. Cái gọi là ngũ nhãn (năm mắt) tức là ngoài mắt thịt và thiên nhãn là mắt của chư thiên thấy được gần xa, trên dưới ngang dọc 360 độ và ngày đêm ra còn có mắt trí tuệ (huệ nhãn) là mắt của Thanh Văn, Duyên Giác và A La Hán quán thấy các pháp và chúng sinh để tìm phương tiện giúp họ tu hành thấy rõ 12 nhân duyên và sự luân hồi sinh tử thoát khỏi vòng sống chết luân hồi, không còn bị thân tâm ràng buộc, lìa năm uẩn, vượt ba cõi. Trong thế gian cũng dùng trí tuệ nhưng với nghĩa trí tuệ thế gian còn chấp ngã còn tuệ nhãn của bậc Thanh Văn, Duyên Giác và A La Hán là vô ngã, không còn chấp trước. Pháp nhãn (con mắt pháp) của các bậc Bồ Tát từ Sơ Địa trở lên thì có khả năng thấy được bản tính, tức pháp tính của vạn pháp, thân chứng được một phần pháp thân của Phật. Còn Phật nhãn bao trùm tất cả đặc dị công năng của bốn loại nhãn kể trên. Đó chính là toàn bộ trí tuệ, là bản thân “đại viên cảnh trí” (gương trí tuệ lớn) cũng được gọi là đại viên giác hay vô thượng bồ đề.

Ni Liễu Nhiên nói kệ Pháp Thân:

Ngũ uẩn sơn đầu cổ Phật đường,

Tỳ-lô trú dạ phóng hào quang.

Nhược năng ư thử phi đồng dị,

Tức thị Hoa Nghiêm biến thập phương.

Dịch:

Trên đầu núi năm uẩn là ngôi nhà Phật xưa,

Phật Pháp thân đêm ngày hằng phóng hào quang ra sáu cửa.

Nếu người khéo ở nơi đây không khởi tâm phân biệt,

Tức là Hoa nghiêm (Pháp Thân) khắp cả mười phương.

Lục thông, trừ Lậu Tận Thông thì chúng ta đang dùng và thấy nhan nhãn hàng ngày với những văn minh kỷ thuật như smartphones, computers, internet, social media, TV, phương tiện di chuyển, dùng lời nói để viết, X-ray, viễn vọng kiến, kính hiển vi, gởi những tín hiệu trong không gian, dùng ý để sai khiến vật chất đã được khoa học thí nghiệm với kỷ thuật điện tử, thiền và khí công, và còn rất nhiều những chuyện mà 50 năm trước tưởng như là hoang đường chỉ có trong phim ảnh hay mơ uớc và dã tưởng của con người mà bây giờ chỉ là tự nhiên như internet. Nếu chúng ta thực hành được ngũ thông thì lục thông, lậu tận thông, chỉ còn một bướt ngắn và ngũ nhãn chỉ là thời gian.

Trở lại vấn đề Hoa Tạng Thế Giới, theo định nghĩa của các nhà Thiên Văn Vật Lý, vũ trụ không có hình dạng và không có biên giới. Họ cắt nghĩa muốn biết hình dạng của một vật, ta phải đứng ngoài vật đó để quan sát. Ví dụ ta đứng trong nhà, ta không thấy được hình dạng của nó. Nhưng đứng ngoài cách xa, ta sẽ thấy hình dạng nó liền và nếu Google satellite thì sẽ thấy hình dạng nó khác hơn. Kinh Phật gọi là quán tự tại, nhìn vào để chiếu kiến bản tâm.

Theo Kinh Hoa Nghiêm, Đức Phổ Hiền chẳng những đã thấy hình dạng của vi trần số thế giới (Thiên Thể) mà còn thấy hình dạng của vũ trụ là một Hoa Sen Lớn có những cánh hoa là sự kết hợp của vô vàn, vô số Thiên Hà nhỏ bé như những tế bào vi ti được đặt trên một cái cọng hoa tên là Chủng Chủng Quang Minh Nhụy Hương Tràng. Dựa vào những miêu tả này, tôi suy ra vũ trụ có dạng hình cầu, chính xác hơn có thể hình bầu dục hay hình giọt nước, có thể tương đối như hình hoa sen với dạng thể tương tự như những hành tinh trong vũ trụ. Khoa học ngày nay còn có thể đo lường được trọng lượng của vủ trụ hữu cơ.

Ngài Phổ Hiền cũng như Đức Quán Thế Âm Bồ Tát đều là những vị cổ Phật có đủ ngũ nhãn cho nên các ngài thấy được vi trần số thiên thể và thấy được hình dạng của hằng hà sa số thiên thể trong vũ trụ. Cho nên, theo tôi nghĩ thì những mô tả về vũ trụ trong kinh điển Phật Giáo ngày xưa có thể các Ngài và các Tổ muốn riêng truyền lại cho chính chúng ta trong thế kỷ 21st này chứ không phải cho nhân loại 45 năm về trước. Tuy nhiên về tạng quang minh thì có thể các Tổ và các Ngài muốn đặc biệt dành riêng cho những thế hệ tương lai khi mà trí tuệ của đám chắt chít của chúng ta có đầy đủ kiến thức và căn bản trí tuệ của Phật Pháp để du hành vượt thời gian trong vũ trụ.

Tại sao các Ngài ngày xưa thấy được mà chúng ta bây giờ không thấy được? Là vì chúng ta chỉ quan sát sự vật với “đôi mắt thịt với vài chiếc ống nhòm cổ lổ sỉ”. Muốn được như các Ngài, chúng ta phải tu hành; và khi đắc quả sẽ có đủ ngũ nhãn. Như đã nói ở trên, ta đứng trong nhà, ta không thấy được hình dạng của nó. Nhưng thánh nhân đứng ngoài cách xa, các ngài sẽ thấy hình dạng nó liền và nếu dùng mắt ngũ nhãn Google satellite thì sẽ thấy hình dạng nó khác hơn. Cho nên, tu hành được ngũ căn thanh tịnh, hổ tương tâm cảnh thì sẽ đạt được thần thông, kiến ngộ được Tri Kiến Phật.

Kinh Pháp Hoa, Phẩm “Pháp sư Công đức” thứ mười chín, trang 431, nói “Nếu có thiện nam tử, thiện nữ nhân thụ trì Kinh Pháp Hoa, người đó, nhục nhãn thanh tịnh [như lúc cha mẹ mới sinh ra, THL] thấy khắp cõi Tam Thiên Đại Thiên Thế Giới, trong ngoài có những núi, rừng, sông biển, dưới đến địa ngục A Tỳ, trên đến cõi Trời Hữu Đỉnh …”

Ví dụ, kinh Lăng Nghiêm, khi dạy về “Lục căn viên thông,” trang 306, Phật nói, “Ông A Na Luật Đà không mắt mà thấy, ông Bạc Nan Đà Long không tai mà nghe, nàng Cang Đà thần nữ không mũi mà biết mùi hương, ông Kiều Phạm Ba Đề không lưỡi mà biết vị, thần Thuấn Nhã Ca không có thân mà biết xúc …” Những điều này không khó để chứng minh: Người mù thấy bằng tay, người câm nói bằng tay hay bằng bụng, người điếc nghe bằng môi. Đó gọi là sáu căn hổ tương, nghĩa là căn nọ hư thì căn kia làm thế. Tuy nhiên, người không ngửi được nữa và người không nếm được nữa thì nếm ngửi bằng gì? May mắn cho con người là chúng ta chưa bao giờ nghe thấy 2 trường hợp tịt ngửi, không nếm đặc biệt này. Con người không ngửi được thơm thúi, không nếm được ngọt bùi đắng cay nóng lạnh chắc là khó kiếm trên thế gian?

Ngài Phổ Hiền và Đức Quán Thế Âm Bồ Tát cũng đã thấy được những điều dưới này cách đây mấy chục thế kỷ. Để có thêm ý niệm về sự trường cửu và trí tuệ của các Ngài, tôi xin trích dẫn Phẩm “Hóa thành dụ” nói về thọ mạng Như Lai trong Kinh Pháp Hoa, trang 211 như sau:

Phật dạy, “Các tỳ kheo! Từ khi Đức Phật đó (Đại Thông Trí Thắng Như Lai) diệt độ nhẫn đến nay rất là lâu xa, thí như địa chủng trong cõi Tam thiên đại thiên, giả sử có người đem mài làm mực, rồi đi khỏi một nghìn cõi nước ở phương Đông bèn chấm một điểm chừng bằng bụi nhỏ, lại qua một nghìn cõi nước nữa cũng chấm một điểm, cứ như thế lần lượt chấm hết mực mài bằng địa chủng ở trên”. Con số này quá vĩ đại gần như vô cực.

Ngài lại tiếp “Các Tỳ kheo! Những cõi nước [vũ trụ, thế giới, THL] của người đó đi qua hoặc có chấm, hoặc không chấm mực đều nghiền nát cả ra làm bụi, một hột bụi là một kiếp, từ Đức Phật diệt độ đến nay lại lâu hơn số đó vô lượng vô biên trăm nghìn muôn ức A tăng tỳ kiếp. Ta dùng sức tri kiến của Như Lai xem thuở lâu xa đó dường như hiện ngày nay”. Con số bất khả tư nghị, không thể tượng hình số học được.

Trong Kinh Hoa Nghiêm, Đức Phổ Hiền đã mô tả một số hình dạng thiên thể, và nói rằng Ngài còn thấy vi trần sắc thái của những thiên thể khác nữa. Ngày nay, các nhà thiên văn vật lý đã phát hiện một số thiên thể có hình dạng tương tự như Đức Phổ Hiền đã mô tả.

Có những thiên thể ở cách xa trái đất hàng tỷ quang niên (một quang niên = 5.88 tỉ dặm) mà Ngài đã thấy tinh tường. Khoa học ngày nay, mặc dầu có những viễn vọng kính tối tân, mới chỉ quan sát được 10% những vật thể trong vũ trụ, còn lại 90% là Chất Tối (Dark matter). Không quan sát được Chất tối vì nó không phát ra ánh sáng, khoa học chưa biết những dark matter này được cấu tạo bởi những chất gì. Khoa học không thể định nghĩa hay đặt tên cho những cái mà họ không thấy và biết tới. 90% không gian tối (dark space) này trong vũ trụ có thể được Phật Giáo đơn giản hoá là Không (emptiness, không phải là không có) nhưng không có ánh sáng nhưng có bóng tối.

26. Nhà Vũ Trụ và Vật Lý, Đức Quan Thế Âm

Figure 49. Quan Âm Bồ Tát

Quán Thế Âm (Tiếng Phạn: अवलोकितेश्वर nghĩa là “Đấng quán chiếu âm thanh của thế gian”) là một vị Bồ Tát hiện thân lòng từ bi của tất cả chư Phật. Được miêu tả trong nhiều nền văn hóa khác nhau, cả thân nam lẫn nữ giới, Quan Thế Âm là một trong những vị Bồ Tát được tôn kính thờ phụng rộng rãi nhất trong Phật Giáo Đại Thừa, cũng như được tôn thờ không chính thức trong Phật Giáo Nguyên Thủy.

Tên nguyên bản tiếng Phạn của vị Bồ tát này là Avalokiteśvara. Tên tiếng Hán, Quán Thế Âm Bồ Tát (觀世音菩薩) được phiên dịch từ tên tiếng Phạn này, “Avalokiteśvara Bodhisattva”. Bồ tát này thường được mô tả dưới nhiều dạng thân nam hay nữ, và cũng có thể được biết đến với tên gọi đơn giản là Quan Âm. Nếu tôi nhớ không lầm, Quan Âm Bồ Tát bên Ấn Độ là người nam, bên Đại Hàn là người nữ và Việt Nam ‘chơm chỉa’ chuyện của Đại Hàn chế ra chuyện Quan Âm Thị Kính giả trai làm sư trụ trì.

Namo Avalokiteshvara Bodhisattva là câu niệm hồng danh của ngài Quán Thế Âm Bồ tát.

Trong Kinh Lăng Nghiêm, Quyển 6, trang 389 – 390, trong phần trình bày về pháp môn Nhĩ Căn Viên Thông, Điều 14, Đức Quán Thế Âm Bồ tát đã nói:

“Trong cái Thế giới Tam thiên đại thiên này có trăm ức mặt trời, mặt trăng”.

Tương tự, Đức Phật cũng đã nói rằng “Trong bầu trời có vô vàn, vô số thế giới nhiều như số cát sông Hằng”.

Trong kinh Phật thường hay dùng những danh từ như Na do tha, Hằng hà sa, nghĩa là nhiều quá không đếm được; hoặc dùng những con số tượng trưng như 84,000 con vi trùng, hay 84,000 pháp môn …

Thái Dương Hệ là một hệ thống gồm có Mặt Trời ở chính giữa và có 9 Hành Tinh (trong đó có Trái Đất của chúng ta) chạy vòng quanh quĩ đạo của nó. Còn Hành Tinh hệ là những hệ thống mà khoa học mới khám phá gần đây gồm có Sao Mặt Trời ở giữa và những Hành Tinh chạy chung quanh quĩ đạo của nó. Sao Mặt Trời không có nghĩa là Mặt Trời mà là ngôi sao đứng giữa, định tinh. Thí dụ, Sao Pulsar star PSR 1257 + 10 có những Hành tinh chạy quanh quĩ đạo của nó.

Sau đây chỉ là vài trích dẫn kiêm nhường trong một số bài báo Mỹ tường trình về việc khám phá những Tinh Tú, Thiên Hà, (Galaxy), và Hành Tinh Hệ (Planetery system) ở ngoài giải Ngân Hà (The Milky Way Galaxy) của chúng ta. Những đề tài này quá phổ thông với cả rừng sách vỡ và tin tức và không thể trình bày hết được trong bài này.

Trước khi triển khai thuyết Tương Đối Tổng Quát (General Relativity), Einstein nghĩ rằng vũ trụ chỉ có một Thiên Hà (Galaxy) duy nhất là Giải Ngân Hà (The Milky Way Galaxy). Cho đến năm 1924, nhà Thiên Văn Edwin Hubble, bây giờ được cả thế giới biết đến qua viễn vọng kính không gian Hubble Telescope, chứng minh rằng có hàng tỉ Thiên hà và hàng tỉ tỉ (trillion) Tinh Tú ở ngoài giải Ngân Hà của chúng ta. Quan Thế Âm chiếu kiến và đã nói đến những điều này ở phần trên, “Trong cái thế giới tam thiên đại thiên này có trăm ức mặt trời, mặt trăng”.

Cơ quan Hàng Không Không Gian (NASA) đang tìm kiếm đời sống sinh vật ở ngoài Trái Đất. Để tìm kiếm đời sống sinh vật ở ngoài Trái Đất, những viễn vọng kính đặt tại miền nam California và Puerto Rico sẽ nghe ngóng 400 tỉ tinh tú ở trong giải Ngân Hà để tìm kiếm dấu vết của những nền văn minh khác lạ.

Nhà Thiên Văn Frank Drake thuộc SETI (Search for Extra Terrestrial Intelligence), tạm dịch là ‘Tìm kiếm những nền văn minh khác,’ phỏng đoán có chừng 10,000 nền văn minh ở trong Giải Ngân Hà đã cố ý hoặc vô tình gởi tín hiệu đi, và những tín hiệu này đã băng qua Trái Đất.

Drake không chú trọng đến việc nghe ngóng tín hiệu của 200 tỉ Thiên Hà trong vũ trụ bởi vì chúng ở quá xa. Nếu Drake nói đúng và nếu những hành tinh có đời sống sinh vật được đặt trong những khoảng cách bằng nhau thì hành tinh gần nhất chúng ta cũng cách xa chừng 1,000 quang niên.

Gửi một tín hiệu từ Trái Đất và nhận điện đáp phải mất 2,000 năm. Một phi thuyền bay nhanh 10 lần tốc độ của những phi thuyền hiện nay phải mất 40,000 năm mới tới những vì sao chỉ cách Trái đất 10 quang niên.

Phối hợp những sự kiện khoa học với những lý thuyết mới triển khai, Drake làm bản ước lượng những may mắn (chance) giúp chúng ta phát hiện đời sống sinh vật ở một Hành Tinh khác với Trái Đất của chúng ta như sau:

– Tinh tú ở trong Giải Ngân hà: 400 tỉ.

– Tinh tú giống như Mặt trời: 40 tỉ.

– Sao Mặt trời (Sun like star) chạy quanh Hành tinh: 20 tỉ.

– Sao Mặt Trời có những hành tinh giống Trái đất chạy quanh quĩ đạo trong 10 tỉ năm lịch sử của Giải Ngân Hà: 10 tỉ.

– Những nền văn minh gửi tín hiệu băng qua Trái Đất ước lược đời sống sinh vật kéo dài 1,000 triệu năm, và những nền văn minh này gửi tín hiệu trung bình trong 10,000 năm.

Ngoài Thái Dương Hệ, khoa học đã dần dần khám phá ra một số hành tinh hệ, và họ tin rằng còn vô số vô vàn hành tinh hệ ở ngoài giải Thiên Hà đang chờ chúng ta phát hiện.

Nếu tạm lấy Phật Lịch 2,540 làm thời điểm thì các Ngài đã thấy vi trần số thế giới cùng hình dạng của nó trên 25 thế kỷ bằng con mắt trí tuệ của Phật Nhãn. Chư Phật thấy được sắc dạng của vũ trụ vì các ngài ở ngoài vũ trụ. Các Ngài không cần đến những phương tiện kém tối tân, kém hiện đại, và không chính xác của khoa học để quan sát thực tại của vũ trụ.

Đức Phổ Hiền cũng dạy, “Có vi trần số hình dạng thế giới như vậy”.

Đức Quán Thế Âm, Đức Phổ Hiền, và Đức Văn Thù Sư Lợi đều là những vị cổ Phật đã xuất hiện cách đây Na do tha, Hằng hà sa, và vô lượng kiếp trước Đức Phật Thích Ca lịch sử. Đối với các Ngài, không có thời gian và không gian có nghĩa là không có quá khứ, hiện tại và vị lai. Vũ trụ vô thỉ vô chung thì sự trường tồn của các Ngài cũng vô sanh vô diệt.

Lời dạy của chư Phật và các Bật Bồ Tát đã được khoa học xác nhận qua những phát hiện thường xuyên của vô số Hành Tinh Hệ và Thái Dương Hệ mới lạ. Khoa học cứ tiếp tục tìm kiếm mãi nhưng không bao giờ tìm hết được những thế giới trong kinh Phật vì họ đa số không nhìn thực tại với con mắt trí tuệ như chư Phật.

Như đã nói ở trên, Albert Einstein đã lầm tưởng trong vũ trụ chỉ có độc nhất một Giải Ngân Hà. Thế mà, các chư Phật đã nói trong vũ trụ có vô vàn vô số – hay nói theo nhà Phật – có Na do tha, Hằng hà sa, Bất khả xưng, Bất khả sổ, Bất khả thuyết vi trần số Thái Dương Hệ và Hành Tinh Hệ. Có thể vì vậy mà Einstein thú nhận: Nhũng gì tôi biết, kinh điển Phật Giáo đã ghi rõ. Ngày nay, có vài khoa học gia đang ứng dụng triết lý Phật Đà vào trong những công trình nghiên cứu của họ khi cần giải thích thực tại.

Trong quá khứ rất gần đây, Aristole nói rằng tất cả vạn vật trong vũ trụ đều được bốn chất căn bản tạo thành: Đất, Nước, Gió và Lửa. Những chất này hoạt động nhờ hai năng lực: Hấp lực (sau này được biết là attraction hay gravity) khiến đất và nước chìm xuống, và tính phiêu bồng (thăng hoa, bốc hơi, độ rung, vibration) khiến gió lửa lên cao.

Aristole cho rằng người ta có thể chia cắt mãi mãi một vật thành những phần tử nhỏ hơn. Trái lại, người ta Hy Lạp cho rằng Nguyên Tử là lượng tử nhỏ nhất không thể chia cắt hơn nữa được.

Trong bài “Tứ Đại Cực Vi,” trang 52, 53, và Câu Xá luận Cương Yếu, bản dịch của Hòa Thượng Thích Đức Niệm nói rằng, “Vật chất tức là sắc pháp, bổn chất của nó do gì tạo thành? Cái tạo thành vật chất [trong vũ trụ] gọi là cực vi mà trước ngày hoặc ra đời, người ta thường gọi là Lân [Hư] Trần [tương đương với hạ nguyên tử, Neutrino. THL] Cực vi là đem vật chất phân tích thành những phần tử nhỏ vi tế không còn phân tích được nữa. Nếu đem cực vi phân tích nữa thì thành Không. Trường hợp này, Phật Học gọi là tích không quán tức [là] quán cái không thể tích …” Những sự kiện trùng hợp trên đây đã chứng tỏ là 2600 năm về trước, Phật Giáo đã khám phá ra những gì khoa học mới tái phám phá ngày nay.

27.Cổ nhân phương Đông đã thấy những tiềm Nguyên Tử

Cổ nhân phương Đông không những đã thấy vi tiềm hạt nhỏ nhất trong vũ trụ mà còn biết những điều mà khoa học ngày nay chưa biết để mà tư nghị. Ngoài màu sắc hình dạng riêng, tính di động với siêu vận tốc trong vũ trụ của mỗi vi tiềm hạt nhỏ nhất trong vũ trụ (trước gọi là nguyên tử), cổ nhân còn thấy và biết mỗi nguyên tử có mùi vị riêng, và có hai xúc giác để có thể tạo thành các căn (skandha). Thêm nữa, mỗi nguyên tử không những chiếm khoảng thời gian (pradena) mà còn chiếm diện tích của không gian. Các ngài còn biết bản thể những Nguyên Tử (paramanu) đó tuy là trường tồn nhưng vô thường và thay đổi trong tích tắc khắp cả vũ trụ. Với cặp mắt ngũ nhãn giác ngộ của các vị tu chứng ở trên núi Hy Mã Lạp Sơn hay dọc theo rặng Hindukush, miền Bắc Ấn Độ, các thánh nhân đã thấy rằng ‘một hạt nhân nguyên tử quá nhỏ, mắt thường không thể thấy được, được gọi là paramanu. 36 paramanu được gọi là 1 anu, 36 anus được gọi là 1 tajjàri, 36 tajjàri được gọi là ratherenu. Như thế 1 paramanu là 1 phần 46,656 ratherenu’. Tin hay không! Đây là những bằng chứng hùng hồn về trí tuệ cao siêu của cổ nhân.

Theo Kỳ Na Giáo, “Mọi vật trong vũ trụ đều được cấu tạo – trừ linh hồn và không gian – bằng vật thể (pulgala), mà vật thể đó là Nguyên Tử (paramanu). Mỗi nguyên tử chiếm khoảng thời gian (pradena). Vật đó có thể lớn (Sthula) hay nhỏ (Suksma). Dưới trạng thái nhỏ, có vô số hạt nhân kết thành và chiếm diện tích của không gian. Nguyên tử là thường tồn và được xem như bản thể. Mỗi nguyên tử có mùi vị riêng, màu sắc riêng, và có hai xúc giác. Nhưng tính chất này không thường còn, có thể thay đổi. Hai hay nhiều hạt nhân kết lại có thể thay đổi cường độ thô nhám hay nhẵn thín, và có thể tạo thành các căn (skandha). Tóm lại, nguyên tử có thể tạo thành sự di động của chính nó và sự di động này lắm lúc quá nhanh, trong tích tắc khắp cả tam thiên đại thế giới”. Điểm lý thú trên là “Mọi vật trong vũ trụ đều được cấu tạo bằng vật thể (pulgala), mà vật thể đó là Nguyên Tử (paramanu), trừ linh hồn và không gian”. Theo tôi hiểu, Kỳ Na Giáo có ngụ ý: Vạn vật hợp thành bởi những vi mô (Paramanu) trừ linh hồn và không gian không phải cấu tạo bởi Paramanu. Vậy thì linh hồn, tâm thức và không gian ngay cả thời gian cấu tạo bằng cái gì? Phàm vật thể có sắc tướng như vạn vật hiện hữu trong vũ trụ được cấu tạo bởi những hạt siêu nguyên tử, vi mô, tương tự như Lân Hư Trần nhưng những phi vật chất khác được cấu tạo bởi những cái không thể biết bởi con người để diễn tả được gọi là dark matter ở trong dark space. Phật Giáo là tôn giáo duy nhất đã diễn tả rất rõ ràng, mạch lạc, gọi những cái vô sắc, vô tướng, vô sanh, vô diệt, vô thủy, vô chung đó là Bồ Đề Tâm, là Phật Tâm, là Tri Kiến Phật và còn dạy cho chúng sinh làm sao kiến tánh để sinh kỳ tâm đó.

Theo Wikipedia, Jaina giáo (tiếng Anh: Jainism), cũng gọi là Kì-na giáo theo âm Hán Việt, là một tôn giáo của Ấn Độ, một tôn giáo có hệ tư tưởng ngoài hệ thống thánh điển Veda, mặc dù trong số những vị mở đường ấy có Rsabha, Agitanàtha và Aritanemi; cả ba đều ở thời cổ đại và được đề cập tới trong kinh Yagur-Veda.

Jaina là một trong những tôn giáo lâu đời trên thế giới. Jaina giáo do Mahavir (540 Trước Công Nguyên [TNC] - 468 TCN) sáng lập ra tại Bắc Ấn Độ gần như là cùng thời với Phật Giáo. Triết lý và phương thức thực hành của đạo này dựa vào nỗ lực bản thân để đến cõi Niết Bàn. Trong một thời gian dài Jaina là tôn giáo của vương quốc Ấn Độ và được truyền bá rộng rãi ở tiểu lục địa Ấn Độ. Tôn giáo này đã bị suy yếu từ thế kỷ 8th do sự phát khởi và lấn áp mạnh mẽ bằng bạo lực của các tín đồ đi theo đạo Hindu và đạo Hồi. Jaina bây giờ vẫn là một tôn giáo thiểu số ở Ấn Độ với 4,2 triệu tín đồ, và có một số nhóm nhỏ di cư đến Bỉ, Canada, Hồng Kông, Nhật Bản, Singapore, và Hoa Kỳ. Jaina có trình độ biết chữ cao nhất trong bất kỳ cộng đồng tôn giáo nào khác ở Ấn Độ (94,1%), và các thư viện bản thảo kinh điển của họ được lịch sử công nhận là cổ nhất ở đất nước này.

Cũng như Kỳ Na Giáo, Phật Giáo cũng chủ trương bất bạo động và may mắn không bị những tín đồ ngoại đạo cuồng tín sát hại nhiều ở Ấn Độ tuy nhiên Phật Giáo Ấn Độ cũng đã kém phổ thông so với Hindu và Muslim. Phật Giáo đã được truyền vào Trung Hoa theo con đường tơ lụa (Silk road) và Đông Nam Á như Campuchia, Lào và Việt Nam.

Đạo Phật đã có một thời được bành trướng rất mạnh mẽ ở Phương Đông qua 2 thiên kỷ và bây giờ đã thấy có ảnh hưởng ngấm ngầm ở Phương Tây.

Kỳ Na Giáo là một tôn giáo hơi giống với Phật Giáo nhất nhưng có 2 điểm căn bản khác nhau: Điểm khác biệt thứ nhất, về phương pháp tu hành, Kỳ Na Giáo chuyên tu khổ hạnh, còn Phật Giáo không chủ trương tu khổ hạnh mà là Trung Đạo. Điểm khác nhau thứ 2 là quan điểm về vũ trụ quan và nhân sinh quan. Kỳ Na Giáo là hữu thần giáo, còn Phật Giáo là vô thần giáo.

Kỳ Na Giáo chủ trương có Đại Phạm Thiên Vương ( Brahman ) tạo ra vũ trụ và con người, con người chỉ là 1 Tiểu Ngã (Atman ) chiết ra từ Đại Ngã, tu khổ hạnh, khắc kỷ để Tiểu Ngã trở về hợp nhất Với Đại Ngã là Chứng Đạo, vì Kỳ Na Giáo cũng chỉ là 1 nhánh của Ấn Độ Giáo mà thôi. Còn Đạo Phật không chấp nhận lý thuyết ấy, chủ trương không có Đại Phạm Thiên Vương nào tạo ra vũ trụ và con người cả, không có Đại Ngã , cũng không có Tiểu Ngã, mà hoàn toàn là Vô Ngã.

Sau đây là lời chính Phật Thích Ca nói ra trong bài giảng pháp đầu tiên của mình ở Vườn Nai cho 5 người tu khổ hạnh: Có 2 cực đoan mà người muốn chứng quả giải thoát phải từ bỏ là - Một là sống hưởng thọ ngủ dục lạc xa hoa, không thích đáng đến bậc Thánh. Hai là tự mình làm khổ mình một cách vô ích, khổ hạnh ép xác, không liên quan đến bậc Thánh. Thoát ly 2 cực đoan ấy, con đường phải đi tới quả giải thoát là Con Đường Trung Đạo mà chính ta đã tìm ra.

Cho nên, Đạo Phật không tin vào thần quyền và không chủ trương tu khổ hạnh mặc dù chính Đức Phật trong lúc tìm đạo đã tu khổ hạnh 6 năm sau đó bị té xỉu ở bên giòng sông Ni Liên Tuyền, tỉnh dậy nhờ bầu sửa của cô gái chăn cừu đem theo để ăn trưa, sau đó ngài từ bỏ lối tu khổ hạnh hành hạ thể xác vì biết là vô ích.

Trở lại vấn đề vi mô, trong Kinh Hoa Nghiêm, Đức Phật gọi tiềm nguyên tử là Lân Hư Trần. Trong thế kỷ 19th các khoa học gia tưởng nguyên tử là hạt nhỏ nhất trong vũ trụ, nhưng sau đó họ tìm ra Quartz, hạt nhỏ hơn, và bây giờ, 10/2015, được công bố là Neutrino sau khi tìm ra được mass của nó.

Đạo Bà La Môn, kinh Nyaỳa Vărtika, trang 223, có ghi, “Nguyên tử không thể thấy vì nó không được cấu tạo bằng vật thể”. Nguyên tử tự nó có tính linh (virtual intelligence) khi hạt khi ảo cho nên nó không được cấu tạo bằng vật thể? Vậy thì nó được cấu tạo bởi cái gì? Khoa học chưa nghĩ tới nhưng Phật Giáo đã giải thích vấn đề này rất rõ ràng: từ Tâm mà ra, từ không ra có.

Phật Giáo chủ trương nguyên tử thường còn trong tương đối và không thường còn trong tuyệt đối, khi có khi không, như điện như ảo, khi ẩn khi hiện không biết được. Phật Giáo chỉ đề cập đến nhân và duyên. Có nhân có duyên, nguyên tử có thể tạo nên bất cứ hình thể nào đó để mắt chúng ta có thể thấy được và đôi khi cực tinh vi không thể thấy được bởi nhục nhãn. Với ngũ nhãn thông, Đức Phật thấy paramanu là ‘vi thể năng động’ theo nhân duyên, nguyên tử là cội nguồn cấu tạo ra sơn hà vũ trụ vậy. Cho nên, từ một, từ Không, từ tĩnh hóa ra động, ra Có vạn vật và xum la vạn tượng. Đây chính là mấu chốt của tất cả mọi vấn đề.

Chúng ta không thể thấy được nguyên tử bằng nhục nhãn, cho dầu nó được phóng đại cực lớn bởi một kính hiển vi tối tân. Song khoa học gia vẫn tìm ra nguyên tử và ghi lại qua những dụng cụ đo lường chẳng hạn như họ có thể chụp được dấu xê dịch của những nguyên tử với một máy chụp hình cực bén nhạy và tinh xảo để có thể so sánh và ví như là một hơi khói lạt vô thường phảng phất sau một luồng gió cuốn cực nhanh.

Chẳng hạn, Nguyên tố (Element) 110 do Trung Tâm Sưu Tầm Nguyên Tử ở miền Nam Đức Quốc khám phá như sau:

“Mỗi lần xuất hiện trong một phần ngàn giây đồng hồ, Nguyên tố 110 lại tan biến đi. Tuy nhiên, các khoa học gia tin rằng Nguyên tố 110 hiện diện bởi vì nó đã phóng ra một nhân Helium trước khi tan biến”.

Tuy rằng cách nhau trên 25 thế kỷ, việc mô tả sự ảnh hiện chớp nhoáng vô thường của Nguyên Tử và Nguyên Tố 110 của khoa học và của Phật Giáo chính xác và trùng hợp một cách bất ngờ đầy hứng thú đối với con người.

Chúng ta hãy nghiên cứu thêm những điều chư Phật và các tôn giáo Đông Phương nói cách đây mấy ngàn năm và đối chứng với những khám phá mới của khoa học.

Kỳ Na Giáo, “Dưới trạng thái nhỏ, có vô số hạt nhân kết thành và chiếm diện tích lớn trong không gian”.

Khoa học ngày nay: Dưới Nguyên tử có những hạt Vi phân Tiềm Nguyên tử (Subatomic particles) như Quarks và dòng họ (Hadron, Meson và Baryon), Lepton (Electron, Neutrino, muo…), Gluon (Photon, Graviton, Gluon yếu…) có chừng 200 hạt như vậy.

Kỳ Na Giáo, “Mỗi nguyên tử có mùi vị và màu sắc riêng, và có hai xúc giác. Nhưng tính chất này không thường còn và có thể thay đổi. Hai hay nhiều hạt nhân kết lại có thể thay đổi cường độ thô hay nhám. Nguyên tử có thể tạo thành sự di động của chính nó, và sự di động này lắm lúc quá nhanh, trong tích tắc đi khắp cõi tam thiên đại thiên thế giới”.

Khoa học ngày nay: Theo Nguyên Lượng Sắc Động Học (Quantum Chromo dynamics – QCD), hạt Quark có ba màu: Đỏ, xanh lá cây và xanh dương. Ngoài Quark lại có hạt Đối Quark (hai xúc giác). Tất cả những hạt Vi Phân Tiềm Nguyên tử đều là Hạt ảo, nghĩa là không có Trọng khối, vị trí, luôn luôn ẩn hiện ma quái, thay đổi hình dạng trong từng Sát Na. Người ta chỉ thấy những hạt này trong những phương trình toán học mà thôi. Hạt Quark (Hadron) và Photon (Quang tử) là những hạt thay đổi hình dạng rất kỳ quái. Ngoài ra, tất cả những hạt khác cũng thay đổi hình dạng rất lạ lùng. Hầu như tất cả những hạt đó chỉ xuất hiện trong vòng 1 phần triệu cho đến 40 phần tỉ của một giây đồng hồ. Có hạt như Tachyon còn nhỏ hơn Siêu Tơ Trời và bay nhanh hơn ánh sáng nữa (Ánh sáng bay 300,000 cây số/giây hay 186,000 dặm/giây). Điều này cho thấy Neutrino và Tachyon có thể còn nhỏ hơn Quartz. Cho nên bây giờ khi nói Quartz là hạt vật chất nhỏ nhất thì nó đã không đúng nữa vì năm 2015, Takaaki Kajita và Arthur McDonald được giải Nobel vật lý bởi đã chứng minh là Neutrino có mass, 50,000 lần nhỏ hơn một electron, còn nhỏ hơn Quartz. Khoa học đo lường được mass (khối lượng) nhưng chưa ‘nếm’ thử được mùi vị của những hạt vi trần này.

Khoa học không ‘nếm’ được nguyên tử trừ Kỳ Na ‘Tử’. Khoa học gia không bao giờ tưởng tượng nỗi cái thí nghiệm nếm nguyên tử dù có tơ tưởng đến thì họ cũng chưa biết làm sao để nếm nó? Vậy thì bằng cách nào mà Kỳ Na Giáo ‘ăn’ được nguyên tử để biết nó vị như thế nào? Nguyên tử nó ở khắp thân thể chúng ta nhưng làm sao dùng dụng cụ ngũ uẩn để ăn uống, sờ mó, hít ngữi, nghe ngóng, nhìn thấy được? Thói thường của con người là khi quán thấy cái gì ngộ thì ưa nghe cái âm hấp dẫn, sờ cái đẹp mềm mại, ngữi cái thơm nồng nàn và cuối cùng là đớp càn, càng đớp càng ghiền cứ như người ‘quân tử thực bất kỳ vị’. Ý rằng người quân tử Tàu và Việt ăn bất cứ vị gì, thay vì ‘bất tri kỳ vị,’ cái gì cũng đớp được bất kể thơm hay thúi, ngon hay dở. Rồi đưa đến kết luận là ngon hay dỡ, thơm hay hôi, ngọt hay bùi, mềm hay cứng, hay hay dở và đẹp hay xấu. Trong kinh, Đức Phật gọi Hạ Nguyên Tử và những hạt Vi phân Tiềm Nguyên tử bằng những tên khác nhau như: Khích du trần, Mao đầu trần, Vi trần, Cực vi, Cực vi trần, Lân hư trần và Lân-không…

Khích Du Trần là những hạt bụi mà nhạc sĩ Trịnh Công Sơn gọi là nắng thủy tinh mà ta thường thấy khi ánh sáng mặt trời chiếu qua khe cửa. Một hạt khích du trần chỉ bằng 1/200 tiết diện của một sợi tóc. Mao Đầu Trần là những hạt bụi nhỏ bằng đầu sợi lông. Trước kia, trong kinh Phật gọi Vi Trần là Nguyên Tử. Cực vi, Cực vi trần, Lân hư trần và Lân không, theo tôi nghĩ là những hạt Vi Phân Tiềm Nguyên tử hay những Hạt ảo là những hạt gần Hư Không, nó cũng giống như Epsilon, một điểm hình học không kích thước và có giá trị gần bằng 0 do Newton phát minh. Những thí dụ trên đây có thể ví với Quark là hạt nhỏ nhất mà khoa học biết được nhưng ‘Cực vi, Cực vi trần, Lân hư trần và Lân không’ của Phật Giáo không phải xét lại mà khoa học phải luôn xét lại. Họ tìm ra mass của Neutrino, 10/2015, còn nhỏ hơn cả hạt Quark như họ đã từng lầm tưởng Nguyên Tử (Atom) và những hạt khác nữa là hạt nhỏ nhất trong vũ trụ.

Nếu Phật, Bồ Tát và các vị thánh nhân thấy được Nguyên Tử và những hạt Vi Phân Tiềm Nguyên Tử thì các Ngài đã thấy được thực tại cuối cùng của sự vật mà các khoa học gia ngày nay gọi là những nền tảng cuối cùng cấu tạo vật chất.

Trong băng giảng Kinh Lăng Nghiêm, cụ Nghiêm Xuân Hồng nói,”Bản thể luận của nhà Phật cho rằng cái thực tại cuối cùng, cái cội nguồn của Pháp Giới này là chính cái Diệu Tâm không hình, không ảnh, nó tương tự như Mặt Trăng đó”.

Áo Nghĩa Thư viết: Kẻ biết thờ phụng cái vô thanh, vô cảm, vô sắc, không biến hại, không mùi, không vị, miên viễn, vô thủy, vô chung, cao hơn cả cái đại ngã, không lay chuyển được, kẻ đó đã được giải thoát, không còn là miếng mồi của thần chết. Tương tự, Phật Giáo cũng dạy như vậy về pháp giác ngộ, giải thoát vượt trên vũ trụ, nhưng không chủ trương thờ phụng cái vô ngã đó và cái tử chỉ là một trong những dòng chảy của sinh lão bệnh tử chứ không phải là cứu cánh trường sanh bất tử trong đạo Phật.

Theo Phật Giáo, khi nhân duyên chín mùi thì tâm nguyên tử có thể tạo nên bất cứ hình thể nào đó nhưng mắt trần của chúng ta không trông thấy được những chu trình cấu tạo đó. Đức Phật dùng ngũ nhãn thấy nguyên tử là “vi thể năng động”. Dĩ nhiên, có gì trong vũ trụ hiện hữu mà không năng động? Cái vô minh của chúng ta là cứ tưởng nó tỉnh tịnh tĩnh. Điều nghịch lý này chỉ nói nhỏ cho nhau nghe thôi chứ Phật, các Bổ Tát và chư Tổ nghe được thì các Ngài quở cho đấy.

“Thôi thì thôi để mặc mây trôi, Ôm trăng đánh giấc bên đồi dạ lan”. Và, “Tiếng quyên từng chập vầng trăng sáng”. Mây trôi và chim quyên cất tiếng kêu là động hay tĩnh? Vầng trăng sáng là tịnh hay động? Muốn thấy được chân như tự tánh của chính mình thì phải vượt thoát bờ nhị nguyên, động tĩnh, tỉnh giác để qua bến bất nhị.

Đạo học chú tâm tìm kiếm kinh nghiệm trực tiếp với thực tại, thực tại này không những chỉ xuyên suốt tư duy suy luận mà như tạng quang minh soi sáng cả mọi cảm thọ giác quan.

28. Tạng Quang Minh