TỐ SẮC GIỚI (Rūpāvacarakiriya) (DS2.1.10)

[482] - Thế nào là các pháp vô ký?¹

Khi nào có ý giới sanh khởi, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp câu hành xả, bắt cảnh sắc ... (trùng) ... cảnh xúc hoặc cảnh chi chi; trong khi ấy có xúc có thọ, có tưởng, có tư, có tầm, có tứ, có xả, có nhất hành tâm, có ý quyền, có xả quyền, có mạng quyền; hoặc là trong khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh. Đây là các pháp vô ký.

[483] Lại nữa trong khi ấy có bốn uẩn, có hai xứ, có hai giới, có ba thực, có ba quyền, có một xúc ...(trùng )... có một ý giới, có một pháp xứ có một pháp giới, hoặc là trong khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh. Đây là các pháp vô ký ... (trùng )...

[484] - Thế nào là hành uẩn trong khi ấy?

Tức xúc, tư, tầm, tứ, nhất hành tâm, mạng quyền; hoặc là khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh, ngoại trừ thọ uẩn, ngoại trừ tưởng uẩn, ngoại trừ thức uẩn. Đây là hành uẩn trong khi ấy ... (trùng) ...

Và đây là các pháp vô ký.

[485] - Thế nào là các pháp vô ký?²

Khi nào có ý giới sanh khởi, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp câu hành hỷ, bắt cảnh sắc ...(trùng)... cảnh pháp hoặc cảnh chi chi; trong khi ấy có xúc có thọ, có tưởng, có tư, có tầm, có tâm, có tứ, có hỷ, có lạc, có nhất hành tâm, có tấn quyền, có định quyền, có ý quyền, có hỷ quyền, có mạng quyền; hoặc là trong khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh. Đây là các pháp vô ký.

[486] - Thế nào là xúc trong khi ấy?

Trong khi ấy, pháp là sự đụng chạm, va chạm, tư cách đối xúc, trạng thái đối xúc. Đây là xúc trong khi ấy ... (trùng) ...

- Thế nào là nhất hành tâm trong khi ấy?

Trong khi ấy, đối với tâm có pháp là sự đình trụ, sự vững trú, sự vững vàng, sự không tán loạn, sự không lao chao, tính cách tâm không xao xuyến, chỉ tịnh, định quyền, định lực. Đây là nhất hành tâm trong khi ấy ... (trùng) ...

- Thế nào là tấn quyền trong khi ấy?

Trong khi ấy, pháp mà thuộc về tâm, có sự cố gắng, cần cố, ráng sức, chuyên cần, tinh cần, siêng năng, nỗ lực, dốc lòng, nghị lực, không nhủn chí, không bỏ qua nguyện vọng, không bỏ qua phận sự, phò trì trách nhiệm; tấn là tấn quyền, tấn lực. Đây là tấn quyền trong khi ấy.

- Thế nào là định quyền trong khi ấy?

Trong khi ấy, đối với tâm pháp là sự đình trụ, sự vững trú, sự vững vàng, sự không tán loạn, sự không lao chao, tính cách tâm không xao xuyến, chỉ tịnh, định quyền, định lực. Đây là định quyền trong khi ấy.

Hoặc là trong khi ấy, có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh. Đây là các pháp vô ký.

[487] Lại nữa trong khi ấy có bốn uẩn, có hai xứ, có hai giới, có ba thực, có năm quyền, có một xúc ...(trùng )... có một ý thức giới, có một pháp xứ có một pháp giới, hoặc là trong khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh. Đây là các pháp vô ký ... (trùng )...

[4ù88] - Thế nào là hành uẩn trong khi ấy?

Tức xúc, tư, tầm, tứ, hỷ, nhất hành tâm, tấn quyền, định quyền, mạng quyền; hoặc là khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh, ngoại trừ thọ uẩn, ngoại trừ tưởng uẩn, ngoại trừ thức uẩn. Đây là hành uẩn trong khi ấy ... (trùng) ...

Và đây là các pháp vô ký.

[489] - Thế nào là các pháp vô ký?³

Khi nào có ý giới sanh khởi, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp câu hành xả, bắt cảnh sắc ... (trùng) ... cảnh pháp hoặc cảnh chi chi; trong khi ấy có xúc có thọ, có tưởng, có tư, có tầm, có tâm, có tứ, có xả, có nhất hành tâm, có tấn quyền, có định quyền, có ý quyền, có xả quyền, có mạng quyền; hoặc là trong khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh. Đây là các pháp vô ký ... (trùng) ...

[490] Lại nữa trong khi ấy có bốn uẩn, có hai xứ, có hai giới, có ba thực, có năm quyền, có một xúc ...(trùng )... có một ý thức giới, có một pháp xứ có một pháp giới, hoặc là trong khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh. Đây là các pháp vô ký ... (trùng )...

[491] - Thế nào là hành uẩn trong khi ấy?

Tức xúc, tư, tâm, tứ, nhất hành tâm, tấn quyền, định quyền, mạng quyền; hoặc là khi ấy có những pháp phi sắc nào khác liên quan tương sinh, ngoại trừ thọ uẩn, ngoại trừ tưởng uẩn, ngoại trừ thức uẩn. Đây là hành uẩn trong khi ấy ... (trùng) ...

Và đây là các pháp vô ký.

[492] - Thế nào là các pháp vô ký?⁴

Khi nào có ý giới sanh khởi, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp câu hành hỷ tương ưng trí ... (trùng) ... câu hành hỷ tương ưng trí hữu dẫn ... (trùng) ... câu hành hỷ bất tương ưng trí ... (trùng) ... câu hành hỷ tương ưng trí hữu dẫn ... (trùng) ... câu hành xả tương ưng trí ... (trùng) ... câu hành xả tương ưng trí hữu dẫn ... (trùng) ... câu hành xả bất tương ưng trí ... (trùng) ... câu hành xả bất tương ưng trí hữu dẫn, bắt cảnh sắc ... (trùng) ... cảnh pháp hay cảnh chi chi; trong khi ấy có xúc ... (trùng) ... có bất phóng dật ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký.

[493] Vô tham là căn vô ký ... (trùng) ... vô sân là căn vô ký ... (trùng) ... vô si là căn vô ký ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký.

DỨT TÂM TỐ DỤC GIỚI

TỐ SẮC GIỚI (Rūpāvacarakiriya)⁵

[494] Khi nào vị tu tiến thiền sắc giới, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp, hiện tại lạc trú ly các dục ... (trùng) ... chứng và trú sơ thiền đề mục đất trong khi ấy có xúc ... (trùng) ... có bất phóng dật ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký.

[495] - Thế nào là các pháp vô ký?

Khi nào vị tu tiến thiền sắc giới, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp, hiện tại lạc trú, vắng lặng trầm tứ ... (trùng) ... chứng và trú nhị htiền ... (trùng) ... tam thiền ... (trùng) ... tứ thiền ... (trùng) ... sơ thiền ... (trùng) ... ngũ thiền đề mục đất; trong khi ấy có xúc ... (trùng) ... có bất phóng dật ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký ... (trùng) ...

DỨT TỐ SẮC GIỚI

TỐ VÔ SẮC GIỚI (Arūpāvacarakiriyā)

[496] - Thế nào là các pháp vô ký?

Khi nào vị tu tiến thiền vô sắc giới, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp, hiện tại lạc trú, vượt qua mọi sắc tưởng, dập tắt các đối ngại tưởng, không tác ý dị biệt tưởng, đoạn trừ lạc ... (trùng) ... chứng và trú tứ thiền câu hành tưởng không vô biên xứ; trong khi ấy có xúc ... (trùng) ... có bất phóng dật ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký.

[497] - Thế nào là các pháp vô ký?

Khi nào vị tu tiến thiền vô sắc giới, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp, hiện tại lạc trú, vượt qua mọi không vô biên xứ, đoạn trừ lạc ... (trùng) ... chứng và trú tứ thiền câu hành tưởng thức vô biên xứ; trong khi ấy có xúc ... (trùng) ... có bất phóng dật ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký.

[498] - Thế nào là các pháp vô ký?

Khi nào vị tu tiến thiền vô sắc giới, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp, hiện tại lạc trú, vượt qua mọi thức vô biên xứ, đoạn trừ lạc ... (trùng) ... chứng và trú tứ thiền câu hành tưởng vô sỡ hữu xứ; trong khi ấy có xúc ... (trùng) ... có bất phóng dật ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký.

[499] - Thế nào là các pháp vô ký?

Khi nào vị tu tiến thiền vô sắc giới, thuộc tố phi thiện phi bất thiện và phi quả của nghiệp, hiện tại lạc trú, vượt qua mọi vô sỡ hữu xứ, đoạn trừ lạc ... (trùng) ... chứng và trú tứ thiền câu hành tưởng phi tưởng phi phi tưởng xứ; trong khi ấy có xúc ... (trùng) ... có bất phóng dật ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký ... (trùng) ...

[500] - Vô tham là căn vô ký ... (trùng) ... vô sân là căn vô ký ... (trùng) ... vô si là căn vô ký ... (trùng) ... Đây là các pháp vô ký.

DỨT TỐ VÔ SẮC

(3) Paṭighasampayuttaṃ là tâm có sỡ hữu sân phối hợp. Còn domanassavedanā - cetasika là sỡ hữu thọ ưu.

Quả của thiện, trước hết là nói đến ngũ thức vô nhân, tức nhãn thức, nhĩ thức, tỷ thức, thiệt thức, thân thức

(6) Vedanā, trong 5 thức thì nhãn thức, nhĩ thức, tỷ thức, thiệt thức thuộc về xả thọ (Upekkhāvedanā)