Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng KinhTrang 2/3

Tam tạng Việt · Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh · Kinh tạng › Bộ Đại Tập

SỐ 418 — KINH BAN-CHU TAM-MUỘI (KINH THẬP PHƯƠNG HIỆN TẠI PHẬT TẤT TẠI TIỀN LẬP ĐỊNH)

Dịch giả
HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì phiên dịch
Thông tin
Đại tập 53Đại Chính số 418

Phẩm 7: THỌ KÝ

Bồ-tát Bạt-đà-hòa bạch Phật:

–Bạch Đấng Thiên Trung Thiên! Rất ít có ai đạt được, chỉ Như Lai mới giảng nói Tam-muội này! Các Bồ-tát ưa thích tu hành tinh tấn sẽ không biếng trễ đối với quả vị Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Sau khi Phật nhập Niết-bàn, Tam-muội này sẽ còn tồn tại ở cõi Diêm-phù-đề hay không?

Đức Phật nói:

–Này Bạt-đà-hòa! Sau khi ta vào Niết-bàn, Tam-muội này sẽ tồn tại ở đời chỉ bốn mươi năm, sau đó, không còn xuất hiện nữa. Tiếng than, vào đời loạn, lúc kinh Phật hoàn toàn bị gián đoạn, các Tỳ-kheo không còn phụng hành theo lời Phật dạy. Thời loạn qua rồi, lúc các nước không còn đánh nhau, khi ấy, Tam-muội này lại xuất hiện ở Diêm-phù-đề, nhờ oai thần của Phật nên kinh Tam-muội này lại lưu truyền.

Bấy giờ, Bồ-tát Bạt-đà-hòa và Bồ-tát La-lân-na-kiệt liền từ chỗ ngồi đúng dậy, sửa lại y phục, chắp tay thưa:

–Bạch Thế Tôn! Vào thời loạn sau khi Phật nhập Niết-bàn, chúng con sẽ cùng ủng hộ Tam-muội này, thọ trì Tam-muội này, giảng nói đầy đủ cho người khác và nghe kinh điển này không lúc nào nhàm chán.

Bồ-tát Ma-ha Tu-tát-hòa, Bồ-tát Kiêu-nhật-đâu, Bồ-tát Na-la-đạt, Bồ-tát Tu-thâm, Bồ-tát Nhân-để-đạt, Bồ-tát Hòa-luân-điều cũng cùng nhau bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Vào đời loạn sau khi Phật vào Niết-bàn, chúng con sẽ cùng nhau giữ gìn kinh này, khiến cho Phật đạo được tồn tại lâu dài ở đời. Người nào chưa được nghe kinh này, chúng con sẽ cùng nhau giảng nói cho họ. Tất cả chúng con đều sẽ thọ trì.

Khi ấy, có năm trăm người gồm Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di đều từ chỗ ngồi đứng dậy, chắp tay bạch Phật:

–Vào thời loạn sau khi Đức Phật nhập Niết-bàn, tất cả chúng con đều sẽ giữ gìn và nguyện thọ trì kinh này. Năm trăm người chúng con xin giao phó tin tưởng tám vị Bồ-tát ấy.

Đức Phật liền mỉm cười. Từ miệng Phật phát ra ánh sáng màu vàng ròng, chiếu đến các cõi nước Phật nhiều không thể tính kể trong khắp mười phương, sau đó, ánh sáng trở lại vòng quanh Đức Phật ba vòng rồi nhập vào nơi đỉnh đầu Đức Phật.

Tôn giả A-nan bèn từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa lại y bày vai phải, đến trước Đức Phật, cung kính đảnh lễ rồi lui ra đứng chắp tay, nói kệ tán thán:

Tâm, hạnh của Phật rất thanh tịnh

Thần thông biến hóa thật vô cùng

Không còn chướng ngại vượt các trí

Ánh sáng trừ tăm tối, cấu uế.

Trí tuệ vô lượng, tâm giải thoát

Tiếng Phật Thế Tôn như chim chúa

Ngoại đạo không thể làm dao động

Vì sao Phật cười phát diệu quang.

Nguyện xin Thế Tôn hãy giảng nói

Cha lành thương tưởng khắp chúng sinh

Nếu được nghe Phật diễn Phạm âm

Hiểu rõ, đạt đạo, dạy thế gian.

Thế Tôn cảm ứng có nguyên do

Đạo Sư không mỉm cười vô cớ

Hôm nay ai sẽ được thọ ký

Kính xin Phật nói ý nghĩa này.

Này ai sẽ đạt Đạo bền chắc

Ai đạt, thực hành hạnh vi diệu,

Ai đạt kho tàng pháp sâu xa,

Đạo đức vô thượng, người người kính.

Ai người thương tưởng đến thế gian

Ai sẽ phụng hành kinh pháp này

Ai được ở trong trí tuệ Phật

Thế Tôn, kính mong Phật giảng nói.

Khi ấy, Đức Phật vì Tôn giả A-nan, nói kệ:

Phật hỏi: A-nan! Ông thấy chăng?

Năm trăm người đang đứng ở đây

Vô cùng hoan hỷ, họ cùng nói:

“Chúng ta sẽ đạt được pháp này!”

Nét mặt vui, hòa, kính lễ Phật:

“Chúng ta khi nào được như ngài?”

Đều đứng cung kính, khen Thế Tôn:

“Chúng ta sẽ chóng đạt như vậy!”

Năm trăm người đang hiện ở đây

Tên gọi tuy khác, hạnh đồng nhau

Thường ưa thọ trì kinh pháp ấy

Vào đời vị lai cũng sẽ vậy.

Nay ta giao phó cho các ông

Tuệ Phật vô lượng nên biết rõ,

Họ không chỉ gặp một Đức Phật

Nơi đó lập nguyện được tuệ này.

Nhìn thấu triệt vào các đời trước,

Họ đã từng gặp tám vạn Phật

Năm trăm người đều ở trong đạo

Giảng giải nghĩa kinh, thành tựu hạnh.

Hỗ trợ vô số các Bồ-tát

Thực hành Từ bi, hộ kinh pháp

Giáo hóa tất cả các chúng sinh

Khiến cho tất cả thành đạo hạnh.

Biết rõ Thế Tôn đời qua khứ

Thấy tám mươi ức vô số Phật

Oai đức vĩ đại, tâm giải thoát

Hộ pháp này, thực hành ba chuyển.

Hiện tại, thọ trì pháp của ta

Phân bố, cúng dường các xá-lợi

Lắng nghe kính nhận lời Phật dạy

Thảy đều đọc tụng và giao phó.

Ở nơi chùa tháp hoặc núi rừng

Hoặc chỗ Trời, Rồng, Càn-thát-bà

Đâu đâu cũng chuyển dạy kinh điển

Qua đời được sinh lên cõi trời.

Sau đó sinh về lại cõi người

Mỗi người một dòng họ khác nhau

Nhưng sẽ cũng thực hành Phật đạo

Lưu hành pháp này như đã nguyện.

Nhờ tin ưa kinh pháp như vậy

Mong cầu liền được, giữ, phụng hành

Khiến vô số người đều được nghe

Tâm ý được vô cùng hoan hỷ.

Đạt thông tuệ, không nhàm chán pháp

Không tiếc thân mạng, ham tuổi thọ

Điều phục tất cả các ngoại đạo

Dạy họ kinh pháp, chí nguyện lớn.

Kinh pháp này rất khó đạt được,

Thọ trì, đọc tụng và giảng nói

Hôm nay, bốn chúng ở trước ta

Và năm trăm người đều thọ trì.

Cùng tám Bồ-tát: Bạt-đà-hòa,

La-lân-na-kiệt, Na-la-đạt

Ma-ha-tu-tát, Hòa-luân-điều,

Nhân-để, Tu-thâm, Kiều-nhật-đâu.

Tỳ-kheo, Ni, cư sĩ nam, nữ

Phụng hành nghĩa lý pháp vi diệu

Thường dùng kinh pháp ban thế gian

Giảng nói, giáo hóa pháp sâu xa.

Tám vị Bồ-tát: Bạt-đà-hòa

Là thượng thủ của năm trăm người

Thường nên phụng trì kinh Phương đẳng

Không hề đắm nhiễm pháp thế tục.

Cởi bỏ trói buộc, Tuệ hiểu Không

Có trăm tướng phước như vàng ròng

Thực hành Từ bi độ chúng sinh

Bố thí an ổn, diệt trừ cấu.

Qua đời sinh vào nhà chánh pháp

Không bị trở lại ba đường ác

Đời đời luôn cùng nhau hòa hợp

Sau này sẽ thành tựu Phật đạo.

Từ bỏ hẳn những nơi tám nạn

Xa lìa tất cả các đường ác

Các hạnh công đức không kể xiết

Thọ nhận phước đức cũng vô lượng.

Sẽ được gặp Đức Phật Di-lặc

Cùng nhau một lòng đến quy y

Cũng đều cúng dường Đức Từ Bi

Đạt được pháp tịch diệt vô thượng.

Tâm họ tự nhiên được hòa đồng

Chánh niệm phụng sự Nhân Trung Tôn

Không theo thế tục, đạt Pháp nhẫn

Nhanh chóng đạt hạnh đạo Vô thượng.

Họ thường phụng trì kinh pháp này

Thức khuya dậy sớm để đọc tụng

Gieo trồng công đức, tu Phạm hạnh

Gặp Phật Di-lặc, cũng như vậy.

Các Phật ra đời ở Hiền kiếp

Giao nhận Từ bi cứu thế gian,

Ở đâu cũng thọ trì chánh pháp

Phụng Phật quá khứ, hiện, vị lai.

Cúng dường tất cả các Thế Tôn

Gặp Phật ba đời, chẳng tham, sân

Sẽ được nhanh chóng thành Phật đạo

Không thể nghĩ bàn và suy lường.

Nếu có người nào đạt Phật đạo

Người người nên lần lượt cúng dường

Không thể tính kể vô số kiếp

Cúng dường như vậy không dừng nghỉ.

Như vậy, Bồ-tát Bạt-đà-hòa

La-lân-na-kiệt, Na-la-đạt

Và Tu-tát-hòa, Kiều-nhật đâu

Từng gặp Phật như cát sông Hằng.

Thường luôn phụng hành theo chánh pháp

Tuyên dạy vô số giáo pháp Phật

Đạo hạnh vô lượng, không kể xiết

Cho đến trong vô số ức kiếp,

Giả sử có người thọ trì tên

Những chỗ đến đi, trong giấc mộng

Luôn dũng mạnh dẫn dắt thế gian

Tất cả sẽ đạt đạo Vô thượng.

Nếu ai nhìn thấy và lắng nghe

Tâm họ được vô cùng hoan hỷ

Đều chắc chắn đạt đến Phật đạo

Huống là phụng sự và cúng dường,

Nếu ai giận dữ và mắng chửi

Có ý hung ác đến đánh đập

Nhờ ân oai thần của tám vị

Phật Đạo đạt thành, huống cung kính.

Các vị trì Pháp khó nghĩ bàn

Tiếng lành và tuổi thọ vô lượng

Ánh sáng vô hạn, đức không nghi

Trí tuệ vô lượng, hạnh cũng thế.

Thường được diện kiến vô lượng Phật

Giới thanh tịnh như cát sông Hằng

Thực hành hạnh bố thí khắp nơi

Vì để mong cầu đạo Vô thượng.

Vô số ức kiếp nói phước này

Không thể cùng tận các công đức

Người thọ trì kinh và đọc tụng

Đạt đến đại đạo không gì khó.

Nếu ai ưa thích kinh điển này

Thọ trì, đọc tụng và giảng nói

Nên biết trong năm trăm người này

Luôn luôn kính quý, không nghi ngờ,

Giả sử thực hành kinh pháp này

Ưa thích lý đạo, càng tinh tấn

Giữ giới thanh tịnh, bỏ ham ngủ,

Đạt Tam-muội này, không gì khó,

Muốn được an ổn tu kinh, giới

Tỳ-kheo nên ở nơi thanh vắng

Thường đi khất thực, biết vừa đủ

Đạt Tam-muội này không gì khó,

Rời xa ồn náo, chẳng nhận mời

Miệng không ham vị, bỏ ái dục

Theo ai nghe giảng kinh pháp này

Kính họ như Phật, thường phụng sự.

Trừ tham, bỏn xẻn, nhận pháp ấy

Dứt hẳn dâm dục, lìa ngu si

Phát khởi đại đạo, lòng tin chắc

Sao đó học, hành Tam-muội này

Thực hành không chấp bỏ các dục

Luôn tự cẩn thận trừ sân, hận

Tinh tấn phụng hành lời Phật dạy

Sau đó tu học Tam-muội ấy.

Không ham con cái vật sở hữu

Xa lìa kiêu mạn và thê thiếp

Tại gia tu đạo thường hổ thẹn

Sau đó học tập Tam-muội này

Tâm không làm hại, thường hòa thuận

Không thích chê bai, bỏ điều ác

Không mong cầu sắc, đạt pháp nhẫn

Khéo léo đọc tụng Tam-muội này.

Tỳ-kheo-ni học kinh pháp ấy

Thường nên cung kính, không kiêu mạn

Rời xa cười giỡn và cao ngạo

Đạt Tam-muội này không gì khó.

Luôn hành tinh tấn, bỏ ngủ nghỉ

Không chấp ngã, ngã sở, người, vật

Người yêu thích pháp không tiếc thân

Sau đấy học tụng Tam-muội ấy.

Chế ngự dâm dục, không tham đắm

Tâm không giận dữ, bỏ dua nịnh

Không hề rơi vào lưới các ma

Thọ trì Tam-muội được như vậy.

Luôn bình đẳng đối với chúng sinh

Trừ bỏ buông lung các trần cấu

Tâm tánh, lời nói không thô bạo

Sau đó học, tụng Tam-muội này.

Đối với Bình bát và y phục

Không được tham ái, dù giây lát

Tôn kính minh sư xem như Phật

Sau đó học, tụng Tam-muội này

Để được lợi ích xa xứ nạn

Nhất tâm tin ưa lời Phật dạy

Lìa xa tất cả tám đường ác

Thọ trì kinh này được như vậy.

Phẩm 8: ỦNG HỘ

Bấy giờ, sau khi nghe Đức Phật nói kệ, tám vị Bồ-tát: Bồ-tát Bạt-đà-hòa, Bồ-tát Kiêu-nhật-đâu, Bồ-tát La-lân-na-kiệt, Bồ-tát Na-la-đạt, Bồ-tát Tu-thâm, Bồ-tát Ma-ha Tu-tát-hòa, Bồ-tát Nhân-để-đạt và Bồ-tát Hòa-luân-điều đều vô cùng hoan hỷ, dâng năm trăm y kiếp-ba và nhiều châu báu cũng như tự thân xin quy y Phật để cúng dường.

Đức Phật bảo Tôn giả A-nan:

–Các Bồ-tát Bạt-đà-hòa… là bậc thầy trong năm trăm Bồ-tát, thường ở trong Chánh Pháp, tùy thuận giáo hóa khiến cho mọi người đều được hoan hỷ, đều được tâm vui mừng, tâm tùy thời, tâm thanh tịnh, tâm bỏ ái dục.

Bấy giờ, năm trăm Bồ-tát đều chắp tay đứng trước Phật. Bồ-tát Bạt-đà-hòa thưa:

–Bạch Thế Tôn! Bồ-tát thọ trì những pháp gì để đạt được Tam-muội này?

Đức Phật nói:

–Bồ-tát có bốn điều hành trì thì nhanh chóng đạt được Tam-muội này. Những gì là bốn?

1. Không tin theo ngoại đạo.

2. Đoạn trừ ái dục.

3. Tu hành đúng như pháp.

4. Không tham đắm sự sống.

Đó là bốn điều để Bồ-tát nhanh chóng đạt được Tam-muội này. Nếu thọ trì, đọc tụng hoặc giữ gìn thì đời hiện tại đạt được năm trăm công đức.

Này Bạt-đà-hòa! Ví như Tỳ-kheo có tâm Từ thì không bao giờ bị trúng độc hay trúng các binh khí, lửa không thể đốt, vào nước không bị chết, vua chúa không thể sai sử được. Cũng vậy, Bồ-tát thọ trì Tam-muội này, không hề bị trúng độc, không bao giờ bị trúng các binh khí, không bị lửa thiêu đốt cũng không bị nước nhận chìm và không khi nào bị vua chúa sai sử.

Này Bạt-đà-hòa! Ví như vào kiếp lửa thiêu đốt, Bồ-tát thọ trì Tam-muội này, giả sử bị rơi vào trong lửa thì lửa cũng liền tắt, giống như nước trong bình lớn dập tắt được ngọn lửa nhỏ một cách dễ dàng.

Này Bạt-đà-hòa! Như ta đã giảng nói không khác, Bồ-tát nào thọ trì Tam-muội này, nếu vua, hoặc giặc, hoặc lửa, hoặc nước, hoặc rồng, hoặc rắn, hoặc Quỷ thần, Dạ-xoa, hoặc thú dữ, hoặc trăn, hoặc thuồng luồng, hoặc sư tử, hoặc hổ, hoặc sói, hoặc chó, hoặc người, hoặc phi nhân, hoặc hươu, hoặc cây độc, hoặc quỷ thần Cưu-hoàn muốn quấy nhiễu người, muốn giết hại người, muốn chiếm đoạt bình bát, muốn phá hoại thiền định, chánh niệm của người mà đến Bồ-tát này thì không bao giờ hại được.

Này Bạt-đà-hòa! Như ta đã giảng nói, chỉ trừ khi đời trước của vị ấy đã tạo tác như thế, ngoài ra, không gì có thể làm hại được.

Nếu Bồ-tát nào thọ trì Tam-muội này, không bao giờ bị các bệnh về mắt, tai, mũi hay thân thể, tâm ý cũng không hề bị lo buồn. Bồ-tát này, lúc chết hoặc gần chết, giả sử có tai họa gì thì như Phật đã giảng nói, chỉ trừ khi đời trước của vị ấy đã tạo tác như thế nếu không thì không hề có.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát này được tất cả chư Thiên khen ngợi, tất cả các hàng Rồng, Quỷ thần, Dạ-xoa, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân đều khen ngợi. Chư Phật Đấng Thiên Trung Thiên cũng đều khen ngợi Bồ-tát này.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát này được chư Thiên ủng hộ, được các vị rồng, bốn vua trời Hộ thế, Thích Đề-hoàn Nhân và Phạm thiên cả ba cõi trời đều ủng hộ; Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân đều ủng hộ Bồ-tát này. Chư Phật Đấng Thiên Trung Thiên cũng đều ủng hộ Bồ-tát này.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát được chư Thiên, Rồng, thần Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân tất cả đều kính mến. Chư Phật Đấng Thiên Trung Thiên đều không còn ái dục, vì đạo nên cũng đều kính mến Bồ-tát này.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát này được chư Thiên, Rồng, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân, tất cả đều mong muốn nhìn thấy. Chư Phật Thiên Trung Thiên đều muốn Bồ-tát này đến chỗ của mình, vì các chúng sinh nên chư Phật rất muốn khiến Bồ-tát này đến.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát được chư Thiên, Rồng, Dạ-xoa, Càn-thát-bà, A-tu-la, Ca-lâu-la, Khẩn-na-la, Ma-hầu-la-già, Nhân phi nhân đều đến chỗ của Bồ-tát này, đều cùng nhau gặp gỡ. Bồ-tát này không những nhìn thấy chư Phật vào ban ngày mà còn thấy chư Phật vào ban đêm trong giấc mộng, được nghe chư Phật tự nói lên danh hiệu của chư Phật.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát này dù chưa đọc tụng kinh và trước đây chưa được nghe kinh điển, nhờ oai thần của Tam-muội này mà ban đêm, trong giấc mộng, Bồ-tát được nghe tên kinh điển và được tự nghe âm thanh của kinh. Nếu ban ngày không được nghe thì ban đêm, trong giấc mộng, được nghe thấy tất cả.

Này Bạt-đà-hòa! Nếu ta giảng nói về công đức của Bồ-tát thọ trì Tam-muội này thì trong một kiếp hay hơn một kiếp cũng không thể nói hết, huống là công đức của Bồ-tát dốc cầu và đạt được Tam-muội này.

Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói kệ:

Bồ-tát nào học Tam-muội này

Nghĩa lý tịch tĩnh do Phật giảng

Muốn khen công đức của vị ấy

Chỉ như giảm hạt cát sông Hằng.

Đao kiếm không thể làm bị thương

Giặc cướp, kẻ thù không thể hại

Vua, quan đều hoan hỷ hướng về

Người học Tam-muội, được như vậy.

Rắn rết độc hại, đáng sợ hãi

Thấy hành giả ấy, độc liền trừ

Không hề hung dữ, phun khí ác

Đọc tụng Tam-muội, được như vậy.

Oán thù, hiềm khích không thể hại

Trời, Rồng, Quỷ thần, Khẩn-na-la

Thấy ánh oai đức đều mừng reo

Học Tam-muội này được như vậy.

Sói dữ, trăn lớn ở rừng sâu

Sư tử cùng với hổ, hươu, nai

Không hề độc hại, làm bị thương,

Đều đến hộ vệ hành giả ấy.

Quỷ thần xấu ác bắt hồn người

Chư Thiên, những người có tâm ác

Cảm ứng oai thần, tự quy phục

Người học Tam-muội được như vậy.

Vị ấy không hề bệnh, khổ, đau

Tai, mắt thông suốt và sáng tỏ

Biện tài trí tuệ rất đặc biệt

Tu hành Tam-muội mau như vậy.

Người ấy không bị đọa địa ngục

Lìa xa ngạ quỷ và súc sinh

Đời đời sinh ra biết kiếp trước

Học Tam-muội này đạt như vậy.

Các Càn-thát-bà thường ủng hộ,

Chư Thiên, loài người, A-tu-la,

Ma-hầu-la-già cũng như vậy

Tu hành Tam-muội đạt như thế.

Được chư Thiên khen ngợi công đức

Trời, Người, Rồng, Quỷ, Khẩn-na-la

Chư Phật ngợi khen, khiến như nguyện

Đọc, giảng nói kinh cho người khác.

Tâm đạo vị này không thoái chuyển

Tuệ hiểu nghĩa pháp không cùng tận

Dáng mạo đẹp đẽ không ai bằng

Đọc tụng kinh này, giáo hóa người.

Các nước đánh nhau, dân loạn lạc

Đói khổ, bần cùng, lại lo âu

Mạng sống đời loạn thật ngắn ngủi

Nếu đọc kinh này giáo hóa người.

Mạnh mẽ điều phục các việc ma

Tâm ý không hề thấy sợ hãi,

Công đức người ấy khó nghĩ bàn

Tu hành Tam-muội đạt như vậy.

Huyễn hóa, quái lạ và phù chú

Nhơ uế, đường tà, việc bất chánh

Hoàn toàn không thể trúng người này

Do ưa thích pháp, đạt căn bản.

Tất cả đều khen đức vị ấy

Đầy đủ định, tuệ, đệ tử Phật

Vào đời sau cùng thuở vị lai

Thọ trì kinh này, đạt như vậy.

Thường tu hành tinh tấn, hoan hỷ

Đồng lòng, vui vẻ tu pháp ấy

Thọ trì, đọc tụng và giảng nói

Nay ta vì vậy mà thuyết giảng.

Phẩm 9: ĐỨC PHẬT SẠN-LA-DA

Bấy giờ, Đức Phật nói:

–Này Bạt-đà-hòa! Vào thuở xa xưa không thể tính kể vô số kiếp, bấy giờ có Đức Phật hiệu là Sạn-la-da Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác, là bậc tôn quý nhất ở thế gian, an định ở thế gian, là bậc Đại thần chú trong các kinh, cõi trời, cõi người đều tôn xưng là Đấng Thiên Trung Thiên.

Khi ấy có trưởng giả tên là Tu-đạt, cùng với hai vạn người cùng nhau đi đến chỗ Đức Phật Sạn-la-da, cung kính đảnh lễ Phật rồi lui ra ngồi một bên. Trưởng giả Tu-đạt thưa hỏi Đức Phật về Tam-muội này. Biết được tâm niệm của trưởng giả, Đức Phật ấy liền giảng nói về Tam-muội ấy. Nghe xong, Trưởng giả vô cùng hoan hỷ, liền xin xuất gia làm Sa-môn, dốc cầu Tam-muội này trong tám vạn năm. Thuở ấy, Trưởng giả Tu-đạt theo vô số Đức Phật để nghe kinh, được trí tuệ rất sáng suốt cao vời. Sau đó Trưởng giả qua đời được sinh lên cõi trời Đao-lợi, lại sinh nơi cõi trời, rồi sau nữa lại sinh vào cõi người.

Thuở ấy, trong kiếp nọ lại có Phật hiệu là Thuật-xà-ba-đề Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác. Khi đó, Phật hạ sinh vào gia đình Sát-đế-lợi. Trưởng giả Tu-đạt ở chỗ Đức Phật ấy được nghe và siêng cầu Tam-muội này.

Sau đó, trong kiếp nọ lại có Đức Phật hiệu là Lại-tỳ-la-da Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác, Đức Phật này đản sinh vào gia đình dòng Bà-la-môn. Khi đó, Trưởng giả Tu-đạt cũng ở chỗ Đức Phật ấy thọ trì Tam-muội này, dốc cầu và giữ gìn Tam-muội này trong tám vạn bốn ngàn năm.

Này Bạt-đà-hòa! Tiếp theo, tám vạn kiếp nữa, Trưởng giả Tu-đạt sẽ thành Phật hiệu là Đề-hòa-kiệt-la. Bấy giờ, Trưởng giả Tu-đạt vì người khác mà tu tập trí tuệ sâu xa, cao vời và dũng mạnh.

Này Bạt-đà-hòa! Ông có thấy Tam-muội này không? Nó có lợi ích như vậy, khiến cho người thành tựu Phật đạo. Bồ-tát nào đạt được Tam-muội này, nên học, đọc tụng, thọ trì và dạy cho người khác giữ gìn, như vậy không lâu sẽ thành Phật.

Này Bạt-đà-hòa! Ông có biết hay không? Tam-muội này là mắt của Bồ-tát, là mẹ của Bồ-tát, là nơi quy ngưỡng của các Bồ-tát, là chỗ được sinh ra của Bồ-tát.

Này Bạt-đà-hòa! Ông biết chăng? Tam-muội này phá trừ những sự tăm tối, soi sáng cả cõi trời, cõi người.

Ông có biết không? Tam-muội này là kho tàng của chư Phật, là cảnh giới của chư Phật, là nguồn châu báu nơi biển sâu, là ngọn núi lớn vô lượng công đức, là kinh điển minh triết. Nên biết chỗ phát sinh của Tam-muội này như vậy, chư Phật sinh ra từ Tam-muội này như vậy. Khi nghe kinh, phải an trú chánh niệm trong bốn Niệm xứ. Bốn Niệm xứ là gì?

1. Quán sát thân mình và quán sát thân người khác vốn đều không có thân.

2. Quán sát cảm thọ của mình và quán sát cảm thọ của người khác vốn đều không có cảm thọ.

3. Quán sát tâm mình và quán sát tâm người khác vốn đều không có tâm.

4. Quán sát pháp của mình và quán sát pháp của người khác vốn đều không có pháp.

Này Bạt-đà-hòa! Ai là người có lòng tin vào Tam-muội ấy? Chỉ có Đức Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác, bậc Bất thoái chuyển và bậc A-la-hán mới có lòng tin vào Tam-muội này. Người ngu si, tâm mê muội thì cách Tam-muội Hiện tại Phật tiền lập này rất xa. Vì sao? Vì pháp này là pháp niệm Phật sẽ được thấy Phật.

Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát nên niệm Phật sẽ được thấy Phật, nghe kinh pháp không được chấp giữ. Vì sao? Vì phật vốn không có pháp này, không có đối tượng nào là nhân duyên. Vì sao? Vì tất cả vốn không, không thật có. Mỗi mỗi đều do ý niệm mà ra. Trong pháp này không có đối tượng chấp giữ, pháp này không có đối tượng tham đắm, vô cùng thanh tịnh giống như hư không. Pháp này là sự nghĩ tưởng của con người, nên hiểu rõ là không có pháp nào, là không thật có, là giả, vì thế, nguyên nhân của nó cũng rỗng lặng như Niết-bàn. Pháp này vốn không thật có, vốn không có pháp này, không từ đâu đến cũng không đi về đâu. Người cũng vốn không, không chấp pháp này là gần, cũng không chấp pháp này là xa.

Này Bạt-đà-hòa! Nếu có người thọ trì Tam-muội này, nhờ nơi Tưởng mà thể nhập vào chỗ không còn tưởng, thấy Phật, niệm Phật, đạt sự hiểu biết, nghe kinh, niệm pháp. Đạt sự hiểu biết, không được chấp là ta, không được tham đắm vào pháp. Vì sao? Này Bạt-đà-hòa! Nếu chấp giữ vào sự hiểu biết thì không thể thấy Phật, nếu có đối tượng tham đắm dù chỉ bằng mảy lông sợi tóc cũng không thể thấy pháp. Bố thí cho người khác mà có sự mong cầu, đó chẳng phải là bố thí. Giữ giới mà có sự mong cầu đó là không thanh tịnh. Tham các pháp thì không thể đạt đến Niết-bàn. Đối với kinh mà có tâm dua nịnh thì chẳng có sự sáng suốt, ưa thích ở đông đảo, vui mừng với ngoại đạo thì không bao giờ đạt được một hạnh nào. Ở trong các Dục phải nghĩ nên xa lìa, có sân giận thì không thể nhẫn nhục, khi có tâm ghét thì không được nói về người khác. Người dốc lòng cầu đạo A-la-hán thì không được thấy như vậy, không mong đạt được ở trong Tam-muội Hiện tại Phật tất tại tiền lập, không từ đâu đến, được phát sinh và an trú trong pháp lạc, có đối tượng tham chấp thì không đạt được Không. Bồ-tát không được bỏn xẻn, tham lam, biếng trễ, như thế sẽ không đạt đạo, có dâm dật thì không thể nhập vào quán sát, có đối tượng nhớ nghĩ thì không thể nhập vào Tam-muội.

Bấy giờ, Đức Phật nói kệ:

Các công đức này khó tính kể

Giữ giới đầy đủ, không tì vết

Tâm được thanh tịnh, bỏ trần cấu

Tu Tam-muội này được như vậy.

Người nào thọ trì Tam-muội ấy

Được trí tuệ lớn không thiếu giảm

Thấu đạt nghĩa lý, chẳng hề quên

Các hạnh công đức như trăng sáng.

Nếu ai thọ trì Tam-muội này

Hiểu biết thấu đạt khó nghĩ bàn

Thông suốt vô lượng các đạo pháp

Vô số chư Thiên đều ủng hộ.

Nếu ai thọ trì Tam-muội này

Luôn được diện kiến vô số Phật

Được nghe vô lượng Phật thuyết pháp

Liền được thọ trì nhờ các hạnh.

Người nào thọ trì Tam-muội này

Tội ác, khổ sở được diệt trừ.

Chư Phật Từ bi thương thế gian

Thảy đều khen ngợi Bồ-tát ấy

Giả sử Bồ-tát muốn nhìn thấy

Vô số Đức Phật đời vị lai

Một lòng hoan hỷ trong chánh pháp

Nên học, đọc tụng Tam-muội này.

Nếu người thọ trì Tam-muội ấy

Công đức, phước lành khó nghĩ bàn

Đạt thân người tôn quý bậc nhất

Xuất gia, giải thoát đi khất thực,

Nếu ai đạt kinh này sau cùng

Cũng sẽ được công đức bậc nhất

Và các phước thiện cũng vô lượng

Tu Tam-muội này được như vậy.

KINH BAN-CHU TAM-MUỘI

QUYỂN HẠ

Phẩm 10: THỈNH PHẬT

Bấy giờ, Bồ-tát Bạt-đà-hòa sửa lại y phục, quỳ gối chắp tay bạch Phật:

–Bạch Thế Tôn! Con kính thỉnh Phật và chúng tăng Tỳ-kheo vào ngày mai quang lâm đến nhà con để thọ thực. Kính mong Phật Từ bi nhận lời thỉnh mời của con.

Đức Phật và chúng Tỳ-kheo đều im lặng nhận lời. Biết Đức Phật đã nhận lời, Bồ-tát Bạt-đà-hòa đứng dậy đi đến chỗ của Tỳ-kheo-ni Ma-ha-ba-dụ-đề, thưa với Tỳ-kheo-ni:

–Tôi kính mời Ni sư và đại chúng Tỳ-kheo-ni vào sáng ngày mai thọ thực tại nhà tôi. Kính mong Ni sư nhận lời mời của tôi.

Tỳ-kheo-ni Ma-ha-ba-dụ-đề nhận lời.

Bồ-tát Bạt-đà-hòa nói với Bồ-tát La-lân-na-kiệt:

–Này em! Tất cả những người mới đến ở các thành ấp đều hãy mời họ đến chỗ Đức Phật.

Bồ-tát La-lân-na-kiệt đi đến chỗ Đức Phật, đảnh lễ rồi quỳ gối chắp tay thưa:

–Bạch Thế Tôn! Anh con kính thỉnh Phật và mời tất cả những người mới đến đều thọ thực tại nhà con. Kính mong Thế Tôn Từ bi nhận lời.

Bồ-tát Bạt-đà-hòa, Bồ-tát La-lân-na-kiệt, Bồ-tát Kiều-nhật-đâu, Bồ-tát Na-la-đạt, Bồ-tát Tu-thâm, Bồ-tát Ma-ha Tu-tát-hòa, Bồ-tát Nhân-để-đạt, Bồ-tát Hòa-luân-điều đều cùng với quyến thuộc đến chỗ Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ chân Phật, sau đó, đảnh lễ chúng Tăng Tỳ-kheo. Đảnh lễ xong, chư vị cùng về nhà của Bồ-tát Bạt-đà-hòa ở thành Vương xá để phụ giúp sửa soạn các thức ăn. Bốn vua trời Hộ thế, Thích Đề-hoàn Nhân và Phạm thiên vương cũng đều đến đó phụ giúp Bồ-tát Bạt-đà-hòa làm thức ăn.

Bấy giờ, Bồ-tát Bạt-đà-hòa cùng với quyến thuộc trang trí khắp thành Vương xá, dùng màn thêu che phủ mọi nơi. Các nẻo đường, phố chợ đều treo nhiều phướn đẹp rực rỡ. Trong toàn thành, đâu đâu cũng rải hoa, xông hương thơm, Bồ-tát làm hàng trăm món ăn để cúng dường Đức Phật. Các Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di, những người nghèo khổ, hành khất, cũng đều có các thức ăn thích hợp. Vì sao? Vì không có sự bố thí thiên lệch, đối với mọi người và mọi loài bò, bay, máy, cựa đều bình đẳng.

Đến giờ thọ thực, Bồ-tát Bạt-đà-hòa cùng với tám vị Bồ-tát và các quyến thuộc đồng đi đến chỗ Đức Phật, cúi đầu đảnh lễ dưới chân Phật rồi lui ra thưa:

–Bạch Thế Tôn! Thức ăn chúng con đã làm xong, kính thỉnh Thế Tôn quang lâm.

Đức Phật và chúng Tăng đều đắp y mang bát cùng đi đến đại hội nơi nhà của Bồ-tát Bạt-đà-hòa tại thành Vương xá. Bồ-tát Bạt-đà-hòa suy nghĩ: “Hôm nay, nhờ thần lực của Đức Phật, xin khiến cho nhà của con được rộng lớn vô cùng, đất toàn bằng lưu ly, bên trong đều nhìn thấy nhau, bên ngoài thành nhìn thấy trong nhà của con, trong nhà của con thấy được bên ngoài thành.”

Biết được suy nghĩ của Bồ-tát Bạt-đà-hòa, Đức Phật liền phóng ra oai thần khiến cho ngôi nhà của Bồ-tát trở nên vô cùng rộng lớn. Dân chúng trong toàn thành đều nhìn thấy cả bên trong tòa nhà. Đức Phật vào an tọa nơi trai phòng nhà của Bồ-tát Bạt-đà-hòa. Các Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc, Ưu-bà-di đều theo thứ lớp mà an tòa. Thấy Đức Phật và đại chúng an tọa xong, Bồ-tát Bạt-đà-hòa tự tay đặt bát cúng dường Phật và chúng Tăng với hàng trăm món ăn như vậy. Đức Phật và các Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni thọ thực, những người nghèo khổ nhờ ân đức, oai thần của Phật cũng đều được no đủ bình đẳng. Thấy Phật và đại chúng thọ trai xong, Bồ-tát Bạt-đà-hòa liền đi dâng nước uống, nước rửa tay rồi Bồ-tát ngồi nơi chiếc ghế nhỏ để nghe Đức Phật thuyết pháp.

Đức Phật vì Bồ-tát Bạt-đà-hòa và bốn chúng đệ tử mà giảng nói kinh pháp. Ai ai cũng đều hoan hỷ, ai ai cũng đều thích nghe, không ai là không muốn nghe. Sau khi thuyết kinh để dạy đại chúng Tỳ-kheo và các đệ tử, Đức Phật cùng với đại chúng ra về.

Dùng cơm xong, Bồ-tát Bạt-đà-hòa cùng với quyến thuộc ra khỏi thành Vương xá để đi đến chỗ Đức Phật. Đến nơi, các vị đảnh lễ Phật rồi lui ra ngồi một bên, cùng với Bồ-tát La-lân-na-kiệt, Bồ-tát Kiều-nhật-đâu, Bồ-tát Na-la-đạt, Bồ-tát Tu-thâm, Bồ-tát Ma-ha Tu-tát-hòa, Bồ-tát Nhân-để-đạt, Bồ-tát Hòa-luân-điều. Thấy đại chúng đã an tọa xong, Bồ-tát Bạt-đà-hòa thưa:

–Bạch Thế Tôn! Bồ-tát nhờ những việc gì để được Tam-muội nhìn thấy tất cả các Đức Phật hiện tại đều đứng trước mặt?

Đức Phật nói:

–Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát có năm pháp để nhanh chóng đạt được Tam-muội thấy tất cả các Đức Phật đời hiện tại đều đứng trước mặt, rồi luôn chuyên tâm học, thọ trì và thực hành. Những gì là năm?

1. Ưa thích kinh điển sâu xa, không bao giờ cùng tận, không khi nào chấm dứt, thoát khỏi những tai nạn, biến đổi, không còn các trần cấu, lìa xa tối tăm, ở trong sự sáng suốt, tất cả những u ám, mê mờ đều tiêu tan. Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát ấy đạt được pháp Nhẫn vô sinh và đạt được Tam-muội này.

2. Không ưa thích tái sinh.

3. Không ưa thích đối với ngoại đạo.

4. Không thích ở trong ái dục.

5. Tự mình tu hành không ngừng nghỉ.

Bồ-tát lại có năm điều để nhanh chóng đạt được Tam-muội này. Năm điều ấy là gì?

1. Bố thí xong, tâm không được hối hận, không được tham, không được tiếc của, không được có tâm mong cầu báo đáp, không được giận hờn.

2. Bồ-tát giảng nói, bố thí kinh cho người khác, lời lẽ phải chắc thật, không có nghi ngờ, không yêu, không tiếc, giảng nói những lời lẽ sâu xa của Phật thì chính mình cũng phải tu hành như vậy.

3. Bồ-tát không được ganh ghét, tu tập không được nghi ngờ, từ bỏ ham ngủ nghỉ, dứt bỏ năm dục, không được nói điều tốt của mình, không nói điều xấu của người khác, nếu có bị mắng chửi hoặc bị hình phạt cũng không nổi giận, cũng không được hận thù, không được biếng trễ. Vì sao? Vì tu hành thể nhập vào Không.

4. Bồ-tát học Tam-muội này và dạy cho người khác học, biên chép kinh này trên giấy mực tốt để tồn tại lâu dài.

5. Bồ-tát tin tưởng, yêu mến và cung kính bậc trưởng lão và bạn bè; đối với những người mới học, được bố thí phải nhớ nghĩ đến việc báo đáp công ơn, phải luôn luôn chí thành, nhận của người bố thí cho dù chỉ là một phần nhỏ cũng phải báo đáp ân lớn, huống là nhận nhiều.

Bồ-tát thường ưa thích, tôn trọng kinh điển, bỏ hẳn những tâm niệm trái với kinh điển, phải luôn nhớ nghĩ về kinh điển.

Bồ-tát hành trì như vậy sẽ nhanh chóng đạt được Tam-muội.

Bấy giờ, Đức Phật nói kệ:

Thường thích kinh pháp, hiểu sâu xa

Đối với các dục chẳng hề tham

Ở trong năm đường không đắm nhiễm

Thực hành như vậy, đạt Tam-muội.

Ưa bố thí, không mong báo đáp

Đã cho, không còn tâm luyến tiếc

Cũng không thấy có người thọ nhận

Chỉ muốn được hiểu trí tuệ Phật.

Bố thí vì thương các chúng sinh

Tâm ý hoan hỷ, không hối hận

Thường bố thí, trì giới, nhẫn nhục

Tinh tấn, thiền định và trí tuệ.

Đầy đủ sáu Độ gồm tất cả

Từ, Bi, Hỷ, Xả, tâm vô lượng

Phương tiện thiện xảo độ chúng sinh

Tu hành như vậy, đạt Tam-muội.

Nếu ai bố thí trừ tham tiếc

Tâm ý hoan hỷ trao cho người

Sau khi bố thí luôn vui mừng

Thực hành như vậy, đạt Tam-muội.

Hiểu rõ, phân biệt các kinh pháp

Nghe lời Phật dạy nghĩa sâu xa

Giảng nói vi diệu giáo hóa người

Thực hành như vậy, đạt Tam-muội.

Người nào học, tụng Tam-muội này

Trí tuệ hiểu rõ, giảng cho người

Khiến kinh pháp này trụ lâu dài

Thực hành như vậy, đạt Tam-muội.

Không giữ bí mật kinh pháp Phật

Không mong cúng dường mới giảng kinh

Chỉ cần an ổn trong Phật đạo

Thực hành như vậy đạt Tam-muội.

Trừ bỏ chấp giữ, các triền cái

Xa lìa ngã mạn và cao ngạo

Không tự khen mình, nói lỗi người

Không hề khởi tưởng ngã, ngã sở.

Nếu người tâm ý luôn định tĩnh

Liền được hiểu rõ định, tuệ này,

Bỏ hẳn dua nịnh, tâm thanh tịnh

Nhờ vậy đạt pháp Nhẫn vô sinh.

Luôn chí thành, không chuộng bề ngoài

Thường được đầy đủ các ý nguyện

Đức hạnh chân chánh, không hạnh tà

Ưa thích kinh pháp mau đạt đạo.

Đọc tụng kinh điển thường không quên

Giữ gìn giới cấm, hạnh thanh tịnh

Tu hành như vậy mau thành Phật

Huống là thọ trì Tam-muội này.

Này Bạt-đà-hòa! Về thuở xa xưa cách đây vô số kiếp, vào thời Đức Phật Đề-hòa-kiệt-la, ta ở chỗ Đức Phật ấy nghe Tam-muội này và liền hết lòng thọ trì nên thấy được vô số Đức Phật ở khắp mười phương. Ta theo tất cả các Đức Phật ấy nghe kinh và thọ trì hết thảy. Khi ấy, chư Phật đều bảo ta: “Sau đây vô số kiếp nữa, ông sẽ thành Phật hiệu là Thích-ca Văn.”

Này Bạt-đà-hòa! Cho nên, ta bảo ông, từ đây cho đến khi thành Phật, ông hãy học Tam-muội này. Nên biết Tam-muội này là đứng đầu trong tất cả các pháp, không có pháp nào sánh bằng, là pháp đã ra khỏi các tưởng. Người nào an trú niệm trong Tam-muội này thì sẽ thành Phật đạo.

Khi ấy, Đức Phật nói kệ:

Xưa, ta ở đời Phật Định Quang

Khi ấy, đạt được Tam-muội này

Thấy vô số Phật khắp mười phương

Được nghe các pháp, nghĩa sâu xa.

Như người có đức được châu báu

Tất cả chí nguyện được như ý

Bồ-tát Đại sĩ cũng như vậy

Cầu kinh châu báu, liền thấy Phật.

Bồ-tát Bạt-đà-hòa thưa:

–Bạch Thế Tôn! Phải thọ trì Tam-muội này như thế nào?

Đức Phật nói:

–Này Bạt-đà-hòa! Không được tham đắm các sắc, không được hướng đến tái sinh, nên tu hành pháp Không, nên thọ trì Tam-muội này như vậy. Những gì là Tam-muội? Nên theo các pháp ấy mà thực hành.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát quán sát thân mình, vốn không có thân, cũng không có đối tượng quán sát, cũng không có đối tượng nhìn thấy, cũng không có đối tượng chấp giữ, vốn không có sự mù, cũng không có sự điếc, như pháp trong kinh, có sự nhìn nhưng không có đối tượng được thấy, cũng không có đối tượng lệ thuộc. Không có đối tượng lệ thuộc là người thọ trì Đạo pháp, ở trong các pháp, không hề nghi ngờ. Không nghi ngờ là thấy Phật. Thấy Phật là đoạn trừ các nghi ngờ. Các pháp không từ đâu sinh ra. Vì sao? Nếu Bồ-tát có Tưởng nghi ngờ về pháp thì đó là chấp giữ. Chấp giữ là gì? Có người, có tuổi thọ, có công đức, có ấm, có nhập, có đối đãi, có Tưởng, có các căn, có các dục đó là chấp giữ. Vì sao? Vì Bồ-tát thấy các pháp, không hề chấp giữ, pháp này cũng không nghĩ, cũng không thấy.

Không thấy là thế nào? Ví như người ngu học theo ngoại đạo rồi tự cho là có người, cho rằng có thân. Bồ-tát thì không thấy như vậy. Bồ-tát thấy những gì? Ví như sự thấy biết của Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác, của bậc Bất thoái chuyển, của Bích-chi-phật và của bậc A-la-hán không vui, không buồn. Người thọ trì Tam-muội này cũng không vui, cũng không buồn. Ví như hư không, không có sắc, không có tưởng, thanh tịnh hoàn toàn, Bồ-tát thấy các pháp cũng như vậy. Mắt nhìn thấy các pháp không hề chướng ngại, do vậy nên được thấy chư Phật. Thấy chư Phật rõ ràng như đặt viên ngọc Minh nguyệt lên trên ngọc lưu ly, như khi mặt trời vừa mới mọc, như mặt trăng sáng tỏ giữa các vì sao trong đêm rằm, như lúc Chuyển luân thánh vương giữa các Đại thần, quan lại, như khi vua trời Đao-lợi, là Thích Đề-hoàn Nhân ở giữa các vị trời, như Phạm Thiên vương ngồi nơi tòa bậc nhất giữa các vị trời Phạm, như ngọn đuốc cháy trên đỉnh núi cao, như thầy thuốc giỏi đem thuốc chữa trị cho bệnh nhân, như sư tử bước đi một mình, như chim nhạn bay dẫn đầu đàn giữa hư không, như đỉnh núi mùa Đông chất đầy tuyết, bốn bên đều thấy, như núi kim cương thanh tịnh giữa cõi đất trời rộng lớn, như xuống nước mang theo đất, như gió mang theo nước, các nhơ uế đều hoàn toàn thanh tịnh như hư không, như cõi trời Đao-lợi trang nghiêm trên núi Tu-di, chư Phật cũng như vậy, sự giữ giới của Phật, oai thần của Phật, công đức của Phật, vô số cõi nước đều vô cùng sáng rỡ. Bồ-tát thấy chư Phật ở khắp mười phương như vậy, được nghe kinh và thọ trì tất cả.

Bấy giờ Đức Phật nói kệ:

Phật không cấu uế, chẳng phiền não

Công đức hoàn hảo không chấp giữ

Âm thanh vi diệu, đại thần thông

Nghĩa lý vang rền như trống pháp.

Hiểu trí tuệ Bậc Thiên Trung Thiên

Vô số hương hoa dâng cúng dường

Vô lượng công đức thờ xá-lợi

Phướn, lọng, hương thơm cầu Tam-muội.

Nghe pháp vi diệu, học đầy đủ

Xa lìa điên đảo cầu diệt độ

Không hề chấp trước vào pháp Không

Chí rõ tuệ vô ngại vi diệu.

Thanh tịnh như mặt trời, mặt trăng

Như Phạm thiên ở giữa Thiên cung

Thường chuyên tâm niệm Đức Thế Tôn

Ý không vướng mắc, chẳng tưởng không.

Ví như mùa đông tuyết phủ núi

Lại như vua chúa đứng đầu nước

Ma-ni hơn hẳn mọi châu báu

Quán tướng tốt Phật nên như vậy.

Nhạn chúa bay trước để dẫn đường

Hư không thanh tịnh không nhơ uế

Tướng Phật sắc vàng ròng cũng vậy

Phật tử cúng dường Đức Thế Tôn.

Xa lìa u ám, trừ ngu tối

Nhanh chóng đạt Tam-muội thanh tịnh

Trừ bỏ hết thảy các tưởng cầu

Hành không cấu uế được định ý.

Không có phiền não, sạch ô nhiễm

Đoạn trừ giận dữ và ngu si

Mắt được thanh tịnh, sáng tự nhiên

Niệm công đức Phật không chướng ngại.

Nghĩ Phật Thế Tôn giới thanh tịnh

Tâm không chấp giữ, chẳng mong cầu

Không hề chấp ngã và ngã sở

Cũng không khởi tưởng về các sắc.

Xa lìa sinh tử, không kiến chấp

Bỏ hẳn cao ngạo, tuệ thanh tịnh

Dứt trừ kiêu mạn, không tự đại

Nghe Tam-muội này, xa tà kiến.

Nếu có Tỳ-kheo đệ tử Phật

Tỳ-kheo-ni và các thiện nam

Cùng các thiện nữ bỏ tham dục

Tu tinh tấn tức đạt pháp này.

Phẩm 11: KHÔNG KHỞI TƯỞNG

Đức Phật bảo Bồ-tát Bạt-đà-hòa:

–Bồ-tát nếu muốn học nhanh chóng đạt được Tam-muội này, trước hết, phải đoạn trừ các tưởng về các sắc, bỏ tâm cao ngạo rồi mới học Tam-muội này. Không nên tranh cãi. Tranh cãi là gì? Là chê bai pháp không, sau đó mới đọc tụng Tam-muội này.

Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát nào muốn học, đọc tụng Tam-muội này, phải thực hành mười điều. Những gì là mười?

1. Nếu thấy người khác được cúng dường y bát, không được ganh ghét.

2. Phải yêu kính tất cả mọi người, hiếu thuận bậc trưởng lão.

3. Phải nhớ báo đáp công ơn.

4. Không được nói dối, phải lìa xa những điều phi pháp.

5. Thường đi khất thực, không nhận mời riêng.

6. Phải tinh tấn kinh hành.

7. Không được nằm dài suốt ngày đêm.

8. Luôn muốn bố thí cho tất cả chúng sinh, không hề tiếc nuối hay hối hận.

9. Thể nhập sâu xa vào trí tuệ, không hề chấp giữ.

10. Cung kính phụng sự bậc minh sư xem như Phật, sau đó mới đọc tụng Tam-muội này.

Đó là mười điều. Nên đúng như pháp mà thực hành như vậy, sẽ đạt được tám điều. Những gì là tám?

1. Đạt được giới hoàn toàn thanh tịnh.

2. Không theo ngoại đạo, được trí tuệ tự tại.

3. Đạt trí tuệ thanh tịnh, không tham ưa tái sinh.

4. Đạt được mắt thanh tịnh, không ưa thích sinh tử.

5. Sáng suốt cao vời, không hề bị lệ thuộc.

6. Tinh tấn thanh tịnh cho đến khi thành Phật.

7. Nếu được người khác cúng dường không lấy đó làm vui mừng.

8. Tâm không thoái chuyển đối với đạo quả Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.

Đó là tám điều.

Bấy giờ, Đức Phật nói kệ:

Người đạt thông tuệ, không khởi tưởng

Từ bỏ tự đại và cao ngạo

Thực hành nhẫn nhục, không thô tháo

Sau đó mới học Tam-muội này.

Bậc trí không tranh cãi về không

Không tưởng, định tĩnh là diệt độ

Không hủy báng Pháp và Thế Tôn

Thực hành như vậy đạt Tam-muội.

Bậc tâm sáng suốt, không kiêu mạn

Thường nhớ ơn Phật và minh sư

Niềm tin vững chãi không dao động

Khi ấy mới học Tam-muội này.

Tâm không ganh ghét, bỏ tối tăm

Không khởi nghi ngờ, luôn tin chắc

Tu hành tinh tấn không biếng trễ

Thực hành như vậy đạt Tam-muội.

Tỳ-kheo nên thường đi khất thực

Không nhận thỉnh mời, không nhóm họp

Tâm không chấp giữ, không chứa của

Tu hành như vậy đạt Tam-muội.

Nếu người chưa đạt được pháp này

Chưa thọ trì, phụng hành kinh điển

Tâm ý đầy đủ đạt như Phật

Sau đó mới học Tam-muội này.

An trụ, dốc lòng, luôn thành tín

Nếu ai học, tụng Tam-muội này

Liền nhanh chóng đạt được tám pháp

Hoàn toàn thanh tịnh theo lời Phật.

Vị ấy giữ giới luôn hoàn hảo

Được thấy Tam-muội không tì vết

Vì luôn thanh tịnh đối sinh tử

An trụ pháp này, đạt đầy đủ.

Trí tuệ cũng luôn được thanh tịnh

Hạnh không nhơ uế, không chấp giữ

Học rộng, trí sâu, không luống uổng

Tu hành như vậy đạt thông tuệ.

Ý chí tinh tấn không quên mất

Không tham các lợi dưỡng, cung dường

Nhanh chóng đạt Phật đạo vô thượng

Học như vậy, đức trí sáng suốt.

Phẩm 12: MƯỜI TÁM PHÁP BẤT CỘNG và MƯỜI LỰC

Đức Phật nói:

–Người đạt được tám điều nói trên, sẽ liền đạt được mười tám Pháp của Phật. Mười tám pháp ấy là gì?

1. Biết rõ ngày đó thành Phật, ngày đó nhập vào Niết-bàn, từ ngày mới thành Phật cho đến ngày nhập Niết-bàn đều biết rõ như Phật không khó khăn.

2. Không lỗi lầm.

3. Không quên mất.

4. Luôn định tĩnh.

5. Không khởi tưởng về pháp, không chấp pháp là ngã sở.

6. Luôn luôn nhẫn nhục.

7. Luôn luôn an lạc.

8. Luôn luôn tinh tấn.

9. Luôn luôn chánh niệm.

10. Luôn ở trong Tam-muội.

11. Luôn luôn biết rõ.

12. Luôn có trí tuệ giải thoát.

13. Trong vô số kiếp vào đời quá khứ, luôn thực hành pháp vô ngại và trí tuệ của Phật.

14. Vào vô số kiếp vị lai cũng sẽ luôn luôn tu hành pháp vô ngại và trí tuệ của Phật.

15. Vô số kiếp ở đời tại cũng luôn luôn tu hành pháp vô ngại và trí tuệ của Phật.

16. Thân luôn hành động với trí tuệ.

17. Miệng luôn luôn nói sự có mặt của trí tuệ.

18. Ý luôn luôn vận hành cùng với trí tuệ.

Đó là mười tám Pháp của Phật.

Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát nào không chấp giữ, siêng cầu Chánh pháp, học và giữ gìn Tam-muội này thì được mười pháp ủng hộ, hay mười Lực của Phật. Mười Lực của Phật là gì?

1. Biết rõ tất cả những pháp hữu hạn và vô hạn.

2. Biết tường tận ngọn nguồn về quá khứ, vị lai và hiện tại.

3. Biết rõ tất cả về giải thoát, định tĩnh và thanh tịnh,

4. Là biết rõ tất cả các căn cơ tinh tấn khác nhau.

5. Biết rõ những đối tượng tin hiểu khác nhau.

6. Biết rõ tất cả những sự việc, những biến đổi.

7. Biết rõ tất cả những sự thông hiểu.

8. Nhìn thấy rõ tất cả không hề bị chướng ngại.

9. Biết rõ tất cả các đời trước của chúng sinh và Niết-bàn vô lậu.

10. Bình đẳng, không chấp giữ đối với tất cả các pháp quá khứ, vị lai và hiện tại.

Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát nào giữ gìn tất cả các pháp không từ đâu sinh khởi, Bồ-tát ấy đạt được mười Lực của Đức Phật.

Bấy giờ, Đức Phật nói kệ:

Các pháp Bất cộng có mười tám

Lực của Thế Tôn lại gồm mười

Người nào thọ trì Tam-muội này

Chắc chắn sẽ nhanh chóng đạt được.

Phẩm 13: KHUYẾN KHÍCH VÀ HỖ TRỢ

Đức Phật nói:

–Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát thọ trì Tam-muội này được bốn pháp hỗ trợ hoan hỷ. Chư Phật đời quá khứ hoan hỷ hỗ trợ người học và thọ trì Tam-muội này cho đến khi họ thành tựu Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, đầy đủ trí tuệ. Ta cũng hỗ trợ như vậy.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Chư Phật đời vị lai hoan hỷ hỗ trợ người học Tam-muội này, cho đến khi họ thành tựu đạo Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, trí tuệ đầy đủ, chư Phật đều hoan hỷ hỗ trợ như vậy.

Lại nữa, này Bạt-đà-hòa! Vô số Đức Phật khắp mười phương đời hiện tại cũng hoan hỷ hỗ trợ những người vì cầu đạo, Bồ-tát mà muốn học Tam-muội này, cho đến khi họ đạt đạo Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, trí tuệ đầy đủ, chư Phật đều hoan hỷ hỗ trợ phước đức của họ, khiến họ cùng với chúng sinh khắp mười phương, các loài bò, bay, côn trùng nhỏ bé đều cùng thành đạo Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, đem Tam-muội này hoan hỷ hỗ trợ công đức khiến họ nhanh chóng đạt đạo Bồ-đề vô thượng.

Này Bạt-đà-hòa! Công đức của Bồ-tát này, ở trong Tam-muội có bốn điều hoan hỷ hỗ trợ. Ta sẽ nói ví dụ về điều ấy. Ví như người sống thọ trăm tuổi đi khắp trên mặt đất, đi cho đến một trăm năm không lúc nào ngừng nghỉ, người này đi nhanh hơn gió mạnh, đi quanh bốn phương và trên dưới. Này Bạt-đà-hòa! Có thể đếm biết được con đường vị ấy đi là bao xa hay không?

Bồ-tát Bạt-đà-hòa thưa:

–Bạch Đấng Thiên Trung Thiên! Không ai có thể tính biết được con đường người ấy đi là bao xa. Chỉ có đệ tử của Phật: Tôn giả Xá-lợi-phất, A-la-hán và bậc Bồ-tát Bất thoái chuyển mới có thể biết được số ấy.

Đức Phật nói:

–Này Bạt-đà-hòa! Cho nên, ta bảo các Bồ-tát, nếu có Thiện nam, thiện nữ nào đem châu báu chất đầy trong tất cả các cõi nước ở bốn phương và trên dưới mà người ấy đã đi qua để cúng dường Phật thì công đức cũng không bằng người nghe Tam-muội này. Bồ-tát nào nghe Tam-muội này thì ở trong bốn việc hỗ trợ hoan hỷ, phước đức nhiều hơn người cúng dường kia gấp trăm lần, ngàn lần, ức lần. Ông thấy chăng Bạt-đà-hòa? Bồ-tát này hoan hỷ hỗ trợ, phước ấy có nhiều không? Do ý nghĩa ấy, nên biết Bồ-tát hoan hỷ, hỗ trợ, phước đức thật to lớn.

Bấy giờ, Đức Phật nói kệ:

Theo lời dạy kinh này

Có bốn việc hoan hỷ

Các Thế Tôn quá khứ

Hiện tại và vị lai.

Đều khuyến khích công đức

Độ chúng sinh mười phương

Loài bò, bay, máy, cựa

Đều đạt bình đẳng giác.

Ví như người trăm năm

Đi vòng quanh bốn phương

Và cả phương trên dưới

Suốt đời đi không ngừng.

Muốn tính đường bao xa

Số ấy thật khó lường

Chỉ có đệ tử Phật

Bồ-tát Bất thoái chuyển.

Châu báu đầy, dâng cúng

Không bằng nghe pháp này

Bốn việc khuyên, hỗ trợ

Đạt phước nhiều hơn trên.

Bạt-đà-hòa nên biết

Hoan hỷ cả bốn việc

Bố thí ức vạn lần

Cũng không bằng hoan hỷ.

Phẩm 14: ĐỨC PHẬT SƯ TỬ Ý

Đức Phật nói:

–Này Bạt-đà-hòa! Vào thời xa xưa, cách đây không thể tính, không thể kể, không thể suy lường, không thể nói cùng tận vô số kiếp, thuở ấy có Đức Phật hiệu là Tư-ma-ha-đề Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác. Oai thần không ai sánh bằng, an trụ ở thế gian, là bậc tôn quý trong các kinh, trên trời dưới trời đều tôn kính Đức Phật là Bậc Thiên Trung Thiên. Đức Phật ở chỗ vắng vẻ, yên tĩnh nơi cõi nước, thuộc cõi Diêm-phù-đề rất thịnh vượng, sung túc, dân chúng đông đảo, an vui. Bấy giờ, cõi Diêm-phù-đề trải rộng mười tám vạn ức do-tuần và có sáu trăm bốn mươi vạn nước, trong số ấy, có nước tên là Bạt-đăng-gia. Nước này có sáu mươi ức người, Đức Phật Tư-ma-ha-đề ở trong nước ấy. Có vị Chuyển luân thánh vương tên là Duy-tư-cầm cai trị quốc độ ấy đến chỗ Đức Phật Tư-ma-ha-đề, đảnh lễ rồi lui ra ngồi một bên.

Khi ấy, biết được suy nghĩ của vua, Đức Phật vì vua giảng nói Tam-muội này. Nghe xong, được hoan hỷ hỗ trợ, vua dùng nhiều châu báu rải cúng dường Phật. Vua nghĩ: “Nguyện nhờ công đức cúng dường Phật này, khiến cho dân chúng khắp mười phương đều được an ổn.”

Lúc này, sau khi Phật Tư-ma-ha-đề nhập Niết-bàn, Chuyển luân thánh vương Duy-tư-cầm cũng qua đời và được sinh vào dòng họ vua, được làm thái tử tên là Phạm-ma-đạt. Bấy giờ, ở cõi Diêm-phù-đề có vị Tỳ-kheo trí tuệ sáng suốt, cao vời tên là Châu báu đang giảng nói Tam-muội này cho bốn chúng Tỳ-kheo, Tỳ-kheo-ni, Ưu-bà-tắc và Ưu-bà-di. Thái tử Phạm-ma-đạt nghe được Tam-muội này, tâm hỗ trợ hoan hỷ, vô cùng vui mừng khi nghe kinh ấy. Thái tử liền đem châu báu quý giá để rải cúng dường cho vị Tỳ-kheo, rồi lại đem y phục tốt đẹp để cúng dường và phát tâm cầu Phật đạo. Thái tử cùng với một ngàn người đến chỗ vị Tỳ-kheo ấy để cạo bỏ râu tóc, xuất gia làm Sa-môn, rồi theo vị này cầu học Tam-muội. Tỳ-kheo Phạm-ma-đạt cùng một ngàn Tỳ-kheo phụng sự thầy của mình trong tám ngàn năm không hề ngừng nghỉ hay biếng trễ để được chỉ một lần nghe Tam-muội này. Các Tỳ-kheo ấy nghe được bốn việc của Tam-muội, được hỗ trợ hoan hỷ, nhập vào trí tuệ sáng suốt tột bậc. Nhờ công đức hỗ trợ hoan hỷ ấy mà về sau, các vị ấy lại được gặp sáu vạn tám ngàn Đức Phật. Ở chỗ Đức Phật nào, các vị ấy cũng đều được nghe Tam-muội này, tự giữ gìn, học và dạy cho người khác. Tỳ-kheo Phạm-ma-đạt nhờ công đức hoan hỷ hỗ trợ ấy nên sau đó được thành Phật hiệu là Để-la-duy-thị-đãi Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác. Một ngàn Tỳ-kheo ấy cũng thành tựu quả vị Chánh đẳng Chánh giác Vô thượng, đều có hiệu là Đề-la-thủ-la-uất-trầm Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác, giáo hóa cho vô số dân chúng đều cầu Phật đạo.

Này Bạt-đà-hòa! Có ai nghe Tam-muội này mà không hỗ trợ hoan hỷ hay không, có ai không học, không giảng dạy cho người khác không thọ trì hay không?

Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát nào thọ trì Tam-muội này sẽ nhanh chóng thành Phật.

Này Bạt-đà-hòa! Nếu Bồ-tát nghe có người thọ trì Tam-muội này ở cách xa hơn bốn mươi dặm cũng phải nên đến chỗ người ấy để dốc cầu Tam-muội ấy. Chỉ nghe biết có Tam-muội còn phải luôn đến để dốc cầu huống là đã được nghe Tam-muội. Nếu cách xa hàng trăm dặm, hoặc xa hơn bốn ngàn dặm, nghe có người thọ trì Tam-muội này cũng phải đến chỗ người ấy, dù chỉ được nghe biết, huống là được nghe và học. Cách rất xa như thế mà còn phải tự đi đến để dốc cầu, huống là chỉ cách mười dặm hay hai mươi dặm nghe có người thọ trì Tam-muội này mà không đến cầu học.

Này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát nếu nghe có Tam-muội này liền muốn đi đến đó, người nào nghe và siêng cầu Tam-muội này, nên phụng sự thầy của mình trong mười năm, trăm năm, cúng dường đầy đủ tất cả cho vị thầy ấy, chiêm ngưỡng, cung kính, không được tự ý buông lung, phải nghe theo lời dạy của thầy, phải luôn nhờ công ơn của thầy. Cho nên ta nói, nếu Bồ-tát nghe cách xa bốn ngàn dặm mà có Tam-muội này cũng muốn đến đó, dù không nghe được Tam-muội này đi nữa. Nếu được gặp, người ấy hãy tinh tấn, siêng cầu, không bao giờ bỏ mất Phật đạo, cho đến khi thành Phật.

Ông thấy chăng, này Bạt-đà-hòa! Bồ-tát nghe Tam-muội này liền luôn nghĩ đến việc muốn siêng cầu không rời bỏ, nên vị ấy đạt được lợi ích rất lớn.

Khi ấy Đức Phật nói kệ:

Ta nhớ quá khứ có Như Lai

Nhân trung Tôn hiệu Tư-ha-vị

Khi ấy có vị Chuyển luân vương

Đến chỗ Đức Phật nghe Tam-muội.

Chí tâm, thông tuệ nghe kinh này

Vô cùng hoan hỷ phụng trì pháp

Liền dùng châu báu rải lên trên

Cúng dường Thế Tôn Sư Tử Ý.

Lòng thầm khen ngợi nghĩ như vầy:

“Thân ta vào đời vị lai sau

Phụng hành lời Phật, không dám thiếu

Sẽ nhanh chóng đạt Tam-muội này.”

Nhờ phước nguyện ấy, sau qua đời

Lại được sinh vào dòng họ vua

Bấy giờ thấy vị đại Tỳ-kheo

Hiệu là châu báu, trí tuệ lớn.

Theo Tỳ-kheo ấy, nghe Tam-muội

Vô cùng hoan hỷ liền thọ trì

Cúng dường vô số vật tốt đẹp:

Y đẹp ý báu… để cầu đạo.

Cùng với ngàn người cạo râu tóc

Tu hành, chí nguyện cầu Tam-muội

Đồng thời trọn đủ tám ngàn năm

Theo Tỳ-kheo ấy không rời xa.

Chỉ nghe một lần chẳng có hai

Tam-muội này thật ví như biển!

Thọ trì, đọc tụng, giảng nói kinh

Sinh đâu cũng được nghe Tam-muội.

Nhờ đã chứa nhóm các công đức

Thường được thấy Phật đại thần thông

Vị ấy đầy đủ tám vạn năm

Được gặp chư Phật, luôn cúng dường.

Lại gặp Phật sáu vạn ức năm

Lại thêm cúng dường sáu ngàn Phật

Nghe giảng pháp vô cùng hoan hỷ

Sau đó được gặp Phật Sư Tử.

Nhờ công đức ấy sinh dòng vua

Lại gặp được Phật Kiên Tinh Tấn

Giáo hóa vô số ức chúng sinh

Độ thoát tất cả khổ sinh tử.

Sau khi đọc tụng, học pháp này

Lại được gặp Phật hiệu Kiên Dũng

Chư Thiên, loài người niệm hiệu Phật

Được nghe Tam-muội, chứng quả Phật.

Huống người thọ trì và đọc tụng

Không hề chấp giữ các thế giới

Giảng nói, lưu truyền Tam-muội này

Không hề nghi ngờ vào Phật đạo.

Kinh Tam-muội này chính Phật dạy

Nếu nghe phương xa có kinh ấy

Vì cầu Đạo pháp, nên đến nghe

Dốc lòng đọc tụng đừng quên mất.

Giả sử đến nơi chẳng được nghe

Phước đức vị ấy vẫn vô tận

Y nghĩa công đức ấy khó lường

Huống người nghe xong liền thọ trì.

Nếu ai muốn cầu Tam-muội này

Nên nhớ Phạm-ma-đạt thời xưa

Tu tập, phụng hành không thoái chuyển

Tỳ-kheo đạt kinh phải như vậy.

Nguồn: Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh — bản Việt dịch do HT. Thích Tịnh Hạnh chủ trì. Dữ liệu từ daitangkinh.org. Bản quyền bản dịch thuộc về các dịch giả.