Tổ đình Ba La Mật366 Nguyễn Sinh Cung, TP. Huế
← Kinh Luật Luận Đại thừaTrang 2/9

Tam tạng Việt · Kinh Luật Luận Đại thừa · Kinh tạng

Kinh Đại Bảo Tích - T6

Dịch giả
HT Trí Tịnh dịch
Thông tin
Nguồn: Pháp Thí Hội — ebook EPUB (Đợt 20, 14/10/2026)

XXVII.PHÁP HỘI THIỆN THUẬN BỒ TÁT THỨ HAI MƯƠI BẢY

Như vậy tôi nghe một lúc đức Phật ở vườn Kỳ Thọ Cấp Cô Độc tại nước Xá Vệ cùng các đại chúng: năm trăm Thanh Văn , mười ngàn Bồ Tát cung khính vây quanh. .

Bấy giờ trong thành Xá Vệ có một Bồ Tát tên Thiện Thuận, đã ở nơi vô lượng Phật quá khứ trồng các thiện căn kính thờ cúng dường được chẳng thối chuyển Vô thượng Bồ đề, an trụ đại từ lòng chẳng giận hờn, an trụ đại bi rộng cứu không mỏi, an trụ đại hỉ lành an pháp giới, an trụ đại xả khổ vui bình đẳng, tiết lượng ăn đúng giờ, ít muốn đủ, thường được chúng sanh ưa thấy, luôn ngũ giới và bát giới trai ở trong thành ấy thương xót gióa hóa sau đó lại khuyến hóa mọi người hành bố thí trì giới nhẫn nhục tinh tiến thiền định trí huệ từ bi hì xả phạm hạnh thanh tịnh.

Bấy giờ Thiện Thuận Bồ Tát vì khiến chúng sanh thấy Phật nghe pháp nên cùng đại chúng sau trước dây quanh sắp đi đến chỗ đức Phật.

Thiên Đế Thích dùng thiên nhãn thấy Thiện Thuận Bồ Tát thường tinh tiến hành đầu đà đủ tịnh giới tế độ vững chắc, Thiên Đế nghĩ rằng nay Bồ Tát Thiện Thuận ấy ở nơi phạm hạnh chẳng hề biếng trễ, phải chăng là vì cầu ngôi Đế Thích hay muốn làm vua và hưởng dục lạc? Nghĩ như vậy rồi Thiên Đế hóa làm bốn người trai tráng đến trước Thiện Thuận Bồ Tát nói lời xấu ác mắng nhiếc lại dùng dao gậy chém đập và ngói đá ném chọi Bồ Tát. Thiện Thuận Bồ Tát an trụ sức từ nhẫn đều chịu đựng những sự gia hại ấy không hề giận hờn. Thiên Đế lại hóa làm bốn người trai tráng khác đến bão Bồ Tát *Ôi thưa Ngài Thiện Thuận! Bọn người ác kia đánh mắng Ngài thậm tệ nếu Ngài bão chúng tôi báo thù cho Ngài thì chúng tôi sẽ vì ngài mà giết chết bọn ác ấy *Thiện Thuận Bồ Tát liền nói với bốn trai tráng ấy rằng: *Nầy các thiện nam tử! Các anh chớ nói như vậy, nếu giết hại thì thành ác nghiệp. Dầu cho có người đến chém nát thân thể tôi như lá táo tôi trọn chẳng sanh lòng giận thù giết hại. Tại sao?Vì kẻ giết hại bị đọa địa ngục ngạ quỉ súc sanh cho đến dầu được thân người họ cũng chẳng yêu thương cha mẹ đẻ của họ, thường được mọi người ghét bỏ. Nầy thiện nam tử! tất cả pháp phàm có hai loại thiện và bất thiện. Do pháp bất thiện mà thọ ác đạo. Nếu y theo pháp thiện thì được pháp lợi *.

Muốn tuyên lại nghiã ấy Thiện Thuận Bồ Tát nói kệ rằng:

Thiện ác như gieo trồng

Đều theo nghiệp mà sanh

Nào có hột giống đắng

Mà có trái chín ngọt

Hiện thấy pháp như vậy

Người trí phải suy xét

Khổ báo đền ác nghiệp

Làm lành thường an vui *

Bị từ chối bọn người nầy liền bỏ đi.

Bấy giời Thiên Đế lại hóa ra khối châu báu vàng bạc rồi sai các trai tráng đến nói với Bồ Tát ấy rằng Ngài có thề phương tiện lấy của báo ấy tùy ý tiêu dùng. Thiện Thuận Bồ Tát bảo rằng: Các anh nhớ nói như vậy. Tại sao? Vì nghiệp trộm cắp hay khiến chúng sanh nghèo cùng hạ tiện không chỗ nương tựa. Dầu tôi có nghèo đến không đủ sống cũng trọn chẳng trộm cắp. Kẻ phàm phu ngu mê tham cầu trộm cắp. Nào có người trí lại làm nghiệp ác ấy *

Bồ Tát nói kệ rằng:

*Chứa của đến ngàn ức

Lòng tham lam chẳng xà

Người trí nói người ấy

Thường nghèo khổ ở đời

Người dầu không một vật

Mà lòng luôn xả ly

Người trí nói kẻ ấy

Ở đời rất giàu sang

Người trí lìa các ác

Tất cả đều đoan nghiêm

Người ngu do tạo nghiệp

Toàn thân đều thô xấu

Người trí khuyên làm lành

Người ngu luôn làm ác

Thà bị người trí mắng

Chẳng cần người ngu khen *.

Nghe Bồ Tát nói như vậy các người ấy liền bỏ đi.

Thiên Đế lại tự thân đến chỗ Bồ Tát tay cầm trăm ngàn lượng vàng bão rằng: Vừa rồi ở trước vua Ba Tư Nặc trong thành xá vệ tôi cùng người tranh luận cần có một người làm chứng, nếu Ngài có thể làm chứng nhơn cho tôi thì tôi xin tặng cả số vàng nầy *.

Thiện Thuận Bố Tát nói với Thiên Đế: Ngày nên biết rằng phàm vọng ngữ là nghiêp bất thiện, đã tự dối mình còn dối cả Thiên Long Bát Bộ. Vọng ngữ còn có thể làm gốc cho tất cả điều ác cảm lấy ác báo: Hư tịnh giới, hoại sắc thân, hơi miệng hôi thúi, lời nói ra bị nguèời coi rẻ *.

Thiện Thuận Bồ Tát nói kệ rằng:

*Người phạm vọng ngữ

Hơi miệng thường hôi

Vào ác đạo khổ

Không ai cứu được

Phàm ngừời vọng ngữ

Tự dối lấy mình

Cũng phỉnh Thiên Long

Bát Bộ Quỉ Thần

Nên biết vọng ngữ

Làm gốc nhữ ác

Phá giới thanh tịnh

Chết đọa tam đồ

Dầu ông cho tôi

Vàng đầy diêm phù

Tôi trọn chẳng thể

Làm người vọng ngữ *.

Nghe những lời trên Thiên Đế bỏ đi rồi lại sai Xá Chi phu nhơn Nhựt Quang Phu nhơn và Ngũ Kế các phu nhơn lại đến chỗ Thiện Thuận Bồ Tát thử phá tịnh giới của Bồ Tát ấy. Chư phu nhơn cùng năm trăm thanh nữ ướp hương đeo hoa đêm khuya ấy đến trước Bồ Tát nói rằng: *Chúng nữ nhơn tôi thanh niên sắc đẹp tình nguyện hầu dưới gối cùng ông hoan lạc. Thiện Thuận Bồ Tát dùng mắt vô nhiễm quan sát chúng nữ nhơn mà bão họ rằng: Những kẽ cuồng loạn những kẻ tà dâm ở địa ngục xúc sanh ngạ quỉ say đắm hôi dơ mủ máu bất tịnh các la sát hung ác là thân hữu của các người chớ chẳng phải quyến thuộc của chư Thiên thanh tịnh.

Thiện thuận Bồ Tát nói kệ rằng:

*Người ngu hôn mê nhớ bất tịnh

Nhiễm trước thân mũ máu hôi dơ

Dục lạc mau hết đều vô thường

Đọa mãi địa ngục súc ngã quỉ

Dầu có biến hóa như các người

Thân hình xinh đẹp đầy thế gian

Ta trọn không sanh một niệm nhiễm

Thường tưởng như mộng như oán thù *.

Các phu nhơn Xá chi v. v…dầu dùng hết cách quyến rũ mà Bồ Tát ấy không hề tham nhiễm nên cùng trở về thiên cung thưa với Thiên Đế rằng: Chúng tôi thấy THiện thuận chí nguyện vững chắc sẽ thành Chánh giác không nghi. Tại sao? Vì Bồ Tát ấy đối với chúng tôi không có chút niệm tham ái chỉ có tâm yểm ly. Dầu nghe nói như vậy nhưng Thiên Đế vẫn lo buồn như trúng tên độc sợ người ấy sẽ đoạt ngôi vị của mình, ta nên đến thử lại coi, ông thấy thiệt nguyện cầu sự gì? Nghĩ xong Thiên Đế đến trước Bồ Tát ấy bỏ kiêu mạn đảnh lễ nơi chưn rồi nói kệ hỏi rằng:

Nay Ngài siêng tu hạnh thanh tịnh

Trong các ước nguyện cầu những gì

Là cầu Thích Phạm các Thiên Vương

Hay cầu các ngôi vua ba cõi *

Thiện Thuận Bồ Tát nói kệ đáp Thiên Đế:

*Tôi xem Thích Phạm các Thiên Vương

Ngôi vua loài người báo ba cõi

Tất cả vô thường không vững chắc

Thiên đế lại hỏi *Như lời Ngài nói thì Ngài cầu sự gì? ».

Thiện Thuận Bồ Tát nói kệ đáp Thiên Đế:

« Tôi vốn chẳng tham vui thế gian

Chỉ cầu được thân bất sanh diệt

Siêng tu phương tiện cứu quấn sanh

Nguyện cầu lên kia đường Bồ Đề ».

Nghe kệ xong lòng Thiên Đế an vui biết chắc Bồ Tát chẳng cầu ngôi Thiên Đế, vui mừng hớn hở nói kệ rằng:

«Ngài nói tế độ các chúng sanh

Tâm ấy rộng lớn không vì bằng

Nguyện phá ma quân chứng cam lộ

Do đó hằng chuyễn diệu pháp luân »

Nói kệ tán thán xong, Thiên Đế cung kính đi nhiễu vòng quanh lạy chưng Bồ Tát rồi bỗng ẩn mất.

Sáng sớm Thiện Thuận Bồ Tát vào Thành Xá Vệ du hóa qua lại được cái linh bằng vàng Diêm phù thưở kiếp sơ. Cái linh vàng ấy giá trị hơn cõi Diêm Phù. Bồ Tát cầm linh vàng ất đứng lại ngã tư đường to tiếng xướng rằng: « Ai là người nghèo cùng nhất nơi thành Xá Vệ tôi sẽ thí cho cái linh vàng nầy ».

Bấy giờ có vị tối thắng lão cựu trưởng giả vội chạy đến nói trong thành nầy tôi là kẻ nghèo cùng nhứt xin thí cho tôi cái linh ấy. Bồ Tát nói ông chẳng phải người nghèo cùng, vì trong thành nầy còn có một thiện nam nghèo nhứt trong các người nghèo sẽ được thí cho cái linh nầy. Trưởng giả hỏi người đó là ai vậy. Bồ Tát đáp chính là vua Ba Tư Nặc. Trưởng giả nói « Vua Ba Tư Nặc giàu sang nhứt kho tàng đầy dẫy dùng không cùng tận sao ông lại bão là nghèo nhứt trong các kẻ nghèo ».

Ở giữa đại chúng Thiện Thuận Bồ Tát nói kệ đáp rằng:

« Dầu có phục tàng ngoài ngàn ức

Do lòng tham ái không chán đủ

Dường như biển cả nuốt trăm sông

Người ngu như vậy nghèo cùng nhứt

Do đó lại khiến thêm lòng tham

Xoay vần lan tràn nối nhau sanh

Trong đời hiện tại và vị lai

Người vô trí ấy thường nghèo thiếu ».

Nói kệ xong Thiện Thuận Bồ Tát cùng đại chúng đi Đến chỗ vua Ba Tư Nặc. Nhằm lúc nhà vua ấy với năm trăm trưởng giả đại thần tính lường các kho tàng của báu. Bồ Tát liền đến trước nhà vua tâu rằng: « Vừa rồi tôi qua lại du hóa trong thành nầy được cái linh vàng Diêm Phù từ kiếp sơ giá trị hơn cả châu Diêm Phù. Tôi muốn đem linh nầy thí cho ngừời nghèo nhứt trong thành đây. Tôi lại nghĩ rằng người nghèo cùng không ai hơn nhà vua, nên tôi đem cái linh vàng nầy đến dâng. Nhà vua đã là người nghèo cùng nhứt xin nhận lấy cái linh vàng nầy ».

Tâu xong Thiện Thuận Bồ Tát lại nói kệ rằng:

« Nếu người nhiều tham cầu

chứa của không chán đủ

Người cuồn loạn như vậy

Gọi là nghèo cùng nhất

Vua luôn thâu thuế nhiều

Phạt ngang kẻ vô tội

Tham mến nơi quốc thành

Chẳng thấy nghiệp đời sau

Ở đời được tự tại

Chẳng giúp đỡ chúng sanh

Thấy các người nghèo khổ

Không hề biết thương xót

Say mê các nữ nhơn

Chẳng sợ đọa ác đạo

Tà loạn chưa từng tỉnh

Há chẳng phải nghèo cùng

Nếu ngừời biết tịnh tín

Quy y Phật Pháp Tăng

Nơi thân mạng của cải

Thường nghĩ là chẳng bền

Biết là chẳng bền rồi

Chẳng mê hoặc thân của

Nên được thân mạng tài

Vĩnh viễn thường vững chắc

Nếu siêng tu niệm xứ

Ưa thích bất phóng dật

Người nầy gọi là giàu

Của nhiều thường an vui

Như lúc lửa cháy hừng

Chẳng chê nhàm rừng cây

Nay vua cũng như vậy

Tham ái không chán đủ

Nước chẳng chán mây mù

Biển chẳng chán nhiều nước

Nhà vua cũng như vậy

Có lúc nào chán đủ

Nhựt nguyệt thường luân chuyển

Chẳng chán đi bốn phương

Nhà vua cũng như vậy

Đến chết không thôi dứt

Như lúc lửa cháy lên

Chẳng chán bỏ cỏ cây

Người trí cũng như vậy

Luôn luôn làm điều lành

Như nuớc chẳng chán mây

Như biển chẳng chán nước

Người trí cũng như vậy

Chẳng chán tăng trưởng lành

Ngôi vua dù tự tại

Rốt ráo về vô thường

Tất cả đều bất tịnh

Người trí nên xả ly».

Nghe xong nhà vua hổ thẹn bảo Bồ Tát rằng: «Lành thay, thưa Ngài, dầu Ngài khuyên điều lành mà tôi còn chưa tin. Theo những điều Ngài vừa nói đó là Ngài tự nói hay có người chứng minh ».

Thiện Thuận Bồ Tát nói: «Nhà vua chẳng nghe ư? Đức Như Lai Ứng Đẳng Chánh Giác Nhứt thiết trí nay hiện ở ngoài thành Xá Vệ tại vườn Kỳ Thọ Cấp Cô Độc cùng vô lượng Thiện Nhơn Bát Bộ sẽ chứng minh Đại Vương là người nghèo cùng ».

Vua Ba Tư Nặc nói: «Tôi xin cùng Ngài đến chỗ đức Phật để được nghe lời răn dạy và quy y cúng dường ».

Thiện Thuận Bồ Tát nói với vua rằng: « Đại Vương nên biết cảnh giới Phật chẳng phải hàng phàm ngu lường biết được. Đức Phật đã phá phiền não mạn thương xót chúng sanh thành tựu thánh trí hay biết rõ đời nay và đời sau. Nếu người có ý nguyện thiện căn thù thắng thì dù ở rất xa đức Phật cũng thường gia họ. Nếu đức PHật biết lòng tôi muốn được Đại Vương tin nơi lời tôi, đức Phậtr sẽ đến đây tác chứng cho tôi. ».

Bồ Tát liền trịch y vai hữu gối hữu chấm đất chắp tay cung kính nói kệ thỉnh Phật:

Như Lai chơn thiệt trí

Thương yêu các quần sanh

Nguyện biết thâm tâm tôi

Đoái thương đến tác chúng ».

Lúc Bồ Tát tuyên kệ thỉnh xong đại địa bỗng rung động nứt ra, năm trăm Thanh Văn mười ngàn Bồ Tát Thiên Long Bát Bộ đoanh vây đức Như Lai từ đất vọt lên. Thiện Thuận Bồ Tát đến trước đứ Phật chấp tai cung kính bạch rằng: «Bạch đức Thế Tôn! Vừa rồi tôi đi vu hóa trong thành Xá Vệ nầy được cái linh vàng Diêm Phù từ kiếp sơ giá trị hơn cả châu Diêm Phù. Tôi muốn đem linh nầy thí cho người nghèo cùng nhứt trong thành Xá Vệ. Tôi lại nghĩ rằng vua Ba Tư Nặc là người nghèo cùng nhứt trong thành nầy. Tại sao? Vì cậy ngôi vua nên đối với các chúng sanh chưa từng thương xót, tàn hại bóc lột cướp đoạt xâm tổn ngang của người, bị tham ái che lấp chẳng biết chán đủ. Tôi cho nhà vua là người nghèo cùng nhứt nên đem linh vàng dâng lên vua. Nhà vua ấy hỏi tôi ông bảo tôi nghèo có ai chứng minh chăng? Tôi đáp rằng đức Như Lai Đại Sư Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác dứt bỏ phiền não không còn sót thừa bình đẳng thương yêu chúng sanh sẽ chứng minh lời của tôi. Ngưỡng mong đức Thế Tôn dạy bảo cho được lợi ích vui mừng ».

Vì muốn điều phục nên đức Phật nói với vua Ba Tư Nặc rằng: «Hoạc có ở nơi pháp Thiện Thuận nghèo cùng còn vua thì giàu sang, hoặc có ở nơi pháp vua nghèo cùng mà Thiện Thuận thì giàu sang. Như thân lên ngôi vua tự tại vàng bạc châu báu kho tàng đầy dẫy, bây giời vua giàu sang mà Thiện Thuận thì nghèo cùng. Như siêng tu phạm hạnh thích tịnh giới xuất gia đa văn lìa phóng dật đem ngũ giới bát trai cứu tế không mỏi thì vua thiệt nghèo cùng mà Thiện Thuận thì giàu sang.

Đại Vương nên biết rằng tất cả tài vật của tất cả chúng sanh trong nước Kiều Tát La đem so với ngũ giới bát trai của Thiện Thuận thọ trì kiên cố thanh tịnh không bằng một phần trăm ngàn.

Vua Ba Tư Nặc nghe lời dạy chơn thiệt của Dức Như Lai liền bỏ kiêu mạng chắp tay ân cần chiêm ngưỡng Thiện Thuận mà kệ rằng:

Lành thay xô dẹp ngã mạn tôi

Sẽ được thân Phập rất tối thắng

Tôi đem ngôi vua xả cho ngài

Nguyện hằng làm chúng Bồ Đề ngài

Thiệt tôi nghèo cùng Ngài thì giàu

Nay biết lời nầy chẳng phải dối

Ngôi vua luống làm nhơn gây khổ

Trái với pháp lành sanh ác đạo ».

Nói kệ xong vua Ba Tư Nặc bạch Phật rằng: «Bạch đức Thế Tôn! Nay tôi phát tâm Vô thượng đại Bồ đề nguyện cho chúng sanh an lạc giải thoát sanh tử trói buộc. Nay tôi nguyện đem kho tàng vàng bạc tài vật chia làm ba phần: Một phần cúng dướng đức Như Lai và chúng Tỳ Kheo, một phần thí cho người nghèo cùng khổ não không nơi nương tựa trong thành Xá Vệ, một phần tài vật lưu dụng việc nước. Tất cả vườn ao hoa qủa của tôi đều nguyện dâng lên Đức Như Lai và chùng Tỳ Kheo. Mong đức NHư Lai đoái thương nạm thọ ».

Bấy giờ năm trăm trưởng giả nước Kiều Tát La thấy sự việc như vậy đều phát tâm Vô thượng Bồ Đề.

Thiện Thuận Bồ Tát bạch Phật: «Ngửa mông đức Thế Tôn vì hàng đại chúng nói pháp yếu, khiến các chúng sanh những người được gặp Phật không luống uổng ».

Đức Phật phán dạy: «Các thiện nam tử! Có ba tư lương vô lượng công đức dầu chư Như Lai có tuyên nói cũng chẳng hết được, huống là hàng Thanh Văn Duyên Giác. Những gì là ba tư lương? Một là hộ trì chánh pháp, hai là phát tâm Bồ Đề, ba là khuyên các chúng sanh khởi nguyện vô thượng.

Lại có ba mươi hai pháp, nếu các thiện nam tử thiện nữ nhơn có thể siêng tu tập thì ta chẳng luống uổng thấy đức Như Lai. Những gì là ba mươi hai pháp? Một là ở nơi chư Phật sanh lòng tin bất hoại, hai là hộ trì chánh pháp cho còn lâu, ba là đối Tăng tôn trọng thì chẳng khing mạn, bốn là đối với người ứng cúng thì cung khính thân cận, năm là nơi thương nơi ghét tâm thường bình đẳng, sáu là hằng đối với chánh pháp thích nghe cung kính, bảy là an trụ vắng vẻ rời lìa ồn ào, tám là nơi Phật thừa diễn nói không mỏi, chín là lúc thuyết pháp chẳng vì danh lợi, mười là chí cầu chơn thiệt đúng lý siêng tu, mười một là xả thí, mười hai là trì giới, mười ba là nhẫn nhục, mười bốn là tinh tiến, mười lăm là chánh định, mười sáu là chánh huệ, mười bảy là đối với chúng sanh tùy hỉ hộ niệm, mười tám là thành thục chúng sanh chẳng quên mất chánh pháp, mười chín là ở nơi tự thân khéo tự điều phục, hai mươi là dùng pháp yếu lành điều phục mọi người hai mươi mốt là chẳng nhiễm phiền não, hai mươi hai là thường thích xuất gia, hai mươi ba là ở a lan nhã, hai mươi bốn là biết đủ đối với bốn thánh chủng, hai mươi lăm là siêng tu đầu đà, hai mươi sáu là bỏ pháp bất thiện, hai mươi bảy là hoằng thệ vững chắc, hai mươi tám là vắng vẻ không giải đãi, hai mươi chín là trồng các gốc lành, ba mươi là thường chẳng phóng dật, ba mươi mốt là xa rời kiến chấp Nhị thừa, ba mươi hai là tán thán đại thừa ».

Nghe pháp nầy năm trăm Tỳ Kheo xa trần lìa cấu được pháp nhãn tịnh và một vạn hai ngàn chúng sanh đồng phát tâm vô thượng Bồ Đề.

Đem pháp giáo hóa khiến các chúng sanh được thiện lợi xong, đức Thế Tôn cùng chư Tỳ Kheo và chúng Bồ Tát bỗng ẩn mất. Vua Ba Tư Nặc thấy sự ấy và vui mừng hớn hở liền đem hai cái y giá trị trăm ngàn lượng vàng thí cho Thiện Thuận Bồ Tát mà thưa rằng: «Lành thay thưa Ngài xin thương tôi mà nạp thọ ». Thiện Thuận Bồ Tát nói với vua rằng: «Tâu Đại Vương! Tôi chẳng nên nhận hai cái y nầy. Tại sao? Vì tôi đã có y bá nạp hằng máng trên nhánh cây như là đựng trong rương tủ, tất cả mọi người không có ý tưởng trộm lấy. Tôi đã tự không lòng tham lẫn cũng làm cho người chẳng sanh lòng ái trước, có ai bố thí thì gọi là thanh tịnh bố thí ».

Vua Ba Tư Nặc lại nói nếu Ngài chẳng nhận thì xin vì tôi mà đạp lên hai y nầy, khiến tôi mãi mãi an lạc lợi ích.

Bồ Tát liền vì vua nên hai chưng đạp lên hai cái y ấy.

Vua Ba Tư Nặc lại bão Bồ Tát rằng:«Nay hai cái y ấy đã được chính thân Ngài vì tôi mà nhận rồi, tôi nên dùng nó làm việc gì?».

Thiện Thuận Bồ Tát nói với vua rằng: « Đại Vương đem hai cái y nầy thí cho kẻ nghèo cùng không chỗ nương tựa trong thành ».

Vua Ba Tư Nặc y lời Bồ Tát hội hộp chúng người nghèo lại rồi đem hai cái y ấy thí cho họ. Các người nghèo chạm đến hai cái y ấy, người cuồng được tỉnh, người điếc được nghe, người mù được thấy, người thiếu căn được đủ căn, đó lá do sức oai thần của Bồ Tát vậy. Mọi người đồng lên tiến rằng: «Chúng tôi lấy gì báo ơn Bồ Tát! ». Trên hư không có tiếng bỏa rằng: Chúng nhơn nên biết đối với Thiện Thuận Bồ Tát chẳng thể dùng hoa hương ăn uống báo ơn được, chỉ phải mau phát tâm Bồ đề thôi.

Năm trăm người nghèo nghe tiếng nói trên không, họ liền nói kệ rằng:

Nay đây chúng tôi

Phát tâm Bồ Đề

Sẽ thành chánh giác

Tuyên thuyết thắng pháp

Ở nơi chúng sanh

Ban cho an lạc

Tôi thích Bồ Đề

Vì được Phật Pháp ».

Vua Ba Tư Nặc nói với Bồ Tát rằng: «Lành thay thưa Ngài, nếu laúc nào Ngài muốn đến gặp đức

Phật xin báo cho tôi biết tôi sẽ xin tùy tùng ».

Thiện Thuận Bồ Tát nói: « Đại Vương nên biết chư Phật khó gặp chánh pháp khó nghe, há có riêng mình nhà vua đi đến chỗ đức Phật! Đại Vương nên cùng chúng sanh làm thiện hữu. Đại Vương nên truyền lịnh cho tất cả người thành Xá Vệ đếu tùy tùng, người nào trái lệnh thì dùng pháp luật trị phạt. Tại sao? Vì chư Bồ Tát còn có quyến thuộc đoanh vây huống là đại vương».

Vua Ba Tư Nặc hỏi: «Ai là quyến thuộc của Bồ Tát? ».

Thiện Thuận Bồ Tát đáp: «khuyên phát tâm Bồ Đề là quyến thuộc của Bồ Tát vì là cho giác ngộ vậy khyên thấy đức Như Lai là quyến thuộc của Bồ Tát vì chẳng hư vọng vậy. Khuyên nghe chánh pháp là quyến thuộc cuả Bồ Tát vì được đa văn vậy. Khuyên thấy Thánh chúng là quyến thuộc của Bồ Tát vì được thiện hữu vậy. Tứ nhiếp là quyến thuộc cuả Bồ Tát vì nhiếp chúng sanh vậy. Sáu Ba La mật là quyến thuộc của Bồ Tát vì tăng trưởng Bồ đề vậy. Ba mươi phẩm trợ đạo là quyến thuộc của Bồ Tát vì hướng đạo tràng vậy. Bồ Tát có ngần ấy quyến thuộc trang nghiêm thị vệ hay dẹp quân ma đến sư tử hống lên tọa tối thắng vậy ».

Vua Ba Tư Nặc cùng đại chúng vui mừng hớn hở, chín ngàn chúng sanh lìa cấu phiền não được thanh tịnh nhãn.

Đức Phật nói kinh nầy rồi, Thiện Thuận Bồ Tát, vua Ba Tư Nặc cùng hàng trời Người Thiên Long Bát Bộ nghe lời Phật nói hoan hỉ phụng hành.

PHÁP HỘi THIỆN THUẬN BỒ TÁT

THỨ HAI MƯƠi BẢY

HẾT

XXVIII.PHÁP HỘI DŨNG MÃNH THỌ TRƯỞNG GIẢ THỨ HAI MƯƠI TÁM

Như vậy tôi nghe một lúc đức Phật ở nước Xá Vệ tại vườn Kỳ Thọ Cấp Cô Độc cùng chúng đại Tỳ Kheo ngàn hai trăm năm mươi người câu hội, đều là A La Hán các lậu đã hết không còn phiền não, được thượng điều phục như đại long, chỗ làm đã xong bỏ những gánh nặng đã được lợi mình hết kiết sử các cõi, chánh trí giải thoát tâm được tự tại, tối thượng ứng cúng mọi người quen biết, chỉ có Ngài A Nan còn ở bực hữu học. Tên của các Ngài ấy là:A Nhã Kiều Trần Như, Ma Ha Ca Diếp, Ma Ha Ca Chiên Diên, Ma Ha Ca Thấp Ba, Xá Lợi Phất, Đại Mục Kiền Liên,

Ma Ha Kiếp Tân Na, Ma Ha Câu Si La, Ma Ha Phạm Phả, La Hầu La, Nan Đà v. v…làm bực thượng thủ.

Lại có năm trăm đại Bồ Tát câu hội đều được tam muội và đà la ni.

Bấy giờ trong thành Xá Vệ có trưởng giả tên Dũng Mãnh giàu có nhiều của báu kho đụn đầy tràn, những vàng bạc lưu ly xa cừ mã não san hô hổ phách ma ni chơn châu voi ngựa bò dê kẻ hầu người hạ các loại buôn bán tất cả đều nhiều. Thưởng giả Dũng mãnh Thọ cùng năm trăm trưởng giả yến hội nghị rằng: «Nầy các Ngài! Phật xuất thế khó, được thân người khó, gặp Phật cũng khó, ở trong Phật pháp do lòng tinh xuất gia cũng khó, thành tánh Tỳ kheo lại càng khó, đúng phép tu hành cũng khó, biết ơn báo ơn mang chút ơn chẳng quên người nầy khó có, ở nơi Phật phápcó thể sanh lòng tin ưa người nầy khó được, tin ưa thành tựu việc nầy lại khó, trang nghiêm Phật pháp sự nầy cũng khó, giải thoát sanh tử càng khó gấp bội. Chúng ta vì Thanh Văn thừa Bích Chi Phật thừa mà cầu diệt độ hay sẽ phát xu tối thượng Phật thừa».

Mọi người đều xướng lên rằng: «Chúng ta phải ở nơi vô thượng Phật đạo mà chứng Niết Bàn».

Chúng trưởng giả quyết nghị xong cùng xuất thành đến rừng Kỳ Đà đảnh lễ chưn Phật hữu nhiễu ba vòng ngồi qua một bên.

Đức Thế Tôn biết mà cố ý hỏi: «Chư trưởng giả có duyên gì nay đến chỗ Phật? ».

Trưởng giả Dũng Mãnh Thọ cùng năm trăm trưởng giả đứng dậy trịch y vai hữu gối hữu chấm đất chấp tay cung kính bạch Phật rằng: «Bạch đức Thế Tôn! Chúng tôi đồng tập hội nghị rằng: Phật xuất thế khó, thân người khó được nhẫn đến giải thoát sanh tử càng khó gấp bội, nay chúng ta sẽ ở nơi Thanh Văn Thừa, Bích Chi Phật thừa mà cầu diệt độ hay sẽ phát xu vô thượng Phật thừa! Chúng tôi đồng xướng lên rằng: chúng ta phải ở nơi vô thượng Phật đạo mà chứng Niết bàn. Do quyết nghị ấy mà chúng tôi đến chỗ đức Như Lai Đẳng Chánh Giác.

Bạch đức ThếTôn! Đại Bồ Tát chí cầu vô thượng Bồ đề, phải học thế nào? Trụ thế nào? Tu thế nào?.

Đức Phật nói: «Lành thay lành thay! Các ông phát xu Vô thượng Bồ đề đến chỗ Phật phải lắng nghe kỹ khéo nghĩ nhớ lấy. Như chư đại Bồ Tát nên học nên trụ nên tu sẽ vì các ông mà nói ».

Chúng trưởng giả vâng lời dạy lắng nghe.

Đức Phật phán dạy: «Nầy chư trưởng giả! Đại Bồ Tát ở nơi vô thượng Bố đề có chí nguyện thù thắng phải đối với tất cả chúng sanh khởi tâm đại bi, phải rộng tu hành phải siêng huân tập. Vì thế nên Bồ Tát ở nơi thân thể sanh mạng tài sản vợ con kho tàng nhà cửa uống ăn y phục xe cộ mền nệm hoa hương tất cả đồ dùng phải là không ái trước. Tại sao?Vì chúng sanh chấp trước nơi thân mà tạo nghiệp ác, do nghiệp ác mà đọa trong địa ngục. Nếu đối với chúng sanh khởi tâm đại bi thì chẳng chấp trước thân mạng tài và sẽ sanh thiện đạo. Đại Bồ Tát ở nơi vô thượng Bồ đề có chí nguyện thù thắng đối với chúng sanh khởi từ bi rồi phải tu đại xả mà chẳng cầu báo, người chẳng cầu báo phải an trụ giới luật, ba giới thanh tịnh rồi phải đủ nhẫn nhục hay nhẫn các điều ác hại rồi nên phát khởi tinh tiến chẳng tiếc thân mạng, nên tu nhứt tâm an trụ thiền định, nên tu trí huệ thiện xảo phương tiện, phải ở nơi ngã nhơn chúng sanh thọ mạng đều xả ly. Vì chúng sanh nên hành bố thí thọ trì cấm giới, vì chúng sanh nên tu nhẫn nhục phát khởi tinh tiến, vì chúng sanh nên nhập thiền định tu tập trí huệ thiện xảo phương tiện».

Chúng trưởng giả bạch Phật: «Bạch đức Thế Tôn! Ở nơi thân mạng và vợ con tất cả tài vật lòng chúng tôi thường mến tiếc. Đại Bồ Tát quan sát thế nào ở nơi thân mạng tài có thể không tham lẫn? ».

Đùc Phật phán dạy: «Nầy thiện nam tử! Đại Bồ Tát có chí nguyện thù thắng nơi Vô thượng Bồ Đề phải quan sát thân nầy có vô lượng lỗi họa, các vi trần tích tập sanh trụ dị diệt niệm niệm dời đổi, chín cửa chảy dơ như hang rắng độc, trong ấy không chủ như xóm hoang vắng, rốt ráo phá hoại như ngói bình chưa nung, nước dơ đầy tràn như chậu phẩn dãi, chứa những bất tịnh như hầm tiêu, chẳng động chạm đến được như nhọt dữ, tham ngon bị họa như món ăn lộn chất độc, chẳng biết ơn đức như Vị Sanh Oán, khi dối mọi người như ác tri thức, bị si ái hại như làm bạn khỉ vượng, dứt mạng trí huệ như sát nhơn, đoạt các pháp lành như trộm cướp, thường tìm dịp hại như oán thù, không có từ tâm như người hàng thịt, khó hầu gần như kẽ bạo ác, như tên cắm vào thân động tới thì đau như nhà hư mục phải luôn sửa sang, như xe cũ hư khó dùng, như hộp rắng độc khó gần, như quán trọ chỗ họp của kẻ mệt mõi, như nhà cô độc không bị nhiếp thuộc, như lính ngục chuyên hai, như vua lo nước, như thành trì biên giới phải phong sợ, như ác quốc nhiều tai họa, như chén bể khó cầm, như thờ lửa không chán, như dương diệm hư dối, như huyễn hóa mê hoặc người như lột cây chuối không lõi cứng, như khối bọt nước chẳng nắm cầm được, như bong bóng nước mau sanh mau diệt, như cây bờ sông lâm nguy lai động, như giòng sông chảy xiết trọn đến biển chết.

Bồ Tát lại quan sát thân nầy nhơn duyên trước sau của nó, ban đầu do dục ái hòa hiệp mà sanh, vì nuôi lớn lên nuốt đồ ăn vào đến sanh tạng đàm ấm tiêu hóa, kế vào đến huỳnh tạng lúc sắp thục thì biến làm chất chua, kế vào đến phong tạng do phong lực chia ra nước và cặn bã lưu hành riêng thành đại tiểu tiện. Nước biến ra máu máu biến thành thịt, trong thịt sanh mỡ, nơi mỡ sanh xương sanh tủy. Nhơn duyên của thân thể trước sau đều bất tịnh như vậy.

Khi quan sát như trên Bồ Tát lại nên suy nghĩ: Thân nầy do ba trăm sáu mươi khối xương ráp thành như nhà mục hư, các lóng đốt chi trì dùng bốn lưới mạch giăng bủa giáp vòng, năm trăm phần thịt như bùn tô trét, sáu mạch cột nhau, năm trăm gân ràng rịt, bảy trăm mạch nhỏ dùng làm lạc bện, mười sáu mạch to câu mang liền nhau, có hai sợi dây thịt dài ba tầm rưỡi vấn gút nơi trong, mười sáu trường vị vây quanh sanh tạng thục tạng, hai mươi lăm mạch hơi như kẻ song, , một trăm lẻ bảy cửa huyệt như bình bể nát, tám vạn lỗ lông như cỏ loạn trùm, năm căn bảy khiếu đầy tràng chất dơ, bảy lớp da gói ghém, lục vị nuôi lớn như thờ lửa nuốt thâu chẳng chán.

Thân thể như vậy tất cả hôi dơ tánh chất thúi rã. Có ai nên ái trọng nó mà sanh kiêu mạn. Chỉ nên quan sát nó như giữ cái bình, như gìn chiếc xe, nuôi dưỡng nó để được đến Bồ Đề vậy ».

Đức Thế Tôn nói kệ rằng:

«Thân nầy là chậu dơ

Dường như bình đựng phẩn

Phàm phu không trí huệ

Cậy sắc sanh kiêu mạn

Trong mũi hằng chảy mũi

Hơi miệng luôn hôi hám

Mắt ghèn thân đầy trùng

Ai nên tưởng lạc sạch

Như người cầm hòn than

Mài dồi muốn trắng bóng

Dầu mài đến mòn hết

Thể sắt than không đổi

Dầu muốn thân mình sạch

Rửa hết cả nước sông

Thân trọn không sạnh được

Vì thể chất vốn dơ.

Nầy các thiện nam tử! Nếu Bồ Tát phátchí nguyện thù thắng hướng đến vô thượng Bồ đề thì nên quan sát thân thể nầy bốn mươi bốn thứ:

Một là thân nầy đán chán vì tánh không hòa hiệp vậy. Hai là thân nầy hôi dơ vì máu mủ thường chảy vậy. Ba là thân nầy chẳng bền vì cứu cánh bại hoại vậy. Bốn là thân nầy yếu đuối vì chi tiết trì nhau vậy. Năm là thân nầy chẳng sạch vì chất dơ dáy đầy tràn vậy. Sáu là thân nầy như ảo thuật vì phỉ gạt phàm phu vậy. Bảy là thân nầy như miệng nhọt vì cửu khiếu thường chảy vậy. Tám là thân nầy lưả cháy vì lửa dục thạnh vậy. Chín là thân nầy là lửa vì lửa giận mạnh vậy. Mười là cháy khắp vì lửa si cháy khắp vậy. Mười một là thân nầy tối tăm vì tham sân si vậy. Mười hai là thân nầy sa lưới vì bị lưới ái trùm vậy. Mười ba là thân nầy là khối ung nhọt vì đầy ung nhọt vậy. Mười bốn là thân nầy chẳng an vì bốn trăm lẻ bốn bệnh vậy. Mười lăm là chỗ ở của côn trùng vậy. Mười sáu là thân nầy vô thường vì cứu cánh phải chết vậy. Mười bảy là thân nầy ngoan si vì không rõ các pháp vậy. Mười tám là như đồ sành vì sanh trụ hoại vậy. Mười chín là bức bách vì nhiều lo sầu vậy. Hai mươi là không được cứu hộ vì chắc hoại diệt vậy. Hai mươi mốt là hiểm ác vì siễm cuống khó biết vậy. Hai mươi hai là như hố không đáy vì tham muốn không chán vậy. Hai mươi ba là như lửa nhận củi vì tham sắc chẳng nhàm vậy. Hai mươi bốn là không nhàm đủ vì tham thọ ngũ dục vậy. Hai mươi lăm là như bị đập đánh vì bị tổn hại vậy. Hai mươi sáu là bất định vì thạnh suy tăng giảm vậy. Hai mươi bảy là thân chuyển theo tâm vì chẳng chánh tư duy vậy. Hai mươi tám là chẳng biết ơn vì chắc bỏ gò mả vậy. Hai mươi chín là bị kẻ khác ăn vì chồn sói kiến mối ăn vậy. Ba mươi là như bộ máy vì gân xương chi trì vậy. Ba mươi mốt là chẳng khả quan vì máu mủ phẩn dơ vậy. Ba mươi hai là chẳng tự do vì phải nương uống ăn vậy Ba mươi ba là hư vọng gói cột vì trọn bại hoại vậy. Ba mươi bốn là ác hữu vì nhiều nghịch hại vậy. Ba mươi lăm là kẻ giết hại vì nó tự tàn hại vậy. Ba mươi sáu là đồ khổ họa vì nhiều khổ bức bách vậy. Ba mươi bảy là khối khổ vì năm uẩn sanh vậy. Ba mươi tám là không có chủ vì các duyên sanh vậy. Ba mươi chính là không có mạng vì rời lìa tướng nam nữ vậy. Bốn mươi là rỗng không vì phải quán uẩn giới sứ vậy. Bốn mươi mốt là hư vọng vì như chiêm bao vậy. Bốn mươi hai là chẳng thiệt vì như huyễn hóa vậy. Bốn mươi ba là huyễn hoặc vì như dương diệm vậy. Bốn mươi bốn là thân nầy khi dối vì như bóng tượng trong gương vậy.

Lúc quan sát thân thể như vậy, đối với thân mạng vợ con tài vật Bồ Tát đều lìa chán không còn ái luyến mau thành tựu sáu Ba la mật sớm được vô thượng Bồ đề ».

Đức Thế Tôn nói kệ rằng:

« Được thân người tốt thật là khó

Chớ vì thân nầy tạo nghiệp ác

Cứu cánh gò hoanh nuôi chồn sói

Chớ vì ác kíến sanh tham ái

Phàm ngu mê hoặc vì cuồng si

Do ái thân nầy tạo ác nghiệp

Thân nầy cũng lại chẳng biết ơn

Ngày đêm chỉ thêm duyên khổ họa

Cơ quan động chuyển thường mỏi nhọc

Mũi qiải tiên lợi hằng tràn đầy

Đói khát nóng rét luôn bức ngặt

Nào có người trí lại ái thân

Thân nầy không nhàm như hố sâu

Luống hay nuôi lớn những oán hại

Do nơi thân nầy thường làm ác

Phải thọ khổ báo vô lượng kiếp

Nên nhớ gìa chết siêng tu phước

Chánh tín sanh vào trong Phật pháp

Uống ăn y phục các hương thoa

Dưỡng nuôi thân nầy đã từ lâu

Ai hay nắm giữ cho chẳng hoại

Phải biết vô ích chớ đam mê

Đức Phật Như Lai rất khó gặp

Trong vô lượng khiếp một lần hiện

Đối với Phật pháp nên tin sâu

Ác đạo đáng sợ chớ theo nó

Dầu cho sống lâu ngàn kiếp năm

Còn sợ vô thường sanh lòng chán

Huống là giây lát không bảo đảm

P hải bị trầm luân trong ác đạo

Hoặc có ác hữu đến khuyên bảo

Thân người khó được nay đã được

Cầu nhiều của báu hưởng dục lạc

Kịp thuở khỏe mạnh vui chơi thỏa

Có ai cầu của mà sung sướng

Dầu được giữ gìn vẫn khổ nhọc

Người ngu như vậy luống vọng ngôn

Thế nên người trí phải quan sát

Tài vật như ảo cũng như mộng

Chúng sanh ngu si bị phỉnh lầm

Trong sát na được sát na mất

Đâu có người trí lại mến luyến

Như nhà ảo thuật hóa ảo sự

Thành càn Thát Bà nhiều hình sắc

Của báu cũng vậy gạt phàm ngu

Ở trong hư vọng nào có thiệt

Chiu nhiều khổ não cầu tài lợi

Nước lửa vua giặc thường xâm đoạt

Do đây hay làm nhơn duyên khổ

Đâu có người trí sanh mếm luyến

Có những kẻ thường hoài tham ái

chạy theo tài lợi không biết chán

Đối với cha mẹ không từ tâm

Cho đến thân thuộc sanh oán hại. Lời nói thuận hành lòng sâu độc

Gây tạo nhiều nghiệp duyên khi dối

Hoặc học tà luận tà chú thuật

Dối khoe tài nghệ như dâm nữ

Hoặc lại siểm cuống hiện nhu hòa

Hoặc lại cang cư

ờng hiện oai mãnh

Vô lượng ác nghiệp nhiều như vậy

Không gì chẳng do tài lợi sanh

San hô vàng ngọc châu ma ni

Vật ấy bổn lai như bọt bóng

Chẳng biết được nó như ảo hóa

Vì vật hư giả đọa tham đồ

Thời kỳ Di Lạc Phật xuất thế

Bổ xứ thành Phật nối Thích Ca

Cõi nước hoàng kim lót mặt đất

Thất bửu hiện ra từ đâu đến

Kiếp tận thế gian bị thiêu hoại

Tu Di sông biển khô cháy hết

Cứu cánh hư mất hoàn hư không

Những của báo nầy đi về đâu

Gây tạo nghiệp báo ác cầu tài vật

Nuôi nấng vợ con cho rằng vui

Đến lúc lăm chung khổ bức thân

Hoặc vợ hoặc con không cứu được

Ở trong tam đồ kinh sợ kia

Chẳng thấy vợ con cùng thân thuộc

Ngựa xe của báu thuộc người khác

Thọ khổ có ai chia sớt được

Cha mẹ anh em cùng vợ con

Bằng hữu bè bạn và của cải

Chết đi không một cùng gần kề

Chỉ có ác nghiệp thường theo sát

Người trí trọn chẳng vì thân ái

Mà tạo nghiệp mãn mời ra khỏi

Thân thuộc không ai thay thế được

Diêm La sứ giả chỉ khảo nghiệp

Chẳng hỏi thân quyến và bằng hữu

Người được thân người chẳng bỏ ác

Khổ sở nay phải cam nhận chiu

Diêm La thường bảo người tội ấy

Ta không gia được một chút tội

Người tự tạo tội nay tự đến

Nghiệp báo tự chiệu không ai thế

Cha mẹ vợ con không cứu được

Chỉ nên siêng tu nhơn xuất thế

Thế nê phải bỏ nghiệp xích xiềng

Khéo biết xa lìa cầu an lạc

Với vợ con nhà nên biết sợ

Hằng nương Phật giáo chánh tu hành

Tại gia phùng thạnh là gốc khổ

Dường như lò lữa rất đáng sợ

Thân tâm nóng bức bị đốt cháy

Đâu có người trí sanh tham ái

Ưa thích tu hành các Phật pháp

Không hề doanh cầu là khoái lạc

Phàm phu ngu tối chẳng biết hay

Nhà là gốc khổ lại tham ái

Nơi khối da xương gân thịt kia

Mê lầm vọng tưởng là chồng vợ

Chẳng biết thân thể như ảo hóa

Phàm phu ngu tối sanh tham ái

Người trí biết thân là lỗi họa

Dục lạc trong đời đều vất bỏ

Cầu pháp phải như cầu lương dược

Phải mau bỏ lìa dây tại gia ».

Nghe pháp xong năm trăm trưởng giả được vô sanh nhẫn vui mừng hớn hở nói kệ rằng:

«Mừng thay được lợi lớn

Tối thượng trong lợi ích

Chúng tôi đối Phật pháp

Đều sanh lòng vui thích

Phát xu đại Bồ đề

Lợi lạc cho chúng sanh

Pháp lành dùng nuôi mạng

Giác huệ tự an tâm

Thương xót các chúng sanh

Nguyện sẽ thành Phật đạo

Chúng tôi đều đã phát

Tâm Bồ đề vô thượng

Thân vàng tướng trang nghiêm

Chiếu sáng khắp thế giới

Người thích tâm Bồ đề

Sẽ được tâm Như Lai

Đại tâm Bồ đề tâm

Tối thượng trong các tâm

Giải thoát tất cả phược

Đầy đủ các công đức

Các chúng sanh ít phước

Nơi đây không ưa thích

Chẳng nhìn lỗi sanh tử

Chẳng thích tâm Bồ đề

Tâm Bồ đề công đức

Nếu có sắc phương phần

Rộng khắp cõi hư không

Không gì dung chứa được

Trong sát độ chư Phật

Nhiều như các sông Hằng

Giả sử trải trân bửu

Dùng cúng dường chư Phật

Có người hay chấp tay

Hồi hướng tâm Bồ đề

Phước đây hơn phước trên

Chẳng thể suy tính được

Nào riêng phước cúng dường

Phước khác cũng như vậy

Tâm Bồ đề như vậy

Đấng Tối Thắng tuyên nói

Tâm Bồ đề tối thắng

Như thuốc a già đà

Trừ được tất cả bịnh

Cho tất cả an vui

Tôi thấy các chúng sanh

Bị ba đọc nhiệt não

Trí giả vô lượng kiếp

Cần khổ thường tu tập

Như Y Vương dũng mãnh

Đầy đủ hạnh Bồ đề

Cứu vớt chúng sanh khổ

Lìa hẳn các ưu não

Tất cả chỗ thọ sanh

Trọn chẳng bỏ thân nầy

Siêng tu các hạnh nguyện

Dũng mãnh cầu Phật pháp

Chúng tôi được lợi lành

Chúng tôi lòng vui thích

Nay gặp Phật Thích Ca

Sẽ được thân Như Lai ».

Bấy giờ đức Thế Tôn liền mỉm cười, từ diện môn của đức Phật phóng ra những thứ tia sáng sanh vàng đỏ hồng tía pha lê chiếu đến vô lượng vô biên thế giới cho đến trời Phạm Thế, oai quang cùa nhựt nguyệt đều bị ẩn khuất, trở về nhiễu ba vòng rồi nhậpvào đảnh Phật.

Tôn giả An Nan đứng vậy trịch y vai hữu gối hữu chấm đất chắp tay bạch đức Phật rằng: «Bạch thế Tôn! Có nhân duyên gì mà đức Phật mỉm cười ».

Tôn giả liền kệ rằng:

«Chư Phật là đạo sư tối thượng

Chẳng không duyên cớ hiện mỉm cười

Đấng thương xót lợi ích thế gian

Xin nói nhơn duyên của sư ấy

Chúng sanh nghèo thiếu không pháp tài

Nên ban nói thừa lớn tối thượng

Hay làm mắt sáng cho thế gian

Xin nói nhơn duyên Phật cười mỉm».

Đức Phật phán dạy: «Nầy An Nan! Ông có thấy năm trăm trưởng giả nay ở trước Phật phát tâm vô thượng Bồ đề chăng?

-Vang tôi đã thấy, bạch đức Thế Tôn!

-Nầy A Nan! Năm trăm trưởng giả nầy thuở xưa đã ở nơi trăm ngàn ức na do tha chư Phật thừa sự cúng dường, trồng các thiện căn, nay nghe ta nói pháp đều được vô sanh nhẫn. Các trưởng giả nầy về sau chẳng còn sanh ác đạo thường thọ khoái lạc trong Nhơn Thiên. Đời sau ở chỗ Di Lạc, các trưởng giả nầy thân cận cúng dường cung kính tôn trọng tán thán, với tất cả chư Phật trong Hiền kiếp cũng như vậy, ở chỗ chư Phật nghe chánh pháp thọ trì đọc tụng vì người mà giảng nói. Quá hai mươi lăm kiếp, các trưởng giả nầy sẽ ở trong các Phật độ thành Vô thượng Bồ đề đều thành một danh hiệu Thắng Liên Hoa Tạng Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác».

Tôn gỉa An Nan bạch đức Phật: «Hi hữu Thế Tôn! Hi hữu Thiện Thệ! Nên đặt tên pháp môn quảng đại nầy là gì, chúng tôi phải thọ trì thế nào? ».

Đức Phật phán dạy: «Nầy A Nan! Pháp môn nầy tên là Du Già Sư Địa, cũng gọi là Dũng Mãnh Thọ Trưởng Gỉa Sở Vấn, ông nên thọ trì».

Đức Phật nói kinh nầy rồi, Tôn Gỉa A Nan và các Tỳ Kheo năm trăm trưởng giả các chúng Bồ Tát, Trời Người Thiên Long Bát Bộ nghe lời Phật dạy đều rất vui mừng tín thọ phụng hành.

PHÁP HỘi DŨNG MÃNH THỌ TRƯỞNG GỈA

THỨ HAi MƯƠi TÁM

HẾT

XXIX.PHÁP HỘI ƯU ĐÀ DIÊN VƯƠNG THỨ HAI MƯƠI CHÍN

Như vậy tôi nghe một lúc đức Phật ở nước Câu Viêm Di tại vườn Cù Sư La cùng đại Tỳ Kheo ngàn hai trăm năm mươi người câu hội.

Bấy giờ đệ nhất phu nhơn của vua Ưu Đà Diên tên Xá Ma đối với đức Như Lai và hàng Thánh chúng thân tín cung kính thân cận cúng dường và thường ca ngợi công đức của Như Lai.

Đệ nhị phu nhơn tên Đế Nữ có lòng ganh siễm đến vua nói dối là đức Như Lai và hàng đệ tử có chỗ phi pháp đối với đại phu nhơn.

Nhà vua giận lắm lấy cung tên bắn phu nhơn Xá Ma. Vì thương xót vua, Phu nhơn Xá Ma nhập từ tam muội, mũi tên bắn ra liền quay trở lại dừng tại trên không ngay đỉnh đầu vua, mũi tên ấy cháy đỏ như khối lửa rất đáng sợ. Vua bắn ba phát tên cũng đều như vậy.

Vua Ưu Đà Diên thấy sự việc ấy toàn thân lông tóc đều dựng lên kinh sợ hối hận nói với phu nhơn rằng: «Bà có phải là Thiên nữ hay Long nữ chăng? Hay bà là Dạ Xoa nữ, Càn Thát Bà nữ, Tì Xá Gía nữ, La Sát nữ chăng? ».

Phu nhơn Xá Na nói; «Tôi chẳng phải Thiên nữ cũng chẳng phải La Sát nữ. Đại vương nên biết tôi nghe đức Phật thuyết pháp thọ trì ngũ giới làm Ưu Bà Di. Vì thương vua nên tôi nhập từ tam muội. Dầu vua đối với tôi sanh lòng bất thiện, nhưng do sức nguyện từ tâm nên tôi không bị thương tổn. Lành thay Đại Vương nên đối với đức Như Lai qui mạng đảnh lễ chắc sẽ được an vui ».

Vua nghĩ rằng phu nhơn nghe pháp làm Ưu Bà Di còn có sức oai thần dường ấy huống là đức Như Lai Đẳng Chánh Giác.

Vua Ưu Đà Diên liền đến chỗ Phật lễ chưn hữu nhiễu ba vòng trình bày sự việc trên rồi bạch rằng: Ngưỡng mong đức Như Lai và hàng Thánh chúng hoan hỉ cho tôi sám hối khiến tội lỗi ấy sớm siêu diệt ».

Đức Phật ấy nói: «Như lời vua tự thuật vì lầm cho Như Lai và hàng Thánh chúng như phàm nhơn ngu si có lỗi nên vua sanh lòng giận oán. Nay vua nếu có thể y Phật pháp luật tự ăn năn tội lỗi chẳng có lòng che giấu cùng tận đời vị lai chẳng tái phạm thì ta sẽ nhiếp thọ cho vua tăng trưởng thiện pháp.

Vua bạch rằng: « Bạch đức Thế Tôn! Vì tôi bị nữ nhơn mê hoặc cuồng loạn điên đảo không hiểu biết nên phát sanh giận dữ, tội nghiệp nầy sẽ đọa địa ngục. Ngưỡng mông đức Như Lai vì an lạc chúng sanh mà xót thương khai thị lỗi họa siễm khúc hư dối của nữ nhơn, chớ để chúng tôi thân cận nữ nhơn hầu sẽ được mãi mãi thoát các sự khổ lụy ».

Đức Phật nói: « Để sự ấy lại, sao vua cần hỏi sự ấy mà chẳng hỏi sự khác? ».

Vua bạch: »tôi không hỏi sự khác. Vì nữ nhơn khiến tôi tạo tội địa ngục, nay tôi chỉ muốn biết lỗi họa nữ nhơn siểm khúc hư cuống tà mỵ. Mông đức Thế Tôn khai thị cho ».

Vua Ưu Đà Diên ba lần thỉnh hỏi như vậy.

Đức Phật nói: « Đại Vương trước phải biết lỗi họa của trượng phu rồi sau sẽ quan sát lỗi họa của nữ nhơn ».

Vua bạch; «Vâng, bạch đức Thế Tôn! Xin thích muốn được nghe.

Đức Phật nói: «Tất cả trượng phu đều do bốn thứ lỗi lầm bất

thiện nên bị nữ nhơn làm mê loạn.

Một là ở nơi dục nhiễm đam trước không chán ưa thích nữ nhơn mà túng dật, chẳng biết gần gũi Sa Môn và Bà La Môn đủ tịnh giới tu phước nghiệp. Vì chẳng thân cận những bực như vậy nên những tịch tín, thi la, đa văn bố thí, trí huệ đều thối thất. Do vì không có tín giới văn thí huệ nên người ấy chẳng phải thiện trượng phu làm nghiệp đạo ác, không có trí huệ say mê dục lạc, bị dục bắt, bị dục trói, lấy dục làm mạng sống, gần kẻ ngu xa người trí, làm bạn với kẻ ác tạo tội lỗi, tham ưa cảnh bất tịnh của nữ nhơn bèn bị nữ nhơn chế phục như tôi đòi, hệ thuộc sa ngã ở chỗ nữ nhơn, không biết hổ thẹn, gần kề đến ở cửa ghẻ máu mủ hôi tanh mũi dãi thường chảy như cảnh bất tịnh ở bãi tha ma. Đến đỗi trái bỏ cha mẹ chẳng biết ơn dưỡng. Bỏ lìa Sa Môn Bà La Môn, chẳng có lòng tôn trọng cung kính cúng dường. Với Phật pháp và Tăng chẳng tín kính sẽ mất hẳn Niết bàn giới. Hạng trượng phu nầy sẽ đọa vào địa ngục Chúng Hiệp và địa ngục A Tì, cũng sẽ phải đọa ngạ quỉ súc sanh không ai cứu được. Dầu nghe lời dạy của Phật, nhưng vẫn mãi nhớ tưởng nữ nhơn ca vũ đùa cười chẳng biết chán lìa. Người nầy quen thói ngu ác chẳng thích tu hành sự việc của thiện trượng phu. Đại Vương nên biết lúc trượng phu thân cận nữ nhơn chính là lúc thân cận nghiệp ác đạo. Đây là lỗi họa thứ nhứt của trượng phu vậy ».

Đức Thế Tôn nói kệ rằng:

« Cảnh dục đều khổ

Hạ liệt dơ xấu

Máu mủ tanh hôi

Rất đáng chán sợ

Là chỗ chứa họp

Nhiều thứ lỗi họa

Nào có người trí

Ưua thích cảnh nầy

Như trong hầm tiêu

Dơ uế đầy tràn

Cũng như chó sình

Như dã can chết

Như rừng thây ma

Dầy những uế dơ

Dục nhiễm dơ uế

Đáng chán cũng vậy

Những người ngu si

Ái luyến nữ nhơn

Như chó sanh con

Chưa từng bỏ lìa

Cũng như ruồi thấy

Đồ ăn ói mửa

Lại như bầy heo

Ham chỗ dơ dáy

Nữ nhơn hay phá

Giới cấm thanh tịnh

Cũng lại làm hư

Công đức danh văn

Làm nhơn địa ngục

Chướng sanh cõi trời

Nào có người trí

Lại thích cảnh dục

Lại như có người

Uống ăn thuốc độc

Thân tâm đao khổ

Chẳng vận động được

Do dục nhơn nầy

Hay làm gốc khổ

Như thân có đọc

Ngu chẳng hay biết

Cũng như chẳng rõ

Pháp thuật ảo hóa

Vọng theo tìm cầu

Luống tự khổ nhọc

Người ngu cũng vậy

Đối với dục nhiễm

Thường khổ tham cầu

Phải đọa địa ngục

Hoặc thiết tiệc tùng

Ca vũ kỹ nhạc

Cưới con gái người

Về làm vợ mình

Chứa họp nhiều thứ

Khổ chẳng lợi ích

Người ngu gây tạo

Nghiệp khổ vô lợi

Thêm lớn các tội

Lui mất căn lành

Trong việc vô lợi

Chẳng tiết thân mạng

Do đây sa đọa

Hố sâu ác đạo

Chiêu vời địa ngục

Hoàn sắt cháy đỏ

Núi dao lưỡi nhọn

Tên độc các khổ

Nữ nhơn hay họp

Nhiều sự việc khổ

Giả mượn hoa hương

Để chưng diện đẹp

Người ngu ở đây

Vong lầm tham cầu

Gần kề ngợi khen

Cảnh sắc hạ liệt

Thối thất trí huệ

Sa đọa tam đồ

Đây do ngu si

Nên bị mê hoặc

Như chim biển mệt

Mê mất hướng bờ

Lại như người ngu

Lấy dây sắt nóng

Đeo vào cổ mình

Như trâu mang ách

Cảnh dục như rượu

Làm say cuồng người

Tại sao người ngu

Chẳng biết ngốc khổ

Hoặc với cha mẹ

Chẳng biết ơn thương

Điều do nhục nhiễm

Sanh họa lỗi nầy

Thường với tà dục

Các pháp như vậy

Ca ngợi tập làm

Chẳng biết hổ thẹn

Họ do ngu si

Nên bị mê loạn

Tạo tội ấy rồi

Sẽ đến tam đồ

Người tối cuồng say

Đam mê cảnh dục

Dầu ơn cha mẹ

Họ cũng bỏ được

Nếu người tham nhiễm

Gần kề cảnh dục

Thì là chống trái

Vô thượng phước điền

Vô lượng câu chi

Vọng tưởng phiền nhiễu

Xoay vần bức não

Từ đây mà sanh

Hoặc lại mong cầu

Danh lợi thế gian

Đem phi pháp ấy

Khuyên dụ lẫn nhau

Do đây hiện tại

Chiêu vời sự khổ

Chết chắc phải đọa

Địa ngục an tỳ

Hiện thấy những khổ

Đều họp trên thân

Bạn lành lìa xa

Cung trời mất hẳn

Nào có người trí

Ưu thích nơi đây

Thà vào địa ngục

Chạy trên núi đao

Nằm trên lò lửa

Chẳng gần nữ sắc

Nếu người thường nhiễm

Ham mê tà dục

Hư mất rất nhiều

Những sự lợi lạc

Người nữ hay làm

Nhơn các sự khổ

Tham dục hay hoại

Tất cả an lạc

Ác pháp chứa họp

Thiện hữu xa lìa

Đều do gốc nơi

Tham cầu người nữ

Nếu người được nghe

Lời Phật răng dạy

Đối với nữ nhơn

Hay sanh chán lìa

Thì là trang nghiêm

Báo trời thanh tịnh

Cũng sẽ mau chứng

Vô thượng Bố đề.

Lại nửa, nầy Đại Vương! Luận về cha mẹ đều muốn cho con mình được lợi lạc nên hay làm việc khó làm hay nhẫn sự khó nhẫn, dầu tất cả thứ bất tịnh dơ uế đều chịu được cả, lại muốn thân thể sắc lực của mình mau tăng trưởng nên khiến nó thấy những sự thắng diệu trong Diêm Phù bú mớm nuôi nấng không có lòng mỏi nhàm, lại vì muốn cho con mình được vui sướng nên kinh doanh cầu tìm tài vật để cung cấp đầy đủ cho con và đến nhà người cầu hôn cưới con gái cho con. Hôn thú xong đứa con ái luyến vợ quên mất cha mẹ. Hoặc nó thấy cha mẹ lần suy già nên khinh khi trái nghịch lãng phí tài vật, hoặc dời cha mẹ cho ở chổ khác. Đây đều do tham dục làm mê hoặc đên đảo, nên với cha mẹ thì vất bỏ không kính thương nuôi dưỡng, với con gái nhà người thì trân trọng cung kính cung cấp không biết mỏi nhàm, đây là thành tựu gốc địa ngục, cũng là lỗi họa thứ hai của trượng phu vậy ».

Đức Thế Tôn kệ rằng:

«Các ông nên biết

Đối với cha mẹ

Tôn trọng cúng duờng

Người nầy thường được

Thích Phạm Hộ Thế

Vệ hộ phò trì

Hay khiến ở nhà

An ổn khoái lạc

Hoặc nhơn buôn bán

Đi biển phương xa

Qua lại an ổn

Được những tài lợI

Chính đây gọi là

Đại bửu vô gía

Hay cho hiệu qủa

Tên tối thượng điền

Như vậy hiện đời

Qủa báo trân bửu

Đều do cúng dường

Cha mẹ mà được

Còn ở đời sau

Sẽ được xa rời

Thân hình lừa ngựa

Mang nặng sai khiến

Cũng chẳng sa đọa

Ngục phẩn sông tro

Núi dao mũi nhọn

Đồng sôi sắc đỏ

Lại ở đời kế

Sanh trong loài người

Giàu có của báu

Thóc lụa dư thừa

Vợ con quyến thuộc

Thảy đều hòa mục

Hoặc đến tương lai

Được sanh trên trời

Cung điện vườn tược

Âm nhạc tự nhiên

Tha hồ vui chơi

Hưởng thọ diệu lạc

Đâu có người trí

Nghe pháp âm nầy

Với ruộng cha mẹ

Chẳng siêng cúng dường.

Lại nầy Đại vương! Nếu là trượng phu do nơi tà kiến chẳng biết tự thân mau diệt hoại nên gây tạo nghiệp ác mà tự khi dối. Người ngu si nầy luống bỏ qua thời giờ, Như gổ đá chạm trổ làm thành, dầu hình giống người mà không hiểu biết quen làm tham dục, thế là thành tựu nghiệp nhơn ác đạo. Đây là lỗi thứ ba của trượng phu».

Đức Thế Tôn nói kệ rằng:

Trượng phu thì dục

Làm cho mê loạn

Nên thường gây tạo

Các thứ tội ác

Điên đão tối tăm

Che chướng tâm họ

Nhơn đó sẽ sanh

Ngục tù ác đạo

Những kẻ tà hạnh

Sẽ còn xa lìa

Tất cả thánh hiền

Cũng chẳng cung kính

Các hàng Sa Môn

Do điên đảo kiến

Nhẫn đến qui mạng

Núi sông tà mị

Do vì tham dục

Hoặc lại giết hại

Các loài cầm thú

Thờ tế thần kỳ

Nhơn vì đảo kiến

Phi pháp cầu phước

Do đây lìa hẳn

Tất cả an lạc

Nếu ở trong hàng

Người tạo ác nầy

Chẳng biết tịnh tín

Hung hiểm không thẹn

Những người như vậy

Lìa hẳng Hiền Thánh

Họ chắc sẻ đọa

Địa ngục kêu la

Hoặc vì tham dục

Bức khổ người khác

Sẽ đọa địa ngục

Đốt cháy tột đốt cháy

Lại vì đảo kiến

Với Phật pháp tăng

Chẳng thể thân cận

Cung kính cúng dường

Pháp bửu chánh giáo

Mà chẳng lắng nghe

Xa lìa thánh hiền

Sa đọa ác thú

Ví thế người trí

Đã được thân người

Chớ nên lầm lẫn

Điên đảo vọng kiến

Nên tu bố thí

Và giữ tịnh giới

Sẽ được sanh thiên

Chứng đạo Bồ đề

Lại nầy Đại Vuơng! Hoặc có trượng phu vì thân mạng mình mà quá lao nhọc chứa họp tài vật, rồi bị nữ nhơn ràng buộc phải cung phụng như tôi đòi nên lại càng tham cầu của báo chẳng bố thí cho Sa Môn và Bà La Môn, họ cũng cam chịu luật vua trị phạt. Thấy nữ nhơn buồn rầu họ liền tự nghĩ nay tôi phải làm sao cho nàng vui vẻ? Những trượng phu nầy là tôi tớ của tham dục, với cảnh hạ liệt bất tịnh ấy lại tưởng là tịnh mà lại sanh lòng ái nhiễm. Lúc gần kề nữ nhơn như vậy chính là tạo thành nghiệp ác đạo. Đây là lỗi thứ tư của trượng phu vậy ».

Đức Thế Tôn nói kệ rằng:

«Người tham dục sai mê

Họ thiệt không an lạc

Vì gần kề ác pháp

Chẳng gọi thiện trượng phu

Nếu người tự phóng vật

Không biết gìn cấm giới

Tùy tâm ý mà làm

Hư mất những phước lợi

Người không trí huệ kia

Hành các pháp súc sanh

Chạy đuổi theo ngũ sắc

Như theo thích phẩn dơ

Người ngu chẳng biết xem

Lỗi họa của nhục nhiễm

Vọng tưởng là ân trọng

Như người mù lòa kia

Bị sắc dục trói buộc

Thêm lớn lòng ái dục

Dường như loài dã can

Chẳng rời khỏi tha ma

Nơi thanh hương vị xúc

Mà sanh lòng ái nhiễm

Luân chuyển trong sanh tử

Như con khỉ cột

Vì vô minh bao che

Bị nữ nhơn mê loạn

Như kẻ chợ cầu lợi

Dối phỉnh đến thân cận

Người ngu thân cận dục

Là vào cảnh giới ma

Dường như Ế Đồ Ca

Thèm ưa mùi phẩn dơ

Cũng như trận mưa đá

Hay tổn hại lúa mạ

Thợ gốm thường gần lửa

Phần nhiều bị phỏng nóng

Những người chưa kiến đế

Bị dục mất pháp lành

Như gió thổi cám nhuyễn

Nghiã ấy cũng như vậy

Giả như thiện trượng phu

Bị kẻ nhơn bắt

Thà chiu khổ nạn nầy

chẳng nên gần nữ nhơn

Nếu ham thích nữ sắc

Lòng tham cầu càng nhiều

Người phàm ngu thủ tướng

Thêm lớn lòng ái dục

Như trong mùa hạ nóng

Đi lâu trong đồng hoang

Khát quá uống nước mặn

Uống xong khát càng tăng

Người chưa thấy chơn thiệt

Ngu si luống sanh sống

Thân cận cùng nữ nhơn

Tham dục ái vững chắc

Nếu người chạm rắn độc

Thì bị rắn làm hại

Người phàm phu phạm dục

Bị dục hại cũng vậy

Ví như bình màu đẹp

Trong đựng toàn thuốc độc

Trong bình thiệt đáng sợ

Mặt ngoài hiện đoan nghiêm

Trang sức cho nữ nhơn

Bảo họ là sinh đẹp

Thân họ rất dơ dáy

Như túi da đầy phẩn

Lại như lấy lụa màu

Quấn lấy lưỡi dao bén

Trang sức cho nữ nhơn

Nghiã ấy cũng như vậy

Như lửa đầy hố sâu

Không khói hay đốt cháy

Nữ nhơn cũng như vậy

Bạo ác không xót thương

Như thây chó thây rắn

Xấu dơ mà rã thúi

Cũng như đốt phẩn dơ

Mọi người đều gốm nhờm

Thây chó rắn cùng phẩn

Dầu rất đáng gớm nhờm

Nhưng các nữ nhơn kia

Đáng gớm lại càng hơn

Ví như thuở kiếp hoại

Đại địa đều nổi lửa

Rừng rậm những cỏ cây

Tất cả đều bị cháy

Loài vật to ở biển

Nước cạn không lần hết

Tu Di các bửu sơn

Thế giới bị cháy khắp

Thưở kiếp thiêu như vậy

Đốt cháy cả núi biển

Không có chúng sanh nào

Mà có người cứu được

Nhơn ái dục nữ nhơn

Đốt hại các ngu phu

Dường như kiếp hỏa tai

Tất cả bị cháy hết

Thân bất tịnh thường chảy

Mũi dãi đàm máu mủ

Sao kẻ ngu mê kia

Lại ái luyến thân ấy

Gân xương kết chỏi nhau

Gói ghém nhờ da thịt

Hôi dơ rất đáng gớm

Như đồ ăn thiêu bỏ

Cũng như của kho vựa

Trấu rơm thường bừa bãi

Thân nầy nhiều dơ xấu

Sung mãn cũng như vậy

Gan mật cật tì vị

Tim phổi ruột phẩn dơ

Cùng óc tủy mủ máu

Tám vạn hộ trùng nhỏ

Ở đó thường ăn nút

Các người ngu tối tăm

Lưới si thường quấn trùm

Không hiểu rõ điều ấy

Ăn uống cặn bã thừa

Chín lỗ thường chảy luôn

Thân tội lỗi như vậy

Do nghiệp dơ đời trước

Người ngu ham nữ nhơn

Ái luyến nơi thanh sắc

Do đây sanh nhiễm trước

Chẳng từng biết như thiệt

Như ruồi thấy ói mửa

Liền sanh lòng ưa thích

Người ngu ưa nữ nhơn

Cảnh giới cũng như vậy

Nghiêng ngả nơi nữ sắc

Thường ố quế thân mình

Tại sao người ngu kia

Thích gần kề nơi ấy

Như chim chóc kiếm ăn

Chẳng biết tránh lưới bẫy

Tham ái nơi nữ nhơn

Bị hại cũng như vậy

Ví như cá trong nước

Lội bơi trước người chài

Liền bị họ bắt được

Há chẳng là tự hại

Nữ nhơn như người chài

Siểm cuống khác vì lưới

Nam tử đồng với cá

Bị bắt cũng như vậy

Dao bén của sát nhơn

Dầu cũng là đáng sợ

Dao bén nữ nhơn kia

Tổn hại lại còn hơn

Như bướm đáp lửa đèn

Và lúc nhà bị cháy

Côn trùng bị thiêu đốt

Không ai cứu vớt nó

Mê say nơi nữ nhơn

Bị lữa dục đốt cháy

Do đây đọa ác thú

Không được cứu cũng vậy

Những người ngu tà hạnh

Ái luyến thê thiếp người

Vọng sanh tưởng ưa thích

Dường như gà trống nhà

Cũng như chim trĩ rừng

Lầm vào chỗ giết hại

Nhơn đó tự tổn thương

Mà không ai cứu giúp

Bỏ rời Phật chánh pháp

Gần kề nữ nhơn kia

Do nghiệp nhơn duyên nầy

Sa đọa ba ác đạo

Lại như bầy khỉ kia

Chuyền nhảy trong gộp cây

Tất sẽ bị tổn thương

Há chẳng vì tham ngu

Cũng vậy người tham dục

Với các nữ nhơn kia

Bị lưới si chụp bắt

Luôn bị khổ sanh tử

Như người tội thế gian

Bị xử giáo nhọn đâm

Kẻ mê say dâm dục

Thường luyến rừng gươm nhọn

Như dùng ngọn lửa mạnh

Đốt nấu vạc nước sôi

Đem bắp mè ném vào

Theo nước sôi trôi chìm

Cũng vậy người tham dục

Chẳng hiểu biết thiện ác

Chết sẽ đọa ác đạo

Bị nấu trong vạc sôi

Số lớn của vạc sôi

Sáu mươi bốn câu chi

Những kẽ gây nghiệp ác

Lấy đó làm chỗ ở

Mỗi mỗi vạc như vậy

Rộng lớn một do tuần

Lửa mạnh đốt khắp bề

Đáy và bốn bên vạc

Có kẻ mãn trăm năm

Hoặc hai ba bốn trăm

Chịu khổ nung nấu nóng

Đều do nghiệp mình tạo

Ngục tốt cầm móc bén

Thỉnh thoảng lại móc ra

Da thịch đều nhừ rã

Chỉ còn lại xương trắng

Bấy giờ các ngục tốt

Lại đem đến chuồng sắt

Lấy chài đâm giã nát

Không ai cứu giúp được

Bấy giờ các xương tủy

Đều nát nhỏ như bụi

Do gió nghiệp thổi đến

Chết rồi mà sông lại

Nếu có kẻ xâm bức

Vợ con của kẻ khác

Sẽ phải leo gai sắt

Và bị nạn búa chày

Thiết xoa ba chia nhọn

Hoặc có bốn năm chia

Xâm bức vợ con người

Sẽ bị hình phạt ấy

Lại có quạ mỏ sắt

Mổ moi lấy tủy óc

Các bầy sói dã can

Tranh đến táp liếm ăn

Người tà dục như vậy

Sẽ đọa địa ngục phẩn

Hoặc chạy trên mũi dao

Cũng phải trèo núi dao

Người tà dục như vậy

Sẽ đọa ngục nóng đốt

Đã bị khổ cháy thiêu

Rồi đài qua ngục băng

Người tà dục như vậy

Cũng đọa ngục cực nhiệt

Hiều kiếu và đại kiếu

Cùng qua ngục hắc thằng

Người tà dục như vậy

Sẽ chìm sông hèm nóng

Lại trãi qua ngục tro

Chưa tới đáy đã chết

Có ngục tật lê sắc

Năm gốc gai nhọn bén

Bị chó sắt rượt cắn

Sợ chạy vào rừng gai

Ái luyến nơi nữ nhơn

Đọa vào chỗ đại bố

Hoặc phải nuốt hoàn sắt

Hoặc phải uống nước đồng

Có hai núi sắc nóng

Kia đây ép vào nhau

Người tham dục ngày xưa

Nay bị khổ trong ấy

Lúc khổ như vậy

Đều không ai cứu giúp

Bị tội báo khổ ấy

Đều do nghiệp mình gây

Người đồng vui ngày trước

Nay nào thấy họ đâu

Chỉ riêng mình chiệu khổ

Họ chẳng đến cứu nhau

Do vì ở đời trước

Tự gây tạo tội nghiệp

Dầu cho đến cha mẹ

Cũng chẳng cứu nhau được

Do vì ở đời trước

Tự gây tạo tội nghiệp

Dầu cho đến con cái

Cũng chẳng cứu nhau được

Do vì ở đời trước

Tự gây tạo tội nghiệp

Dầu cho đến anh em

Cũng chẳng cứu nhau được

Do vì ở đời trước

Tự gây tạo tội nghiệp

Dầu cho đến chị em

Cũng chẳng cứu nhau được

Do vì ở đời trước

Tự gây tạo tội nghiệp

Dầu cho đến bằng hữu

Cũng chẳng cứu nhau được

Kẻ ngu vì tà dục

Tham tìm cầu nữ nhơn

Nơi địa ngục vô gián

Bị những khổ như vậy

Nói nữ nhơn bất tịnh

Dơ xấu nhiều như vậy

Chỗ kẻ ngu đến gần

Người trí đều lìa xa

Thân cận nữ nhơn kia

Rất là tột hạ liệt

Là ác trong những ác

Nào có đáng vui ưa

Các phàm phu tham dục

Thường ôm ấp túi phẩn

Do nghiệp nhơn duyên nầy

Sẽ nhận vô lượng khổ

Người ngu vì nữ nhơn

Cam chịu những hình phạt

Tù trói và đáng đập

Vẫn không lòng chán lìa

Người ngu vì nữ nhơn

Bị các thứ thiêu hại

Hay nhịn chịu khổ đau

Vẫn không lòng chán lìa

Hoặc đặt trên cây nhọn

Hoặc giết hoặc nhận nước

Hoặc ném vào hố to

Chịu đủ mọi khổ độc

Dầu thấy khổ như vậy

Còn ở trong dâm dục

Khen gợi các nữ nhơn

Chưa hề biết chán lìa

Hoặc có người trí ít

Biết là gốc sự khổ

Biết mà vẫn thân cận

Như keo sơn gập lửa

Nghe lời Phật răng dạy

Dầu có lòng tin nhận

Vẫn nuôi chứa nữ nhơn

Đông nhiều như bầy dê

Hoặc nghe lời Phật dạy

Vừa khởi lòng hối nhàm

Gây lát hại sanh tham

Như bịnh độc lại phát

Dường như heo bị bố

Tạm dừng trong gây lát

Nếu thấy vũng phẩn dơ

Lòng tham ái lại sanh

Người ngu nghe pháp rồi

Tạm thời lòng kinh sợ

Lúc sau thấy sắc dục

Lòng tham ái lại sanh

Dường như có trượng phu

Từ trên thân đầu mình

Lột bỏ vòng hoa vàng

Lại đội nón sắt nóng

Người ngu vì tham dục

Ném bỏ lời Phật dạy

Tham cầu pháp hạ liệt

Gây tạo các tội nghiệp

Người say mê sắc dục

Đọa trong cõi Diêm La

Thường nuốt hoàn sắt nóng

Lại uống nước đồng sôi

Người sai mê sắt dục

Bỏ lành mà làm quấy

Bỏ rời chỗ thanh lương

Đến hẳng cõi Diêm La

Nếu người có trí huệ

Nghe Phật nói pháp nầy

Phải bỏ tất cả dục

Mau cầu đạo xuất ly ».

Đức Thế Tôn nói kệ rồi, vua Ưu Đà Diên bạch rằng: « Bạch đức Thế Tôn! Những lời vừa được nghe đây thật là hi hữu hi hữu. Đức Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác khéo nói lỗi họa của sắc dục. Nay tôi quy y Phật Pháp Tăng tam bửu. Từ đây đến trọn đời tôi quy y Phật Pháp Tăng làm Ưu Bà Tắc, ngưỡng mong đức Thế Tôn nhiếp thọ tôi ».

Đức Phật nói kinh nầy rồi, vua Ưu Đà Diên và các đại chúng Trời Người thế gian Thiên Long Bát Bộ nghe lời đức Phật dạy tất cả đều hoan hỉ phụng hành.

PHÁP HỘI ƯU ĐÀ DIÊN VƯƠNG

THỨ HAI MƯƠI CHÍN

HẾT

Nguồn: Kinh · Luật · Luận Đại thừa bản Việt — Không Hoa tập hợp. Bốn bộ A-hàm đã gỡ khỏi gói ngày 8/9/2026: gói Nikāya có đúng bốn bộ ấy, chia theo từng bài và kèm chú thích của dịch giả. Hai mục còn bản quyền đã chuyển sang gói cài tay, không phát hành lại. Tác phẩm của mình có trong gói mà không muốn, xin báo, sẽ gỡ ngay. Đợt 13 (9/2026): thêm các bộ kinh · luật · luận bản Việt phổ biến trên mạng (bộ chưa có trong gói), ghi công theo dịch giả từng bộ. Đợt 20 (10/2026): thêm và thay bản chép một số bộ kinh · luận bản Việt từ ebook của Pháp Thí Hội (phapthihoi.org), ghi công theo dịch giả từng bộ. Luật tạng (Tứ Phần Luật, Ma-ha Tăng-kỳ Luật): Bản tiếng Việt: HT. Thích Minh Châu, Bhikkhu Indacanda, HT. Tuệ Sỹ, HT. Thích Đức Thắng, HT. Tịnh Sự, HT. Thích Thanh Từ, HT. Thích Đỗng Minh, HT. Thích Phước Sơn, Nguyễn Văn Ngân, Tỳ kheo Thiện Minh, Tâm An – Minh Tuệ và các dịch giả khác. Bản tiếng Anh: Bhikkhu Sujato, Bhikkhu Brahmali, Bhikkhu Bodhi, I.B. Horner, T.W. Rhys Davids, Thanissaro Bhikkhu, Marcus Bingenheimer, Samuel Beal và các dịch giả khác. Dữ liệu từ SuttaCentral, budsas.net (Bình Anson) và tamtangpaliviet.net.